اوْرتا عصرلر (لات. مدیوم آووم) — ایتالیا هومانیستلری-دیل بیلیم سللری و ادبیات‌چیلاری، کلاسیک لاتینجانی دیریلتمه‌یه چالیشا‌راق، اوْنلارین دؤورونو کلاسیک قدیم چاغلاردان آییران زامانی، "اوْرتا اسلر"(مدیوم آووم) آدلاندیرمیش‌دیلار. ۱۵ عصرده بۇ ایصطیلاح آرتیق تاریخچیلر طرفیندن ده، غربی روم ایمپراتورلوغونون سوقوطون‌دان اوْنلارین یاشادیغی رنسانس دؤورونه قدر اوْلان دؤوره ده عایید ائدیلمه‌یه باشلا‌دی. ۱۷ عصرده تاریخ علمینده عوموم دونیا تاریخینی انتیق، اوْرتا عصرلر و یئنی دؤوره بؤلمک عنعنه‌سی مؤهکملن‌دی. اوْرتا عصرلر آنلاییشی هومانیست و سونراکی بورژوا تاریخشوناس‌لیقیندا جدی علمی آنلام و خرونولی بللی‌لیک داشیمیردی. اوْرتا اسلرین باشلانغیجی، گاه سونونجو روم ایمپراتورونون تاخت‌دان سالینما‌سی(۴۷۶)، گاه کونستانتی‌نین هاکیمیتی دؤورو(۳۰۶-۳۳۷)، گاه دا عربلرین آوروپایا هوجومو (۸ عصرین اوّلی) حساب ائدیلیردی. اوْرتا عصرلرین سوْنو آنلاییشی ایسه داها یایقین ایدی. بعضیلری بۇنو کونستانتینوپولون سوقوطو(۱۴۵۳)، بعضیلری آمریکانین کشفی(۱۴۹۲)، بعضیلری ایسه آلمان‌دا رفورماسیانین باشلانغیجی(۱۵۱۷)ایله بللی ائدیردیلر. اوْرتا عصرلرین سجییه‌سی باره‌ده ده مۆختلیف مؤقعلر وار. هومانیستلرین آردینجا رنسانس دؤورو تاریخچیلری ده اوْرتا عصرلری نادان‌لیق، مؤوهومات و دوشکونلوک چاغلاری کیمی دیرلن‌دیریردیلر. لاکین بورژوا تاریخشوناسلیغینین، عکسینه دۆشوننلر ده وار. اوْنلار اوْرتا چاغلاری ایداللاشدیرماغا و مودرنلشدیرمه‌یه چالیشیرلار. ان چوْخ قبول اوْلونموش نؤقتیی نظرلردن بیر اوْدور کی: اوْرتا عصرلر - قولدارلیق، یاخود اساس دؤورلری عوض ائدن فودال موناسیبتلرین یارانما‌سی، حؤکمران‌لیغی و داغیلما‌سی واختلاری‌دیر. اوْرتا عصرلرین سوْنو، فودالیزم‌دن کاپیتالیزمه کئچیدله سجیلندیریلیر.