ХӀинди, федералан тӀегӀанехь, уггар дукха бахархой болу пачхьалкх ю. Ша йозуш йоцу демократин пачхьалкх йолчу хенан историн дукхах долчу декъехь, федералан правительство коьртехь ю ХӀиндин къоман конгресс. Штатийн тӀегӀанехь хьалха тайп-тайпана къоман партеш ю, масала, ХӀиндин къоман конгресс, «Бхаратия джаната парти» (ХӀиндин къоман парти, БДП), ХӀиндин Коммунистийн парти (марксистийн), ткъа кхин а тайп-тайпана регионийн партеш. 1950xa0— 1990 шерашкахь, боца ши мур дӀабаьккхича, ХӀиндин къоман конгресс парламентан дукхалла яра. ХӀиндин къоман конгресс Ӏедалехь ца хилла 1977xa0— 1980 шерашкахь, оцу хенахь «Джаната» партис толам баьккхира харжамашкахь, бахьана дара оцу хенан премьер-министро Индира Гандис чолхе хьал кхайкхадарна къам реза ца хилар. 1989 шарахь, Къоман фронт коалицис Аьрру фронтан коалицица цхьаьнакхетна толам баьккхира харжамашкахь, амма Ӏедалехь хьие ца белира шина шарахь бен.