ГӀирман къилба берд санна, Кавказан ӀаьржахӀордан бердйист курортийн Ӏалашонна жигара лело ца йолийра XIX бӀешо чекхдолуш бен. Иза доьзна дара регион садаӀарна хьов, кӀезиг мегаш хиларна ладаме барам нах гуттаренна баха а: кӀеззиг йолу бердйистан зонаш йоцурш, бердйистан зонехь хоршин чуьркийн уьшалийн зӀе яра, уьш хийцалора ломан Ӏинашца а, эвланашца а. Бердаца чӀогӀа луьста нах хевшинера чергазий а, убыхаш а, абазой а бехучу меттигашкахь, цигахь ломан Ӏинаш долалора бердан асанца. Цуьнца цхьаьна, хоршах ларлуш, ломанхой охьаховшура акъареш а, ломан даккъаш а тӀаьхь.