Говзачу пхьеро шайх пайда ца эцча, дитташ а, т1улгаш а, латта а хуьлий, дуьсу уьш. Амма нагахь царех эца ма-безза пайдаэцахь, дечигах дечиг-пондар, кор-не1, тхов-ц1енкъа хуьлу; т1улгах чхо, ц1а, чурт, б1ов йоттало, лаьттах – кхийра пхьег1аш, ц1енош далало. Шайх пайда мел ца оьцу, шайх говза, хаарца куьг мел ца туху чохь са доцуш хуьлу уьш. Иштта бу мотт а. Меттан дешнаш делла, чохь са доцуш ду, шайн маь1на хуучара шайх пайдаэццалц. Шен махкахь, дайн махкахь, къоман меттан меттиг баьрччехь хила еза. И барч схьалаьцна мотт бу оцу меттан да. Меттан меттиг баьрччехь хилийта г1ерташ дукха къахьегна дуккха а къаьмнийн векалша. Цхьадолу меттанаш дуьненахь девзина, оцу меттанашкахь 1илманан, культуран лакхенашка кхачарна. Цхьадолу меттанаш, тахана и меттанаш дийцинчу къаьмнийн ц1ерш а ца евзаш, доьза дайна. Царех цхьадерш, даккхий мехкаш схьалецна даха охьахевшина, даккхий халкъаш а хилла, амма шайн мотт боцуш. Уьш кхечу къаьмнийн т1е1аткъамна хьалха г1орасиз хиларна, шайн къоман башхалла ца ларъярна, дайна. Нагахь хьалха т1е1аткъаман г1ирс кхин хиллехь, тахана 1илман-технически кхиар ду боккха т1е1аткъам беш. Тахана шен мотт, йоза а даржо аьтто берг, телерадиопередачашца, интернетца т1е1аткъам бан йиш ерг дуьненан а доладеш ву, иза толамхо а ву оцу къийсамехь. Оцу г1уллакхо, хьелаша сагатдечу нохчийн интеллигенцин векалша дукха дийцина, дукха яздина цу хьокъехь, шайна хетарехь, нийса некъаш а къастош. Царалахь 1илманан бух хиларца къаьсташ ву НР-н 1илманан Академин вице-президенто, профессоро Р.Х.Дадашевс дуьйцург. Цуьнан «Юьхьанцарчу школехь хьехаран мотт: 1отбаккхамаш, мифаш, баккъала долушдерг» (НР-н 1илманийн Академи. Таллам (1илманан-дешаран тептар) статьяхь яздинарг доладо вай лахахь