Оптикан астрономи (наггахь цунах олу гушйолу серлонан астрономи) йу массарел шира космос толлу кеп. Хьалха стиглуш гушдолу хӀумнашан куьйгаца сурт дуьллура. XIX бӀешо чекхдолуш хенахь а, ХХ бӀешарахь а талламаш бора фотографишца. Тахана сурташ доху цифрийн детекторашца. Гуш йолу серлонан диапазон 4000 Ǻ дуьйна 7000 Ǻ кхаччалца йелахь а (400—700 нанометр), оцу диапазонехь лелош болу гӀирсаца терго йало ультрафиолетан а, инфрацӀен зӀенарашан.