Emañ Transvaal e biz Suafrika, « en tu all d’ar stêr Vaal ». E 1856 e voe krouet ar Republik gant ar vBoered, badezet « Zuid-Afrikaansche Republiek » gante, met poan he doa o terc’hel d’he frankiz a-enep levezon ar Saozon eus trevadennoù Kab ar Spi Mat ha Natal. Staget eo Transvaal ouzh an Impalaeriezh saoz e 1877. Gant ur stourm armet, kaset adalek 1880, e teuas a-benn ar vBoered hag o fennrener Paul Krüger da gas an alouberien kuit. « Eil brezel ar vBoered » a grogas e 1899 avat, kriz ha didruez e voe evit ar boblañs. Echuiñ a reas gant trec’h ar Rouantelezh-Unanet. E miz Mae 1902 e kouezhas Transvaal (ha Stad dieub Oranje) dindan beli Breizh-Veur.