José Nadan, piv och ?  War ar vicher GWENANER maon abaoe 1984 (naontek kant pevar ha pevar-ugent) ha gwech ebet neo bet ken fall an traoù.  Savet e oa bet ganin mirdi ar gwenan er Faoued, bremañ on gwenaner nemetken, bez meus bet graet chouchenn, bara-mel, propolis… Kroget e oan ha ne ouien ket kalz tra war ar sevel gwenan hag e teuen brav a-benn. Ha bremañ tapet skiant ganin eo fallaet an traoù evel gant kalz re all. Etre ar bloavezh 1994 ha 2004 eo nebeutaet ar wenanerien eus 15.000.  Prezidant sindikad ar wenanerien och : petra a gasit war-raok gant ar sindikad-se ?  Da gentañ, ar sindikad zo ul lech darempred evid ar  wenanerien a-vicher e Breizh. Pep hini barzh e ferm neus kudennoù evid derchel bev e RUSKENNOU, gwashoch gwashañ abaoe un nebeud bloavezhioù. Neo ket posubl chom e-unan ken, daw eo kaozeal gant ar re all, evit klask un diskoulm, ma zo un. Tud deus ar sindikad ya ivez da Bariz, evid an emvodoù bras kaset en-dro gant ar pennoù bras, evid ma yefe gwelloch an traoù evit ar gwenan. A- bouez eo deomp moned betek Paris, kar kalz tud du-se (e-giz an FNSEA, CDJA, marchadourien louzeier…) zo prest da gaozeal e plas  ar wenanerien, ha da lâret deomp petra e vefe mad evidomp!  blam betra e varv ar gwenan ?  Evid tud zo, dreist- holl ar re zo tost deus an «agrochimie», ar chleñvejoù a zo kaoz ma varv ar gwenan. Lâret vez ivez gante alies : ne vez ket graet labour vat gant ar wenanerien… Faot ket de kaozeal deus al louzeier vez lakaet war ar parkeier. Nomp ket a-du tammbet gant se, marteze ne labouromp ket gwall vad hiriw, med 20 pe 30 vloaz zo, oa kalz gwelloch mel gant ar wenanerien… gozig hep digoriñ  o ruskennoù.  Gwashaet eo an traoù-se dibaoe war dro 10 vloazzo, dibaoe meo degouezhet er vro produioù «systémiques», «neurotoxiques» e-giz Gaucho pe Regent, ha Cruiser bremañ. Al louzeier-mañ a zo fall-tre evit ar gwenan.  Gant an industri chimik e vez implijet molekulennoù kalz kreñvoch evit a-raok. Evid ar Cruiser ne vez ket implijet nemed 60gr/ha, soñjit pegen krenv eo !  AR GWISKAD louzoù a vez lakaet war-dro ur chreunenn maïs a zo ennañ 0,63 miligramm thiaméthoxam. Soñjit ta ! Tra  walch eo deoch taol ur chreunenn maïs barzh ur guvenn 5.000 litrad dour hag e vo KONTAMMET an dour eus 0.126mg : ouzhpenn ar pezh a zo aotreet gant Europa ! 10.000 chreunenn a vez hadet war daou zevezh- arat douar : mod pe vod e tigouezh an ampoezon-se betek AR CHROG en ho kuzun ! Barzh ar blantenn e sav AR POEZON evel-just ! Ar gwenan hag an amprevaned «pollenisateurs<TH>» a ve lazhet da zigentañ. Ha goude-se den ne oar dre just peseurt kont mañ an traoù gant ar buzhug ha toud al loened  bihan barzh an douar.  Archant a zo da chounez michañs ?  Ya, evel-just ! Dañjerus-bras eo al louzoù impliet ha goût a ra ar stalioù chimik kement-se, met derchel a reer da vont ! Brudañ ar ra An FDSEA ha kazetennoù giz le Paysan Breton, PERZHIOU ar Cruiser, al louzoù a vez paket AN HAD ennañ. Ober a ra ar chooperativoù kemend-all. O tifenn ar industri chimik emaint hag ar varchadourien had. Maint ket o tifenn ar beizanted ! Ar Cruiser er bloaz-mañ war ar maïs, hag an imidaclopride (ar  volekulenn a zo barzh ar gaucho) vez impliet muioch mui, da louzaouiñ an heiz, an ed, ar betarabez hag ar gwez a daol frouezh. E Bro Itali, e Bro Slovaki eo bet difennet al louzoù kreñv (Gaucho, Cruiser, Poncho, Régent) goude ma oa marvet ur bern gwenan. Ha diwar ur studi bet graet gant skol-veur Padoue neo ket sur eo gwelloch FONN ar maïs goude ma eo paket gant ur «pesticide» bennak. Amañ vez dalchet dober !  Ha koulskoude vez klasket labourat war an ekologiezh ?  Ya,keit-se mañ ar chuzul  rannvro o lakaat milionoù euro evit ar program «Bretagne eau pure» (Breizh dour glann). Archant a lak ivez ar rannvro vit al labour-douar DOUJUS deus AN ENDRO.  Petra emaoch o klask bremañ ?  Bihan eo hon nerzh deomp barzh hon sindikat. Kreñv eo ar re zo fas deomp ! Med kreñv HON CHOUSTIANS. Hag un dra all zo bremañ, mañ an dud A-DU ganeomp. Ezhomm meump sikour da zisplegañ an traoù dan dud ha da stourm deus paotred an agrochimi hag ar re a zifenn anezho !