Un aradennad venezioù eus ar re vrasañ eo an Andoù, o tibunañ un sistem uhelennoù a-hed kornôg kevandir Suamerika a-bezh. E Venezuela, Kolombia, Ecuador, Perou, Bolivia, Brazil, Chile hag Archantina en em astennont. Gant an uhel meo o menezioù kreiz ez eo an Andoù ur skoilh bras da dreuziñ. Strishoch int etre Chile hag Archantina hag eno e sav an aradennad evel un harz naturel. Er chontrol eo ledanoch an Andoù e Perou hag e Bolivia. Er broioù-se ez eus un uhelgompezenn uhel-mat a vez graet anezhi an Altiplano e spagnoleg. Soñjal a reer e teu anv an Andoù eus ur ger kechuaek Anti, a challfe talvezout kement ha kribenn uhel.