An enskrivadenn war ur monumant e Boğazköy gant ur Bobl eus Hattusas dizoloet gant William Wright e 1884 a glote gant enskrivadennoù hieroglifek iskis eus Aleppo ha Hamath e norzh Siria. E 1887, furchadennoù e Tell El-Amarna en Egipt a zizoloas al lizhiri diplomatel kaset gant Amenhotep III hag e vab Achenaton. Daou eus al lizhiri a-berzh ur rouantelezh Cheta—a oa war a seblant er memes bro, dre vras, hag an hini meneget e skridoù a orin eus Mezopotamia diwar-benn ur vro Hatti—a oa skrivet e skritur gennheñvel akkadek, met en ur yezh dianav. Daoust ma oa gouest ar ouizieien da lenn anezhañ ne oant ket kat da gompren anezhañ. Nebeut goude e kinnigas Archibald Sayce e vefe heñvel Hatti pe Chatti en Anatolia ouzh rouantelezh Cheta meneget en testennoù egiptat-se, ha gant Hitited ar Bibl. Dont a reas soñj Sayce da vezañ degemeret gant ar brasañ niver e deroù an  kantved hag an anv Hittit zo deuet da vezañ stag ouzh ar sevenadur dizoloet e Boğazköy.