pour info :    DESKIÑ AR BREZHONEG ?    Ur wirionez emaon o vont da lavarout deoch koulskoude : ha din bezañ o skrivañ ar pennad-mañ ne ouzon ket ar brezhoneg ha biskoazh ne deo bet desket ar brezhoneg din, na biken ne ouezin ar brezhoneg… Biskoazh kennebeut non bet kaset dar  skol da zeskiñ ar galleg. Ha diwezhatoch nem eus ket klasket kennebeut deskiñ ar saozneg, nag ar spagnoleg, nag an alamaneg. Nann, biskoazh !  Ha me tremenet ganin koulskoude kalzik amzer o studiañ pep hini eus ar yezhoù-se ; ha deuet a-benn, a gav din, da chouzout madik a-walch hiniennoù anezho. Rak, goude, ma m bije tremenet va holl amzer och ober nemet se, non ket evit lavarout e vefen deuet a-benn da zeskiñ ar galleg. Kenkoulz all, daoust ma oa brezhoneg kentañ ger am eus distaget, ha ma vo  brezhoneg ivez emichañs diwezhañ hini a lavarin a-barzh bezañ sammet gant an Ankou, ne chellan ket asuriñ deoch ech ouzon ar brezhoneg.  Kennebeut all, kaer em eus bet, a-hed va buhez, debriñ ar boued a zo bet kinniget din, evañ an dour a gemeren eus ur feuteun bennak, ar chafe pe ar gwin a veze lakaet evidon war an daol, lonkañ an aer am beze ezhomm evit dizalaniñ, ober an tan a oa ret evit en em dommañ, prenañ an danvez a oa ret evit en em wiskañ, biskoazh non deuet a-benn da zebriñ ar boued, da  evañ an dour, nag ar chafe, nag ar gwin ; kennebeut all da lonkañ an aer, da ober an tan, na muioch da brenañ an danvez.  Rak setu : boued, dour, kafe, gwin, aer, tan ha danvez a zo gerioù hag a denn da draoù ha ne dint ket bevennet strizh. Hag heñvel e choarvez gant gerioù evel bara, kig, koad, pri, gwer, gwad, gwinizh, mel ha kalz a cherioù all. Pegen marlonk bennak e chellfen-me bezañ e chomo atav boued, dour, tan, aer, kig ha bara a-walch gant ar re all.  Evel ma vez debret boued e vez  ivez komzet brezhoneg, e vez desket galleg, e vez skrivet spagnoleg hag e vez kelennet alamaneg…  Anat eo, a-hend-all, e chell an holl cherioù-se bezañ kemeret gant un dalvoudegezh ledanaet : ar boued a zalch an den en e sav (ne gomzer ket eus ar boued-mañ-boued pe an den-mañ-den), ar brezhoneg eo hor yezh, ar galleg eo yezh ar skol… Ha setu perak ez eo reizh anv ar gevridigezh a veze graet anezhi « Ar brezhoneg er Skol » (met ken reizh all « Brezhoneg er Skolioù »).  Anat eo ivez ez eus tu da  vevenniñ tachenn ar gerioù-se ha komz a challer neuze eus : ar bara fall a veze kavet e-pad ar brezel, ar gwin a zo en ho kwerenn, ar chig-se, ar brezhoneg a gomzit pe ar galleg a vez skrivet bremañ.  Met ar pennad-mañ a zo skrivet ganin e brezhoneg ha neket er brezhoneg. Skrivañ brezhoneg eo am eus graet ouzh e sevel, ha neo ket skrivañ ar brezhoneg.  Ret din koulskoude anzav e chell bezañ degouezhioù ma vez skoemp an traoù. Div wech ar sizhun, da skwer, pa ne vez ket un harz bennak o virout,  o devez tu tud Goueled Breizh da selaou Visant Seite o skignañ « Ar brezhoneg dre radio ». Diaes eo kavout abeg en dro-lavar-se, daoust ma vijen-me techet kentoch da lavarout « Brezhoneg dre ar radio », rak, dam meno, ne selaouer ket radio, selaou a reer ar radio, evel ma kaser ul lizher dar post, ha ma z a unan bennak da gemer an treñ.    Neus forzh penaos ne choulennan ket diganeoch deskiñ mat ar brezhoneg, goulenn a ran diganeoch kentoch deskiñ brezhoneg mat.    F. KERVELLA