En IXvet kantved e oa ar Stad krouet gant ar Vrezhoned divroet e barr he nerzh. Staliet e voe kêr-benn ar rouantelezh e reter ar vro, en un takad na oa ket bet gwall vrezhonekaet. Tamm ha tamm e kollas ar brezhoneg eus e bouez, ken e  renkadoù uhelañ ar gevredigezh, ken e reter ar vro. Gant an uhelidi e voe dibabet ar romaneg, diwar-goust ar brezhoneg. Kilañ a reas ar brezhoneg war an dachenn ivez, eus ar reter dar chornôg, ha tri zachad a challed diforchañ dar mare-hont el ledenez :    Er reter pellañ, Brittania Romana, ar vro ma oa ur bihanniver eus ar Vrezhoned ha maz eas ar brezhoneg da get buan a-walch ;    Er chornôg dul linenn Sant-Brieg / Sant-Nazer, Brittania Celtica, ar vro ma oa ar brezhoneg yezh  ar muiañ-niver ;    E-kreiz, un takad mesket, ma veze kaozeet an div yezh, brezhoneg ha romaneg, ha maz eas an trech gant ar romaneg a-benn ar fin.