Kantved ar Sklêrijenn, Kantved ar Sklêrijennadur, Mare ar Sklêrijenn, Oadvezh ar Sklêrijenn a reer eus an  en Europa ar Chornaoueg abalamour dal luskad speredel en em ledas eno da neuze. E Bro-Chall hag e Breizh-Veur e voe diazezet al luskad-se da gentañ, gant prederourien evel René Descartes (1596-1650) ha Denis Diderot (1713-1784). Gant Diderot ha Jean Le Rond dAlembert (1717-1783) e voe ledet spered ar Sklêrijenn dre an Encyclopédie, un oberenn holloueziadurel savet gant prederourien digor o spered hag embannet a-dammoù adalek 1751 betek 1772.