A-viskoazh ez eus bet anv eus an archant e  Breizh pe e vefe da vare ar Gelted pe e vefe gant an enkadennoù armerzhel a zo bet nevez zo. Un nebeud goulennoù a cheller sevel memes tra: penaos e veze gwelet ar baourentez pe ar binvidigezh gwezhall ? Paour e oa ar Vretoned, evel ma cheller kompren pa vez komzet gant Bigouterien pe Leoniz? Pe er chontrol e oant pinvidik-mor ? Piv nen deus ket klevet komz eus tud pitaod Bro-Gwened, Juloded Landivizio, pe choazh bourchizien ar chêrioù bras? Gant an diskouezadeg Ar Vretoned hag an archant e vez treset  ur poltred armerzhel, sokial ha sevenadurel eus ar vro hag eus hech annezidi. Un dastumadeg a 300 tra bennak a skeudennaouo an diskouezadeg. Kavet e vo kizelladennoù, livadurioù, pezhioù-arrebeuri, kartennoù-post, skritelloù, lifreoù, kanaouennoù, ha traoù souezhusoch choazh evel ur choufr evit ar paper-archant, bilhedoù-bank, pezhioù moneiz kozh, saeoù eured hag un horolaj evit poentañ.