Neus roud ebet eus ur chreñvlech a-raok hini ar Romaned met lechienn ar chastell a zo hini un oppidom stanket, un uhelgompezennig a-us dan dour mor a chleb kostezioù al ledenezig. Gant meuriad galian an Ossismii e voe dalchet lechienn Brest goude an aloubidigezh roman. Neo ganet ar gêr nemet en  IIIe kantved, pa savas ar Romaned ur chreñvlech gant meur a dour (ouzhpenn 20 war a seblant) da zifenn an aod ouzh ar vorlaeron saoz hag ouzh ar bagodoù a skrape ar maezioù. Ar chastrum-se a voe savet en hevelep amzer ha mogerioù Gwened, Naoned ha Roazhon gant mein ar monumantoù publik, ar pezh a dalvez moarvat e oa mall bras war ar saverien. Ouzhpenn-se e oa an impalaeriezh och aozañ ur frammadur milourel nevez a vo anvet Tractus armoricanus et nervicanus er chantved war-lerch, gant ur morlu Classis armoricana hech anv. Ul lejion a voe staliet er gêr met nez eas ket Brest da gêr-benn an Ossismii. E Vorgium (Karaez) e chomas ar gêr-benn betek donedigezh ar Vrezhoned.