Iwerzhon a oa rannet, ent-istorel, e pevar froviñs (pe peder froviñs) pe rannvro (cúige en iwerzhoneg, ha province e saozneg): Connachta (saozneg: Connacht), Laighin (Leinster), An Mhumhain (Munster) hag Ulaidh (Ulster). Ar ger iwerzhonek evit ar rannañ-se eo cúige, ar pezh a dalvez pempvedennar pezh a ziskouez e oant pemp da gentañ: ar pempet hini, Rouantelezh Midhe, a oa bet lakaet e Laighin, gant tammoù staget ouzh Ulaidh. Neus talvoudegezh melestradurel ebet gant ar proviñsoù bremañ, met un dalvoudegezh istorel ha sevenadurel vras o deus, ha politikel ivez el lavar a-wechoù: lavaret e vez da skouer ar pevar froviñs evit ober anv eus Iwerzhon a-bezh, koulz ar Republik ha Norzhiwerzhon a zo e dalch ar Rouantelezh-Unanet. Un dalvoudegezh o deus e bed ar sport ivez: e rugby da skouer, ez eus pep a skipailh gant ar proviñsoù. 