Den ne oar pegoulz e krogas al livourien da fardañ liv gwer dre veskañ glaz ha melen. E kreiz an XVIIIvet kentved choazh e oa lod anezho o tispriziout ar re a rae e-lech ober gant al livegennoù hengounel evel ar malakit pe ar mergl kouevr. Ar pezh a ouzer eo e rae al livourien o meskaj pell a-raok 1704, ar bloaz ma embannas Isaac Newton e labour diwar-benn ar gouloù gwenn, a dorras gant ur chengereg.