E bro Gwirioù Mab-den, e deroù ar bloaz-mañ, an 2006 vet eus ar marevezh  kristen, eo aes gwelout emañ ar bed war e benn. Skouerioù brudet mat gant ar  meziennoù a garfen ober anv anezho da lakaat splann ar stadadenn-se.        Heñvelrevgasaouriezh ha Voltaire    Diouzh un tu e kondaoner ur channad war an abeg e vefe anezhañ un  heñvelrevgasaouro vezañ men doa diskleriet ez eo an arallrevelezh  dreist dan heñvelrevelezh diouzh ar savboent divezel. Ma tichañs deoch  sevel a-du gant al lavarenn-se e kousto deoch 3000 euro, hervez al lezenn  nevez lakaet warnomp gant ar stad Chall. Peadra a zo da vezañ nechet evit  ar frankiz-eztaoliñ. Daoust hag en em sevel a rafe Voltaire en amzer-hiziv  ouzh al lezenn-se ? Diskleriet en doa « Je ne suis pas daccord avec ce que  vous dites mais je me battrai  pour que vous puissiez le dire librement.»  [Non ket a-du gant pezh a lavarit met en emgannañ a rin evit ma chellfech  digabestr hel lavarout]. Ne gredan ket. Tuek e oa e ziskleriadenn, eveljust,  hag dar re a gav dezho nhen greas ket a-youl-gaer da strobinellañ e  arvesterion e saloñsoù ar Filozofed, da vihanañ holl e cheller lavarout eo  bet graet gantañ e ziskleriadenn diwar herr, skañvbenn un tamm, pezh neo  ket gwall sirius a-berzh unan eus Sent pennañ ar Republik,  en dije lavaret  Youenn Olier. Tuek e oa, rak daoust ha prest e vefe bet Voltaire da reiñ e  vuhez evit ma chellfe unan bennak embann ur soñj disheñvel diouzh e hini ?  Neo ket eveljust ! Gwelout a reer neo ken ar ger en emgannañ dindan e  bluenn, ur ger goullo. Ha daoust ha prest e vefe bet den emgannañ evit ma  vije roet da anavezout dan holl ur flemmskrid a zaolennfe anezhañ en un  doare divalav, o tamall outañ da skouer e tenne korvo diouzh kenwerzh ar  sklaved  ?    Kement-se a zikouez emsav ar Sklerijennoù gant e zremm gwirion, ur  vargodenerezh eus ar meizadoù : sofistouriezh ha netra ken. Ar pezh a gonte  a oa diframmañ ar galloud a-dre daouarn ar roue, an noblañsoù hag an Iliz,  en abeg dar pezh a zo bet anvet an Unpenniezh Hollveliek evit reiñ ar  galloud-se dur rummad all a dud all : emsav ar Sklerijennoù frammet gant  lojoù ar frankmasonerezh. Un tamm gwirionez ez eus, eveljust, e lavarenn  Voltaire :  peadra da lakaat  lost al leue da dremen dre chenoioù an dud ha setu eta ur chinnig all :  Pa ne vezan ket a-du gant ar pezh a lavarit, e stourmin evit ma vo gellet  komz dinech diwar-benn pep tra, gant ma vo mennet pep hini da glask ar  wirionez ha da zoujañ ouzh kizidigezh pep hini. Gant afer 12 flemmskrid  Mahomet e weler ez eus gourvibien da Voltaire betek e bro Zanmark...        Diwar-benn an tell-kastiz a 3000 euro a rank talañ ar channad tamalet  dezhañ bezañ heñvelrevgasaour en em choulennan hepken ha kendaonet e vefe  bet men defe resisaet, da skouer e rae anv eus an divezelezh kristen. Rak  evit ar gristenien ez eus un divezelezh kristen, a zever eus ar feizoniezh  kristen dre ma empleg ar feiz kristen un antropologiezh kristen hag un  divezelezh kristen da heul, pa z eo an divezelezh, a-benn ar fin, ur rann  eus ar brederouriezh, an hini a sell ouzh an agere ar seveniñ da  lavarout eo ar greadoù a vez sevenet  a-youl gant an den. Alese e veizer mat  neo ket par an arallrevelezh ouzh an heñvelrevelezh evit ur christen :  Doue en deus graet achanomp gwazed ha maouezed da baotaat war an douar ha  da vestroniañ anezhañ, war a lavar deomp ar Skritur-Sakr er Cheneliezh.  Ganet eo bet Jezuz, hervez ar chig, diwar ur vaouez hepken hogen fellet ez  eus bet da Zoue e kreskfe dindan beli un tad hag ur vamm, en un tiegezh.  Arabadus e vefe astenn ar gaoz war ar poent-se da zifenn ar  sav-boent  kristen. Pezh a garfen diskouez hepken amañ eo ez eus ur sav-boent-kristen a  sell ouzh an heñvelrevelezh evel ur revelezh dinatur, di-reizh, ha setu  holl. Hogen a-benn bremañ ez eo difennet dar gristenion - ha dar re all -  a zo evel bachet er Chwechkogn ober o mad eus o frankiz-soñjal  diwar-benn an heñvelrevelezh anez bezañ kastizet gant telloù-kastiz ponner :  eskob nevez Pariz, an Aotrou n esbkob Vingt-trois, hag ar beleg bredeoniour  Tony Anatrella a zo  bet, o daou gwall hejet gant ar meziennoù netra nemet  dre mo doa klasket komz evel katoliked eus ar gudenn-se...        Flemmdresadennoù disakr    Flemmdresadennoù a implijan, da heul pennad Job An Irien war Ya daoust  maz eus ur ger all e brezhoneg : ludresadennoù. Daoust hag ober al lu pe  flemmañ eo e oa mennet Daniz en afer-se ? Gwallflemmet eo bet Muzulmiz war a  seblant, margodennet gant mignoned Ben Laden avat, sklaer eo deomp ni  Europiz.  An danvez kadoriad eus riezvroad an drocherion-gouzoug, lezanvet  Sach-kaoch-ki gant yaouankizoù zo, en deus diskleriet e kave gwelloch  ar frankiz-ezteurel, kentoch eget distreiñ dur skargarez[1]. Daoust hag  eñ en defe lavaret an dra-se ma vefe graet goap ouzh Bro-Chall e-unan, evel  ar wech ma oa bet chwitellet gant Korsikiz war ar Marseillaise e  penn-kentañ ur chrogad melldroad, gant J. Chirac fuloret-ruz gant diouer a  garantez-vro e sujidi ? Neo ket eus  bro-Chall avat ez eus bet graet goap  anezhi : setu holl. Anat eo, dre-se ez eo Sarkozy ur mab speredel da  Voltaire !        Breudeuriezh Sant Pius X war nes bezañ degemeret gant Benead XVI    Setu amañ al lavarenn a zo e diazez ar vreutadeg evit an adunvaniñ-se :  Degemer ar Sened (Vatikano II) deveiziet diwar sklerijenn an Hengoun.  Kenderchel a ra Benead XVI eta an hent boulchet gant Yann-Baol II o  strivañ da adunaniñ an holl gatoliked en ur  resisaat deveiziadur ar Sened,  ur Sened bet deveiziet re alies e Breizh ha dre holl er bed evel un Dispach  (Vatikan II a zo 1789 evit an Iliz a lavare ar Chardinal Suenens, hag an  Tad Kongar Graet he deus didrouz an Iliz he Dispach-Miz-Here och ober  dave da viz Here 1917 e Moskov...). Deveiziet e vo eta ar Sened hervez an  Hengoun, pezh a dalvez dreist-holl da lakaat ar Sened diwezhañ en-dro e rez  ar Senedoù Pastorel a denn da wellaat doareoù avielañ an Iliz, ha  tamm  ebet da gemm tra ebet e feiz daouvilvedel an Iliz katolik. Kent ha goude ar  Sened, ken ha ken, e chom an Iliz unan, santel, katolik hag abostolek a  lavaras Benead XVI dan 22 a viz Kerzu diwezhañ.        Hag an Emsav ?    Nebeut a dra a choarvez e Emsav ar Vrezhoned er mareoù-mañ. Diwan a glask  tizhout 3000 a vugale en e skolioù a-benn an distro-skol a zeu ; e gontoù a  zo deuet yachoch, ha goprañ a ra tost da 500 a dud a-benn bremañ. En  em  choulenn a ran avat pet eus ar vugale-se a savo o bugale dezho e brezhoneg  pa glevan anezho o challegañ etrezo, neo ket hepken war borzh ar skol  hogen ivez etrezo er chlasoù, gant skolaerion ha skolaerezed o devez  muioch mui a vugale en o chlasoù ha na chellont ket dre se o boazañ da  ober gant ar yezh etrezo. E devoud ez eo ar yezh, evit ar vugale-se yezh an  darempredoù gant ar skolaerion ha gant o zud (pa z eus brezhonegerion  anezho o daou, pezh a zo  degouezh ur choublad war ugent marteze), ar galleg  o vezañ yezh o spered peurvuiañ, an hini a vestroniont ar gwellañ dre ma  reont gantañ gant o mignoned, o breudeur ha choarezed, ur yezh a glevont er  skinwel hag er skingomz ha dre holl er-maez eus kelchiad ar skol. Keit ha  ne vo ket mennet an tiegezhioù brezhonek da stankaat an darempredoù  kenetrezo er-maez eus ar skol, kuit a vont un tammig muioch da redek war an  hentoù eget an tiegezhioù gallek, ne vo ket krouet a  gevredigezh vrezhonek  evit hor bugale. Kalz a draoù a vez aozet evit gwir koulskoude, ha  muioch-mui : levrioù forzh pegement (lod gant CD-où : da skouer daou  levrig, unan gant liseidi an Naoned (50 danevell savet mat-tre), hag unan  all gant Naig Rozmor (e peurunvan)), bodadegoù (aozet gant Keit vimp Bev e  oa bet unan e Trevarez e penn kentañ ar bloavezh skol ; unan all a zo bet  aozet gant EAT e miz Chwevrer), kampoù-hañv, stajoù choariva tri devezh  gant Ar Vro  Bagan, ar genstrivadeg Skrivadenn e miz Meurzh, Kan ar Bobl  evit ar vugale, hag all... Kement-se a zo buhez hag a laka Breizh da vevañ  ha vezañ a benn ar fin : ret eo derchel war an hent-se. Oferennoù a vez  aozet ivez, na zalchont nemet diwar bennegezh un nebeudig emsaverion, hag  evit pegeit amzer choazh, pa goazh dalchmat ar bobl brezhoneger kristen  diwar ar maez ha pa chom distank-tre an tiegezhioù kristen brezhonek en  Emsav ? Kement oferenn vrezhonek a vez aozet a zo  ur bennozh evit ar vro, ur  bennozh evit an dud a gemer perzh enno hag un digarez mat ha yach da gejañ  gant emsaverion all ha gant tiegezhioù all.    War dachenn ar menozioù hag ar politikerezh avat e chom bepred ken berr an  traoù : klasket ez eus bet jeu ouzh an ANPE gant UDB hogen no deus ket  goulennet e vefe kemmet poellad CV-où an dud dilabour war ar genrouedad evit  ma chellfent lavarout pa ouzont brezhoneg. Reuz a zo bet er Parti Breton, a  chom, evel an  UDB, ur strollad galleger dreist-holl, evel DIWAN e-unan,  forzh penaos. Keit ha ne zeuimp ket a-benn da gaout frammoù o vont en-dro e  brezhoneg e vo aner deomp archañ gwellaennoù digant ar frammoù gall e  Breizh. Un oberer a dalv kant lavarer a vez lavaret. Ya ! 100 den o  labourat e galleg evit mad ar brezhoneg, a labour evit ar galleg evit gwir  rak neo ket dispachel o emzalch : ne nachont ket Bro-Chall. Unan o  vevañ e brezhoneg e kement degouezh a zo a laka Breizh  da vevañ ha skoueriañ  a ra an dud en-dro dezhañ. Un emzalch sirius ha kempoell en deus. Ret-mat  eo adlavarout ar wirionez-mañ : ar galleg eo karr an Ankoù evit ar  brezhoneg. Dever pep brezhon eo ober eus ar brezhoneg yezh e vuhez ar muiañ  ma vo gellet, ha dever frammoù an Emsav eo kendrechiñ o izili war an  dra-se. Ur gudenn a gempoellded ez eo... ha, war dermen, a efedusted, forzh  penaos. Santez Tereza a laboure evit silvidigezh ar bed o tastum ur spilhenn  kouezhet war leur he chouent.        --------------------------------------------------------------------------------    [1] censure      --  IMBOURCH, lechienn Emglev An Tiegezhioù :  http://kannadig.chez-alice.fr/      . 