Desachet e voe e evezh gant an troioù-lavar diarneuz dreist-holl, implijet a-galz gante en o chaozadennoù. Ar re o welet anezhañ o skrivañ buan-ha-buan ar pezh a gleve war e garnedig a lavare : «Jul amañ, a zo vont da gas toud kaozioù Tredrez da Bariz!». Kement-se a lakae anezhañ da choarzhin druz, ha diouzh noz e adskrive hag e renke an holl droiennoù bet tapet a-gleiz hag a-zehoù war an deiz. En tu-hont da-se e teuas ar soñj dezhañ,  goude ar pezh en devoa bevet e-barzh trañcheoù Verdun, da bignat er hierarkiezh milourel. E 1919, e heul Jul ar chentelioù jubennaouiñ milourel hag anvet bloaz goude da letanant-jubennour an adarme. Pa darzhas an Eil Brezel Bed ez eo kaset dar Mission française evit an Arme saoz. En em gavout a reas neuze war an harzoù belgian e-pad foeltradenn ar challaoued e Sedan. Ranket gantañ da gilañ etrezek Dunkerque, skarzhet e voe gant ar Saozon hag adkaset da Vro-Chall da choude, ha dizengalvet dar 16 a viz Eost 1940. Kent adkemer e bost er Chabiline e tistroas da welet e wreg e Lokemo, en ti bet savet gante un nebeudig amzer a-raok ar brezel, a-us ar porzhig-pesketa. E 1945, enlouchet gant eñvor an daou vrezel, e teuas en-dro da Vreizh e-lech ma oa e vamm a-baouez mervel, oadet a 80 bloaz. En ur chortoz gwenneien e leve e veve-eñ diwar-goust e archant-godell esperniet gwechall, produoù e liorzh, e yer hag e chivri. Dar mare-se, e rae berzh ar pesk-sardin choazh war-aodoù Bro-Dreger hag e kinnigas Aotroù-maer Lokemo dezhañ, Joseph Calvez e anv, da labourat evit kevelouri ar besketaerien. Pa ne voe ket eus ar sardined ken er vro, e 1947, e viras evelkent Jul e labour. E-karg e voe goude-se eus ar chinkailherezh-mor. Oadet a 65 bloaz, deuet mare al leve, e ouestlas e amzer da stummañ an danvez bet dastumet gantañ e vuhez-pad. Heñchet e voe en ul lenn da skouer oberennoù evel Vie des morts bet skrivet gant Armestetter hag ar Grammaire rhétorique gant Claude Ogé. Ur gelaouenn gembraek, profet gant e vignon Ithel Morgan, a hentas ivez e labour. An holl zielloù-se o devoa abaoe pell amzer zo dija roet ar choant dezhañ da seveniñ ur raktres damheñvel evit ar brezhoneg a-ratozh evit ar remziadoù yaouank, a-benn mirout bev yezh e hendadoù. Setu penaos e tiwanas levrenn gentañ Trésor du breton parlé, bet embannet e 1965, e-ti Emgleo Breiz.