E 1800 e voe votet un Akta Unaniñ, lakaet da dalvezout adalek ar 1añ a viz Genver 1801, a rae eus an enezenn ul lodenn eus ar Rouantelezh Unanet hag a zivode parlamant Iwerzhon. E 1823 e krogas un alvokad katolik, Daniel OConnell, da gabaliñ evit ma vije roet ar gwir da votiñ d’ar Gatoliked ha dont a reas a-benn da ziframmañ ar gwir-se e 1829. Etre ar bloavezhioù 1845 ha 1849 e voe drastet Iwerzhon gant an Naonegezh Veur pe ar Gernez Vras (An Gorta Mór en iwerzhoneg, The Great Famine e saozneg). Soñjal a reer e varvas war-dro ur milion a dud gant an naon ha rankout a reas ur bern re all divroañ da chom bev, da Norzhamerika ha da Vreizh-Veur. Digreskiñ a reas poblañs Iwerzhon eus 8 milion a dud, a-raok an Naonegezh, da 4,4 milion e 1911. An iwerzhoneg, a oa yezh pennañ an enezenn diagent, a zigreskas kalz niver e gomzerien ivez, abalamour da zigresk ar boblañs dre vras, hag abalamour d’ar skolioù saoznek a voe digoret e pep lec’h en , ha mont a reas da get zoken e kornioù zo. Kemeret e voe e lec’h gant ar saozneg.