En tu-hont da vezañ un diaraoger e-touez an ekologourien e chounezas H. D. Thoreau brud dre ar bed a-bezh a-drugarez de stourm a-du gant ar frankizoù hiniennel – re ar Vorianed ha re an Indianed e-barzh – hag a-enep kammimplij galloudoù ar Stad. «xa0Gwellañ gouarnamant ar bed eo an hini a chouarn an nebeutañxa0», emezañ ; e 1847 e voe bachet pa nachas paeañ tailhoù en abeg da Vrezel Mechiko (1846-1848). E 1849 ez embannas skrid ur brezegenn anvet Harz ouzh gouarnamant keodedel 1849a voe anavezet er bed a-bezh e 1866 dindan an talbenn A-zivout an dever a zisentidigezh keodedel. 