E 1891 e veze komzet kembraeg gant 54% eus an dud. E 1911 e oa tost ur milion a dud och embann e komzent kembraeg. Met abaoe an niveridigezh-se ez eo aet an niver a gembraegerien war ziskar tamm ha tamm betek 2001. Meur a abeg dan dra-se evel-just : divroañ an dud war ar maez  davet an takadoù industriezh, ar saozneg er mediaoù, nebeutoch a dud er chapelioù a oa anezho kreizenn ar vuhez hengounel kembraek …