П. Шпілеўскі не адзінокі ў сусвеце… Як і большасць славянскіх этнографаў і пісьменнікаў ХІХ ст., ён у першую чаргу звяртае ўвагу на схільнасць палешукоў да фантастычнага і міфалагічнага успрымання сусвету. Таму асноўнымі ў яго паэтычных замалёўках будуць паданні пра ваўкалакаў, варажбітоў, знахараў, шаптух, нават звычайныя на першы погляд пастухі і млынары звязаны ў яго з нячыстай сілай.