У парэформенны час аснову прамысловасці Віцебскага павета складала дробнатаварная вытворчасць, прадстаўленая сялянамі-саматужнікамі і рамеснікамі разнастайных спецыяльнасцей (пекарамі, краўцамі, шаўцамі, кавалямі, ганчарамі, слесарамі і інш.). Дробныя вотчынныя мануфактуры, што існавалі ў павеце, ператвараліся ў капіталістычныя, пашыралі выкарыстанне наёмнай працы. У 1863 г. на млыне ў Мазалаве працавалі 11, а ў Лужасне – 10 наёмных рабочых. На 1892 г. у Віцебскім павеце і заштатным горадзе Суражы пераважалі мукамольныя прадпрыемствы, якіх налічвалася 29. Дзейнічалі таксама 10 цагельных, 5 гарбарных, 3 вінакурных, 2 аўчынных і 1 кафлянае прадпрыемствы.