Важна тут зазначыць дзеля аб’ектыўнасці, што ў беларускім адраджэнскім руху на ягоным гістарычным шляху былі калабаранты-здраднікі. Але гвалтам над праўдай і справядлівасцю будзе навешванне ярлыка “калабарант” на ўсіх супрацоўнікаў з акупацыйнай уладай. У краінах з дэмакратычным рэжымам былая праца пад акупантам дзеля захавання нацыянальнай культуры і пастулату дзяржаўнасці не асуджаецца. Наадварот. Прыкладам, калі Францыя была вызваленая з-пад нямецкай акупацыі, генерал Дэ Голь падзякаваў настаўнікам, што яны ў цяжкі для нацыі час працягвалі навучанне школьнае моладзі. А што зрабіла савецкая ўлада з беларускімі настаўнікамі, якія працавалі ў школах пад немцамі? Колькі іх загінула на сібірскім марозе?