...Каб лепш зразумець незвычайную веліч і значэнне гэтай падзеі, мы павінны пабачыць яе на фоне гістарычнага працэсу, які яе папярэдзіў... Гісторыя нас вучыць, што ўсе народы, у розныя часы, перажывалі перыяды росту, росквіту, дабрабыту; перыяды заняпаду, галечы, няволі. Наш народ не быў ніякім выняткам; яго таксама спатыкаў розны лёс на жыццёвым шляху.