Гэты націск на адраджэнне меў на мэце заклік да аднаўлення ў сваіх нацыянальных правах той нацыі, якая існавала ў дасавецкія часы. У нейкім сэнсе статус савецкага мінулага – як культурнага, так і сімвалічнага, а разам з тым і інстытуцыянальнага і сацыяльна-палітычнага – робіцца падмуркам у разуменні постсавецкага развіцця Беларусі. З пункту гледжання мадэрністаў, беларуская нацыя не існавала як нацыяльная супольнасць, чыё фармаванне было б завершанае, да таго, як усталявалася савецкая ўлада, таму ейнае фармаванне было канчаткова завершана ўжо ў межах савецкай дзяржавы. Апісанні працэсаў нацыятварэння ў савецкай дзяржаве, якія могуць быць знойдзены ў мностве прац замежных даследчыкаў (Р. Сані, Т. Марцін, Э. Габсбаўм), вымалёўваюць савецкую мадэрнізацыю ў якасці альтэрнатывы капіталістычнай мадэрнізацыі. Але іхныя апісанні практычна ўпісваюцца ў схему нацыятварэння, якое адбывалася ў заходніх дзяржавах шляхам выкарыстання практык стандартызацыі з дапамогай адукацыйнай сістэмы.