Спачатку хлопоманы аддавалі перавагу этнаграфічнай дзейнасці. Падчас студэнцкіх канікулаў або ў астатняе свабоднае час вандравалі сёламі (на працягу 1857-1859 гг яны здзейснілі тры паездкі, прайшоўшы Валынь, Падолле, Кіеўшчыну, Холмшчыну, вялікую частку Екатеринославщины і Херсонщины), збіралі народныя песні, казкі, прыказкі, звычаі і абрады. Разам студэнты вывучалі сялянскі побыт, распавядалі слухачам пра хвалебным мінулае Украіны, іх жабрацкае становішча і магчымы выхад з яго. Такая дзейнасць працягвалася да 1860 г., але хаджэнне ў народ было малаэфектыўным. Сельская улада і паліцыя пераследвалі хлопаманія.