Lestilu documentalista de los hermanos Lumière y les fantasíes teatrales de Méliès fundiéronse nes ficciones realistes del inventor dEstaos Xuníos Edwin S. Porter, a quien se-y atribúi nocasiones la paternidá del cine de ficción. Trabayando nel estudiu dEdison, Porter produxo la primer película dEstaos Xuníos interesante, Asaltu y robu dun trenen 1903. Esta película, de 8 minutos, influyó de xeitu decisivu nel desendolque del cine porque incluyía anovamientos comol montax descenes filmaes nestremaos momentos y llugares pa componer una unidá narrativa. Al facer esto, Porter aniciól montax, ún de los fundamentos de la creación cinematográfico, procesu nel questremaos fragmentos escoyíos de les diverses tomes realizaes —o disponibles— axúntense palgamar un conxuntu coherente. 