Los tarahumaras o rarámuris son una comunidá indíxena del norte de Méxicu, na parte de la Sierra Madre Occidental que traviesa territoriu del estáu de Chihuahua y el suroeste de los estaos de Durango y Sonora. El endónimu rarámuri significa el de los pies llixeros o corredores a cuerpuy provién de rara, pie, y muri, correr. El 90% de la so población (57,000 habitantes) asentir nel estáu de Chihuahua. A los mestizos polo xeneral desígnase-yos col términu chabochi, que significa los que tienen barbes y a los que conviven con ellos y comparten la so cultura llámenlos napurega rarámuri. 