Cinco años más tarde les obres taben en marcha, impulsaes pol acabante nomar alministrador de la diócesis, Diego Gelmírez, col sofitu del nuevu obispu Dalmacio y de Raimundo de Borgoña. En 1101 abandona la ciudá de Compostela el maestru Esteban dexando completaes les capiyes del deambulatorio y empecipiaes les obres de la fachada de les Plateríes. Dende esti momentu siguir con regularidá los trabayos, y mientres les dos primeres décades del siegluxa0XII rematáronse los trabayos de los brazos del cruceru (en 1111), hasta lallugamientu de la última piedra, que, si atendemos les indicaciones del Codex Calixtinus, tuvo llugar nel añu 1122. Diego Gelmírez, nomáu obispu en 1100 y primer arzobispu de Compostela en 1120, foi la figura más importante na xera dimpulsar lactividá constructora en Santiago. Anque hubo diverses paraes mientres la so construcción, la gran cantidá de llimosnes consiguíes fixo posible la so vuelta al cultu y la so consagración en 1128. Nel añu 1140 yá shabíen cubiertu seis tramos de les naves, y el maestru Mateo fixo cargu de la direición dobres en 1168 cuando empecipiól pórticu de la Gloria y, anque siguieron les obres hasta bona parte del siegluxa0XIII, consagróse definitivamente la catedral lañu 1211.