Што тычыцца праваслаўнай царквы як найбуйнейшай паводле колькасці прыхільнікаў і інстытуцыйным уладкаванні, але найбольш неаднароднай паводле свайго масіву. Традыцыйна адзначаецца рэгіянальная нераўнамернасць рэлігійнасці беларускага насельніцтва, а таксама распаўсюджання рэлігійных абшчынаў5, аднак трэба адзначыць, сітуацыя з рэгіянальнымі асаблівасцямі складаней, чым гэта часта ўяўляецца даследнікам: і тут справа не толькі ўва ўзроўні рэлігійнасці і іншых колькасных паказчыках, на ўмоўна "заходняй" і "усходняй" Беларусі розны характар рэлігійнасці, для "усходу" і "захаду" характэрныя розныя тэндэнцыі. Больш важным для "захаду" з'яўляецца тое, што тут захоўваецца пастаянны ўзровень рэлігійнасці, дынаміка вельмі слабая. Тут пераважным з'яўляецца феномен "традыцыйнай" рэлігіі, высокі ўзровень культава-рытуальнай актыўнасці - хрышчэнняў, вянчанняў; культавыя паводзіны характарызуюцца ўстойлівасцю. Такая супольнасць досыць скансалідаваная вакол культавай практыкі і вакол тэрытарыяльнага прыходу; аднак пры гэтым назіраецца неразвітая літургічная свядомасць (удзел у споведзі і прычасці - раз на год), невысокі ўзровень міранскай актыўнасці, невялікі місіянерскі і катэхітычны патэнцыял такіх супольнасцей, матывацыя праз традыцыю пераважае над рацыянальнай матывацыяй.