Феадальная раздробленасць і міжусобіцы князёў былі абцяжараны грозным націскам на ўсходнеславянскія землі стэпавых качэўнікаў полаўцаў, якія ўпершыню з'явіліся ля паўднёвых межаў Русі ў сярэдзіне XI ст. Бесперапынныя напады, грабяжы і разбурэнні, гібель тысяч людзей сталі сапраўды ўсенародным бедствам. А з захаду на землі ўсходніх славян набліжалася новая, не менш грозная небяспека — крыжакі...