Аповесць “Ян Ялмужна” прадказальна хочацца паставіць паміж творамі Уладзіміра Караткевіча і Яна Баршчэўскага. Антон Фрацішак Брыль рэканструюе не толькі гісторыю, але і фантастычнае ў тым разуменні, якое калісьці было ў нашых папярэднікаў. Старажытнарымскі гісторык Тацыт пісаў, што міфы і гераічныя песні пра продкаў замянялі германскім плямёнам гісторыю. Пан Ольбрахт Гаштаўт у сваіх размовах увесь час вяртаецца да Рыма і легендаў. У гістарычным эпасе рэальнае і фантастычнае часта суіснуюць разам. У літаратурных творах і месцах памяці легенды ўключаныя ў часавы паток і займаюць раўназначнае становішча, такое ж, як і пацверджаная храналогія падзеяў. Антон Францішак Брыль, які пераклаў са стараангельскай на беларускую паэму “Бэўвульф” і гімн Кэдмена, разумее заканамерныя суадносіны паміж міфам і гістарычнай канвой, відаць, лепш за іншых. Казка заўсёды застанецца самай кароткай дарогай з мінулага ў будучыню. “Насельнікі прасторы нашага слова амаль не знаёмыя з цудамі; мы ўцякаем ад цудаў. Натрапіўшы выпадкам на дробнае зернейка цудоўнага, якое засталося ад мінулых пакаленняў, мы нішчым яго з бяздумнай лютасцю. Між тым чучалы забітых легендаў не толькі не падобныя да легендаў жывых, яны ім супрацьлеглыя”. Так гучыць каментар аўтара да невялікай паэмы “Гольша”, але я думаю, што гэтыя словы дарэчы працытаваць і ў дачыненні да яго другой кнігі.