Вядома, газеты, якія выдаваліся на абшарах Расійскай імперыі, падвяргаліся цэнзуры, але на нацыянальных ускраінах існавалі рэдкія газеты і часопісы, што адрозніваліся вальнадумствам. Іх выдавалі асветнікі, якія больш клапаціліся захаваннем родных моў, чым палітыкай. Традыцыі адносна вольнага слова былі ў Грузіі, Украіне і Беларусі. У савецкі час асветную ролю гулялі выданні ў эміграцыі, якія траплялі на тэрыторыю СССР у невялікай колькасці.