А з класікі — другі народны кампазітар Мадэст Мусаргскі. Я не чуў, каб хтосьці з музыказнаўцаў растлумачыў, як “Мусараніну” — так звалі яго нешматлікія сябры — удалося першым раскрыць у музыцы сапраўдную, глыбінную душу народа. У яго операх “Хаваншчына”, “Барыс Гадуноў”, “Сарочынскі кірмаш” ёсць такія мадуляцыі і акорды, якія шмат у чым перадвызначылі, напрыклад, “палітру” Георгія Свірыдава, Дзмітрыя Шастаковіча, Ігара Стравінскага, Аліўе Месіяна, Леаша Берга. А гэта — цэлая “касмічная” музычная планета ХХ стагоддзя. Таму Мусаргскі як выдатны рэфарматар музыкі ў разуменні глабальнай народнай сутнасці ніколі не састарэе. Для тлумачэння гэтага феномена я б рызыкнуў узяць у параўнанне Мікеланжэла, якога без архітэктуры, радыкальна ім перайначанай, таксама цяжка ўявіць. Як і Мадэста Пятровіча — без народнага сусветнага стрыжня.