А.Ж.: — У той самы час, многія датычныя нашай гісторыі звесткі можна адшукаць толькі за мяжой. Прыкладам, у езуітаў адзін асобнік кожнага дакумента захоўваўся ў калегіуме, другі скіроўваўся правінцыялу, а трэці — у генеральны архіў у Рыме. І калі першыя два маглі даўно знікнуць, трэці і дасюль чакае беларускіх навукоўцаў. Аднак найбольш дакументаў захоўваецца ў самым буйным зборы гістарычных матэрыялаў –– Ватыканскім Таемным Архіве. Менавіта таму многія краіны Еўропы, у тым ліку і нашы суседзі, нават заснавалі ўласныя інстытуты для пошуку ў тым велізарным сховішчы, дзе агульная даўжыня паліцаў каля 40 кіламетраў, матэрыялаў па сваёй гісторыі. Вядома, і нам бы гэта не пашкодзіла.