«Төлгөҙбаш ауылы» легендаһы. Төлгөҙбаш ауылының исеме үк Төлгөҙ йылғаһының башы тигәнде аңлата. Төлгөҙ йылғаһы, Яңа Ҡаҙансы ауылы янындағы Көтмәҫ йылғаһына барып ҡушыла. Төлгөҙбаш ауылы тирәһендә лә күлдәр, йылғалар, тауҙар байтаҡ.