Таралып ултырыу һәм этник тарих барышында башҡорттарҙың көньяҡ-көнсығыш ( бөрйән , ҡыпсаҡ , тамъян , түңгәүер , үҫәргән , юрматы ) , төньяҡ- көнсығыш ( бишул , бәҙрәк , бәкәтин , дыуан , көҙәй , ҡалмаҡ , ҡатай , ҡошсо , ҡумрыҡ , ҡыуаҡан , мырҙалар , өпәй , табын , терһәк , һалйот , һеңрән , һыҙғы , һырҙы , әйле ) , көньяҡ-көнбайыш ( мең ) , төньяҡ-көнбайыш ( байлар , балыҡсы , бүләр , гәрә , ғәйнә , дыуанай , ирәкте , йылан , йәлдәк , йәнәй , ҡаңлы , ҡаршын , ҡырғыҙ , таҙ , танып , ун , уран , ыуаныш , юрмый ) төп этнографик төркөмдәре барлыҡҡа килә .