Православие руханиҙары һәм монастырҙарҙың уртаҡ милке. Төбәктә XVI быуат аҙағында барлыҡҡа килә. Монастырҙарҙың, Бөрө һәм Өфө ҡалаларының кафедраль соборҙары рухниҙарының аҫабалығы өҫтөнлөк итә; епископат һәм мәхәллә руханиҙарының аҫабалығы аҙ була. Хөкүмәт һәм урындағы властар биргән ерҙәрҙә барлыҡҡа килә; ҡайһы берҙәре башҡорттарҙың аҫаба ерҙәрендә нигеҙләнә.  XVII быуаттың 1‑се яртыһында сиркәү‑монастырь аҫабалығы Урал буйында (Ҡазан митрополитыныҡы), XVII быуат 2‑се яртыһындаxa0— XVIII быуат 1‑се сирегендә Урал аръяғында (Тубыл митрополитыныҡы) формалашыуы күҙәтелә. XVI быуаттың 70‑се йылдарында аҙағында Өфө Сергиев монастыры аҫабалығы ойошторола. XVII быуат уртаһында Башҡортостанда ер биләмәләре һатып алыу хоҡуғын Рәсәйҙең үҙәк губерналары монастырҙары ала (башлыса Кама һәм Ағиҙел йылғалары буйында балыҡ тотоу урындарын һатып алалар).