Хакас теле 1924 йылдан кириллица нигеҙендә үҙенең яҙыуына эйә, 1929 йылданxa0— латин алфавиты нигеҙендә, 1939 йылданxa0— тағы ла кириллицала, 6 хәреф өҫтәлә: ÿ, ӧ, ң, ғ, і, ҷ [дж яңғырау аффрикатаһы]. XVIII быуаттан өйрәнелә— сағайҙар, качиндар һәм Минусин котлованы территорияһындағы башҡа этник төркөмдәр телдәре лексикаһының беренсе теркәүҙәре (Д Г. Мессершмидт, Г Миллер, П.xa0С.xa0Паллас), XIX быуаттаxa0— Г.xa0И.xa0Спасский, М.xa0А.xa0Кастрен, В В. Радлов, В И. Вербицкий, Н.xa0Ф.xa0Катанов хеҙмәттәре, совет һәм совет осоронан һуң хакас һәм башҡа милләттәрҙең күп һанлы фән кандидаттары һәм докторҙарын (Н.xa0П.xa0Дыренкова, Ф.xa0Г.xa0Исхаҡов, Н.xa0Г.xa0Доможаков, Д.xa0И.xa0Чанков, А И. Инкижекова, М.. И. Боргояков, Д.xa0Ф.xa0Патачакова, Г И. Донидзе, В Г. Карпов, О.xa0П.xa0Анжиганова, О.xa0В.xa0Субраков, Лена. И. Чебодаева, И.xa0С.xa0Торокова һ. б.) әҙерләү менән бер рәттән хакас теле буйынса теоретик һәм ғәмәли тикшеренеүҙәрҙе үҫтереү.