Совет археологы М.xa0Е.xa0Массондың шул тирәләге һигеҙ төрбәне тикшереүе хәҙерге Ессентуки янында XIII—XV быуаттарҙа ҙур Алтын Урҙа торамаһы булыуын күрһәткән. Шәрҡиәтсе әйтеүенсә, Ессентукиҙың атамаһы ошо урындың Ессентуг тигән ханы исеменән хасил булған: «эс-сен»xa0— йыуан, ҙур кәүҙәле, «туг»xa0— тамға, байраҡ, йәғни, боронғо башҡортсаxa0— тыу.