20 б . 90-сы йй . ӨДАТУ-ла тирә-йүндәге һауанан йылылыҡты алыу өсөн ( В.А.Трушин ) , ӨДНТУ-ла — йылытыу һәм һыу менән тәьмин итеү системаһында ҡулланыла торған эҫе һыуҙы алыу өсөн ( Н.А.Евтюхин , А.В.Мартынов ) йылылыҡ насосы , 2004 — 06 йй . “ Мотор ” ҒПП-нда икенсел йылылыҡ ресурстарын утилләштереү өсөн турбодетандер уйлап табыла .