Нарва һарайының теүәл йәше тарихсылар араһында әлегә тиклем бәхәс тыуҙыра. Ләкин уларҙың күбеһе ваҡиғалар эҙмә-эҙлелегендә уртаҡ тел таба. XIII быуатта ны Төньяҡ Эстонияны яулап алған даттар Нарва йылғаһы менән «иҫке юл» киҫешкән урында ағас нығытмалар төҙөгән. Был нығытмалар һаҡлауында урындағы тораҡ XIV быуат башында ганзей өҫтөнлөктәрен алған Нарва ҡалаһы биләмәһендә үҫешкән. XIV быуат башында даттар таш ҡәлғә төҙөй башлаған, артабан ул Герман замогы исемен ала.