1822 йылда К.xa0Ф.xa0Ватсон латыш телендәге тәүге гәзиттеxa0— Latweeschu Awises (Latviešu Avīzesxa0— хәҙерге орфографияла)xa0— Латышская газетаны аса. 1856 йылда йәш латыштар хәрәкәтенең эшмәкәрлеге башлана, улар бөтә ил буйлап милли үҙаңды уятыу маҡсатында түңәрәктәр ойоштора.