El ríu Xingú naz nel estáu de Mato Grosso, al norte de la rexón del Planalto, na unión ente les sierres de Roncador y Formosa, a un altor del orde de los 600 m. El ríu alimentar pola confluencia de tres ríos principales: pel oeste, el ríu Ferro (400 km), que recueye les agües de l'aguada oriental de la sierra de Formosa, colos sos afluentes Steinen, Ronuró y Jabota; pel sur, el ríu Tamitatoala (o Betavil) (330 km); y pel este, el ríu Culuene, el más importante y caudalosu, un llargu ríu d'unos 600 km que recueye les agües de l'aguada noroccidental de la sierra de Rondador y tien munchos afluentes, como los ríos Auiita, Culiseu, Tanguro, Sete de Setembro y Conto de Magalhanaes. El ríu Xingú tien les sos fontes nuna zona onde tamién les tienen otros importantes ríos brasilanos, como'l río Teles Pires y el ríu Guaporé, qu'arramen na Amazones, o'l ríu Cuiabá, que lo fai na Cuenca de la Plata, a más de 4.000 km de distancia.