De Aftoalung is owa aa kritesiad u hintafroagt wuan; u. A. zwengs dem, wos ma wiakle olla drea Phenomen "Dialekt" nenna u zammagruppian wuj, zumoi di terziern Dialekt i da jeweiling Region als Standarssproch i schoarfa Opposizion zen Dialekt gseng wean; oda aa wei de Bstimmung vo de primern Dialektt af zwoa Hypothesn grindt: Zen Oana a paralleja Entwicklung vo de heiting primern Dialektt u zen zwoatn d Festlegung vo da Haptsproch (Gemeinsprach) af d moderna Nazionojsproch. Dodaduach genga vuj ondane Faktoan vo Sprochkontakt vo Joahundatn, z. B. duach Substrat, Wondarung, Assimilazion, Prestige- u Handlssprochn, u generej de Komplexität von Kontakt mid meara u wenga vawontnen Varietätn, a bissl unta.