Heinrich Kuhl, bet ganet d'ar 17 a viz Gwengolo 1797 e Hanau (Hessen, en Impalaeriezh santel roman german d'an ampoent) ha marvet d'ar 14 a viz Gwengolo 1821 e Buitenzorg (Java, Indonezia), a oa ul loenoniour hag un naturour alaman.