Al Lizher - Istor ur Vignoniezh Kozh -   Deizlevr , Envorennoù ( II )  evit Annemarie Schwarzenbach      1 -  Bilitiz     " ... Daou alc'houeder nemetken , oc'h uhela c'hoazh en aezhenn ,  Hag o rambreal dre an noz  . "  Joseph Von Eichendorff - " Im Abendrot " ( Da Serr-Noz )   Gedichte - Ausgabe letzter Hand ( 1841 )             Setu 'man ul linennoù bennak bet skrivet ganti , ken iskis , am boa adkavet goude , kuzhet mat dre va sonj , hag e poultrenn ur galatrez . Ar re gentan he  doa kaset din , ar re nemetan , koulz all .   Setu istor ur vignoniezh kozh :     Sankt-Moritz , 2 a viz Du .     " Mignon ker , flammig kaezh va c'halon ,       Resevet 'm eus da c'her , met ne  sonj ket din , evel da varzh , "   e luc'ho 'nevez ar bleunioù dindan an Heol  ... "    Ket evidon , siwazh ! Ket breman ! ( 1 )    Klask a ran selaou sonerezh Debussy , 'z poa komzet dit diwarnan en deiz all , ar " Ganennoù Bilitiz "-se m'en em gavan mat a-walc'h o klevout anezho , a c'hallez va c'hredin , ( hag o tigejan da skritur ken brav emaon ) : "...  ne ra o eskell nadozioù-aer nemet spinan , war a seblant , diavaez an traoù dre velkoni an nevez-hanv  . " ( 2 )   Na gaerat frazenn ! Met e ran kement a strivoù evidout , ha ken mantret eo va c'halon , na c'hellfen ket tanva hirnez romantel an delioù en o ziskar ...    O vezan m'eo aet diganin va mignonez evit ur gwaz all , e oa dle din stranin 'dreuz  kêrioù digenvez , "   hag an noz 'ya o steuzin kuit , e pella ar stered . Setu m'eo aet ar serc'hed diwezhan d'ar gêr , gant o c'harediged . Setu me skrivan , dindan c'hlav ar mintin , ar   pozioù-man war an traezh  ... " ( 3 )   Me'zo goullo va sac'h .    A-wechoù 'kredi ganit , dav a-walc'h , on un oristalez .   C'hoarvezout a ra din ne c'hallan kompren me va-unan ... Adlenn a ran Rilke :  "  ' Dreuz va buhez e krenan diglemm ,  Hep huanadoù , gant ur c'hlac'har don ha tenval   ... " ( 4 )   Eman ur gouli o wadan e-barzh , hag a vez o kreskin e zalc'h warnon , ken plaouiet eo va yaouankiz gant an dic'hoanag . Grevus eo nec'h va  spered . Bewech m'en em glaskan da bedin , e vez degaset din envor ur valeadenn am boa graet ganti e Kalon-Sakr . Eno , em boa santet en he c'hichen holl zienez ar Bed , sanket don em ene 'vel , marteze , ur spernenn e Hini hor Mamm Santel ...   Menegin a ran evidout frazenn gaer da levr , am boa kaset din , met n'on ket evit kredin , koulskoude , e promesa an daeroù ...  "  Beuzet eo va sonj en he mousc'hoarzh , glebiet gant  perlez boull , dour nevez ha druz he goueloù ... Evel ur c'hentan pok a garantez , a-raok ma vije bet gouest ar garantez d'oc'h en em gompren hec'h-unan   ... " ( 5 )   Hor c'harantez deomp !   E-keit ma oa kroget tanioù kentan ar serr-noz war Bariz , hon doa heuliet , adalek ar were , bomm-nij ur c'houblad koulmed ...    Moarvat e  fellje din tec'hel ivez ganto , "   a-hed an   n oz treuzwelus  "  ?   Met ne vo biken an traoù henvel ken , te 'oar .   Breman ma bedan start an Nenvoù , en aner evelkent , d'am rein o flouradoù e diouer he re , e tenn va hunvre d' "   o gwagennoù  dantelezh  "  , d'ar c'houmoul-se ... ( 6 ) Paourkaezh koumoul , na baouezont ket eveldon , da zifronkan !     Trugarez dit , va mignon . Tost ur balzam eo da lizheroù 'vidon . Ha dont a ray a-benn d'am farean anezho ?   Hag e vo tu din da goll he sonj ur pennad drezo , marteze ?    Pa gren va c'halon , eo skoet ivez  gant pinvidigezh da gomzoù , hag a zisamm un tammig he foanioù drezo ,'vel tenzor-diabarzh nemetken un ezhommeg .    N'em befe ket c'hoant bezan ur wazhaourez , avat .   N'ouzomp ket , emezout , hag e talc'hfe an Diskuliadur d'e bromesa , evidomp da vevan , marteze , e amzerioù diaes anezhan ?   Araozon , Bibl kozh va zad , am eus tennet un arroudenn diwarnan :  "  Rak evel ma teu kellid d'ar greun taolet en Douar , ha ma tiwan an had el liorzh , ken sur all e lako an Aotrou Doue da ziwan hadenn ar Silvidigezh , a roio Gloar Dezhan dirak an holl bobloù  .  " ( 7 )   Met ne vin ket ur bec'herez Evitan da viken ? Te a bardono din un deiz ?    Ken digenvez en em gavan alies ! Tomm va c'halon , me a'z ped , habask va  spered .   Ra vo unanet hor c'hroazioù ganit !     ( Da vezan kendalc'het )          ___     DAN AR WERN   -  Al Lizher - 1 -  Bilitiz   - Kerzu 2008 - Deizlevr Yann Kervern ( II ) - Pep gwir miret strizh - All rights reserved - Tous droits réservés - Breton Version / E Brezhoneg - "   Al Lizher   / La Lettre " , Copyright 2008 .    ___   Notennoù   :  1 - " Le Deuil des Primevères - Elégie Seconde " ( Kanv ar Bokedoù-Laezh - Eil Klemmgan ) , Francis Jammes , 1898 .  2 - " Chansons de Bilitis " ( Kanennoù Bilitiz ) , sonerezh leurenn bet eilet gant daouzek barzhoneg Pierre Louÿs da zibunan , gant Claude Debussy , 1897 .  3 - " Chansons de Bilitis " ( Kanennoù Bilitiz ) , trede rann , Epigrammes dans l'Île de Chypre ( Flemmganigoù e Kiprenez ) , " La Pluie au Matin " ( Glav ar Mintin ) , Pierre Louÿs , 1894 .  4 - " Briefe an einen Jungen Dichter - Franz Kappus Sonett " ( Lizheroù d'ur Barzh Yaouank - Sonedenn Franz Kappus ) , Rainer Maria Rilke , 1904 .  5 - " Le Passeur des Mondes - Le Secret d'Eon de l'Etoile " ( An Erbeder - Sekred Eon Ar Sterenn ) , gant Dan Ar Wern , Copyright 2005 / 2008 .  6 - " De l'Angelus de l'Aube à l'Angelus du Soir - Aujourd'hui , le Long de la Nuit ... " ( Adalek Anjeluz an Derou-Deiz betek Anjeluz ar Serr-Noz - Hiziv , A-hed an Noz ... ) , Francis Jammes , 1897 .  7 - Izaiaz , 61 , 11 .     Film David Hamilton , " Bilitis " ( 1977 ) , gant Patti d'Arbanville , Mona Kristensen , Bernard Giraudeau .