En Europa, e 1848, e teuas war wel ar broadoù goude "nevez-amzer ar pobloù" ha diskar an impalaerezh aostrian-hungarat. Adalek ar mare-se e klaskas ar sonaozourien sonerezh klasel krouiñ doareoù broadel diazezet war demoù hengounel. Krouidigezh strollad ar pemp (Borodin, Mousorgskiy, Rimskiy-Korsakov, Balakirev, Cui) e Rusia eo ar skouer splannañ. Eeun e oa o mennozh : aozañ sonerezh levezonet gant Rusia. Sonaozourien all en Europa a grouas goude-se sonerezh diazezet war an hengoun pobl : Sibelius e Finland, Grieg e Norvejia, Dvorák ha Smetana e Bohemia pe Debussy e Bro-C'hall. Tamm-ha-tamm en em zistagjont diouzh ar sonerezh romantel, dre ma ne glote ket mui gant o amzer dezho, a-benn krouiñ doareoù broadel. Ravel diouzh e du, a zegemeras levezon e vro c'henidik (Euskadi) en ur heuliañ ar pezh a veze graet gant sonerien all ar C'hwec'hkorn. Canteloube, hag eñ a orin eus bro Arvern, a implijas kalz hengoun ar c'han okitan.