— На заключны этап алімпіяды прыязджаюць дзеці з бліскучымі ведамі, усе дастойны перамогі на рэспубліканскім узроўні. І толькі 40% у выніку атрымаюць дыпломы. 60%, а гэта, згадзіцеся, нямала, застануцца без узнагарод. Таму сваім алімпіяднікам ніколі не кажу: “Без дыпломаў не вяртайцеся!”, а настройваю так: “Калі ты дайшоў да апошняга этапу, ты шмат чаго даведаўся, сфарміраваўся як асоба, выпрацаваў сілу духу; галоўнае не дыплом, які ты ўрэшце можаш і не атрымаць, а тое, што ты падняўся на адну прыступку над самім сабой”. На алімпіядзе самае важнае, каб дзіця пераадолела сябе і пакінула за плячыма свае страхі, падняло сваю самаацэнку, таму што ў падлеткаў яна часцей за ўсё заніжана. Для гэтага інтэлектуальныя спаборніцтвы і патрэбны. А дыплом, калі ён ёсць, — прыемны бонус, які ні ў якім разе не павінен стаць мэтай жыцця і вучобы, — расказвае педагог. — Не менш важна вучыць дзяцей атрымліваць не толькі няўдачы, але і перамогі. Таму і тут настройваю пераможцаў спакойна: “Атрымаў узнагароду, дасягнуў мэты? Малайчына, рухайся далей”. З гэтай нагоды ўспамінаецца гісторыя, калі пасля заключнага этапу алімпіяды, які праходзіў у Полацку, мы з дзецьмі зайшлі ў Свята-Ефрасіннеўскі храм. Пасля наведвання храма і майго пажадання рухацца далей дзеці прыехалі дадому задуменныя і ціхія. Між тым усе трое сталі пераможцамі і везлі з алімпіяды дыпломы. Знаёмыя настаўнікі здзіўляліся: “Чаго яны такія ціхія? Яны ж скакаць да столі павінны!” Але ж алімпіяда не самамэта, а толькі прыступка, якая падштурхоўвае да наступнага кроку ў патрэбным напрамку. Дарэчы, для настаўніка гэта таксама прамежкавы этап, а не нагода для ўключэння сябе ў спіс геніяльных педагогаў.