З-за бясконцых цяжкіх войнаў ХVII ст. таксама прынесла Полаччыне шмат стратаў. Пад час вайны Расіі з Рэччу Паспалітай (1654–1667 гг.) Полацк у 1654 г. быў заняты рускімі войскамі. Шмат полацкіх майстроў, пісьменнікаў, працавітых людзей было вывезена ў Маскву. Туды ж выехаў і беларускі і рускі паэт, драматург, педагог, рэлігійны і грамадскі дзеяч Сімяон Полацкі. 3 1664 г. ён жыў у Маскве, заснаваў там незалежную ад патрыяршай цэнзуры друкарню, быў выхавацелем дзяцей цара Аляксея Міхайлавіча. У 1667 г. Полацк быў вернуты Рэчы Паспалітай.