A diftongación d'as vocals curtas latinas Ě y Ŏ, que ya yera documentata en o latín hispanico d'o periodo imperial, s'imposa en a capital Toledo, y dende Toledo por quasi tota a meseta, plegando dica a Val de l'Ebro y o territorio de l'Astur-Leyonés, pero sin afectar a lo cabo nororiental y noroccidental d'a peninsula, on amaneixerán os romances catalán y galaico-portugués.