Toda comunidat humana tien una luenga parlata, ya sía oralment, ya sía por signos. Ye un rasgo considerato por beluns com una condición innata y definidora d'a condición humana. Manimenos, o desembolique y adopción d'os sistemas d'escritura nomás ha pasato unas pocas vegatas. Quan ya s'han establito, os sistemas d'escritura en cheneral se modifican muito mas lentament que a propia luenga, y a sobén conservan rasgos y exprisions que ya no son corrients en a luenga parlata d'a comunidat. O gran abance conferito por os sistemas d'escritura ye a suya capacidat ta mantener un rechistro persistent d'información expresable en bella luenga, que se puet recuperar independientment de l'acte inicial de formulación.