query: తెలుగు అక్షరాలు ఎన్ని?

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: తెలుగు భాషకు అక్షరములు యాభై ఆరు. వీటిని అచ్చులు, హల్లులు, ఉభయాక్షరములుగా . ఇరవై ఒకటవ శతాబ్దంలో బాగా వాడుకలో ఉన్నాయి.16 అచ్చులు, 38 హల్లులు, గ్గ్ట్ పొల్లు, నిండు సున్న, వెరసి 56 అక్షరములు. అరసున్న, విసర్గ వాడకం చాలవరకూ తగ్గిపోయింది. తెలుగు వర్ణ సముదాయమును మూడు విధాలుగా విభజించవచ్చును.

title: వేటూరి ప్రభాకరశాస్త్రి

text: వేటూరి ప్రభాకరశాస్త్రి, (ఫిబ్రవరి 7, 1888 - ఆగష్టు 29, 1950) తెలుగు కవి, భాష పరిశోధకుడు, చరిత్రకారుడు, రచయిత, విమర్శకుడు, రేడియో నాటక రచయిత మరియు తెలుగు, సంస్కృత పండితుడు. చరిత్రలో లభ్యమౌతున్న మొట్టమొదటి తెలుగు పదము "నాగబు" అని కనుగొన్నది ఈయనే. సాహిత్య చరిత్ర ఆ జాతి మనోవికాస వైభవానికి చిహ్నం. వేటూరి ప్రభాకరశాస్త్రి గారి వంటి వ్యక్తి ప్రపంచ సాహితీ చరిత్రకు ప్రకాశము వంటి వారు. ఆయన వట్టి మేధావి కాదు..తెలుగు భాషా, చారిత్రక సాహిత్య నిర్మాణానికి అక్షరాలు మోసిన కూలీ! ఆయన వట్టి రచయిత కాదు..విమర్శనా వ్యాస రచనకు ఆద్యుడు. పన్నెండో ఏటే పరభాషలో కవితా సుమాలు వెదజల్లిన అనన్యుడు. ఈయన తెలుగుభారతీ సంతానములో చిరస్మరణీయులు, తెలుగువారికి ప్రాతఃస్మరణీయులు.

title: లిపి సంస్కరణ

text:
అంతర్జాతీయ ధ్వని విధేయ లిపి కాకపోయినా, ఆ పద్ధతిలో సవరింపబడిన రోమను లిపి భవిష్యత్తులో ప్రపంచ భాషలన్నిటికి సర్వవిధాల తగినదై సర్వోత్తమమూ, అభ్యుదయకరమూ అయిన లిపి కాగలదు. టైపుమిషను, లైనోటైపు మొదలైన వాటికి ఒకే విధమైన ముద్రాఫలకాలు(Key boards) మనకు లభిస్తాయి. ప్రపంచ మంతటా ఒకే విధమైన ముద్రణ వ్యవస్థ ఏర్పడుతుంది. అంటే ఇప్పుడు ఆంగ్ల అక్షరాలు రాస్తున్న పద్ధతిలోరోమ న లిపిలో రాసే విధానం అన్నమాట ) - కస్తూరి విశ్వనాథం (1989 నవంబర్ తెలుగు వైజ్ఞానిక మాసపత్రిక)
టర్కీ జాతిపిత,టర్కీ మొదటి అధ్యక్షుడు.1928 నవంబర్ 1 నుండి టర్కీభాషకు కొత్త అక్షరమాల ప్రవేశపెట్టాడు.అప్పటివరకు ఉన్న పార్శీ -అరబిక్ లిపి స్థానంలోకి అప్పటికే పాలకభాషగా అభివృద్ధి చెంది,ప్రజాదరణ పొందిన లాటిన్ లిపిని రప్పించాడు.టర్కీ భాష ఉచ్చరణకు వీలుగా 23 ఆంగ్లాక్షరాలకు అదనంగా అవసరమైన [ Ç, Ğ, I, İ, Ö, Ş, Ü ] అనే 6 గుర్తులను కలిపి 8అచ్చులు,21హల్లులుతో 29 అక్షరాలను సమకూర్చారు.ఇందువలన భాష చదవటం రాయటం సులభమై అక్షరాస్యత పెరిగింది.
మనం కూడా త,ద,ణ,ళ,శ,లాంటి కొన్ని అక్షరాలకు గుర్తులు కల్పించుకోవచ్చు. ప్రస్తుతం యూనికోడ్లో మన తెలుగు అక్షరాలు అన్నీ ఇంగ్లీషు కీబోర్డు ద్వారానే టైపు చేస్తున్నాము కదా?ప్రపంచీకరణ వచ్చిన తరువాత భాషల మద్య పోటీ అనివార్యం అయ్యింది. ఏ భాష నేర్చుకుంటే ఉపాధి లబిస్తుందో, ఆ భాష వైపుకే మనిషి పరుగులు తీస్తున్నాడు. అది అతని అవసరం. తెలుగుభాష మాత్రమే వచ్చిన వాడికి కూడా శాస్త్ర విజ్ఞానం,వృత్తి, ఉపాధి లభిస్తుందనే హామీ దొరికిన నాడు తెలుగు తప్పని సరిగా బ్రతుకుతుంది. తెలుగు భాష ఇంకా పది కాలాలపాటు మనుగడ సాగించేందుకు ఉన్న అన్ని మార్గాలలో ప్రతి ఒక్కరం ప్రయత్నిద్దాం.

title: తెలుగు భాష చరిత్ర

text: సింధు లోయ నాగరికత లిపి ఇంతవరకు సరిగా చదువబడలేదు. వేదసూత్ర వాఙ్మయం కేవలం మౌఖికమో, లేక అక్షర బద్ధం కూడా అయిందో తెలియరావడంలేదు. కనుక అశోకుని శాసనాలలో కనిపించే మౌర్యలిపియే భారతీయ భాషలన్నిటికి మాతృక అనిపిస్తున్నది. అందులోనుండే తెలుగు అక్షరాలు రూపొందినాయనిపిస్తుంది. కుబ్బీరకుని భట్టిప్రోలు శాసనము, అశొకుని ఎఱ్ఱగుడిపాడు (జొన్నగిరి) గుట్టమీది శాసనము ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ప్రాంతంలో లభించే మొదటి వ్రాతలుగా భావిస్తున్నారు. వాటిలోని భాష ప్రాకృతము, లిపి బ్రాహ్మీలిపి.

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: తెలుగులో, ఒక్కొక్క అక్షరానికి గుణింతాలు ఉన్నాయి. "క" అక్షరానికి గుణింతాలు: క, కా, కి, కీ, కు, కూ, కె, కే, కై, కొ, కో, కౌ, కం, కః

title: WX లిప్యంతరీకరణ

text: WX లిప్యంతరీకరణ పద్ధతి భారతీయ భాషలను రోమన్ లిపిలో రాయటానకి వాడతారు. ఈ పద్ధతి ఐఐటి కాన్పూర్ లో మొదలైంది.  ఇది  సహజ భాష గణన ప్రక్రియలో వాడతారు.  దీని ప్రధాన లక్షణాలేమంటేప్రతి ఒక్క అచ్చు, హల్లు ఒకే ఒక విధమైన రోమన్ లిపితో జతచేయబడింది. దీనిని ఆదికలుపు కోడ్ (prefix code) కావున గణన ప్రక్రియలో ఉపయోగంగా వుంటుంది. సాధారణంగా హ్రస్వ అచ్చులకు, సాధారణ హల్లులకు  చిన్న రోమన్ అక్షరాలు, దీర్ఘ అచ్చులకు మరియు వత్తి పలికే హల్లులకు  పెద్ద రోమన్ అక్షరాలు వాడతారు. సాధారణ ట వర్గానికి  సంబంధిత రోమన్ అక్షరాలు మరియు త వర్గానికి w W x X వాడతారు కావున WX పద్ధతి అంటారు. కృత్రిమ తెలుగు భాష ఉచ్ఛారణ పరిశోధనలో వాడతారు.

title: లిపి సంస్కరణ

text:
తెలుగు లిపి సంస్కరణ
బ్రహ్మ ఏర్పరచిన లిపి 'బ్రహ్మలిపి' అనుకుంటున్నారేమోగాని మనవాళ్ళు లిపి సంస్కరణకు భయపడుతున్నారు. సవరభాషకు గిడుగు లిపిని తయారు చేశాడు అంటారు. కానీ కొత్త లిపి ఎందుకు?తెలుగు లిపినే వాడుకోవచ్చుకదా?కొత్త లిపి జనామోదం పొందటం కష్టమే.భాష వాక్కు రూపంలో ధ్వనిస్తే, ఆ ధ్వనికి సంకేతమే లిపి, ఈ లిపి మనిషి తన సౌలభ్యంకోసం తయారు చేసుకున్నాడు. మోషేకు పది ఆజ్ఞలు దేవుడు రాతి పలకల విూద హెబ్రూ లిపిలో చెక్కి ఇచ్చాడట. ఎందుకంటే మోషే భాష హెబ్రూగనుక. మనమంతా కలిసి ఈ శబ్దాన్ని ఈ అక్షరంతో రాయాలి. ఇలా రాయాలి అని నిర్ధారించుకుంటే అదే మన లిపిగా నిలబడుతుంది. ప్రపంచంలో వేలాది బాషలకు లిపి లేదు. ఆ భాషలు రానురాను నాశనమై పోతున్నాయి. కేవలం 26 అక్షరాలతో వత్తులు, గుణింతాలను కూడా కల్పించుకొని సాఫీగా యంత్రాల విూద సాగిపోతున్న ఇంగ్లీష్ తరహలో తెలుగు లిపిని కూడా సంస్కరించుకోవాలి.
భూపతి నారాయణమూర్తి 'భోధన, పాలన జనజీవన రంగాలలో తెలుగు' (1998) అనే పుస్తకంలో ఇలా అంటారు: మన లిపిలో ఉపయోగం లేని అక్షరాలు మూడోవంతు వరకు ఉన్నాయి. వాటిని రద్దుచెయ్యాలి. ఌ ,ఖ,ఘ,ఞ,ఝ,థ,ణ వగైరా అక్షరాలను తీసి వేయాల్సి ఉంది. చైనా 3 సార్లు తన లిపిని సంస్కరించింది. శాస్త్ర సాంకేతిక పరికరాలకు అనుకూలంగా లిపిని తయారు చేసుకున్నారు. అలాగే తెలుగు లిపిని కూడా సంస్కరించాలి. అప్పుడే అధికార భాషగా తెలుగు రాణించగలదు. లిపిని సంస్కరించటం వల్ల అత్యధిక సంఖ్యలో ఉన్న నిరక్షరాస్యుల్ని కూడా అక్షరాస్యులుగా చేయటం తేలిక అవుతుంది." ఇప్పటికే మనం ఋ,బుూ,ఌ ,ఁ,ఱ,చ,జ,లాంటి అక్షరాలను వదిలించుకున్నాము. "అక్షర దీక్ష" వాచకాల్లో కేవలం 30 అక్షరాలే ఉపయోగించారు.
బూదరాజు రాధాకృష్ణ "భాషాశాస్త్ర వ్యాసాలు" (1990) అనే పుస్తకంలో ఇలా అన్నారు. "నిజానికి పారిశ్రామిక విప్లవం, సాంస్కృతిక పునరుజ్జీవనం మొదలైన రోజుల్లో యూరప్‌లోని దేశాలు లాటిన్, గ్రీకు భాషల ప్రభావం నుంచి వేర్పడి దేశభాషల్లో సమస్త వ్యవహారాలు జరుపుకోవటం మొదలుపెట్టినప్పుడు ఇప్పుడు మనం పడుతున్న కష్టాలన్నీ తామూ అనుభవించాయి. అన్ని సమస్యలూ మనకే రాలేదు. ప్రయత్నలోపం వల్ల, భాషాస్వభావ పరిజ్ఞాన లోపం వల్ల, మాతృభాషాభిమాన లోపంవల్ల, తెచ్చిపెట్టుకున్న చిక్కులే మనకెక్కువ. ఉపయోగం వల్ల భాష పెరుగుతుంది. తెలుగును అధికార భాషగా వినియోగించినప్పుడు అదే సహజంగా అభివృద్ధవుతుంది."
"...56 అక్షరాలున్న తెలుగు భాషకంటే 26 అక్షరాలే ఉన్న ఇంగ్లీషు ఎక్కువ వాడుకలోకి వచ్చింది, ప్రపంచ భాష అయ్యింది. కాబట్టి తెలుగు భాషకు 16 అక్షరాలే పెట్టి నంబర్ వన్ పొజిషన్ తెస్తాను చూడండి.." అంటాడొక నాయకుడు సినిమాలో. అది అతను భావావేశంలో సాధ్యసాధ్యాలను గమనించకుండా అన్నమాట అయినప్పటికీ భాషా సంస్కర్తలు ఈ పనికి పూనుకోవచ్చు. తెలుగులో ఎదురయ్యే మొదటి సమస్య గుణింతాలు, వత్తులు. వీటివలన అక్షరానికి క్రిందా పైనా మరో రెండు లైన్లు స్థలం అవసరమవుతుంది. టైపుమిషను, కంప్యూటర్‌లలో అక్షరాలు ముద్రించేటప్పుడు ఈ విషయం తెలుస్తుంది. ఇంగ్లీషులో కేవలం AEIOU అనే అచ్చులతో మిగతా 21 హల్లులు కలిసి భాష ఒకే లైనులో సాఫీగాసాగి పోతుంది. "తెలుగు లిపి పరిణామం" అనే వ్యాసంలో డాక్టర్ తిరుమల రామచంద్ర వెలిబుచ్చిన కొన్ని అభిప్రాయాలివి. "..తెలుగు లిపి గుండ్రంగా అవటానికి 2500 ఏళ్ళు పట్టింది. అంతకు ముందు ఇవి అడ్డపు, నిలువు గీతలే. భాష ధ్వనిరూపం. ఈధ్వనికి సంకేతాలే లిపులు. అచ్చు వచ్చిన తరువాత లిపి స్వరూపం మరింత సుందరమయి స్థిరపడింది. ఇక్ష్వాకుల కాలంలో శిల్పులు అక్షరాలకు ఒంపులు వయ్యారాలు చేకూర్చారు. అక్షరాల నిలువు గీతలు అడుగున పొడవై కుడి వైపునకు వంపు తిరిగాయి. శాలంకాయనుల కాలంలో కొన్ని అక్షరాల తలపై అడ్డగీత ఏర్పడింది. కొన్ని అక్షరాలు గుండ్రతనం వదిలి కోణాకారం దాల్చాయి. విష్ణుకుండినుల కాలంలో తలపై అడ్డుగీత అన్ని అక్షరాలపై కనిపించింది. వీరి కాలంలో 'ళ్జ' ఆనే వింత అక్షరం ఉండేది. తరువాత అంతరించింది. చాళుక్య లిపి చక్కగా నిలువుగా ఉంటుంది. నన్నయ కాలం నుంచి వేంగీ చాళుక్య లిపిలో మార్పులు ప్రారంభమై 200 ఏళ్ళకు కన్నడ, తెలుగు లిపులు విడిపోయాయి. తెలుగు మరీ గుండ్రమై పోయింది, కన్నడ లిపి కోణాకార మయ్యింది. నన్నయ్య కాలపు అక్షరాలకు మధ్యన అడ్డంగా గీత గీస్తే తలకట్టు దగ్గర తెగుతుంది. అంటే తలకట్టు సగమూ, తక్కిన అక్షరం సగమూను. కాకతీయుల అక్షరాలలో తలకట్టు చిన్నదై తక్కిన భాగం పెద్దది కావటంతో అక్షరాలు పొంకంగా , దీర్ఘవర్తులంగా అయి అందం వచ్చింది. ప, హలు తలకట్టు విదిల్చుకున్నాయి. చాప, జల్లెడ వంటి వాటిలో 'త ఒత్తు' వంటి గుర్తు 19వ శతాబ్దంలో సి.పి. బ్రౌన్ పెట్టించాడు. మరో వింత అక్షరం అరసున్న. 16వ శతాబ్దానికి ముందు కనిపించదు.ముఖ్యాక్షరాలు ఎంతగా మారాయో గుణింతాల గుర్తులు అంతకు రెండింతలుగా మారాయి. క్రావడి మరొక్క రూపం వలపల గిలక 'కర్మ' అని వ్రాయడానికి కమ్ అని వ్రాసేవారు. ఈ విధంగా తెలుగు లిపి 23 వందల సంవత్సరాలలో ఎన్నో మార్పులు పొంది నేటికీ రూపానికి వచ్చింది. ప్రస్తుత యంత్రయుగంలో ఎన్నో మార్పులు పొందవచ్చు. లోహాక్షరాలు చేతితో పేర్చుకొనే అవసరం పోయి, ఆంగ్లంలో లాగా మోనోటైప్ యంత్రాలలోను, లైనోటైప్ యంత్రాలలోను టైప్‌లాగా కొట్టే వరకు అభివృద్ధి చెందింది. అక్షరాలను విడగొట్టి కలిపే పద్ధతిలో స్వరూపాలు గూడా ముందుకన్నా మారాయి. కంప్యూటర్ ద్వారా కంపోజ్ చేసే పద్ధతి ప్రస్తుతం గొప్ప విప్లవం. ఒకచోట వాడిన మాట పలుచోట్ల అక్షరరూపం దాల్చే పద్ధతి కూడా వచ్చింది. శ్రమ తగ్గించుకొని లాఘవం కోరే మానవుని బుద్ధి ఈ వర్ణమాలలోనూ ఎన్నోమార్పులు తలపెట్టవచ్చు."
భారతదేశం లోని అనేక భాషల లిపులను కలపటానికి ఉమ్మడి లిపులను తయారు చేయటానికి కొన్ని ప్రయత్నాలు జరిగాయి : సత్య సాయిబాబా కోరికమేరకు కన్నడ –తెలుగు లిపులను కలిపి విజయ లిపి రూపొందించే ప్రయత్నం జరిగింది. శ్రీకృష్ణదేవరాయల స్మృతి చిహ్నంగా.. విజయనగర సామ్రాజ్యాన్ని జ్ఞప్తికి తెచ్చేలా ‘విజయ లిపి’ అని పేరు పెట్టారు. బాబా చేతుల మీదుగా ఆవిష్కరణ చేశారు. మద్రాసు ఐ.ఐ.టి. ప్రొఫెసర్ వడ్డాది శ్రీనివాస చక్రవర్తి భారతి లిపి రూపొందించారు. పెరియార్ రామస్వామి కూడా తమిళ అక్షరమాల ను ఆధునీకరించారట.ఇవన్నీ ప్రజలకు లిపి బాధలు తొలగించటానికే.
"కొన్ని తెలుగు ముద్రాక్షరాలు అచ్చు కూర్పరులకు విసుగు పుట్టించేవి. తెలుగు లిపిలో ఉన్న క్లిష్టత వల్ల తెలుగులో అచ్చు కూర్చటానికి (కంపోజింగ్‌కు) చాలా ప్రయాస పడేవారు. ఉదాహరణకు ఆనాడు అచ్చులో ఉపయోగిస్తున్న అర్ధచంద్రాకారంలో వేరొక వర్ణానికి కిందరాస్తూ ఉండిన రావడి కూర్పు చాలా శ్రమ కలిగించేది. దీన్ని సి.పి.బ్రౌన్ తెలుగు శాసనాలలో ఉన్న గుర్తును నమూనాగా గ్రహించి లాంటి రెండు రూపాలు కల్పించారు. ఈ సంస్కరణల వల్ల కూర్పరులకు కొంత శ్రమ తగ్గింది. అచ్చు కూర్పు కొంత మేరకు వేగవంతమయ్యింది. ఈ కొత్త రూపాలకు 'బ్రౌన్ రావళ్ళు' అనే పేర్లు కలిగాయి. ఇలాగే ప,వ,న, స, ల విషయంలో లిపిలో ఉన్న సామ్యాన్ని బట్టి పొరబాటు పడటానికి అవకాశం ఉన్న దాన్ని గ్రహించి కన్నడంలో ఉన్నట్లు ఈ అక్షరాలలో స్పష్టంగా మార్పు కనబడే విధంగా టైపులు పోత పోయించి బ్రౌన్ వాటిని వాడుకలోకి తెచ్చారు. కాని ఇవి తెలుగులో నిలిచినట్లు కనబడదు. బ్రౌన్ కొన్ని సంస్కరణలు ప్రవేశ పెట్టినా, తెలుగు, ముద్రణ పెక్కు లోపాలతో సాగుతూ వచ్చింది. ముద్రాక్షరాల సంఖ్యను 405 కన్నా తగ్గించటం ఎవ్వరికీ సాధ్యం కాలేదు. బందరులోని కళ్యాణీ టైపు ఫౌండ్రీ అధిపతి కె.వి. కొండయ్య గారు అక్షరాల సొంపు చెడకుండా ముద్రణా యంత్రానికి ఒదిగే విధంగా టైపు తయారీలో సాంకేతిక మార్పులు చేసి, 350కి తెలుగు లిపి రూపాలను కుదించారు. దీన్ని " కళ్యాణీ టైపు " అన్నారు. తక్కువ వ్యవధిలో అచ్చుకూర్చి తక్కువ వ్యయంతో తెలుగు పుస్తకాలు ముద్రించవలసిన అవసరం ఏర్పడింది. దీనికి తెలుగు లిపి ప్రతిబంధక మైంది. అది ముద్రణకు అనుకూలంగా లేదు. గుణింతపు గుర్తులు (తలకట్టులు, గుడులు, సుడులు) మొదలైనవి అక్షరానికి పైనా కిందా ఉండటం, సంయుక్తాక్షరాలు, ద్విత్వాక్షరాలూ, వీటి గుర్తులు కొన్ని సూటిగా అక్షరం కింద ఉండటం, అక్షరాలు అధికంగా ఉండటం అనే అంశాలు తెలుగు లిపిలోని క్లిష్టతకు ముఖ్యమైన కారణాలు. ఇలాంటి క్లిష్టత వల్లే తెలుగులో పుస్తక ముద్రణ వేగంగా జరగటం లేదు. లోపాలను తొలగించి తెలుగు లిపి సంస్కరణ తప్పనిసరిగా జరపవలసి ఉంది.
మన మీనాడు కంప్యూటర్ యుగంలో పురోగమిస్తున్నాం. పరిణామాలను ఆహ్వానిస్తున్నాం. వేగం నేటి యుగధర్మం. ఈ వేగానికి తట్టు కోలేనిదేదీ నిలవదు. మందకొడిగా అక్షరాలు కూడా నడక సాగించలేవు. తెలుగు భాషకు. ఇదొక సంధియుగం. మద్రాసులో మురళీకృష్ణ అనే ఇంజనీరు బాపు అక్షరాలతో సహా అందంగా అక్షర స్వరూపాలకు కంప్యూటర్ ప్రింటింగ్‌కి అనువుగా కీ బోర్డులు రూపొందించాడు. లిపిని ఇంకా సంస్కరించి తెలుగు భాషా స్వరూపాన్ని ఆధునీకరించటానికి ప్రయత్నించాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది." . ప్రభుత్వం, అధికార భాషా సంఘం ,తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం "లిపి సంస్కరణ" కొరకై నడుము బిగించాలి.
ఒకసారి నేనే న్యాయమూర్తినయ్యాను. రంపచోడవరం మొబైల్ సబ్ డివిజనల్ మేజిస్ట్రేట్ . అంతా గిరిజనులు, మన అచ్చ తెలుగువాళ్ళు, ఆహా, ఇంకేం తెలుగులో తీర్పులివ్వొచ్చు అని ఆనందపడుతూ వెళ్ళాను. అక్కడా పదిమంది లాయర్లు ' యువరానర్' అంటూ ప్రత్యక్షమయ్యారు. ఆంగ్ల భాషాకోవిదులైన అడ్వకేట్లు నల్లకోట్లు వేసి నాముందుకొచ్చి, నేను తెలుగు న్యాయం మాత్రమే చెప్పబూనటం అపూర్వం, సాహసం, ప్రమాదభరితం అని ఆంగ్లంలో ఉపదేశించారు. అడివిలో కూడా ఆంగ్లమేనా ఇక నా తెలుగెక్కడ తల్లీ? అని తడుముకున్నాను, మదనపడ్డాను. వాది, ప్రతివాది, సాక్షులు అంతా తెలుగులో చెబుతున్నారు. వాళ్ళు చెప్పింది చెప్పినట్లు వాంగ్మూలం టైపు చేయమంటే "తెలుగు టైపు మిషన్ లేదు, అయినా అది కష్టం, విూరు ఇంగ్లీషులోకి మార్చి చెప్పండి కొడతాం" అని సిబ్బంది ఇబ్బంది పడ్డారు. శక్తిచాలనివాడు సాధుత్వం వహించినట్లుగా బహుశా తెలుగును అభిమానించే న్యాయమూర్తులంతా ఇటువంటి ఇబ్బందుల్ని నెగ్గుకు రాలేక మౌనం దాల్చారని స్వానుభవం మీద అర్థం అయ్యింది.
కంప్యూటర్లొచ్చాయి, కోర్టులో తెలుగు సాఫ్ట్‌వేర్ వాడుకోవచ్చుగదా అని కొందరు ఉచిత సలహాపడేశారు. నిజమే గదా అని కంప్యూటర్ అడిగాం. ఇస్తామన్నారు అయితే దానికి ఇంగ్లీష్ కీబోర్డే ఉంటుంది. ఇంగ్లీష్‌లో కొడితే తెలుగు అక్షరాలు ప్రత్యక్షమవుతా యన్నారు. మాడుమీద కొడితే మోకాలు పగిలినట్లు ఈ బాధ మనకెందుకు తెలుగు మాటల్నే ఇంగ్లీషులో కొడదాం తేలికగా పనైపోతుంది annaru kondaru అసలు విషయం అర్థంకాకుండా పోతుంది annaru inkondaru ఇలాంటి తీర్పులు ఎవరు ఒప్పుకొంటారండీ అని ఇంకొంత మంది ఆక్రోశించారు. వత్తులు గుణింతాలతో పడిలేచి చచ్చేకంటే, యంత్రానికి అనువైన ఆంగ్లాక్షరాలతో పనిచేసుకోవచ్చు గదా అప్పుడు మన తెలుగును ఇంగ్లీషొచ్చినోళ్ళంతా చదువుతారు, తద్వారా అంతర్జాతీయ స్థాయికి ఎదిగిన ఇంగ్లీష్ సౌలభ్యాలన్నీ మనం కొట్టేయవచ్చు అన్నారింకొందరు . అయ్యవారిని చెయ్యబోతే కోతి అయినట్టవు తుందేమోనని అన్నారు మరికొందరు. ఆచర్చ అంతటితో ఆపాము.
ఇంతకీ తెలుగుకు వైభవం తేవటానికి ప్రభుత్వం నడుం బిగించిదనే వార్తలు, ప్రజల భాషకు పట్టం కట్టడానికి పలుచర్యలు తీసుకుంటామని అధినేతలు ప్రకటించటం సంతోషాన్ని కలిగిస్తున్నాయి. ఎన్టీరామారావు గారు న్యాయ పంచాయితీలు ఏర్పాటు చేయాలని ప్రయత్నించారు. అవి వస్తే ప్రజల భాషలో తీర్పులొస్తాయి. పరాయి ప్లీడర్లు, పరాయిభాష, పరాయి ప్రాంతం లాంటి సమస్యలు ఉండవు. ఏ భాషలో న్యాయస్థానం తీర్పులిస్తుందో అదే నిజమైన అధికార భాష. తెలుగుకు ఆ స్థాయి రావాలి అని నాఆకాంక్ష! ఇంగ్లీషు ప్రభావంతో తెలుగు తెల్లబోతోంది. ఆధునికులు మాట్లాడే నాలుగు ముక్కల తెలుగులో మూడుమాటలు ఇంగ్లీషువే ఉంటున్నాయి. ఇంగ్లీషు మాటలతో చక్కగా కలిసి పోయి కొత్తరకం "తెల్గిష్  " భాష తయారయింది. ప్రస్తుతం "తెల్గిష్ " వీరవిహారం చేస్తోంది.

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: హల్లులు 38 అక్షరములు. క నుండి హ వరకు గల అక్షరములను హల్లులు అంటారు. ఈ హల్లులు అచ్చుల సహాయము లేనిదే పలుకబడవు. ఉదాహరణ: క అనాలంటే క్ + అ కలిస్తేనే క అవుతుంది. వీటిని ప్రాణులనీ, వ్యంజనములనీ పేర్లు ఉన్నాయి.

title: లోహిత్ ఫాంటు

text: లోహిత్ తెలుగు ఖతిలో 556 గ్లిఫ్లు ఉన్నాయి. ఇది సాధారణ ఖతిగా అందుబాటులో ఉంది. బొద్దు వాలు అక్షరాలు విడిగా రూపొందించలేదు. ఇది ఫాంట్ఫోర్జ్ 1.0 సహాయంతో రూపొందించబడింది. ఇది ఒక ట్రూటైప్ ఖతి.

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: క కు ష</b>వత్తు చేర్చినప్పుడు మామూలు ష వత్తు బదులు వేరే రూపం (క్ష) వస్తుంది. thumbnail|తెలుగు ఒత్తులు|link=%E0%B0%A6%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%82:%E0%B0%92%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%A4%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: తెలుగు వ్యాకరణము: వర్రే సాంబశివరావు, దేవీ పబ్లికేషన్స్, విజయవాడ, 1999. పరవస్తు చిన్నయసూరి, బాల వ్యాకరణము చిలుకూరి పాపయ్యశాస్త్రి, ఆంధ్ర లక్షణ సారము, చిలుకూరి బ్రదర్స్, సూర్యారావు పేట, కాకినాడ, తారీఖు వెయ్యలేదు రాయప్రోలు రథాంగపాణి, వ్యాకరణ పారిజాతము, జనప్రియ పబ్లికేషన్స్, గంగానమ్మ పేట, తెనాలి - 522 201 భద్రిరాజు కృష్ణమూర్తి, తేలిక తెలుగు వాచకం, బుడ్డిగ సుబ్బరాయన్, సురభి పెద్ద బాలశిక్ష, ఎడ్యుకేషనల్ ప్రోడక్ట్స్ అఫ్ ఇండియా, 3-4-495 బర్కత్‌పురా, హైదరాబాదు - 500 027

title: భట్టిప్రోలు లిపి

text: శాసనాలలో దక్షిణ మౌర్యలిపికి చెందిన 23 అక్షరాలున్నాయి. "గ, శ" అనే అక్షరాలు మౌర్యలిపి లాగానే ఉన్నాయి. "భ, ద" అనే అక్షరాలు నేటి తెలుగు వర్ణాలకు దగ్గరగా ఉన్నాయి. "ఘ, జ, మ, ల, ష" అనే ఐదు అక్షరాలు చాల వైపరీత్యంతో కన్పిస్తున్నాయి. "గ, మ" అనే వర్ణములు మౌర్యుల లిపి కన్నా ప్రాచీన రూపంగా ఉన్నాయి. అశోకుని శాసనాలలో కన్పించని "ళ" ఇక్కడ ఉంది. వీటిని బట్టి చూస్తే ఈ శాసనాలు ఆశోకుని శాసనాలకన్నా ప్రాచీనమైనవని భావించవచ్చు

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: వర్గం:తెలుగు వర్గం:తెలుగు అక్షరాలు

title: భట్టిప్రోలు స్తూపం

text: తెలుగు దక్షిణభాషా కుటుంబములోని మూలద్రావిడము నుండి క్రీ. పూ. 5-4 శతాబ్దాలలోనే విడివడి ప్రత్యేక రూపురేఖలను సంతరించుకుందని పండితుల అభిప్రాయము. నేటి తెలుగులిపికి 'మాతృక'గా పరిణామక్రమంలో మొదటిదిగా 'భట్టిప్రోలు లిపి'ని పేర్కొంటారు. శాసనాలలో దక్షిణ మౌర్యలిపికి చెందిన 23 అక్షరాలున్నాయి. గ, శ అనే అక్షరాలు మౌర్యలిపి లాగానే ఉన్నాయి. భ, ద అనే అక్షరాలు నేటి తెలుగు వర్ణాలకు దగ్గరగా ఉన్నాయి. ఘ, జ, మ, ల, ష అనే ఐదు అక్షరాలు చాల వైపరీత్యంతో కన్పిస్తున్నాయి. గ, మ అనే వర్ణములు మౌర్యుల కన్నా ప్రాచీన రూపంగా ఉన్నాయి. అశోకుని శాసనాలలో కన్పించని 'ళ' ఇక్కడ ఉంది. వీటిని బట్టి చూస్తే ఈ శాసనాలు ఆశోకుని శాసనాలకన్నా ప్రాచీనమైనవని భావించవచ్చు.

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: పైన చెప్పిన విధముగా ఈ క్రింది గుణింతము లను చదివిన చో తెలుగును చక్కగా చదువుట,

title: నానార్థాలు

text: 2. ఆంగ్ల భాషలో పెద్ద అక్షరాలని చిన్న అక్షరాలని వేరు వేరు అక్షరాలు ఉంటాయి. తెలుగు భాషలో పెద్ద అక్షరాలు చిన్న అక్షరాలు అని వేరు వేరుగా ఉండవు.

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: ఒక హల్లుకి ఇంకొక హల్లు చేరినప్పుడు తరువాతి హల్లు చాలా సార్లు తలకట్టులేని రూపమును లేక వేరొక రూపములో కనబడుతుంది. ఉదాహరణకు హల్లుకు అదే హల్లు చేరినప్పుడు కనబడే విధం చూడండి

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: క్క, ఖ్ఖ, గ్గ, ఘ్ఘ, ఙ్ఙ చ్చ, ఛ్ఛ, జ్జ, ఝ్ఝ, ఞ్ఞ ట్ట, ఠ్ఠ, డ్డ, ఢ్ఢ, ణ్ణ త్త, థ్థ, ద్ద, ధ్ధ, న్న ప్ప, ఫ్ఫ, బ్బ, భ్భ, మ్మ య్య, ర్ర, ల్ల, వ్వ, శ్శ, ష్ష, స్స, హ్హ, ళ్ళ, ఱ్ఱ.

title: నోకియా మొబైల్ ఫోన్ తెలుగు కీ బోర్డు

text: కొన్ని మొబైల్ ఫోన్ లో తెలుగులో వ్రాసే సౌకర్యం ఉంది. సాధారణంగా కీ బోర్డుపై హిందీ అక్షరాలు ముద్రించివున్నాకూడా అమరికలలో తెలుగు ఎంపికచేసుకుంటే ఆదేశ వరుసలు తెలుగు లోకి మారి తెలుగు టైపు చేయటం వీలవుతుంది.ఒకవేళ అంధ్రా వ్రాయాలి, 2 సంఖ్యను రెండు పర్యాయాలు ఒత్తి, తరువాత 7 సంఖ్యను నాలుగు పర్యాయాలు ఒత్తి * ని ఒత్తి తరువాత 9 ని రెండు పర్యాయాలు ఒత్తి 2 ని ఒక పర్యాయం ఒత్తాలి.

title: తమాషా లెక్కలు

text:
వాటి ముందు మూడు చెరువులు ఉన్నాయి.
ఆ చెరువులకు ఒక ప్రత్యేకత ఉన్నది.
ప్రతి చెరువులో ఎన్ని పూలు ముంచితే అంతకు రెట్టింపు పూలు అవుతాయి.
ఒక భక్తుడు కొన్ని పూలు తీసుకొని మొదట చెరువులో ముంచితే అవి రెట్టింపు అయినాయి.
వాటిలొ కొన్ని పూలు మొదట గుడిలో పూజించి మిగిలిన పూలు రెండవ చెరువులో ముంచితే అవి రెట్టింపు అయినాయి.
మొదట గుడిలో పూజించినన్ని పూలతోనే రెండవ గుడిలో కూడా పూజించి మిగిలిన పూలు మూడవ చెరువులో ముంచితే అవి కూడా రెట్టింపు అయినాయి.
మొదటి రెండు గుడులలో పూజించినన్ని పూలతోనే మూడవ గుడిలో కూడా పూజించి బయటకు వచ్చిన ఆ భక్తుడి వద్ద పూలు మిగలలేదు.
అయితే, మొదట తీసుకుకెళ్ళిన పూలు ఎన్ని?
ఒక్కొక్కగుడిలో పూజించిన పూలు ఎన్ని?

title: తెలుగు సాహిత్యం - ప్రాఙ్నన్నయ యుగము

title: గుణింతం

text: ఈ క్రింది పట్టికలో తెలుగు అక్షరాలు వాటి గుణింతాలు ఇవ్వబడ్డాయి.

title: తెలుగు శాసనాలు

text: అశోకుని శాసనాలలో కనిపించే మౌర్యలిపియే భారతీయ భాషలన్నిటికి మాతృక అనిపిస్తున్నది. అందులోనుండే తెలుగు అక్షరాలు రూపొందినా యనిపిస్తుంది. కుబ్బీరకుని భట్టిప్రోలు శాసనము, అశోకుని ఎఱ్ఱగుడిపాడు (జొన్నగిరి) గుట్టమీది శాసనము ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ప్రాంతంలో లభించే మొదటి వ్రాతలుగా భావిస్తున్నారు. వాటిలోని భాష ప్రాకృతము, లిపి బ్రాహ్మీలిపి.

title: తెలుగు సంస్కృతి

text:
కాళ్లకు పారాణి అచ్చమైన తెలుగు సంప్రదాయం. కాళ్లకు పారాణి పూసుకుని పావడా కుచ్చెళ్లు ఎత్తిపట్టుకుని వెండి పట్టాలు ఘల్లు ఘల్లుమంటూండగా కన్నెపిల్లలు నట్టింట నడయాడడం ఎంతో అందమైన దృశ్యం.
చెమ్మచెక్క - చేరడేసి మొగ్గ అంటూ ఆడే ఇలాంటి పడుచు పిల్లల్ని చూసే కవి తిలక్ నా అక్షరాలు వెన్నెల్లో ఆడుకునే అందమైన ఆడపిల్లలు అని, అని ఉంటాడు.

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: అచ్చులు హల్లులతో కలియునప్పుడు అచ్చులకు వచ్చే రూపభేదములు, వాటి నామములు

title: ఎం. హరికిషన్

text:
ఎం. హరికిషన్ తెలుగు బాలసాహిత్యంలో ఒక నూతన ఒరవడికి కృషిచేస్తున్న ప్రముఖ రచయిత. అతను పిల్లలు మాట్లాడుకునే భాషలో అత్యంత సరళంగా, పిల్లలు తమంతట తామే చదవుకొనేలా కథలు రాయడంలో సిద్ధహస్తుడు. కర్నూలు జిల్లాలో అంతరించిపోతున్న జానపద బాల సాహిత్యాన్ని వెలికితీస్తూ "రింగురుబిళ్ళ, కిర్రు కిర్రు లొడ్డప్ప ఒకటి తిందునా... రెండు తిందునా, నక్కబావ-పిల్లిబావ. నల్లకుక్క, నలుగురు మూర్ఖులు, కోటకొండ మొనగాడు..." ఇలా అనేక పుస్తకాలు వెలువరించాడు. అప్పుడప్పుడే అక్షరాలు దిద్దుతూ, చదవడం నేర్చుకుంటున్న చిన్నారుల కోసం ఏమయినా చేయాలనే తపనతో "ఒత్తులు లేని గేయాలు, బొమ్మలతో సామెతలు, పిల్లల గేయాలు, సంయుక్త అక్షరాలు లేని కథలు" సృష్టించాడు.
హరికిషన్ 1972 మే 19 న కర్నూలు జిల్లా పాణ్యం లో హుసేనయ్య, కృష్ణవేణమ్మ దంపతులకు జన్మించాడు. అతను "కేతు విశ్వనాథ రెడ్డి కథలు - సామాజిక దర్శనం" అనే అంశంపై పరిశోధన చేసి డాక్టరేట్ పట్టాను పొందాడు. ప్రస్తుతం తెలుగు ఉపాధ్యాయుడుగా ఆదోనిలో పనిచేస్తున్నాడు. వీరి మొదటి కథ "పడగనీడ" 1997లో ఆంధ్రజ్యోతి దినపత్రికలో ప్రచురితమైంది.అనేక వ్యయ ప్రయాసలకు ఓర్చి, పట్టుదలతో పలు జానపద కథలను వీరు సేకరించారు. అంతే కాకుండా తెలుగు బాల సాహిత్యంలో ప్రస్తుత తరానికి అందుబాటులో లేకుండా పోయిన పలు కథలను పుస్తకాలుగా వెలువరించాడు. ఇంకా తెలుగు బాల బాలికల కోసం అద్భుతంగా పలు గేయాలు రచించాడు.
కోడుమూరు మండలంలోని అమడగుంట్లలో ఉపాధ్యాయునిగా ఉద్యోగం చేస్తున్న హరికిషన్ పోస్టుగ్రాడ్యుయేట్ చేస్తున్నప్పుడు వారి అధ్యాపకుడు, కథా రచయిత అయిన డా|| తుమ్మల రామకృష్ణగారి సహచర్యం వల్ల సాహిత్య రచనపట్ల ఆసక్తి పెంపొందించుకున్నాడు. అప్పుడప్పుడే కర్నూలులో కథాసాహిత్యాన్ని, సామాజిక స్పృహ గలిగిన రచయితల్ని పెంపొందించాలనే ఆశయంతో ఆవిర్భవించిన సాహితీసంస్థ 'కథాసమయం'లో సభ్యునిగా చేరాడు. రాప్తాడు గోపాలకృష్ణ, శ్రీనివాసమూర్తి, వెంకటకృష్ణ, శేఖర్, ఉమామహేశ్వర్ విం సాహితీమిత్రుల సహకారంతో, చర్చాగోష్టులతో కథారచనలో మెళకువలను అందిపుచ్చుకున్నాడు. 1997లో ఫ్యాక్షన్‌కు వ్యతిరేకంగా రాసిన తొలికథ 'పడగనీడ' ఆంధ్రజ్యోతి దినపత్రికలో ప్రచురితమైంది. ఆ తరువాత తనను నిరంతరం ఘర్షణకు లోనుచేస్తున్న అనేక సామాజిక సమస్యలపట్ల స్పందిస్తూ 13 కథలతో 'మాయమ్మ రాచ్చసి' అనే కథా సంపుటిని, అలాగే కర్నూలు జనజీవితాన్ని ప్రతిబింబించే 22 కథలతో "కందనవోలు కథలు" అనే కథా సంపుటిని   ప్రచురించాడు. మతం గురించి మాట్లాడడానికి, విమర్శించడానికి అనేకులు జంకుతున్న తరుణంలో అన్ని మతాలలోని లోపాలను ఎత్తిచూపుతూ 'నయాఫత్వా', 'మూడు అబద్దాలు' అనే పుస్తకాలు ప్రచురించడం ద్వారా అనేక మంది సాహితీ విమర్శకుల ప్రశంసలు అందుకున్నాడు.

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: ఉభయాక్షరములు 3 అక్షరములు. సున్న, అరసున్న, విసర్గలు.

title: తెలుగు

text:
తెలుగు అజంత భాష. అనగా దాదాపు ప్రతి పదము ఒక అచ్చుతో అంతము అవుతుంది. దీన్ని గమనించే 15వ శతాబ్దములో ఇటాలియన్ యాత్రికుడు నికొలో డా కాంటి తెలుగుని ఇటాలియన్ ఆఫ్ ది ఈస్ట్ (ప్రాచ్య ఇటాలియన్) గా అభివర్ణించాడు. అచ్చుల శబ్దాలను చూడండి.
తెలుగును సాధారణంగా ఒకపదముతో మరొకటి కలిసి చేరిపోయే భాషగా గుర్తిస్తారు. ఇందులో ఒక నామవాచకానికి దాని ఉపయోగాన్ని బట్టి ప్రత్యేకమైన అక్షరాలు చేర్చబడతాయి. వ్యాకరణపరంగా, తెలుగులో కర్త, కర్మ, క్రియ, ఒక పద్ధతి ప్రకారం, ఒకదాని తర్వాత మరొకటి వాక్యంలో వాడబడతాయి.

title: లేఖిని

text:
లేఖిని తెలుగు అక్షరములు వ్రాయుటకు ఉపయోగించు ఒక సులువైన సాధనము. వీవెన్గా పేరుపొందిన వీరపనేని వీర వెంకట చౌదరి, లేఖినిని రూపొందించాడు . కంప్యూటర్లో తెలుగు వాడకం తొలినాళ్లలో అంగ్ల అక్షరములు తెలుగులోకి మార్చేదిగా ఇది రూపు దిద్దుకుంది, బాగా వాడుకలోకి వచ్చింది. దీని తరువాత దాదాపు ఇదే పద్ధతిలో నేరుగా ఉపకరణాలలో రాసే ఇతర ఉపకరణాలు అందుబాటులోకి వచ్చాయి. అయినప్పటికీ తాజాపరిచిన యూనీకోడ్ తో సరిపోయే కొత్త రూపం విడుదలవుతున్నది.
దీనిలో ఇంగ్లీషు అక్షరాలు టైపు చేసే పెట్టె పైన దానిని తర్జుమా చేసి తెలుగులో చూపించి పెట్ట క్రింది విభాగంలో వుంటుంది. తెలుగు అక్షరాల కొరకు ఇంగ్లీషు అక్షరాల జతచేసే పట్టి కుడి ప్రక్క వుంటాయి. అక్షరఅక్షరానికి లేక పదం పూర్తయి ఖాళీ ప్రవేశపెట్టినతరువాత తెలుగులోకి మార్చేటట్లు ఎంపికచేసుకోవచ్చు.
లేఖిని ఇన్స్క్రిప్ట్ ద్వారా ఇన్స్క్రిప్ట్ నమూనాలో నేరుగా తెలుగు అక్షరాలు ప్రవేశపెట్టవచ్చు. తెరపై నమూనాకనబడుతుంది.దానికితగ్గట్టుకీ బోర్డు నొక్కాలి.

title: తెలుగు అక్షరాలు

text: అచ్చులు 16 అక్షరాలు. స్వతంత్రమైన ఉచ్చారణ కలిగియుండుట వలన వీటిని ప్రాణములనీ, స్వరములనీ కూడా అంటారు. అచ్చులు మూడు రకములు. అవి:


query: బెజ్జొర గ్రామ పిన్ కోడ్ ఎంత?

title: బెజ్జోర

text: 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 533 ఇళ్లతో, 2255 జనాభాతో 781 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1053, ఆడవారి సంఖ్య 1202. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 509 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 11. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 570853[2].పిన్ కోడ్: 503307.

title: ముఘలానీ కోట్

text:
పోస్టాఫీసుగ్రామంలో లేదు.సమీపపోస్టాఫీసుగ్రామానికి 5 కిలోమీటర్ల లోపే ఉంది.
గ్రామ పిన్ కోడ్

title: పఖర్ పురా

text:
పోస్టాఫీసుగ్రామంలో ఉంది.
గ్రామ పిన్ కోడ్

title: కన్నెగంటివారి పాలెం

text:
"కన్నెగంటివారిపాలెం" గుంటూరు జిల్లా, భట్టిప్రోలు మండలానికి చెందిన గ్రామం. పిన్ కోడ్ నం. 522 265., యస్.టి.డీ కోడ్= 08648.
ఈ గ్రామ పంచాయతీని ఆదర్శ గ్రామ పంచాయతీగా ఎంపిక చేయడానికి అధికారులు సిద్ధం చేసారు. [2]

title: పచ్చియా

title: మధ్

title: పద్దే

title: మల్లోవాల్

title: మచ్చి నంగల్

title: నంగల్ అంబ్

title: ఓథియన్

title: మల్లైన్

title: నంగల్ పన్నువాన్

title: ములాకోట్

title: నంగల్ సోహల్

title: నవన్ పిండ్

title: నాగ్

title: ఉచోకే కలన్

title: మజ్జుపురా

title: ముల్లా బెహ్రం

title: నసర్

title: వెంకటాపురం(అద్దంకి)

text:
"వెంకటాపురం(అద్దంకి) " ప్రకాశం జిల్లా అద్దంకి మండలానికి చెందినగ్రామము. పిన్ కోడ్ నం. 523 201., ఎస్.టి.డి కోడ్ = 08593.
2013 జూలైలో ఈ గ్రామ పంచాయతీకి జరిగిన ఎన్నికలలో శ్రీమతి పాకనాటి అనంతలక్ష్మి, సర్పంచిగా ఎన్నికైనారు. [1]

title: పండోరి

title: నంగ్లీ

title: మాలిక్ నంగల్

title: పెయిరేవాల్

title: నథుపురా

title: అకునూరు

text: అకునూరు, కృష్ణా జిల్లా, వుయ్యూరు మండలానికి చెందిన గ్రామము. పిన్ కోడ్ 521 245., ఎస్.టి.డి. కోడ్ = 08676.2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 3243. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 1637, స్త్రీల సంఖ్య 1606, గ్రామంలో నివాసగృహాలు 826 ఉన్నాయి. గ్రామ విస్తీర్ణం 363 హెక్టారులు.[3] ఈనాడు విజయవాడ/పెనమలూరు; 2014, మార్చి-15; 2వ పేజీ.

title: పదైనా

title: పంధేర్

title: ఓధర్


query: హెచ్.డి.దేవెగౌడ ఎప్పుడు జన్మించాడు?

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: అతను 1933 మే 18 న మైసూర్ రాజ్యంలో హొలినరసపుర తాలూకాలోని హరదనహళ్ళి గ్రామంలో జన్మించాడు. అతను భారత ప్రభుత్వం చే గుర్తించబడిన వెలుకబడిన కులాలలోని వొక్కలిగ కులానికి చెందినవాడు.[5][6][7] అతని తండ్రి దొడ్డె గౌడ వ్యవసాయదారుడు, తల్లి దేవమ్మ గృహిణి.[8] [9] రైతు కుటుంబములో పుట్టిన దేవేగౌడ[10] రైతుగా శిక్షణ పొందాడు. అతను 1950ల చివరిలో హసన్ లోని ఎల్.వి.పాలిటెక్నిక్ నుండి సివిల్ ఇంజనీరింగ్ లో డిప్లొమా పొందాడు. [11] అతను 1954 లో చెన్నమ్మను వివాహమాడాడు. వారికి ఆరుగురు కుమారులు. ఇద్దరు కుమార్తెలు. అతని కూమారులలో హెచ్.డి.రవన్న రాజకీయ నాయకుడు. హెచ్. డి. కుమారస్వామి కర్ణాటక రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నాడు. [12]

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: గౌడ 1953లో భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ పార్టీలో చేరి అందులో సభ్యునిగా 1962 వరకు ఉన్నాడు. ఈ సమయంలో అతను హొలెనరసిపుర లోని ఆంజనేయ కో-ఆపరేటివ్ సొసైటీకి అధ్యక్షునిగా ఉన్నాడు. తరువాత అతను హొలెనరసిపుర తాలూకా డెవలప్‌మెంటు బోర్డు సభ్యునిగా ఉన్నాడు.

title: హెచ్. డి. కుమారస్వామి

text: కుమారస్వామి కర్నాటక రాజకీయనాయకుడు, పూర్వపు ప్రధానమంత్రి హెచ్.డి.దేవెగౌడ కుమారుడైనప్పటికీ రాజకీయాలపై ఆసక్తి చూపేవాడు కాదు. అతనికి సినిమా నిర్మాణం మరియు పంపిణీదారునిగా ఆసక్తి ఎక్కువగా ఉండేడి. అతను అనేక కన్నడ సినిమాలను నిర్మించాడు. వాటిలో "చంద్ర చకోరి" సినిమా మంచి విజయం సాధించింది. అది 365 రోజులపాటు థియేటర్లలో ఆడించబడినది. అతను ప్రముఖ కన్నడ సినిమా నటుడు రాజ్‌కుమార్ కు అభిమాని. అతనికి చేసిన ఇంటర్వ్యూలో అతను తన కళాశాల రోజుల్లో సినిమాలలో రాజకుమార్ ధరించే వస్త్రధారణను అనుకరించేవాడినని తెలిపాడు.

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: 1962లో తొలిసారిగా కర్ణాటక శాసనసభకు హొలెనరసిపుర శాసన సభ నియోజకవర్గం నుండి స్వతంత్ర అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి గెలుపొందాడు.తరువాత అతను 1962 నుండి 1989 వరకు వరుసగా నాలుగు సార్లు అదే శాసనసభ నియోజకవర్గం నుండి గెలుపొందాడు. అతను కాంగ్రెస్ పార్టీ చీలిపోయినపుడు కాంగ్రెస్ (ఓ) పార్టీలోనికి చేరాడు. మార్చి 1972 నుండి మార్చి 1976 వరకు మరియు నవంబరు 1976 నుండి డిసెంబరు 1977 వరకు శాసనసభలో ప్రతిపక్ష నాయకునిగా సేవలనందించాడు.[13] ఎమర్జెన్సి కాలంలో (1975-77) బెంగళూరు కేంద్రకారాగారంలో జైలుశిక్షను అనుభవించాడు.

title: జోన్ ఒఫ్ ప్రాక్సిమల్ డెవెలప్‌మెంట్

text:
ఒక విధానం వలన మరొక విధానము తయారగుతుంది ఆది అటు వైపు నుంచియైనా జరగును. విగస్కీ పైన పేర్కున సిధాంతములను దేనీని అంగీకరించలేదు. ఎందుకంటే నేర్చుకునేది ఎప్పుడు ఏదుగుదలకు ముందు ఉంటుంది. మరి ఒక విధానములో మంచి సామర్ధం కలిగిన వ్యక్తి యొక్క సాయము వలన పిల్లవాడు ఎక్కువగా నేర్చుకోవడం, తన సామర్ధం మించి నేర్చుకోగలుగుతాడు. కాబట్టి పిల్లవాడు ఎదుగుదల ఎప్పుడు తాను ఎప్పుడు నేర్చుకునే సామర్ధం దాని వెనుక ఉంటుంది.
ఇన్స్ట్రక్షనల్ స్కఫ్ఫొల్డింగ్ ఈ ప్రక్రియ ZPD కి చాలా దగ్గరగా ఉంటుంది కానీ విగస్కీ ఎప్పుడు ఆ పదమును వాడలేదు ఈ ప్రక్రియ పిల్లవాడి సామర్ధం సహాయ మార్పులను అనుగుణంగా మారే విధానమును తెలియచేసుంది. ఈ బోధన ప్రక్రియలో ఎంతవరకు మార్గదర్శకులు పిల్ల్వాడీ సామర్ధం పెంచే క్రియలో ఎమడగలుగుతుంది. ఎక్కువ సహాయము కావాలి ఒక పనిలో పిల్లవాడు ఎబ్బందిపడుతున్నప్పుడు, కాలానుగుణముగా పిల్ల్వాడు చేసే పనిలో సహాయము చేసి పక్రియ తగ్గిపోతుతుంది. సూత్రప్రాయముగా స్కఫ్ఫొల్డింగ్ ప్రక్రియ పిల్లవాడి సామర్ధం నిర్విరామముగా పనిచేస్తుంది
భాష అనునది ZPD మరియు Scaffolding ప్రక్రియలో ముఖ్యమైన విషయములు. విగస్కీ ప్రకారము భాష అనునది ప్రాథమికమైన విషయము, పిల్లవాడి ఎదుగుదలలో భాష వలన భావావ్యతికరణ, శరీరాకాదలికల వలన పిల్లవాడు త్వరగా గ్రహించగలుగుతాడు. భాష వలన పిల్లలు తమకు కావాల్సిన వాటిని చెప్పగలరు, ఎదుటివారి నుంచి నేర్చుకొనగల్గూతారు. ఇది ZPD ప్రక్రియలో ముఖ్య ఆయుధము. నైపుణ్యం కల్గి ఉన్న సహాయకుడు ద్వారా ఎన్నో అర్థరహిత విషయాలను చాలా త్వరగా తగుపద్ధతిలో నేర్చికోనగలుగుతాడు ఇంపీరికల్ పరిశోధన వలన Scaffolding ప్రక్రియ ఒక్క చేసే పనిలో కాకుండా తగు సమయని తాడువిధముగా ఏవిధముగా ప్రవర్తించే లాభాలను కల్గిఉంధీ. నూతన పరిశోధనలు మనకు Scaffolding ప్రక్రియవలన 3 సంవస్తరాలు వయసు కల్గిన పిల్లవాని మెదడు పనిచేసే విధానం, వారి భాష నైపుణ్యము సంవస్తరాలు వయసు కల్గిన పిల్లవాని త్ సమానముగా కల్గియున్నారు ఆన్ రుజువు పరిచారు. 3 సంవస్తరాలు వయసు కల్గిన పిల్లవానితో తల్లులు చెప్పే విషయాలు పిల్లలు ఆడుకునేతప్పుడు చెప్పే విషయాలు వారి మెదడు పనిచేసే విధానం, భాష నైపుణ్యం బాగా ప్రభావం ఉంటుంది.

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: హరదనహళ్ళి దొడ్డేగౌడ దేవేగౌడ (కన్నడ: ಹರದನಹಳ್ಳಿ ದೊಡ್ಡೇಗೌಡ ದೇವೇಗೌಡ) (జ. మే 18 1933) [1] [2]భారతదేశ రాజకీయనాయకుడు. అతను 11వ ప్రధానమంత్రిగా

title: స్మార్ట్ సిటీ

text: మూడవ ఉదాహరణ. “బుద్ధ దూరవాణి” (“స్మార్ట్ ఫోన్”) సంగతే చూద్దాం. మామూలు (అంటే, బుద్ధి లేని లేదా dumb) “సెల్ ఫోనులు” వాడుకలోకి వచ్చేక వాటిని వాడని వారు అరుదు. చాకలి, మంగలి, పాల మనిషి, పని మనిషి, ఇలా సర్వులూ ఈ రోజుల్లో సెల్ ఫోనులు వాడుతున్నారు. నాసి రకం, చవక రకం (బుద్ధి లేని) ఫోనులు అయితే మరొకరితో మాట్లాడడానికే పరిమితం. కాని వాటిల్లో కాసింత “బుద్ధి”ని జొప్పిస్తే అదే పనిముట్టుతో మరెన్నో పనులు చేసుకుని ప్రయాస తగ్గించుకోవచ్చు, అనుకోని దిశలనుండి లబ్ధి పొందవచ్చు. ఉదాహరణకి సెల్ ఫోనుని అంతర్జాలానికి తగిలించేమంటే అంతర్జాలంలో లభ్యం అయే సమాచారం అంతా అరచేతిలోకి వస్తుంది. ఇప్పుడు ఈ పరికరాన్ని రైతు చేతిలో పెడితే వానలు ఎప్పుడు పడతాయో, తుఫానులు ఎప్పుడు వస్తున్నాయో తెలుసుకుని నారుమడులు ఎప్పుడు పోయాలో, కోతలు ఎప్పుడు కొయ్యాలో, వగైరా నిర్ణయాలు ముందుచూపుతో చేసుకోవచ్చు. “గాలిలో దీపం పెట్టి అంతా నీదే భారం” అని నిస్పృహ పడనక్కర లేదు.

title: విఠోబా

text: విఠోబా ఆరాధన ఎప్పుడు ప్రారంభమైందనే విషయంపై భిన్నాభిప్రాయాలు, వాదనలూ ఉన్నాయి. శాస్త్రవేత్తలు విఠోబా ఆవిర్భావం గురించి, విఠోబా ఒక విశిష్టమైన దేవుడిగా కొలవడం ఎప్పుడు ప్రారంభమైందనే విషయం గురించీ అనేక ప్రత్యామ్నాయ సిద్ధాంతాలు ప్రతిపాదించారు. 8వ శతాబ్దానికి చెందిన ఆది శంకరాచార్యుడు రాసిన పాండురంగాష్టకం స్తోత్రాన్ని బట్టి విఠోబా ఆరాధన అంతకు మునుపే ప్రారంభమైందని భావించవచ్చు.

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: 1977 జాతీయ ఎన్నికలలో విపక్ష పార్టీలను సంఘటితం చేసి జయప్రకాష్ నారాయణ్ స్థాపించిన జనతా పార్టీ మూలాలను తిరిగి గుర్తించి జనతాదళ్ (సెక్యులర్) పార్టీ స్థాపించబడింది.

title: 11వ లోక్‌సభ

text:
11వ లోక్ సభ, ( 15 May 1996 – 4 December 1997) 1996 లో జరిగిన సాధారణ ఎన్నికల ద్వారా ఏర్పాటుచేయబడింది.ఏ పార్టీకి స్పష్టమయిన మెజారిటీ రాకపోవడం వల్ల సంకిర్ణ ప్రభుత్వం ఏర్పడింది.అటల్ బిహారీ వాజపేయి నాయకత్వంలో భారతీయ జనతా పార్టి అతిపెద్ద పార్టీ గా అవతరించింది.అందువల్ల ఆనాటి అధ్యక్షుడు శంకర్ దయాళ్ శర్మ, వాజపేయిని ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేయుటకు ఆహ్వానించారు. అపుడు వాజపేయి భారత 10వ ప్రధానమంత్రిగా ఎన్నుకోబడ్డారు. కానీ బి.జె.పి ఇతర పార్టీల మద్దతును కూడగట్టుకొవటంలో విఫలమై, సభలో ఆధిక్యతను నిరూపించుకోలేకపోయింది. పార్లమెంటులో మెజారిటీ పొందలేమని స్పష్టమైన వెంటనే, 13 రోజుల అనంతరం వాజపేయి తన పదవికి రాజీనామా చేశారు.
తరువాత యునైటెడ్ ఫ్రెంట్ 332 మంది సభ్యుల మద్దతుతో ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసి జనతాదళ్ పార్టీకి చెందిన హెచ్.డి.దేవెగౌడ ను తమ నాయకుడిగా నియమించింది.హెచ్.డి.దేవెగౌడ భారతదేశ 12 వ ప్రధానమంత్రి గా జూన్ 1 1996 ణా భాద్యతలు స్వీకరించారు.కాని యునైటెడ్ ఫ్రెంట్ లో అంతర్గత కుమ్ములాటల వల్ల దేవెగౌడ ఏప్రిల్ 21 1997 ణా రాజీనామ చేయగా అతని స్థానంలోనికి అప్పటి విదేశాంగమంత్రి ఇందర్ కుమార్ గుజ్రాల్ ఐ.కె.గుజ్రాల్ నియమితుడయ్యాడు.కాని లాలూ ప్రసాద్ యాదవ్ తన మద్ధతును ఉపసంహరించుకోవడంతో ఐ.కె.గుజ్రాల్ ప్రధాని పదవి నుండి వైదొలిగారు.The list of members as published by the Election Commission of India:

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: 1996 సార్వత్రిక ఎన్నికలలో భారత జాతీయ కాంగ్రేసు ఓడిపోయి, అప్పటి ప్రధానమంత్రి పి.వి.నరసింహారావు రాజీనామా చేసిన తర్వాత, జాతీయవాద పార్టీలు ప్రభుత్వము నెలకొల్పడంలో విఫలమయ్యాయి. అప్పుడు యునైటెడ్ ఫ్రంట్ (కాంగ్రెస్ యేతర, బి.జె.పి.యేతర ప్రాంతీయ పార్టీలతో కలసి) కాంగ్రెస్ మద్దతుతో ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేయాలని నిర్ణయించుకుంది. అపుడు దేవెగౌడ యునైటెడ్ ఫ్రంట్ సంకీర్ణ ప్రభుత్వానికి నాయకునిగా ఎన్నుకోబడి దేశానికి 11వ ప్రధానమంత్రి అయ్యాడు. [4] అతను 1996 జూన్ 1 న ప్రధానమంత్రి బాధ్యతలు చేపట్టి 1997 ఏప్రిల్ 11 వరకు కొనసాగాడు. అతను యునైటెడ్ ఫ్రంటు స్టీరింగ్ కమిటీకి చైర్మన్ గా కూడా ఉన్నాడు. [4]

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: Prime Ministers Office, Archived

title: హెచ్. డి. కుమారస్వామి

text: హరదనహళ్ళి దేవెగౌడ కుమారస్వామి (జ. 1959 డిసెంబరు 16)[3] భారతీయ రాజకీయనాయకుడు మరియు కర్నాటక రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి. అతను భారతదేశ మాజీ ప్రధాని హెచ్.డి.దేవెగౌడ కుమరుడు. అతను కర్నాటక సినిమా రంగంలో నిర్మాత, పంపిణీదారుడు మరియు ప్రదర్శకుడు.[4] కుమారస్వామి "కుమారన్న" గా సురిచితుడు. [5][6] అతను కర్నాటక రాష్ట్రంలోని జనతాదళ్ (సెక్యులర్) పార్టీకి అధ్యక్షుడు.[7]

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: బి.ఎస్.యడ్యూరప్ప కర్నాటకలో అత్యధికంగా ఉన్న లింగాయత్ కులానికి చెందినందువల్ల జె.డి.ఎస్ పార్టీలోని అనేక మంది లింగాయత్ కులానికి చెందిన నాయకులు పార్టీని విడిచిపెట్టారు. [27] 2008 లో బి.ఎస్.యడ్యూరప్ప ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నుకోబడ్డాడు. [28] కర్ణాటక ముఖ్యమంత్రి అయిన బి. ఎస్. యడ్యూరప్పను దేవ్ గౌడ దూషించాడు.[29][30] ఈ సంఘటన "భారత రాజకీయాల్లో కొత్త తక్కువ" చేసినట్లు అయింది. [31] కర్ణాటక ముఖ్యమంత్రికి దుర్భాషలాడినందుకు గౌడ క్షమాపణలు చెప్పాడు. [32]

title: జోకర్ (కామిక్స్)

text: ఎర్త్-వన్ పాత్రగా జోకర్ యొక్క మొదటి సహజ ప్రదర్శన వ్యాఖ్యానంపై ఆధారపడినది, ఎందుకంటే స్వర్ణ యుగ ఎర్త్-టూ జోకర్ ప్రచురణలలో కనిపించడం క్రమంగా ఎప్పుడు ముగిసిందీ ఇంకా ఎప్పుడు రజత యుగ జోకర్ ప్రవేశపెట్టబడ్డాడో తెలియచేసే అసలైన విభజన ఏదీ లేదు.

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: 1962–89: సభ్యుడు, కర్నాటక శాసనసభ (7 సార్లు) 1972–76: కర్నాటక శాసనసభకి ప్రతిపక్ష నాయకుడు 1983–88: పబ్లిక్ వర్క్స్, నీటిపారుదల శాఖామంత్రి, కర్నాటక ప్రభుత్వం. 1991: 10వ లోక్‌సభ సభ్యునిగా ఎన్నుకోబడ్డాడు. 1991–94: సభ్యుడు, కామర్స్ కమిటీ సభ్యుడు, జాయింట్ పార్లమెంటరీ కమిటీ ఆన్ ఫెర్టిలైజర్స్ సభ్యుడు, కన్సల్టేటివ్ కమిటీ, వ్యవసాయ మంత్రిత్వశాఖ 1994: అధ్యక్షుడు, జనతాదళ్, కర్నాటక. 1994–96: కర్నాటక రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి. జూన్. 1996 – ఏప్రిల్. 1997: భారతదేశ ప్రధానమంత్రి. పెట్రోలియం, రసాయన శాఖామంత్రి, హోం మంత్రి, అణుశక్తి మంత్రి, ఫుడ్ అండ్ ప్రాసెసింగ్ ఇండస్ట్రిస్ మంత్రి, పట్టణ వ్యవహారాలు, ఉపాధి శాఅఖా మంత్రి. 1996–98: సభ్యుడు, రాజ్యసభ నవంబరు. 1996-ఏప్రిల్ 1997: రాజ్యసభ నాయకుడు ; 1998: 12వ లోక్‌సభకుతిరిగి ఎన్నిక (2వసారి ). జాతీయ అధ్యక్షుడు, జనతాదళ్ (సెక్యులర్) 2002: 13వ లోక్‌సభకు తిరిగి ఎన్నిక (3వసారి) 2004: 14వ లోక్‌సభకు తిరిగి ఎన్నిక (4వసారి) 2006–2008: సభ్యుడు, రైల్వే కమిటీ 2009: 15వ లోక్‌సభకు తిరిగి ఎన్నిక (5వసారి) 2009 ఆగస్టు 31: సభ్యుడు, డెఫెన్స్ కమిటీ 2014: 16వ లోక్‌సభకు తిరిగి ఎన్నిక (6వసారి) 1 Sep 2014 -:సభ్యుడు, స్టాండింగ్ కమిటీ ఆన్ డిఫెన్స్

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: బి.ఎస్. యడ్యూరప్ప, సిద్దరామయ్య ఇద్దరూ కర్ణాటక రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రులుగా మారారు. 2008 నుండి 2018 వరకు సార్వత్రిక ఎన్నికల వరకు దేవ్ గౌడ నేతృత్వంలోని జె.డి.ఎస్ పార్టీ కర్ణాటక రాజకీయాల్లో ప్రభావం చూపలేదు. 2018 కర్నాటక శాసనసభ ఎన్నికలలో కాంగ్రెస్, బి.జె.పి, జె.డి.ఎస్ మధ్య పోటీ పెరిగింది. ఎన్నికల ఫలితలలో బి.జె.పికి 104 సీట్లు, కాంగ్రెస్ కు 78 సీట్లు, జె.డి.ఎస్ కు 37 సీట్లు వచ్చాయి. భారతీయ జనతా పార్టీ అత్యధిక స్థానాలు పొందినా ప్రభుత్వ ఏర్పాటుకు మెజారిటీ సంపాదించలేకపోయింది. బి.జె.పికి అధికారం వదలడం యిష్టం లేని కాంగ్రెస్ పార్టీ జె.డి.ఎస్ కు మద్దతు ప్రకటించింది. జె.డి.ఎస్. ప్రభుత్వ ఏర్పాటు చేయడానికి సిద్ధపడింది. అంతకు ముందు కర్నాటక గవర్నర్ బి.జె.పికి ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేయవలసినదిగా కోరాడు. బి.ఎస్. యడ్యూరప్ప ముఖ్యమంత్రిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేసాడు. గవర్నర్ ఆదేశాల ప్రకారం 2 వారాలలో బలపరీక్ష చేయవలసి ఉంది. దీనికి కాంగ్రెస్, జె.డి (ఎస్) పార్టిలు సుప్రీం కోర్టుకు వెళ్లాయి. సుప్రీం కోర్టు ఒక్కరోజులో బలపరీక్ష చేయాల్సిందిగా కోరాడు. బి.జె.పి పార్టీకి ఏ ఇతర పార్టీల మద్దతు లేకపోవడంతో యడ్యూరప్ప బలపరీక్షకు ముందే రాజీనామా చేసాడు. [33][34][35][36][37] జె.డి (ఎస్) సారథ్యంలోని ప్రభుత్వం కర్నాటకలో కొలువుతీరనుంది.

title: ఆర్సేన్ వెంగెర్

text: అక్టోబరు మరియు నవంబరు 2005లో అప్పటి చెల్సీ నిర్వాహకుడు అయిన జోస్ మౌరింహోతో వెంగర్ మాటల యుద్ధానికి దిగాడు. చెల్సీతో వెంగర్ కు "అన్ప్రొఫెషనల్ యావ" ఉందని మౌరింహో ఆరోపించి, అతన్ని ఒక "ఎలుక" అని మరియు "వోయర్" అని అబివర్ణించాడు.[58] "అతనికి ఎప్పుడు మా గురించే ఆలోచన, అతను ఎప్పుడు మా గురించే మాట్లాడుతూ ఉంటాడు- ఎప్పుడు చెల్సీ, చెల్సీ, చెల్సీ, చెల్సీ" అని మౌరింహో చెప్పినట్లు వార్తలు వచ్చాయి. తాను చెల్సీ గురించి విలేకర్లు అడిగిన ప్రశ్నలకు సమాధానమిస్తున్నాను అంతే అని చెప్పి మౌరింహో వైఖరి "అమర్యాదకరం" అని వెంగర్ ప్రతిస్పందించాడు. ఆ తరువాత మౌరింహో, తాను చేసిన "వోయర్" విమర్శకు క్షమాపణ చెప్పినట్లు వార్తలు వచ్చాయి. వెంగర్ మౌరింహో క్షమాపణను స్వీకరించాడు.[59]

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: 1988లో చిన్న విపక్ష పార్టీలను జనతా పార్టీ తనలో కలుపుకొని జనతాదళ్ పార్టీగా అవతరించింది. 1989 లో నేషనల్ ఫ్రంట్ ప్రభుత్వాన్ని జనతాదళ్ పార్టీకి చెందిన విశ్వనాధ్ ప్రతాప్ సింగ్ నాయకత్వం వహించి జనతాదళ్ పార్టీ నుండి మొదటి ప్రధానమంత్రి అయ్యాడు. తరువాత దేవెగౌడ, ఐ.కె.గుజ్రాల్లు యునైటెడ్ ఫ్రంట్ సంకీర్ణ ప్రభుత్వంలో ప్రధానమంత్రులుగా వరుసగా 1996, 1997 లలో కాగలిగారు.

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: 2008లో జె.డి.ఎస్ ప్రారంభంలో చేసుకున్న ఒప్పందానికి విరుద్ధంగా బి.జె.పి. నాయకుడు బి.ఎస్.యడ్యూరప్పకు అధికారాన్ని బదిలీ చేయలేదు.[22][23][24] ఇది 2008 లో జరిగిన విధాన సభ ఎన్నికలో జె.డి.డి.కు పెద్ద అవరోధానికి దారితీసింది. దీని ఫలితంగా 2004 విధాన సభలో 58 స్థానాలు[25] గల పార్టీ 28 సీట్లు మాత్రమే గెలుచుకుంది. [26]

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: జనతాపార్టీ రాష్ట్ర శాఖకు రెండు సార్లు అధ్యక్ష బాధ్యతలను చేపట్టాడు. 1970వ దశకము చివరలో జనతా పార్టీలో ఎదిగిన దేవేగౌడ, 1980లో పార్టీ చీలీపోయినప్పుడు దాని వారసపార్టీ అయిన జనతాదళ్ను తిరిగి సమైక్య పరచటంలో ప్రధానపాత్ర పోషించాడు. దేవేగౌడ పార్టీలోకి విభిన్న కులాలకు చెందిన వ్యక్తులను ఆకర్షించడంలో కీలకమయ్యాడు. 1983 నుండి 1988 వరకు రామకృష్ణ హెగ్డే నాయకత్వంలోని కర్నాటకలోని జనతా పార్టీ ప్రభుత్వంలో మంత్రిగా తన సేవలనందించాడు. 1994 లో అతను జనతాదళ్ రాష్ట్ర విభాగానికి అధ్యక్షుడైనాడు. 1994 రాష్ట శాసనసభ ఎన్నికలలో జనతా దళ్ పార్టీ విజయానికి కృషిచేసాడు. అతను రామనగర నియోజకవర్గం నుండి ఎన్నుకోబడ్డాడు. కర్ణాటక రాష్ట్రానికి 14వ ముఖ్యమంత్రిగా బాధ్యతలు స్వీకరించాడు. 1995 జనవరిలో గౌడ అంతర్జాతీయ ఆర్థిక వేత్తల పోరంలో పాల్గొనడానికి స్విడ్జర్లాండ్ వెళ్ళాడు. తరువాత కర్నాటక రాష్ట్రానికి విదేశీ పెట్టుబడులను తెప్పించడానికి సింగపూర్ కూడా వెళ్ళాడు. [2]

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: సిద్ధరామయ్య , సి.ఎం.ఇబ్రహీం లను జె.డి (ఎస్) పార్టీ నుండి దేవగౌడ బహిష్కరించాడు. సిద్ధరామయ్య కర్నాటక లోని దళిత, వెనుకబడిన మైనారిటీ వర్గాలను ప్రాతినిధ్యం వహిస్తున్న అహిందా (AHINDA) [16] [17][18]ఉద్యమానికి నాయకత్వం వహిస్తున్నాడు. [19] తరువాత సిద్ధరామయ్య, సి.ఎం.ఇబ్రహీంలు భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ లో చేరారు. [20] 2013 విధాన సభ ఎన్నికలలో కాంగ్రెస్ పార్టీ గెలుపొంది సిద్ధరామయ్య కర్నాటక రాష్ట్రానికి 2013లో ముఖ్యమంత్రి అయ్యాడు. [21]

title: గణతంత్ర భారతదేశ చరిత్ర

text: మే 1996 ఎన్నికలలో లోక్ సభలో ఎక్కువ సీట్లు గెల్చుకున్న ఏకైక పార్టీగా భాజపా ఆవిర్బవించింది. కానీ ప్రభుత్వం ఏర్పాటుకు అవసరమైన కనీస ఆధిక్యం సంపాదించలేకపోయింది. ప్రధాన మంత్రి అటల్ బిహారీ వాజపేయి నాయకత్వంలో భాజపా ప్రభుత్వం 13 రోజులు పాటు సాగింది. ప్రభుత్వం కొనసాగేందుకు సరిపడా మద్దతు లభించక, వాజపేయి రాజీనామా చేసాడు. వెంటనే మరోసారి ఎన్నికలు నిర్వహించడానికి పార్టీలు మొగ్గు చూపక పోవడంతో 14 పార్టీల సమూహం, జనతా దళ్ నాయకత్వంలో యునైటెడ్ ఫ్రంట్ అనే పేరుతో ప్రభుత్వంగా ఏర్పాటు చేసింది. కర్ణాటక ముఖ్యమంత్రి హెచ్.డి.దేవెగౌడ నాయకత్వంలో ఏర్పడిన ప్రభుత్వం సంవత్సరం పాటు కూడా నిలబడలేదు. 1997 మార్చిలో కాంగ్రెసు తన మద్దతును ఉపసంహరించుకుంది. 16 పార్టీల యునైటెడ్ ఫ్రంట్ లో ఇందర్ కుమార్ గుజ్రాల్ బహుజన సమ్మతి కలిగి ఉండడం వల్ల ప్రధాన మంత్రిగా ఎంపికయ్యాడు.

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: 1999 లో పార్టీలోని కొందరు సీనియర్ నాయకులు భారతీయ జనతా పార్టీతో కలసి ఎన్.డి.ఎ కూటమి ఏర్పరచినపుడు పార్టీ వర్గాలుగా విడిపోయింది. దేవెగౌడ సారథ్యంలోని జనతాదళ్ (సెక్యులర్) పార్టీలోనికి మధు దండావతే వంటి నాయకులతో పాటు అనేకమంది చేరారు. ఈ పార్టీ విభాగానికి దేవెగౌడ జాతీయ అధ్యక్షుడు అయ్యాడు.

title: నాలుగు ప్రాథమిక బలాలు

text: ఈ ప్రామాణిక నమూనాకి బయట ఉండి పోయినది గురుత్వాకర్షణ బలం. ఈ గురుత్వాకర్షణని కూడా మిగిలిన మూడింటితో కలిపి దానిని ఆదిశక్తి అని అభివర్ణించగలిగితే బాగుంటుందని శాస్త్రవేత్తలు కలలు కంటున్నారు. ఆ కలలు ఎప్పుడు నిజం అవుతాయో? ఆ కోరిక ఎప్పుడు తీరుతుందో? సాటిలేని రీతిగా మదిలో ఎప్పుడు హాయిగా ఉంటుందో? ఈ విషయాలు మరొక వ్యాసంలో!

title: నిష్పత్తి

text:
అంకెల వాడకం ఎప్పుడు ప్రారంభమయిందో చరిత్రద్వారా తెలుసుకోవచ్చు. కానీ అంకె అనే భావన మనిషికి ఎప్పుడు వచ్చిందో చెప్పలేము. అంకెలను పోల్చడం - నిష్పత్తులను వాడడం ఎప్పుడు మొదలయిందో కొంతవరకూ చెప్పగలం గానీ ఆ భావన లేదా ఆలోచన మనిషికి ఎప్పుడు వచ్చిందో చెప్పలేం. ఉదాహరణకి, నాగరికత ఇంకా అభివృద్ధి చెందని సమయంలో కూడా ఒక మనిషి తన చేతిలో ఉన్న పళ్ళనో మరి దేనినో అతని తోటి మనిషి చేతిలో ఉన్నవాటితో పోల్చి ఉండవచ్చు. ఒక సమూహం బలం వేరొక సమూహం బలంతో అంకెలు వాడకుండానే ఊహత్మకంగా పోల్చి ఉండవచ్చు. కానీ నిష్పత్తి అనే మాటయొక్క చరిత్ర, పుట్టుక మాత్రం కనుక్కోగలం.
ఇది నిష్పత్తుల చరిత్ర పై సమగ్రమైన పరిశీలన కాదు కావున నిష్పత్తులు వాడబడిన సందర్భాలు మాత్రం ఈ దిగువ సూచించబడ్డాయి. దీని ద్వారా నిష్పత్తి అనేది కొన్ని వేల సంవత్సరాల చరిత్ర గలది అని అర్థమవుతుంది.
ఇండియన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ సైన్సెస్ - ధోలవిర కట్టాడాలు
వికిపీడియా - ధోలవిర
ఈ కట్టడాలు క్రీ.పూ. 2650 లో మొదలయాయి. ఈ నాగరికతలో కట్టడాల కొలతలు (పొడవు వెడల్పుల నిష్పత్తులు) ఒక క్రమబద్ధంలో ఉన్నాయి.
పిరమిడ్లు
ఇంచుమించు ఇదే కాలంలో ఇక్కడ కూడా క్రమబద్ధమైన కట్టడాలు (పిరమిడ్లు) మొదలయాయి.

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: వర్గం:భారత ప్రధానమంత్రులు వర్గం:11వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:1933 జననాలు వర్గం:కర్ణాటక ముఖ్యమంత్రులు వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:16వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:కర్ణాటక ప్రముఖులు

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: 1999 సార్వత్రిక ఎన్నికలలో అతను ఓడిపోయాడు కానీ 2002లోకనకపురలో జరిగిన ఉప ఎన్నికలో గెలిచాడు.

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: 1996 జూన్ 1 నుండి 1997 ఏప్రిల్ 21 వరకు తన సేవలనందించాడు[3]. అంతకు ముందు అతను 1994 నుండి 1996 వరకు కర్నాటక రాష్ట్రానికి 14వ ముఖ్యమంత్రి బాధ్యతలు నిర్వర్తించాడు. అతమి 16వ లోక్‌సభకు కర్నాటక రాష్ట్రం లోని హసన్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి ఎన్నికయ్యాడు. అతను జనతాదళ్ (సెక్యులర్) పార్టీకి జాతీయ అధ్యక్షుడు.[4]

title: హెచ్.డి.దేవెగౌడ

text: 2004 కర్నాటక ఎన్నికలలో జనతాదళ్ (సెక్యులర్) పార్టీగా పునరుద్ధరించడంతో 58 సీట్లు గెలుచుకుంది. రాష్ట్రంలో పరిపాలించే ప్రభుత్వంలో భాగమయింది. తరువాత ఈపార్టీ బి.జె.పితో కలసి ప్రత్యామ్నాయ ప్రభుత్వాన్ని 2006 లో ఏర్పాటు చేసింది. అతని కూమరుడు హెచ్. డి. కుమారస్వామి బి.జె.పి-జె.డి (ఎస్) పార్టీల కూటమికి నాయకత్వం వహించి ప్రభుత్వాన్ని 20 నెలల పాటు ఏర్పాటు చేసాడు. [14][15] 2008 రాష్ట్ర ఎన్నికలలో పార్టీ 28 సీట్లు మాత్రమే గెలుచుకుంది. కానీ దక్షిణ కర్ణాటకలో ముఖ్యమైన శక్తిగా మారింది.


query: కృష్ణా జిల్లాలో ఉన్న అతిపెద్ద ఆనకట్ట ఎక్కడ ఉంది?

title: కృష్ణా నది

text: ద్వీపకల్పం పడమర చివరిp నుండి తూర్పు చివరికి సాగే తన ప్రస్థానంలో కృష్ణ 29 ఉపనదులను తనలో కలుపుకుంటోంది. పుట్టిన మహాబలేశ్వర్ నుండి 135 కి.మీ.ల దూరంలో కొయినా నదిని తనలో కలుపుకుంటుంది. తరువాత వర్ణ, పంచగంగ, దూధ్‌గంగ లు కలుస్తాయి. మహారాష్ట్రలో నది 306 కిలోమీటర్లు ప్రవహించాక బెల్గాం జిల్లా ఐనాపూర్ గ్రామం వద్ద కర్ణాటక రాష్ట్రంలోకి ప్రవేశిస్తుంది. కృష్ణా నది పడమటి కనుమలు దాటాక జన్మస్థానం నుండి దాదాపు 500 కి.మీ దూరంలో కర్ణాటకలో<b data-parsoid='{"dsr":[1119,1131,3,3]}'>ఘటప్రభ, మాలప్రభ నదులు కృష్ణలో కలుస్తాయి. తెలంగాణ రాష్ట్రంలోకి ప్రవేశించే ముందు, భీమ నది కలుస్తుంది. కర్ణాటకలో 482 కిలోమీటర్ల దూరం ప్రవహించి రాయచూర్ జిల్లా దేవర్‌సుగుర్ గ్రామం వద్ద ఆ రాష్ట్రానికి వీడ్కోలు పలుకి, మహబూబ్‌నగర్ జిల్లా తంగడి వద్ద తెలంగాణ రాష్ట్రంలో ప్రవేశిస్తుంది. తరువాత ఆలంపూర్కు దగ్గరలో కృష్ణ యొక్క అతిపెద్ద ఉపనది తుంగభద్ర కలుస్తుంది. ఇదే ప్రాంతంలో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో ప్రవేశిస్తుంది. తరువాత కొద్ది దూరంలోనే నది నల్లమల కొండల శ్రేణి లోని లోతైన లోయల లోకి ప్రవేశిస్తుంది. ఇక్కడే శ్రీశైలం, నాగార్జున సాగర్ ల వద్ద పెద్ద ఆనకట్టలు నిర్మించబడ్డాయి. ఇక్కడి నుండి చిన్న చిన్న ఉపనదులైన దిండి, మూసి, పాలేరు, మున్నేరు వంటివి కలుస్తాయి. విజయవాడ వద్ద బ్రిటిషు వారి కాలంలో నిర్మించబడ్డ ప్రకాశం బ్యారేజిని దాటి డెల్టా ప్రాంతంలో ప్రవేశిస్తుంది. విజయవాడ వద్ద ఈ నది 1188 మీటర్ల వెడల్పుతో విశ్వరూపాన్ని ప్రదర్శిస్తుంది. ఆ తరువాత దివిసీమ లోని హంసల దీవి వద్ద బంగాళాఖాతంలో కలుస్తుంది.

title: ఉదయపూర్

text: నాధ్ ద్వారా:- ఉదయపూర్ నగరానికి 48 కిలోమీటర్లదూరంలో ద్వారకకు వెళ్ళే మార్గంలో నాధ్ ద్వారా ఉంది. భగవంతుడి చేరడానికి ద్వారమని ఈ ఊరి పేరుకు అర్ధం. రాణక్‌పూర్:- ఇది ప్రఖ్యతమైన 1400 పాలరాతి స్తంభాల ఆధారిత జైన ఆలయం ఉన్న పల్లెటూరు. ఈ జైన ఆలయానికి ఎదురుగా అతి పురాతనమైన సూర్యదేవుని ఆలయం ఉంది. ఈ ఊరు రాజస్థాన్ లోని పాలి జిల్లాలో ఉదయపూర్‌కు 110 కిలోమీటర్లదూరంలో ఉంది. చిత్తోర్‌ఘర్:- క్రీ.శ 740-1559 వరకు మేవార్ రాజ్యానికి రాజధానిగా చిత్తోర్‌ఘర్ ఉంది. రాజస్థాన్ లోని చిత్తోర్‌ఘర్ సమీపంలోని కొండ చివరగా అతి పెద్ద కోట నిర్మితమై ఉంది. ఇది పాలి జిల్లాలో ఊదయపూర్‌కు 112 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. హల్దీఘాటీ:- కొండ ప్రాంతమైన రాజసమండ్ జిల్లాలో ఉన్న ఈ ప్రదేశంలో మొగల్ చక్రవర్తి అక్బర్‌కు మేవార్ రాజు రాణాప్రతాప్ సింగ్‌కు మధ్య యుద్ధం జరిగింది. ప్రస్తుతం ఇది జ్ఞాపక చిహ్నంగా ఉంది. కుంబల్‌ఘర్:- మేవార్ రాజు రాణా కుంభ్ చేత 15వ శతాబ్దంలో నిర్మించబడింది. 36 కిలోమీటర్ల పొడవైన ఈ కోటలో 360 ఆలయాలు ఉన్నాయి. ఇది ఒక వన్యమృగ సంరక్షణాలయం . ఉదయపూర్‌కు ఇది 64 కిలోమీటర్లదూరంలో ఉంది. ఆరావళీ పర్వతశ్రేణువుల్లో కొన్ని పదుల వరకు ఇది విస్తరించి ఉంది. మౌంట్ అబూ:- ఇది ఉదయపూర్‌కు సమీపంలో ఉన్న ప్రఖ్యాత వేసవి విడిది. ఏక్‌లింగ్‌జి:- ఉదయపూర్‌కు 22 కిలోమీటర్లదూరంలో ఈ శివాలయం ఉంది. క్రీ.శ 734లో నిర్మించబడిన పాలరతితోను ఇసుక రాళ్ళతోనూ నిర్మించిన 108 ఉప ఆలయాల సముదాయము కలిగిన ఈ శివాలయం రాజకుంటుంబం ఆరాధనకు ప్రత్యేకించబడింది. కుంబల్‌ఘర్ వన్యప్రాణి శాంక్‌చ్యురీ:- ఆరవల్లీ పర్వతంలో కఠినమైన పర్వతశ్రేణుల్లో పాలి, రాజసమండ్ జిల్లాలలో విస్తరించి ఉన్న ఈ వన్యమృగ శరణాలయం</b>ఇది. దీనికి చారిత్రాత్మకమైన కుంబల్‌ఘర్ కోట నిర్మించిన తరువాత కుంబల్‌ఘర్ వన్యప్రాణి శాంక్‌చ్యురీ అని పేరు పెట్టారు. సముద్ర మట్టానికి 500-1,300 మీటర్ల ఎత్తులో ఉన్న ఈ శరణాలయం 578 కిలోమీటర్లదూరం విస్తరించి ఉంది. ఇది అతి ప్రమాదకరమైన కౄరమృగాలకు, అసంఖ్యాకమైన ఇతర మృగాలకు ఆలవాలమై ఉంది. తోడేలు, చిరుతపులులు, కృష్ణజింకలు, బద్ధకపు భల్లూకాలు, హైనా, అడవి పిల్లి, గుంట నక్క, నీల్‌గై, స్మభర్, చాయ్‌సింగ్ (నాలుగు కొమ్ముల జింక), కుందేలు మొదలైన జంతువులనేకం ఉన్నాయి. కంక్రోలి మరియు రాజ్‌సమాధ్ సరసు:- ఇక్కడ ద్వారకాధీష్ ఆలయం, నౌ చౌకియా, జె కె టైర్ల కంపెనీ ఉన్నాయి. రిషబ్‌డియో:- కేసరియాజీ లేక కలాభావోజీ అనేది ప్రఖ్యాత జైన్ మతస్థులకు ప్రాంతీయ గిరిజనులకు పుణ్యక్షేత్రాలు. దీనిని ఈ ప్రాంతంలో ధులేవ్ అంటారు. జగత్:- దీనిని రాజస్థాన్ ఖజోరహోగా పిలుస్తుంటారు. ఇక్కడ ప్రఖ్యాత జగదాంబేశ్వరీ దుర్గా ఆలయానికి ఉంది. బంబోరా:- సమీపంలో ఇదాన మాతా ఆలయం, కోట్ ఉన్నాయి. జైసమండ్ సరస్సు:- ఆసియాలో ఇది రెండవ మానవ నిర్మిత సరస్సు. చూడముచ్చటైన అతి సుందరమైన ఈ సరస్సు మధ్య మానవనివాస యోగ్యమైన పలు దీవులు ఉన్నాయి. సీతామాతా వన్యప్రాణి శాంక్‌చ్యురీ:- సీతాదేవి బహిస్కృత అయిన తరువాత వాల్మికీ ఆశ్రమంలో ఉన్న ప్రదేశమని విశ్వసించబడుతుంది. ఇక్కడ లవకుశులకు సీతాదేవికి సంబంధించిన పలు ప్రదేశాలు ఉన్నాయి. బాన్సి సమీపంలో సీతాదేవి భూమిలోకి వెళ్ళిన ప్రదేశం ఉంది. బారసాద్రి, ధారియావాదిలో ఎగిరే ఉడుతలు, ట్టేకు వనము, పులులు ఉన్నాయి. ఇక్కడ ప్రతి సంవత్సరం మే మాసంలో సీతామాతా సంత జరుగుతుంది. ఈ శరణాలయంలో జాకమ్ ఆనకట్ట ఉంది. బాణేశ్వర్:- బన్స్‌వారా రహదారిలో ఉదయపూర్‌కు 120 కిలోమీటర్లదూరంలో ఉన్న ఈ ప్రదేశంలో సబ్లా, జాఖమ్, సోమ్ మరియు మహి నదులు ఇక్కడ సంగమిస్తాయి. ఇక్కడ ఆదివాసీలు ప్రతి సంవత్సరం జనవరి మాసంలో కుంభమేళా జరుగుతుంది. గలైకోట్:- మజార్ ఎ సెయ్యది హక్రుద్దీన్ షహీద్ కోట ఉంది. దుంగర్‌పుర్:- గాప్ సాగర్, సిటీ ప్యాలెస్ ఉన్నాయి. బన్స్‌వార:- మహి ఆనకట్ట, త్రిపుర సుందరీ ఆలయం ఉంది. చవండ్:- మేవార్ మూడవ రాజధాని అలాగే రాణా ప్రతాప్ సీగ్ 21 సంవత్సరం నివసించిన ప్రాంతంమిది. బండోలి:- చావండ్ సమీపంలో ఉన్న ఈ ఊరిలో మహారాణా ప్రతప్ సింగ్ ఛత్రం ఉంది. మయారోకి గుహ:- ఇక్కడ రాణాప్రతాప్ సింగ్ తన ఆయుధాలు మరియు యుద్ధపరికరాలు ఉన్నాయి. మొలెల:- హల్దీ ఘాట్‌కి సమీపంలో ఉన్న ఈ ఊరిలో ప్రసిద్ధమైన టెర్రకోటా బొమ్మలు తయారౌతాయి. కమల్ నాధ్:- ఇక్కడ రాణా ప్రతప్ సింగ్ హల్దీ ఘాట్ యుద్ధానంతరం కొంతకాలం నివసించాడు. ఇది రావణాసురుడు శివారాధన చేస్తూ తన తలలను హోమంలో వేసిన ప్రదేశమని భావిస్తున్నారు. మాతృకుండియా:- రాష్మీకి సమీపంలో బాణానదీతీరంలో ఉన్న ఈ పవిత్రమైన ప్రదేశాన్ని రాజస్థాన్ ప్రయాగగా భావిస్తారు. శాన్‌వాలియాజీ ఆలయం:- ఉదయపూర్‌కు తూర్పున 70 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న ఈ ప్రదేశంలో పవిత్రమైన కృష్ణాలయం ఉంది. ఆవారి మాతా ఆలయం:- ఉదయపూర్‌కు 80 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఈ ఆలయం ఉంది. ఝఖమ్ ఆనకట్ట:- ఈ ఆనకట్ట సీతా మాతా అభయారణ్యంలో ఉంది. సలంబర్:- కోట, మడుగు, ఆలయాలు హదీ రాణీ ఆరాధనకు ప్రఖ్యాతి చెందినది. చార్‌భుజాజీ:- ఉదయపూర్690 కిలోమీటర్ల దూరంలో రాజసమండ్ జుఇల్లాలోఉన్న గాద్6బోర్ గ్రామంలో ఉన్న దీనిని మేవార్ చార్ ధామ్ లలో ఒకటిగా భావిస్తారు. సరదార్ ఘర్:- ఇక్కడ కోట మరియు లోటస్ షేప్డ్ (తామర పుష్పం ఆకారం) ఆలఖ్ మందిర్ (సెల్ఫ్ రియలైజేషన్ ప్లేస్ ఆఫ్ మహాత్మా భూరీ భాయి) ఉన్నాయి. లక్ష్మణ్‌పురా:-ఉదయపూర్‌కు 25 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న ఈ గ్రామంలో ప్రఖ్యాతి చెందిన రామ్ జెరోకా ఆలయం, గుర్తింపు పొందిన సన్యాసి శ్రీ గుమన్‌జీ పుట్టిన గ్రామం ఇది. నౌవా:- ఉదయపూర్‌కు 20 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఖెమ్లి సమీపంలో ఉన్న సెల్ఫ్ రియలైజేషన్ ప్లేస్ ఆఫ్ భావోజీ ఛాతుర్ సింగ్ (మేవార్). బెమ్ల:- సుందరమైన ఈ ప్రదేశం బెమ్‌లేశ్వర్ మహాదేవ్ ఆలయం ఉంది. తిడి ఆనకట్ట:- ఉదయపూర్ దక్షిణంలో 40 కిలోమీటర్ల దూరంలో జేవార్ గనుల సమీపంలో ఈ ఆనకట్ట ఉంది. సోమ్ కగ్‌డర్ ఆనకట్ట:- ఉదయపూర్ దక్షిణంలో 65 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఖెర్వారా సమీపంలో ఈ ఆనకట్ట ఉంది. సోమ్- కమల- అంబా-డామ్:-ఆస్‌పూర్ సమీపంలో ఉంది. నందేశ్వర్ జీ:- ఉదయపూరర్‌కు ఆగ్నేయంలో 11 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఝాడల్ రోడ్ పక్కన ఈ ఆనకట్ట ఉంది. ఉభేస్వర్ జీ:- ఉదయపూర్‌కు పడమట 19 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఈ ఆనకట్ట ఉంది మన్షి వాకల్ ఆనకట్ట:- ఉదయపూర్‌కు 60 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఈ ఆనకట్ట ఉంది కాలేశ్వర్ మహాడియో:- ఉదయపూరర్‌కు 29 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఈ ఈశ్వరాలయం ఉంది. ఝామేశ్వర్ మహాడియో:- ఉదయపూర్‌కుదక్షిణంలో 22 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఈ ఈశ్వరాలయం, అంబికమాతా ఆలయం, జలపాతం మరియు విహార కేంద్రం ఉంది. బఘ్‌దడా:- ఉదయపూర్‌కు దక్షిణంలో 12 కిలోమీటర్ల దూరంలో మొసళ్ళ పార్క్ ఉంది.

title: కృష్ణా జిల్లా

text: భారతదేశం లోనే కార్పొరేట్ విద్యా సంస్థలు అతిపెద్ద / పెద్ద /మధ్య రకములు అయిన, అనేక నివాస కళాశాలలు మరియు పాఠశాలలు కలిగి ఉన్న సంస్థలలో పేరెన్నికగన్న శ్రీ చైతన్య, నలందా, గౌతమ్, శ్రీ కృష్ణవేణి సంస్థలు, అమెరికన్ మెడికల్ విద్య (USMLE) శిక్షణ సంస్థల ప్రధాన కార్యాలయములు జిల్లాలో అనేకం ఇంజనీరింగ్ కాలేజ్‌లు ఉన్నాయి. వాటిలో ప్రముఖమైన వెలగపూడి రామకృష్ణ సిద్ధార్థ ఇంజనీరింగ్ కళాశాల, గుడ్లవల్లేరు ఇంజనీరింగ్ కాలేజ్, కె.ఎల్.సి.ఈ., ఏ.ఏ.ఎన్.ఎమ్. & వి.వి.ఎస్.ఆర్ (గుడ్లవల్లేరు) పాలిటెక్నిక్ కళాశాల, మేరీ స్టెల్లా కళాశాల, సిద్ధార్థ డిగ్రీ కళాశాల సహా అనేక ఇంజనీరింగ్ కళాశాలలు ఉన్నాయి. జిల్లాలో అనేక ప్రసిద్ధ ఆర్ట్స్, సైన్స్ కళాశాలలు కూడా ఉన్నాయి.

title: ష్రోడింగర్ పిల్లి

text:
ష్రోడింగర్ పిల్లి అనేది ఒక స్ఫురణ ప్రయోగం (thought experiment), అనగా ఇది కేవలం ఊహాజనితమైన ప్రయోగం. ఈ ప్రయోగం చెయ్యడానికి ష్రోడింగరూ అక్కర లేదు, పిల్లీ అవసరం లేదు. పడక కుర్చీలో వాలి, ఆలోచించగలిగే శక్తి ఉంటే చాలు.
రజ్జుసర్ప భ్రాంతి అనే పదబంధం వినే ఉంటారు. రజ్జువు అంటే తాడు, సర్పం అంటే పాము కనుక రజ్జు సర్ప భ్రాంతి అంటే తాడుని పామనుకోవడం. చీకట్లో నడుస్తూన్నప్పుడు కాలికి ఎదో పొడుగ్గా, మెత్తగా తగులుతుంది. అది పామేమో అని భ్రాంతిపడి, భయపడతాము. గుండె దడదడ కొట్టుకుంటుంది. అది కేవలం తాడు మాత్రమే అయితే బాగుండిపోతుంది అని మనస్సులో దేవుడికి దండం పెట్టుకుంటాం. చేతిలో దీపం ఉంది. ఆ దీపాన్ని పాదాల మీద వేసి చూస్తే నిజం తేలిపోతుంది. కానీ ఆ దీపం వేసి చూసేవరకు కాలి కింద పడినది ఏమిటి? తాడు, పాము - రెండూ నిజాలే! దీపం వేసి చూడగానే అది కేవలం తాడు మాత్రమే అని తెలుసుకున్నప్పుడు ముందు పడ్డ భయం అంతా మటుమాయం అయిపోతుంది. ఇక్కడ “దీపాన్ని పాదాల మీద వేయడం” అన్నది ప్రయోగం. ఈ ప్రయోగం జరిగిన తరువాత “తాడా? పామా?” అని రెండు దిశలలో పరిగెడుతున్న మనస్సు కుదుటపడి అది తాడు మాత్రమే అని నిశ్చయించుకుంటుంది. అప్పుడు మనస్సులో పాముకి ఇహ చోటు లేదు.
ఆధునిక భౌతిక శాస్త్రంలో ఇటువంటి పరిస్థితి ఒకటి ఎదురవుతుంది. సృష్టిలో అణువు కంటే చిన్నది ఒకటి ఉంది; దాని పేరు ఎలక్ట్రాను. ఇది కంటికి కనబడనంత చిన్నది. కానీ ఉండడం ఉంది. దీని ఉనికిని గణితపరంగా వర్ణించగలం. మొదట్లో ఇది చిన్న నలుసులా ఉంటుందనుకునేవారు. అప్పుడు ఆ నలుసు ఎక్కడ ఉంది? ఎంత జోరుగా కదులుతోంది? ఎంత శక్తిమంతంగా ఉంది? వగైరా ప్రశ్నలు పుడతాయి కదా? వీటన్నిటిని గుత్తగుచ్చి గణితపరంగా వర్ణించడానికి “తరంగ ప్రమేయం” (wave function) అనే ఊహనాన్ని వాడడం ఒక పద్ధతి. ఈ తరంగ ప్రమేయం ఒక “కెరటం” వంటి ఆకారాన్ని గణిత సమీకరణం ద్వారా వర్ణిస్తుంది. ఎటువంటి కెరటం? నిశ్చలంగా ఉన్న తటాకం మధ్యలో ఒక గులకరాయి వేస్తే గుండ్రంగా, కదులుతున్న చక్రాలు మాదిరి పుట్టే కెరటం అనుకోవచ్చు. “ఈ కెరటం ఎక్కడ ఉంది?” అని ప్రశ్నిస్తే ఎక్కడ అని చెప్పగలం? అది చెరువు అంతటా వ్యాపించి ఉంటుంది కదా! కానీ చుట్టూ చీకటి ఉన్నప్పుడు ఇవేమీ కనబడవు. మన చేతిలో ఉన్న దీపాన్ని చెరువు అంతటా వ్యాపించేటట్లు వెయ్యలేము కనుక ఎదో ఒక చోట వేస్తాం. అక్కడ కెరటం కనిపిస్తుంది. “కెరటం ఎక్కడ ఉంది?” అని అడిగితే “దీపం వేసిన చోట ఉంది” అని చెబుతారు. అనగా, దీపం ఎక్కడ వేస్తే అక్కడ కెరటం ఉన్నట్లు కనిపిస్తుంది. కేవలం కనిపించడమే కాదు; గుళిక వాదం (Quantum theory) ప్రకారం “దీపం ఎక్కడ వేస్తే కెరటం అక్కడే స్థిరపడిపోతుంది, మరెక్కడా ఉండదు.”

title: అంగుల్

text:
ధౌలఝరి వద్ద ఉన్న మహానది ప్రవాహ ప్రాంతంలో ఉన్న శతకోసియా లోయ, రెంగలి ఆనకట్ట మరియు సమల్ బ్రాహ్మణీ నది మీద నిర్మించబడిన బ్యారేజ్, ఉష్ణగుండం మొదలైన పర్యాటక ఆకర్షణలు ఉన్నాయి. అథమాలిక్ ఉపవిభాగంలో ఉన్న పంచధరా కొండలు, బుధి తకురాని మరియు జగన్నాథ్ ఆలయం, సాటిలేని పప్పెట్ ప్రదర్శన సంస్కృతికి పరిబింబాలుగా ఉన్నాయి.
జిల్లాలో వ్యవసాయ సమృద్ధిగా ఉంది. జిల్లాలోని దుర్గాపూర్ గ్రామం సస్కృతి పర్యాటకులను ఆకర్షిస్తూ ఉంది.

title: ఈరోడ్

text:
నగరానికి ఆగ్నేయ భూభాగం కావేరీ నదివైపు సాగుతున్న ఏటవాలు మైదానాలు విస్తరించి ఉన్నాయి. జిల్లాలో కవేరీ నది ఉపనదులైన భవానీ, నొయ్యల్ మరియు అమరావతి ప్రవహిస్తున్నాయి.
నగరానికి ఉత్తరదిశలో ప్రవహిస్తున్న పాలారు నది నరానికి కర్నాటక రాష్ట్రానికి మధ్యప్రవహిస్తుంది. భావానీసాగర్ సాగర్ ఆనకట్ట మరియు కొడివెరి ఆనకట్ట ఈ జిల్లాలోనే ఉన్నాయి. ఈ ఆనకట్టలద్వారా లభ్యమౌతున్న నీటితో పంటకాలువల ద్వారా వ్యవసాయ భూములకు నీరు సరఫరా ఔతుంది. అంతే కాక నదీతీరాలలో ఉన్న సారవంతమైన భూమి జిల్లాను సస్యశ్యామలం చేస్తున్నది.

title: బసవ సాగర్ ఆనకట్ట

text: బసవ సాగర్ ఆనకట్ట భారతదేశంలో కర్ణాటక రాష్ట్రం లోని యాద్‌గిర్ జిల్లా పరిధిలో ఉన్న నారాయణపూర్ లో కృష్ణా నది వద్ద నిర్మించబడిన ఆనకట్ట. ఇది కేవలం నీటిపారుదల కోసం అనే, ఒకే ఒక ఉద్దేశంతో నిర్మించబడింది.

title: నేపాలీ భాష

text: ఖానా ఖానే థావూ కహా ఛా? खाना खाने ठाउँ कहाँ छ? -- (ఇక్కడ)తిండి తినే ప్రదేశము ఎక్కడ ఉంది?

title: దుమ్కా

text:
దుమ్కా జిల్లాలో మసంజోర్ ప్రబల విహారప్రదేశంగా గుర్తింపు పొందింది. దక్షిణ దుమ్కాకు ఈ కుగ్రామం 31కి.మీ దూరంలో ఉంది. మయూరాక్షి నదీ ద్వీపంలో ఉన్న ఈ దునదగ్రామంలో
1955లో ఇక్కడ ఆనకట్ట నిర్మించడానికి మరియు మయూరాక్షిని అభివృద్ధి చేయడానికి కెనడా నిధులను అందించింది. అందువలన ఈ ఆనకట్టకు కెనడా ఆనకట్ట అని పేరు పెట్టారు.
కొండలు మరియు అరణ్యాల మద్య నిర్మితమైన ఈ ఆనకట్ట విహారానికి అనువైనది. మయూరాక్షి బంగ్లా మరియు ఇంస్పెక్షన్ బంగ్లా పర్యాటకులు బసచేయడానికి అనువైనవి. రహదారి మార్గం ద్వారా
మసంజోర్ Vakreshwara]] (59 కిమీ), Sainthia (50 కిమీ), తారాపిత్ (70 కిమీ), Rampurhat (62 km) మరియు Deoghar (98 కిమీ) లతో అనుసంధానమై ఉంది. అరణ్యాలతో నిండి ఉన్న రెండు పర్వతశ్రేణుల మద్య నిర్మించిన పియర్సన్ ఆనకట్ట ప్రయాటకులను విపరీతంగా ఆకర్షిస్తుంది. ఇక్కడ హైడ్రాలిక్ పవర్ స్టేషను కూడా ఉంది. పర్యాటకుల కొరకు ఇక్కడ ఒక డాక్- బంగళా మరియు పూదోట కూడా ఉంది.

title: త్రీ గోర్జెస్ డ్యామ్

text: త్రీ గోర్జెస్ డ్యామ్ అనేది చైనా దేశంలో సాన్‌డౌపింగ్ లో యాంగ్జీ నదిపై త్రీ గోర్జెస్ ప్రాంతంలో ఉన్న ఒక ఆనకట్ట. ప్రపంచంలో అతిపెద్ద ఆనకట్టల్లో ఒకటైన ఇది పెద్ద మొత్తంలో జలవిద్యుత్ (22,250 మెగావాట్లు) ని కూడా సృష్టిస్తుంది, బ్రెజిల్ లోని బ్రహ్మాండమైన ఇతైపు ఆనకట్టను ఇది మొదటి స్థానం నుంచి రెండవ స్థానానికి నెట్టి వేసింది. త్రీ గోర్జెస్ డ్యామ్ ప్రాజెక్టు 2012 జూలై 4 న పూర్తి అయింది. ఈ ఆనకట్ట వరద నియంత్రణ, నీటి పారుదల, విద్యుత్ కోసం నిర్మించారు. అయితే, ఇది సమస్యలు ఎదుర్కోవాల్సి వచ్చింది. ఈ ఆనకట్ట చాలా చారిత్రక ప్రదేశాలను ఆవరించింది మరియు పెరిగిన నీటి కింద 1.24 మిలియన్ ప్రజలు వారి ఇళ్లను కోల్పోయేందుకు కారణమైంది. ఈ ఆనకట్ట రూపాలు త్రీ గోర్జెస్ రిజర్వాయర్, దాదాపు 410 మైళ్లు (660 కిలోమీటర్లు) విస్తరించిన ఇది చాంగ్కింగ్ నగరానికి ఎదురు ప్రవహాం.

title: కల్లనై డ్యామ్

text: కల్లనై డ్యామ్ (Kallanai Dam, గ్రాండ్ ఆనకట్ట - Grand Anicut) అనేది ఒక పురాతన ఆనకట్ట, ఇది దక్షిణ భారతదేశములోని తమిళనాడు రాష్ట్రంలో తంజావూర్ జిల్లాలో కావేరి నదిపై (ప్రవహించే నీరులో) నిర్మించబడింది. తిరుచిరాపల్లి నుండి 15 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న ఈ ఆనకట్ట వాస్తవంగా మొదట క్రీ.శ రెండవ శతాబ్ద కాలంలో చోళ రాజు కరికాళన్ నిర్మించాడు. మరియు ఇది ఇప్పటికీ ఉపయోగంలో ఉన్న ప్రపంచంలోని అతి పురాతన నీటి-మళ్లింపు లేదా నీటి నియంత్రపు నిర్మాణాల్లో ఒకటిగా పరిగణించబడుతుంది.

title: మూగ మనసులు (1964 సినిమా)

text:
సినిమా చిత్రీకరణ చాలాభాగం అవుట్-డోర్‌లో జరిగింది. గోదావరి తీరంలో ఉన్న పల్లెటూళ్ళో కథ సాగడం, అదీ హీరో హీరోయిన్ల మధ్య వచ్చే సీన్లు ప్రధానంగా గోదావరిపైన బల్లకట్టు మీద కావడంతో షూటింగ్ కోసం పెద్ద లాంచీలు, 6*15 అడుగుల కొలతలతో ఉండే పంట్ లు, పెట్రోల్ బోట్, విక్టోరియా స్టీమర్ లతో కలిపి భారీ నౌకాదళం వినియోగించారు. నౌకల్లో, బోట్లలో ప్రయాణం చేస్తూ భద్రాచలంలో ప్రారంభించి ధవళేశ్వరం వరకూ చిత్రీకరణ చేశారు. వాటి మీదే నటీనటులకు, సాంకేతిక నిపుణులకు బస ఏర్పాటుచేసి ప్రయాణం చేస్తూన్నప్పుడు దర్శకుడికి ఎక్కడ నచ్చితే ఆ లొకేషన్లో ఆపి చిత్రీకరణ జరిపేవారు.
అయితే చిత్రీకరణకు ముందు సినిమా అవుట్ డోర్ షూటింగ్ అయితే నాగేశ్వరరావు, సావిత్రిలాంటి స్టార్స్ తో జనాన్ని కంట్రోల్ చేయలేమనీ గోదావరి మీద సినిమా వద్దనీ సహనిర్మాత సుందరం అడ్డుపడ్డారు. ఆఖరి నిమిషంలో మొదట అనుకున్నట్టే గోదావరి పరిసరాల్లోనే అవుట్-డోర్లో సినిమా తీసేందుకే సిద్దపడ్డారు. క్లైమాక్స్ సన్నివేశంలో హీరోహీరోయిన్లు ప్రమాదవశాత్తూ చనిపోతారు. ఆ సన్నివేశం వరదల్లో ఆనకట్ట వద్ద నీటి ఉధృతితో సుడిగుండాలు ఏర్పడగా హీరోహీరోయిన్లు ప్రయాణిస్తున్న నావ దాంట్లో పడి కొట్టుకుపోయేట్టు, వారు వరదలో మరణించినట్టూ రాశారు రచయిత రమణ. ఆ సన్నివేశాన్ని రాసేప్పుడు అందుకు తగ్గ వాతావరణాన్ని, ఆనకట్ట, వరదాకాలం వంటి విషయాలను రమణ బాల్యమిత్రుడు, అప్పటికి గోదావరి ప్రాంతంలో నీటిపారుదల శాఖలో ఇంజనీరింగు విభాగంలో పనిచేస్తున్న బి.వి.ఎస్.రామారావు సూచించారు. అయితే చిత్రీకరణ ప్రారంభమవుతుండగా ముళ్ళపూడి ఆ విషయాన్ని బి.వి.ఎస్.రామారావుకు ఫోన్ చేసి చెప్పారు. అయితే అప్పటికి వరదలు కొనసాగుతున్నాయి, మరో వారం పదిరోజుల్లో వరద తగ్గిపోతే షట్టర్లు ఎత్తేస్తారు. మళ్ళీ ఆ వరదను చిత్రీకరించాలంటే సంవత్సరం దాకా ఎదురు చూడాల్సిందే. ఆ విషయాన్ని రామారావు ముళ్ళపూడి వెంకటరమణకి ఫోన్ చేసి చెప్పడంతో, ఆదుర్తితో మాట్లాడి మరో మూడురోజుల్లో ఆదుర్తి, ముళ్లపూడి, కెమెరామాన్ పి.ఎల్.రాయ్, డూపులు తదితరులు వచ్చారు. పిచుకల లంకలో షూటింగ్ చేశారు. డూపులను నించోబెట్టిన నావ ఆనకట్ట వరకూ చేరడం లాంగ్ షాట్ లో చిత్రీకరించి, తర్వాతి షాట్లో డమ్మీలతో నావ సుడిలో ఆనకట్ట వద్ద పడేలా వదిలి ఆ ప్రమాదాన్ని చిత్రీకరించారు. అలా సినిమా క్లైమాక్సుతోనే చిత్రీకరణ ప్రారంభించింది.
సినిమా చిత్రీకరణలో ఒకసారి కథానాయిక సావిత్రికి ఘోర ప్రమాదం జరిగింది. ఈ నాటి ఈ బంధమేనాటిదో పాటకి ఐ.ఎల్.టి.డి పెట్రోల్ బోటులో చిత్రీకరణ జరుగుతోంది. గంటకు పదికిలోమీటర్ల వేగంతో ఆ బోటును ఆనకట్ట దగ్గర నడిపిస్తున్నారు. ఆ బోటుపై సావిత్రి, నాగేశ్వరరావు ఉన్నారు. వేరే బోటుమీద కెమెరా, డైరెక్టరు తదితరులు ఉండి చిత్రీకరణ జరుపుతున్నారు. సావిత్రి ఒక షాట్లో బోటుపై ఉన్న జెండా కర్ర పట్టుకుని వయ్యారంగా వెనక్కి వాలింది. హఠాత్తుగా ఆ కర్ర విరిగిపోగా సావిత్రి నడి గోదారిలో పడిపోయింది. ఈ హడావుడిలో ఆమె చీర బోటుకింద ఉండే మోటారుచక్రంలో ఇరుక్కుని లుంగచుట్టుకుపోయింది. ఆమె బోటు అంచును చేత్తోపట్టుకుంది, బోటు ఆనకట్ట వైపుకు వెళ్తోంది. అక్కడికి వెళ్తే సావిత్రి జలపాతంలో పడికొట్టుకుపోతుంది. ఈలోగా నాగేశ్వరరావు చేయందిస్తూ పట్టుకోమంటున్నాడు. గట్లపై వేలమంది జనం, తానేమో చీర జారిపోయివుంది, దాంతో సావిత్రి సిగ్గు, భయంతో రావట్లేదు. ఆ స్థితిలో లాంచిడ్రైవర్ సింహాచలం దాన్ని ఆపేందుకు రివర్స్ గేర్ వేశారు. సమస్య అర్థం చేసుకున్న నాగేశ్వరరావు బోటులోని కాన్వాస్ గుడ్డ ఆమెకు అందించగా చుట్టుకుంది, ఇంతలో లాంచివాళ్ళూ, ఈతగాళ్ళూ చుట్టూ తమ తలగుడ్డలు అడ్డుపెట్టి నుంచోగా నాగేశ్వరరావు చేసాయంతో పైకెక్కారు. దాంతో పెనుప్రమాదం తప్పిపోయింది. ఈ సంఘటన జరగడంతో సావిత్రి చాన్నాళ్ళు గోదావరి పరిసరాల్లో అవుట్-డోర్ షూటింగుల్లో నటించలేదు. ఆశ్చర్యకరంగా చాన్నాళ్ళకు జరిగిన మరోసినిమా షూటింగులోనూ ప్రమాదం జరిగి సావిత్రి కొద్దిలో తప్పించుకున్నారు.

title: కండలేరు ఆనకట్ట

text: కండలేరు ఆనకట్ట అనగా ఒక సాగునీటి ప్రాజెక్టు, దీనిని ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని నెల్లూరు జిల్లా రాపూరు మండలంలో కండలేరు నది మీద నిర్మించారు. ఈ ప్రాజెక్టు తెలుగుగంగ ప్రాజెక్టు యొక్క భాగం. తెలుగు గంగ ప్రాజెక్టు కృష్ణా నది మీద ఉన్న శ్రీశైలం జలాశయం నుంచి చెన్నై నగరానికి తాగునీరును సరఫరా చేస్తుంది. కండలేరు జలాశయం ప్రధానంగా సోమశిల జలాశయం నుంచి లింక్ కెనాల్ ద్వారా నింపబడుతుంది. తెలుగు గంగ ప్రాజెక్టు ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లో దాని కింద నున్న కాలువల ద్వారా సాగునీటి అవసరాలకు కూడా ఉపయోగపడుతుంది.

title: కొలాసిబ్

text: కొలాసిబ్ జిల్లాలో పూర్తిగా నిర్మించబజడిన " సెర్లుయి బి డాం " ఆనకట్ట . 2 నిర్మాణంలో ఉన్న ఆనకట్టలు (బైరబ్ ఆనకట్ట) మరియు (తురియల్ ) ఆనకట్ట ఉన్నాయి.

title: పుష్కరము

text: నదీ బాగోగులు, అనగా నదీ పర్యావరణము, పరిశుభ్రతను తెలుసుకొనేందుకే పుష్కరాలు ఆచరించడమనే సంప్రదాయం పుట్టిందని పలువురి అభిప్రాయం. నదీ తీరంలో ఎక్కడ మెరక, పల్లం ఉంది? ఎక్కడెక్కడ కోతకు గురవుతున్నది? ఎక్కడ చెట్లు నరికివేశారు? ఏ ప్రాంతంలో కలుషితమౌతోంది? అనే విషయాలు అధ్యయనం చేసి, దాని బాగోగులు చూడటానికే 12 సంవత్సరాలకి ఒకసారి నిర్వహించే ప్రక్షాళన కార్యక్రమమే పుష్కరాలు అని, అంతే గాని కేవలం పూజలు నిర్వహించి స్నానాలు చేయడానికి కాదని సుప్రసిద్ధ మహాసహస్రావధాని గరికపాటి నరసింహారావు అభిప్రాయపడ్డారు . హృదయంలో పశ్చాత్తాపం మార్పు వస్తే తప్ప నదిలో కేవలం స్నానం చేయడం వలన చేసిన పాపాలు పోవని, పుణ్యం రాదని, వాస్తవానికి ఆధ్యాత్మికత జోడించంవలనే ప్రజలకు నదీ ప్రాముఖ్యత తెలుస్తున్నదని పలువురి అభిప్రాయం.

title: పోలవరం ప్రాజెక్టు

text: 130.0 మీ ల గరిష్ఠ ఎత్తు ఉన్న ఆనకట్ట ఎడమ వైపు, విశాఖపట్నం ఓడరేవు వఱకూ, 209 కి.మీల పొడవైన కాలువ. కుడి వైపు, కృష్ణా నది వఱకూ 200 కి.మీ ల పొడవైన కాలువ. అటుపైన, గుండ్లకమ్మ నది వఱకూ మరో 143 కి.మీ పొడవైన కాలువ, మరియు 150 మెగా వాట్ల సామర్థ్యం గల విద్యుతుత్పత్తి కేంద్రం

title: కృష్ణా జిల్లా

text: కృష్ణా జిల్లాలో ఎన్నో చిన్న, మధ్య తరహా పరిశ్రమలు ఉన్నాయి. జిల్లా అనేక పరిశ్రమలకు ఆతెధ్యము ఇస్తున్నది. వాటిలో కెసీపి చక్కెర కర్మాగారం చెప్పుకోతగ్గది. ఉయ్యూరు వద్ద ఉన్న KCP షుగర్ ఫ్యాక్టరీ భారతదేశంలోని అతిపెద్ద చక్కెర కర్మాగారములలో ఒకటి. ఇబ్రహీంపట్నం సమీపంలో, విజయవాడ థర్మల్ పవర్ స్టేషను (VTPS) దాని పనితీరునకు భారతదేశంలో నం .1 అధిక పవర్ ఉత్పత్తి యూనిట్‌గా స్థానం పొందింది. ఇది కాక, అనేక మీడియం స్కేల్ సిమెంట్ కర్మాగారాలు జిల్లా అంతటా ఉన్నాయి. మచిలీపట్నం వద్ద బంగారం-లేపనం ఆభరణాలు, కొండపల్లి వద్ద బొమ్మలు మరియు జగ్గయ్యపేట వద్ద సంగీత సాధన తయారీ పరికరాలు వంటి పలు చిన్న తరహా పరిశ్రమలు ఎన్నో ఉన్నాయి.

title: తర్బేల ఆనకట్ట

text: తర్బేల ఆనకట్ట (Tarbela Dam - తర్బేల డ్యామ్) అనేది పాకిస్తాన్లో సింధూ నది మీద ఉన్న ఒక ఆనకట్ట, ఇది ప్రపంచంలో భూమిని నింపబడిన అతిపెద్ద ఆనకట్ట మరియు నిర్మాణ పరిమాణం ద్వారా 5వ అతిపెద్దది. ఇది పాకిస్తాన్ లోని తర్బేల పట్టణం దగ్గర ఉన్నందున దీనికి తర్బేల పేరు పెట్టారు, ఇది ఇస్లామాబాద్ కు వాయువ్య దిశలో 50 కిలోమీటర్ల దూరంలోనున్నది.

title: కర్నూలు జిల్లా

text: మధ్వాచార్యులు అయిన రాఘవేంద్ర స్వామి పుణ్యక్షేత్రం మంత్రాలయం కర్నూలు జిల్లాలోదే. మంత్రాలయం తుంగభద్రా నదీ తీరంలో ఉన్న పుణ్యక్షేత్రం. అహోబిలంలో నరసింహస్వామి దేవాలయం ఉంది. ఇక్కడ నరసింహస్వామిని నవరూపాలుగా కొలుస్తారు. మహానందిలో నందీశ్వరుడు ఉన్నాడు. ఇక్కడి కోనేరులో అన్ని కాలాల్లోను నీరు ఒకే మట్టంలో ఉంటుంది. దేశంలోని ద్వాదశ జ్యోతిర్లింగాలలో ఒకటైన శ్రీశైలం ఈజిల్లాలోదే. ఇక్కడ మల్లికార్జున స్వామి, భ్రమరాంబ దేవాలయాలు ఉన్నాయి. కృష్ణా నదిపై ఇక్కడ నిర్మించబడ్డ ఆనకట్ట దేశంలోని అతిపెద్ద వాటిలో ఒకటి. లక్షలాది ఎకరాలకు నీరందించడమే కాక, విద్యుదుత్పత్తిలో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రానికే ప్రధాన వనరుగా ఉంది.

title: గోదావరి నది పుష్కరము

text: నదీ బాగోగులు, అనగా నదీ పర్యావరణము, పరిశుభ్రతను తెలుసుకొనేందుకే పుష్కరాలు ఆచరించడమనే సంప్రదాయం పుట్టిందని పలువురి అభిప్రాయం. నదీ తీరంలో ఎక్కడ మెరక, పల్లం ఉంది? ఎక్కడెక్కడ కోతకు గురవుతున్నది? ఎక్కడ చెట్లు నరికివేశారు? ఏ ప్రాంతంలో కలుషితమౌతోంది? అనే విషయాలు అధ్యయనం చేసి, దాని బాగోగులు చూడటానికే 12 సంవత్సరాలకి ఒకసారి నిర్వహించే అభివృద్ధి కార్యక్రమమే పుష్కరాలు అని, అంతే గాని కేవలం పూజలు నిర్వహించి స్నానాలు చేయడానికి కాదని సుప్రసిద్ధ మహాసహస్రావధాని గరికపాటి నరసింహారావు అభిప్రాయపడ్డారు [1]. హృదయంలో పశ్చాత్తాపం మార్పు వస్తే తప్ప నదిలో కేవలం స్నానం చేయడం వలన చేసిన పాపాలు పోవని, పుణ్యం రాదని, వాస్తవానికి ఆధ్యాత్మికత జోడించంవలనే ప్రజలకు నదీ ప్రాముఖ్యత తెలుస్తున్నదని పలువురి అభిప్రాయం....................,..............

title: విజయవాడ

text: విజయవాడ ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో అతి పెద్దనగరం [7]. కృష్ణా జిల్లా లో, కృష్ణా నది ఒడ్డునే ఉన్న ఈ నగరం ఆంధ్ర కోస్తా ప్రాంతంలో ప్రసిద్ధ వ్యాపారకేంద్రం. మద్రాసు-హౌరా మరియు మద్రాసు-ఢిల్లీ రైలు మార్గములలో విజయవాడ వస్తుంది. దక్షిణ మధ్య రైల్వేలో విజయవాడ అతి పెద్ద కూడలి. భారత దేశం లోని అతిపెద్ద రైల్వే జంక్షన్లలో ఇది ఒకటి. విజయవాడను బెజవాడ అని కూడా పిలుస్తారు. విజయవాడకు ప్రస్తుత నామము, ఇక్కడి అధిష్టాన దేవత కనక దుర్గ ఆమ్మవారి మరో పేరు అయిన విజయ (విజయవాటిక) నుండి వచ్చింది. ఇక్కడ ఉన్న అనేక కార్పొరేటు విద్యాసంస్థల వలన దీనికి విద్యలవాడ అనే పేరు కూడా వచ్చింది. ఎండాకాలములో మండిపోయే ఇక్కడి ఎండలను చూసి కట్టమంచి రామలింగారెడ్డి ఇది బెజవాడ కాదు బ్లేజువాడ అన్నాడట. విజయవాడ, పడమరన ఇంద్రకీలాద్రి పర్వతములతో, ఉత్తరాన బుడమేరు నదితో కృష్ణా నది ఒడ్డున ఉంది. కృష్ణా జిల్లాలో 61.8 చదరపు కి.మీ. విస్తీర్ణములో ఉంది. 2001 జనాభా లెక్కల ప్రకారం విజయవాడ జనాభా 851,282. అంతేకాదు విజయవాడ కృష్ణా జిల్లాకు వర్తక/వాణిజ్య రాజధాని.

title: సోన్‌బధ్ర

text:
జిల్లాలో పశ్చిమం నుండి తూర్పు దిశగా సోనే నది ప్రవహిస్తుంది. సోనేనది ఉపనదులైన రిహంద్ నది చత్తీస్‌గఢ్]] రాష్ట్రంలోని సుర్గుజా జిల్లా ఎగువభూముల నుండి ఉత్తరదిశగా ప్రవహించి సోన్‌బధ్ర జిల్లాలో సోనే నదిలో సంగమిస్తుంది. సోన్‌బధ్ర జిల్లా విద్యపర్వతాల ఆగ్నేయ భాగంలో భగేల్ఖండ్ భూభాగంలో ఉంది. రిహింద్ నది మీద గోవింద్ బల్లభ్‌పంత్ సాగర్ ఆనకట్ట నిర్మించబడింది. ఈ రిజర్వాయర్‌లోని కొంతభాగం మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో ఉంది. వారణాశి నుండి దాదాపు 80 కి,మీ దూరంలో సాంస్కృతిక కేంద్రం మరియు వేదిక సంస్కృతికి సాక్ష్యంగా ఉన్న జిల్లా కేంద్రం ప్రధాన్యత కలిగి ఉంది.
సోన్‌బధ్ర జిల్లా దక్షిణ ప్రాంతం " ఎనర్జీ కాపిటల్ ఆఫ్ ఇండియా " (భారతదేశ శక్తి కేంద్రం)గా గుర్తించబడుతుంది. ఈ ప్రాంతంలో పలు విద్యుదుపత్తి కేంద్రాలు ఉన్నాయి.
గోవింద్ వల్లభ్ పంత్ సాగర్ సమీపంలో ఎన్టిపిసి లిమిటెడ్ (భారతదేశం లోని ప్రముఖ విద్యుదుత్పత్తి సంస్థ) చెందిన మూడు బొగ్గు ఆధారిత థర్మల్ విద్యుత్ ప్లాంట్లు ఉన్నాయి. శక్తినగర్ (ఉత్తర ప్రదేశ్), (భారతదేశ మొదటి ఎన్టిపిసి పవర్ ప్లాంట్), వింధ్యాచల్ థర్మల్ పవర్ స్టేషను (వింద్యానగర్) ( భారతదేశం లోని అతిపెద్ద విద్యుదుత్పత్తి సంస్థ, 3260 మె.వా సామర్థ్యం కలిగి ఉంది ) మరియు బీజ్పూర్ (రిహంద్‌నగర్).
జిల్లాలో అన్నపరా వద్ద (ఊపర్వున్ల్ ), ఓబ్రా, ఉత్తరప్రదేశ్, (ఊపర్వున్ల్), రెనుసాగర్ (హిండాల్కో), మరియు పిప్రి - హైడ్రో (ఊపర్వున్ల్), నార్తన్ కోయల్ ఫీల్డ్స్ (కోయల్ ఇండియా శాఖ) మొదలైన విద్యుదుత్పత్తి కేంద్రాలు ఉన్నాయి. జిల్లా ప్రాంతంలో పలు బొగ్గుగనులు ఉన్నాయి. రెనుకూట్‌లో హిండాల్కో అల్యూమినియం ప్లాంట్ ఉంది.

title: థేని

text:
తేనీ జిల్లాలో 1900 వరకూ మనుష్య సంచారం అరుదుగా ఉంటూ వచ్చింది. 1886లో నిర్మించబడిన ముల్లై పెరియార్ ఆనకట్ట జిల్లకు అవసరమైన జలాలను అందించింది. పెరియార్ నది
కంబం లోయ నుండి భూభాగంలో ప్రవేశించి ముల్లై నదిలో సంగమిస్తుంది. ఆనకట్ట నిర్మాణం అధికసంఖ్యలో ప్రజలు కంబం లోయలో స్థిరపడడానికి దోహదం అయింది. 1900 వరకూ తేనీ గురించి మిగిలిన ప్రపంచానికి తెలియనప్పటికీ ముల్లై పెరియారు కలయికతో సమీపంలో ఉన్న శివకాశి, కోవిల్పట్టి, విరుదునగర్, సాత్తూరు మరియు సమీప టౌన్లలోని మెట్టభూములు సారవంతమైన పంటభూములుగా మారాయి. భూములు సారనతం కావడంతో ప్రజలు స్థిరపడం అధికమైంది. అలా జాసందోహం అధికమైన భూభాగంలో కంబం ప్రాంతం ఒకటి. అందువలన 1880 నుండి 1990 వరకు ప్రస్తుత తేనీ ప్రాంతంలో కూడా ప్రజల సంఖ్య అధికమైంది. ఆ సమయంలో బోడినాయకనూరు మరియు పెరియకుళం ప్రసిద్ధిచెందిన ప్రాంతాలుగా ఉండేవి. తరువాత పలువిధములైన వాణిజ్య కార్యక్రమాలను చేపట్టడం ద్వారా తేనీ ప్రాంతం శరవేగంతో అభివృద్ధి చెందింది.
తేనీ జిల్లా పడమటి కనుమల పాదప్రదేశంలో ఉంది. 9'38 మరియు 10' 39 అక్షాంశం ఉంది. 77'00 మరియు 78'30 రేఖాంశంలో ఉపస్థితమై ఉంది. తేనీ ఉత్తర సరిహద్దులలో దిండిగల్, తూర్పు సరిహద్దులో మదురై, ఆగ్నేయ సరిహద్దులో విరుదునగర్ మరియు పడమటి సరిహద్దులో కేరళ రాష్ట్రానికి చెందిన ఇడుక్కి జిల్లలు ఉన్నాయి. జిల్లాలో పెరియకుళం (తేనీ), బోడినాయకనూరు, కంబం, ఉత్తమపాళయం, కొంబై, గూడలూర్, చిన్నమనూరు, ఆండిపట్టి దేవారం, పొట్టిపురం, రామకృష్ణపురం, లక్ష్మీపురం మరియు భద్రకాళీపురం, సుక్కంగ పట్టి, సదైయల్ పట్టి, మీనాక్షీపురం, మేలసిండలైచేరి, కొత్తూరు, పల్లవరాయన్ పట్టి వంటి గ్రామాలు తమిళనాడుకే ప్రత్యేకమైన జల్లికట్టుకు ప్రసిద్ధి చెంది ఉన్నాయి. జిల్లలో పలు పర్వతశ్రేణులు ఉన్నాయి. జిల్లాలో పడమటి కనులకు సమాంతరంగా పొరుగున ఉన్న కేరళ రాష్ట్రాన్ని విడదీస్తూ ఉత్తర దక్షిణాలుగా ఒక పర్వతశ్రేణి ఉంది.

title: పిట్స్‌బర్గ్

text: WQED 13 అనేది పిట్స్బర్గ్ లో ఉన్న స్థానిక PBS స్టేషను. అది ఏప్రిల్ 1, 1954 న స్థాపించబడింది మరియు ఇది సంయుక్త రాష్ట్రాలలో కమ్యూనిటీ చే సమర్పించబడిన మొదటి టెలివిజన్ స్టేషను మరియు ఐదవ ప్రభుత్వ స్టేషను. ఈ స్టేషను PBS కొరకు చాలా వాస్తవ విషయాలను ఉత్పత్తి చేసింది, వాటిలో మిస్టర్. రోగేర్స్ నైబర్హుడ్, అనేక జాతీయ భౌగోళిక ప్రత్యేకతలు మరియు ఈ ప్రపంచంలో కార్మెన్ సాన్దిగో ఎక్కడ ఉంది? మొదలైనవి ఉన్నాయి.[112]

title: రైవస్ కెనాల్

text:
1833 లో కృష్ణా జిల్లాలో 40% జనాభా తుడిచిపెట్టిన ఘోరమైన కరువు సంభవించింది. 1852-55 సమయంలో 5.80 లక్షల ఎకరాలకు రూ. 0.772 లక్షల ఖర్చుతో సాగు చేయటానికి
ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ కింద ఉన్న ప్రభుత్వం ఒక ఆనకట్టను మరియు కాలువ వ్యవస్థను నిర్మించింది. ఆనకట్ట ప్రతిపాదన సర్ ఆర్థర్ కాటన్ ద్వారా సూత్రీకరించబడింది మరియు కెప్టెన్ చార్లెస్ ఓర్‌చే నిర్వహించబడింది. ఈ ఆనకట్ట సుమారు 100 సంవత్సరాలు పనిచేసిన పిదప దీనికి సెప్టెంబరు 1952 లో ఒక పెద్ద ఉపద్రవం ఏర్పడింది. దెబ్బతిన్న మరియు కోతకు గురైన కృష్ణా అనకట్ట స్థానంలో కొత్తగా ప్రకాశం బ్యారేజీ  1952-77 సమయంలో నిర్మించబడింది.
కృష్ణా ఆనకట్ట నిర్మాణ సమయంలో పనిచేసిన ఒక బ్రిటిష్ ఇంజనీర్ అయిన కెప్టెన్ జోసెఫ్ గోరే రైవ్స్ పేరుతో రైవస్ కెనాల్ అని ఈ కెనాల్ పేరు పెట్టారు. కేరళ లో ముళ్ళపెరియార్ డ్యామ్ నిర్మాణంతో ఆయన ప్రసిద్ధి చెందాడు. మొదట్లో రైవస్ కాలువ ఏలూరు కాలువ దగ్గర 7 వ మైలు నుండి ప్రారంభమైంది. తరువాత కాలంలో డ్యాము దగ్గర ఉన్న ప్రధాన కాలువ నుండి మొదలయ్యింది.

title: బంకురా

text:
బంకురా జిల్లాకు బంకురా పట్టణం కేంద్రంగా ఉంది. బంకురా జిల్లాలోని ఉపవిభాగ పట్టణాలలో బిష్ణుపూర్ ఒకటి. ఒకప్పుడు బెంగాలుకు చెందిన ప్రముఖరాజ్యాలలో ఒకటైన మల్లభం రాజ్యానికి ఈ ప్రాంతం రాజధానిగా ఉంటూ వచ్చింది. ఈ పట్టణం ప్రాతీయంగా లభిస్తున్న ఎర్రమట్టితో చేయబడిన టెర్రకోటా ఆలయాలకు ప్రసిద్ధి. ఈ నగరం తరచుగా " బెంగాల్ ఆలయాల నగరం" అని పిలువబడుతుంది. జిల్లాలో సుసునియా కొండలు మరియు బిహర్నినాథ్ కొండలు ఉన్నాయి. ముకుత్మొనిపూర్ ఆనకట్ట మరియు సుతాన్ మొదలైనవి పర్యాటక ఆకర్ణష్ణలుగా గుర్తింపు పొందాయి.
జిల్లాలోని గౌరీపూర్ వద్ద ఉన్న " గౌరిపూర్ లెరోసీ హాస్పిటల్ " ఆసియాలోనే అతిపెద్ద లెప్రసీ ఆసుపత్రిగా గుర్తింపు పొందింది. జిల్లాలో ఒకేఒక విద్యుదుత్పత్తి కేంద్రం ( " మెజియా విద్యుదుత్పత్తి కేంద్రం " ) ఉంది. జిల్లాలో ప్రవహిస్తున్న నదులలో దారకేశ్వర్, గాందృశ్వరి మరియు కంసబతి నదులు ముఖ్యమైనవి. జిల్లాలోని జయపూర్ అరణ్యం దక్షిణబెంగాల్‌లోని ఒకేఒక అరణ్యంగా గుర్తింపుపొందింది. జిల్లాలో ఉన్న " బంకురా సమ్మిలానీ మెడికల్ కాలేజి " ఆసియాలోనే పురాతనమైనదిగా గుర్తినబడుతుంది.

title: ఓంకారేశ్వర-అమలేశ్వర లింగములు - ఓంకారక్షేత్రం

text: ఓంకారేశ్వర (హిందీ: ओंकारेश्वर) భారతదేశంలో మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్ర ఖాండ్వా జిల్లాలో ఉంది. ఇది మధ్యప్రదేశ్లో Mortakka నుండి సుమారు 12 మైళ్లు (20 కి.మీ.). ఓంకారేశ్వర రివర్ నర్మదా ఏర్పడుతుంది. ఈ భారతదేశంలో నదులు లో పవిత్రమైన నది మరియు ఇప్పుడు ప్రపంచంలో అతిపెద్ద ఆనకట్ట ప్రాజెక్టులు ఒకటి ఇక్కడ ఉంది రెండుకొండల మధ్య నర్మదా నది ఈ దివ్య క్షేత్రాలు ను ఆకాశం నుండి చూస్తె ‘’ఓం ‘’ఆకారం గా కని పిస్తుందిట. అందుకే ఓంకార క్షేత్రం అని పేరు .ఓంకారేశ్వర కొండపై పెద్ద అక్షరాలతో ఓం రాయబడి ఉంటుంది .

title: వయనాడ్ జిల్లా

text: అడవులను శుభ్రపరచటం, జంతు జీవనాన్ని కలవరపరచటం కారణంగా వయనాడ్‌లో పశ్చిమ కనుమల లక్షణాలు అదృశ్యమయ్యాయి. ఇక్కడ ఇప్పటికీ బోనెట్ కోతులు, లోరిస్, ముంగీసలు, అడవి పిల్లులు, ఉడతలు, నక్కలు, కుందేళ్ళను పరిమితమైన అడవీ ప్రాంతాలలో చూడవచ్చును. ప్రపంచంలోని అతిపొడవైన విషపూరితమైన పాము కింగ్ కోబ్రాను ఇక్కడ చూడవచ్చును. పొరుగున ఉన్న కర్ణాటక మరియు తమిళనాడు యొక్క వన్య ప్రాణుల వలసల కేంద్రాల నుండి ఏనుగు, ఎలుగుబంటి మరియు ఇతర జంతువులు బేగూర్ అరణ్యంలోకి మరియు ముతంగా చుట్టు ప్రక్కల ఉన్నఅరణ్యాలలోకి జొరబడతాయి, ఇది సుల్తాన్ బతేరీకు 20 కిమీ దూరంలో ఉంది. మెనంగడి సమీపాన కరపూజ ఆనకట్ట-10 కిమీ, బాణాసురసాగర్ ఆనకట్ట వైత్రి నుండి 20 కిమీ దూరంలో ఉన్నాయి. కర్ణాటక మరియు తమిళనాడుతో సరిహద్దును కలిగి ఉన్న ఈ ప్రాంతంలో జంతు ఆటలను వీక్షించవచ్చు. ప్రపంచం మొత్తంలోనే అతిపెద్ద సంఖ్యలో ఆసియా జాతి ఏనుగులను కలిగి ఉన్న ప్రదేశాలలో ఒకటిగా ఇది ఉంది. పులి, అడవిదున్న, సాంబార్, చుక్కల జింక, అడవిపంది, చిరుత, అడవి కుక్క మరియు ఇతర అతిపెద్ద క్షీరదాలు కూడా పెద్ద సంఖ్యలో ఉన్నాయి.

title: ఇడుక్కి

text:
దక్షిణభారతీయ హిమాలయాలుగా ప్రసిద్ధిగాంచిన ఆనముడి శిఖరం ఈ జిల్లాలోనే ఉంది. ఇది దేవికుళం తాలూకా లోని అడిమలై బ్లాక్ కుట్టంపుళా పంచాయితీలో కన్నన్ దేవన్ కొండలలో ఉంది.
జిల్లాలో సముద్రమట్టానికి 2,000 మీ. ఎత్తు ఉన్న 13 శిఖరాలు ఉన్నాయి. జిల్లాలో పెరియార్, తొడుపుళయార్ మరియు తలయార్ నదులు ప్రవహిస్తున్నాయి.
ఇడిక్కి తాలూకాలో నిర్మించబడిన ఆర్చ్ డాం ఆసియాలో పెద్దదిగా గుర్తినబడుతుంది. పెరియార్ నది ప్రవాహ మార్గంలో కురువన్ మరియు కురతి అనే బ్రహ్మాండమైన బండల నేపథ్యంలో ఈ ఆర్చ్ ఆనకట్ట నిర్మించబడింది..

title: బసవ సాగర్ ఆనకట్ట

text: బసవ సాగర్ ఆనకట్ట కృష్ణా నదికి అడ్డంగా నిర్మించబడింది మరియు దీనిని నారాయణపూర్ డ్యామ్ అని కూడా అంటారు. ఇది కర్ణాటక రాష్ట్రం లోని యాదగిర్ జిల్లాలో నారాయణపూర్ లో ఉంది. యాదగిర్ రాయచూర్ నియోజకవర్గం చెందిన చారిత్రక విలువ కలిగిన ఒక ప్రసిద్ధ జిల్లా. ఈ ప్రదేశం బీజాపూర్ జిల్లా నకు దగ్గరగా ఉంటుంది. బసవ సాగర్ ఆనకట్ట ఒకే ప్రయోజనం ఉద్దేశించిన నీటిపారుదల ప్రాజెక్ట్ కానీ తాగడం కోసం నీటి ఉత్పత్తి మరియు దిగువ నీరు విద్యుత్ ఉత్పత్తి కోసం ఈ ఆనకట్ట యొక్క కొన్ని ఫంక్షన్లు ఉన్నాయి. ఇది (ఈ ప్రాజెక్ట్) 31,47 టిఎంసి అంచనా సామర్థ్యం ఉంది. 1982 లో ఈ ఆనకట్ట నిర్మాణం కోసం సుమారు 50 కోట్ల పట్టింది.

title: ష్రోడింగర్ పిల్లి

text: ఈ దృగ్విషయాన్నే ఇంగ్లీషులో collapse of the wave function అంటారు. ఈ దృగ్విషయాన్ని ఉహించుకుందుకి ఒక ఉపమానం చెబుతాను. నాలుగు అంగుళాలు పొడుగున్న రోకలిబండ (centipede) నేల మీద పాకుతూ కనబడుతుంది. అ నాలుగంగుళాలు పొడుగున్న రోకలిబండే మన ఎలక్ట్రాను విహరించగలిగే సర్వ ప్రపంచం అనుకుందాం. అనగా మన తరంగ ప్రమేయం ఈ నాలుగంగుళాల మేర వ్యాపించి ఉంటుంది. ఎలక్ట్రాను ఎక్కడ ఉంది? అని అడిగితే అది ఈ నాలుగంగుళాల మేర వ్యాపించి ఉందని చెప్పాలి - గుళిక శాస్త్రం ప్రకారం. ఇప్పుడు ఒక చీపురుపుల్లతో ఆ రోకలిబండని ఎదో ఒక చోట తాకుదాం. (ఇది మనం చేసిన ప్రయోగం!) అప్పుడు ఆ రోకలిబండ ఆ తాకిన ప్రదేశం చుట్టూ చుట్ట చుట్టుకుపోతుంది. అనగా పొడుగ్గా ఉన్న రోకలిబండ తాకిన ప్రదేశం దగ్గర స్థిరపడిపోతుంది (లేదా కూలిపోతుంది, లేదా collapse అయిపోతుంది). అదే విధంగా ఎలక్ట్రాను ఫలానా చోట ఉందా, లేదా అని ప్రయోగం చేసి నిశ్చయిద్దామని ప్రయత్నిస్తే ఆ ఎలక్ట్రాను ఆ “ఫలానా చోట” కూలబడిపోతుంది! .


query: భారతదేశంలోని అతిపెద్ద సరస్సు ఏది ?

title: చిల్కా సరస్సు

text: చిల్కా సరస్సు (చిలికా సరస్సు ) అనేది ఉప్పునీటి సరస్సు, భారతదేశంలోని ఒడిషా రాష్ట్రం యొక్క పూరీ, ఖుర్దా మరియు గంజాం జిల్లాల తూర్పు తీరం మీద, దయా నది ప్రవేశ ద్వారం వద్ద బంగాళాఖాతంలో ప్రవహిస్తుంది. భారతదేశంలో అతిపెద్ద కోస్తా సరస్సు మరియు ప్రపంచంలో రెండవ అతిపెద్ద సరస్సు.[3][4]

title: శాంతి పర్వము పంచమాశ్వాసము

text: శుక్రుడు వ్యాసుడితో " మునీంద్రా ! పరమ బ్రహ్మపదము పొందుటకు అవసరమైనది యజ్ఞములా ? యోగమా ? సాంజ్ఞమా ? జ్ఞానమా ? వీటిలో ఏది ముఖ్యమో వివరించండి? " అని అడిగాడు. నీవు చెప్పినవి అన్నీ మంచివే. తపాస్సు, ఇంద్రియ నిగ్రహము, రాగద్వేషములు, లోభములను పక్కన పెట్టే నేర్పు, దృఢమైనవిద్య వీటి వలన కూడా పురుషుడు బ్రహ్మపదమును పొందవచ్చు. ప్రయత్నమీద ఇంద్రియములను నిగ్రహించ వచ్చు. మనస్సును నిగ్రహిస్తే ఇంద్రియము పని చేయడము మానివేస్తాయి. అప్పుడు బ్రహ్మప్రాప్తి పొందడము సులువు. బుద్ధి మనకు కనిపించదు, వినిపించదు కాని బుద్ధివలన మనము పరమాత్మను చూడగలము తెలుసుకోగలము. వినయము, విద్య కలిగిన బ్రాహ్మణుడియందు, ఆవులందు, ఏనుగులందు, వీధికుక్కలందు, కుక్కమాంసము తినువారియందు సమదర్శనము కలవారు బ్రహ్మపదవికి అర్హులు. చరాచరజగత్తులో అన్ని జీవరాశులందు భగవంతుడు ఆత్మస్వరూపుడై వెలుగుతూ ఉంటాడు. ఆ పరమాత్మయందు అన్ని జీవరాశులు సంచరిస్తున్నాయని తెలుసుకున్న వాడు పరబ్రహ్మపదమును పొందగలడు. ఆత్మ క్షరమైనది, జీవుడు అక్షరుడు. జీవిలో మృత్యువు పొంచి ఉంటుంది కనుక క్షరమైనది. అక్షరమనగా మరాణానంతరము పొందే స్వర్గప్రాప్తి అదియే అమృతము. పండితుడైన వాడు అన్నిటినీ సమానంగా చూస్తాడు. ఈ లోకాలను కాలము శాసిస్తుంది. కాలమును జయించిన వాడు పరబ్రహ్మ పదమును పొందగలడు. ఈ శరీరము తొమ్మిది ద్వారములు కలిగిన ఒక పురము. అందులో ఆత్మ వెలుగుతూ ఉంటుంది. యోగులు ఆ ఆత్మను అక్షరము, అమృతము అంటారు. ఆత్మతత్వమును సత్కర్మలు చేస్తూ వైరాగ్యముతో జీవించే యోగి మాత్రమే తెలుసుకోగలడు. అటువంటి యోగులకు కామము, క్రోధము, భయము, నిద్ర, లోభములు ఉండవు. యోగులు వాటిని వదిలి వేస్తారు. పండితుడు కామ సంబంధిత కోర్కెలను సంకల్పములను వదిలి కామమును జయిస్తాడు. సత్వగుణ సంపదతో నిద్రను, మోహమును జయిస్తాడు. గురువులను, పెద్దలను, పండితులను పూజించడము వలన లోభమును వదిలి వేస్తాడు. ఇంద్రియములను నిగ్రహించి కోపమును జయిస్తాడు. దృఢమైన మనసుతో భయాన్ని జయిస్తాడు. ఏ ఒక్క ఇంద్రియము అదుపు తప్పినా యోగి యొక్క ప్రజ్ఞ మొత్తము నాశనం ఔతుంది. కనుక ఇంద్రియములను అదుపులో ఉంచుకోవాలి. మనసును అదుపులో ఉంచుకోవాలి. ద్వేషించినా సన్మానించినా ఒకటిలా స్వీకరించాలి. జనావాసాలలో ఉంటూ ఇది సాధించడము అసాధ్యము కనుక జనావాసమును వదిలి అరణ్యములకు పోయి కొండగుహలలో నివసిస్తూ సాధన చేయాలి. యోగి అయిన వాడు విలువైన బంగారమును, విలువ లేని మట్టిని సమానంగా చూడాలి. కర్మమార్గమును ప్రవృత్తిమార్గమని అంటారు. ప్రవృత్తిమార్గము ఇహలోక బంధములను కలిగిస్తుంది. నివృత్తిమార్గము ఆ బంధములను విడతీస్తుంది. కనుక జ్ఞానులు కర్మమార్గమును వదిలి జ్ఞానమార్గమును అనుసరిస్తారు. కొందరు కర్మమార్గము మేలని అనుకుంటారు. వారు జనన మరణములను తప్పించజాలరు. కర్మవలన చిత్తశుద్ధి కలుగుతుంది కాని అది అవిద్య, మాయకు లోబడి ఉంటుంది. కనుక కర్మలను త్యాగము చేయుట మోక్షమునకు మార్గము " అని చెప్పాడు వ్యాసుడు.

title: చిల్కా సరస్సు

text: చిలికా సరస్సు బురద బల్లపరుపుల యొక్క అతిపెద్ద ప్రాంతాలతో గాఢమైన ఇసుకమేట నదీముఖ ద్వారాన్ని కలిగి ఉంది. సరస్సు యొక్క పశ్చిమ మరియు దక్షిణ అంచులు తూర్పు కనుమల పర్వత శ్రేణుల చేత కప్పబడి ఉన్నాయి.[16]

title: పోవై సరస్సు

text:
పోవై సరస్సు (ఆంగ్లం: Powai Lake) ముంబై, నగరంలో పోవై లోయలోని ఒక కృత్రిమమైన సరస్సు. ఒకప్పుడు ఇక్కడ పోవై గ్రామం ఉండేదని భావిస్తారు.
భారతదేశంలోని ఉన్నత విద్యాసంస్థ ఇండియన్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ, బొంబాయి ఈ సరస్సుకు తూర్పుతీరంలోనున్నది. మరొక ప్రసిద్ధిచెందిన సంస్థ నేషనల్ ఇండస్ట్రియల్ ఇంజనీరింగ్ (NITIE) కూడా ఇక్కడికి సమీపంలోనే ఉన్నది. ఈ సరస్సు పరిసరప్రాంతాలలో చాలా నివాసప్రాంతాలు అభివృద్ధి చెంది గత కొద్దికాలంగా జనాభా పెరిగింది.
ఈ సరస్సు బ్రిటిష్ కాలంలో తవ్వించినప్పుడు సుమారు విస్తీర్ణం మరియు (చివరగా) నుండి (మధ్యలో) లోతు కలిగివుండేది.

title: హంగేరి

text: ఆస్ట్రియా వైపు పడమటి దిశగా పశ్చిమంలో విస్తరించిన ట్రాంస్‌డనుబియా పర్వతశ్రేణి ప్రధానంగా కొండ ప్రాంతంగా ఉంటుంది. వీటిలో తూర్పు పర్వత విస్తరణలో ఆల్పోకాల్జా, దేశంలోని పశ్చిమంలో ట్రాంస్‌డనుబియా మధ్య ప్రాంతంలోని ట్రాంస్‌డనుబియా పర్వతాలు, దక్షిణంలో మస్సేక్ పర్వతాలు మరియు విల్లానీ పర్వతాలు ఉన్నాయి. ఈ ప్రదేశంలోని ఎత్తైన ప్రదేశం ఐరోట్-కోయో 882 మీటర్లు (2,894 అడుగులు) వద్ద ఉంది.ఉత్తర ట్రాంస్‌డనుబియాలో లిటిల్ హంగేరియన్ మైదానం (కిసల్‌ఫోల్డ్) ఉంది. సెంట్రల్ ఐరోపాలో అతిపెద్ద సరస్సు మరియు ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ఉష్ణ సరస్సు లేక్ బెలాటన్ మరియు హేవిజ్లు సరస్సు కూడా ట్రాంస్‌డనుబియా ఉన్నాయి.

title: పులికాట్ సరస్సు

text: ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని అతిపెద్ద సరస్సుల్లో పులికాట్ సరస్సు ఒకటి. ఇది ఉప్పునీటి సరస్సు. సముద్రపు నీరు, మంచి నీరు కలగలిసి ఉండటం వలన సముద్రపు నీరంత ఉప్పగా ఉండదు. దీని అసలు పేరు ప్రళయ కావేరి. అది పులికాటుగా మారింది. తమిళనాడు, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రాల్లో దాదాపు 250 చ.కి.మీ. వైశాల్యంలో వ్యాపించి ఉంది. వర్షాకాలంలో ఇది 460 చ.కి.మీ. వరకు పెరుగుతుంది. భారతదేశ కోరమాండల్ తీరములో చిల్కా సరస్సు తర్వాత రెండవ అతిపెద్ద లగూన్. శ్రీహరికోట ద్వీపము పులికాట్ సరస్సును బంగాళా ఖాతము నుండి వేరు చేస్తున్నది. పులికాట్ సరస్సు యొక్క దక్షిణపు ఒడ్డున తమిళనాడు రాష్ట్రములోని తిరువళ్ళువర్ జిల్లాలో పులికాట్ పట్టణం ఉంది. పులికాట్ సరస్సు 60 కిలోమీటర్ల పొడవు మరియు ప్రదేశాన్ని బట్టి 0.2 నుండి 17.5 కిలోమీటర్ల వెడల్పు ఉంది.

title: విక్టోరియా సరస్సు

text: దీని ఉపరితల వైశాల్యం సుమారు , విక్టోరియా సరస్సు విస్తీర్ణపరంగా ఆఫ్రికాలోని అతిపెద్ద సరస్సు, ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ఉష్ణమండల సరస్సు, మరియు ఉత్తర అమెరికాలోని సుపీరియర్ సరస్సు తరువాత ఉపరితల విస్తీరణంలో ప్రపంచములోనే రెండవ అతిపెద్ద మంచి నీటి సరస్సు.

title: శాంతి పర్వము పంచమాశ్వాసము

text: ధర్మరాజు సందేహం తీరని మనసుతో " పితామహా ! మీరు చెప్పినట్లు దమమము, సత్యము, క్షమ అంతటి ఉత్తమమైన గుణాలా ? " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! నీవు హంసగీత వింటే నీ సందేహములు తీరగలవు. ధర్మరాజా ! ఒక సారి బ్రహ్మదేవుడు హంసరూపంతో ఒక కొలనులో క్రీడించసాగాడు. అప్పుడు కొంత మంది సాధ్యులు ఆ హంసను చూసారు. " హంసరాజమా ! మేము సాధ్యులము అనే దేవతలము. నీకు అన్ని విద్యలు తెలుసు కనుక మా సందేహములు సమాధానం చెప్పండి. అన్నిటింటి కంటే ఉత్తమమైనది ఏది ? చిత్తము ఎప్పుడూ దేని అందు లీనమై ఉంటుంది. పురుషుడు ఈ కర్మ బంధము వలన ఎలా విముక్తుడు కాగలడు " అని అడిగారు. హంసరూపం లోని బ్రహ్మ ఉన్న బ్రహ్మ " క్షమ, సత్యము, ఇంద్రియ నిగ్రహము, సత్యము పలకడము, అత్యంత మహిమ కలిగినవి. సమస్త ధర్మములలో అవి కీర్తించ తగినవి. అవి నీతికరమైనవి, ఇతరులను బాధపెట్టేవి, నిష్ఠూరమైన మాటలు, ధర్మకార్యముకు పనికి రానివి సత్యములు కావు కనిక నిజమే అయినా సజ్జనుడు అలాంటి వాటిని పలకడు. సజ్జనుడు ఇతరుల నిందలకు, అవమానములకు చలించక శాంతం వహిస్తాడు. అతడి కీడుచేసిన వాడికి మేలుచేస్తాడు, కొట్టిన వాడిని కూడా క్షమిస్తాడు. వాదసారము సత్యము, సత్యసారము ఇంద్రియనిగ్రహము, ఇంద్రియనిగ్రసారము మోక్షము. కనుక సత్యవ్రతుడికి మోక్షము తధ్యము. పంచ జ్ఞానేంద్రియము, పంచ కర్మేంద్రియములను అదుపులో పెట్టుకున్న వాడు సర్వ ధర్మములను ఆచరించినట్లే . ఇంద్రియనిగ్రహంతో పాపం నశించి ఆత్మ నిర్మలమై మోక్షప్రాం ప్రాప్తిస్తుంది. మనసును అదుపులోఉంచిన వాడికి మోక్షము కరతలామలకం అని పెద్దలు చెప్తారు. పరులను నిందించినప్పుడు అతడి పాపములు తనకు అంటుకుంటాయి. కనుక ఇతరులను నిందించతగదు. కోపము అన్ని విధాలా అనర్ధం. కోపిష్టి చేసిన తపసు, జపము, దేవతార్చన, వ్రతములు, దానములు, యజ్ఞము, పితృకార్యములు మొదలైన పుణ్యకార్యములు నిష్ఫలములు. మౌనం కంటే మంచి పలుకు మేలు. ఈతరులకు ప్రీతి కలిగించే సత్యము పలికే వాడిని దేవతలు కూడా మెచ్చుకుంటాడు " అని హంస రూపములో ఉన్న బ్రహ్మ సాధ్యులకు చెప్పాడు. సాధ్యులు " హంసరాజమా ! ఈ లోకము దేని వలన కప్పబడి ఉన్నది ? జీవుడు ఎందుకు ప్రాకాశ హీనుడౌతాడు ? మిత్రులు విడి పోవడానికి కారణం ఏమిటి ? మోక్షం లభించడానికి కారణం ఏమిటి ? అని అడిగారు. హంస రూపంలో ఉన్న బ్రహ్మ " సాధ్యులారా ! ఈ లోకమంతా అజ్ఞానము చేత కప్పబడి ఉంది. మాత్సర్యముకు లోనైన జీవుడు ప్రకాశించ లేడు. లోభి మిత్రులను కోల్పోతాడు. సదా విషయవాంఛలలో తేలే వాడికి మోక్షం లభించదు " అని హంసరూపంలోని బ్రహ్మ చెప్పాడు. సాధ్యులు " తమలోతాము లీనం అయ్యే వాడు ఎవరు ? అందరికీ ప్రీతి కలిగించే వాడు ఎవడు ? బలవంతుడు ఎవడు ? కలహ మార్గము నుండి తొలిగి పోగలిగిన వాడు ఎవడు ? " అని అడిగారు. హంసరూపం లోని బ్రహ్మ " ప్రాజ్ఞుడు తనలో తానే లీనమై బలవంతుడై కలహస్వభావమును వదిలి వేస్తాడు " అని చెప్పాడు. సాధ్యులు " హంసరాజమా ! విప్రుడు దైవత్వం ఎప్పుడు పొందగలడు ? ఎందు వలన సాధుత్వం పొందుతాడు ? ఎందు వలన దుర్జనుడౌతాడు ? ఎందు వలన మనిషిగా చరిస్తాడు ? వివరించ గలరా ! " అని అడిగారు. హంసరూపం లోని బ్రహ్మ " విప్రుడు వేదాధ్యనంతో దైవసమానుడౌతాడు. పుణ్యకార్యాచరణతో సాధుత్వం లభిస్తుంది. దుర్మార్గము వలన దుర్మార్గుడు ఔతాడు. శుచిశుభ్రత విడిచి విషయవాంఛలలో మునిగి పోయిన వాడు మానవుడౌతాడు " అని చెప్పి బ్రహ్మ తన నిజరూపం ధరించి వారిని దీవించి బ్రహ్మలోకం వెళ్ళాడు " అని చెప్పిన భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! ఈ హంస గీత వలన నీ సందేహం తీరిందా ! " అని అడిగాడు.

title: పోలాండ్

text: పోలాండ్‌లో దాదాపు ఒక్కొక్కటి 1 హెక్టార్ల (2.47 ఎకరాల) కన్నా ఎక్కువగా ఉన్న " క్లోస్డ్ వాటర్ బాడీ "లు దాదాపు పదివేలు ఉన్నాయి. మూసివేత సంస్థలు, పోలాండ్ ప్రపంచంలోని అత్యధిక సంఖ్యలో సరస్సులలో ఒకటి. ఐరోపాలో, ఫిన్లాండ్ మాత్రమే ఎక్కువ సాంద్రత కలిగి ఉంది.[83]అలాగే పోలాండ్‌లో 100 చదరపు కిలోమీటర్ల (39 చదరపు మైళ్ల) కంటే అధికం ఉన్న అతిపెద్ద సరస్సులు సానియర్డ్వే సరస్సు మరియు మసురియాలో ఉన్న మామిరీ సరసు లేబ్స్కోస్ సరస్సు మరియు పోమేర్నియాలో ఉన్న లేక్ డ్రాస్క్యో సరస్సు ఉన్నాయి.

title: హుసేన్ సాగర్ ఎక్స్‌ప్రెస్

text:
భారతదేశంలోని దక్షిణ మధ్య రైల్వే నిర్వహిస్తోన్న హుస్సేన్ సాగర్ ఎక్స్ ప్రెస్ (Hussainsagar Express) బహుళ ప్రజాదరణ పొందిన రైలు సర్వీసు. ఈ రైలు హైదరాబాద్ మరియు ముంబయి మధ్య నడుస్తుంది. 1993లో ఈ రైలు (7001/7002) ప్రారంభమైంది. అప్పట్లో దాదర్ - హైదరాబాద్ మధ్య ఇది వారానికి రెండుసార్లు మాత్రమే నడిచేది. హుస్సేన్ సాగర్ ఎక్స్ ప్రెస్ అనతికాలంలోనే ప్రతిరోజు నడిచే రైలు సర్వీసుగా మారింది.
భారతదేశంలోని హైదరాబాద్ సంస్థానాన్ని ఇబ్రహీం కులీకుతుబ్ షా పాలిస్తున్న సమయంలో 1562లో హజ్రత్ హుస్సేన్ షా వలీ హుస్సేన్ సాగర్ సరస్సును నిర్మించారు. ప్రస్తుతం ఈ సరస్సు పేరుతోనే రైలును నడిపిస్తున్నారు. గతంలో బాంబే-వీటీ మరియు సికింద్రాబాద్ మధ్య నడిచే 2101/2102 నెంబర్లు గల మినార్ ఎక్స్ ప్రెస్ స్థానంలో 1994 నుంచి హుస్సేన్ సాగర్ ఎక్స్ ప్రెస్ సూపర్ ఫాస్ట్ రైలు నడుస్తోంది. ప్రస్తుతం దీని నెంబర్లు 2701/2702.

title: అనుశాసనిక పర్వము తృతీయాశ్వాసము

text: భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! ఇక్ష్వాకు కులములో సౌదాసుడు అనేవాడు జన్మించాడు. ఆయన పురోహితుడు వసిష్ఠుడు. ఒక రోజు సౌదాసుడు వశిష్ఠుడిని చూసి " మహాత్మా ! ఈ లోకములో పవిత్రమైనది ఏది ? " ని అడిగాడు. వశిష్ఠుడు " సౌదాసా ! ఆవు పవిత్రమైనది. ఆవు హవిస్సుకు పుట్టినిల్లు. అన్ని జీవులకు గోవు ఆధారము. గోవులు ఉన్న చోట లక్ష్మి నివసిస్తుంది. గోవు ఈ సంసార సాగరాన్ని దాటడానికి పనికి వచ్చే పడవ. స్వర్గలోకమును చేరడానికి నిచ్చెన వంటిది. మానవులు తమ కున్న గోసంపదలో పదింట ఒక దానిని దానంగా ఇవ్వాలి. గోవును ఉదయం స్మరించి నమస్కరించడం అధికమైన పుణ్యం ప్రసాదిస్తుంది. ఆవు పేడ, ఆవు పంచితము పవిత్రమైనవి. కాని ఆవు మాంసము తినడం మహా పాపము. మానవులకు పీడ కలల వలన వచ్చే ఫలితం గోవును స్మరించిన నివారించ బడుతుంది. ఆవు పేడతో ఇల్లు శుభ్రం చెయ్యడం, ఆవు పంచితం ఔషధంగా తీసుకోవడం మంచిది. బ్రాహ్మణులు గోసంపద కాపాడుకుంటూ ఉంటారు. గోదానము వలన అనంతమైన సుఖాలు కలుగుతాయి " అని వశిష్ఠుడు సౌదాసుడికి గోవుల విశిష్ఠత గురించి చెప్పాడు.

title: అనుశాసనిక పర్వము చతుర్థాశ్వాసము

text: ధర్మరాజు " పితామహా ! ఎన్నోతీర్ధాలు ఉన్నాయి కదా ! అందులో పరమ పవిత్రమైన తీర్ధము ఏది వివరించండి ? " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! తీర్ధములు అన్నీ మేలైనవే. అందులో పవిత్రము అపవిత్రము అంటూ ఏమి లేదు. అన్ని తీర్ధములలో మానసతీర్ధము పరమ పవిత్రమైనది. దాని పేరు సత్యము. దానికి స్థానము ధృతి అనే సరోవరము. ఎవరైతే రజస్సు, తమోగుణాలను పక్కననెట్టి సత్యాన్ని చేతధరించి ఆ సరోవరంలో స్నానము చేస్తాడో అతడు పరిశుద్ధుడౌతాడు. రాగద్వేషములను వదిలి ఇంద్రియనిగ్రహము పాటించు మహాత్ములందరూ పవిత్రతీర్ధముతో సమానులే. వారిని సేవించడం ద్వారా మానవుడికి పుణ్యతీర్ధసేవనఫలం దక్కుతుంది. తపస్సుచేయడం, ఇంద్రుయనిగ్రహము కలిగి ఉండడం, అహింసనుపాటించడం, మనస్సును నిగ్రహించడం, శుభ్రతకలిగి ఉండడం ఇవన్నీ పుణ్యతీర్ధనసేవతో సమానములే. పైగుణములు లేకుండా కేవలం నదీజలాలలో మునిగినంత మాత్రాన పుణ్యతీర్ధసేవన ఫలము దక్కదు. కేవలం శరీరము శుభ్రపడుతుంది కాని మనసు శుభ్రపడదు కదా ! దొరకని వాటి కొరకు ఆశపడకపోవడం, దొరికిన వాటితో తృప్తి చెందడం, ఎల్లప్పుడు తృప్తితో సంతృప్తితో ఉండడం, ఆశాపాశములు విడిచి పెట్టడం పాటించే నరులకు వేరు తీర్ధములు అవసరం లేదు " అని భీష్ముడు పలికాడు.

title: బైకల్ సరస్సు

text: బైకల్ సరస్సు (Lake Baikal - లేక్ బైకల్) రష్యాలో ఉన్న ఒక లోతైన సరస్సు, ఇది దక్షిణ సైబీరియా ప్రాంతంలో ఉన్నది. బైకాల్ సరస్సు ప్రపంచంలో వాల్యూమ్ ద్వారా అతిపెద్ద మంచినీటి సరస్సు, ఇది ప్రపంచంలోని ఘనీభవించని ఉపరితల తాజా నీటి లో సుమారు 20% కలిగివున్నది. ప్రపంచంలోనే మంచినీటి సరస్సుల యొక్క అతి పెద్ద సమూహముగా ఉన్న ఉత్తర అమెరికాలో ఉన్న ఐదు పెద్ద సరస్సులైన మహా సరస్సులు లోని నీటి కంటే ఎక్కువగా మంచినీరును ఈ బైకల్ సరస్సు కలిగి ఉన్నది.

title: అనుశాసనిక పర్వము చతుర్థాశ్వాసము

text: గౌతముడు " మహాత్మా ! మీరు సామాన్యులు కారు సాక్షాత్తు దేవేంద్రులు. లేని ఎడల సకల లోకముల గురించి తెలియడం ఎలా సాధ్యం. దేవేంద్రా ! నీవు అన్ని లోకములు తిరుగుతుంటావు కదా ! నీవు పోకూడని లోకము ఏది ? " అని అడిగాడు. ఆ మాటలకు దేవేంద్రుడు సంతోషించి " మహాత్మా నీకు ఏమి కావాలో కోరుకో " అని అడిగాడు. గౌతముడు " దేవేంద్రా ! నేను ఈ ఏనుగును బిడ్డలా పెంచుకున్నాను దీనిని నా వద్ద ఉండనివ్వు " అని వేడుకున్నాడు. ఇంద్రుడు " గౌతమా ! నాకు ఆ మాత్రము తెలియదా ! ఆ ఏనుగు చూడు ప్రేమతో నీ తల మీద తన తొండముతో తడుముతూ వాసన చూస్తుంది. నిన్ను నీ బిడ్డను ఎలా వేరు చెయ్యగలను. మారు వేషములో ఉన్న నన్ను దేవతలు సహితం గుర్తుపట్ట లేరు. నీవు నీ పుణ్యవశమున నన్ను గుర్తు పట్టగలిగావు. నీకు నీ ఏనుగుకూ స్వర్గలోకప్రాప్తి కలిగిస్తాను నీవు నీ ఏనుగుతూ స్వర్గలోకములో శాశ్వతంగా ఉండండి " అని స్వర్గలోకానికి ఆహ్వానించాడు. గౌతముడు ఆ ఆహ్వానాన్ని మన్నించి ఏనుగుతో స్వర్గలోకముకు వెళ్ళాడు " ఇదీ స్వర్గలోకము కథ అని భీష్ముడు చెప్పాడు.

title: అంబర్ కోట

text: అమర్ కోట గా కూడా పిలవబడే అంబర్ కోట భారతదేశంలోని రాజస్థాన్ రాష్ట్రంలో, జైపూర్ కు 11 కిలోమీటర్ల దూరాన ఉంది. రాజధానిని ఈనాటి జైపూర్ కు తరలించడానికి పూర్వం ఇది అంబర్ కచ్చవా వంశ పాలకుల ప్రాచీన దుర్గంగా ఉండేది. ప్రత్యేకించి హిందూ, ముస్లిం (మొఘల్ ) శిల్ప కళా శైలుల మేలు కలయిక అయిన అచ్చేరువొందించే అద్వితీయ శిల్ప కళా నైపుణ్యం, అలంకరణలకు అంబర్ కోట ప్రసిద్ధి చెందింది. రాజస్థాన్ లోని మాఓట సరస్సు అంచున గల ఈ కోట పర్యాటకులకు ప్రధాన ఆకర్షణగా నిలుస్తూ ఉంది.

title: టిటికాకా సరస్సు

text: టిటికాకా సరస్సు (Lake Titicaca - లేక్ టిటికాకా) అనేది పెరూ మరియు బొలీవియా యొక్క సరిహద్దులో ఆండీస్‌లో ఒక పెద్ద, లోతైన సరస్సు. ఇది నీటి పరిమాణం మరియు ఉపరితల వైశాల్యము ద్వారా దక్షిణ అమెరికాలో అతిపెద్ద సరస్సు. దక్షిణ అమెరికాలోని మారాకైబో సరస్సు ఒక పెద్ద ఉపరితల ప్రాంతం కలిగివుంది, అయితే ఇది ఎల్లప్పుడూ సరస్సుగా ఉండదు, ఇది ఒక పెద్ద సముద్రజల అలల ఖాతం. ఇది 3,812 మీటర్ల (12,507 అడుగులు) సముద్రమట్టానికి ఎత్తున ఉపరితలంతో ప్రపంచంలో "అత్యంతఎత్తునున్న నౌకాయాన సరస్సు" అని పేరు పొందింది. అయితే పెద్ద పడవల ద్వారా నౌకాయానాన్ని సూచిస్తారు, ఇది సాధారణంగా వాణిజ్య ఓడలు అని అర్ధం ఉన్నట్టు పరిగణించబడుతుంది. ఈ సరస్సులో అనేక సంవత్సరాలు 2,200 టన్నుల బరువు, 79 మీటర్ల (259 అడుగులు) పొడవున్న ఎస్‌ఎస్ ఓల్లంటా అనే అతిపెద్ద నౌకను నడిపించారు. నేడు అతిపెద్ద ఓడ ఎక్కువగా ఇదే పరిమాణంలో ఉంటుంది, కాని విశాలమైనది, ఇది పెరురెయిల్‌చే నిర్వహించబడుతుంది.

title: అనుశాసనిక పర్వము చతుర్థాశ్వాసము

text: ధర్మరాజు " మహాత్మా ! ధ్యానము, ఇంద్రియనిగ్రహము, గురువులను భక్తితో సేవించుట, అహింసను పాటించుట, నిత్యము దేవుడిని పూజించడం, తపస్సు వీటన్నింటిలో మిక్కిలి సేవించవలసినది ఏది ? వివరించండి " అని అడిగాడు. బృహస్పతి " ధర్మనందనా ! నీవు చెప్పిన ఆరుమార్గములు మంచివే. కాని వీటి అందు అహింస పరమధర్మము. అహింస సకలవ్రతములను ప్రకాశింపజేస్తుంది " అని చెప్పి బృహస్పతి స్వర్గలోకముకు వెళ్ళి పోయాడు. తరువాత ధర్మరాజు " పితామహా ! సర్వదేవతలు, బ్రాహ్మణులు, మునులు అందరూ అన్ని ధర్మములలో అహింస పరమధర్మమని చెప్తారు కదా ! ఆ అహింస గురించి వివరించండి " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! ఒక్క మాటలో చెప్పాలంటే అన్ని ధర్మాలు అహింస అనే ధర్మంలో ఇమిడి ఉన్నాయి. ఈ అహింస నాలుగుపాదములతో నడుస్తుంటుంది. ఆ పాదములలో ఏ ఒక్కటి కుంటుపడినా ధర్మము కుంటుపడుతుంది. మనసుచేత కాని, వాక్కుచేత కాని, శరీరముచేత కాని పరులను హింసించడం, మాంసముతినడం ఇవి హింసామార్గాలు. మాంసం తినడం హింసాత్మకమైనదే. కనుక ఈ నాలుగు మార్గాలలో హింసను వదలాలి. ఆంసం తినడం మీద మక్కువ వదలడమూ అహింసయే " అని భీష్ముడు చెప్పాడు.

title: బర్మింగ్‌హామ్

text: ఇటీవల సంవత్సరాలలో నగరం యెుక్క రెండు భాగలలో రెండు అతిపెద్ద అభివృద్ధులు పునర్నిర్మించబడినాయి. బ్రిండ్‌లేప్లేస్ అనే అతిపెద్ద సరస్సు తీరాన్ని హోటళ్ళు మరియు కార్యాలయ భవంతులతో నేషనల్ సీ లైఫ్ సెంటర్ వెంట అభివృద్ధి చేశారు. ఇంకొక అభివృద్ధి బర్లింగ్ షాపింగ్ సెంటర్, ఇది గతంలోని షాపింగ్ సెంటర్ స్థానంలో వచ్చింది. ది మెయిల్‌బాక్స్ ఒక సరస్సు తీర అభివృద్ధి, ఇందులో డిజైనరు స్టోర్లు అలానే కార్యాలయాలు మరియు అపార్టుమెంటులు ఉన్నాయి. ది క్యూబ్ అనే దాన్ని MAKE నిర్మాణ శిల్పులు ఆకృతి చేశారు, ఈ 17 అంతస్తుల భవనాన్ని మిశ్రమ వాడకానికి అభివృద్ధి చేశారు, మెయిల్‌బాక్స్ మాస్టర్‌ప్లాన్‌లో భాగంగా ఇది నిర్మాణంలో ఉంది. నేషనల్ ఇండోర్ ఆరేన అనేది ఐరోపాలో అతిపెద్ద ప్రమాణంలో క్రీడల మరియు వినోద వేదికలను అందిస్తుంది. సిటీ సెంటర్ బయట వినోదాన్ని అందించే స్టార్ సిటీ భవంతి నెచేల్ల్స్ పవర్ స్టేషను పూర్వ ప్రదేశంలో ఉంది.

title: చిల్కా సరస్సు

text: నల్బాన దీవి రామ్సర్ చే గుర్తించబడిన చిల్కా సరస్సు యొక్క తడినేలలోముఖ్య ప్రాంతంగా ఉంది. ఒరియా భాషలో నల్బాన అర్థం ఒక కలుపు మొక్కలతో కప్పబడిన ప్రాంతం . సరస్సు యొక్క మధ్యభాగంలోని అతిపెద్ద దీవి మరియు దీని వైశాల్యం 15.53km2 (6.00sqmi) ఉంది. ఈ దీవి వానాకాలంలో పూర్తిగా మునిగిపోతుంది. శీతాకాలంలో వానలు తగ్గినప్పుడు, సరస్సు స్థాయిలు తగ్గుతాయి మరియు దీవి నిదానంగా బయటకు కనిపిస్తుంది, పక్షులు దాని యొక్క విస్తారమైన బురద బల్లపరుపులు మీద ఆహారం కొరకు పెద్ద సంఖ్యలో తరలి వస్తాయి. నల్బానాను 1987లో గుర్తించారు మరియు 1973లో అరణ్య జీవన పరిరక్షణా చట్టం అధీనంలో దీనిని ప్రకటించారు.[14][27]

title: సుపీరియర్ సరస్సు

text: సుపీరియర్ సరస్సు (Lake Superior - లేక్ సుపీరియర్) అనేది ఉత్తర అమెరికాలోని మహా సరస్సులలో అతిపెద్దది. ఈ సరస్సు కెనడా మరియు అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాల మధ్య సరిహద్దులందు ఉంది. ఈ సరస్సుకు కెనడాకి చెందిన అంటారియో ఉత్తరమున, అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలకు చెందిన మిన్నసోటా పశ్చిమమున, మరియు విస్కాన్సిన్ మరియు మిచిగాన్‌లు దక్షిణమున ఉన్నాయి. ఇది ఉపరితల వైశాల్యం ప్రకారం ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద మంచినీటి సరస్సు. ఇది పరిమాణం విషయంలో ప్రపంచంలో మూడో అతిపెద్ద మంచినీటి సరస్సు మరియు ఉత్తర అమెరికాలో పరిమాణంలో అతిపెద్దది.

title: కర్ణ పర్వము తృతీయాశ్వాసము

text: అన్ని మాటలు మౌనంగా భరించిన అర్జునుడు అఖరున ధర్మరాజు " నీ గాండీవాన్ని కృష్ణుడికి ఇచ్చి నీవు రధాన్ని తోలు " అన్న మాటలు సహించ లేక పోయాడు. పక్కనే ఉన్న కత్తి తీసుకుని ధర్మరాజును నరకబోయాడు. కృష్ణుడు అర్జునుడి చాయి పట్టుకుని వారించి " అర్జునా ఇక్కడ కత్తితో పని ఏమి? ఇక్కడ మనకు శత్రువులు ఎవరూ లేరు కదా ? మనం ఇక్కడకు ధర్మజుడు క్షేమంగా ఉన్న్డా లేడా అని చూడ వచ్చాము. క్షేమంగా ఉన్నాడని తెలుసుకున్నాము. ఇది సంతోషించ వలసిన సమయం కాని కోపం తెచ్చుకొనవలసిన సమయం కాదు " అని అన్నాడు. అర్జునుడు " కృష్ణా ! నా గాండీవాన్ని ఎవరికైనా ఇమ్మని అన్న వారి తల నరుకుతానని నా ప్రతిజ్ఞ. ధర్మజుని మాటలు విన్నావు కదా ! అలాంటి మాటలు అన్న వాడిని నరకడం అతడు ధర్మమే కాని అధర్మమం కాదా ! కనుక నా ప్రతిజ్ఞ నెరవేర్చుకుని అసత్యదోషం నెరవేర్చుకుంటాను. పోనీ నీవు లోకజ్ఞానం కలవాడివి కదా నేను ఏమి చేయాలో చెప్పు " అన్నాడు. కృష్ణుడు " అర్జునా ! చాలు వ్యర్ధప్రేలాపనలు ఆపు. ధర్మాధర్మ విచక్షణ తెలిసిన వారు నీ వలె పలుకరు. ఎవరైనా వింటే నీకు పెద్దల ఎడ గౌరవం లేదని అనుకోగలరు. ఏది ధర్మమో ఏది కాదో తెలుసుకుని మాట్లాడు " అన్నాడు. సత్యము అహింస పరమ ధర్మములు. ఆ సత్యమే అహింసాచరణకు తోడ్పడాలి కాని హింసను ప్రేరేపంచ కూడదు. మనం చేసే కర్మలలో ధర్మము సూక్ష్మాతి సూక్ష్మంగా ఉంటుంది. కర్మను ఉచితానుచితాలు తెలుసుకుని చేయాలి. నీ అన్నయ్య, నీహితము కోరే వాడు, ధర్మము తెలిసిన వాడు, మనకు మహారాజు అతడిని చంపబూనడం ధర్మం అనిపించుకుంటుందా ! తెలిసీ తెలియని వయసులో చేసిన ప్రతిజ్ఞ నెరవేర్ఛకోడానికి ఈ వయసులో ధర్మాధర్మ విచక్షణ మరవడం మూర్ఖత్వం అనిపించుకుంటుంది. పెద్దలు ఇందుకు అంగీకరించరు. ధన, మాన, ప్రాణాలకు ముప్పు వాటిల్లినపుడు అసత్యము పలుకుట దోషం కాదు ఇందుకు నీకు ఒక దృష్టాంతం చెప్తాను " అన్నాడు.

title: శాంతి పర్వము తృతీయాశ్వాసము

text: ధర్మరాజు " పితామహా ! పాపమునకు మూలం ఏది ? పాపం ఎక్కడ పుడుతుంది ? పాపం ఎలా ఉంటుంది ? " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మరాజా ! అన్ని పాపములకు మూలము లోభము. లోభానికి మూలం కోరికలు, కామవాంఛలు, కోపం, అసూయ, ద్రోహ చింతన, ప్రస్త్రీ వ్యామోహం, అత్యాశ, సిగ్గు లేమి, ఓర్పు లేమి మొదలైనవి లోభానికి కారణం. కనుక పాపం రాకుండా ఉండాలంటే లోభానికి దూరంగా ఊండాలి " అన్నాడు. ధర్మరాజు " పితామహా ! అన్ని ఆపదలకు, దుర్గతులకు మూలమైన అజ్ఞానం ఎలా ఉంటుంది ? " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మజా ! లోభం వలన అజ్ఞానం పుడుతుంది. అజ్ఞానం అన్ని ఆపదలకు మూలం కనుక లోభం వదిలితే అజ్ఞానం దానంతట అదే పోతుంది " అని చెప్పాడు. ధర్మరాజు " పితామహా ! ధర్మనందనా ! ధర్మములన్నింటికీ మూలం ఇంద్రియ నిగ్రహం. ఇంద్రియ నిగ్రహానికి జ్ఞానం తోడైతే ఉత్తమ గతులు లభిస్తాయి. ఇంద్రియ నిగ్రహంతో కామ, క్రోధ, మద, మాత్సర్యాలను జయంచి బ్రహ్మపదం చేరుకుంటాడు. సర్వ ధర్మాలకు తపస్సు మూలం, ఆహారం, నియమ నిబద్ధతతో చేయబడే తపస్సు వలన పాపములు హరించి సత్యము, శుచిత్వం కలిగి సకల కార్యములు సిద్ధిస్తాయి " అని భీష్ముడు చెప్పాడు. పితామహా ! దేవగణములు, పితృగణములు, బ్రాహ్మణులు సత్యవ్రతమును ప్రశంసిస్తుంటారు కదా ! ఆ సత్యవ్రతమును గురించి చెప్పండి? " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! అన్ని ప్రాణులయందు సమానత్వం కలిగి ఉండడం ఇంద్రియ నిగ్రహం, ఓర్పు, ధైర్యము, నిజాయితీ కలిగి ఉండడం, యజ్ఞ యాగములు దాన ధర్మములు చెయ్యడం, పరోపకారం చెయ్యడం, ఈర్ష్య, ద్వేషం లేకపోవడం, అహింస ఇవన్నీ సత్వగుణాలు సత్యరూపాలు సత్యవ్రతాచరణ వలన యోగము, మోక్షము లభిస్తాయి. సత్యవ్రతానికి వేయి అశ్వమేధయాగాలు సాటిరావు " అని చెప్పాడు భీష్ముడు.

title: చిల్కా సరస్సు

text: భారత-ఉపఖండం మీద వలస పక్షుల కొరకు ఇది అతిపెద్ద శీతాకాల స్థావరం. ఈ సరస్సు అనేక ఆపదలో ఉన్న మొక్కల మరియు జంతు జాతులకు కేంద్రంగా ఉంది. [5][6] ఈ సరస్సు అతిపెద్ద చేపల వనరులతో కూడిన పర్యావరణ సంస్థ. ఇక్కడ 1,50,000 కన్నా అధికంగా జాలరులు 132 గ్రామాల తీరంలో మరియు దీవులలో నివసిస్తున్నారు.[7][8].

title: జేమ్స్ స్ట్రీట్ రైల్వే స్టేషను, హైదరాబాదు

text: జేమ్స్ స్ట్రీట్ రైల్వే స్టేషను, హైదరాబాద్, తెలంగాణ, భారతదేశంలోని ఒక రైల్వే స్టేషను ఉంది. మహాత్మా గాంధీ రోడ్, రాణి గంజ్, హుస్సేన్ సాగర్ సరస్సు వంటి పరిసరాలు ఈ స్టేషను నుండి అందుబాటులో ఉన్నాయి.

title: చిల్కా సరస్సు

text: ఇరాన్ మరియు గుజరాత్‌లోని రాన్ ఒఫ్ కచ్ నుండి అతిపెద్ద రాజహంసలు సరస్సు యొక్క లోతు తక్కువ ప్రాంతాలలో ఆహారాన్ని పొందుతాయి. నల్బానా దీవిలో కనిపించే ఇతర పొడవాటి కాళ్ళు కలగి నీటిలో నడవగలిగిన పక్షులలో నిమ్న రాజహంసలు, పెద్దదేహం కల నారాయణ పక్షులు, బూడిదరంగు నారాయణపక్షులు, మరియు ఊదారంగు నారాయణపక్షులు, తెల్లకొంగలు, కంకణ పక్షులు, జాతి కొంగలు మరియు నల్లటి-తలలు కల కంకణ పక్షులు ఉన్నాయి.

title: శాంతి పర్వము షష్టమాశ్వాసము

text: ఇంతలో విశ్వావసుడు అనే గంధర్వుడు ఒక రోజు నావద్దకు వచ్చాడు. నేను అతడికి అతిథి సత్కారాలు చేసిన తరువాత అతడు నన్ను " విశ్వము అనగా ఏమి ? అ విశ్వము అనగా ఏమి ? మిత్రావరుణులు ఎవరు ? జ్ఞానము జ్ఞేయము అనగాేమి ? తపస్సు అనగా ఏమి ? తపస్సు కానిది ఏమి ? సూర్యుడు అతి సూర్యుడు ఎవరు ? విద్య అనగా ఏమి ? అవిద్య అనగా ఏమి ? తెలుసుకో తగినది ఏది ? తెలుసుకో కూడనిది ఏమి ? కదిలేవి ఏవి ? కదలనివి ఏవి ? వేదములు ఆమోదించినవి ఏవి ? నాకు వివరించాండి " అని అడిగాడు. నేను " భూత వర్తమాన కూడిన అవ్యక్తమైన ప్రకృతియే విశ్వము అంటారు. గుణరహితుడైన పురుషుడు అవిశ్వము. మిత్రావరుణులే పురుషుడు, ప్రకృతి. జ్ఞానము, జ్ఞేయము, తపస్సు, తపస్సు కానిది, సూర్యుడు, అతి సూర్యుడు, ఇవన్ని ప్రకృతి పురుషులు. విద్య, అవిద్య, తెలుసుకో తగినది, తెలుసుకో లేనిది, కదిలేది, కదలనిది వరుసగా ప్రకృతి పుషులను తలపిస్తాయి. అజములు, అవ్రణములు, అక్షయములు, అతీద్రియములు ప్రకృతి పుషులు అంటారు. ఈ రెండు తత్వములు కలిసిన రోజు ప్రకృతి పురుషుని వలె గోచరిస్తుంది. వేదార్ధమును తెలుసుకో లేని వాడు వేదము చదివినా ప్రయోజనం లేదు కేవలం కంఠశోష మిగులుతుంది. వేదముల అర్ధము, సారము తెలుసుకున్న పండితుడు క్షరము అక్షరమైన పరతత్వము గురించి తెలుసుకోకలడు. అప్పుడు క్షరమును వదిలి పెట్టి అక్షరయోగము కొరకు ప్రయత్నిస్తాడు. 25వ తత్వమైన అక్షరతత్వము తెలుసుకున్నవాడు పరతత్వము గురించి తెలుసుకుంటాడు. ప్రకృతి పురుషులను వేరు వేరుగా చూడవచ్చు. 25వ తత్వము అయిన అక్షర తత్వము 26వ తత్వమైన పరతత్వము ఒకటే. 26వ తత్వమే పరమేశ్వరుడు అతడే పురుషోత్తముడు. అది నిరంజనుడు, నిత్యము, జ్ఞానము, ఆనంద స్వరూపము " అని యాజ్ఞవల్క్యుడు పలికాడు.

title: ఆది పర్వము అష్టమాశ్వాసము

text:
ఒకరోజు అర్జునుడు శ్రీకృష్ణునితో " బావా ! ఇక్కడ ఎండలు అధికంగా ఉన్నాయి. మనం వన ప్రాంతాలకు వెళ్ళి కొన్ని రోజులు గడిపి వద్దామా " అడిగాడు. శ్రీకృష్ణుడు
అంగీకరించడంతో అందరూ వన ప్రాంతాలకు వెళ్ళారు. వారిద్దరూ విహరిస్తున్న సమయంలో అగ్ని దేవుడు బ్రాహ్మణ వేషంలో అక్కడికి వచ్చాడు. కృష్ణార్జునులు అర్ఘ్యపాద్యాలు ఇచ్చి సత్కరించిన పిమ్మట అతడు " అయ్యా ! బాగా ఆకలి వేస్తుంది. తమరు భోజనం పెట్టగలరా ? " అడిగాడు. అందుకు వారు " విప్రోత్తమా !మీకు ఏది ఇష్టమో చెప్పండి పెడతాము " అన్నారు. అగ్ని దేవుడు నిజస్వరూపం చూపి " కృష్ణార్జునులారా ! నేను అగ్ని దేవుడిని. నేను ఖాండవ వనాన్ని దహించాలి. అందుకు ఇంద్రుడు అడ్డుపడుతున్నాడు. ఇంద్రుడు మిత్రుడు ఆ వనంలో ఉండటమే అందుకు కారణం. ఇంద్రుడు చేసే ఆటంకం తొలగిస్తే నేను ఖాండవ వనాన్ని నిరాటంకంగా భుజిస్తాను " అని అన్నాడు. అర్జునుడు అగ్ని దేవునితో " అయ్యా నీకు ఖాండవ వనాన్ని దహించాలన్న కోరిక ఎందుకు కలిగింది" అని అడిగాడు.

title: అనుశాసనిక పర్వము ప్రథమాశ్వాసము

text: ధర్మరాజు " పితామహా ! ఏది శ్రేష్టమైన ధర్మము ఏది ? ఉత్కృష్టమైన జ్ఞానము ఏది ? " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ఒక రోజు కొంతమంది బ్రాహ్మణులు శ్రీకృష్ణుడు వింటుండగా మధ్రదేశీధీశుడితో శల్యమహారాజా ! యజ్ఞమూర్తి, యజ్ఞ కర్త మూర్తి, యజ్ఞ కలన మూర్తి అయిన విష్ణుమూర్తిని తెలుసుకోవడమే జ్ఞానముల కంటే ఉత్తమమైన జ్ఞానము. ఆ విష్ణుమూర్తియే శ్రీకృష్ణుడు. ఈ బాలుడు వసుదేవుడి కుమారుడు కంసుడి చెల్లెలు అయిన దేవకి సుతుడు. ఇతడిని యజ్ఞ పురుషుడు అనడానికి కారణం ఏమిటి ? " అని అడిగారు. ఆ మాటలు విన్న కృష్ణుడు నన్ను చూసి ఈ ప్రశ్నకు సమాధానం ఇవ్వకలిగిన వాడివి నువ్వే కనుక నువ్వే జవాబు చెప్పు అని నన్ను అన్నాడు. నేను కృష్ణుడికి నమస్కరించి " శ్రీకృష్ణుడే సర్వమయుడు, వేదమయుడు, వేదములకు అర్ధము, వేదములు ఎరిగిన వాడికి ఇష్టుడు, శ్రీకృష్ణుడే సాక్షాత్తు విష్ణువు అని తెలుసుకొనడమే ఉత్తమ బ్రాహ్మణత్వానికి ఫలము " అని చెప్పాను. నా మాటలు విన్న బ్రాహ్మణులు శ్రీకృష్ణత్త్వము చక్కగా తెలుసుకున్నారు. అని చెప్పిన తరువాత మద్రదేశాధీశుడి సందేహము తొలగి పోయినది. ధర్మనందనా ! నీకు కృష్ణ తత్వము తెలుసునని నాకు తెలుసు. అయినా నీ ప్రజ్ఞను ఒక్క సారి జ్ఞాపకము చెయ్యడానికిది చెప్పాను " అని చెప్పాడు.

title: షార్లెట్, నార్త్ కేరోలిన

text: షార్లెట్ సమశీతోష్ణస్థితిని కలిగి ఉంది. ఇది అప్పలాచియన్ పర్వతాలు మరియు అట్లాంటిక్ మహాసముద్రంకు మధ్య, మరియు వాషింగ్టన్, D.C. మరియు అట్లాంటా, జార్జియాకు మధ్య సగం దూరంలో ఉంది. షార్లెట్ కాటవ్బా నది వెంట మరియు ఉత్తర కేరలీనలో మానవనిర్మితమైన అతిపెద్ద సరస్సు నార్మన్ సరస్సు వద్ద ఉంది.

title: హీరాకుడ్ ఆనకట్ట

text: హీరాకుడ్ ఆనకట్ట (Hirakud Dam - హీరాకుడ్ డ్యామ్) అనేది మహానదికి అడ్డముగా నిర్మించబడిన ఒక ఆనకట్ట, ఇది భారతదేశంలోని ఒరిస్సా రాష్ట్రంలో సంబల్పూర్ నుండి 15 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. ఈ డ్యామ్ వెనుక ఒక సరస్సు విస్తరించి ఉంది, హీరాకుడ్ రిజర్వాయర్ 55 కిలోమీటర్ల పొడవు ఉంటుంది. ఇది భారతదేశం యొక్క స్వాతంత్ర్యం తర్వాత ప్రారంభమైన తొలి ప్రధాన బహుళార్ధసాధక నదీలోయ ప్రాజెక్ట్లలో ఒకటి. ఇది భారతదేశంలో అతి పొడవైన ఆనకట్ట. మొత్తంగా దీని ప్రధాన ఆనకట్ట పొడవు 4.8 కిలోమీటర్లు మరియు డైకెస్ లతో కలుపుకొని మొత్తం పొడవు 25.8 కిలోమీటర్లు.