query: కైకాల సత్యనారాయణ ఎక్కడ జన్మించాడు?

title: కైకాల సత్యనారాయణ

text: సత్యనారాయణ కృష్ణా జిల్లా గుడ్లవల్లేరు మండలం కౌతరం గ్రామంలో, కైకాల లక్ష్మీనారాయణకు 1935 జూలై 25 న జన్మించాడు. ప్రాథమిక, ప్రాథమికోన్నత విద్యను గుడివాడ, విజయవాడ లలో పూర్తిచేసి, గుడివాడ కళాశాల నుండి పట్టభద్రుడయ్యాడు. 1960 ఏప్రిల్ 10 న నాగేశ్వరమ్మతో వివాహమైంది. ఆయనకు ఇద్దరు కూతుళ్ళు మరియు ఇద్దరు కొడుకులు.

title: కైకాల సత్యనారాయణ

text: నటశేఖర - అనంతపురంలో ఒక ప్రభుత్వేతర సంస్థ ఇచ్చింది. నటశేఖర - గుడివాడ పురపాలక సంఘ వేదికపై ఇచ్చినది కళా ప్రపూర్ణ - కావలి సాంసృతిక సంఘంవారు ఇచ్చినది నవరసనటనా సార్వభౌమ - ఒక సాంస్కృతిక సంఘం అనేకమంది పెద్దమనుషులు, పురజనుల మధ్య ఇచ్చింది.

title: శ్రీకృష్ణ పాండవీయం

text:
ఈ చిత్రంతో ఎన్.టి. రామారావు పేరు దర్శకునిగా మొదిటి సారి వెండితెర మీద కనిపించింది. గతంలో సీతారామ కల్యాణం, గులేబకావలి కథ సినిమాలకు దర్శకత్వం వహించినా, దర్శకుని పేరు క్రెడిట్స్ లో వేయలేదు.
ఎన్.టి.రామారావు శ్రీకృష్ణ, దుర్యోధన పాత్రలను అపూర్వంగా పోషించారు. కాదు ఆ పాత్రలలో ఇమిడి పోయారు.
కె.ఆర్.విజయ రుక్మిణి పాత్రలో ముగ్ధమనోహరంగా ఉంటుంది.
గతంలో సి.ఎస్.ఆర్., లింగమూర్తి శకుని పాత్రను పోషించారు. వారి పాత్రధారణకు భిన్నంగా ధూళిపాల ఈ చిత్రంలో శకుని పాత్రను పోషించారు. శకుని పాత్ర ధారణకు ధూళిపాల కొత్త ఒరవడిని సృష్టించారు.
జరాసంధునిగా ముక్కామల, శిశుపాలునిగా రాజనాల, రుక్మిగా కైకాల సత్యనారాయణ పాత్రలలో జీవించారు. మిగిలిన నటీనటులు పాత్రల పరిధి మేరకు నటించారు.
భారత కథలో భాగవత కథ రుక్మిణీ కల్యాణాన్ని జోడించారు. ఐతే అది అతికినట్టు కాకుండా సహజంగా ఇమిడి పోయింది. కంటిన్యూటి ఎక్కడా చెడలేదు.
మయసభ సెట్టింగ్ చాలా భాగుంటుంది. భారీ సెట్టింగ్.ఆ సెట్టింగ్ గురించి ఆ రోజుల్లో చాలా గొప్పగా చెప్పుకునే వారట. ఆ సెట్ విజయ వాహిని స్టూడియోలో వేసేరట. ఆ ఫ్లోర్ లో ఎవ్వరినీ అనుమతించే వారట కాదట నిర్మాతలు. దానిని గురించి విన్న స్టూడియో అధినేత బి.నాగిరెడ్డి గారు ఆ సెట్ ను చూద్దామనంటే ఫ్లోర్ లోకి ప్రవేశానికి అనుమతి లభించ లేదట. విషయం తెలిసిన ఎన్.టి.ఆర్, తివిక్రమరావు సోదరులు నాగిరెడ్డి గారిని సగౌరవంగా తీసుకువెళ్లి సెట్ చూపించారట.
పౌరాణిక పాత్ర పోషణలోనే కాదు దర్శకత్వంలో కూడా తన పట్టును నిరూపించుకున్నారు ఎన్.టి. రామారావు.
పండిత పామరుల మెప్పును పొంది, సంస్ధకు కీర్తిని, కనకాన్ని సంపాదించిన చిత్రం.

title: కైకాల సత్యనారాయణ

text: కైకాల సత్యనారాయణ తెలుగు సినీ నటుడు మరియు భారత పార్లమెంటు సభ్యుడు. గత 40 సంవత్సరాలుగా తెలుగు సినిమాకి సేవ చేస్తున్న ఆయన ఇప్పటిదాకా 777 సినిమాల్లో నటించాడు. ఒక నటుడిగా ఆయన పౌరాణిక, సాంఘిక, చారిత్రక, జానపద పాత్రలు చేసాడు. హాస్య, ప్రతినాయక, నాయక, భూమికలెన్నిటినో పోషించాడు. తాను పోషించిన వైవిధ్యమైన పాత్రలకు గుర్తుగా ఆయన "నవరస నటనా సార్వభౌమ" అనే బిరుదు పొందాడు.

title: ఆప్తుడు

text: ఆప్తుడు 2004, అక్టోబరు 23న విడుదలైన తెలుగు చలన చిత్రం. ముత్యాల సుబ్బయ్య దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో రాజశేఖర్, అంజలా జవేరీ, ముకేష్ రిషి, కైకాల సత్యనారాయణ, సునీల్, చంద్ర మోహన్, అభినయశ్రీ, చలపతి రావు, కొండవలస లక్ష్మణరావు, కృష్ణ భగవాన్, రాళ్ళపల్లి, సనా, ఓంకార్, అనంత్ ముఖ్యపాత్రలలో నటించగా, రమణ గోగుల సంగీతం అందించారు.

title: ఘట్టమనేని కృష్ణ

text: కృష్ణ 80వ దశకంలో పలు రాజకీయ నేపథ్యంలోని సినిమాలు చేయడం వెనుక ఉన్నదీ ఇదే కారణం. సింహాసనం సినిమాలో ప్రతినాయక పాత్రల్లో ఒకటైన కైకాల సత్యనారాయణ పాత్రకు అప్పటి రామారావు శైలిలో కాషాయం కట్టించి, రామారావును వ్యంగ్యంగా అనుకరించే కొన్ని డైలాగులు చెప్పించారు.[55] ఆపైన నా పిలుపే ప్రభంజనం సినిమా పూర్తిస్థాయి విమర్శగా తీశాడు. సినిమాలో ప్రతినాయకపాత్ర అయిన కోదండరామయ్య త్రిలింగ దీవి అన్న రాష్ట్రాన్ని పరిపాలిస్తుంటాడు. ముక్కుసూటిగా ఉండే పెద్ద అల్లుడు, జిత్తులమారి చిన్న అల్లుళ్ళ సలహాలతో కోదండరామయ్య ఇష్టారాజ్యంగా పరిపాలిస్తూంటాడు. కృష్ణ సినిమాలో డీసీపీ పాత్ర పోషించాడు. రాజకీయంగా తిరుగుబాటు రావడం క్లైమాక్స్. ఈ విధంగా కోదండరామయ్య పాత్ర రామారావును, పెద్ద అల్లుడి పాత్ర రామారావు పెద్ద అల్లుడైన దగ్గుబాటి వెంకటేశ్వరరావు, చిన్న అల్లుడి పాత్ర చంద్రబాబులను పోలివుంటుంది. రామారావు ప్రభుత్వ చర్యలను సినిమా వ్యంగ్యంగా విమర్శించింది. సినిమాను అడ్డుకోవడానికి రామారావు అభిమానులు థియేటర్ల యజమానులపై చేసిన దాడి డిస్ట్రిబ్యూటర్లు ఏకం కావడంతో విఫలమైంది.[58] విజయనిర్మల దర్శకురాలిగా, కృష్ణ కథానాయకుడిగా ఎన్టీ రామారావు ప్రభుత్వాన్ని, రామారావు చర్యలను వ్యంగ్యంగా విమర్శిస్తూ సాహసమే నా వూపిరి సినిమా తీశారు.[30] ఈ సినిమాలు మంచి విజయాన్ని సాధించి చాలామంది రాష్ట్ర మంత్రులను, శాసనసభ్యులను కలవరపరిచాయి.[58] క్రమేపీ రామారావును, అతని ప్రభుత్వాన్ని దెబ్బకొట్టడానికి కాంగ్రెస్ వైపు నుంచి కృష్ణ నటించిన సినిమాల ద్వారా ప్రయత్నించారు. 1989లో కృష్ణ కాంగ్రెస్ తరఫున ఏలూరు లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుంచి పోటీచేసి విజయం సాధించాడు. 1991 లోక్‌సభ ఎన్నికల్లో కృష్ణ గుంటూరు లోక్‌సభ నియోజకవర్గం కోరుకున్నా తిరిగి ఏలూరులోనే పార్టీ పోటీచేయించింది. ఆ ఎన్నికల్లో 31 వేల ఓట్ల పైచిలుకు తేడాతో ప్రత్యర్థి బోళ్ళ బుల్లిరామయ్యపై కృష్ణ ఓటమి పాలయ్యాడు.[59] 1991లో తనకు సన్నిహితుడు, రాజకీయాల్లో తనను ప్రోత్సహించిన కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుడు, మాజీ ప్రధాని రాజీవ్ గాంధీ దారుణ హత్యకు గురికావడం,[57] తాను కోరిన గుంటూరు నియోజకవర్గం కాంగ్రెస్ ఇవ్వకపోవడంతో ఏలూరులో ఓటమి చెందడం[55] వంటి కారణాలతో కృష్ణ ప్రత్యక్ష రాజకీయాల్లో పోటీచేయడం విరమించుకున్నాడు. 2009 ఎన్నికల్లో వై.ఎస్.రాజశేఖరరెడ్డి కోరక మేరకు కాంగ్రెస్ పార్టీకి కృష్ణ కుటుంబం నైతిక మద్దతు అందించింది.[55]

title: నార్ల వెంకటేశ్వరరావు

text: ఎన్.టి. రామారావు నార్లను సాంస్కృతిక వ్యవహారాల సలహా దారుగా నియమించారు. ఆంధ్రజ్యోతి యజమాని కె.ఎల్.ఎన్. ప్రసాద్ కు నార్లకు అభిప్రాయ భేదాలు వచ్చాయి.రాజీనామా చేశారు.ఆంధ్రజ్యోతి స్థాపనకు ప్రధాన కారకుడు నార్ల. ఆయన్ను చూచి చాలా మంది షేర్లు కొన్నారు. పత్రికను పైకి తేవడానికి నార్ల అనేక కొత్త వరవడులు ప్రవేశపెట్టారు. సంపాదకీయాలు టెలిప్రింటర్ ద్వారా పంపేవారు. ఆయన రాత ఒక పట్టాన అర్థం అయ్యేదికాదు. ఉడయవర్లు అనే జర్నలిస్టు తిప్పలు బడి రాసి పంపేవాడు. తరచు ఆదివారాలు హైదరాబాదులో అబిడ్స్ ప్రాంతాన పేవ్ మెంట్స్ పై పాత పుస్తకాలు వెతికేవారు. ఆయనకు యీ అలవాటు మద్రాసులో మూర్ మార్కేట్ నుండి ఉంది. నార్ల ఎప్పుడూ ఏదొక రుగ్మతతో బాధపడుతుండేవారు. మధురాపుట్ అని కాలికి జబ్బు. గుండెపోటు రెండు సార్లు వచ్చింది. విపరీతంగా తాగే సిగరెట్లు అప్పటితో మానేశాడు. కొన్నాళ్ళు చెవుల్లో రొదతో సతమతమయ్యారు. ఆయనకు త్రిపురనేని రామస్వామి రచనా శైలి నచ్చలేదు. త్రిపురనేని గోపీచందుకు ఆయనకూ పడలేదు. గోపీచంద్ ఆపదలో వున్నప్పుడు సహాయపడినా, విశ్వాసం లేదని నార్ల అనేవాడు. కాని గోపీచంద్ చనిపోయినప్పుడు “ఎంత గుండె గలవాడికీ గుండె పోటు” అంటూ గొప్ప సంపాదకీయం రాశారు. నార్ల దగ్గర వుద్యోగం చేసిన తిరుమల రామచంద్ర ఉద్యోగం పీకేశాడు. నార్ల ఏ రాజకీయ వాదినీ వదలలేదు. టంగుటూరి ప్రకాశం, నీలం సంజీవరెడ్డి, కళా వెంకటరావు, కాసు బ్రహ్మానంద రెడ్డి, ఎన్.జి. రంగా ఆయన కలానికి గురైన వారే. ఎన్.జి. రంగాపై ధ్వజం ఎత్తినప్పుడు, గోగినేని రంగనాయకులు అని పతాక శీర్షికలతో రోజూ ఆయన వార్తలు ప్రచురించేవారు. రంగా బాధపడ్డారు. అమ్మ నాన్న పెట్టిన పేరు వాడితే అంత గింజులాట దేనికి అని నార్ల అనేవాడు. 1954లో ఎం.ఎన్. రాయ్ చనిపోయినప్పుడు దేశంలో అన్ని పత్రికల సంపాదకీయాలు రాసినా, నార్ల ఆ పని చేయలేదు. ఎవడో అనామకుడు చనిపోతే “తారరాలింది, వటవృక్షం కూలింది” అని రాసే నార్లకు ఎం.ఎన్. రాయ్ ఎవరో తెలియదా అని ఆవుల గోపాలకృష్ణ మూర్తి గుంటూరు ఏకాదండయ్య హాలులో సభా ముఖంగా దెప్పిపొడిచారు. అది బాగా ఆయనకు గుచ్చుకున్నది. వెంటనే గుత్తికొండ నరహరి ద్వారా ఎం.ఎన్. రాయ్ రచనలు తెప్పించుకొని చదివారు. అవి కళ్ళు తెరిపించగా, నార్ల అప్పటి నుండి రాయ్ అభిమానిగా, క్రమేణా మానవవాదిగా పరిణమించారు. ఎం. చలపతిరావు నార్ల ఇంట్లో వుండేవారు. విపరీతంగా నత్తి వుండేది. నార్లను సభలకు పిలిచినప్పుడు ఆయన ప్రసంగాలు ఆకర్షణీయంగా వుండేవి కావు. విషయం వున్నా, ఆయన సభారంజకుడుకాదు. రచనలలో వున్న పట్టు, ప్రసంగాలలో లేదనిపించేది. వడ్లమూడి గోపాలకృష్ణయ్య, వాఙ్మయ మహాధ్యక్ష అని బిరుదు తగిలించుకొని, విమర్శనా రచనలు చేస్తుండేవారు. ఆయన ఓరియంటల్ తాళపత్ర గ్రంథాల పీఠానికి, డైరెక్టర్ గా ఉన్నారు. ఎక్కడ పేచీ వచ్చిందో తెలియదు గాని, నార్ల అతడిపై తీవ్ర స్థాయిలో విమర్శలు చేశారు. అతడి సెక్స్ దుర్వినియోగం మొదలు అవినీతి వరకూ బయటపెట్టి ఉతికేశారు. మంత్ర శక్తితో ప్రత్యర్థిని నాశనం చేయగలనని బెదిరించే గోపాలకృష్ణయ్య నార్లను తట్టుకోలేక పోయారు. విశ్వనాథ సత్యనారాయణ చాందసాన్ని నార్ల విమర్శించేవారు. నండూరి రామమోహనరావును గుమస్తా సంపాదకుడు అనేవాడు. ఇందిరాగాంధి పట్ల తీవ్ర ద్వేషం పెంచుకున్నారు. ఆమె కుటుంబ వారసత్వ రాజకీయాల్ని ద్వేషించారు. పౌరహక్కులు, మానవ విలువలు కావాలనేవారు. ఆ విషయంలో జయప్రకాశ్ నారాయణను మెచ్చుకునేవారు. నార్ల కళాభిమాని, బౌద్ధ కళల పట్ల ప్రత్యేక అభిరుచి, విదేశాలలో సేకరించిన బౌద్ధ మినీ విగ్రహాలు, కళాఖండాలు అట్టి పెట్టేవారు. శివుడు, కృష్ణుడి పరంగా వచ్చిన కళాఖండాల్ని కూడా సేకరించారు. మ్యూజియంలో, శిల్ప సౌందర్యాలు ప్రత్యేకంగా అధ్యయనం చేశారు. వాటి విశేషాలు చెప్పేవారు. బౌద్ధానికి చెందిన కళాఖండాలు, మినీ విగ్రహాలు నార్ల సేకరించి ఇంట్లో పెట్టుకున్నారు. బిర్లా సంస్థ ఆడిగినా వారికి యివ్వలేదు.

title: యమకింకరుడు

text:
తారాగణం : చిరంజీవి, రాధిక, కైకాల సత్యనారాయణ, శరత్ బాబు
పాటల రచన : వేటూరి
గాయకులు : యస్.పి. బాలసుబ్రహ్మణ్యం, పి. సుశీల, జేసుదాస్
సంగీతం : జే. వి. రాఘవులు
నిర్మాణం : అల్లు అరవింద్
సంవత్సరం : 1982

title: కైకాల సత్యనారాయణ

text: ప్రతినాయకుడిగా తన యాత్ర కొనసాగిస్తూనే, సత్యనారాయణ కారెక్టర్ పాత్రలు కూడా వేసారు. ఇది ఆయన్ని సంపూర్ణ నటుడిని చేసింది. తెలుగు చిత్ర పరిశ్రమకు సత్యనారాయణ లాంటి ఒక విలక్షణ నటుడు దొరకటం ఒక వరం. ఈయన వెయ్యని పాత్ర అంటూ లేదు. ఆయన ఏపాత్ర వేసినా ఆ పాత్రలో జీవించాడు. ఆయన యమగోల మరియు యమలీల చిత్రాల్లో యముడిగా వేసి అలరించాడు. కృష్ణుడి గా, రాముడిగా యన్.టి.ఆర్ ఎలానో, యముడిగా సత్యనారాయణ అలా! ఎస్.వి.రంగారావు ధరించిన పాత్రలను చాలావరకు సత్యనారాయణ పోషించారు. పౌరాణికాల్లో రావణుడు, దుర్యోధనుడు, యముడు, ఘటోత్కచుడు సాంఘికాల్లో రౌడీ, కథానాయకుని (కథాకనాయిక) తండ్రి, తాత మొదలైనవి.

title: ఆహ్వానం (సినిమా)

text: మేకా శ్రీకాంత్ (రవికుమార్) రమ్యకృష్ణ (రాజేశ్వరి) హీరా రాజగోపాల్ (శిరీష) కైకాల సత్యనారాయణ (సిరిపురం సత్యనారాయణ) సాక్షి రంగారావు (శలభయ్య) నిర్మలమ్మ (ఎరుకల సుబ్బి) గిరిబాబు (రవికుమార్ తండ్రి) శివపార్వతి (రవికుమార్ తల్లి) డబ్బింగ్ జానకి (రాజేశ్వరి తల్లి) బండ్ల గణేష్ (రవికుమార్ తమ్ముడు) ఝాన్సీ (రవికుమార్ చెల్లెలు) ఆలీ (అసలు వంటవాడు) తమ్మారెడ్డి చలపతిరావు (శిరీష బాబాయి) మన్నవ బాలయ్య (జడ్జి)

title: విజయం మనదే

text: విజయం మనదే 1970, జూలై 15న విడుదలైన తెలుగు చలన చిత్రం. జానపద ఫక్కిలో రూపొందిన చక్కటి సందేశాత్మక చిత్రమైన ‘విజయం మనదే’ లో అధికార దాహం పిచ్చిగా వెర్రితలలు వేస్తున్న ఈ రోజుల్లో అధికారమదాంధత్వంతో కావరమెక్కిన ఒక వ్యక్తి దుర్మార్గాలను చూపించడం జరిగింది. ఈ జానపద చిత్రం విడుదలై మంచి విజయాన్ని అందుకుంది. బి.విఠలాచార్య దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో ఎన్.టి.ఆర్. ప్రజా నాయకుడిగా నటించారు. బి.సరోజా దేవి, దేవిక, కైకాల సత్యనారాయణ తదితరులు ముఖ్యపాత్రలను పోషించగా, టి.వి.రాజు సంగీతం అందించారు.

title: గురువును మించిన శిష్యుడు

text: గురువును మించిన శిష్యుడు 1963 లో విఠలాచార్య దర్శకత్వంలో వచ్చిన జానపద కథా చిత్రం. ఇందులో గురువుగా ముక్కామల నటించగా, గురువును మించిన శిష్యుడిగా కాంతారావు నటించాడు. కృష్ణకుమారి కథానాయికగా నటించింది. ఇతర పాత్రలలో కైకాల సత్యనారాయణ, అంజిగాడు తదితరులు నటించారు.

title: నేనే మొనగాణ్ణి

text:
నేనే మొనగాణ్ణి 1968, అక్టోబర్ 4న విడుదలైన తెలుగు సినిమా. ఎస్.డి.లాల్ దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో ఎన్.టి. రామారావు, షీలా, రాజనాల కాళేశ్వరరావు,
ధూళిపాళ, కైకాల సత్యనారాయణ, శాంతకుమారి, జ్యోతిలక్ష్మి తదితరులు నటించారు.

title: శ్రుతిలయలు

text: శృతిలయలు 1987 లో కె. విశ్వనాథ్ దర్శకత్వంలో వచ్చిన చిత్రం. ఇందులో రాజశేఖర్, సుమలత, కైకాల సత్యనారాయణ ముఖ్యపాత్రల్లో నటించారు.

title: జానకి వెడ్స్ శ్రీరామ్

text: రోహిత్ గజాలా రేఖ వేదవ్యాస్ ఆహుతి ప్రసాద్ జి. నారాయణరావు రేవతి ప్రేమ కైకాల సత్యనారాయణ చలపతి రావు ఎల్. బి. శ్రీరామ్ ఎమ్.ఎస్.నారాయణ ఆలీ సుధ కార్తీక్ అపూర్వ వైజాగ్ ప్రసాద్

title: కైకాల సత్యనారాయణ

text: కైకాల సత్యనారాయణ వర్గం:11వ లోక్‌సభ సభ్యులు వర్గం:కృష్ణా జిల్లా ప్రముఖులు వర్గం:తెలుగు సినిమా నటులు వర్గం:తెలుగుదేశం పార్టీ రాజకీయ నాయకులు వర్గం:జీవిస్తున్న ప్రజలు వర్గం:కోస్తాంధ్ర ప్రముఖులు వర్గం:ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాజకీయ నాయకులు వర్గం:రాజకీయాలలో సినీనటులు వర్గం:తెలుగు సినిమా ప్రతినాయకులు

title: గిరిజా కళ్యాణం

text: 1981లో శోభన్ బాబు, జయసుధ ,సుమలత మరియు కైకాల సత్యనారాయణలు ముఖ్య పాత్రదారులుగా రూపొందిన చిత్రం గిరిజా కళ్యాణం. యద్దనపూడి సులోచనారాణి వ్రాసిన గిరిజా కళ్యాణం నవల ఆధారంగా ఈ చిత్రాన్ని తెరకెక్కించారు ప్రముఖ దర్శకులు  కె.ఎస్.ఆర్. దాస్ .

title: ఎస్.వి. రంగారావు

text: సతీ సావిత్రి, దేవాంతకుడు లాంటి సినిమాల్లో ఆయన పోషించిన యముని పాత్ర దానికి ఒక ప్రత్యేకతను సాధించి పెట్టింది. 1970 వరకు యముని పాత్ర అంటే ఆయనే గుర్తుకు వచ్చేవాడు. తర్వాత ఇలాంటి పాత్రలు కైకాల సత్యనారాయణ పోషించడం ప్రారంభించాడు. సాంఘిక చిత్రాల్లో ఆయన ఎక్కువగా కుటుంబ పాత్రలు పోషించాడు. మాయాబజార్ సినిమాలో ఆయన పోషించిన ఘటోత్కచుడి పాత్ర పెద్దలకే కాక పిల్లలను కూడా ఆకట్టుకుంది. రంగారావుకు పేరు తెచ్చిన పాత్రలు కొన్ని:

title: కైకాల సత్యనారాయణ

text: సత్యనారాయణను ఒక ప్రతినాయకుడుగా చిత్రించవచ్చు అని కనిపెట్టినది విఠలాచార్య. ఇది సత్యనారాయణ సినిమా జీవితాన్నే మార్చేసింది. విఠలాచార్య సత్యనారాయణ చేత ప్రతినాయకుడుగా కనకదుర్గ పూజా మహిమలో వేయించాడు. ఆ పాత్రలో సత్యనారాయణ సరిగ్గా ఇమడటంతో, తర్వాతి సినిమాల్లో ఆయన ప్ర్రతినాయకుడుగా స్థిరపడి పోయాడు.

title: చెప్పవే చిరుగాలి

text: చెప్పవే చిరుగాలి 2004, సెప్టెంబరు 24న విడుదలైన తెలుగు చలన చిత్రం. విక్రమన్ దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో తొట్టెంపూడి వేణు, అభిరామి, ఆషిమా భల్లా, సునీల్, సుధాకర్, ఎల్. బి. శ్రీరామ్, కృష్ణ భగవాన్, గిరి బాబు, కైకాల సత్యనారాయణ, మౌళి ముఖ్యపాత్రలలో నటించగా, ఎస్. ఎ. రాజ్‌కుమార్ సంగీతం అందించారు.

title: కైకాల సత్యనారాయణ

text: 777 సినిమాలు ఇప్పటిదాకా 28 పౌరాణిక చిత్రాలు 51 జానపద చిత్రాలు 9 చారిత్రక చిత్రాలు 200 మంది దర్శకులతో పనిచేసాడు 223 సినిమాలు 100 రోజులు ఆడాయి 59 సినిమాలు అర్ధశతదినోత్సవాలు జరుపుకున్నాయి 10 సినిమాలు శతదినోత్సవాలు జరుపుకున్నాయి 10 సినిమాలు ఒక సంవత్సరం లేదా అంతకన్నా ఎక్కువ ఆడినవి

title: నీ ప్రేమకై

text: నీ ప్రేమకై 2002, మార్చి 1న విడుదలైన తెలుగు చలన చిత్రం. సురేష్ ప్రొడక్షన్స్ పతాకంపై దగ్గుబాటి రామానాయుడు నిర్మాణ సారథ్యంలో ముప్పలనేని శివ దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో అబ్బాస్, వినీత్, లయ, సోనియా అగర్వాల్, బ్రహ్మానందం, అలీ, ఎ.వి.ఎస్., ఎమ్మెస్ నారాయణ, సనా, కైకాల సత్యనారాయణ తదితరులు ముఖ్యపాత్రలలో నటించగా, ఎస్. ఎ. రాజ్‌కుమార్ సంగీతం అందించారు. ముప్పలనేని శివకు నంది ఉత్తమ స్క్రీన్‌ప్లే రచయితలుగా నంది బహుమతి లభించింది.

title: లవకుశ

text: మాస్టర్ నాగరాజు ... లవుడు మాస్టర్ సుబ్రహ్మణ్యం ... కుశుడు ఎన్.టి.ఆర్. ... రాముడు అంజలీ దేవి ... సీత చిత్తూరు నాగయ్య ... వాల్మీకి కాంతారావు ... లక్ష్మణుడు కైకాల సత్యనారాయణ ... భరతుడు శోభన్ బాబు ... శత్రుఘ్నుడు అర్జా జనార్ధనరావు ... హనుమంతుడు కన్నాంబ ... కౌసల్య ఎస్. వరలక్ష్మి ... భూదేవి రేలంగి ... చాకలివాడు గిరిజ ... చాకలివాని భార్య శివరామకృష్ణయ్య - చాకలివాని మామ రమణారెడ్డి - వాల్మీకి ప్రధాన అనుచరుడు సూర్యకాంతం ఎల్ విజయలక్ష్మి, రీటా, సుకుమారి - నాట్యకారిణులు

title: కైకాల సత్యనారాయణ

text: సత్యనారాయణ రమా ఫిల్మ్ ప్రొడక్షన్ అనే సంస్థను స్థాపించి కొదమ సింహం, బంగారు కుటుంబం, ముద్దుల మొగుడు సినిమాలు నిర్మించాడు.

title: కైకాల సత్యనారాయణ

text: తన గంభీరమైన కాయంతో, కంచు కంఠంతో, సినిమాలలో వేషాల కోసం సత్యనారాయణ మద్రాసు వెళ్ళాడు. ఆయన్ని మొదట గుర్తించింది డి.యల్.నారాయణ. 1959లో నారాయణ సిపాయి కూతురు అనే సినిమాలో సత్యనారాయణకు ఒక పాత్ర ఇచ్చాడు. దానికి దర్శకుడు చంగయ్య. ఆ సినిమా బాక్సు ఆఫీసు దగ్గర బోల్తాపడినా సత్యనారాయణ ప్రతిభను గుర్తించారు. అలా గురించటానికి ఆసక్తి గల కారణం, ఆయన రూపు రేఖలు యన్.టి.ఆర్‌ను పోలి ఉండటమే. యన్.టి.ఆర్ కు ఒక మంచి నకలు దొరికినట్లు అయింది. అప్పుడే యన్.టి.ఆర్ కూడా ఈయన్ని గమనించారు. 1960లో యన్.టి.ఆర్ తన సహస్ర శిరచ్ఛేద అపూర్వ చింతామణిలో ఈయనకు ఒక పాత్రనిచ్చారు. ఈ సినిమాకి దర్శకత్వం వహించినవారు యస్.డి.లాల్. ఈ సినిమాలో సత్యనారాయణ యువరాజు పాత్ర వేసాడు.

title: దొరికితే దొంగలు (1989 సినిమా)

text: దొరికితే దొంగలు 1989, ఏప్రిల్ 14న విడుదలైన తెలుగు చలనచిత్రం. కె. మురళీ మోహన్ రావు దర్శకత్వం వహించిన ఈ చిత్రంలో శోభన్ బాబు, విజయశాంతి, రాధ, కైకాల సత్యనారాయణ, గిరిబాబు, నూతన్ ప్రసాద్, గొల్లపూడి మారుతీరావు, అన్నపూర్ణ ముఖ్యపాత్రలలో నటించగా, కె. చక్రవర్తి సంగీతం అందించారు.

title: యమలీల

text: యమలీల 1994లో ఎస్. వి. కృష్ణారెడ్డి దర్శకత్వంలో విడుదలైన హాస్యరస ప్రధానమైన సోషియో ఫాంటసీ చిత్రం. ఇందులో ఆలీ, ఇంద్రజ, మంజు భార్గవి ప్రధాన పాత్రల్లో నటించగా, ఇతర ముఖ్య పాత్రల్లో కైకాల సత్యనారాయణ, బ్రహ్మానందం, తనికెళ్ళ భరణి, గుండు హనుమంతరావు తదితరులు నటించారు.

title: తిరుపతి గంగమ్మ జాతర

text: పేరంటాలు వేషంలో ఉన్న కైకాల కులస్థులు ఆలయానికి చేరుకుని నీలం రంగు ద్రవంతో బంకమట్టిని కలిపి అమ్మవారి భీకరమైన విశ్వరూపాన్ని తయారుచేస్తారు. భక్తులంతా అమ్మవారి విశ్వరూపాన్ని దర్శించుకున్నాక ఆ విగ్రహం నుంచి మట్టిని తీసి భక్తులకు ప్రసాదంగా అందజేస్తారు. ఎనిమిదిరోజులపాటు ఘనంగా జరిగిన జాతర ఈ ఘట్టంతో ముగుస్తుంది.

title: కైకాల సత్యనారాయణ

text: 1996లో ఆయన రాజకీయాల్లోకి వచ్చి, మచిలీపట్నం నియోజకవర్గం నుండి తెలుగుదేశం పార్టీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి 11వ లోక్‌సభకు ఎన్నికయ్యాడు.

title: సూత్రధారులు

text: సూత్రధారులు 1990 లో కె. విశ్వనాథ్ దర్శకత్వంలో వచ్చిన సినిమా. గ్రామీణ నేపథ్యంలో హింసకు వ్యతిరేకంగా అల్లుకున్న కథ ఇది. అక్కినేని నాగేశ్వరరావు, మురళీ మోహన్, కైకాల సత్యనారాయణ, కె. ఆర్. విజయ, సుజాత, భానుచందర్, రమ్యకృష్ణ ప్రధాన నటులు. కె. వి. మహదేవన్ సంగీతం అందించిన ఈ చిత్రంలోని పాటలు ప్రేక్షకాదరణ పొందాయి.


query: ఉమర్ అలీషా ఎక్కడ జన్మించాడు?

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: ఉమర్ అలీషా పూర్వీకులంతా, వేదాంత పండితులుగా, తత్త్వవేత్తలుగా, కవులుగా, గురువులుగా సుప్రసిద్ధులు. గురు-శిష్య సాంప్రదాయ అనురక్తులైన ఉమర్ అలీషా పూర్వీకులు, అధ్యాత్మిక జ్ఞాన ప్రచారం కోసం 1472లో "శ్రీ విజ్ఞాన విద్యాథ్యాత్మిక పీఠం" స్థాపించారు. ఈ పీఠం ద్వారా ధార్మిక విజ్ఞాన ప్రచారం గావిస్తూ, అధ్యాత్మిక సేవకు తమ జీవితాలను అంకితం చేసారు. మౌల్వీ మొహిద్దీన్ బాద్షాకు అగ్రనందనుడుగా ఉమర్ అలీషా 1885 ఫిబ్రవరి 28న, తూర్పుగోదావరి జిల్లా పిఠాపురంలో జన్మించారు. తల్లి పేరు చాంద్‌బీబి. సాహిత్య, సారస్వత, ధార్మిక సేవా కార్యక్రమాలలో తల్లితండ్రులు నిమగ్నమైయున్న ప్రత్యేక వాతావరణం నడుమ జన్మించిన ఉమర్ అలీషా, పూర్వీకుల శక్తి సామర్థ్యాలను, ప్రజ్ఞాపాటవాలను చిన్ననాటనే సంతరించుకున్నారు. ఎనిమిదవ ఏటనే అశువుగా కవిత్వం చెప్పి పండితులను, గురువులను ఆశ్చర్యచకితులను చేశారు. పిఠాపురంలోని ఉన్నత పాఠశాలలో విద్యాభ్యాసం చేసిన తరువాత ప్రముఖ సంస్కృతాంధ్ర భాషా పండితుల వద్ద ఆయన శిష్యరికం చేసారు. తండ్రి వెంట ఉంటూ అరబ్బీ, పర్షియన్, ఉర్దూ భాషలను నేర్చుకున్నారు. చిన్నతనంలో పలు భాషలతో పరిచయం సంపాదించిన ఉమర్ అలీషా 14 సంవత్సరాల వయస్సులో చంధోబద్ధంగా చక్కని తెలుగులో పద్యాలు రాయటం, ధారాళంగా కవిత్వం చెప్పటం ప్రారంభించి, తమ వంశ గురువైన శ్రీ అఖైలలీషాను స్తుతిస్తూ, బ్రహ్మవిద్యా విలాసం అను శతకాన్ని రచించారు. నూనూగు మీసాల ప్రాయంలోనే ఆయన ప్రజల చేత కవిగారు అని పిలిపించుకున్నారు. చిన్నతనంలోనే మంచి విద్వత్తును సాధించిన ఆయన పద్యాలను ధారాళంగా అల్లగల నేర్పు సునాయాసంగా అబ్బటంతో 18వ ఏటనే నాటకాలు రాయటం ఆరంభించాడు. 1905 ప్రాంతంలో గద్య, పద్యాత్మకమైన మణిమాల నాటకాన్ని రాసారు. ఈ నాటకానికి ముందుగానే ఆయన మరో రెండు నాటకాలను రాసారు. ఈ నాటక రచనతో ఆయన పాండితీ ప్రతిభ నలుదిశలా వ్యాపించింది. ప్రముఖ ఆంగ్ల రచయిత షేక్స్‌స్పియర్ నాటకాల స్థాయిలో మణిమాల నాటకం సాగిందని ఆనాడు పండిత ప్రముఖులు అభినందించగా, పత్రికలు బహుదా ప్రశంసించాయట.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: ఆయన తెలుగు భాషకు మాత్రమే పరిమితం కాకుండా బహుభాషలలో కవిత్వం రచించగల ప్రతిభావంతుడిగా, తత్త్వవేత్తగా, వేదాంతిగా, విజ్ఞాన గనిగా ప్రజలు-పండితులు గౌరవించారు. డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా రాసిన గ్రంథాలన్నీ ప్రస్తుతం లభ్యం కావడం లేదు. ఆయన సాహిత్యం మీద ఇప్పటికే పలువురు పరిశోధనలు జరిపి డాక్ట రేట్లు తీసుకున్నారు. పలువురు ప్రస్తుతం పరిశోధనలు పరిశోధనలు సాగిస్తున్నారు. ఈ పరిస్థితులను దృష్టిలో ఉంచుకుని, డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా ముని మనుమడు, నవమ పిఠాధిపతి డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా, తమ తాతగారి సాహిత్య సంపదను సేకరించి పుస్తకాలను ప్రచురించి ప్రజలకు, పరిశోధకులు, పాఠకులకు అందుబాటులో ఉంచాలని ప్రయత్నిస్తున్నారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: మనం నిష్పాక్షికంగా ఆలోచిస్తే, స్త్రీలు పురుషులకంటే యోగ్యులని ఉమర్ అలీషా తీర్మానిస్తూ, తనను స్త్రీజన పక్షపాతిగా ఏమాత్రం సంశయం ప్రకటించుకుంటారు. ఈ విషయాన్ని ప్రస్తావిస్తూ, నిష్పాక్షిక బుద్ధితో నూహించినచో పురుషులకన్న స్త్రీలత్యంత యోగ్యులని చెప్పవలెనని తీర్మానిస్తారు. ఈ నాటకంలోని ఒక పాత్ర మహిళలకు వ్యతిరేకంగా మాట్లాడుతుంది. ఆ పాత్ర ద్వారా ఆనాడు సమాజంలో మహిళలకు వ్యతిరేకంగా ప్రజలి ఉన్న అహేతుక అభిప్రాయాలను వివరిస్తూ, ఆ వాదనలను ఉమర్ అలీషా చాలా బలంగా పూర్వపక్షం చేస్తారు. ఈ నాటకంలో ఒక పాత్ర మహిళలు అవినీతి పరులంటూ, శాస్త్రజ్ఞులు చెప్పారు కదా?..శాస్త్రజ్ఞులు పొరపడ్డారా? అంటూ ప్రశ్నించగా, ఆ ప్రశ్నకు ప్రతిస్పందిస్తూ, మరొక పాత్ర చేత సమాధానంగా, .. సతుల వినీతలంచు దమశాస్త్రము లందుకు లిఖించవరలా సతులకు బుట్టరోసతుల-సంగతి గూడి సుఖింపరో సమున్నతి! తమ సోదరీసుతలు నారులు గారో! ప్రసన్న బుద్ధిలే కితరుల నింద సేయదమకే యదిలజ్జా యటంచెఱంగరో.. అంటూ ఆ అహేతుక అభిప్రాయాల విూద విరుచుకు పడతారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: బ్రహ్మఋషి ఉమర్ అలీషా మిధ్యా భావనకు బహుదూరం. ప్రాంపంచిక జీవిత చర్యలు పరలోక జీవితానికి పునాది కాగలుగుతాయని ఆయన ప్రభోధం. ఇహలోక జీవనాన్ని ఏమాత్రం విస్మరించరాదన్నారు. భక్త జనుల ఆరాధనా మార్గాలు వేరైనప్పటికీ, అన్ని మతాలు భగవంతుని సాన్నిధ్యాన్ని చేరుకునేందుకు మార్గం చూపుతాయన్నారు. సర్వజనుల సర్వేశ్వరుడు ఒక్కడేనన్న భావన ద్వారా వసుదైక కుటుంబం ఏర్పడుతుందని ఆయన ప్రవచించారు. ఈ విషయాన్ని మానవుని మానవునిగా మార్చుటయే యీ ధర్మము యొక్క లక్ష్యమ ని ఆ మానవతా వాది ప్రకటించారు. ఆ లక్ష్య సాధనకై, సూఫీ సాధువుల వేదాంత బాటలో నడిచిన ఉమర్ అలీషా చుట్టూ అసంఖ్యాకంగా శిష్య గణం చేరింది. ఆయన సర్వమత సమభావన ఆధ్యాత్మి-వేదాంత భావాలు ప్రముఖ పండితుడు శ్రీ సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్‌ను కూడా ప్రభావితం చేసాయి. ఉమర్ అలీషా ధార్మిక చింతనా ధోరణులను శ్రీ రాధాకృష్ణన్ బహుదా కొనియాడారు.[2] ఈ రకమైన ధార్మిక తత్వ చింతన కారణంగానే ఈనాటికి పిఠాపురంలోని శ్రీ విశ్వవిజ్ఞాన విద్యాధ్యాత్మిక పీఠం ప్రధాన ఆధ్యాత్మిక కేంద్రంగా అలరారుతోంది. డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా పూర్వీకులు స్థాపించిన పీఠం ప్రధానంగా ధార్మిక విషయలకు పరిమితం కావడం వలన ఉమర్ అలీషాలోని కవికి సాహిత్య చరిత్రలో, ప్రజలలో లభించాల్సినంత ప్రాచుర్యం లభించలేదు. విద్యాధ్యాత్మిక పీఠంగాని, ఆయన తరువాత వచ్చిన పీఠాధిపతులు గాని ఆ దిశగా తగిన స్థాయిలో కృషి సల్పలేదు. ఉమర్ అలీషా తెలుగు సాహితీ ప్రక్రియలన్నిటిలోనూ అత్యంత ప్రతిభను చూసేందుకు డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా మునిమనుమడు, నవమ పీఠాధిపతి, యువకుడు డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా ఈ లోటును గ్రహించి ' డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా సాహితీ సమితి ', ' శ్రీ ఉమర్ అలీషా గ్రంథమండలి ' అను సంస్థలను ఏర్పాటుచేసి ఆనాడు ఉమర్ అలీషా పోషించిన బహుముఖ పాత్రలను సమాజం అవసరాలను గమనిస్తూ, ప్రజల ఆకాంక్షలను విస్మరించకుండా, సమాజహితం కోరుతూ, మహాకవి ఉమర్ అలీషా బాటన వినూత్న కార్యక్రమాలకు రూపొందించి నిర్వహిస్తున్నారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: మహా కవిగా, విద్యా వేత్తగా, రాజనీతి జ్ఞుడిగా, జాతీయవాదిగా, బహుభాషా విశారదుడుగా, బహుముఖ ప్రజ్ఞాదురీణుడుగా, దయార్ధ్ర హృదయుడుగా, ఆధ్యాత్మక విద్యా పీఠాధిపతిగా సమత-మమత-మానవతలకు ప్రతీక...గా వెలుగొందిన డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా తన జీవితకాలంలో పలు గ్రంథాలను రాశారు. అందులో

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా గారి ఉమర్ ఖయ్యాం రుబాయాల అనుశీలన, షేక్ ముహమ్మద్ ముస్తఫా, నవ్యసాహితి సమితి, ప్రొద్దుటూరు, 1987. సూఫి వేదాంత దర్శము, ఉమర్ అలీషా, శ్రీ విజ్ఞాన విద్యా పీఠము, పిఠాపురం, 1987. మహమ్మద్ రసూల్‌వారి చరిత్ర, ఉమర్ అలీషా, శ్రీ విశ్వ విజ్ఞాన విద్యాధ్యాత్మిక పీఠము, పిఠాపురము, 1955. బర్హిణీ దేవి, శ్రీ ఉమ్రాలీషా కవిసంహిత, రాజమండ్రి, 1970, మా పిఠాపురం, శ్రీ కురుమెళ్ళ వేంకట రావు, పిఠానురం, 1978 మణిమాల (నాటకము) బ్రహర్షి ఉమర్ అలీషా, శ్రీ విజ్ఞాన విద్యా పీఠము, పిఠాపురము, 1978, ఉమర్ ఖయ్యూమ్, డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా చే అనువాదం, శ్రీ విజ్ఞాన విద్యా పీఠము, పిఠాపురము, 1987. ఆంధ్ర రచయితలు, సంకలన కర్త ః శ్రీ మధునాపంతుల సత్యనారాయణ శాస్త్రి, శీర్షిక ' ఉమర్ అలీషా (1885-1945) ' . అనసూయ (నాటకము), డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా శ్రీ ఉమర్ అలీషా గ్రంథమండలి, పిఠాపురం, 2001. విచిత్ర బిల్హణీయము, డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా, శ్రీ ఉమర్ అలీషా గ్రంథమండలి, పిఠాపురం.2002. ఆంధ్ర సచిత్రవార పత్రిక వజ్రోత్సవ సంచిక, 16-9-1983. చంద్రగుప్త, నాటకం, ఉమర్ అలీషా, తెలుగు వైతాళికులు, మహాకవి ఉమర్ అలీషాగారి జీవిత సంగ్రహము, వ్యాసకర్త ః షేక్ దావూద్, సంపుటం-3, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ సాహిత్య అకాడవిూ, హైదరాబాదు, 1979. శ్రీ ఉమర్ అలీషా జీవిత చరిత్ర, రచన ః మౌల్వి హూస్సేన్ షా, అ ముద్రిత రచన, సమర్పణ ః శ్రీ విజ్ఞాన విద్యా పీఠము, పిఠాపురము. ఖండకావ్యములు, బ్రహ్మర్షి డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా కవి కృతసంహిత, శ్రీ విశ్వవిజ్ఞాన విద్యాధ్యాత్మిక పీఠము, పిఠాపురము, 1998. మహాభారత కౌరవరంగము (నాటకము) డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా, శ్రీ విజ్ఞాన విద్యా పీఠము, పిఠాపురము, 1988. విషాద సౌందర్యము, ఉమర్ అలీషా, తృతీయ ముద్రణ, శ్రీ ఉమర్ అలీషా గ్రంథమండలి, పిఠాపురం, 2004 సూఫి వేదాంత దర్శనము, ఉమర్ అలీషా, శ్రీ విజ్ఞాన విద్యా పీఠము, పిఠాపురము, 1987. ఆంధ్ర ప్రభ ఆదివారం అనుబంధం, 20-03-1994, సాహితీలత, వ్యాసకర్త ః పి.వి.యస్ పాత్రో. పద్మావతి, డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా కవి కృతసంహిత, పిఠాపురం, 1945. నూరు శరత్తులు, డాక్టర్ ఆవత్స సోమసుందర్, కళాకేళి నికేతన్, పిఠాపురం, 1996 తెలుగు కే ఆధునిక్ కవి ః డాక్టర్ ఉమర్ అలీషాకా వ్యక్తిత్వ వ కృతిత్వ (హింది), డాక్టర్ యస్.యం. ఇక్బాల్, ఆంధ్రవిశ్వవిద్యాలయం, అముద్రితం, విశాఖపట్నం, 1970. ఆంధ్ర కే ముసల్మాన్ సంత్ కవి ః డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా (వ్యాసం), డాక్టర్ యస్.యం. ఇక్బాల్, ' ఆధ్యేయ్ ' హింది మాససత్రిక, ఫిబ్రవరి 1971, హింది ప్రచార సభ, సికింద్రాబాద్. ఆంధ్రాభ్యుదయం, చారిత్రక పద్యకావ్యం (పూర్వభాగం), శ్రీ పాదకిష్ణమూర్తి శాస్త్రి, 1951. ఉమర్ అలీషా కవి రచనల్లో స్త్రీజనాభ్యుదయం, డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా (విశ్వవిజ్ఞాన ఆధ్యాత్మిక పీఠం, ప్రస్తుత పీఠాధిపతి), చతుర్ధ ప్రపంచ తెలుగు మహాసభలు, సావనీర్, 2000. డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా-ఏక్ పరిచయ్ (వ్యాసం), డాక్టర్ యస్. యం. ఇక్బాల్, ' యుగప్రభాత్ ', హింది మాసపత్రిక, 1971, కేరళ. తెలుగు సాహిత్య కోశం ః ఆధునిక సాహిత్యం, పేజీలు 124-126 మరియు 622. తొలి వెలుగు ముస్లిం కవిరాజు ః డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా, న్రజాపత్రిక 77వ వార్షికోత్సవ ప్రత్యేక సంచిక, వ్యాసకర్త ః సయ్యద్ నశీర్ అహమ్మద్, ఉభయ మత సజాతీయత, బుర్రా శేషగిరిరావు, శ్రీ వేదవ్యాస ముద్రాక్షరశాల, విజయనగరం, 1933. బ్రహ్మర్షి ఉమర్ అలీషా వ్యాసాలు-ఉపన్యాసాలు, శ్రీ ఉమర్ అలీషా గ్రంథమండలి, పిఠాపురం,2005. తత్వ సందేశము, బ్రహ్మర్షి డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా, శ్రీ ఉమర్ అలీషా గ్రంథమండలి, పిఠాపురం,2001. ప్రభాత కథావళి, బ్రహ్మర్షి డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా, శ్రీ విజ్ఞాన విద్యాపీఠము, పిఠాపురము, 1988. స్వర్గమాత, బ్రహ్మర్షి డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా, శ్రీ ఉమర్ అలీషా గ్రంథమండలి, పిఠాపురము, 2001. శాంత (నవల), డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా, శ్రీ విజ్ఞాన విద్యా పీఠము, పిఠాపురం, 1988. సమగ్ర ఆంధ్రసాహిత్యం, అరుద్ర, 12వ సంపుట, ప్రజాశక్తి బుక్‌హౌస్, విజయవాడ,1991. భారత స్వాతంత్య్రోద్యమం ః ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ముస్లింలు, సయ్యద్ నశీర్ అహమ్మద్, అజాద్ హౌస్ ఆఫ్ పబ్లికేషన్స్, ఉండవల్లి సెంటర్, 2001 ఆంధ్ర ప్రదేశ్‌లో గాంధీజీ, సం|| శ్రీ కొడాలి ఆంజనేయులు, తెలుగు అకాడవిూ, హైదరాబాదు, 1978. పశ్చిమగోదావరి జిల్లా స్వాతంత్య్రోద్యమ చరిత్ర, మంగళంపల్లి చంథ్రేఖర్, రమ్యసాహితి, పెనుగొండ, 1992. ఆంధ్రపత్రిక, 20-12-1917, 26-07-1919, 18-11- 1920, 12-02-1920, 09-02-1921, 23-04-1921, 10-05-1922, 20-05-1922, 22-08-1922, 22- 12-1922, 06-01-1923, 10-12-1934,06-04- 1935, 26-01-1945, 26-01-1945 27-01-1945 తదితర సంచికలు. భారతి మాసపత్రిక, పూర్వ సంచికలు. కృష్ణ పత్రిక, దినపత్రిక పూర్వ సంచికలు. ఆంధ్రోద్యమ చరిత్ర, మాదాల వీరభద్రరావు, ఆంధ్ర ప్రభుత్వ ప్రచురణ, హైదరాబాదు, 1982.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: శ్రీ విశ్వ విజ్ఞాన విద్యాధాత్మిక పీఠాచార్యునిగా అసంఖ్యాకులైన శిష్యుల మనస్సులను చూరగొన్నారు. సర్వమత సమభావనా కేంద్రంగా తమ పీఠాన్ని తీర్చిదిద్దారు. ఆయన బోధించిన వేదాంత తత్వం అసంఖ్యాక శిష్యగణాన్ని సమకూర్చి పెట్టింది. ఆయన మతపరంగా ముస్లిం అయినప్పటికి, అయనలో మతాభిమానం ఉన్నా మత దురహంకారం మాత్రం తగదన్నారు. సర్వ మత సామరస్యం బోధించారు. ..ఆదర్శ గురువుగా అంతేవాసుల ఆరాధ్యదైవంగా... ఆయన గౌరవ మర్యాదలందుకున్నారు . మతాల ప్రసక్తి లేకుండా, మతాచారాలతో సంబంధం లేకుండా ఉమర్ అలీషా పీఠాధిపత్యం లోని ' జ్ఞానసభ ' అందర్ని ఆహ్వానించింది. ఈ జ్ఞాన సభలో కులమత జాతి భేదాలు లేవు. జ్ఞానార్జనే ఇక్కడ ప్రధానం. ఈ విషయాన్ని సభామందిర ద్వారమెపుడు తెఱిచి యుండు పూత చరిత్రులై యుండు వారు వచ్చి జ్ఞానంబు నేర్చుకోవచ్చు సతము మంచి నీళ్ళను కలశాల ముంచినట్లు అని ఆయన స్వయంగా ప్రకటించారు. ఆ మేరకు ఆచరించిన చూపారు. ఆ కారణంగా ఆయనకు అన్ని మతాలకు చెందిన ప్రజలు ఆయనను గురువుగా స్వీకరించారు. డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా ప్రతీ ఏడాది శిష్యులకు వేదాంతబోద చేసేందుకు పర్యటనలు చేయటం ఆనవాయితీ. శిష్యగణమే ఆయన సర్వస్వమని భావించి, ప్రేమించే వేదాంతి మనసులోని తన మాటకు ఆయనలోని కవి ఈ విధంగా అక్షర రూపం కల్పించాడు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: సమాజంలో నెలకొనియున్న సామాజిక అంతరాల పట్ల ఉమర్ అలీషా తన అభ్యంతరాలను చాలా స్పష్టంగా వ్యక్తం చేశారు. అంటరానితనం, అసృశ్యత, సామాజిక వెలివేతల మీద ఆయన అక్షరాయుధంతో దండయాత్ర సాగించారు. మానవులలో జన్మతా: ఉచ్ఛనిచాలను నిర్ణయించడాన్ని విమర్శించారు. 1921 మార్చి మాసం 18వ తేదీన ఏలూరులో అదిమాంద్ర అంటుదోష నివారణ సభ జరిగింది. ఆ సభలో ఉమర్ అలీషా ప్రసంగిస్తూ, అంటరానితనం నిర్మూలనకు తగు సూచనలు చేశారు. కులాధిపత్యాన్ని విమర్శించారు. ఏకులం వారైనా తమ శక్తి సామర్థ్యాలను పెంచుకోవడం ద్వారా, విద్యా బుద్ధుల ద్వారా అగ్ర స్థానాలను అలంకరించవచ్చని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు. ప్రతి ఒక్కరూ ఆ విధంగా మేధా సంపత్తిని సంతరించుకోవాలని సూచించారు. ..పందిని, కుక్కను, నక్కను, పిల్లిని గూడా ముట్టుకొను వారలకు మనిషిని ముట్టుకొనుట దోషములోనిది కాదు కావున, యీ యీషద్భేదములను సరకుచేయక వెంటనే దానిని (అంటరానితనం) సంస్కరించుటకు అందరు తోడుపడవలెను.., అని డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా అంటారు.

title: భారతదేశ సంగీతం

text: భారతదేశంలో అతిపెద్ద జనరంజక సంగీత రూపంగా చలనచిత్ర సంగీతం లేదా భారతీయ చలనచిత్రాల్లోని పాటలు గుర్తించబడుతున్నాయి, భారతదేశంలో 72% సంగీత అమ్మకాలు వీటితోనే జరుగుతున్నాయి. " "భారతదేశ చలనచిత్ర పరిశ్రమ భారతీయ శ్రావ్యగీతాలకు మద్దతుగా పశ్చిమ శైలులను ఉపయోగిస్తూనే, శాస్త్రీయ సంగీతాన్ని భక్తిభావంతో చూస్తుంది. " "నౌషద్, సి. రామచంద్ర, ఎస్‌డి బాటిష్, సలీల్ చౌదరీ, ఎస్. డి. బర్మన్, ఇలయరాజా మరియు ఎ.ఆర్. రెహమాన్ వంటి సంగీత దర్శకులు శాస్త్రీయ మరియు జానపద శైలులను కొనసాగిస్తూనే హార్మోనీ సిద్ధాంతాలను అమలు చేశారు. " "భారతీయ శాస్త్రీయ సంగీతంలో ప్రముఖులు పండిట్ " "రవి శంకర్, ఉస్తాద్ విలయత్ ఖాన్, ఉస్తాద్ అలీ అక్బర్ ఖాన్ మరియు పండిట్ " "రామ్‌నారాయణ్ చలనచిత్రాలకు సంగీతాన్ని సమకూర్చారు. " "స్వతంత్ర జనరంజక కళాకారులు ఆశా భోంస్లే, ఉదిత్ నారాయణ్, అలీషా చినాయ్, షాన్, మధుశ్రీ, శ్రేయా ఘోషల్, నిహిరా జోషి, కవితా కృష్ణమూర్తి, సోను నిగమ్, సిఖ్వీందర్ సింగ్, కునాల్ గంజావాలా, సునిధి చౌహాన్, అల్కా యగ్నిక్ మరియు రాక్ బృందాలు ఇండస్ క్రీడ్, ఇండియన్ ఓషన్, మరియు యుఫోరియా కేబుల్ మ్యూజిక్ టెలివిజన్ అందుబాటులోకి రావడంతో ప్రజాదరణ పొందారు. " "ఇటీవల ఇండియన్ ఓషన్ శాస్త్రీయ సంగీత బృందం పెప్లీ లైఫ్ అనే ఒక చలనచిత్రానికి సంగీతం అందించింది, ఈ చిత్రం భారతదేశం నుంచి ఆస్కార్‌లకు అధికారిక ఎంట్రీగా ఉంది. " "

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: ఉమర్ అలీషాకు బహు సత్కారాలు, సన్మానాలు జరిగాయి. మౌల్వీ, బ్రహ్మఋషి, అశుకవి, మహాకవి లాంటి పలు బిరుదులే కాకుండా, పూల కిరీటాలు, సింహతలాటాలు, గజారోహణలు, కనకాభిషేకాలు తదితర గౌరవాలతో ఉమర్ అలీషా సాహిత్యవేత్తగా జయభేరిని మ్రోగించారు. పలు గ్రంథాలను రచించి, పండితుల ప్రశంసలు పొంది, పామర జనుల హృదయ పీఠాలను అలంకరించిన ఉమర్ అలీషా ఏ రంగాన్ని ఎన్నుకున్నా అద్వితీయమైన ప్రతిభతో ఆ రంగాలలో రాణించారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: జాతీయ కాంగ్రెస్‌లో చేరినప్పటి నుండి పార్టీ పిలుపు మేరకు సాగిన ఉద్యమ కార్యక్రమాలలో ఆయన పాల్గొన్నారు. మహాత్మాగాంధీ, అలీ సోదరులు, మహమ్మద్ అన్సారి లాంటి ప్రముఖులు విజయవాడ వచ్చినప్పుడు వారిని కలసి సమకాలీన పరిస్థితుల మీద చర్చించారు. పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలో స్వాతంత్య్ర సంగ్రామం మీద పరిశోధన జరిపిన చరిత్రోపన్యాసకులు డాక్టర్ జి.గోపాలస్వామి (అత్తిలి) వ్యాసకర్తతో మాట్లాడుతూ గోదావరి జిల్లాలలో అలీషా సుడిగాలి పర్యటనలు చేసారని, ప్రజలలో దేశ భక్తిని, త్యాగాన్ని ప్రోదిచేస్తూ ఆయన చేసిన ప్రసంగాలు ప్రజలను చాలా బాగా ప్రభావితం చేసాయన్నారు. ఉమర్ అలీషా ప్రసంగం ఉందంటే సభికులు పెద్ద సంఖ్యలో హాజరయ్యేవారు. జాతీయోద్యమంలో భాగంగా ఆయన రాష్ట్రంలోని పలు ప్రాంతాలలో పర్యటించి తన అనర్ఘళ ప్రసంగాలతో ప్రజలను కార్యోన్ముఖులను చేశారు. డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా అలీపూర్ జైలులో అరవిందుడిని కలసి జాతీయోద్యమం గురించి చర్చించారని, ఆ తరువాత అరవిందుడితో మంచి స్నేహం నెరపారని ప్రొఫెసర్ యస్. యం. ఇక్బాల్ వివరించారు. అనాడు అరవిందునితో కలిగిన ఈ పరిచయం వలన కాబోలు ఉమర్ అలీషా తాత్విక ఆలోచనలు మీద అరవిందుడి ఛాయలు తారాడుతూ కన్పిస్తాయి.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: ఉమర్ అలీషా విద్యాభ్యాసం ఉన్నత పాఠశాలతో ముగిసింది. డిగ్రీల చదువు విూద ఆయన దృష్టి సారించలేదు. ఆనాటి పండితులు సృజియించిన అపార సాహిత్య సంపద ఆయనకు ఉపాధ్యాయ వర్గమైంది. తండ్రి ఆయన మార్గదర్శకులయ్యారు. తాతలు-తండ్రులు సృష్టించిన సాహిత్యం ఆయనకు పాఠ్యగ్రంథాలయ్యాయి. ఆ గ్రంథాలు మాత్రమేకాకుండా ప్రపంచ భాషలలోని పలు అధ్యాత్మిక, సాహిత్య గ్రంథాలను అథ్యయనం చేశారు. సాహిత్య ప్రక్రియాల విూద గట్టిపట్టు సంపాదించారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: ఈ విధంగా రచనా వ్యాసంగంలో నిమగ్నమైన ఉమర్ అలీషా మొత్తం విూద 50 పుస్తకాలు రాసారు. 1926-28లలో ఉమర్ అలీషా తెలుగులోకి అనువదించిన ప్రముఖ పారశీక కవి ఉమర్ ఖయ్యాం రుబాయీల అనుశీలన అను అంశం మీద 1980లో నాగార్జున విశ్వవిద్యాలయంలో సిద్దాంత వ్యాసం సమర్పించిన డాక్టర్ షేక్ మహమ్మద్ ముస్తఫా (కడప) అరవై ఎళ్ళల్లో దాదాపు 50 కృతులు...రచించార ని వెల్లడించారు. ఈ విషయంలో కొంత భిన్నాభిప్రాయం ఉంది. డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా మొత్తం 108 గ్రంథాలు రాశారని ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాయలం హిందీ విభాగానికి చెందిన ఆచార్య యస్.యం ఇక్బాల్ ప్రకటించారు. 1970లో డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా విూద పరిశోధనా పత్రం సమర్పించేందుకు, సమాచార సేకరణ జరుపుతున్న సమయంలో, ఆయన చేతిరాతలో ఉన్న పలు గ్రంథాలను తాను చూచినట్టు 2005 ఆగస్టు 6న వ్యాసకర్తతో ప్రోఫెసర్ ఇక్బాల్ స్యయంగా చెప్పారు. ఆయన చాలా గ్రంథాలు రాసారని, కొన్నిటి గురించి మాత్రమే ప్రస్తుతం వెలుగులోకి వచ్చాయని పిఠాపురం నివాసి ప్రముఖ కవి డాక్టర్ అవత్సం సోమసుందర్ 2005 ఆగస్టు 9న వ్యాసకర్తతో మాట్లాడుతూ అభిప్రాయపడ్డారు. వివరించారు. ప్రస్తుతం ఉమర్ అలీషా రాసిన మొత్తం పుస్తకాలలో 23 గ్రంథాలు మాత్రమే లభ్యమౌతున్నాయి. ఈ విషయంలో మాత్రం ఏ విధమైన భిన్నాభిప్రాయం లేదు. ఉమర్ అలీషా ఏ సాహితీ ప్రక్రియలో ఎటువంటి రచన చేసినా, ఆ రచనలతో అటు పండితుల ప్రశంసలతోపాటుగా ఇటు ప్రజల అభిమానాన్ని మెండుగా అందుకున్నారు. ఆయన అందించిన ప్రతి రచన ద్వారా ఏదోక సామాజిక-ఆధ్యాత్మిక ప్రయోజనాన్ని ఆశించి, ఆ లక్ష్యసాధనా దృష్టితో, ఆ దిశగా సాగింది. జాతీయ భావం, సమానత్వం, సర్వమానవ సౌభ్రాతృత్వం, సర్వమత సమభావనలతో పాటుగా సామాజిక రుగ్మతలకు వ్యతిరేకంగా, మహిళాభ్యుదయాన్ని, ప్రజా చైతన్యాన్ని కాంక్షిస్తూ ఆయన రచనలు చేసారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: మన వివాహ వ్యవస్థ సంసారిక జీవనంలో పడతులు పడుచున్న బాధల గాథలను గమనించిన ఆయన అనసూయ అను నాటకంలో ఆ విషయాలను ప్రస్తావించారు. ఈ నాటకంలో దేవతాలోకం నుండి భూలోకం విచ్చేసిన నర్మద అను పాత్ర భూలోకంలో స్త్రీలు పడుతున్న వెతలను వివరిస్తాడు. భర్తకు సేవలు చేయడం ద్వారా మాత్రమే భార్యకు స్వర్గం ప్రాప్తిస్తుందన్న ప్రచారాన్ని ఖండిస్తూ, యీ.. ప్రపంచక మహా మాయా సంపారమున నొక పురుషవ్యక్తికి దాసియో సేవ సలుపకున్న సతికి స్వర్గము లేదట! ఆహా!.., అంటూ మహిళల పరిస్థితికి నర్మద పాత్ర ద్వారా ఆగ్రహం వ్యక్తం చేస్తారు. స్త్రీ అబలకాదు సబలని, యాచన ద్వారా వచ్చే స్వర్గం తనకు అక్కరలేదని ప్రకటిస్తూ.... నేను సర్వతంత్ర స్వతంత్రను గానా, నా యంతరాత్మ మహా తపశ్శక్తిచే మార్తాండ మండలమువల తేజో విరాజితమై ప్రదీపించుట లేదా! నేను మహా వీరాధివీరులవలె స్వర్గ ద్వారము బ్రద్దలు చేసికొని వెళ్ళలేనా ? సరే! ఇంక నాకు యాచింపగ వచ్చెడు తుచ్చ స్వర్గము నా కాలి గోరునకైనా వలదు.., అని ఆత్మవిశ్వాసంతో నర్మద చేత ప్రకటింపచేస్తారు. స్త్రీ పురుషుల మద్యన గల అంతరాల పట్ల ఆగ్రహించిన నర్మద మరింత ముందుకు వెళ్లి, .. నా అంతట నేను శుచినై, నాయంతట నేను పరిశుద్ధనై, నాయంతటనేనే స్వర్గము, నా మోక్షము నేనే కట్టుకుని నేనే యానందించెదను...నాకీ యుపాథియక్కరలేదు. నాకీ మృత రూపకమైన స్త్రీత్వమక్కర లేదని విప్లవాత్మక ధోరణిని ప్రదర్శిస్తుంది. భూలోకంలో అయినవాళ్ళు, ఆస్తిపాస్తులు లేకపోతే అటువంటి యువతుల వివాహాలు కావడం గగనమేనంటూ, తల్లిదండ్రులు లేని తమ్ములులేని యనాధనయ్యనాకు నాధుడెట్లు వచ్చు, సొమ్ములియ్య వచ్చిన వారికే పెండ్లిగాని నాకు పెండ్లి యగునే , అంటూ వరకట్న దురాచార పర్యవసానాన్ని ఉమర్ అలీషా నర్మద పాత్రచేత చెప్పిస్తారు. దుష్టుడైన పతిదేవుని సేవెంత కష్టమో వివరిస్తూ, ... తపముసేయుట కంటె నుపవాసములకంటె, ..పేదరికము కంటె, బిక్షమెత్తుటకంటె, బండిలాగుటకంటె బానిస పనికంటే, కూలిసేయుట కంటె నాలగాచుటకంటె-గాంతుని సేవ కరినతరము.. అటువంటి భార్యభర్తల సంబంధాన్ని నర్మద ద్వారా ఆయన వ్యతిరేకిస్తారు. ఆనాడు అత్తింట ఆడపడుచులు పడుతున్న వెతలను గమనించి, అటువంటి అత్తవారింట కాపురం చేయటం పడతులకు ఎంత కష్టమో, నర్మద పాత్ర చేత ఈ విధంగా చెప్పిస్తారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: ఈ రచనలే కాకుండా వందకు పైగా వ్యాసాలు గల సంపుటి, హిందీ ఉపన్యాసాల సంగ్రహం, ఆం గ్ల ఉపవ్యాసాల సంగ్రహం వేర్వేరుగా ఉన్నాయని, ఇవికాక మదాల, మనద్ధాస్ అలీ, ఉరుమత్తూరు చక్రవర్తి, శ్రీ మద్వాల్మీకి రామాయణము కూడా ఆయన రచించినట్టు డాక్టర్ మహమ్మద్ ముస్తఫా, డాక్టర్ యస్.యం ఇక్బాల్ లాంటి పరిశోధకులు పేర్కొంటున్నారు. ఆయన సృష్టించిన సాహిత్య సంపదలో 34 గ్రంథాలు మాత్రమే ప్రస్తుతానికి అందుబాటులో ఉండగా 23 రచనలు ముద్రితమయ్యాయి. ప్రఖ్యాతి చెందిన ఆయన రచనలు విశ్వ విద్యాలయాల్లోని విద్యార్థుల పాఠ్య గ్రంథాల స్థానాన్ని పొందాయి. ఆనాడు అలీషా రచనల గురించి చర్చించని సాహితీ సభగానీ, ఆయన రచనలేని గ్రంథాలయం గాని ఉండేది కాదట. మాతృభాష తెలుగు కానప్పటికీ, తెలుగులో ఛందోబద్ధమైన సాంప్రదాయ కవిత్వం చెప్పి ఆంధ్ర భారతిని ఆరాధించిన తొలి, తుది కవి ఈయనే కావచ్చు, నని పండిత ప్రముఖులు ఆయనకు కితాబునిచ్చారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: ఉమర్ అలీషాను సత్కరించటమే మహా భాగ్యంగా ఆనాటి సంస్థానాధీశులు, సంపన్న కుటుంబీకులు భావించారు. విశ్వ విద్యాలయాలు ఆయనకు గౌరవ బిరుదులను ఇవ్వడానికి ఉత్సాహ పడ్డాయి. 1924 లో జు పండిట్ బిరుదుతో ఆయనను సత్కరించింది. అలీఘర్ విశ్వ విద్యాలయం ఆయనకు మౌల్వీ బిరుదునిచ్చి గౌరవించింది. ఫ్రాన్స్ దేశానికి చెందిన ఆర్యన్ విశ్వ విద్యాలయం అవార్డును ప్రసాదించి గౌరవించింది. 1933లో సభ్యుడిగా కార్యక్రమాలకు మార్గదర్శకత్వం నెరపమని ఆయనను ఆంధ్ర విశ్వ విద్యాలయం ఆహ్వానించింది. కాశీలోని హిందూ విశ్వ విద్యాలయం కూడా ఆయనను విద్యాభివృద్ధి కమిటీలో సభ్యునిగా నియమించుకుంది. ఉమర్ అలీషా విద్వత్తును గుర్తించి 1936లో ఆయనను గౌరవించింది. ఏ విశ్వ విద్యాలయం నుండి ఎటువంటి కనీస డిగ్రీ లేని వ్యక్తికి, అంతర్జాతీయ స్థాయి విశ్వ విద్యాలయం డాక్టరేట్‌ను ప్రకటించడం చాలా అరుదైన సంఘటన. ఉమర్ అలీషా తన సాహిత్య సంపదతో, ఆంగ్లేయులకు షేక్ స్పియర్, ఇటాలియన్‌లకు డాంటే, ఉర్దూ మాట్లాడే ప్రజలకు డాక్టర్ ఇక్బాల్ ఎలాగో తెలుగు మాట్లాడే ప్రజలకు డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా అటువంటి వారని ప్రముఖ పండితుల చేత బహువిధాల కీర్తించబడ్డారు.

title: స్వాతంత్రోద్యమంలో ఆంధ్రప్రదేశ్ ముస్లిములు

text: 1942 జూలైలో మహాత్ముడు ఇది బాహాటమైన తిరుగుబాటు అని హెచ్చరిక చేశారు. 1942 ఆగస్టులో బొంబాయిలో జరిగిన భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీ, క్విట్ ఇండియా పోరాటానికి సమర శంఖారావం పూరించింది. బ్రిటీష్ వారిని భారతదేశం వదలి పొమ్మంటూ 1942 జూలైలో వార్ధాలో చేసిన తీర్మానాన్ని, బొంబాయి సమావేశం ధ్రువీకరించింది. ఆ తీర్మానం క్విట్ ఇండియా తీర్మానంగా ప్రసిద్ధి పొందింది. ఈ సందర్భంగా ప్రజలనుద్దేశించి గాంధీజీ మాట్లాడుతూ విజయమో-వీరస్వర్గమో ('ఈళి ళిజీ ఈరిలి') తేల్చుకోవాలన్నారు. జాతీయ నాయకుల పిలుపు మేరకు జనసమూహాలు కూడా కదిలాయి. ప్రభుత్వం ప్రజల విూద విరుచుకపడింది. ఈ క్రమంలో, అనంతపురం జిల్లా కదిరి నివాసి మహబూబ్ సాహెబ్ కొత్తకోట అటవీ శాఖ కార్యాలయాన్ని తగుల బెట్టినందుకు జైలుకు వెళ్ళారు. అనంతపురం జిల్లాకు చెందిన యం.మొహిద్దీన్ సాహెబ్, యం.అఫ్సర్ ఆలీ, తదితరులు మద్యం వ్యాపారుల బెదిరింపులకు లొంగకుండా మధ్యనిషేధ కార్యక్రమాలలో పాల్గొన్నారు. ఆనాడు మహమ్మద్ ఆలీ జిన్నాతో వ్యక్తిగత పరిచయం ఉన్న వ్యక్తిగా ప్రసిద్ధుడైన మహమ్మద్ అలీ ముస్లింలీగ్ రాజకీయాలకు దూరమై ఈ పోరాటంలో పాల్గొన్నారు. పశ్చిమగోదావరి జిల్లా నిడదవోలుకు చెందిన వ్యవసాయదారుడు అబ్దుల్ బజీద్ ఖాన్ ఒకటిన్నర సంవత్సరం జైలుశిక్షను అనుభవించారు. ఆ తరువాత అతి చిన్నవయస్సులోనే జిల్లా బోర్డు సభ్యునిగా ఎన్నికైన ఆయన చరిత్ర సృష్టించారు. భీమవరం వ్యాపారి షేక్ అలీ సాహెబ్ క్విట్ ఇండియా ఉద్యమంలో ప్రముఖ పాత్ర వహించారు. ఆయన క్విట్ ఇండియా ఉద్యమం సందర్భంగా ప్రభుత్వ కార్యాలయానికి నిప్పుపెట్టారు. ఆ సందర్భంగా జరిగిన లాఠీ ఛార్జిలో తీవ్రంగా గాయపడ్డారు. ఆ తరువాత కూడా బ్రిటీష్ ప్రభుత్వ వ్యతిరేక కార్యకలాపాలలో పాల్గొన్న ఆయన పలుమార్లు జైలు శిక్షలకు గురయ్యారు. ఆలీపూర్ క్యాంపులో రెండు సంవత్సరాల పాటు పలు కడగండ్లు అనుభవించారు. స్వాతంత్య్రం సిద్ధించాక 1946లో కాంగ్రెస్ జిల్లా కార్యవర్గ సభ్యునిగానూ, రాష్ట్ర కార్యవర్గంలోనూ బాధ్యతలను నిర్వహించారు. భీమవరం నివాసి షేక్ ఫకీర్ మొహిద్దీన్ 17-8-1942 నాటి జాతీయోద్యమ కార్యకలాపాలలో పాల్గొన్నందుకు జైలుశిక్ష, ఎనిమిది కొరడా దెబ్బల శిక్షకు గురయ్యారు. ఆయన 1943 డిసెంబరు 9 వరకు అలీపూర్ జైలులో గడిపారు. తాడేపల్లిగూడెం తాలూకా నవాబుపాలెం రైల్వే గేట్‌మన్ షేక్ పెద మస్తాన్ సంవత్సరం పాటు అలీపూర్ క్యాంపు జైలు బాధలను రుచి చూశారు. తాడేపల్లిగూడెం నివాసి షేక్ రహీంఖాన్ పెంటపాడు తపాల కార్యాలయం తగులబెట్టిన సంఘటనలో ప్రధాన పాత్ర వహించినందున 12 కొరడా దెబ్బల శిక్షను అనుభవించారు. కృష్ణాజిల్లా తిరువూరు తాలూకా గౌరంపాలెం నివాసి సాలార్ సాహెబ్, స్వాతంత్య్ర సమర యోధుడు కొత్వాల్ అబ్బాస్ ఆలీ కుమారుడు కొత్వాల్ మహమ్మద్ హుస్సేన్ పోలీసుల నిర్బంధానికి గురయ్యారు. నూజివీడుకు చెందిన షేక్ నూరుల్లా సాహెబ్, కొనకంచి నివాసి షేక్ సర్దార్ సాహెబ్ వ్యక్తిసత్యాగ్రహం నుండి క్విట్ ఇండియా ఉద్యమం వరకు నిరంతరం కార్యక్రమాలలో పాల్గొన్నారు. నందిగామ తాలూకా కొనకంచి గ్రామాధికారి షేక్ బికారీ సాహెబ్ ఉద్యమకారుల పట్ల ప్రభుత్వం అనుసరిస్తున్న కిరాతక వైఖరికి నిరసనగా ఉద్యోగానికి రాజీనామా చేశారు. ఆలూరు తాలూకా నెమకల్‌కు చెందిన టైలర్ యం.అక్బర్ ఆలీ ఎనిమిది మాసాల జైలు శిక్షకు గురయ్యారు. అనంతపురం జిల్లా కసాపురం నివాసి మహమ్మద్ రసూల్ గుంతకల్ వద్ద రైల్వేస్టేషను ధ్వంసం చేసిన సంఘటనలో మిత్రులతో కలసి పాల్గొన్నందున ఆరు మాసాల జైలు శిక్షను అనుభవించారు. మదనపల్లె నివాసి పి. మదార్ సాహెబ్ పోలీసు లాఠీ దెబ్బలకు గురయ్యారు. నంద్యాల తాలూకా తొగిరిచేడుకు చెందిన రైతుకూలీ ముల్లా మహబూబ్ సుభాని అలీపూర్‌జైలులో ఆరు మాసాల జైలుశిక్ష అనుభవించారు. నెల్లూరు జిల్లా కావలికి చెందిన షేక్ మొహద్దీన్ సాహెబ్ నిర్బంధానికి గురయ్యారు. గుంటూరు జిల్లా సత్తెనపల్లికి చెందిన టైలర్ షేక్ హటల్ సాహెబ్‌ను అరెస్టు చేసి డిఫెన్స్ ఆఫ్ ఇండియా రూల్స్ క్రింద 18 మాసాల శిక్షను విధించారు. నిడుబ్రోలుకు చెందిన షేక్ మస్తాన్ క్విట్ ఇండియా ఉద్యమంలో ప్రముఖంగా పాల్గొన్నారు. ఆయనకు ప్రభుత్వం మూడు సంవత్సరాల ఆరు మాసాల జైలుశిక్ష విధించింది. బస్‌కండక్టర్ ముహమ్మద్ హనీఫ్ అలీపూర్, రాజమండ్రి జైళ్లలో సంవత్సరం గడిపారు.తెనాలికి చెందిన మున్షీ సయ్యద్ మహమ్మద్ మస్తాన్ తెనాలి రైల్వే స్టేషను విూద జరిగిన దాడిలో పాల్గొని, అక్కడ జరిగిన పోలీసు కాల్పుల్లో చావు తప్పి బయటపడ్డారు. ఆ తరువాత కొంతకాలం రహస్య జీవితం గడిపారు. తెనాలికి చెందిన మరోయోధుడు సయ్యద్ అబ్దుల్ అజీం ఉద్యమ కార్యకలాపాలలో పాల్గొనడమే కాక, మద్రాసులో కొంతకాలం అజ్ఞాతవాసం చేశారు. ముస్లింల సంక్షేమం, రాజ్యాధికారం ప్రధాన లక్ష్యంగా అఖిల భారత ముస్లింలీగ్ మద్రాసు నగరవాసుల గుప్పెట నుండి బయట పడి గుంటూరు జిల్లా కేంద్రం బాగా బలపడింది.1944 మే 5న తెనాలిలో సయ్యద్ మహబూబ్ నాయకత్వంలో ముస్లింలీగ్ ఆర్గనైజింగ్ కమిటీ సమావేశం జరిగింది. ఈ సమావేశానికి ప్రముఖ న్యాయవాది ముహమ్మద్ అబ్దుల్ సలాం అధ్యక్షత వహించగా సయ్యద్ మహబూబ్, ముహమ్మద్ యాశిన్, అబ్దుల్ కరీం, అల్లాబక్ష్ లాంటి ప్రముఖులు సభ్యులుగా ముస్లింలీగ్ జిల్లా ఆర్గనైజింగ్ కమిటీ ఎన్నికయ్యింది. 1945 జనవరి 21న బాపట్లలో గుంటూరు జిల్లా ప్రైమరి లీగ్ అధ్యక్ష కార్యదర్శుల ప్రథమ సమావేశం జరిగింది. ఈ సందర్భంగా ప్రముఖ కవి ఉమర్ అలీషా మాట్లాడుతూ మన దేశంలో కాంగ్రెసు, ముస్లిం లీగు రెండు పెద్ద రాజకీయ సంస్థలు. రెండు ఏకమైతేనేగాని పరదేశ పాలకవర్గాన్ని తరుమలేము. హిందూ-ముస్లిం తగాదాలు పోరాటాలు విదేశ పాలకులను ఇక్కడే శాశ్వితముగా అట్టి పెట్టగలవు. ఈ సత్యాన్ని ఉభయులు గ్రహించాల, ని ఉద్బోధించారు. అఖిల భారత ముస్లింలీగ్ రాజకీయ దృక్పధం ఏలా ఉన్నా ఆంధ్రలోని ముస్లింలలో అత్యధికుల రాజకీయ దృక్కోణం మాత్రం భిన్నంగా వ్యక్తం అయ్యింది. ఆయన మార్గ నిర్దేశకంలో ముస్లింలీగ్ పాకిస్థాన్ కొరకే కాకుండా ముస్లిం ప్రజలకు నిత్యం సహాయ సహకారిగా నిరూపించాలి, అని స్పష్టంగా ప్రకటించింది. ఈ కార్యక్రమాలలో అజీజుల్లా దుర్రాని (ఇంగ్లాండు), అబ్దుల్ మన్నాన్ దుర్రాని (అలీఘర్), డాక్టర్ మహమ్మద్ బేగ్, యం.ఎ. సలాం, షేక్ మగ్దూం, యస్ మహబూబ్‌లు పాల్గొన్నారు. బ్రిటీష్ దాస్య శృంఖాలాల నుండి విముక్తం చేయడానికి జర్మనీ వెళ్ళిన సుభాష్ చంద్రబోస్ అటు నుండి బర్మా చేరుకుని కెప్టన్ మాన్ సింగ్ నేతృత్వంలోని భారత జాతీయ సైన్యం (ఆజాద్ హింద్ ఫౌజ్ ) పగ్గాలను సుభాష్ చంద్ర బోస్ స్వీకరించారు. ఆయన నేతృత్వంలో భారత జాతీయ సైన్యం, స్వతంత్ర భారత ప్రభుత్వం ఏర్పడింది. ఇటు సైన్యంలో అటు ప్రభుత్వంలో మస్లిం యోధులు, మేధావులు నేతాజికి సన్నిహితంగా ఉంటూ అండదండలు అందించారు. ఈ క్రమంలో హైదరాబాదుకు చెందిన అబిద్ హసన్ సఫ్రాని లాంటి వారు ఉన్నత స్థానాలలో బాధ్యతలు నిర్వహించగా ఖమురుల్ ఇస్లాం, తాజుద్దీన్ గౌస్, హైదరాబాద్ చార్మినార్ సిగరెట్ కంపెనీ (వజీర్ సుల్తాన్ టొబాకో కంపెనీ) యజమాని కుమారుడు అలీ సుల్తాన్ కూడా నేతాజీతో కలసి పనిచేశారు. ఈ మేరకు హైదరాబాదు సంస్థానానికి చెందిన షరీఫుద్దీన్, అబ్దుల్ సయీద్ ఉస్మాని, అబ్దుల్ లతీఫ్, ఇమాముద్దీన్, ముహమ్మద్ ఖాన్ లాంటి పలువురు నేతాజీ వెంట నడిచారు. ఈ యోధులలో ఆబిద్ హసన్ సఫ్రాని లాంటి వారు స్వాతంత్య్ర పోరాట సాహిత్య చరిత్రలో అపూర్వం అనదగిన జైహింద్, నేతాజీ అను పదాలను సృష్టించారు. విజయనగరం జిల్లా వేపాడు గ్రామానికి చెందిన షేక్ ఖాదర్ మొహిద్దీన్ చిన్నతనంలోనే పనికోసం బర్మాకు వెళ్ళి అక్కడి తేయాకు తోటల్లో శ్రమిస్తూ దాచుకున్న 20 వేల రూపాయలను అజాద్ హింద్ ఫౌజ్‌కు విరాళంగా సమర్పించి తాను కూడా ఆజాద్ హింద్ పౌజ్‌లో రైఫిల్‌మన్‌గా, రిక్రూటింగ్ ఏజెంటు కూడా ఎంతో కృషిచేశారు. చిత్తూరు జిల్లా చంద్రగిరికి చెందిన యస్.అబ్దుల్ అలీ నేతాజీ పిలుపుకు ప్రభావితుడై ఆజాద్ హింద్ ఫౌజ్‌లో చేరారు. వృత్తిరీత్యా వడ్రంగి కావడంతో ఆయనకు క్యాంపు క్వార్టర్లలో చేతినిండా పని ఉండేది. అయినా అలుపు సొలుపు ఎరుగకుండా పనిచేస్తూ ఆయన అధికారుల ప్రశంసలను అందుకున్నారు. అనంతర కాలంలో ఆయన యుద్ధఖైదీగా సంవత్సరం పాటు జైలుశిక్షను అనుభవించారు. అబ్దుల్ అలీ లాగే చిత్తూరు జిల్లాకు చెందిన మహమ్మద్ అఫ్జల్ సాహెబ్ నేతాజీ సైన్యంలో చేరారు. ఆయన కూడా ఒక ఏడాది యుద్ధఖైదీగా నిర్బంధానికి, ఇబ్బందులకు గురయ్యారు. చిత్తూరు జిల్లా పుంగనూరుకు చెందిన పి.పి.మహమ్మద్ ఇబ్రహీం అదే బాటలో నడిచారు. కడపజిల్లా రాయచోటికి చెందిన డ్రైవర్ అబ్దుల్ ఖాదర్ ద్వితీయ ప్రపంచ యుద్ధ కాలంలో భారత జాతీయ సైన్యంలో చేరారు. 1945 దాకా మలయా తదితర ప్రాంతాలలో జైలులో గడిపారు. పశ్చిమగోదావరి జిల్లా తణుకు ప్రాంతానికి చెందిన షేక్ అహమ్మద్ అజాద్ హింద్ ఫౌజ్‌లో భాగస్వాములయ్యారు. బ్రిటీష్ ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా సాగిన పోరాటాలలో పాల్గొని ఆయన పలు శిక్షలకు గురయ్యారు. అంతర్జాతీయ పరిణామాల దృష్ట్యా, జాతీయంగా భారతీయులు నిర్వహిస్తున్న ఉద్యమాల తీవ్రత ఫలితంగా 1947లో భారతదేశం పాలనాధికారాన్ని భారతీయులకు అప్పగించాల్సిన పరిస్థితి ఆంగ్లేయులకు ఏర్పడింది. 1940 నుండి పాకిస్థాన్ ఏర్పాటును కోరుతూ ఆల్ ఇండియా ముస్లింలీగ్ సాగించిన విభజన రాజకీయాలకు ఆంగ్లేయులు తోడ్పాటు అందించారు. ఈ విభజన ప్రయత్నాలకు తెలుగుగడ్డ విూద నుండి తెనాలికి చెందిన మున్షీ మస్తాన్, నసరావుపేటకు చెందిన షేక్ ముహమ్మద్ ఆలీ, షేక్ మొహిద్దీన్ సాహెబ్‌లు లీగ్ విభజన రాజకీయాలను నిరసించారు. మహమ్మద్ ఆలీ ఎంతో కాలం లీగ్ సభ్యునిగా ఉన్నా కూడా, లీగ్ విభజన రాజకీయాలను వ్యతిరేకిస్తూ లీగ్‌కు రాజీనామా చేశారు. నరసరావుపేటకు చెందిన సయ్యద్ జాన్ అహమ్మద్ విభజనను వ్యతిరేకిస్తూ పనిచేశారు. భారత విభజన వలన కలిగే నష్టాలను, కష్టాలను వివరిస్తూ సభలు సమావేశాలు నిర్వహించారు, విభజనను పూర్తిగా వ్యతిరేకించారు. ఈ మేరకు విభజనకు వ్యతిరేకంగా ప్రజలు, నాయకులు ఎంతగా ప్రయత్నించినా చివరకు విభజన తప్పలేదు. 1947 జూలై 15న బ్రిటీష్ పార్లమెంట్ భారత స్వాతంత్య్ర ప్రదాన బిల్లును ఆమోదించింది.

text: భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ లాంటి ప్రధాన సంస్థలు తగిన విధంగా కృషి జరుపుతున్నప్పటికి 1900 తరువాత మాత్రమే జాతీయోద్యమం బాగా ఊపందుకుంది. 1906లో జరిగిన బెంగాల్ విభజనకు వ్యతిరేకంగా ప్రారంభమైన నిరసనోద్యమానికి తెలుగు ప్రజల మద్దతు బాగా లభించింది. 1907లో బిపిన్ చంద్ర పాల్ పర్యటనతో ఆంధ్రదేశాన్ని పూర్తిగా చుట్టేసింది. జాతి, మత, ప్రాంతాల విభేదాలు మరచి వందేమాతరం గీతాన్ని ఆలాపిస్తూ ప్రజలు ముందుకురికారు. వందేమాతరం ఉద్యమంతో రగులుకున్న సహాయనిరాకరణ ఉద్యమం రాష్ట్రంలో పలు చారిత్రక సంఘటనలకు కారణమైంది. ఈ సహాయనిరాకరణ మరింత పరిణితి చెంది కొంతకాలానికి శాసనోల్లంఘనగా రూపు దిద్దుకుంది. ఈ సందర్భంగా స్వదేశీ ఉద్యమాన్ని ప్రోత్సహించేందుకు అవసరమగు నిధుల సేకరణకు రాష్ట్రంలో ప్రయత్నాలు జరిగాయి. మద్రాసులో స్వదేశీ ఉద్యమ వ్యాప్తికోసం దీపావళి జాతీయ నిధి ఏర్పాటు చేశారు. ఆ నిధికి సయ్యద్ మహమూద్, న్యాయపతి సుబ్బారావులు ధర్మకర్తలుగా వ్యవహరించారు. బెంగాల్ విభజన సంఘటన ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో పెనుగాలులకు కారణం కాకపోయినా ఉద్యమదిశగా అనుకూల కదలికలకు కారణమైంది. ఆ కదలికల ఫలితంగా ఆ తరువాత ఆరంభమైన హోంరూల్ ఉద్యమంలో ప్రజలు పెద్దఎత్తున భాగస్వాములయ్యారు. ఈ ఉద్యమంలో భాగంగా జరిగిన పలు సభలు, సమావేశాలలో ముస్లిం ప్రముఖులు చురుకుగా పాల్గొన్నారు. 1916 నవంబరు మాసంలో కడపజిల్లా రాజంపేటలో జరిగిన బహిరంగ సభకు బనగానపల్లి సంస్థానానికి చెందిన ప్రముఖులు విూర్ ఆసఫ్ అలీ బహుదూర్ అధ్యక్షత వహించారు. స్వయంపాలనాధికారాన్ని సాధించేవరకు ప్రజలు సంతృప్తి చెందరాదని, స్వయం పాలనాధికారాన్ని ఎట్టి పరిస్థితులలోనైనా సాధించి తీరాలని ఈ సందర్భంగా ఆయన ఉద్బోధించారు. బ్రిటీష్ పాలకులు 1919 మార్చిలో రౌలత్ చట్టాన్ని తెచ్చి ప్రజల స్వేచ్ఛను పూర్తిగా హరించివేసేందుకు ప్రయత్నించారు. రౌలత్ బిల్లును ఉపసంహరించుకోవాలని కోరుతూ 1919 మార్చి 20న మద్రాసులో సభ జరింది. పెద్దసంఖ్యలో ప్రజలు హజరైన ఈ సభలో విూర్ సుల్తాన్ మొహిద్దీన్ పాల్గొని ప్రసంగించారు. ఈ ప్రయత్నాన్ని కొనసాగిస్తూ రౌలత్‌కు వ్యతిరేకంగా కృషి సాగించిన వారిలో ఖాన్ బహుదర్ ఖుద్దుస్ బాదుషా సాహెబ్, అబ్దుల్ హకీంలు ఉన్నారు. చెన్నపురిలో జరిగిన హర్తాల్ సందర్భంగా మహమ్మదీయులంతా తమ దుకాణాను మూసి వేసి హర్తాల్‌ను సంపూర్ణంగా పాటించారు. బెజవాడలో మహ్మదీయులు ప్రార్థనలు తరువాత పెద్ద సభ ఏర్పాటు చేసి రౌలత్ శాససం రద్దు కావాలని డిమాండ్ చేస్తూ తీర్మానాలు చేశారు. తూర్పుగోదావరి జిల్లా రాజమండ్రిలో జరిగిన సభలో ప్రముఖ కవి మౌల్వీ ఉమర్ అలీషా రౌలత్ చట్టానికి వ్యతిరేకంగా గంభీరోపన్యాసాలు చేశారు. ఈ విధంగా మహాత్ముని పిలుపుమేరకు మద్రాసు రాష్ట్రంలో భాగంగా గల తెలుగు గడ్డ విూద జరిగిన రౌలత్ వ్యతిరేక ఉద్యమంలో ముస్లింలు పెద్దసంఖ్యలో పాల్గొన్నారు. భౌతికంగా కార్యక్రమాలలో పాల్గొనడమే కాకుండా ఆర్థికంగా చాలా మంది సంపన్నులు ఆదుకోవడం జరిగింది.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: పండితుడిగా ప్రసిద్ధి చెందిన ఉమర్ అలీషా సరే అంటే చాలు తమ సంస్థానాలలో ఉన్నత ఉద్యోగాలను కల్పించగలమని పలుప్రాంతాల సంస్థానాల నుండి ఆహ్వానాలు వచ్చినా ఆయన కాదన్నారు. ధనార్జన విూద ఏమాత్రం ఆసక్తిలేని ఉమర్ అలీషా తన గడప తొక్కిన ఆహ్వానాలను తిరస్కరించారు. భాషా సేవ, సారస్వత సేవ, వేదాంత సేవలో గడపాలని, సమాజ సేవ చేయాలని ఆయన నిర్ణయించుకున్నారు. ఆ దిశగా ఉపక్రమించిన ఉమర్ అలీషా అతికొద్ది కాలంలోనే, అసమాన ప్రతిభను చూపుతూ పలు సాహితీ ప్రక్రియలలో అపూర్వమైన సారస్వత సంపదను సృష్టించారు. ఈ విషయాలను ఆయన స్వయంగా ఒక పద్యంలో సృష్టీకరించారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: ఈ విధంగానే ఉమర్ అలీషా సాహిత్య-ఆధ్యాత్మిక సంభాషణలు, రచనలను మాత్రమే కాకుండా, ఆయన రాజకీయ అభిప్రాయాలు, స్వాతంత్య్ర సమరయోధునిగా పలు ప్రాంతాలలో ఆయన చేసిన ప్రసంగాలు, సమాజ సంస్కరణలకు ఆయన అనుసరించి విధానాలు, చేసిన సూచనలు ఆయన అభిప్రాయాలు, భారత శాసనసభలో ప్రజా ప్రతినిధిగా పది సంవత్సరాల పాటు పనిచేసినప్పుడు చర్చకు వచ్చిన వివిధాంశాల మీద ఆయన చేసిన ఉపన్యాసాలను సేకరించి ఉమర్ అలీషా వ్యక్తిత్వాన్ని, మేథో సంపత్తిని సమగ్రంగా ఆవిష్కరించేందుకు ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయి. ఈ మేరకు శ్రీ ఉమర్ అలీషా గ్రంథ మండలి అను సంస్థను ప్రారంభించారు. ఈ సంస్థ కృషి ఫలించి, డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా రాసిన రచనలన్నీ ప్రజలకు, సాహిత్యాభిలాషులకు, పరిశోధకులకు అందుబాటులోకి వచ్చినట్టుయితే, మహాకవి సంపూర్ణ వ్యక్తిత్వాన్ని దర్శించేందుకు ప్రతి ఒక్కరికి అవకాశం లభిస్తుంది. చరిత్ర పుటలలో నిక్షిప్తమైయున్న ఆ మేధావి అసమాన ప్రతిభ వెల్లడికాగలదు. జీవితాంతం వరకు భారత శాసన సభలో ప్రజా ప్రతినిధిగా రాజకీయగా బాధ్యతలను నిర్వహిస్తూ స్వజనుల స్వేచ్ఛా-స్వాతంత్య్రాలు కోరుకుంటున్న స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడుగానూ, ఆధ్యాత్మిక రంగాన శిష్యకోటికి ధార్మిక జ్ఞానబోధ చేయు పీఠాధిపతిగాను, బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి, సాహితీవేత్తగా, వేదాంతిగా చిరస్మరణీయమైన ఖ్యాతి గడించిన డాక్టర్ అలీషా జీవిత పరిసమాప్తి వరకు పర్యటనలు చేసారు. సమకాలీన సాహిత్య సౌరభాలను అఘ్రాణించుటకు, శిష్యపరంపరకు అధ్యాత్మిక మార్గదర్శకం చేయుటకు ప్రతి క్షణాన్ని వినియోగించిన ఆయన అవిశ్రాంతంగా భారతదేశమంతా పర్యటించినా అలసిపోవడం ఎరుగరు. పండిత ప్రముఖులు ఆహ్వానం మేరకు పలు పర్యటనలు చివరి వరకు సాగించారు. మహా మహోపాధ్యాయులు ఉమర్ అలీషా ఎక్కడకు వెళ్ళినా తండోపతండాలుగా శిష్యులు ఆయన ఆధ్యాత్మిక బోధలు వినడానికి విచ్చేస్తుంటే, ఆయన సాహితీ ప్రసంగాలను వినడానికి, ఆయనతో సాహిత్య చర్చలు జరిపేందుకు సాహితీ ప్రియులు, పండిత ప్రముఖులు పెద్ద సంఖ్యలో ఉత్సాహంగా హాజరయ్యేవారు. మౌల్వీ ఉమర్ అలీషా రాక కోసం పండితులతో పాటుగా శిష్యులు ఎంతో ఆశగా ఎదురు చూసేవారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: ఉమర్ ఆలీ షా (1885 - 1945) సూఫీ వేదాంత వేత్త, తెలుగు సాహితీ వేత్త, సంఘ సంస్కర్త, గ్రాంధికవాది. కవిరాజు డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా మాతృభాష తెలుగు కాదు. తెలుగులో అద్భుత సాహిత్య సంపదలను సృష్టించి మహాకవిగా ఆయన ఖ్యాతిగాంచారు. ఆయన ఆధ్యాత్మిక పీఠాధిపతి అయినప్పటికీ కేవలం ఆధ్యాత్మిక తత్వానికే కట్టుబడకుండా సామాజానికి రుగ్మతల విూద కలాన్ని కొరడాలా ఝళిపించారు. స్వాతంత్య్ర సమరయోధునిగా జాతీయోద్యమంలో పాల్గొన్నారు. భారత శాసనసభలో ప్రజాప్రతినిధిగా బాధ్యతలు నిర్వహించారు. అభ్యుదయ రచయితగా, ప్రగతి నిర్దేశకునిగా, మహోన్నత వక్తగా, మానవతావాద ప్రవక్తగా బహుముఖ ప్రజ్ఞావంతుడిగా ఖ్యాతి గడించారు. అజ్ఞానం, మూఢనమ్మకాలు, మత మౌడ్యం, పేదరికం, బానిసత్వం, అవిద్య లాంటి సాంఘిక రుగ్మతలతో కొట్టుమిట్టాడుతున్న సమాజాన్ని సంస్కరించేందుకు అనన్యసామాన్యమైన కృషి సాగించి ధన్యులైన తెలుగు గడ్డకు చెందిన కవులు, రచయితలలో ఉమర్ అలీషా గారిది ప్రత్యేక స్థానం. బహుముఖ లక్ష్య సాధన కోసం శరపరంపరగా సాహిత్య సంపద సృష్టించి తెలుగు సాహిత్య చరిత్ర పుటలలో ప్రత్యేక స్థానం పొందిన తెలుగు గడ్డకు చెందిన ముస్లిం కవులలో ఆచార్య ఉమర్ అలీషా అగ్రగణ్యులు.మౌల్వీ ఉమర్ అలీషా పూర్వీకులు శతాబ్దాల క్రితం పర్షియా (ఇరాన్) నుండి ఢిల్లీ వచ్చి, అటునుండి హైదరాబాద్ చేరి, చివరకు పిఠాపురంలో స్థిరపడ్డారు. ఈ విషయాన్ని స్వయంగా ఉమర్ అలీషా ఈ పద్యంలో వివరించారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: 1945 జనవరి మాసంలో ఢిల్లీ నుండి స్వస్థలానికి విచ్చేస్తూ, శిష్యుల ఆహ్వానం మేరకు ఆచార్య ఉమర్ అలీషా పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా నరసాపురం వెళ్ళారు. అక్కడ కొంతకాలం గడిపాక తిరిగి పిఠాపురం చేరుకో సంకల్పించి, ఆ ప్రయత్నంలో వుండగా జనవరి 23 న మహాకవి కన్నుమూసారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: బాల్య వివాహాల వలన స్త్రీ జాతికి కలుగుతున్న కడగండ్లను వివరిస్తూ, .. కడు దరిద్రతచేత నిడుములు బడయవచ్చు బాలవైధవ్యంబు బడయరాదు - హాలాహలము ద్రావియగ్ని గూలగవచ్చు బాలుధ్యంబు పడయరాదు - దాస్య సజీవనము దగుల మొందగవచ్చు బాల వైధవ్యంబు పడయరాదు... అని అంటారు. అంతే కాదు ..సహగమనమైన గావించి చావవచ్చు బాల వైధవ్య దుఖంబు పడయరాదు..., అని ఈ రుగ్మతను నివారించ కదలి రావల్సిందిగా మాన్యులను ఆయన ప్రజలను వేడుకుంటారు. ఈ రకంగా సాగే బాల్య వివాహాల వలన చిన్న వయస్సులోనే వైధవ్యం పొందిన బాలికలలో ఆత్మస్థైర్యం కలుగ చేసేందుకు వారిని సమావేశ పర్చి సభలు సమావేశాలు ఏర్పాటు చేయాలని యామిని పూర్ణ తిలక, బిల్హణుడు పాత్రల ద్వారా నిర్మాణాత్మక ఆలోచనలు చేస్తారు కవి ఉమర్ అలీషా. స్త్రీ విద్య, బాల వైధవ్య బాధలు, కుటుంబ సమస్యల వరకు మాత్రమే ఆయన పరిమితం కాకుండా ఆర్థిక సమస్యల పరిష్కారం కోసం, అగ్రహారాలను నిచ్చేకంటే పదిమందికి ఉపాధిని కలిగించే యంత్ర కర్మాగారాలను స్థాపించాలని అంటారు. ఈ విషయాన్ని ఉమర్ అలీషా ఓ పద్యంలో ఈ విధంగా ప్రస్తావించారు. .. ప్రథిత సత్రంబుల బదులనాథ శరనాలయంబులు నల్పి జాలికొల్పి, మహిని దేవళముల మాఱుగా బాలికా పాఠశాలలు కట్టి వన్నె బెట్టి, వన తటాకం బుల బదులుగా సర్వ కళాళాలలుంచి లీలల రచించి, బహుళాగ్రహరాళి బదులుగా యంత్ర కర్మాగారములు పెంచి ఖ్యాతి గాంచి, నతపురాణ కథావిధానముల బదులుతొంటి నిర్భంవైధవ్య దు:ఖ జలధి సమయజేయనుపన్యాస సభలు దీర్చి యామిని పూర్ణతిలక బిల్హణునియట్లే..., అంటూ నాటకంలోని పాత్రలు చేసిన కృషి వివరిస్తూ, ఆ ప్రయత్నాలను మరొక పాత్ర చేత ప్రశంసింప చేస్తారు. ఈ మేరకు సమాజ అనుమతిని తన గ్రంథాలలో పరోక్షంగా సాధిస్తారు డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా.

title: బ్రహ్మర్షి హుస్సేన్ షా

text: హుస్సేన్ షా (సెప్టెంబరు 9, 1905 – సెప్టెబరు 24, 1981) పిఠాపురం లోని శ్రీ విశ్వవిజ్ఞాన ఆధ్యాత్మిక పీఠానికి ఏడవ పీఠాధిపతి. ఆయన తూర్పు గోదావరి జిల్లా లోని పిఠాపురం లో జన్మించాడు. ఆయన తండ్రి కవిశేఖర డా. ఉమర్ అలీషా సద్గురు తరువాత పీఠాధిపతి. ఆయన పిఠాపురంలో ప్రాథమిక విద్యను అభ్యసించి మచిలీపట్నం లోని నేషనల్ కాలేజీలో ఫైనల్ ఆర్ట్స్ పూర్తిచేసాడు. ఆయన తెలుగు, అరబిక్, ఉర్ధూ, పర్షియన్ మరియు సంస్కృత భాషలలో పండితుడు.

title: శాఖమూరు రామగోపాల్

text:
డాక్టర్ బిరుదురాజు రామరాజు రాసిన ‘ఆంధ్రయోగులు’ సంపుటాలు సుప్రసిద్ధం. ఆంధ్ర రాష్ట్రంలోని నలుమూలల్లో ప్రజల ఆదరణ పొందిన 50 మంది యోగుల కథలను ఆయన 1998లో మొదటిసారి అచ్చు వేశారు. ఆ తరువాత ఇతర భాగాలు వచ్చాయి. అయితే అంతకు నలభై ఏళ్ల ముందే గుంటూరుకు చెందిన పంగులూరి వీరరాఘవుడు 1957లో ‘శ్రీమదాంధ్ర మహాభక్త విజయము’ పేరుతో 67 మంది గురుభక్తుల జీవిత చిత్రణను పుస్తకంగా వెలువరించారు. ఆనాటికి పాఠకులకు అందుబాటులో లేని యోగుల చరిత్రను తన శక్తిమేరకు సేకరించి రాసి ఎనలేని సేవ చేశారు. ఇప్పుడు ఆ పుస్తకాన్ని ఆయన ఆత్మీయులు సరళీకరించి కొత్తగా తీసుకొని వచ్చారు.
ఇందులో బమ్మెర పోతన దగ్గరి నుంచి అమరవాది కామళ్ల వెంకట రామానుజాచార్యులవారి వరకు చాలా మంది యోగుల చరిత్రలు ఉన్నాయి. బందా పరదేశి, పోతులూరి బ్రహ్మంగారు, దూదేకుల సిద్దయ్య, రంగారాయుడు, సయ్యద్ అహ్మద్ అలీషా ఖాదర్ వలీ, నల్ల మస్తానయ్య, మాల ఓబులు, మాల పిచ్చమ్మ, బెల్లంకొండ రామరాయకవి, డొక్కా సీతమ్మ, ముమ్మడివరం బాలయోగి, సత్యసాయిబాబా... ఇలా ఎందరో యోగులు ఇందులో కనిపిస్తారు. చారిత్రక ప్రమాణాల కన్నా భక్తులు చెప్పుకునే గాథలనే స్వీకరించి వాటిని లిఖించారు. ఏమైనా ఒక కాలంనాటి యోగులు, ఆ కాలపు వివరాలు కూడా పరోక్షంగా ఇందులో తెలుస్తాయి. అరుదైన పుస్తకం.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: 1924లో అఖిల భారత ఖిలాఫత్ కమిటి ప్రధాన కార్యదర్శిగా, ముస్లిం లీగ్ మద్రాసు శాఖకు ఉపాధ్యకక్షునిగా, ప్రధాన కార్యదర్శిగా నాయకత్వం వహించారు. జాతీయోద్యమ కాలం నాటి ప్రజా పోరాటాలకు స్పందిస్తూ, దేశభక్తి ప్రపూరితమైన పలు పద్యాలను రాసారు. అటువంటి పద్య రత్నాలలో ఒకటి ఈ విధంగా సాగింది. .. యూరపు దేశ మట్టిటు నూనగ శౌర్య పరాక్రమంబున్ భారత వీరకోటి రణపొండితి వైరుల జీల్చి రక్త సిక్తారుణ మూర్తులైన ప్రజ జయ్‌జయ ద్వానముల్ నెలకొల్పినప్పుడే ధారుణి మెచ్చె దయ్ర థిరథారలు భోరును పొర్లిపారగన్... 1928వ సంవత్సరంలో ఉమర్ అలీషా తండ్రి శ్రీ మొహిద్దీన్ బాద్షా కన్నుమూయటంతో ఆయన నిర్వహిస్తున్న అథ్యాత్మిక పీఠం బాధ్యతలు భారం వలన, ఖిలాఫత్ ఉద్యమం తరువాత జాతీయోద్యమ కార్యక్రమాలలో ఆయన అంత చురుగ్గా పాల్గోనప్పటికీ, క్రియాశీల రాజకీయాలకు మాత్రం దూరం కాలేదు. 1935లో అఖిల భారత శాసనసభకు ఉత్తర మద్రాస్ నియోజకవర్గం రిజర్వుడ్ స్థానం నుండి సభ్యునిగా ఎన్నికయ్యాడు. భారత శాసనసభలో పది సంవత్సరాల పాటు అనగా 1945లో కన్నుమూసే వరకు ఆయన ప్రజా ప్రతినిధిగా బాధ్యతలను సమర్థవంతంగా నిర్వర్తించారు. ప్రజాప్రతినిధిగా ఆయన శాసనసభలో ప్రజల సంక్షేమం కోరుతూ, అవసరాన్ని బట్టి ప్రభుత్వాన్ని వాదనా పటిమతో విమర్శిస్తూ ఆచరణాత్మక సూచనలతో, అనర్ఘళంగా ప్రసంగాలు చేసి సభికులను అకట్టుకున్నాడు. ప్రజల పక్షాన ప్రభుత్వం లోటు-పాట్లను ఆయన విడమర్చి విమర్శించే తీరు సభాసదుల ప్రశంలనే కాకుండా ప్రభుత్వాధినేతలనే ప్రశంసలను అందుకున్నాయి. ఈ విషయాన్ని స్వయంగా, చూపించితి రాజ్య లోపంబు లాంగ్ల ప్ర- భుత్వంబు ముంగర మోపి మోపి అని ఉమర్ అలీషా చెప్పుకున్నారు. భారత శాసనసభలో హిందూ లా సంబంధించి ధార్మిక అంశాల మీద ఉత్పన్నమైన సందేహాల నివృత్తి కోసం డాక్టర్ భగవాన్ దాస్ లాంటి ప్రముఖులు స్వయంగా ఉమర్ అలీషాను పలుమార్లు సంప్రదించటాన్ని బట్టి, సంస్కృత భాష మీదనే కాకుండా హిందూ మతానికి చెందిన అధ్యాత్మిక-వేదాంత గ్రంథాల మీద ఆయనకు ఉన్న పట్టు ఏపాటిదో తెలియజేస్తుంది. ఉమర్ అలీషా భారత దేశమంతటా పర్యటించి పలు పండిత సభలలో పాల్గొని పాహిత్య-అధ్యాత్మిక ఉపన్యాసాలిచ్చి, అద్భుతమైన ధారణతో ప్రతిభను ప్రదర్శించి పలు సన్మానాలు, సత్కారాలను పొందారు. భారతభూమి నేనుప న్యాసము లిచ్చుచున్ దిరిగి నాడను ఉమ్రాలిషా కవీంద్రుడన్ అంటూ, ...నవరించితిని పెద్ద సారస్వతంబును-శబ్ద శాస్త్రంబులు జదివి చదివి... అని ఆయన ప్రకటించుకున్నారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: ఈ విధంగా 80 సంవత్సరాల క్రితం అప్పటి సమాజ రీతి-రివాజులకు, ఆలోచనలకు వ్యతిరేకంగా స్త్రీజన పక్షం వహిస్తు ఉదాత్త భావాలను ఉమర్ అలీషా ప్రకటించటం విశేషం. స్త్రీ జన సముదాయాల కడగండ్లను వివరించి, విమర్శించిన ఉమర్ అలీషా అంతటితో ఊరు కోలేదు. ఆయన రాసిన విచిత్ర బిల్హణీయం నాటకంలో బాల్య వివాహాలను, కన్యాశుల్కం లాంటి దురాచారాలను ఖండిస్తూ, ఆనాటి విపత్కర పరిస్థితుల నుండి స్త్రీలే విముక్తి పొందడానికి తీసుకోవాల్సిన చర్యలకు ఈ నాటకంలోని, యామిని పూర్ణ తిలక, బిల్హణీయుడు అను పాత్రల చేత సూచించారు. కన్యాశుల్కానికి బలైన సత్యవతి అను పాత్ర తన వృత్తాంతాన్ని సహాధ్యాయిని యామిని పూర్ణ తిలకతో చెబుతూ, ..నడువన్ బాదములైన లేని మగనిన్ నాల్గేండ్ల ప్రాయంబున ముడివైచెన్ జనకుండు నకటకటా...ననీ బడుగన్ చేరి సుఖించుటెట్లు? ...కాసుల కాసజేసి కనుగానని వృద్ధుని నాకు తండ్రియే చేసెను పెండ్లి, బంధువులు చెప్పరొవద్దని పెండ్లి పెద్దలీ మోసం మెఱుంగరో, జనని పోరదో నా కురివెట్టి గొంతుకన్ గోసిరి.. అంటూ ఈ పరిస్థితులలో తాను భూమిలో కలసి పోవటం కంటే, ఈ సమస్యకు పరిష్కారం లేదని సత్యవతి ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తుంది. ఈ వృత్తాంతం విన్న యామినీ పూర్ణతిలక, ఈ సమస్యలకు పరిష్కారం స్త్రీలు చైతన్యవంతులు కావటమే మార్గం తప్ప భూమి తల్లి వడిలో చేరటం ఎంత మాత్రం కాదంటుంది. స్త్రీ లోకాన్ని చైతన్య వంతులను చేయాలంటే, స్త్రీలలో అక్షరాస్యత పెంచాలని, ఆ తరువాత లోకజ్ఞానం కోసం గ్రంథాలు, వార్తా పత్రికలు, చదవాలని సూచిస్తుంది. సామాన్య స్త్రీలకు కూడా చదువుకునే అవకాశాలను కల్పించాలని ఆమె ప్రయత్నిస్తుంది. .. మననారీ లోకం బున విద్య యొక్కటి కడు కొఱంతగానున్నది. అందేచేతనే యిన్ని దురాగతములు తటస్థించినవి ... అని ఆమె ప్రకటిస్తుంది. ఈ నాటకంలోని మరో పాత్ర బిల్హణుడు పలు స్త్రీ జనసంక్షేమ కార్యక్రమాలను చేపడతాడు. ... స్త్రీ విద్యలేని దేశమునకు క్షేమము రానేరాడు.. అంటూ ి స్త్రీ విద్యకు అత్యంత ప్రాధాన్యతనిస్తాడు. స్త్రీ విద్యావ్యాప్తి కోసం మహిళా విద్యాలయాలు, అనాథ శరణాలయాలు ప్రారంభించి మహిళాభ్యుదయానికి కృషి యామిని పూర్ణతిలక, బిల్హణీయుడు చేపడతారు. ఈ దిశగా ఆ స్త్రీ జన బాంధవులు తమ కాలం కంటే చాలా ముందుగా ఆలోచిస్తారు. ఆరాధనాలయాల కంటే బాలికా పాఠశాలలు అవసరమంటారు. సత్రముల కంటే అనాథ శరణాలయాలు కావాలంటారు. వనాలు తటకాల కంటే మహిళలకు సర్వ విద్యలు గరిపె కళాశాలను స్థాపించాలని ఆ పాత్రల ద్వారా ఉమర్ అలీషా ఆనాటి సమస్యలకు ఆచరణాత్మక పరిష్కారాన్ని సూచిస్తారు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: అధ్యాత్మిక-సాహిత్య రంగాలలో నిమగ్నమైన ఉమర్ అలీషా, తన చుట్టూ గిరి గీసుకుని కూర్చోలేదు. సమకాలీన రాజకీయ పరిణామాలకు ఆయన వ్యక్తిగా, పీఠాధిపతిగా, దేశభక్తునిగా ఆయన స్పందించారు. డాక్టర్ ఉమర్ అలీషా విద్యాభ్యాసం చేస్తున్న సమయంలోనే పరాయిపాలన సృష్టిస్తున్న ఇక్కట్లను గ్రహించారు. బ్రిటీష్ పాలకుల చర్యలకు వ్యతిరేకంగా ప్రజలు వ్యక్తం చేస్తున్న స్వేచ్ఛా- స్వాతంత్య్రకాంక్షకు కవిగా స్పందించి తోడ్పాటునందించారు. 1916లో జాతీయ కాంగ్రెస్ సభ్యత్వం స్వీకరించారు. ప్రముఖ కవిగా అప్పటికే బహుళ ఖ్యాతి గడించిన ఉమర్ అలీషాకు ప్రముఖ జాతీయ నాయకులు శ్రీ బిబిన్ చంద్ర, శ్రీ చిత్తరంజన్ దాస్, శ్రీ అరవింద ఘోష్‌లతో మంచి స్నేహం ఏర్పడింది. ఈ నాయకుల ప్రభావంతో ఆయన జాతీయోద్యమంలో పాల్గొన్నారు. మాతృభూమి పట్ల అపారమైన ప్రేమ, అభిమానాలు గల ఆయన మాతృదేశ ఘనతను తన చంద్రగుప్త నాటకంలో అలెగ్జాండర్ పాత్రచే ఈ విధంగా ప్రస్తుతింపచేశారు.

title: జంధ్యాల పాపయ్య శాస్త్రి

text:
ఈయన కవిత్వము పాఠకులని ఆత్మజ్ఞాన శిఖరాంచులనే కాక సమాజాంతరళాలలోని దుఃఖాన్ని, వాటికి కారణాలని, పరిష్కార మార్గాలని కూడా చూపుతాయి. మనుషులలో ఉత్తమ మార్పుకై, సమాజములో శాంతికై, నైతిక విలువ అను సంపద్వృద్ధికై తన కవిత్వాన్ని వినియోగించారు. ఆందునే ఈనాటికి వారి పద్యాలు జనుల నోటిలో నానుతూనే ఉన్నాయి.
కరుణశ్రీ గుంటూరు జిల్లా, పెదనందిపాడు మండలములోని కొమ్మూరు గ్రామములో 1912, ఆగస్టు 4న జన్మించారు. తల్లి మహాలక్ష్మమ్మ, తండ్రి పరదేశయ్య. కొమ్మూరులో ప్రాథమిక, మాగధ్యమిక విద్య చదివిన పాపయ్యకు సంస్కృత భాషపై మక్కువ పెరిగింది. భమిడిపాటి సుబ్రహ్మణ్యశర్మ, కుప్పా ఆంజనేయశాస్త్రి వద్ద సంస్కృత కావ్యాలు చదివారు. రాష్ట్ర భాషా విశారద, ఉభయ భాషా ప్రవీణ, హిందీ భాషా ప్రవీణ పరీక్షలలో ఉత్తీర్ణుడై అమరావతి రామకృష్ణ విద్యాపీఠములోనూ, గుంటూరు స్టాల్ గర్ల్స్ హైస్కూలులోనూ, ఆంధ్ర క్రైస్తవ కళాశాలలోనూ అధ్యాపకునిగా పనిచేశారు.
వీరి కలం పేరు ‘కరుణశ్రీ’. ఉదయశ్రీ, విజయశ్రీ, కరుణశ్రీ, ఉమర్ ఖయ్యూం వీరి రచనలు. కుంతి కుమారి, పుష్పవిలాపం (ఘంటసాల గానం చేశారు) మొదలైన కవితా ఖండికలు బహుళ జనాదరణ పొందాయి. 20వ శతాబ్దములో బాగా జనాదరణ పొందిన తెలుగు కవులలో ఒకరు. వీరి కవిత్వము సులభమైన శైలిలో, సమకాలీన ధోరణిలో, చక్కని తెలుగు నుడికారముతో విన సొంపై యుండును. ఖండకావ్యములు వీరి ప్రత్యేకత. అందునా కరుణ రస ప్రధానముగా చాలా కవితలు వ్రాసి, "కరుణశ్రీ" అని ప్రసిద్దులైనారు. మృదుమధురమైన పద్య రచనా శైలి వీరి ప్రత్యేకత. జూన్ 22, 1992లో పాపయ్యశాస్ర్తి పరమపదించారు.ఈయన రాసిన పుష్పవిలాపం నుంచి రెండు పద్యాలు.

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: ఈ నాటకంలో స్త్రీ విద్యను, మహిళలకు సంబంధించిన సంక్షేమ కార్యక్రమాలను సదా విమర్శించే ఓ పాత్ర ద్వారా, ..ఓహో! ఇదియా! భరత ఖండము నుద్దరించుటకు యనగా మావంటి బ్రహ్మణోత్తములకు నన్నదాన భూదాన కన్యాదానములు సమర్పించి ఆగ్రహారములిచ్చి లెస్సగా బిండివంటలతో భోజనము పెట్టించడమను కున్నాము. అట్లు గాదట! స్త్రీ విద్యట! భరత ఖండబునకు కొరతంట!.. తగినట్లు బుద్ధి చెప్పి గోబ్రాహ్మణ సమారాధనము మోక్షదాయకమని యొప్పించవలయును.. అని చెప్పించి, ఆనాటి ప్రతీపశక్తుల కుయుక్తులను, పరాన్నభుక్కుల కుళ్ళు బుద్ధులను ఉమర్ అలీషా బట్ట బయలు చేస్తారు. చదువుకున్న స్త్రీ మగని నెత్తికెక్కి పెత్తనం చేస్తుందని వచ్చిన వాదనలను దృష్టిలో వుంచుకుని, ఒక పాత్ర, విద్యా బుద్ధులు నేర్చిన స్త్రీలు అధిపత్యం కోసం పాకులాడుతారని, పెనిమిటిని గౌరవించరని, మాట వినరని ఆరోపించగా ...విద్యచే వివేకము వచ్చును గావున వివేకవంతు దాధిపత్యమునకు నర్హుడైయ్యే యుండును.. అంటూ ఆ వాదనను ఆయన పూర్వపక్షం చేస్తారు. కులం కాదు ప్రధానం గుణం ప్రధానమంటూ, బ్రాహ్మణ కులంలో పుట్టినంత మాత్రాన ఎవ్వరూ బ్రహ్మగారని, .. బ్రహ్మణుండైన గడజాతి - శ్వపచుడైనా విద్యయున్న మహాబ్రహ్మ... యగునని సాధికారంగా ప్రకటిస్తారు. ఉమర్ అలీషా కాలం నాటి సమాజ స్థితి, అభిప్రాయాలు, అభిమతాలతో బేరీజు వేసుకుని, ఆయన రచనలను పరిశీలిస్తే ఆయన విప్లవాత్మక దృష్టి విదితమౌతుంది.


query: గుంటూరు జిల్లా ఏ రాష్ట్రంలో ఉంది?

title: గుంటూరు

text: గుంటూరు దక్షిణ భారత దేశములోని ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రము లోని ఒక ముఖ్య నగరము మరియు అదే పేరుతో గల గుంటూరు జిల్లాకు పరిపాలనా కేంద్రము. ఈ నగరం 7, 43, 354 జనాభాతో రాష్ట్రం లోని మూడవ పెద్ద నగరము.[1] భారత దేశములోని పెద్ద విశ్వవిద్యాలయములలో ఒకటైన ఆచార్య నాగార్జున విశ్వవిద్యాలయము గుంటూరు - మంగళగిరి మధ్యలో ఉంది.గుంటూరు రాష్ట్ర రాజధాని అయిన తుళ్ళూరు మండలానికి జిల్లా కేంద్రం. గుంటూరు దేశంలో వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న నగరాలలో ఒక నగరం.

title: గణనయంత్రం

text: కంప్యూటర్ సమాచారాన్ని బక్షించి, మర్దనా చేసి, రంగరించి, జీర్ణించికుని, కొత్త సమాచారాన్ని మనకి ఇస్తుందని చెప్పుకున్నాం. మచ్చుకి ఈ ప్రశ్నలు చూడండి: బయట ఎన్ని డిగ్రీలు వేడిగా ఉంది? కారు ఎంత జోరుగా పరిగెడుతోంది? ఫలానా వాడి వయస్సు ఎంత? సాధారణంగా ఈ రకం ప్రశ్నలకి నిర్దిష్టంగా సమాదానాలు చెప్పడం కుదరదు. వయస్సు ఎంత అంటే ఏ 26 అనో 33 అనో చెబుతాం. చిన్న పిల్లలని అడిగితే మూడున్నర ఏళ్లు అని చెప్పినా ఆశ్చర్యపోము. కాని నిజానికి మన వయస్సు క్షణక్షణానికీ పెరుగుతూ ఉంటుంది. కాని మనం సాధారణంగా “నా వయస్సు 33 ఏళ్ల, ఆరు నెలల, మూడు రోజుల, ఎనిమిది గంటల, మూడు నిమిషాల,…. అంటూ చెప్పం. ఇలా సమాచారాన్ని కత్తిరించి కుదిమట్టంగా గుళికలలా చెయ్యడాన్ని “గుళికరించడం” (quantization) అందాం. ఇటుపైన ఉష్ణోగ్రత, వయస్సు, వేళ, మొదలైనవి కంప్యూటర్‌లోకి ఎక్కించవలసి వచ్చినప్పుడు వాటిని కత్తిరించి, గుళికరించి వాడదాం. గుళికరించగా వచ్చిన సంఖ్యలని అదే పళంగా కంప్యూటర్ వాడుకోలేదు. ఉదాహరణకి 33.14 అనే సంఖ్యనే తీసుకుందాం. దీన్ని గుళికరించి 33 చేసి ఆ పళంగా కంప్యూటరుకి ఇస్తే దానికి అర్థం కాదు. అందుకని ఆ 33 ని 100001 అని ఒకట్లు, సున్నలు ఉన్న పద్ధతిలో రాసి కంప్యూటర్‌కి ఇవ్వాలి.

title: హెయిర్ ట్రాన్స్‌ప్లాంటేషన్

text:
హెయిర్ ట్రాన్స్‌ప్లాంటేషన్ బట్టతల బాధితులకు తిరిగి జుట్టు మొలిపించుటకు చేసే చికిత్సా ప్రక్రియ.
హెయిర్ ట్రాన్స్‌ప్లాంటేషన్ క్లిష్టమైన ప్రక్రియ. చాలా జాగ్రత్తగా, ఓపికతో చేయాల్సిన సర్జరీ ఇది. ఈ రోజుల్లో హెయిర్ ట్రాన్స్‌ప్లాంటేషన్స్‌లో చాలా పద్ధతులు అందుబాటులో ఉన్నాయి. ఒక్కొక్కరికి ఒక్కోరకమైన హెయిర్ స్టయిల్ ఉంటుంది. దానికనుగుణంగా డాక్టర్లు కొత్త పద్ధతులు అభివృద్ధి పరుస్తున్నారు. అయితే హెయిర్ ట్రాన్స్‌ప్లాంటేషన్ చేయించుకోవాలనుకుంటున్న వ్యక్తి ముందుగా మంచి పేరున్న నిపుణులైన డాక్టర్‌ను, క్లినిక్‌ను కలవాలి. డాక్టర్‌ను కలిసినపుడు హెయిర్‌లాస్ ఏ మేరకు ఉంది? శిరోజాలు రాలకుండా ఉండాలంటే ఏం చేయాలి? హెయిర్ ట్రాన్స్‌ప్లాంటేషన్ ఎంత భాగం చేయాలి? తదితర అంశాలను పరిశీలించి సూచనలు చేస్తారు. హెయిర్ ట్రాన్స్‌ప్లాంట్ చేయించుకోవాలనుకుంటున్న వ్యక్తి తలలో నుంచే శిరోజాలను తీసుకోవడం జరుగుతుంది. అందుకే పూర్తి సహజసిద్ధంగా, ఎవరూ గుర్తుపట్టలేనంతగా ఉంటుంది.

title: చుంచు యెర్రగుడి

text:
చుంచు యెర్రగుడి, కర్నూలు జిల్లా, క్రిష్ణగిరి మండలానికి చెందిన గ్రామము..
చుంచు ఎర్రగుడి అనే ఈ గ్రామం కర్నూలు జిల్లా క్రిష్ణగిరి మండలంలో ఉంది. ఈ గ్రామం కర్నూలు జిల్లా లోనే చాలా పురాతనమైనది. ఈ గ్రామాన్ని మొదటగా చోళులు పరిపాలించారు. ఈ గ్రామంలో చోళులు ఒక గుడిని కట్టించారు. ఇది చాలా పురాతనమైనది. తర్వాతి కాలంలో దీనిని చాళుక్యులు పరిపాలించారు. చాళుక్యుల కాలంలో ఈ గుడి గోపురాన్ని నిర్మించారు. ఈ గుడిని మొత్తం ఒకే రాతితో నిర్మించారు. తర్వాత శ్రీ క్రిష్ణదేవరాయలు పాలించారు వీరి కాలంలో గుడి ముందరి బాగాన్ని నిర్మించారు. ఈ గుడి నిర్మాణంలో హంపి దేవాలయ నిర్మాణ నిపునులు పాల్గొనట్లు చరిత్ర చెపుతుంది. ఇక్కడ శ్రీ క్రిష్ణదేవరాయలు చెక్కించిన చాలా శాసనాలు ఉన్నాయి. ఈ గుడి పేరు రామలింగేశ్వర దేవాలయం.గుడి గోడలపై చాలా దేవతా విగ్రహనాట్యభంగిమలున్నాయి. ఈ నాట్య భంగిమలు రాత్రి వేలలో సంగీతం, నాట్యం చేస్తాయి.చరిత్ర ప్రకారం ఒక ముస్లిం త్రాగి వచ్చి ఈ శబ్దాన్ని భరించలేక సుత్తి తీసుకుని ఈ నాట్యం చేస్తున్న నాట్య భంగిమల ముక్కుల పైన కొట్టాడు. అప్పటి నుండి ఈ నాట్య భంగిమలు నాట్యం చెయుటలేదు. ఈ శబ్దాలు భరించలేక గ్రామ ప్రజలు ఇల్లు వదిలి కొంత దూరంలో కట్టుకున్నారు. రాష్ట్రంలో ఏ గుడికి లేని ప్రాముక్యత ఈ గుడికి ఉంది ఈ గుడికి ఒక చుంచు ఉంది ఇది చాలా మలుపు తిరిగి ఉంది. ఈ గుడి చాలా ఎర్రగా ఉంది అందుకే ఈ గ్రామానికి చుంచు ఎర్రగుడి అనే పేరు వచ్చింది. చరిత్ర ప్రకారం ద్రోణాచలంలో ఒక గుడి, ఈ గుడి మహబూబ్ నగర్ లో ఒక గుడిని కాలి నడకన దర్శిస్తే పునర్జన్మ ఉంటాదంటారు ఒక రాజు తన గుర్రం పైన ఈ మూడు గుడులను దర్శించాడు రాజు బదులు గుర్రానికి మోక్షం ప్రాప్తించింది
ప్రస్తుతం ఈ గుడి శిథిలావస్థలో ఉంది. పురావస్తు శాఖ అధికారంలో ఉన్నా కూడా దీనిని పట్టించుకునే వారే లేరు. ఈ గుడిలోని సంపదను దొంగలు దోచుకుంటున్నారు 2006 సంవత్సరంలో ఈ గుడి దొంగలు పడి నందిని పగులగొట్టి విలువైన సంపదను దోచుకెల్లారు.
ఈ గుడి దర్శించుకుని ఏ ప్రజా నాయకుడైనా ప్రచారం మొదలు పెడితే తప్పకుండా ఎన్నికలలో విజయం సాదిస్తాడు అనే ప్రతీతి.
ఈ గ్రామంలోని ప్రజలు ఫ్యాక్ష్యనిష్టులు కాని ఇప్పుడు ఫ్యాక్ష్యన్ ని వదులుకుని ఈ గ్రామంలోని ప్రజలు శంతి మార్గాన్ని చేపట్టారు. జిల్లాలోనే ఈ విదంగా నిర్మించబడిన గ్రామం లేదు చాలా నైపున్యంతో నిర్మించారు
ఇది మండల కేంద్రమైన క్రిష్ణగిరి నుండి 15 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన డోన్ నుండి 25 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 714 ఇళ్లతో, 3191 జనాభాతో 2339 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1621, ఆడవారి సంఖ్య 1570. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 651 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 28. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 594212.పిన్ కోడ్: 518225.

title: అందే నారాయణస్వామి

text: అందే నారాయణస్వామి గుంటూరు జిల్లా మంగళగిరిలో జన్మించాడు. నేత కార్మికుడు. మల్లాది రామకృష్ణశాస్త్రి, శివశంకరశాస్త్రి , ఉన్నవ లక్ష్మీనారాయణ, నార్ల వెంకటేశ్వరరావు మొదలైన వారితో సన్నిహితంగా మెలిగాడు. మొదటలో పద్య కవిత్వం వ్రాసినా తరువాత కథా రచయితగా ఎదిగాడు. మొత్తం వందకు పైగా కథలు వ్రాశాడు. రెండు నవలలు, నాలుగు కథాసంపుటాలు వెలువరించాడు. తొలి కథ 1940లలో ప్రకటించాడు. ఒక దశ తర్వాత అకాల అంధత్వం కూడా ఆయన సాహిత్యసేవకు అడ్డంకి కాలేకపోయింది. ఈయనకు సాహిత్య రంగంలోనే గాక చిత్రలేఖనం, సంగీతంలో కూడా ప్రవేశం ఉంది. ఈయనకు ముందు ఏ రచయిత తన కుల వృత్తికి సంబంధించిన కథా రచనలను చేయలేదు. చేనేత వృత్తితో బాగా పరిచయం ఉండటం వలన చేనేత వృత్తికి సంబంధించిన కథలను బాగా వ్రాయ గలిగాడు. అందువలన తెలుగు సాహిత్యంలో అందే నారాయణ స్వామి తొలి వృత్తి కథా రచయిత గా గుర్తింపబడ్డాడు.

title: గుంటూరు జంక్షన్ రైల్వే స్టేషను

text:
గుంటూరు జంక్షన్ రైల్వే స్టేషను ఎ-కేటగిరీ స్టేషను. ఇది గుంటూరు రైల్వే డివిజన్లో మోడల్ స్టేషను, ఆదర్శ్ స్టేషను మరియు టచ్ & ఫీల్ (మోడరన్ స్టేషన్స్) గా గుర్తింపు పొందింది. ఇది ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో అంతర్జాతీయ ప్రమాణాల స్థాయిలో అభివృద్ధికి ప్రధాన కేంద్రాలలో ఒకటిగా చేయాలని కేంద్ర ప్రభుత్వం గుర్తించి ఈ రైల్వే స్టేషను ఎంపిక చేయబడింది. ఈ ప్రయోజనం కోసం 25 కోట్ల బడ్జెట్ మంజూరు చేసింది.
సగటున, స్టేషను యొక్క ప్రయాణీకుల రద్దీ రోజుకు 25,438 సంఖ్యగా ఉంది. రోజువారీ, మొత్తం 44 ఎక్స్‌ప్రెస్, 46 ప్యాసింజర్ మరియు 18 ఈఎంయు / డిఎంయు రైళ్లు స్టేషను వద్ద నిలుస్తాయి. ఈ స్టేషను సంవత్సరానికి 7.01 మిలియన్ టన్నుల సరుకులు మరియు సరుకు రవాణా ద్వారా ఉత్పత్తి చేసిన సగటు ఆదాయం రూ.20.736 మిలియన్లు.

title: హీలియం

text:
అన్ని మూలకాలలోను హీలియం రెండ అతి తేలికైన మూలకం. మరియు విశ్వంలో అత్యధికంగా లభించే రెండవ పదార్థం. నిశ్వంలో హీలియం అధికంగా మహా విస్ఫోటనం ("") సమయంలో ఏర్పడింది. అంతే గాకుండా నక్షత్రాలలో హైడ్రోజెన్ మూలకం న్యూక్లియర్ ఫ్యూషన్ ("") కారణంగా హీలియంగా మారుతుంటుంది. భూమిమీద మాత్రం హీలియం పరిమాణం చాలా తక్కువ. భూమి మీది హీలియం కొన్ని మూలకాల
రేడియో యాక్టివ్ డికే ("") కారణంగా తయారౌతున్నది. ఇలా తయారైన హీలియం సహజ వాయువులో కలిసి ఉంటుంది. దానిని ఫ్రాక్షనల్ డిస్టిలేషన్ ("") ప్రక్రియ ద్వారా వేరు చేస్తారు.సముద్రలోతుల్లో శ్వాస పీల్చడానికి, బెలూన్లను ఉబ్బించడానికి, సిలికాన్ వెఫర్స్ తయారు చేయడానికి, అర్క్ వెల్డింగ్‌లోనూ, ఇంకా అనేక పారిశ్రామిక వినియోగాల్లోనూ ఈ హీలియం వాడతారు. క్వాంటమ్ మెకానిక్స్ అధ్యయనం చేసే పరిశోధకులకు హీలియం ఉపయోగపడుతుంది..
1868 ఆగస్టు 18న గుంటూరులో సంపూర్ణ సూర్యగ్రహణం సంభవించింది. ఈ గ్రహణం అనూహ్యంగా అసాధారణంగా దాదాపు 10 నిమిషాల సేపు ఉంది. ఆ రోజు ప్రముఖ శాస్త్రవేత్త పియర్ జాన్సన్ కూడా గుంటూరులోనే ఉన్నాడు. ప్రస్తుతం ఆర్ అగ్రహారంగా అందరూ పిలిచే రామచంద్రాపుర అగ్రహారం అనే ప్రాంతంలోని ఒక చెరువు గట్టు మీద నుంచి ఈ సూర్యగ్రహణాన్ని తిలకించాడు. ఈ సూర్య గ్రహణాన్ని చూసిన తర్వాతే ఆయన హీలియం వాయువు గురించి తన ప్రతిపాదనను ప్రపంచానికి తెలియజేశాడు.పియర్ జాన్సన్ ప్యారిస్‌కు చెందిన వ్యక్తి. గణితం, భౌతిక శాసా్త్రలను అభ్యసించాడు. అదే విధంగా స్కూల్ ఆఫ్ ఆర్కిటెక్చర్‌లో ఆర్కిటెక్ విద్యనభ్యసించాడు. అయితే అతని దృష్టంతా పరిశోధనలపై ఉండేది. దీంతో అతను తొలిసారి ప్యారిస్ విడిచి 1857లో పెరూ వెళ్లారు. అక్కడ అయస్కాంత తరంగాలను వరుస క్రమంలో పెట్టడంలో కీలక భూమిక పోషించారు. అనంతరం 1861-62 నుండి 1864 వరకు ఇటలీ, స్విజ్జర్లాండ్ దేశాల్లో సూర్య తరంగాలపై అధ్యయనం చేశారు. ఆ తరువాత సూర్యగ్రహణం సమయంలో సూర్యుని చుట్టూ ఉన్న వాయువులను కనుగొనేందుకు ఆయన మద్రాస్ రాషా్ట్రనికి వచ్చారు. అప్పుడు గుంటూరు జిల్లా ఉమ్మడి మద్రాస్ రాష్ట్రంలో ఉంది. దీంతో సూర్యగ్రహణం గుంటూరు నుండి బాగా కనిపిస్తుందని ఇక్కడి శాస్త్రవేత్తలు చెప్పడంతో ఆయన 1868 ఆగస్టు నెలలో గుంటూరు వచ్చారు. కచ్చితంగా ఇక్కడ ఎన్ని రోజులు ఉన్నారనేది తెలియకపోయినా ఆగస్టు 18న గుంటూరు నుండే సంపూర్ణ సూర్యగ్రహణ సమయంలో సూర్యుని చుట్టూ హీలియం వాయువు ఉన్నట్లు గుర్తించారు. (ఆంధ్రజ్యోతి 18.8.2014)

title: సూక్ష్మ అర్థ శాస్త్రము

text: సూక్ష్మ అర్ధశాస్త్రాన్ని సామాన్యంగా ధరల సిద్ధాంతము (Price Theory) అని కూడా అంటుంటారు. ఒక వినియోగదారుడు తన సంతృప్తిని ఏ విధంగా గరిష్ఠం (వీలయినంత ఎక్కువ) చేసుకొంటాడో, ఒక సంస్థే విధంగా గరిష్ఠలాభాలను పొందుతుందో నిర్ణయించే సూత్రాలు ఈ విభాగం పరిధిలోనికి వస్తాయి. - ఏ వస్తువులు ఉత్పాదన చేయాలి? ఎంత పరిమాణంలో ఉత్పత్తి చేయాలి? సాధనాల కొరత ఎలా ఉంది? సాధనాల కేటాయింపు ఎలా జరగాలి - వంటి విషయాలకు ఈ విభాగంలో ప్రాముఖ్యత లభిస్తుంది.

title: దాసరి ప్రసాదరావు

text:
దాసరి ప్రసాదరావు (జననం. జనవరి 21 1950) భారతదేశానికి చెందిన కార్డియో థొరాసిక్ సర్జన్. ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో తొలి కరోనరీ బైపాస్ సర్జరీ చేసిన వ్యక్తిగా ప్రసిద్ధి చెందారు. ప్రజలకు అందుబాటులో వైద్యసేవలందిస్తున్నారు. ఆయన చేసిన సేవలకుగాను 2001 లో భారతదేశం పద్మశ్రీ పురస్కారంతో గౌరవించింది. కేర్ హాస్పటల్ లో ఛీఫ్ కార్డియో థొరాసిక్ సర్జన్ గా, వైస్ చైర్మన్ గా, మేనేజింగ్ డైరక్టరుగా వ్యవహరించారు. ఆధునిక వైద్యం జనసామాన్యానికి అందుబాటులో ఉండేటట్లు చేయదానికి విశేష కృషి చేసారు.
ఆయన ప్రకాశం జిల్లా కొప్పోలు గ్రామంలో 1948 ఆగస్టు 10 న జన్మించారు. స్థానిక ప్రాథమిక పాఠశాల, ఉన్నతపాఠశాలలో విద్యనభ్యసించారు. గుంటూరు మరియు విజయవాడ కళాశాలలలో గ్రాడ్యుయేషన్ పూర్తిచేసారు. ఆయన ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లోని గుంటూరు లో వైద్య పాఠశాలను ప్రారంభించారు. అదే పాఠశాలలో జనరల్ సర్జరీ రెసిడేన్సీని పూర్తిచేసారు. ఆయన ఎం.బి.బి.ఎస్. మరియు ఎం.ఎస్. లను గుంటూరు మెడికల్ కాలేజీలో పొందారు. కొత్తగా గుండె ఆపరేషన్లలో ఉన్న ఆధునిక పోకడలకు ఆకర్షితులైనారు. ఆయన ఆల్ ఇండియా ఇనిస్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెడికల్ సైన్సెస్ కు రెసిడెంట్ గా కార్డియో సర్జరీ విభాగంలో చేరారు. ఆయన 1979 లో అచట ఎం.సిహెచ్ (గుండె శస్త్ర చికిత్స) డిగ్రీ పొందారు.

title: మంచి మరియు చెడు

text: వాటిని కలిగి ఉండే విలువలు మరియు ప్రజలు పర్యావరణ విధానానికి అణుకువగా ఉంటాయి. ఒకవేళ ఇది జరిగితే, పర్యావరణానికి మొత్తంగా "మంచి" అనే పదం సాధికారంగా ఏ రకమైన వ్యక్తి అవలంబిస్తాడు? పర్యావరణ విధానం మంచిదా లేదా చెడ్డదా అనే విశ్లేషణ మరియు లెక్కింపు చేయటానికి ఎవరికి అధికారం ఉంది? ఏ ప్రాధాన్యతా లక్షణాలను ఉపయోగించాలి? మరియు ఏ ప్రాధాన్యతా లక్షణాలను ఉపయోగించి పర్యావరణ విధానాన్ని మార్చాలి, ముఖ్యంగా అతిపెద్దవైన వాతావరణం (శీతోష్ణస్థితిలో మార్పు) లేదా సముద్రాలు (నిర్మూలనం) లేదా అడవులు (కొట్టివేత) ?

title: గుంటూరు జిల్లా పుణ్యక్షేత్రాలు

text: మంగళగిరి శ్రీ లక్ష్మీ నృసింహస్వామివారి గాలిగోపురం రాష్ట్రంలో అత్యంత ఎత్తయినది.రెండు శతాబ్దాలను పూర్తిచేసుకుంది.మంగళగిరి గాలిగోపురాన్ని తొలగించి దానిస్థానే మళ్లీ అదేరీతిలోనూతనంగా కొత్త గోపురం నిర్మాణాన్ని చేపట్టాలని ప్రభుత్వం నిర్ణయించింది.11 అంతస్తులతో 157 అడుగుల ఎత్తును కలిగి...కేవలం 49 అడుగుల పీఠభాగంతో గాలిలో ఠీవిగా నిలబడినట్టు కనిపిస్తూ సందర్శకులను అబ్బురపరిచే అద్వితీయ నిర్మాణమిది.దీనిని 1807-09 కాలంలో నాటి ధరణికోట జమిందారు శ్రీ రాజా వాసిరెడ్డి వేంకటాద్రినాయుడు నిర్మించారు. ఈ గోపుర పీఠభాగం పూర్తిగా రాతిచే నిర్మితమైంది. ఈ రాతి కట్టడానికి అన్నీ వైపులా పగుళ్లు వచ్చాయి.గోపుర పీఠభాగం త్రీడీ లేజర్ స్కానర్‌తో పునాదుల అంతర్భాగాన్ని స్కానింగ్ చేయించాలని భక్తులు కోరుతున్నారు.మంగళగిరి గోపురాన్ని ఈ ప్రాంత ప్రజలు వారసత్వ సంపదగా భావిస్తుంటారు.[1]

title: గుంటూరు

text: నగర పాలక సంస్థకు వార్డు సభ్యులను, మేయర్ ను ప్రజలు ఎన్నుకుంటారు. వీరి ఆధ్వర్యంలో నడిచే నగర పాలన సంస్థకి అత్యున్నత అధికారి కమీషనర్. వీరికి సహాయంగా అదనపు కమీషనర్, ఖాతాపరీక్షకుడు, ఉప కమీషనర్, పురపాలక ఇంజనీర్, అరోగ్య అధికారి, జీవశాస్త్రవేత్త, ఉప నగర ప్రణాళిక అధికారి వుంటారు.ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో గ్రేటర్ విశాఖ తరువాత అంత పెద్ద నగరపాలక సంస్థని కలిగి గ్రేటర్ గుంటూరుగా మార్పుచెందిన మరో నగరం గుంటూరు మహా నగరం.

title: కె.వీరరాఘవరావు

text: గుంటూరు జిల్లా తొట్టెంపూడి గ్రామం. నాన్న కె.వెంకటేశ్వర్లు, అగ్రికల్చరల్ మార్కెటింగ్ కార్యదర్శిగా రిటైరయ్యారు. అమ్మ ధనలక్ష్మి.గుంటూరు జిల్లా మద్దిరాల లో జవహర్ విద్యాలయంలో 6 నుంచి 10వ తరగతి వరకు చదివారు.విజయవాడ వీఆర్ సిద్ధార్థ కాలేజీలో బీటెక్ కంప్యూటర్‌సైన్స్ 2001లో పూర్తి చేశారు.నాలుగో ప్రయత్నంలో ఐఏఎస్‌కు ఎంపికయ్యారు.తొలి పోస్టింగ్ మదురై అసిస్టెంట్ కలెక్టర్ ట్రైనీ. తర్వాత తిరునల్వేలి సబ్ కలెక్టర్‌గా, కడలూరు అడిషనల్ కలెక్టర్‌గా, తిరుచ్చి నగర కమిషనర్‌గా, కడలూరు, విల్లుపురం జిల్లాల్లో సైక్లోన్ బాధితుల పునరావాస ప్రాజెక్టు డైరెక్టర్‌గా, తిరువళ్లూరు జిల్లా కలెక్టర్‌గా పని చేశారు. జల్లికట్టు వివాదాన్ని సామరస్యంగా పరిష్కరించిన అధికారి.బడుగుల దేవుడిగా చెప్పుకునే కలెక్టర్.కనీస సదుపాయాల కోసం ప్రజలు తన వద్దకు రావడం కాదు, అవి తెలుసుకోవడం కోసం, వాటిని పరిష్కరించడం కోసం తనే వారి దగ్గరికి వెళ్తానంటారు. గంటల తరబడి క్యూలో నిలబెట్టి ప్రజలకు సమస్యను సృష్టించకుండా సత్వరం ఆ సమస్యను తేల్చేస్తారు.ఎక్కడ పని చేసినా ఏ స్కూలుకెళ్లినా, కార్యాలయానికి వెళ్లినా అవి పరిశుభ్రంగా వున్నాయా లేదా, అక్కడ మొక్కలు వున్నాయా లేదా అని పరిశీలిస్తుంటారు.

title: వేదగిరి రాంబాబు

text: వేదగిరి రాంబాబు గుంటూరు జిల్లా తెనాలి తాలూకా చుండూరులో 1952 అక్టోబరు 14న పూర్ణచంద్రరావు, భార్గవి దంపతులకు జన్మించాడు. అతని తండ్రి ఎక్సైజ్ శాఖలో ఉద్యోగిగా తన విద్యుక్త ధర్మాన్ని సక్రమంగా నిర్వహిస్తున్నందువల్ల రాష్ట్రంలో అనేక ప్రాంతాలకు బదిలీ పై వెళ్ళవలసి వచ్చింది. అందువల్ల రాంబాబు బాల్యం, చదువు అంతా వివిధ ప్రాంతాలలో కొనసాగింది. రాంబాబు నాటకాలలోగానీ, సినిమా ఛాన్సులకోసం ప్రయత్నించడం కానీ అతని తండ్రికి యిష్టముండేది కాదు. డిగ్రీ చదువుతున్నప్పుడే అతనిలో సాహిత్యం పట్ల క్రమంగా అభిరుచి పెరిగింది. సాహితీ కారునిగాఅతనికి యర్రంశెట్టి సాయి రచనలు స్ఫూర్తిదాయకంగా నిలిచాయి. ప్రముఖ రచయితలైన యర్రంశెట్టి సాయి, ఆదివిష్ణు, విహారిలు లను గురుతుల్యులుగా అతను భావిస్తాడు. 1974 సంవత్సరంలో డిగ్రీ ఫైనలియర్‌లో చదువుతుండగా ఆంధ్రపత్రిక దీపావళి కథల పోటీకి సరదాగా పంపిన తన తొలికథ ‘సముద్రం’ బహుమతి సాధించిపెట్టింది. ఇక అదే క్రమంలో అప్పటి ప్రముఖ వారపత్రికలైన యువ, జ్యోతి, స్వాతి, ఆంధ్రపత్రికలకు వరసగా కథలు పంపిస్తుండేవాడు. కొంతకాలం ఆలిండియా రేడియోలో అనౌన్సర్‌గా పనిచేశాడు.[2]

title: గుంటూరు మిరపకాయ

text: గుంటూరు మిరపకాయలు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి చెందిన గుంటూరు జిల్లా లో పండుస్తున్న మిరపకాయలు. ఈ మిరపకాయలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఆసియా, కెనడా మరియు యూరోప్ దేశాలకు ఎగుమతి అవుతున్నాయి. గుంటూరు జిల్లా అనెక మిరపకాయలకు, మిరపకాయ పొడికి ప్రసిద్ధి చెందింది. ఈ ఉత్పత్తులు శ్రీలంక, బంగ్లాదేశ్, మధ్యతూర్పు, దక్షిణ కొరియా, యు.కె మరియు యుఎస్ & లాటిన్ అమెరికాలకు ఎగుమతి అవుతున్నాయి. ఈ మిరపకాయలు వివిధ రంగులు మరియు వివిధ రకాల రుచులను దానిలో ఉన్నా కాప్సికం పరిమానాన్ని బట్టి కలిగి పుంటాయి. భారతదేశంలోని ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో వివిధ రకాల వంటలలో ఈ గుంటూరు మిరప కాయలను ఉపయోగిస్తారు.

title: కడుపునొప్పి

text:
నొప్పి ఏ భాగంలో ఉంది? : అపెండిసైటిస్ కారణంగా కలిగే కడుపు నొప్పి ఉదరకోశంలో కుడి కింది భాగంలో, అపెండిక్స్ ఉన్న ప్రాంతంలో ఏర్పడుతుంది.
సాధారణంగా అపెండిసైటిస్ నొప్పి బొడ్డు ప్రాంతంలో ఆరంభమై నెమ్మదిగా అపెండిక్స్ ఉన్న ఉరదకోశంలోని కుడివైపు కింది భాగానికి చేరుతుంది.

title: నడికుడి–మాచర్ల రైలు మార్గము

text: ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో గుంటూరు జిల్లాలోని నడికుడి రైల్వే స్టేషను నుండి మాచర్ల రైల్వే స్టేషను మధ్య ప్రాంతాలను నడికుడి–మాచర్ల రైలు మార్గము అనుసంధానిస్తుంది. సౌత్ సెంట్రల్ రైల్వే జోన్ లోని గుంటూరు రైల్వే డివిషను నిర్వహణలో ఏడు విభాగాల్లో ఇది ఒకటి. ఇంకనూ ఈ మార్గం నల్లపాడు-పగిడిపల్లి రైలు మార్గము విభాగంతో అనుసంధానిస్తుంది. ఈ బ్రాంచ్ లైన్ అనేది విద్యుద్దీకరణ లేని ఒక (సింగిల్ ట్రాక్ రైల్వే) వరుస రైలు మార్గము మాత్రమే కలిగినది.

title: పుష్కరము

text: నదీ బాగోగులు, అనగా నదీ పర్యావరణము, పరిశుభ్రతను తెలుసుకొనేందుకే పుష్కరాలు ఆచరించడమనే సంప్రదాయం పుట్టిందని పలువురి అభిప్రాయం. నదీ తీరంలో ఎక్కడ మెరక, పల్లం ఉంది? ఎక్కడెక్కడ కోతకు గురవుతున్నది? ఎక్కడ చెట్లు నరికివేశారు? ఏ ప్రాంతంలో కలుషితమౌతోంది? అనే విషయాలు అధ్యయనం చేసి, దాని బాగోగులు చూడటానికే 12 సంవత్సరాలకి ఒకసారి నిర్వహించే ప్రక్షాళన కార్యక్రమమే పుష్కరాలు అని, అంతే గాని కేవలం పూజలు నిర్వహించి స్నానాలు చేయడానికి కాదని సుప్రసిద్ధ మహాసహస్రావధాని గరికపాటి నరసింహారావు అభిప్రాయపడ్డారు . హృదయంలో పశ్చాత్తాపం మార్పు వస్తే తప్ప నదిలో కేవలం స్నానం చేయడం వలన చేసిన పాపాలు పోవని, పుణ్యం రాదని, వాస్తవానికి ఆధ్యాత్మికత జోడించంవలనే ప్రజలకు నదీ ప్రాముఖ్యత తెలుస్తున్నదని పలువురి అభిప్రాయం.

title: గుంటూరు జిల్లా

text: భారత స్వాతంత్ర్య సంగ్రామం లోను, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర ఏర్పాటు లోను జిల్లా ప్రముఖ పాత్ర వహించింది. 1947లో దేశానికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చినపుడు మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీ మద్రాసు రాష్ట్రంలో భాగం అయింది. మద్రాసు రాష్ట్రం లోని తెలుగు మాట్లాడే జిల్లాలు ప్రత్యేక రాష్ట్రం కావాలని వాదించాయి. ఫలితంగా 1953లో 11 జిల్లాలతో ఆంధ్ర రాష్ట్రం ఏర్పడింది. 1970 ఫిబ్రవరి 2 న ప్రకాశం జిల్లా ఏర్పాటు చేసినపుడు జిల్లా రూపురేఖలలో మళ్ళీ మార్పులు చోటు చేసుకున్నాయి. ఒంగోలు తాలూకా మొత్తం, బాపట్ల, నరసరావుపేట, వినుకొండ తాలూకాలలోని కొన్ని ప్రాంతాలను విడదీసి ప్రకాశం జిల్లాను ఏర్పాటు చేసారు. దీనితో జిల్లా వైశాల్యం 15032 చ. కి. మీ నుండి 11,347 చ. కి. మీకి తగ్గిపోయింది.

title: లైఫ్ అఫ్ పై

text: ఈసారి కథలో బోట్లో తనతో పాటూ తన అమ్మ, షిప్ లోని వంటవాడు, ఒక నావికుడు ఉన్నారు. నావికుడికి షిప్ లోంచి బయటపడి బోట్లోకి వచ్చే సమయంలో కాలు విరిగి నడవలేకుండా ఉన్నాడు. వంటవాడు తను సర్వైవ్ అవ్వడానికి దేనికైనా తెగించగలిగే క్రూరుడు. తనని రక్షించుకునే ప్రయత్నంలో ఎలాగో చివరకు వంటవాడిని చంపి పై ఒక్కడే బోట్లో మిగులుతాడు. ఇదుగో కొన్నాళ్ళ తర్వాత ఇప్పుడు ఇక్కడ ఇలా తేలాను, ఈ కథ ఎలా ఉంది? పోనీ ఇదైనా నమ్ముతారా లేక ఇంకేమన్నా మార్చాలా చెప్పండి అని అడిగాడు. వచ్చిన వాళ్ళిద్దరూ మొహాలు చూసుకుని, “అలా కాదులే షిప్ ప్రమాదం గురించి ఏమైనా చెప్పగలిగితే చెప్పు చాలు. నీకు రావాల్సిన నష్టపరిహారం జపాన్ షిప్పింగ్ కంపెనీ తొందర్లోనే అందే ఏర్పాట్లు చేస్తుంది” అన్నారు. వాళ్ళు వెళ్ళిపోబోతుండగా పై ఆపి, మీరు నేను చెప్పిన రెండిటిలో ఏ వర్షన్ నమ్ముతారు అని అడిగాడు. వాళ్ళు తాము పులి ఉన్న కథే బావుంది అని చెప్తే, పై నవ్వి “so it goes with god” అంటాడు.

title: శ్రీ వీరభద్రస్వామి దేవాలయము (మాచెర్ల)

text:
శ్రీ వీరభద్రస్వామి దేవాలయం (శ్రీ భద్రకాళీ సమేత వీరభద్రస్వామి దేవాలయం,శ్రీ కామేశ్వరి సమేత ఇష్ఠకామేశ్వరస్వామి దేవాలయం) రాష్ట్రంలో గొప్ప విశిష్టత గల దేవాలయంగా పేరెన్నెకగలది. ఇది 8-14 శతాబ్ధాల నడుమ నిర్మించబడినది. ఈ దేవాలయం గుంటూరు జిల్లా మాచర్ల పట్టణంలోని ప్రసిద్ధ శ్రీ లక్ష్మీ చెన్నకేశవ స్వామి దేవాలయం ప్రక్కన దక్షణం వైపున కలదు.
శ్రీ భద్రకాళీ సమేత వీరభద్రస్వామి దేవాలయమును మాచర్ల కరణం (దేశ్ పాండ్యా)రామరాజు కట్టీంచారు. శ్రీ లక్ష్మీ చెన్నకేశవ స్వామి దేవాలయం నిర్మించిన నాలుగు వందల సంవత్సరాలకు క్రీ.శ. 1450లో ఈ గుడి నిర్మాణం జరిగింది. ఈ దేవాలయ ఆవరణలో శ్రీ ఇష్ఠకామేశ్వర, శ్రీ సుబ్రహ్మణ్యేశ్వరస్వామి, మహాక్ష్మీ అమ్మవారి దేవాలయాలు ఉన్నాయి.

title: నందివెలుగు ముక్తేశ్వరరావు

text: నందివెలుగు ముక్తేశ్వరరావు గుంటూరు జిల్లా భట్టిప్రోలు మండలం ఓలేరు లో జన్మించారు.నల్గొండ జిల్లా కలక్టర్ గా,దేవాదాయ, ధర్మాదాయ శాఖ,భాషా సాంస్కృతిక శాఖ కమిషనర్ గా పనిచేశారు.మాతృభాషలోనే ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలు జరిపారు.అధికార భాష అమలులో జిల్లాను ముందుంచారు.నల్గొండ స్ఫూర్తితో ఇతర జిల్లాల్లో కూడా ఈయన విధానాలు అమలుచేశారు.ఈయన హయాములో ప్రభుత్వ కార్యాలయాలన్నింటిలో తెలుగు ఓవెలుగు వెలిగింది.తెలుగులోమాత్రమే అధికారులు కలం కదిపారు. ఇంగ్లీషు రాతలు, మాటలకు స్వస్తి పలికి తెలుగులోనే వాక్యాలు, నిర్మాణకూర్పు చక్కగా చేశారు. అన్నిశాఖల కార్యాలయాల బోర్డులతో పాటు ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలన్నీ అమ్మభాషలోనే రాశారు.పోలీసులు మొదలుకొని ఎస్పీ వరకు.. గ్రామకార్యదర్శి మొదలుకొని కలెక్టర్ దాకా.. అభియోగప్రతాలు మొదలుకొని న్యాయస్థానాల తీర్పుల వరకు.. అచ్చతెలుగులోనే రూపొందించి అమలు చేశారు. ప్రభుత్వ కార్యాలయాల బోర్డులు, ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలతో పాటు దరఖాస్తుతో సహా తెలుగులోనే రాశారు.ఇంగ్లీషులోని కొన్నిపదాలను తెలుగులోకి మార్పు చేయడం కష్టమే అయినప్పటికీ కష్టపడి మరీ మాతృభాషను ఉపయోగించారు. జిల్లా కలెక్టర్ గా ఈయన ప్రత్యేక చొరవ, కృషి ఫలితంగానే తెలుగుభాష జిల్లాలో ప్రాచుర్యం పొందింది. తెలుగులోనే ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలు జరపాలనే ఆదేశాలతో అధికారుల్లో వచ్చింది.ఆ మార్పుతో జిల్లాలో తెలుగుకు రక్షణ ఏర్పడింది. అధికారభాషను అమలుచేస్తూ రాష్ట్రంలో జిల్లాను ముందువరుసలో నిలిపి అవార్డు కూడా స్వీకరించారు.

title: తమిరిశ

text: పద్మశ్రీ ఆళ్ళ గోపాలకృష్ణగోఖలే:- తమిరిశ గ్రామంలోని ఒక సాధారణ కుటుంబంలో జన్మించిన వీరు, ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో తొలి గుండె మార్పిడి ఆపరేషన్ నిర్వహించారు. ఇంత వరకు 14 గుండె మార్పిడి ఆపరేషన్లు, 3 ఊపిరితిత్తుల మార్పిడి అపరేషన్లూ నిర్వహించారు. సుమారు 10,000 గుండె శస్త్ర చికిత్సలు నిర్వహించారు. వీరు గుంటూరు ప్రభుత్వ అసుపత్రిలో ప్రభుత్వ, ప్రైవేటు భాగస్వామ్యంలో, ఎన్.టి.అర్.వైద్యసేవా పథకం క్రింద, పేదలకు ఉచితంగా గుండె శస్త్రచికిత్సలు చేస్తున్నారు. గుంటూరు ప్రభుత్వ ఆసుపత్రిలో మొట్టమొదటి సారిగా, ఫిబ్రవరి/2016లో ఉచిత గుండె మార్పిడి శస్త్ర చికిత్స చేయుటకు సమాయత్తమగుచున్నారు. [1]

title: చండ్ర పుల్లారెడ్డి

text:
అక్కడ ఇంజనీరింగ్ చదువుతూవుండగా నాటి బ్రిటిష్ పాలకులు జవహర్లాల్ నెహ్రూను అరెస్ట్ చేయడాన్ని నిరసిస్తూ విద్యార్థులతో కలిసి ధర్నా చేశారు.దాంతో కాలేజీ యాజమాన్యం ధర్నాకు ముఖ్య కారకులైన చండ్ర పుల్లారెడ్డి మరియు రాచమల్లు రామచంద్రారెడ్డి గార్లను క్షమాపణ చెప్పాలనికోరగా వారు నిరాకరించారు. కాలేజీ ప్రిన్సిపాల్ వారిరువురిని కాలేజీ నుండి బహిష్కరించారు.అప్పటికే స్వతంత్ర భావాలు,నాటి మద్రాస్ కమ్యూనిస్టు నాయకులు కుమారమంగళం లాంటి వారి ప్రసంగాల వల్ల కమ్యూనిస్టు భావజాలం సీపీ గారిలో బలంగా ఉండేవి.1937 మే 1 వ తేదీన నాటి ఉమ్మడి రాష్ట్రంలో గుంటూరు జిల్లా కొత్తపట్నంలో 15 రోజులపాటు జరిగిన రాజకీయ పాఠశాలలో వెలుగోడు గ్రామం నుండి ఔత్సాహిక యువకులతో పాటు చండ్ర పుల్లారెడ్డి గారు కూడా పాల్గొన్నారు.ఆ రాజకీయ పాఠశాలకు పుచ్చలపల్లి సుందరయ్య,చండ్ర రాజేశ్వరరావు వంటి ప్రభుతులు అధ్యాపకులుగా ఉండేవారు.1941 నాటికి పూర్తి స్థాయి కమ్యూనిస్టుగా మారి కర్నూలు జిల్లా కమిటీ సభ్యుడిగా వున్నారు.1946 లో కమ్యూనిస్టు పార్టీ జిల్లా కార్యదర్శిగా ఎన్నికయ్యారు.1949 మధ్యకాలంలో డిటెన్యూ కింద అరెస్టు కాబడి 1951లో విడుదలయ్యారు.1952 మద్రాస్ అసెంబ్లీకి జరిగిన ఎన్నికల్లో నందికొట్కూరు నియోజకవర్గ అభ్యర్థిగా ఉమ్మడి కమ్యూనిస్టు పార్టీ తరుపున పోటీ చేసి తన ప్రత్యర్థి ,కాంగ్రెస్ అభ్యర్ధి, భూస్వామి అయిన మద్దూరు సుబ్బారెడ్డి మీద 10000 ఓట్ల మెజారిటీతో గెలుపొందారు.ఎమ్మెల్యేగా మద్రాస్ అసెంబ్లీలో రాయలసీమ వెనకబాటుతనాన్ని ప్రశ్నిస్తూ సీపీ గారు చేసే ప్రసంగాలకు ముఖ్యమంత్రి రాజగోపాలచారి గారిచే " రాయలసీమ తరుపున పోరాడడానికి గట్టివాడే దొరికాడే " అని అనిపించుకున్నాడు.1953 రాష్ట్ర విభజన తరువాత 1955 లో పోటీచేసి ఓడిపోయారు. మళ్ళీ 1962 లో జరిగిన ఉప ఎన్నికల్లో మిడుతురు నియోజకవర్గం నుండి పోటీచేసి ఓటమి పాలయ్యారు.అది మొదలు సీపీ గారు తన చివరి శ్వాస వరుకు ఎన్నడూ ప్రత్యక ఎన్నికల్లో పాల్గొనింది లేదు.1946-51 మధ్యకాలంలో సాగిన తెలంగాణ ప్రజల సాయుధ పోరాటంలో పలుమార్లు అరెస్ట్
అయ్యి జైలుపాలయ్యారు.1964 లో భారత కమ్యూనిస్టు పార్టీలో మొదలైన సైద్ధాంతిక విభేదాల్లో పుచ్చలపల్లి సుందరయ్య ,మాకినేని బసవపున్నయ్య, తరిమెల నాగిరెడ్డి గార్లతో కలిసి సీపీఎం వైపుకు వచ్చారు. జైలు నుంచి విడుదలై 1952లో జరిగిన సాధారణ ఎన్నికల్లో శాసనసభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యారు.1975లో సి.పి., సీపీఐ (ఎం-ఎల్) కేంద్ర కమిటీ సభ్యుడయ్యారు. 1979లో యస్.యన్.యస్ స్థానంలో కేంద్రకమిటీ జనరల్ సెక్రటరీ కాగలిగారు. 1980 ప్రత్యేక మహాసభలో కేంద్రకమిటీ జనరల్ సెక్రటరీగా ఎన్నికయ్యారు.

title: నరిశెట్టి ఇన్నయ్య

text:
నరిశెట్టి ఇన్నయ్య 1937, అక్టోబరు 31 న గుంటూరు జిల్లా చేబ్రోలు శివారు పాతరెడ్డిపాలెంలో జన్మించాడు. తెలుగులో రాజకీయ, సాంఘిక, తాత్విక రచనలు మరియు కొన్ని అనువాదాలు చేశాడు. ప్రముఖ హ్యూమనిస్ట్ ఎం.ఎన్. రాయ్ రచనలు అనువదించాడు. తెలుగు అకాడమీ వీటిని ప్రచురించింది. ఇతడు హేతువాది. తెలుగులో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాజకీయ చరిత్ర రచించాడు.
ఇన్నయ్య ఉన్నత పాఠశాలలో చదువుతుండగా, వారి నాన్న రాజయ్య ఆంధ్రప్రభ, భారతి తెప్పించేవాడు. మద్రాసు నుండి నార్ల వెంకటేశ్వరరావు సంపాదకత్వాన వచ్చే పత్రిక కోసం రోజూ ఎదురు చూచి చదివేవాళ్ళు. అప్పట్లో అన్నా ప్రగడకామేశ్వరరావు గారి అంకుశం, బండి బుచ్చయ్య గారి ములుకోల, సూర్యదేవర రాజ్యలక్ష్మి గారి తెలుగుదేశం, వాహిని చదువుతుండే వాడు. రాజకీయ హడావుడి ఎక్కువగా ఉండేది. తెనాలినుండి జ్యోతి పక్షపత్రిక, రేరాణి, అభిసారిక వచ్చేవి. ధనికొండ హనుమంతరావు సంపాదకత్వాన అభిసారిక యువతను పెద్దలను ఆకట్టుకున్నది. మద్రాసు నుండి తెలుగు స్వతంత్ర వచ్చేది. ఆ విధంగా ఉన్నత పాఠశాలలోనే వివిధ పత్రికలు చదువుతుండడం వలన, ఆయన ప్రజావాణిలో వ్రాయడానికి అలవాటుపడ్డాడు.
ఇన్నయ్య విద్యాభ్యాసం చేస్తున్నపుడు అనగా ఇంటర్మీడియట్ మొదటి సంవత్సరంలో ప్రజావాణిలో ఉద్యోగంలో చేరాడు.1954 నుండి పదేళ్ళ పాటు "ప్రజావాణి"కి రాశాడు. అనేక అనువాదాలు కూడా చేశాడు. ఇన్నయ్య సోదరుడు విజయరాజకుమార్ కల్లు గీత సత్యాగ్రహంలో పాల్గొని అరెస్టు కాగా 1954లో కాలేజీ చదువు ఒక సంవత్సరం వాయిదా వేసుకుని ఇంటి పోషణకు ప్రజావాణిలో ఉద్యోగం చెయ్యవలసి వచ్చింది. లచ్చన్న నాయకత్వంలో జరిగిన గీత సత్యాగ్రహం, రాష్ట్రంలో మధ్య నిషేధం తొలగించాలని పోరాడి గెలిచింది. ఈ నేపథ్యంలో ఆయన ఉద్యోగం చేశాడు. తొలుత గుంటూరువారి తోటలో అద్దెకుండేవాళ్ళు. ఇన్నయ్య తండ్రి రాజయ్య పొలాలు పోగొట్టుకుని, జబ్బు పడ్డాడు. ఇన్నయ్య ఉద్యోగం చేస్తూ జబ్బుపడ్డాడు. అయినా వారి అన్న జైలు నుండి తిరిగి వచ్చే వరకూ ప్రజావాణిలో ఉద్యోగం చేశాడు. అప్పుడు రచయితలతో, రాజకీయవాదులతో పరిచయమైంది. ప్రజావాణి రాజకీయ వారపత్రికగా ప్రభావం చూపెట్టింది. కమ్యూనిస్టు వ్యతిరేకత పత్రికలో ఉండేది. ప్రజావాణి విమర్శలకు రాష్ట్ర కమ్యూనిస్టు నాయకులు స్పందించారు. మద్దుకూరి చంద్రశేఖరరావు వంటి వారు ప్రతి విమర్శల్ని వారి పత్రికలలో రాశారు.

title: పోపూరి పూర్ణచంద్రరావు

text: పోపూరి పూర్ణచంద్రరావు స్వచ్ఛంద సంఘసేవకుడు. విరాళాల ద్వారా కోట్ల రూపాయలు సమీకరించి నైస్ ("నీడీ ఇల్లిటరేట్ చిల్డ్రన్ ఎడ్యుకేషన్") అనే ఒక సేవా సంస్థను ఏర్పాటు చేసి దాని ఆధ్వర్యంలో ఒక పాఠశాలను ఏర్పాటు చేసి అనాథ పిల్లలకు విద్యాదానం చేస్తున్నాడు. 2002లో పదిమంది పిల్లలతో ప్రారంభమైన ఈ పాఠశాలలో 2017లో 250 మంది పైగా పిల్లలున్నారు. ఈ సంస్థ గుంటూరు జిల్లా నాదెండ్ల మండలంలోని మైనంపాడు గ్రామంలో ఉంది. రాష్ట్రంలో ఉన్న వివిధ సేవాసంస్థలను సందర్శించి అందులో ఉన్న మంచి పద్ధతులను ఇక్కడ అమల్లో పెట్టడం విశేషం.

title: గోదావరి నది పుష్కరము

text: నదీ బాగోగులు, అనగా నదీ పర్యావరణము, పరిశుభ్రతను తెలుసుకొనేందుకే పుష్కరాలు ఆచరించడమనే సంప్రదాయం పుట్టిందని పలువురి అభిప్రాయం. నదీ తీరంలో ఎక్కడ మెరక, పల్లం ఉంది? ఎక్కడెక్కడ కోతకు గురవుతున్నది? ఎక్కడ చెట్లు నరికివేశారు? ఏ ప్రాంతంలో కలుషితమౌతోంది? అనే విషయాలు అధ్యయనం చేసి, దాని బాగోగులు చూడటానికే 12 సంవత్సరాలకి ఒకసారి నిర్వహించే అభివృద్ధి కార్యక్రమమే పుష్కరాలు అని, అంతే గాని కేవలం పూజలు నిర్వహించి స్నానాలు చేయడానికి కాదని సుప్రసిద్ధ మహాసహస్రావధాని గరికపాటి నరసింహారావు అభిప్రాయపడ్డారు [1]. హృదయంలో పశ్చాత్తాపం మార్పు వస్తే తప్ప నదిలో కేవలం స్నానం చేయడం వలన చేసిన పాపాలు పోవని, పుణ్యం రాదని, వాస్తవానికి ఆధ్యాత్మికత జోడించంవలనే ప్రజలకు నదీ ప్రాముఖ్యత తెలుస్తున్నదని పలువురి అభిప్రాయం....................,..............

title: గుంటూరు

text: గుంటూరు నుండి విజయవాడకు దాదాపు ప్రతి పావుగంటకు ఒక బస్సు ఉంటుంది. వీటికి తోడు వందలాది ప్రైవేటు బస్సులు హైదరాబాదుకు, ఇతర ప్రధాన నగరాలకు నడుస్తుంటాయి.ఎన్టీఆర్ బస్ స్టేషను ప్రముఖమైన ఒక బస్ స్టేషను. రాష్ట్రంలో 3వ పెద్ద బస్ స్టేషను. నగరం లోపలి ప్రయాణాలకు సిటీ బస్సులు, ఆటోలు, రిక్షాలు ఇంకా ప్రైవేటు వాహనాలు (మోటారు సైకిళ్ళు, కారులు, సైకిళ్ళు వంటివి) అధికంగా వాడుతారు. సరకుల రవాణాకు లారీలు సప్లై చేసే కంపెనీలు నగరంలో చాలా ఎక్కువ ఉన్నాయి.

title: ఆలపాటి వెంకట్రామయ్య

text:
ఆలపాటి వెంకట్రామయ్య ఒక స్వాతంత్ర సమరయోధుడు. వీరు గుంటూరు జిల్లా కేంద్ర సహకార బ్యాంక్ ఛైర్మనుగా, తెనాలి పురపాలకసంఘం ఛైర్మనుగా మంత్రిగా, డి.సి.సి అధ్యక్షులుగా పని చేసినారు. ఏ వ్యక్తీ తన నూరు సంవత్సరాల జీవితకాలంలో చేయలేని అభివృద్ధి పనులను, వీరు చేసి, తన జీవితాన్ని చరిత్రపుటలలో నిలుపుకున్నారు. అతి తక్కువ కాలంలో ఎక్కువ పదవులు చేపట్టి, ప్రతి పదవికీ వన్నె తెచ్చిన ఘనులు, వీరు.
2017,ఆగష్టు-26న తెనాలిలో వీరి శతజయంతి ఉత్సవాలను ఘనంగా నిర్వహించినారు. ఈ సందర్భంగా ఉపరాష్ట్రపతి శ్రీ ముప్పవరపు వెంకయ్య నాయుడు, వీరి కాంస్యవిగ్రహాన్ని ఆవిష్కరించినారు. మరియు సి.హెచ్.బాబావలి రచించిన ఆలపాటి వెంకటరామయ్య జీవన సాఫల్యం అను పుస్తకాన్ని ఆవిష్కరించినారు.

title: పట్ర

text:
పట్ర బి.సి.ఏ.గ్రూపులోని కులం.
'పట్ర' పూర్వీకులు ఒరియా ప్రాంతానికి చెందినవారు, పట్టు దారాలతో వస్త్రాలు తయారుచేసేవారు. ఆంధ్ర ప్రాంతానికి వచ్చిన తర్వా త శ్రీకాకుళం జిల్లాలోని కంచిలి, అనంతపురం జిల్లాలోని ధర్మవరం ప్రాంతంలో మగ్గం పట్టారు. ఏ ప్రాంతంలో ఉంటే ఆయా ప్రాంతాల్లో తమ కు అనుకూలగా ఉన్న వృత్తులను ఎంచుకున్నారు. గుంటూరు జిల్లా మొదలు చిత్తూరు జిల్లా వరకు కొండలు, అడవులే వీరికి రక్షణ దుర్గాలు.
గిరిపుత్రులుగా జీవనం సాగించే వీరికి చాలాకాలం ఎటువంటి రిజర్వేషన్ సౌకర్యాలు అందలేదు. 40 ఏళ్ళ సుదీర్ఘ పోరాటం తర్వాత 2007లో బీసీ-ఏ గ్రూప్‌లో రిజర్వేషన్ సౌకర్యం పొందగలిగారు. నాగరిక ప్రపంచానికి దూరంగా జీవిస్తారు. 1901లో మద్రాస్ రాష్ర్ట జనాభా గణనలో ఈ కులాన్ని గురించి వివరణ ఉంది. తెలుగు మాట్లాడే `పట్ర' కులస్తులను ఈ నివేదిక వేటగాళ్ళు, వ్యవసాయదారులుగా పేర్కొంది. అప్పట్లో అనంతపురం జిల్లా ఏర్పడలేదు కనుక ప్రధానంగా కడప, కర్నూలు, జిల్లాల్లో నివసించేవారిగా చూపింది. పట్ర కులస్తు లు ఒరియా నుంచి వలస వచ్చినవారు. ఒరియా మాట్లాడే పట్ర కులస్తులను శ్రీకాకుళం జిల్లాలో ఇప్పటికీ చూడొచ్చు. అక్కడ దాదాపు ఐదు వేలమంది జీవిస్తున్నారు. 'ఒరియా మాట్లాడే పట్ర వీవర్స్ అసోసియేషన్' అనే సంఘాన్ని కూడా ఏర్పాటు చేసుకున్నారు. రాష్ర్టవ్యాప్తంగా చూస్తే గుంటూరు జిల్లా నుండి చిత్తూరు జిల్లా వరకు వ్యాపించి ఉన్నారు. కర్నాటక రాష్ర్టంలో చిత్తూరు సరిహద్దు నుంచి బెంగళూరు వరకు, కొంతమేర తమిళనాడులో కూడా వీరిని చూడొచ్చు. గుంటూరు జిల్లా నుంచి చిత్తూరు జిల్లా వరకు విస్తరించిన నల్లమల్ల అడవులను, గుట్టలను ఆధారం చేసుకుని వీరు జీవిస్తున్నారు. పట్ర కులస్తులు ప్రకాశం జిల్లాలోని గిద్దలూరు, మార్కాపురం తదితర కొండ, అటవీ ప్రాంతాల్లో దొరికే ఉత్ప త్తులపై ఆధారపడి జీవిస్తున్నారు. బోయలుగా, రైతుకూలీలుగా కూడా వీరు కనిపిస్తారు. కడప జిల్లాలోని పులివెందులలో స్వర్ణకారులుగా పనిచేస్తున్నారు. ధర్మవరం, శ్రీకాకుళం జిల్లా లోని కంచిలి మండలంలో మగ్గం కార్మికులుగా జీవిస్తున్నారు. చిత్తూరు ప్రాంతంలో కాపు సారా కాస్తుంటారు.
1968 వరకు బీసీ జాబితాలో ఉన్న వీరిని అనంతరామన్ కమిషన్ తొలగించింది. అనంతరామన్ కమిషన్ పట్ర కులాన్ని బీసీ జాబితా నుండి 1968లో తొలగించింది. 1986లో ఎన్‌టిఆర్ ప్రభుత్వం వీరిని బీసీ-డిలో చేర్చింది. దీనిని వ్యతిరేకిస్తూ కొందరు కోర్టుకు వెళ్ళారు.రిజర్వేషన్ శాతం 50 కంటే ఎక్కువగా ఉందనీ, ఇది రాజ్యాంగ బద్ధం కాదని తీర్పు వెలువడింది. రిజర్వేషన్ శాతం పెంపుదల, బీసీ జాబితా సవరణ అనే రెండు అంశాలు ఒకే జీఓలో చేర్చటంతో రిజర్వేషన్ పెరుగుదలకు వ్యతిరేకంగా ఇచ్చిన తీర్పు మొత్తం జీఓనే చెల్లలేదు. కోట్ల విజయభాస్కరరెడ్డి ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్న రోజుల్లో 1994లో తిరిగి వీరిని బిసీ జాబితాలో చేర్చారు. దీనిని వ్యతిరేకిస్తూ కొందరు కోర్టుకు వెళ్ళటంతో కథ మళ్లీ మొదటికి వచ్చింది. 2004లో ఆంధ్రప్రదేశ్ ఓబిసీ జాబితాలో సీరియల్ నంబర్ 105లో చేరుస్తూ కేంద్ర గెజిట్ విడుదలైంది. 2006లో బీసీ కమిషన్ పట్ర కులాన్ని బీసీ-ఏ గ్రూప్‌లో వీరిని చేర్చాలని ప్రభుత్వానికి నివేదిక సమర్పించారు. మొత్తంమీద 40 ఏళ్ళ సుదీర్ఘ పోరాట ఫలితంగా పట్ర కులాన్ని బిసి-ఏ గ్రూప్‌లో చేరుస్తూ 2007లో జీఓ విడుదల అయ్యింది. రాజధాని హైదరాబాద్‌లో పట్ర కులానికి కూడా కమ్యూనిటీ సెంటర్ ఏర్పాటు చేసుకునేందుకు ప్రభుత్వం స్థలం కేటాయించాలని తమ కులానికీ ప్రత్యేక కార్పొరేషన్ ఏర్పాటు చేసి వివిధ వృత్తుల్లో ఉన్న పట్ర కులం వారికి చేయూత నివ్వాలని ఈకులస్తులు కోరుతున్నారు.

title: పగిడిపల్లి-నల్లపాడు రైలు మార్గము

text: " పగిడిపల్లి-నల్లపాడు రైలు మార్గము " 'భారతదేశంలో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో ఒక చిన్న రైల్వే లైన్, ఇది మరియు గుంటూరు జంక్షన్ లను కలుపుతుంది మరియు సికింద్రాబాద్- ఖాజీపేట-విజయవాడ రైలు మార్గమునకు ఒక ప్రత్యామ్నాయంగా పనిచేస్తుంది. ఇది దక్షిణ మధ్య రైల్వే లోని గుంటూరు రైల్వే డివిజను యొక్క. పరిధిలోకే వస్తుంది. ఇది ఒక సింగిల్ లైన్ మార్గము మరియు విద్యుద్దీకరణ జరగని మార్గము.