query: లార్డు హేస్టింగ్సు యొక్క భార్య పేరేమిటి ?

title: హేస్టింగ్సు

text: ఉత్తర ఐర్లాండులో డౌను అను విభాగములో (County Down) మోయిరా (Moira) అను గ్రామములో రాడన్ (Rawdon) కుటుంబములో 1754 డిసెంబరు 9తేదీన జన్మించాడు. మోయిరాకి మొదటి ప్రభువు (1st Earl of Moira) అను హోదగలిగిన అతని తండ్రి జాన్ రాడన్. తల్లి ఎలిజబెత్ హేస్టింగ్సు. ఆమె పుట్టింటివారు దక్షిణ కోస్తా ఇంగ్లాండులోని హేస్టింగ్సు అను పట్టణవాసపు హేస్టింగ్సు కుటుంబమువారు. ఆమె సోదరుడైన లార్డింగటన్ మరణశాసనము ప్రకారము హేస్టింగ్సు కుటుంబనామమును ఫ్రాన్సిస్ రాడన్ కు 1789 లో ఇవ్వబడింది. అందువలన అప్పటినుండి ఫ్రాన్సిస్ రాడన్-హేస్టింగ్సు అని పూర్తి పేరు కలిగెను. జన్మతః ఫ్రాన్సిస్ రాడన్ అని ప్రసిధ్ధి. లార్డు రాడన్ అనియూ, తరువాత 1783 లో బరాన్ అనియ తరువాత విస్కౌంటుగాను, అటుతరువాత 1793 లో మోయిరాకి 2వ ఎర్ల్ (2వ ప్రభువు) అనీ అటుతరువాత 1816 లో హెస్టింగ్సు ప్రభువుగా ( మార్కిస్ ఆఫ్ హేస్టింగ్సు Marquess of Hastings) హోదా గ్రహితుడైనాడు. (ఇంగ్లాడు, ఐర్లాండు లోని హోదాలు: విస్కౌంటు (Viscount) అను రాజవంశీయ హోదా బరాన్ (BARON) కన్నా ఎక్కువ, కానీ ఎరల్ (EARL) కన్నా తక్కువ. ఎరల్ కన్నా పై హోదా మార్క్విస్ (Marquess). మార్క్విస్ హోదా డ్యూక్ (Duke) హోదాకన్నా తక్కువ ). ఇంగ్లండులో ప్రసిధ్దిచెందిన పాఠశాలైనట్టి హరో (Harrow) లో చదువుకుని, ఆక్సఫోర్డు యూనివర్సిటీ కాలేజీలో చదువుతూ మధ్యలోనే మానేసి 1771 లో సైన్యములో చేరాడు. 1773 లో లెఫ్టెనెంన్టు స్థాయి సైనికాధికారిగా పదోన్నతి పొంది 1774 లో అమెరికా వెళ్లి అచ్చట జరుగుతున్న అమెరికా విప్లవ యుద్దములు 1775-1781 లోనూ, తరువాత 1793 నుండి ఐరోపాపులో (Europe) జరిగిన ఫ్రెంచి విప్లవ యుద్దములు లోనూ అనుభవము గణించాడు. 1778 కల్లా కర్నల్ స్థాయికి చేరుకున్నాడు. అమెరికాయుధ్దములలో 1780 లో జనరల్ కారన్ వాలీసు అధీనతలోనున్న సైనికదళములో దక్షిణ కెరోలినా లోని బ్రిటిష్ సైనిక దళములకు కమాండరైనాడు (సర్వసైన్యాధిపతి). అమెరికా యుద్దముల తరువాత ఇంగ్లండు వచ్చేసి 1781 నుండి 1783 దాకా ఐర్లండు దేశములోని పార్లమెంటులో సభ్యుడుగానున్నాడు. 1787 నుండి వేల్సు యువరాజు (Duke of Wales) గా నుండి తరువాత ఇంగ్లాండ్ కు రాజుగానైన నాల్గవ జార్జి) (King George IV) తోటి సన్నహితుడైనాడు. ఐర్లాండు రాజకీయములలో పాత్రవహించి (జనరల్ వెల్లెస్లీ లాగనే) అచ్చటి రోమన్ కాతలిక్ క్రైస్తవ మతస్తులకు రాజకీయ హక్కులు కలుగజేయ వలెనన్న అభిమతముకలవాడైయున్నందున రాజకీయ్యాలతో ఎదురీత చేయవలసి వచ్చింది. 1793 నుండి ఇంగ్లండులో తన మేనమామ లార్డింగటన్ తదనంతరం హెస్టింగ్సు కుటుంబనామంతో రాడన్-హేస్టింగ్సు అని ప్రసిద్ధి చెంది ఇంగ్లండులో హౌస్ ఆఫ్ కామన్సు సభ్యత్వము కలిగి చాలా సంవత్సరములు ఇంగ్లండు రాజకీయాలలో ప్రముఖ పాత్రవహించాడు. సైనికోద్యోగములో పదోన్నతి పొంది మేజర్ జనరల్ గా 1794 లో ఫ్రాన్సు దేశములోని ఆస్టెండు, అల్సాట్ లో జరిగిన యుద్దములలో ప్రవేశించి అక్కడ ఫ్రెంచి సైన్యముచేతులో పరాజయముపొందాడు. విలియంపిట్టు ప్రదానమంత్రి స్థానములో లార్డు హేస్టింగ్సును ప్రధానమంత్రిగాచేయుటకు 1797 లో వేల్సు యువరాజు సమర్దన కలిగినప్పటికీ రాజకీయబహుమతములేక ప్రదానమంత్రి కాలేకపోయినాడు. 1803 నాటికి పూర్తి జనరల్ స్థాయికి చేరుకుని స్కాటలాండ్కు కమాండర్ ఇన్ ఛీఫ్ (సర్వ సైన్యాధికారి) గా నియమించబడినాడు. ఇంగ్లండులోని ప్రముఖ రాజకీయదళమైన విఘ్ పార్టీ వాడైనందున ఇంగ్లండులో 1806 లో ఆ రాజకీయ దళము అధికారములో నున్నప్పుడు ప్రభుత్వ యంత్రాంగములో కొన్నాళ్లు పనిచేసి విరమించిన తరువాత మళ్లీ 1812 లో ఆపార్టీ అధికారములోనుండగా వారి ప్రధానమంత్రి స్పెన్సర్ పెర్సీవల్ (Spencer Perceval) హత్యచేయబడినకారణంగా ఆపార్టీవాడైన హేస్టింగ్సు ప్రభుత్వము నెలకొలపు ప్రయత్నములు చేసి విఫలుడైనాడు. 1804 లో తన యాభైవ ఏట ఫ్లోరాకాంపబెల్ (Flora Mure-Campbell) తో వివాహమైనది. హేస్టింగ్సు-ఫ్లోరా దంపతులకు ఆరుగురు సంతానము కలిగిరి. 1812 నవంబరులో వేల్సు యువరాజు శిఫారసుపై భారతదేశములోని బ్రిటిష్ వలస రాజ్యమునకు గవర్నర్ జనరల్ గా నియమించబడినా 1813 సెప్టెంబరుదాకా లార్డు హేస్టింగ్సు భారతదేశానికి రాలేక పోయినాడు. కలకత్తాలో 1813 లో పదవీ బాధ్యతలు చేపట్టిన కొలది కాలములోనే పిండారీలను, మహారాష్ట్రకూటమిలోని నాయకులను, నేపాలు రాజు ఘూర్కా సైన్యమును ఓడించి స్థిరమైన శాంతి స్థాపించి అనేక విశాల భూబాగములను బ్రిటిష్ కంపెనీ వారి రాజ్యములో కలిపినందులకు 1816 లో మార్క్విస్ అను హోద ఇవ్వబడింది. ఇంకా అనేక రాజ్యతంత్రములు, యుద్దములుచేసి బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యమును విస్థిరింపచేస్తున్న కార్యకాలంలో అతని పెంపుడుకుమార్తె భర్త పనిచేయుచున్న కంపెనీ వారి చే హైదరాబాదు నిజాముకు పెద్దవడ్డీ పై అప్పు ఇప్పించి ఆర్థిక లభ్దిపొందాడన్న ఆరోపణపై లండను లోని కంపెనీ ప్రభువులు విచారణజరిపించి ఆక్షేపణలు తెల్పగా పదవికి 1823 లో రాజీనామాచేసి వెడలిపోయాడు. అటుతరువాత చిన్న పదవిలో మాల్టా వలసరాజ్యమునకు గవర్నరుగా పంపబడ్డాడు. హేస్టింగ్సు తన 72 వ ఏట 1826 లో పొగఓడలో సముద్రయానము చేయుచూ ఇటలీ దేశపు నేపుల్స్ (Naples) సముద్రతీర సమీపములో చనిపోయాడు. అతని మరణానంతరము అతని కుమారుని సహాయార్ధం నెలకొల్పబడ్డ ట్రస్టుకు 1828 లో కంపెనీ వారు ఆర్థిక సహాయం చేశారు.[2]

title: అనుశాసనిక పర్వము ద్వితీయాశ్వాసము

text: ధర్మరాజు " పితామహా ! మరి అలాంటి స్త్రీలను ఎలా కాపాడు కోవాలి ? " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! స్త్రీలు అసురుల మాయల కంటే మించిన మాయలు కల వారు. ఈ సందర్భంలో నీకు ఒకకథ చెప్తాను. మొదట స్త్రీలు దోషము, మాయా మర్మము లేక సాధువులుగా ఉండే వారు. అందుకే స్త్రీలకు దైవత్వము లభించింది. ఇది చూసి అసూయ పడిన దేవతలు బ్రహ్మకు మొర పెట్టుకున్నారు. బ్రహ్మ అప్పుడు మాయలు మర్మాలు స్త్రీల లక్షణముగా ఏర్పరిచి స్త్రీలకు మోహము ఎక్కువగా ఉండేలా చేసాడు. అందు వలన స్త్రీలు మోహపరవశులై పురుషులను వారి కోరికలకు బలి చేయసాగారు. పురుషులు స్త్రీల కొరకు రోషము, కోపముకు లోనై దైవత్వము కోల్పోయారు. ఇది చూసి దేవతలు తృప్తి చెందారు. కనుక స్త్రీల మాయామర్మములు కలవారు కనుక వారి మనసు గ్రహించడం పురుషులకు కష్టమే. ఇందుకు నీకు ఒకకథ చెప్తాను. పూర్వము దేవశర్మ అనే ముని ఉండే వాడు. అతడి భార్య చాలా సౌందర్యవతి. దేవశర్మ ఒక యజ్ఞము కార్యము మీద పోతూ తన శిష్యుడైన విపులుడిని చూసి " విపులా ! నా భార్య అతిలోకసుందరి. ఆమె కొరకు దేవేంద్రుడు పొంచి ఉన్నాడు. నేను ఇంద్రుడి ఉపాయము తిప్పి కొడుతూ నా భార్యను రక్షిస్తున్నాను. నేను ఇప్పుడు యాగము చేయడానికి వెడతాను. ఇంద్రుడికి పరుల భార్యలమీద కన్ను. కనుక నీవు నా భార్యకు రక్షణగా ఉండాలి " అని చెప్పాడు. విపులుడు " గురువుగారూ ! మీరు చెప్పినట్లే చేస్తాను. కాని ఇంద్రుడు మాయావి కనుక ఏరూపంలో వస్తాడో తెలుసుకోవడం ఎలాగ ? " అని అడిగాడు. దేవశర్మ " విపులా ! నీవు చెప్పినది నిజమే ! మాయావి అయిన ఇంద్రుడు పక్షుల రూపంలో జంతువుల రూపంలో కూడా రాగలడు కనుక జాగ్రత్త పడాలి. దేవేంద్రుడు నా భార్య మీద కన్ను వేసి ఆమె చుట్టూ తిరుగుతున్నాడు. అందులో సందేహం లేదు. నేను ఆశ్రమంలో లేనని తెలిసిన ఇంద్రుడు నా భార్య కొరకు తప్పక వస్తాడు. కనుక నీవు జాగరూకత వహించాలి " అని చెప్పాడు. విపులుడు " గురుదేవా ! మీరు చెప్పినట్లు చేస్తాను " అన్నాడు. దేవశర్మ నిశ్చింతగా యాగము చేయడానికి వెళ్ళాడు. విపులుడు జాగ్రత్తగా గురుపత్నిని కాపలా కాస్తున్నాడు. అతడికి ఒక ఆలోచన వచ్చి " నేను గురు పత్నిని యోగశక్తితో ఆవహిస్తాను. అప్పుడు దేవేంద్రుడు గురుపత్నిని ఏమీ చేయలేడు. నేను యోగ శక్తితో ఆవహించిన విషయము గురువుగారికి తెలిసే అవకాశము లేదు " అనుకున్నాడు. ఆ తరువాత శిష్యుడి ఆత్మ గురుపత్నిని ఆవహించింది. శిష్యుడి ఆత్మ ప్రవేశించడంతో ఆమె ఆత్మ జడత్వం పొందింది. ఇంద్రుడు ఆమె మీద కోరికతో పక్కనే ఉన్న శిష్యుడు నిద్ర పోతున్నాడని అనుకుని ఆమెను సమీపించి తన కోరిక తెలిపాడు. ఆమె జడత్వము వహించినందు వలన ఇంద్రుడికి జవాబు ఇవ్వ లేదు. ఇంద్రుడు ఆమెను త్వరపెట్టాడు. గురుపత్నిలో ఉన్న శిష్యుడు ఇంద్రుడితో " ఇంద్రా ! నీవు ఇక్కడకు వచ్చిన పని ఏమి ? " అని అడిగుతూ ఆమెను స్పృహ తప్పేలా చేసాడు. ఇంద్రుడు ఇదంతా చూసి భపడ్డాడు. శిష్యుడు గురుపత్నిని వదిలి బయటకు వచ్చి ఇంద్రుడితో " గౌతముడి శాపంతో ఒళ్ళంతా కళ్ళు చేసుకున్నా నీకు బుద్ధి రాలేదు కదా ? దేవేంద్రుడివై ఉండి ఇంద్రియములు అదుపులో పెట్టుకోలేని నీ బుద్ధి కుత్సితమైనది కదా నీచుడా. ఇలాంటి పని చేస్తే నా గురువు గారి కోపాగ్నికి భస్మము కాగలవు జాగ్రత్త " అన్నాడు. దేవేంద్రుడు తన యోగబలముతో విపులుడి శక్తి గ్రహించాడు. విపులుడు తిరిగి " మా గురువు దాకా ఎందుకు నేనే నిన్ను దహించగలను కాని మనసు రావడం లేదు బ్రతికి పోయావు వెళ్ళు " అని అన్నాడు. ఇంద్రుడు బతుకు జీవుడా అంటూ వెళ్ళి పోయాడు. గురువు గారు వచ్చిన తరువాత " గురువు గారు ! మీరు లేనప్పుడు దేవేంద్రుడు ఇక్కడకు వచ్చాడు. కాని నా యోగబలానికి భయపడి వెళ్ళి పోయాడు " అని చెప్పి తాను రుచి శరీరంలో ప్రవేశించిన విషయం చెపితే గురువు గారు ఏదైన అనుకుంటాడని చెప్ప లేదు.

title: స్వర్గారోహణ పర్వము

text: ఆ మాటలు విన్న ధర్మరాజు ఒక్కసారిగా నిశ్చేష్టుడై " అయ్యో భగవంతుడా ! మా తమ్ములకు, ద్రౌపదికి ఈ దుర్గతి పట్టడము ఏమిటి ? వారు ఏపాపము చేసారని ఇటువంటి నరకయాతనలు అనుభవిస్తునారు. ఇంద్రుడు దేవతలు పరమనీచులు కాకపోతే నా తమ్ములకు, ద్రౌపదికి ఇలంటి నరకబాధలు అనుభవించ వలసిన అగత్యము ఏమిటి. ఇక్కడ ధర్మము లేదు, న్యాయము లేదు. లేకున్న నా తమ్ములు, ద్రౌపది సామాన్యమైన వారా ! వారు పరమ నిష్ఠాగరిష్ఠులు, సత్యము, దయ కలిగిన వారు, దానశీలురు, యజ్ఞయాగములు చేసిన వారు. అటువంటి వారికి ఈ దుర్గతి పట్టడము ఏమిటి ? కనీసము జీవితములో ఒక్కరికి కూడా మేలు చేయని సుయోధనుడికి స్వర్గసుఖాలా ! అతడి చుట్టూ అంతమంది దేవకాంతలా ! అంతులేని భోగాలా ! కనిసము వీసమెత్తైనా పాపము చెయ్యని నా వారికి నరకయాతనలా ! దైవము న్యాయము, ధర్మము మరచినట్లు ఉంది " అని చింతించసాగాడు. తిరిగి " ఇదంతా నిజమా ! లేక దేవతల మాయా ! నా భ్రాంతియా ! లేక నేను కలగంటున్నానా ! " అని పరిపరి విధముల చింతించసాగాడు. ధర్మరాజుకు ఇంద్రుడి మీద చాలా కోపము వచ్చింది. పక్కనే ఉన్న దేవదూతను చూసి " ఓ దేవదూతా ! ఇక నాకు నీ సాయము అవసరము లేదు. నిన్ను ఎవరు పంపారో వారి వద్దకు తిరిగి వెళ్ళు. నా తమ్ములు, నా భార్య నరక బాధలు అనుభవిస్తున్నప్పుడు నాకు స్వర్గసుఖాలతో పని లేదు. వారు ఎక్కడ ఉంటే నేను అక్కడే ఉంటాను. నా మాటలు యధాతధంగా ఇంద్రుడికి చెప్పు " అని అన్నాడు.

title: అందమా నీ పేరేమిటి

text:
ఏ రవీంద్రుని భావమో గీతాంజలి కళ వివరించే
ఎండ తాకని పండు వెన్నెల గగనమొలికే నా కన్నుల
ఎంకి పాటల రాగమే గోదారి అలలపై నిదురించే
మూగబోయిన రాగమాలిక ముసిరెనిపుడు నా గొంతున
సంగీతమా నీ నింగిలో
విరిసిన స్వరములే ఏడుగా వినబడు హరివిల్లెక్కడ
తెలుపుమా తెలుపుమా తెలుపుమా

title: అశ్వమేధ పర్వము ద్వితీయాశ్వాసము

text: ఓంకారం నుండి వాక్కు పుట్టింది. ఆ ఓంకారం అనుసరించి మనసు నాలుగు పురుషార్ధముల సాధనకు ప్రయత్నము చేస్తుంది " అన్నాడు బ్రాహ్మణుడు. అప్పుడు ఆయన భార్య " నాధా ! మనసులో సంకల్పిస్తే కదా నోటి నుండి వాక్కు వస్తుంది. మరి అటువంటి సమయాన వాక్కును అనుసరించి మనసు ఎలా ప్రవర్తిస్తుంది " అని అడిగింది. బ్రాహ్మణుడు " నీవనది వాస్తవమే కాని వాక్కు మనసు ఒక దానితో ఒకటి అనుసంధానమై పని చేస్తాయి. మనసు సంకల్పించింది తప్ప వాక్కు మరొకటి పలుక లేదు. ఒకసారి మనసు వాక్కు బ్రహ్మదేవుడి వద్దకు వెళ్ళి తమలో ఎవరు గొప్ప చెప్పమని అడిగాయి. మనస్సే గొప్పది అని బ్రహ్మదేవుడు ఠక్కున సమాధానం చెప్పాడట. పక్కనే ఉన్న సరస్వతి " నాధా ! నేను వాక్కు దేవతను. అలాంటి నేను మీ పక్కన ఉండగా మనస్సు గొప్పది అని మీరు ఎలా చెప్పారు ? " అని అడిగింది. అందుకు బ్రహ్మ " దేవీ ! మనస్సు రెండు విధములు. ఒకటి స్థిరమైనమనసు రెండవది చరమైనమనసు. స్థిరమైన మనసు నా వద్ద చరమైన మనసు నీ వద్దా ఉన్నవి. నీ అనుగ్రహం వలన పుట్టిన అన్ని వర్ణములు, అక్షరములు, విద్యలు, మంత్రములు మొదలైన వాటిని చంచల మనసు అంటారు. చంచలచిత్తము కంటే స్థిరచిత్తము మంచిది కదా ! " అని సమాధానం చెప్పాడు. అప్పుడు సరస్వతి ఏమీ బదులు పలుక లేదు " అని బ్రాహ్మణుడు భార్యకు చెప్పాడు.

title: అనుశాసనిక పర్వము తృతీయాశ్వాసము

text: ధర్మరాజు " పితామహా ! పితృకార్యములలో గొడుగులు, చెప్పులు దానంగా ఇస్తారు కదా ! అలా ఎందుకు ఇస్తారు ? వివరించండి " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! ఈ సందర్భంలో జమదగ్నికి సూర్యుడికి జరిన సంవాదం వినిపిస్తాను. ఒక సారి జమదగ్ని తన భార్య రేణుకాదేవితో కలిసి ఆశ్రమం వదిలి దూరంగా వెళ్ళి విహరించసాగాడు. అప్పుడు జమదగ్ని విల్లు పట్టుకుని ఉన్నాడు. రేణుకాదేవి అంబుల పొది పట్టుకుని ఉంది. జమదగ్ని ఆరుబయట బాణములు వదులుతున్నాడు. రేణుకాదేవి ఆబాణములు తిరిగి తెచ్చి జమదగ్నికి ఇస్తుంది. ఇలా మధ్యాహ్నం అయింది. సూర్యుడు నడి నెత్తి మీదకు వచ్చాడు. ఒక సారి రేణుకదేవి బాణములు తీసుకు రావడంలో ఆలస్యం జరిగింది. జమదగ్ని రేణుకాదేవిని చూసి " ఇంత ఆలస్యం జరిగిందేమి ? " అని అడిగాడు. రేణుకాదేవి " నాధా ఎండవేడిమి ఎక్కువగా ఉంది. అందుకని కొంతసేపు చెట్టునీడన నిలబడ్డాను. అందుకని ఆలస్యం అయింది " అని బదులు చెప్పింది రేణుక. జమదగ్ని కోపించి " ఏమీ ఆ సూర్యుడు నీకు తాపం కలిగించాడా ? ఉండు సూర్యుడికి తగిన బుద్ధి చెప్తాను. నా బాణములతో సూర్యమండలం కప్పి వేస్తాను " అని అన్నాడు. ఆ మాటలు సూర్యుడు విని బ్రాహ్మణ వేషంలో జమదగ్ని వద్దకు వచ్చి " అయ్యా సూర్యుడి మీద కోపం మానండి " అని వేడుకున్నాడు. జమదగ్ని " నువ్వు మాట్లాడకు పక్కకు పో నేను ఈ సూర్యుడిని కాల్చి వేస్తాను " అని అన్నాడు. సూర్యుడు " మునీంద్రా తాపసులైన మీరు కోపిస్తే ఎలాగా ! సూర్యుడి తాపము చేతనే కదా జలములు వేడెక్కి మేఘములుగా మారి వర్షరూపంలో లోకాలకు నీరు లభిస్తుంది. దానివలన మనకు ఓషధులు, పంటలు లభిస్తాయి కదా ! మరి సూర్యకిరణాలు తపించక పోతే ఎలాగ " అని అన్నాడు. అప్పటికి జమదగ్ని శాంతించ లేదు. సూర్యుడు నిజస్వరూపంతో జమదగ్ని ముందు నిలిచి " మునీంద్రా ! నా వల్ల ఏదైనా అపరాధం జరిగి ఉంటే క్షమించండి " అని వేడుకున్నాడు. ఆ మాటలకు జమదగ్ని శాంతించాడు. వెంటనే సూర్యుడు గొడుగు చెప్పులు సృష్టించి జమదగ్నికి ఇచ్చి " మహర్షి ఈ సాధనము ఇంతకు ముందు లేవు. ఈ గొడుగు వేసుకుంటే సూర్యతాపము సోకదు, ఈ చెప్పులు వేసుకుంటే ఎండవేడిమికి కాళ్ళు కాలవు. ఈ గొడుగును, చెప్పులను బ్రాహ్మణులకు దానంచేస్తే పుణ్యం లభిస్తుంది " అని అన్నాడు. ఆ వస్తువులను స్వీకరించిన జమదగ్ని సంతోషించాడు. ధర్మరాజా ! గొడుగు, చెప్పులు సూర్యుడి చేత సృష్టించబడ్డాయి. వాటిని దానంగా ఇస్తే పుణ్యలోకాలు లభిస్తాయి " అని భీష్ముడు చెప్పాడు.

title: తెలుగు నవలల ఆధారంగా తీసిన సినిమాలు

text: వ్యాపారంలో దినదినాభివృద్ధి చెందుతూ డబ్బులు, మంచి పేరు ప్రఖ్యాతులు గడిస్తాడు రవి . కాని భార్య మాధవి దగ్గర నుంచి ఏమాత్రం ప్రోత్సాహం వుండదు . ఇంట్లో శాంతి వుండదు .ఇద్దరికీ ఎప్పుడూ కీచులాటలే ! శర్మ భార్య ఒకప్పుడు రవి, విజయవాడలో మిస్ విజయవాడ అయ్యేందుకు చిట్కాలు చెప్పి చీర అమ్మిన అమ్మాయే! . ఆమె తండ్రి పదవి పోయి, దివాలా తీసిన క్లిష్ట పరిస్ధితులలో, వయసులో పెద్దవాడైన శర్మకు రెండో భార్యగా ఇచ్చి వివాహము చేస్తాడు . ఆమె రవికి తెలీకుండా రవిని గమనిస్తూవుంటుంది . రవి సెక్రెటరీకి ఆక్సిడెంట్ అయి సెలవులో వుంటే, ప్రియంవద టెంపరరీ సెక్రెటరీగా చేరుతుంది . రవిని అభిమానిస్తూ, చాలా చనువును చూపిస్తూ వుంటుంది . ఈ ముగ్గురు అమ్మాయిల మధ్య, ప్రత్యర్థి చెంచురామయ్య పై వేసే ఎత్తులు పైఎత్తుల మధ్య రవి కథ నడుస్తుంది . వ్యాపారపు పని మీద రవి అమెరికా వెళ్ళి వచ్చేసరికి మాధవి హత్య చేయబడుతుంది . రవే ఆ హత్య చేసినట్లుగా ఋజువులు వుంటాయి . ఆ నేరారోపణ నుండి రవి ఎలా బయట పడతాడు ? అసలు హంతకుడు ఎవరు ? ప్రియంవద ఎవరు ? మొదలైన ప్రశ్నలన్నిటికీ జవాబు నవలనే !

title: వెస్ట్ మినిస్టర్ రాజభవనం

text: రాజభవనము లోనికి సామాన్య ప్రవేశము లేనప్పటికీ, ప్రవేశము కొరకు చాలా మార్గాలు ఉన్నాయి. హౌస్ ఆఫ్ కామన్స్ యొక్క వీక్షణ గ్యాలరిలో స్థానము కోరకు UK వాస్తవ్యులు తమ ప్రాంతీయ MP నుండి టికెట్లు పొందవచ్చు లేదా హౌస్ ఆఫ్ లార్డ్స్ యొక్క గ్యాలరీలో సీటు కొరకు ఒక లార్డు నుండి కూడా పొందవచ్చు. UK వాస్తవ్యులు మరియు సీమాంతర సందర్శకులు ఆ రోజు వరుసలో నిలబడి ప్రవేశము పొందవచ్చు కాని సామర్ధ్యము పరిమితము చేయబడుతుంది మరియు ప్రవేశము దొరుకుతుందనే హామీ ఉండదు. రెండు సభలు ఏకాంతముగా సమావేశము అవ్వాలని అనుకుంటే "అపరిచితులను" మినహాయించ వచ్చు.[134] ప్రజలు కమిటీ సమావేశములో సీటు కొరకు వరుసలో రావచ్చు, ఇక్కడ ప్రవేశము ఉచితము మరియు ముందుగా స్థానములు ఉంచబడవు,[135] లేదా పరిశోధన నిమిత్తము పార్లమెంటరి ఆర్చివ్స్ ను సందర్శించ వచ్చు. రెండవ సందర్భములో గుర్తింపు రుజువులు అవసరము అవుతాయి కాని ముందుగా ఒక పార్లమెంటు సభ్యుడిని కలిసే అవసరము ఉండదు.[136]

title: రెండు రెళ్ళు ఆరు (2017 సినిమా)

text:
రెండు రెళ్ళు ఆరు 2017లో విడుదలైన ఒక తెలుగు చలనచిత్రం.నందు మల్లెల దర్శకత్వంలో తెరకెక్కిన ఈ చిత్రానికి ప్రదీప్ చంద్ర, మోహన్ అందే నిర్మాతలుగా వ్యవహరించారు. విజయ్ బుల్గేనిన్ సంగీత దర్శకత్వం వహించారు.
రాజు (నరేష్) యొక్క భార్య, రావు (రవి కాలే) భార్య ఇద్దరూ ఒకే ఆసుపత్రిలో ఒకే సమయంలో ప్రసవిస్తారు. రాజుకు మగబిడ్డ, రావుకు ఆడ బిడ్డ పుడతారు. కానీ ఒక అనుకోని విపత్కర పరిస్థితిలో ఆ ఇద్దరు కూడా తమ బిడ్డల్ని మార్చేసుకుంటారు. కానీ సొంత పిల్లల మీదున్న ప్రేమతో వాళ్ళు ఒకే కాలనీలో నివసిస్తుంటారు.
అలా మార్చబడ్డ ఆ ఇద్దరు మ్యాడీ (అనిల్), మ్యాగీ (మహిమ) ఎదురెదురు ఇళ్లలో ఉంటూ ఎప్పుడూ గొడవపడుతూ పెరుగుతారు. ఎప్పుడూ బద్ద శత్రువుల్లా ఉండే వారు ఒకరోజు ప్రేమికుల్లా మారిపోతారు. ఒకరంటే ఒకరికి పడని వారు ఎలా ప్రేమలో పడతారు ? అందుకు కారణమైన పరిస్థితులేమిటి ? అసలువాళ్ళతండ్రులువాళ్ళనుఎందుకుమార్చుకున్నారు?అనేదేఈసినిమా.

title: త్రినాథ వ్రతకల్పము

text:
ప్రసన్నవదనం ధ్యాయే త్సర్వ విఘ్నోపశాంతయే.ఓం కేశవాయ స్వాహాః
ఓం నారాయణాయ స్వాహాః
ఓం మాధవాయ స్వాహాఃభక్తులారా ! మనస్సు నిర్మలంతో వినండి. ఈ త్రినాధుల చరిత్రము మాటి మాటికి వినుటకు అమృతము వలె నుండును. శ్రీపురము అను గ్రామములో మధుసూదనుడను నొక బ్రాహ్మణుడుండెడివాడు. మిక్కిలి దరిద్రుదగుటచే బిక్ష మెత్తుకుని జీవించే వాడు. ఆ బ్రాహ్మణునకు ఒక కుమారుడు జన్మించెను. తల్లికి పాలు చాలనందున అ బాలుని శరీరము దిన దినము కృశించు చున్నది. ఆ బాలుడు చిక్క పోవుచున్నందున ఆ బ్రాహ్మణుని భార్య పెనిమిటితో నిట్లు పలికెను. "అయ్యా ! నేను చెప్పెడి మాట శ్రద్దగా వినండి. మన పిల్లవానికి పాలు నిమిత్తము పాలు గల ఆవు నొకటి తీసుకోండి " అని చెప్పగా ఆ మాట విని భర్త యేమని చెప్పు చున్నాడంటే 'ఓసీ' నీకు వెర్రి పట్టినదా ? మనము చూడగా కడు బీదవారము పాలు ఇచ్చే ఆవు ఏలాగున దొరుకుతుంది ? ధన రత్నములు మన వద్ద లేవు నేను లోకంలో ఏ విధంగా గణ్యత పొందుతాను ? ఎవరికైతే ధన సంపదలు కలిగి యుండునో, వారికే లోకమంతా మర్యాదలు చేస్తుంది . అట్టి వారికే లోకమంతా భయపడతారు. మనవంటి బీదవారిని ఎవరు అడగుతారు. అని బ్రాహ్మణుడు చెప్పెను. భార్య మిగుల దుఃఖించినదై, ఓ బ్రహ్మ దేవుడా ! నీవు మా వంటి బీద వారింట్లో ఈ బిడ్డను ఎందుకు పుట్టించావు ? ఏమి తిని ఈ బిడ్డ బ్రతుకుతాడు ? ఈ శిశు హత్య నాకు చుట్టుకుంటుంది అని దుఃఖించు చుండగా పిల్లవాని ఘోష చూసి ఏమియు తోచక ఆ బ్రాహ్మణుడు చింతా క్రాంతుడై విచారించి, తన ఇంటిలో ఉండిన కమండలము వగైరా చిల్లర సామానులు సంతలో అమ్మి, ఆ వచ్చిన సొమ్ము అయిదు రూపాయలు జాగ్రత్తగా పట్టుకొని వెళ్లి భార్య చేతికి ఇవ్వగా, ఆమె ఆ సొమ్ము చూచి సంతోషించి, పెనిమిటిని చూచి అయ్యా ! ఈ సొమ్మును తీసుకు వెళ్లి పాలు ఇచ్చే ఆవును కొని తీసుకు రండని చెప్పినది.

title: హేస్టింగ్సు

text: లార్డు హెస్టింగ్సు 7వ గవర్నర్ జనరల్ గా భారతదేశమున బ్రిటిష్ కంపెనీ పరిపాలన సాగించిన 10 సంవత్సరములలో అతను చేసినవి చాలామట్టుకు కుతంత్రములతో కూడిన రాజకీయాలు. చేసిన యుద్దములు కూడా చాలమట్టుకు అనవసరపుటుద్దములు. ఇవన్నీ కేవలము బ్రిటిష్ కంపెనీ వారి రాజ్య విస్తారణకునూ, ఆర్థికాభివృధ్దకి చేసిన కార్యాచరణలే. పదవి చేపట్టగనే 1814-1816 మద్ద్య పిండారీలతోనూ, ఘూర్కాలతోనూ చేసిన యుద్దములు వారి వారి అక్రమ దాడులు ఆక్రమణులనరిగట్టుటకు చేసినవి క్రమబద్దమవిగా కనపడుచున్నవి. లార్డు హేస్టింగ్సు చేసిన మంచి పనులలో భారతదేశ పశ్చమతీరముననూ, పెర్షియన్ గల్ఫ (Persian Gulf) నందునూ, ఎర్ర సముద్రం తీరము (Red Sea) లో ప్రబలమైయున్న ఓడ దొంగలు (Pirates) చేయుచున్న దాడులను అణచుటకు చేసిన సాయుధ ప్రకియ గణనీయమైనది. కానీ తదుపరి మహారాష్ట్ర నాయకులతో చేసిన యుద్దములు అనవరసరపుటుద్దములే. వాటికి ధనము అవసరముకాగా అయోద్యవజీరు దగ్గర నుండి అప్పు తీసుకునటకు ఘూర్కాలదగ్గరనుండి వశముచేసుకున్న అనేక జిల్లాల లోని భూభూగములను కొన్నిటిని హామీగా అతనికిచ్చాడు. లార్డు హేస్టింగ్సు కార్యకాలము 1813-1823 చాలా ప్రముఖమైన పర్వం అందులోనూ 1818 వ సంవత్సరముతో మహారాష్ట్ర రాజ్యము పూర్తిగా మాసిపోయినది, అంతేకాక అప్పడిదాకా మొగల్ సామ్రాజ్యమునకు సామంత రాజులుగా తలవంచిన రాజపుత్ర నాయకులు కూడా 1818 లోనే బ్రిటిష్ కంపెనీ ఆదిక్యత సిరసావహించి అనుబంధసమాశ్రయ సంధి పత్రము సంతకంచేయడంతో రాజస్తాన్, కతియవాడ్ బ్రిటిష్ రాజ్యములో కలసి పోయినవి. అప్పటితో ఫశ్చమభారతదేశము మొత్తము తూర్పువైపున సట్లేజ్ మహానదీ, సింధూ నది వరకూ బ్రిటిష్ వారి రాజ్యమైనది. అందువలన 1818 సంవత్సరము భారతదేశములోని బ్రిటిష్ రాజ్యము బ్రిటిష్ ఇండియా రాజ్యముగా మారినదని చెప్పవచ్చును. లార్డు హేస్టింగ్సు చేసిన సంస్కరణలు కొన్ని మంచిచేసినట్టు కనిపించుటకు చేసి అసలు వ్యాపారలాభములు వారికే కలిగేటటుల చేశాడు. దేశ క్షేమం, ప్రజల క్షేమంకోరినటుల కనిపించినవి (1) దేశీయభాషలలో విద్యాబోధనకై పాఠశాలల స్థాపన, (2) ఉన్నత విద్య, విజ్ఞానశాస్త్రబోధనకు హిందూకాలేజి స్థాపన, (3) వార్తా పత్రికల స్వేఛ, (4) మొగల్ సామ్రాజ్యకాలమునాటి కాలువలకు మరమత్తులు చేయించుట యమునా నది నీటిని ఢిల్లీకి మళ్లించి ఢిల్లీ వాసులకు త్రాగునీరును సరఫరాచేయుట. (5) దేశీయ అనుగత న్యాయాధికారుల (subordinate judicial officers) జీతబత్తెములు పెంచుట మొదలగునవి. ఆ సంస్కరణలు దేశప్రజల క్షేమం కోరినవైనవి గానున్నవి. కానీ అసలు సూత్రధారక సంస్కరణలు వారికి కలుగు ఆర్థిక లబ్ధి నింకనూ పెంపొందించుటకు చేసినవే అట్టివి (1) దిగుమతి సుంకములు తగ్గించుట వలన బ్రిటిష్ వారి వ్యాపారమభివృధ్దికీ, ధేశీయ వ్యాపారుల నాశనమునకూ తోడ్పడినవి (2) రైదువారీ పద్దతి ప్రవేశ పెట్టి సిస్తువసూలు చేయుట వలన రైతులకు లాభముకలగక పోగా వారి దుస్థితికి దారితీసిన సంస్కరణ. 1814 లో సర్ థామస్ మన్రో చెప్పిన మాటలు ఉల్లేఖన "........రాజకీయాధిపత్యమే భారతదేశములో మన వర్తకముయొక్క అభివృధ్దికి కారణముగానున్నది. రాజకీయ బలము లేనిచో స్వదేశరాజులు మనవర్తకమును పెరుగనీయరు...". భారతదేశమును పరిపాలించిన బ్రిటిష్ గవర్నర్ జనరల్సులో కొలదిమంది ఉదారభావు లైన వారుగా విలియం బెంటింకు, థామస్ మన్రో, ఎల్ ఫిన్సటన్ ల పేర్లు స్మరించటం పరిపాటి. కానీ అట్టివారు కూడా అసలు వ్యవహారమందు బ్రిటిష్ వారి లబ్ధికి, బ్రిటిష ప్రభుత్వమును భారతదేశములో పట్టిష్టముచేయుటయే లక్ష్యము కలిగియున్నవారు .[1].

title: అందమా నీ పేరేమిటి

text:
అందమా నీ పేరేమిటి అనేది తెలుగు సినిమాలోని ఒక పాట. ఇది కె.రాఘవేంద్రరావు దర్శకత్వం లోని అల్లరి ప్రియుడు చిత్రం లోని పాట.అందమా నీ పేరేమిటి అందమా
ఒంపుల హంపి శిల్పమా
బాపు గీసిన చిత్రమా
తెలుపుమా తెలుపుమా తెలుపుమా
పరువమా నీ ఊరేమిటి పరువమా
కృష్ణుని మధురా నగరమా
కృష్ణ సాగర కెరటమా
తెలుపుమా తెలుపుమా తెలుపుమా

title: లార్డు హార్డింజి

text: లార్డు హార్డింజి (హార్డింజి ప్రభువు) గా ప్రసిధ్ది చెందిన బ్రిటిష్ ఇండియా వైస్రాయి పూర్తిపేరు ఛారల్సుహార్డింజి (Charles Hardinge, 1st Baron Hardinge 1858-1944). బ్రిటిష్ ఇండియాలో 1844 సంవత్సరమునుండి 1848 దాకా గవర్నర్ జనరల్ గా పరిపాలించిన హెన్రీ హార్డింజి 1st Viscount Hardinge (1785-1856) ఈ ఛారల్సు హార్డింజి యొక్క పితామహుడు. లార్డు హార్డింజి బ్రిటిష్ ఇండియాలో వైస్రాయిగా 1910 నుండి 1916 దాకా భారతదేశమును పరిపాలించెను. ఇతని ఆరు సంవత్సరముల వైస్రాయి కార్యకాలము బ్రిటిష్ ఇండియా చరిత్రకు ప్రముఖమైన చరిత్రాంశములు కలుగించినవి. అంతేగాక ఇతను భారతదేశములో వైస్రాయి గానుండిన కాలమునందే దక్షిణాఫ్రికాలో సత్యాగ్రహం చేయుచున్న గాంధీజికి సానుభూతి చూపించుట మరో ప్రముఖ చరిత్రాంశము.

title: శాంతి పర్వము షష్టమాశ్వాసము

text: ఆరోజు గడిపాడు. మరునాడు జనకుడు శుకుడి వద్దకు వచ్చి " వచ్చిన కారణమేమిటి ? " అని అడిగాడు. శుకుడు " మా తండ్రిగారు చెప్పగా ! నేను మీ వద్దకు మోక్షమార్గ ఆసక్తుడనై వచ్చాను. విప్రుడి కర్తవ్యం ఏమిటి ? మోక్షం ఎలా పొంద వచ్చు వివరించండి " అని అడిగాడు. జనకుడు " లోక పూజ్యుడైన చరిత్ర కలవాడా ! బ్రాహ్మణుడు ఉపనయనం చేసుకుని యజ్ఞోపవీతం ధరించి, బ్రహ్మచర్యం పాటిస్తూ వేదములు అభ్యసించాలి. తరువాత వివాహము చేసుకుని భార్య వలన సంతానం పొందాలి. యజ్ఞ యాగములు చెయ్యాలి. దేవతలను, పితృదేవతలను తృప్తిపరచాలి. అతిథులను సత్కరించాలి. తరువాత వానప్రస్థ ఆశ్రమం స్వీకరించి అడవులకు వెళ్ళాలి. అక్కడ కాషాయాంబర ధారణ చేసి అతిథి సత్కారం చేసి వైరాగ్యం పొందాలి. తన ఆత్మ అందు అగ్నిని వ్రేల్చి అందు కోరికలను వేల్చాలి. తుదకు పరమపదమైన బ్రహ్మపదం చేరాలి " అన్నాడు జనకుడు.

title: హేస్టింగ్సు

text: లార్డు హేస్టింగ్సు బ్రిటిష్ ఈస్టు ఇండియా కంపెనీకి గవర్నర్ జనరల్ గా అక్టోబరు 1813 లో పదవీ చేపట్టేనాటికి భారతదేశములో బ్రిటిష్ వారి ఆధిపత్యమును ఎదురించి పోరాడుచుండిన దేశీయ రాజులలో చెప్పుకోదగ్గవారు విచ్చినమైన మహారాష్ట్ర రాజ్య కూటమిలోని నాయకులు వారి కూటమికి మిత్రులుగానుండిన పిండారీలు అనబడిన అశ్వదళములు. జూన్ 1815 లో నెపోలియన్ చనిపోయినతరువాత భారతదేశములో అప్పటికి బ్రిటిష్ కంపెనీవారి రాజ్యధిక్యత నెదుర్కోను స్తోమతకలిగిన విదేశీయనాయకులు గానీ, దేశీయ నాయకులుగానీ ఇంకెవరూ లేరు. అట్టి పరిస్థితులలో లార్డు హేస్టింగ్సు కార్యాచరణ బ్రిటిష్ వారి వలసరాజ్య విస్తరణకు సుస్థిర రాజ్యాదికారమునకు ఆటంకించు వారలనణచుట, రెండవది కంపెనీ వారి దిగజారిన ఆర్థిక పరిస్థితులు మెరుగు పరుచుట. ఆ రెండు ముఖ్య దిశలలో ముందుకు సాగిన లార్డు హేస్టింగ్సు యుద్దములతో పాటు రాజ్యతంత్రములు ప్రయేగించి కార్యము సాధించాడు. ఆప్పటికి సైనికంగా దండాయాత్రలు, ఆక్రమణులు చేయుచున్న నేపాలదేశ ఘూర్కాలు, మహారాష్ట్ర నాయకులు, పిండారీల పై యుద్దము ప్రకటించాడు. దిగవల్లి వేంకట శివరావు గారు 1938 లో రచించిన పుస్తకము "The British Rule in India లో లార్డు హేస్టింగ్సు వ్రాసిన ప్రైవేటు జర్నలు 1814 ఫిబ్రవరి 1, ఫిబ్రవరి 16వ తారీకుల క్రింద వ్రాసియున్న విశేషములు ఉల్లేఖించబడియున్నవి (Private Journal of Moira Vol I). అవి హెస్టింగ్సు చేసిన అనేక కుతంత్రయోధములు తెలుపు గొప్ప చరిత్రాధారములు [1]

title: శాంతి పర్వము షష్టమాశ్వాసము

text:
ధర్మరాజు " పితామహా ! ఈ లోకములో ధర్మములన్నీ చెప్పారు కదా ! వాటిలో ఆచరించతగిన ఉత్తమధర్మము ఏది ? " అని భీష్ముడిని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! అన్ని ధర్మములు ఉత్తమమైనవే పనికిరాని ధర్మము ఏదీ లేదు. వాటిలో వారివారికి నచ్చిన ధర్మాలు వారు ఆచరిస్తారు. తమకు నచ్చిన ధర్మాలను ఆచరించే జనులను అనేకులు మన జీవితంలో తారసపడతారు. ఒక సారి నారదుడు లోక సంచారము చేస్తూ దేవేంద్రుడి వద్దకు వెళ్ళాడు. దేవేంద్రుడు నారదమునిని తగురీతిని సత్కరించి ఉచితాసనమున కూర్చుండ పెట్టి " నారద మునీంద్రా ! నీవు అన్ని లోకములను సంచరిస్తుంటావు కదా ! నీకు ఎక్కడైనా అత్యంత ఆశ్చర్యకరమైనది కనిపించిందా ! " అని అడిగాడు. నారదుడు " గంగానదికి దక్షిణ తీరంలో మహాపద్మము అనే నగరములో భృగుడు అనే భ్రాహ్మణుడు నివసిసిస్తున్నాడు. అతడు ధర్మపరుడు, సత్యవాది, అహంసా వాది, ఇంద్రియనిగ్రహము కలవాడు, తనకు ఉన్న దానితో తృప్తిచెందే వాడు. కోపము అసలే లేని వాడు, తాను న్యాయంగా సంపాదించిన ధనముతో దేవ కార్యములు, పితృ కార్యములు, అతిథి సత్కారములు చేసే వాడు. అతడికి తగినట్లు వినయ సంపన్నులైన కుమారులు కలిగారు. అయినా అతడు సదా ఏ కార్యము చేస్తే మేలు కలుగుతుంది, ధర్మకార్యాలు ఏవి ఆలోచిస్తూ ఉండే వాడు. ఒకరోజు వారి ఇంటికి ఒక బ్రాహ్మణుడు వచ్చాడు.
భృగుడు అతడికి అతిథి సకారాలు చేసి " అనఘా ! నేను ప్రతిరోజు ఆత్మ దర్శనం చేయడానికి ప్రత్నిస్తాను కాని నా మనసును ప్రాపంచిక విషయముల నుండి మరల్చలేక పోతున్నాను. కనుక నాకు ఆత్మదర్శనం సాధ్యం కావడం లేదు. నాకు మార్గము ఉపదేశించండి " అని అడిగాడు. భ్రాహ్మణుడు " భృగూ ! నేను కూడా ! నీ మాదిరి ఆత్మదర్శనం చేసుకోవాలని ప్రయత్నం చేసి ప్రాపంచక విషయాలలో పడి పొంద లేక పోయాను. నాకూ సరి అయిన దారి కనపడ లేదు. నాకు సరి అయిన మార్గము గోచరించ లేదు. కొందరు బ్రహ్మచర్యము వలన, కొందరు గృహస్థాశ్రమంలో ఉండి, మరి కొందరు తపమాచరించి, కొందరు యజ్ఞయాగములు చేసి, మరి కొందరు నిష్కామ కర్మలు చేసి మరి కొందరు ఆత్మదర్శనం పొందారు. కొంత మంది తల్లి తండ్రులను సేవించి, మరి కొందరు భక్తితో భవంతుడిని కొలిచి, కొందరు మంచి నడవడి ప్రవర్తనతో, కొందరు ఇంద్రియ నిగ్రహముతో ప్రఆశాంత జీవితము గడుపుతూ, కొంరౌ సత్యము, అహింస పాటించి ఆత్మ దర్శనం పొందుతారు. ఆత్మ దర్శనానికి అనేక కార్యములు ఉన్నా అది అంత సులువైనది మాత్రం కాదు. నైశారణ్యములో ఉన్న గోమతినదీ తీరాన మహాపద్మతటాకము తీరాన ఒక మహాసర్పము నివసిస్తుంది. ఆ మహాపద్మతటాక తీరంలో పూర్వము మాంధాత తపమాచరించాడని ప్రతీతి. అక్కడ ఉన్న నాగరాజు పేరు పద్ముడు. అతడు మహా ధర్మాత్ముడు, దయకల వాడు. అతడికి అతిథులంటే ప్రేమ ఎక్కువ. నీవు పద్ముడిని దర్శించి అతడి వద్ద ఉపదేశం పొంద వచ్చు " అన్నాడు.
భృగువు బంధు మిత్రుల అనుమతి తీసుకుని మిత్రుల అనుమతి తీసుకుని భృగువు నైశారణ్యముకు వెళ్ళాడు. అక్కడ నాగేంద్రుడిని దర్శించగా అతడి భార్య భృగువును భక్తితో పూజించి " మహానుభావా ! తమరు ఇక్కడకు వచ్చిన కారణం ఏమిటి ? " అని అడిగింది. భృగువు " అమ్మా ! నేను నీ భర్తను దర్శించాలని వచ్చాను. నీ భర్త ఎక్కడ ? " అనీడిగాడు. అందుకు ఆమె " నా భర్త ఒక సంవత్సరానికి ఒక మాసము సూర్యరధానికి పగ్గంగా ఉంటాడు. ఈ మాసము అతడి వంతు కనుక వెళ్ళాడు. ఇంకా ఒక ఎనిమిది రోజుల అనంతరం వస్తాడు. మీరు వచ్చిన పని చెపితే నేను ఆపని చేయగలిగితే చేస్తాను " అన్నాడు. భృగువు " అమ్మా ! నేను నీ భర్తను చూడ వచ్చాను కనుక నేను అతడి కొరకు వేచి ఉంటాను. అతడు రాగానే నా గురించి చెప్పమ్మా " అని అడిగాడు. అలా ఆరు రోజులు గడిచే వరకు భృగువు ఆహారపానీయములు ముట్ట లేదు. నాగేంద్రుడి సేవకులు వచ్చి " అయ్యా ! మాకు అన్నిటి కంటే అతిథిసేవ ముఖ్యము. మీరు అన్యధా భావించ మా ఆతిథ్యము స్వీకరించి మేము తెచ్చిన అన్నము, ఫలములు, కందమూలములలో వాటిలో ఏవైనా మీకు ప్రీతికరమైనవి తినండి " అని వేడుకున్నారు. భృగువు " అయ్యా ! మీరు ఇంత చెప్పవలెనా ! నేను నాగరాజు దర్శనం చేసుకునే వరకు ఆహారం ముట్టను. నాకు ఆకలి దాహము కలగడము లేదు. మీకు ఎటువంటి మాట రానీయను. ఇక రెండుదినములలో నాగరాజు రాకున్న నేను మీ ఆతిథ్యము స్వీకరిస్తాను " అన్నాడు. వారు వెళ్ళి పోయారు. ఎనిమిదవ రోజుకు సూర్యుడి వద్ద నుండి నాగరాజు వచ్చాడు. నాగరాజు భార్యతో " అతివా అందరూ క్షేమంగా ఉన్నారు కదా ! దేవ కార్యములు, అతిథి పూజలు చక్కగా జరుగుతున్నాయా ! నేను లేనందున్న పొరపాట్లు జరుగ లేదు కదా ! " అన్నాడు. అందుకు ఆయన భార్య " నాధా ! మీరు ఇంతగా చెప్పాలా ! మీరు నాకిచ్చిన శిక్షణ వలన దేవతా పూజలు, అతిథి సత్కారాలు చక్కగా చేసాను. నాధా ! శిష్యులకు గురువు ఎడల భక్తి. భ్రాహ్మణులకు వేదముల ఎడ భక్తి, క్షత్రియులకు ప్రజారక్షణలో భక్తి, వైశ్యులకు ధనసంపాదనలో భక్తి, శూద్రులకు బ్రాహ్మణ, క్షత్రియ, వైశ్యులను సేవించడంలో భక్తి, యజమాని ఎడల సేవకులకు భక్తి, సర్వులకు ఉపకారం చేస్తూ ఆదరించడం గృహస్థులకు భక్తి, ఏకాంతంలో తపస్సు చేయడం యోగులకు భక్తి, పతి ఎడల భార్యకు భక్తి ఇవి ప్రతివారు ఆచరించతగిన సువ్రతములు. అనేక ధర్మశాస్త్రాలు తెలిసిన మీ భార్యను నేను మీకు అయిష్టమైన పనులు చేస్తానా ! నాధా నాది ఒక మనవి మీ దర్శనార్ధమై మన ఇంటికి ఒక పావనుడైన బ్రాహ్మణుడు మన ఇంటికి వచ్చాడు. అతడు మీ దర్శనం ఆశించి నిరాహారి జపము చేస్తూ అయి ఎనిమిది రోజులుగా వేచి ఉన్నాడు. మీరు వెళ్ళి ఆయనను పరామర్శించండి " అన్నది. నాగరాజు " లలనా ! దేవతలు, అసురులు గౌరవించే నేను ఒక సామాన్య బ్రాహ్మణుడిని పరామర్శించడానికి వెళ్ళడమా ! " అన్నాడు. ఆమె " నాధా ! అలా కాదు. మీ దర్శనం కోరి ఎనిమిది దినముల నుండి నిరాహారి అయి వేచి ఉన్న బ్రాహ్మణుడి కోరిక తీర్చకపోవడం ధర్మమా ! ఆ బ్రాహ్మణుడిని నిరాశపరచిన పాపంలో ఇప్పటి వరకు నీవు సంపాదించిన పుణ్యము, ఉచితానుచిత జ్ఞానము, కృపాగుణము, ధర్మశాస్త్ర పాండిత్యము దగ్ధంచేస్తావా ! నీ ధర్మనిరతి ఇదేనా ! బ్రాహ్మణుడిని నిరాశపరచిన బ్రహ్మహత్యాపాతకము చుట్టుకుంటుంది. నాధా ! మౌనవ్రతముతో దృఢమైన జ్ఞానను, దానం చేసినందు వలన అభ్యుదయము, ఎదుటి వారి ఆశలు సఫలం చేసినందు వలన నరకబాధలు తొలగి పోతాయి స్వర్గసుఖాలు కలుగుతాయి అని పెద్దలు చెప్తారు కదా ! వర్షం కొరకు వేచిచూచే చాతక పక్షిలాగా ఆ బ్రాహ్మణుడు నీ కొరకు ఎదురు చూస్తున్నాడు. నీవు రోషము తగ్గించుకుని బ్రాహ్మణుడిని పరామర్శించండి " అని హిత బోధ చేసింది. నాగరాజు " తరుణీ ! ఎవరో అపరిచితుడిని చూడడానికి నాకు రోషము వచ్చినది నిజము. నాలో కలిగిన గర్వము, రోషం నీ బోధనతో తొలగించి నేను అధర్మవర్తనుడిని కాకుండా కాపాడావు. పూర్వము ఈ గర్వము కోపము చేతనే కార్తవీర్యార్జునుడు, రావణాసురుడు వరుసగా పరశురాముడి చేతిలో శ్రీరాముడి చేతిలో మరణించారు. కనుక కోపము వదలడం మేలు కలిగిస్తుంది. భృగువు ఆయన దర్శనం చేసుకుని నీ వంటి భార్య వలననే కదా ! నాకు ఇంతటి పాపములో కూరుకు పోవలసిన ఆపద తప్పింది కదా ! " అని చెప్పి నాగరాజు వడివడిగా బ్రాహ్మణుడిని చూడడానికి వెళ్ళాడు.
నాగరాజును చూసిన భృగువు సంభ్రమంతో ఎదురువెళ్ళాడు. ఇద్దరూ ఒకరి క్షేమము ఒకరు తెలుసుకున్న తరువాత ఒక చెట్టు కింద కూర్చున్నారు. నాగరాజు " మహాత్మా ! తమరు ఎనిమిది దినముల నుండి నా కొరకు వేచి ఉన్నారు . మీ కోరిక ఏదైనా తప్పక నెరవేరుస్తాను " అన్నాడు. బ్రాహ్మణుడు " నాగరాజా ! నీ గురించి విని నీ వద్దకు వచ్చాను. నీవు సూర్యభగవానుడి వద్దకు వెళ్ళావని విన్నాను. అందుకని మీ కొరకు ఎదురు చూస్తున్నాను. మీరు నా సందేహములు తీర్చండి " అని అడిగాడు. నాగరాజు " మీ వంటి వారి సందేహము తీర్చుడమే నా జన్మకు ధన్యత అడగండి " అన్నాడు. బ్రాహ్మణుడు " నాగరాజా ! నా సందేహములు తరువాత అడుగుతాను. ముందుగా మీరు సూర్యరధము వెంట వెళ్ళునప్పుడు జరిగిన అద్భుతముల గురించి వివరించండి " అని అడిగాడు. నాగరాజు " బ్రాహ్మణోత్తమా ! ఆశ్చర్యములలో ఆశ్చర్యము ఆదిత్యుడు. అతడి వలన ఈ లోకములోని జీవజాలము చైతన్యంతో జీవిస్తుంది. సూర్యకిరణ ప్రభావంతో దేవతలు, వాలఖిల్యులు, మహామునులు, సిద్ధులు, పక్షిజాతులు హాయిగా జీవిస్తున్నారు. సూర్యకిరణ వేడితో వేడిక్కిన జలములు మేఘముల రూపుచెంది వర్షిస్తున్నాయి. ఇంతకంటే అద్భుతము ఏమి కావాలి. బ్రాహ్మణోత్తమా ! సూర్యుడు వర్షములు కురిపిస్తున్నాడు. తిరిగి కిరణముల వేడిచేత ఆ నీటిని లాక్కుంటున్నాడు ఇంతకంటే వేరొక ఆశ్చర్యము ఏమి ? ఈ సూర్యుడి వలన బీజములు వృక్షములు ఔతాయి. ఇది అద్భుతము కదా ! ఇంత ఎందుకు ఆ నిరంజనుడు, అక్షరుడు, అజరుడు, అద్వయుడు, శాశ్వతుడు అయిన పురుషోత్తముడు సూర్యుడి ద్వారా వెలుగుతున్నాడు. ఇంత కంటే వేరొక అద్భుతము ఏమి ?

title: శాంతి పర్వము ప్రథమాశ్వాసము

text: ధర్మరాజు మాటలకు అర్జునుడు ఇలా బదులిచ్చాడు. " నీవు చెప్పిన జనక మహారాజుకు ఆయన భార్యకు జరిగిన సంవాదం విను. నీ వలెనే జనకుడు రాజ్యమును వదిలి బిక్షుక వృత్తి స్వీకరించ నిశ్చయించినపుడు ఆయన భార్య " నాధా ! నీవు రాజ్యపాలన వదిలి భిక్షుక వృత్తి స్వీకరించిన ఇక్కడ అతిథి సత్కారాలు, దేవతర్పణములు, పితృ తర్పణములు ఎవరు చేస్తారు ? శిరోముండనం చేయించుకున్న తరువాత భిక్షకొరకు ఇల్లిల్లు తిరగాలి కదా ! మరి ఆ గృహస్థు మీకు అన్నదానం చేసి పుణ్యం పొందుతాడు కదా ! అన్నదానం వలన అధిక పుణ్యం వస్తుంది కదా ! దానం తీసుకునే వాడి కంటే దానం చేసే వాడు గొప్పని నీకు తెలుసు కదా ! వేదవిదులు రాజుల మీద ఆధారపడతారు. రాజైన మీరే మీ కర్తవ్యం వదిలితే మిగిలిన వారికి దిక్కెవ్వరు ? వారి బ్రతుకులు చెడుపుట మీకు ధర్మమా ! కన్నతల్లినీ కట్టుకున్న దానిని వదిలి, మీ కర్తవ్యం అడవులలో మీరు ఏమిసాధిస్తారు ? ఎండకు చలివేంద్రంగా, చెట్టుకు మధుర ఫలములుగా ఉండి ప్రజల కష్టములు తీర్చవలసిన మీరు ఇలా దీన వృత్తిని స్వీకరించ తగునా ! మీరు చేయదలచిన పని ధర్మవిరుద్ధం. దాని వలన మీకు మోక్షం కలుగుతుందని నేను అనుకోను " అని జనకుని భార్య జనకునితో చెప్పింది.

title: దేవుడు చేసిన మనుషులు

text: ఈ చిత్రానికి పేరు గురజాడ రాసిన దేవుడు చేసిన మనుషుల్లారా మీ పేరేమిటి కథ నుండి స్వీకరించబడింది. శ్రీశ్రీ రాసిన టైటిల్ పాటలో రామారావు దొంగగా వివిధ ఆహార్యాలలో కనిపిస్తారు. అందులో ఒకటి వివేకానందుని పోలిన వేషం ఒకటి. సినిమా ప్రారంభం, ముగింపు ఈ పాట తోనే జరుగుతాయి.

title: లార్డు ఇర్విన్

text: కెనడాలోని నవోస్కోటియాకు విస్కౌంట్ అను రాజకీయహోదా కలిగిన కుటుంబములో 2వ విస్కౌంట్ ఛార్ల్స వుడ్ కుమారుడు లార్డు ఇర్విన్. ఇతని జీవిత కాలం (1881-1959). ఇంగ్లండు లోని ఈటన్ లోనూ ఆక్సఫొర్డు విద్యాసంస్థలలో విద్యాభ్యాసము చేసి 1910 నుండి 1925 వరకూ బ్రిటిష్పార్లమెంటు సభ్యుడుగా ఇంగ్లండు లోని కన్సరవేటివ్ రాజకీయపార్టీలో నుండెను. 1934లో తండ్రితదనంతరం విస్కౌంట్ ఆఫ్ హెలిఫాక్స్ గా రాజకీయ హోదా కలిగెను ( అంతకు ముందు ఎరల్ (Earlf of Halifax) అను హోదా కలిగియుండెను). లార్డు ఇర్విన్ జీవితకాలములో అనేక పదవీ బాధ్యతలు స్వీకరించి గొప్ప అనభవము పలుకుబడి కలిగియుండెను. మొదిటి ప్రపంచ యుద్ధము (1914-1916) లో అసైనిక అధికారబాధ్యతలు వహించి మేజర్ స్థాయి అధికారిగానయ్యెను. భారతదేశానికి వైస్రాయిగా 1926 నుండి 1931 దాకా చేసినతరువాత 1932 లో ఇంగ్లండులో విద్య కార్యలోచన సభ ( ఎడ్యుకేషన్ బోర్డు) కు అధ్యక్షునిగాను 1933లో ఆక్సఫర్డు విశ్వవిద్యాలయమునకు ఛాన్సలర్ గనూ, స్వల్పకాలము యుధ్ద వ్యవహారాల మంత్రిగ కూడా బాధ్యతలు నిర్వహించెను. రెండవ ప్రపంచ యుద్దకాలములో (1938-1945) చేంబర్లేన్ (Neville Chamberlain), విన్స్టన్ చర్చిల్ (Winston Churchill) బ్రిటిష్ ప్రధాన మంత్రులుగా నుండినప్పుడు లార్డు ఇర్విన్ విదేశాంగ మంత్రిగా 1938-41 నుం డెను. రెండవ ప్రపంచయుద్ధం మొదలైన తొలిరోజులలో జర్మనీదేశ నిరంకుశ పాలకుడైన అడాల్ఫ్ హిట్లర్ ( హిట్లర్ ) తో శాంతియుత పరిష్కార సూత్రము ఘోషించి యుండుటవలన 1939 వరకూ చెర్చిల్ అభిమతాలతో విభేదములేర్పడినవి. ఛేంబర్లేన్ ప్రధానమంత్రిత్వము తరువాత లార్డు ఇర్విన్ కు ప్రధానమంత్రిగా బ్రిటిష్ రాజైన జార్జి యొక్క ఆమోదముకూడా యుండినప్పటికీ లార్డు ఇర్విన్ ఆ యుద్దపరిస్థితులలో లేబర్ పార్టీకి చెందిన విన్స్టన్ చెర్చిల్ ఆ పదవికి తగినవాడని కన్సర్వేటివ్ పార్టీ సభ్యులను వప్పించిన విశాలహృదయుడు. విన్స్టన్ చెర్చిల్ ప్రభుత్వం కార్యకాలములో రెండవ ప్రపంచయుద్ద సమయములో వార్ కేబినెట్ లో నుండిన ఇద్దరేయిద్దరు కన్సరవేటివ్పార్టీ సభ్యులలో లార్డు ఇర్విన్ ఒకడు. తదుపరి 1941 నుండి 1946 దాకా అమెరికాలో బ్రిటన్ రాజదూతగా యుండెను. 1946 లో పూర్తిగా రాజకీయములనుండి విరమించి షెఫీల్డ్ విశ్వవిద్యాలయమునకు ఛాన్సలర్ గాచేసి 1959 డిసెంబరులో మరణించాడు. ఇర్విన్ సతీమణి డొరొతి ఇర్విన్ పేరట ఢిల్లీలో 1931 లో నెలకొల్పిన లేడీఇర్విన్ కాలేజి ఇప్పటికీ ఇర్విన పరిపాలనా కాలపు చిహ్నముగానున్నది.

title: అనుశాసనిక పర్వము చతుర్థాశ్వాసము

text: ధర్మరాజు " పితామహ ! సాధారణంగా మానవులు దానధర్మములు చేస్తుంటారు. ఇతరులతో ప్రియంగా మాట్లాడుతుంటారు రెండింటిలో ఏది గొప్పది ? తెలియ చెయ్యండి " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! రెండూ మంచివే. ఈ రెండూ ఎదుటి వాడి మనసును బట్టి చేయాలి. దానము గురించి చెప్పనసరం లేదు దానము సదా శ్లాఘనీయమే. ప్రీతికరంగా మాట్లాడడం గురించి నీకు ఒకకథ చెప్తాను విను. ఒక బ్రాహ్మణుడు పనిమీద నిర్మాన్యుష్యమైన అడవిలో వెళుతున్నాడు. అప్పుడు ఒక రాక్షసుడు అతడిని చంపి అతడి మాంసము తినవలెనన్న తలంపుతో ఆ బ్రాహ్మణుడిని పట్టుకున్నాడు. ఆ బ్రాహ్మణుడు భయము చెందక నిర్మలంగాను నిశ్చలంగాను ఉన్నాడు. అతడి ధైర్యానికి ఆశ్చర్యపోయిన రాక్షసుడు " బ్రాహ్మణోత్తమా ! నీవు నా ప్రశ్నలకు జవాబు చెపితే నిన్ను విడిచి పెడతాను. లేని ఎడల నిన్ను చంపితింటాను " అన్నాడు. బ్రాహ్మణుడు అందుకు అంగీకరించాడు. రాక్షసుడు " నా శరీరము డస్సిపోయింది అలసి పోయింది అందుకు కారణం ఏమిటి ? " అని అడిగాడు. బ్రాహ్మణుడు " మహాత్మా ! నీవంటి మహాత్ముడు అడిగితే చెప్పక ఊరుకుంటానా ! నీవు చెడ్డవాడివి అని తెలిసి నీ బంధువులు అందరూ నిన్ను వదిలి వెళ్ళారు. అందుకు నీవు బాధ పడుతున్నావు. నీవు దరిద్రంతో బాధపడుతూ నీకు లభించని ధనము గురించి చింతిస్తున్నావు. మొహమాటానికి పోయి ఇతరుల చేతిలో ఓడిపోయిన అదిచూసి వారు అది తమ ప్రతాపమని పొంగిపోవడం చూసి ఓర్వలేకున్నావు. దుర్మార్గులు నీ చుట్టూచేరి పొగడుతుంటే పండితులు నిన్ను పొగడలేదని మనసులో బాధపడుతున్నావు. ఈ బాధలవలన నీవు మనసులో కృశించిపోతున్నావు. నీవు చెప్పిన మాటలను సభ ఆమోదించకపోవడం, నీవు చేసిన పాడు పనులకు నీ భార్య బాధపడుతుంటే ఆమెను నీవు అనునయించ లేని దుస్థితిలో ఉన్నావు. నీ సొమ్మును ఇతరులు ఎత్తుకు పోతున్నారని తెలిసి నీ సొమ్మును రక్షించు కోలేక బాధపడుతున్నావు. చాటు మాటుగా నిన్ను గురించి చెప్పే మాటలు నీ బంధువులు నిజమని నమ్మడం దాని వలన కలిగే దుఃఖాన్ని నీవు మనసులో దాచుకోలేక బయటకు చెప్ప లేక కుమిలి పోతున్నావు. ఇవి నీ క్షీణతకు కారణాలు. నీ భార్యా బిడ్డలు వారి దుష్ప్రవర్తనతో నిన్ను ఇబ్బంది పెట్టడం, నీ తల్లి తండ్రులు, సోదరులు రోగములతో బాధపడం నీ పూర్వ జన్మలో నీవు ఒక బ్రాహ్మణుడికి చెందిన ఆవును చంపడం, దుష్టబుద్ధితో బ్రాహ్మణుల సొమ్మును, దేవుడిసొమ్మును అపహరించడం, నీ ధనమును పోగొట్టుకుని పరితపించడం, నీ బంధువులు చనిపోవడం, దుర్మార్గుడైన నీ సేవకుని వలన కలిగిన నష్టానికి నీవు బాధ్యుడవు కావడం వీటి వలన కూడా ఒక మానవుడు కృంగి కృశించి పోతాడు " అని బ్రాహ్మణుడు రాక్షసుడికి చెప్పాడని భీష్ముడు చెప్పాడు.

title: అన్నా చించిణీకర్

text: దామోదర్ ఘనశ్యామ్ బాబరేను అందరూ 'అన్నా చించిణీకర్ 'అని పిలిచేవారు . కారణం ,అతడు చించినీ గ్రామానికి చెందినవాడు . అతడు అతని భార్య లక్ష్మీబాయి బాబాను చాలాకాలం ఎంతో భక్తితో సేవించారు . వారి పొలాలకు సంబంధించిన కేసు కోర్టులో విచారణలో ఉన్నది. బాబా దాని గురించి ,"అల్లా అచ్ఛాకరేగా " అనేవారు . మూడు సంవత్సరాలు గడిచినా విచారణ పూర్తికాలేదు . ఒకరోజు వారికి ఒక జాబు వచ్చింది . అందులో అన్నా చించిణీకర్ కేసు ఓడిపోయినట్లు వ్రాసి ఉంది . అది చూసి బాబా దగ్గరకు పరుగెత్తుకొచ్చాడు అన్నా . అతడేమీ చెప్పకుండానే బాబా " ఆ ఉత్తరం చింపేయండి ,నా మీద నమ్మకం లేదా ? అని అరిచారు. కొంతకాలానికి అతనికి లాయర్ దగ్గర కేసు గెలిచినట్లు జాబు వచ్చింది . అతనికి ఆ కేసులో రూ . 1800/- లు వచ్చాయి . ఆ పైకాన్ని బాబాకు సమర్పించాడు అన్నా . ఆయన స్వీకరించక పోవడంతో ఆ ధనాన్ని చావడి మరమ్మత్తు చేయించడానికి ఉపయోగించారు . అన్నా చించిణీకర్ కు సంతానం లేదు కనుక తన యావదాస్తినీ బాబాకే సమర్పించాడు .

title: హేస్టింగ్సు

text: పిండారీలు అనబడిన దళములో కేవలము మహారాష్ట్రజాతివారే కాక అనేక జాతివారు, అనేక మతస్తులు యుండిరి. వారు అశ్వదళములతో దాడులు ముట్టుడులు చేయుచూ మహారాష్ట్రకూటమి నాయకులకు సైన్యములో ఖర్చులేని ఉపసైన్యముగా పరిగణింప బడి వారి సానుభూతికి పాత్రులైయుండిరి. దోపిడీ దాడుల వలన దొరికినంతదే పిండారీలకు జీవనాధారము. దేశములో ముఖ్యముగా రాజస్థాన్, మధ్యభారతదేశ ప్రాంతములలో వీరి దాడులెక్కువగానుండెను. అనేక భూభాగములను, పట్టణములను సైనిక స్తావరములనూ ముట్టడించి దాడులు జరుపుచుండిరి. 1812 లో మీర్జాపూరు, షాబాదుల జిల్లాల దాడిచేసి దోపిడీచేశారు. 1816 లో నిజాం గారి రాజ్యములోని దక్కన్ పీఠభూములలోనూ, ఉత్తర సర్కారులలో కూడా పిండారీల దాడులు జరిగినవి. గవర్నరజనరల్ లార్డు హేస్టింగ్సు ఆ పిండారీలను అణచుటకు కృతనిశ్చయుడై పెద్దసంఖ్యలో సైన్యమును సమకూర్చి, యుద్ద వ్యూహములతో దేశమునలుమూలనుంచీ పిండారీ స్తావరములు ముట్టడించి స్వాధీనముచేసుకున్నారు. కరీమ్ ఖాన్ పిండారీ, చిట్టూపిండారీ మొదలగు పిండారీల నాయకులు ఒకరి తరువాత ఒకరు వారంతట వారే బ్రిటిష్ సైన్యమునకు లొంగిపోయారు. వారి తోపాటూ వారికి సానుభూతిపరులైన మహారాష్ట్ర కూటమిలోని నాయకుల సైన్యములు: పూనాలోని పీష్వా, గ్వాలియర్ రాజు సింధియా, నాగపూరు రాజు భోన్సలే, ఇందౌర్ రాజు హేల్కర్ కూడా ఎదురు పోరాటముచేయ ప్రయత్నించినా ఓడిపోయి హేస్టింగ్సు సైన్యమునకు లొంగి పోయారు. దాంతో పిండారీల దోపీడీలు ఆగిపోయినవని చెప్పవచ్చును. ఈ యుద్దములకు హేస్టింగ్సు స్వయముగా సర్వసైన్యాధిపత్యము వహించగా జనరల్ థామస్ హిస్లాప్ (Gen. Thomas Hislop) సైన్యాధిపత్యము వహించాడు. 1816-17 జరిగిన ఆ యుద్దములనే పిండారీ యుద్దమనబడిననూ ఆ యుద్దము చివరకు మూడవమహారాష్ట్ర యుద్దముగా మారి 1819 దాకా సాగినది అందుచే పిండారీల యుద్దము మూడవ మహారాష్ట్రయుద్దములో భాగముగనే పరిగణించవలసియున్నది.

title: అశ్వమేధ పర్వము తృతీయాశ్వాసము

text: ఉదంకుడు ఒక అడవిలో సౌదాసుడిని కలుసుకున్నాడు. మిత్రసఖుడికి సౌదాసుడన్న పేరుకూడా ఉంది. ఉదంకుడు కలుసుకున్న సమయంలో సౌదాసుడు ఆ నిర్జన ప్రదేశంలో ఎర్రటి కళ్ళతో రక్తసిక్త శరీరముతో భయంకరముగా ఉన్నాడు. అయినా ఉదంకుడు సౌదాసుడిని చూసి భయపడ లేదు. ధైర్యంగా తన ముందు నిలబడిన ఉదంకుడిని చూసిన సౌదాసుడు " ఎవరు నువ్వు ఎక్కడకు వెడుతున్నావు. ఈ రోజు ఆహారము దొకక అవస్థ పడుతున్నాను. సరి అయిన సమయంలో వచ్చిన నిన్ను ఇక చంపి తినకవదలను " అన్నాడు. అందుకు ఉదంకుడు " రాజా ! నేను మాగురువు గారి పనిమీద వెళుతున్నాను. గురుకార్యము మీద వెళ్ళే నన్ను చంపుట మహా పాపము. ఇంతటి అధర్మకార్యానికి ఒడిగట్టుతావా " అని అన్నాడు. సౌదాసుడు " బ్రాహ్మణా ! నీకు దినములో మూడవ ఝామున మనుష్య మాంసము తినమని దేవతలు ఆదేశించారు. కనుక నా ఆకలిని నిన్నుతిని తీర్చుకుంటాను అని అన్నాడు. ఉదంకుడు " అలాగా సరే నేను ముందు నాగురువుగారి కార్యము నెరవేర్చి తరువాత నీ ఆకలి తీర్చగలను నన్ను నమ్ము. అయ్యా ! తమరు మిమ్మలిని యాచించిన వారి కోరికలను తీరుస్తారు కదా ! నేనిది నా కొరకు కోరడము లేదు. గురుపత్ని కొరకు అడుగుతున్నాను. కనుక నా కోరిక తప్పక తీరుస్తారని నమ్ముతున్నాను " అని అడిగాడు ఉదంకుడు. ఆ మాటలకు సౌదాసుడు " నీ కోరిక ఏమిటి ? " అని అడిగాడు. ఉదంకుడు " మహాత్మా ! నా గురుపత్ని తమరి భార్య కుండలములు కావాలని అడిగింది. అవి మీరు ఇప్పిస్తే నేను వాటిని గురుపత్నికి సమర్పించి తిరిగి వచ్చి మీకు ఆహారము కాగలను " అని అన్నాడు. అందుకు సౌదాసుడు " ఆ కుండలములు నావి కాదు కదా ! పరుల సొమ్ము నేను ఎలా ఇవ్వగలను " అన్నాడు. ఉదంకుడు " నేను మీ భార్య కుండలములు కోరుతున్నాను అది పరుల సొమ్ము ఎలా ఔతాయి " అన్నాడు. సౌదాసుడు " అయితే నువ్వు నా భార్య వద్దకు వెళ్ళి నేను చెప్పానని చెప్పి కండలములు తీసుకో " అన్నాడు. ఉదంకుడు " అయ్యా మీ భార్య ఉండే ప్రదేశము నాకు చెప్పండి " అని అడిగాడు. సౌదాసుడు " ఆ కనపడేదే ఆమె నివాసము " అని చెప్పాడు. ఉదంకుడు సౌదాసుడి భార్య వద్దకు వెళ్ళి " మా గురుపత్ని అహల్య. మీ కుండలములు అడిగి తెమ్మని నన్నుపంపింది. మీరు కుండలములు ఇస్తే నేను వెడతాను " అని అన్నాడు. సౌదాసుడి భార్య " నువ్వు ఉదంకుడివి అని నా భర్త సౌదాసుడు నిన్ను పంపాడనినాకు నమ్మకము ఏమిటి ? " అని అడిగింది. ఉదంకుడు తిరిగి సౌదాసుడి వద్దము వెళ్ళి " నీ భార్య నన్ను గుర్తు తీసుకురమ్మని అడిగింది కనుక నాకు ఏదైనా గుర్తు ఇచ్చి పంపు" అన్నాడు. సౌదాసుడు "నేను చెప్పే మాటలు జాగ్రత్తగా చెపితే నా భార్య నిన్ను గుర్తించి కుండలము ఇస్తుంది" అన్నాడు. ఉదంకుడు సౌదాసుడి భార్య వద్దకు వెళ్ళి సౌదాసుడి మాటలు చెప్పగానే సౌదాసుడి భార్య మదయంతి సంతోషముతో " కుమారా ! ఈ కుండలముల కొరకు దేవతలు, గంధర్వులు, నాగులు పొంచి ఉన్నారు. వారు ఈ కుండలములు పొందడానికి అనేక ఉపాయములు పన్నుతుంటారు. కనుక నీవు జాగ్రత్త వహించాలి. ఈ కుండలములను నీవు నేల మీద పెట్టినా, ఈ కుండలములకు ఎంగిలి సోకినా, ఏమరుపాటున నిద్రించినా వీటిని అపహరించే ప్రమాదము ఉంది. నీవు ఈ కుండలములను భక్తితో సేవించి పూజించిన నీకు ఆకలిదప్పులు ఉండవు. నీకు అగ్నివలన, విషమువలన, భూత ప్రేత పిశాచములవలన భయము ఉండదు. ఈ కుండలములను పిల్లలు అయినా పెద్దలు అయినా ఎవరికైనా ఖచ్చితంగా సరిపోతాయి. ఈ కుండలములు బంగారమును కురిపిస్తాయి. అందువలన వీటిని అత్యంత అప్రమత్తతతో తీసుకు వెళ్ళి నీ గురుపత్నికి సమర్పించాలి " అని మదయంతి తగు జాగ్రత్తలు చెప్పి కుండలములను ఉదంకుడికి ఇచ్చి ఆశీర్వదించి పంపింది.

title: అశ్వమేధ పర్వము చతుర్థాశ్వాసము

text:
జనమేజయుడు ధర్మరాజు చేసిన అశ్వమేధయాగము గురించి వింటూ వైశపాయనుడితో " వైశంపాయన మహర్షీ ! అత్యంత వైభవోపేతంగా జరిగిన అశ్వమేధయాగములో విస్మయం కలిగించే విషయము ఏదైనా జరిగిందా వివరించండి " అని అడిగాడు. వైశంపాయనుడు బదులుగా " జనమేజయమహారాజా ! మీ తాతగారైన ధర్మరాజు యాగము చేస్తున్న సమయంలో ఒక ముంగిస యాగశాలకు వచ్చింది. అక్కడ ఉన్న ఋత్విక్కులను సదస్యులను బ్రాహ్మణులను చూసి " ఈ అశ్వమేధయాగము సక్తుప్రస్థుని ధర్మమును కొంచము కూడా పోలదు " అని ప్రకటించింది. ఆ మాటలు విన్న అక్కడ బ్రాహ్మణులు ఆశ్చర్యపోయారు. అప్పుడు ఋత్విక్కులు ముంగిసతో " ఈ యాగములో మంత్రపఠనము, కర్మకాండ, వివిధ దానధర్మాలు పలువురి ప్రశంసలను పొందాయి. ధర్మరాజు ఈ యాగమును నిర్వహించిన తీరు, శ్రద్ధ, భక్తి, అందరికీ యోగ్యము అయింది. ఇందులో జరిగిన ధర్మవిరుద్ధ కార్యము ఏమి ? " అని అడిగారు.
ఆందుకు ఆ ముంగిస " ధర్మక్షేత్రము అని పిలువబడుతున్న ఈ కురుక్షేత్రములో ఒక బ్రాహ్మణుడు ఉండే వాడు. అతడు మానము, అభిమానము, కామములను జయించిన వాడు అతి సౌమ్యుడు. అతడు భార్య, కుమారుడు, కోడలుతో గృహస్థజీవనము సాగించే వాడు. అతడు ఊంఛవృత్తి సాగిస్తూ పొలములో రాలిపడిన గింజలను ఏరుకుని తృప్తిగా జీవనం సాగించే వాడు. ఒకసారి తీవృమైన అనావృష్టి వచ్చి ఎక్కడ చూసినా ఆహారము లభించడము కష్టము అయింది. ఒక రోజు వారు నలుగురూ పొలముకు వెళ్ళి గింజలు ఏరుకుని వచ్చి వాటితో పేలపిండి చేసి దేవతారాధనా సంధ్యా వందనము చేసి పేలపిండిని నలుగురూ సమానంగా పంచుకున్నారు. వారు ఆ పేలపిండిని తినడానికి సిద్ధము ఔతున్న తరుణములో వారి వద్దకు ఒక బాటసారి అతిథిగా వచ్చాడు. వారు నలుగురూ ఆ అతిథికి ఎదురు వెళ్ళి సాదరంగా ఆహ్వానించి కుటీరము లోనికి తీసుకుని వెళ్ళి అతిథి మర్యాదలు చేసారు. అప్పుడు ఆ బ్రాహ్మణుడు " మహానుభావా ! ఈ పేలపిండి అన్యార్జితము కాదు. ధర్మముగా సంపాదించింది కనుక మీరు దీనిని తీసుకుని మీ ఆకలి తీర్చుకోండి " అని అన్నాడు. ఆ పేలపిండిని తిన్న తరువాత కూడా అతడి ఆకలి తీరలేదు. అప్పుడు ఆ బ్రాహ్మనుడి భార్య ముందుకు వచ్చి " నాధా ! నా వంతుకు వచ్చిన పేలపిండిని అతిథికి ఇచ్చి అతడి ఆకలి తీర్చండి " అన్నది. అప్పుడు ఆ బ్రాహ్మణుడు " నోరులేని పక్షులు కూడా తమ భార్యలకు ఆహారము తెచ్చి ఇస్తాయి. అలాంటప్పుడు నేను నీ అహారమును ఎలా తీసుకొనగలను ? " అన్నాడు. ఆ మాటలకు అతడి భార్య " నాధా ! భార్యకు భర్తయే దైవము, చుట్టము, స్నేహితుడు, తల్లి, తండ్రి, గురువు అన్నీ. కనుక భర్తకర్తవ్యము నెరవేర్చడము భార్య ధర్మము కదా ! మీరు మీ భాగము పేలపిండిని ఇచ్చారు కనుక తరువాత ఇవ్వవలసిన బాధ్యత నాది. అదీ కాక మీరు తినకుండా నేను మాత్రము ఎలా తినగలను. కనుక పేలపిండిని అతిథికి ఇవ్వడములో సంకోచించవలసిన అవసరము లేదు " అన్నది. బ్రాహ్మణుడు ఇక తప్పదనుకుని పేలపిండిని అతిథికి సమర్పించాడు. ఆ పేలపిండి అతిథి ఆకలి తీర్చలేదు. అతడు ఇంకా విచారముగా ఉన్నాడు. బ్రాహ్మణుడు అతిథిని సంతోషపెట్ట లేకపోయినందుకు చింతించసాగాడు.
తండ్రి బాధను చూసిన తనయుడు " తండ్రీ ! ఇందు కొరకు ఇలా చింతించ తగునా ! నా వంతు వచ్చిన పేలపిండిని అతిథికి ఇచ్చి అతడిని తృప్తి పరచండి " అన్నాడు. అందుకు ఆ బ్రాహ్మణుడు " కుమారా ! ఎంతైనా పెద్ద వాళ్ళకంటే చిన్న వాళ్ళకు ఆకలి ఎక్కువ. నీ నోటి వద్దనుండి ఆహారమును నేను ఎలా తీసుకొనగలను ? " అన్నాడు. ఆ మాటలకు కుమారుడు " తండ్రీ ! కుమారుడు అంటే తండ్రికి ప్రతిరూపము కదా ! మీ దుఃఖము తీర్చడము కుమారుడిగా నా కర్తవ్యము కాదా ! కనుక సంకోచము వదిలి ఈ పేలపిండిని అతిథికి ఇవ్వండి " అన్నాడు. కుమారుడి మాటలకు తృప్తిచెంది బ్రాహ్మణుడు కుమారుడి వంతు పేలపిండిని అతిథికి ఇచ్చాడు. అంతటితో అతిథి ఆకలి తీరలేదు. అది చూసి బ్రాహ్మణుడు చింతించసాగాడు. అది చూసిన కోడలు తన వంతు పేలపిండిని మామగారి ముందు పెట్టి " మామగారూ ! ఈ పేల పిండిని కూడా పెట్టి అతిథి ఆకలి తీర్చండి " అన్నది. అది విని బ్రాహ్మణుడు " అమ్మా ! నీవు కోడలివి. మా దరిద్రములో భాగము పంచుకున్నావు. సరి అయిన ఆహారము లేక సుకుమారమైన నీ శరీరము శుష్కించి పోయింది. దొరక్క దొరక్క ఈ రోజు పేలపిండి దొరికింది. ఇది కూడా ఇచ్చి నీవు ఆకలితో ఎలా ఉండగలవు నీవు ఆకలితో అలమటిస్తూ ఉంటే నేను ఎలా ఉండగలను ? " అని బాధపడ్డాడు. అందుకు కోడలు " మామగారూ ! మీరు నాకు గురువులు. ఈ దేహములో ప్రాణమ్ములు ఉన్నంత వరకు గురువుకు శుశ్రూష చేయడము శిష్యుని కర్తవ్యము. కనుక ఈ పేలపిండిని అతిథికి సమర్పించి మీకు సేవ చేసుకునే భాగ్యము నాకు ప్రసాదించండి " అని బదులిచ్చింది. ఆ మాటలకు సంతోషించిన బ్రాహ్మణుడు ఆ పేలపిండిని అతిథికి ఇచ్చాడు. అతిథి ఆ పేలపిండిని తిని అమ్మయ్యా నా ఆకలి తీరింది అన్నాడు. అది విని నలుగురూ సంతోషించారు. అప్పుడు ఆ అతిథి బ్రాహ్మణుడితో " మిత్రమా ! నేను యమధర్మరాజును మిమ్ము పరిక్షించడానికి మీ ఇంటికి అతిధిగా వచ్చాను. నీ యొక్క , మీ కుటుంబము యొక్క ధర్మనిరతిని సద్గుణ సంపత్తిని చూసి ఆనందించాను. నీ అందు పెద్దల ఎడ భక్తి, అతిథుల పట్ల వినయము, చేసే పనిమీద శ్రద్ధ మిక్కుటముగా ఉన్నవి. నీవు చేసిన దానము దేవతలు పై నుండి చూసి ప్రశంసిస్తున్నారు చూడు " అన్నాడు. దేవేంద్రుడు వారి మీద పూలవాన కురిపించాడు.
యమధర్మరాజు " బ్రాహ్మణోత్తమా ! దేవలోకములో సప్తఋషులు నీ కొరకు ఎదురు చూస్తూ ఉన్నారు. నీవు నీ భార్య, కుమారుడు, కోడలితో స్వర్గానికి రా " అని తిరిగి " మహాభాగా ! ఆకలి అన్నింటి కంటే చెడ్డది. ఆకలి బుద్ధిని, వివేకమును మట్టు పెడుతుంది. ఆశ దయాగుణమును నాశనము చేస్తుంది. నీవు, నీ భార్య, కుమారుడు, కోడలు, ఆశను జయించారు. అతిథి పూజ చేసి దివ్యత్వము సాధించారు. నీ దానగుణముకు మెచ్చిన బ్రహ్మ తమ లోకానికి మిమ్ము ఆహ్వానించారు. బ్రహ్మలోకము నుండి త్వరలో విమానము వచ్చింది. బ్రాహ్మణోత్తమా! తనకు ఉన్న సంపదలో దానము ధర్మము చెయ్యడము గొప్ప విషయము కాదు. ధర్మముగా సంపాదించినది కొంచమైనా తమకంటూ ఏమీ మిగల్చకోకుండా యోగ్యుడైన వాడికి దానము చెయ్యడం ఉత్తమోత్తమము " అని పలికి యమధర్మరాజు తన దివ్యమైన రూపమును వారికి చూపించాడు. ఇంతలో ఆకాశము నుండి ఒక దివ్యమైన విమానము కనపడింది. అది చూసిన దేవతలు ఆశ్చర్య పోయారు. బ్రాహ్మణుడు, ఆయన భార్య, కుమారుడు, కోడలు యముడికి సాష్టాంగప్రమాణము ఆచరించారు. " బ్రాహ్మణోత్తమా ! అదుగో బ్రహ్మదేవుడు పంపిన దివ్య విమానము మీరంతా ఆదివ్య విమానము ఎక్కి బ్రహ్మలోకము వెళ్ళండి. అని యమధర్మరాజు చెప్పాడు. అప్పుడు ఆబ్రాహ్మణుడు, భార్య, కుమారుడు, కోడలుతో సహా ఆ దివ్య విమానము ఎక్కి బ్రహ్మ లోకము వెళ్ళాడు. ఇదంతా నేను పక్కనే ఉన్న కలుగులో నుండి చూసాను. నేను వెంటనే సక్తుప్రస్థుడు, యమధర్మరాజు కాళ్ళు కడిగిన నీటిలో అటూ ఇటూ పొర్లినప్పుడు నా శరీరానికి ఒక వైపు మాత్రమే ఆ నీరు అంటుకుంది. ఆ నీటి ప్రభావంతో నా శరీరము సువర్ణమయము అయ్యింది. ఆ రోజు నుండి నేను ఎక్కడ యజ్ఞ యాగములు జరుగుతున్నా అక్కడకు వెడుతుంటాను. ఎందుకంటే నా శరీరము రెండవ వైపు కూడా సువర్ణమయము ఔతుందని నా ఆశ. కాని ఇంతవరకు జరగ లేదు. ధర్మరాజు లోకోత్తరమైన యాగము చేస్తున్నాడని విని ఇక్కడకు వచ్చాను కాని ఇక్కడ ఉన్న నీటిలో ఎంత పొర్లినా నా శరీరము నా మిగిలిన శరీరము సువర్ణము కాలేదు. ఎందు కంటే కేవలము పొలములో రాలిన గింజలు ఏరుకుని తినే బ్రాహ్మణుడు చేసే దానముకు ధర్మరాజు చేసే ఈ అశ్వమేధయాగము సాటిరాదు అని తెలుసుకున్నాను " అని ముంగిస అక్కడనుండి వెళ్ళింది.

title: బ్రిటిష్ ఇండియా గవర్నరు జనరల్

text: భారతదేశములో క్రీ.శ 1600 లో వ్యాపారముచేసుకునటకు ప్రవేశించిన బ్రిటిష్ ఈస్టు ఇండియా కంపెనీ క్రమేణా వలసరాజ్యస్థాపనచేసి, రాజ్యాదికారములు చేపట్టి దేశమును పరిపాలించు ప్రభుత్వముగా మారినది. తరువాత ఇంగ్లండులోని బ్రిటిష్ ప్రభుత్వము వారు 1858 నంబరు 1 వ తేదీనాడు విక్టోరియా రాణీగారి ప్రకటన ద్వారా భారతదేశమందలి ప్రభుత్వమును ఇంగ్లీషు వారి రాజ్యమకుటములో చేర్చిన విసిష్ట చరిత్రలో కుతూహలకరమైన విశేషములు చాలా ఉన్నాయి. బ్రిటిష్ పార్లమెంటు వారు 1773 లో ఆమోదించిన రెగ్యులేటింగ్ చట్టము ప్రకారము బ్రిటిష్ ఈస్టు ఇండియా కంపెనీ భారతదేశములో మొట్టమొదటి గవర్నరుజనరల్ ను నియమించారు (మొట్టమొదటి గవర్నర్ జనరల్ వారన్ హేస్టింగ్సు ). అంతకు ముందు 1773 దాకా గవర్నర్ల పదవులే ఉన్నాయి. 1773 నుండి గవర్నర్ జనరల్ గా చేసినవారు బ్రిటిష్ ఇండియాలో కేవలము కలకత్తా రాష్ట్రమునకే (ఇప్పటి బెంగాల్ రాష్ట్రము) గవర్నర్ జనరల్సు అయ్యిరి. 1833 లో చేసిన రాజ్యాగ చట్టము అనగా 1833 వ సంవత్సరపు బ్రిటిష్ ఇండియా రాజ్యాంగ చట్టము వలన బ్రిటిష్ ఈస్టు ఇండియా కంపెనీనే బ్రిటిష్ ప్రభుత్వము వారి ప్రతినిధిగా నియమించి భారతదేశమును బ్రిటిష్ ఇండియా (వలసరాజ్యముగా) నిరంకుశముగా పరిపాలనసాగించారు. అందుచే 1833 నుండి భారతదేశమును పరిపాలించిన ప్రభువులను బ్రిటిష్ ఇండియా గవర్పర్ జనరల్సు అనవచ్చును. అటువంటివారిలో విలియం బెంటింక్ మొట్టమొదటి బ్రిటిష్ ఇండియా గవర్నర్ జనరల్. 1858 నవంబరు 1 వ తేదీన విక్టోరియా రాణిగారి రాజ్యాంగపత్రము ద్వారా చేసిన ప్రకటనతో భారతదేశపు ప్రభుత్వమును ఇంగ్లీషురాజ్యమకుటములో కలిపినప్పటినుండి భారతదేశమును పరిపాలించు బ్రిటిష్ ప్రభుత్వ ప్రతినధిని వైస్రాయి (VICEROY) అనికూడా అనబడుచుండెను. అందుచే గవర్నర్ జనరల్ లేదా వైస్రాయిగా సంబోధించబడిరి. వైస్రాయి పదము వాడుటమొదలుపెట్టినకాలమునుండీ (1858) మొదటి వైస్రాయి క్యానింగ్ ప్రభువు (Charles John Canning). 1947 ఆగస్టు 15 తేదీవరకు ఆఖరి వైస్రాయిగా చేసిన లార్డు మౌంట్ బాటన్. భారతదేశము స్వతంత్రమైన తేదీనుండి వైస్రాయి అను బిరుదు ఉపసంహరింపబడినది అందుచే అక్కడనుండి తదుపరి 1948 జూన్ 28 వరకూ గవర్నర్ జనరల్ గా కొనసాగిన మౌంట్ బాటన్ ఆఖరి బ్రిటిష్ గవర్నర్ జనరల్. అతని పదవిపూర్తి (1948 జూన్ 28) కావడంతో అప్పటినుండి భారతదేశ రాజ్యాంగము విడుదలయ్యే వరకూ అంటే 1950 జనేవరి 26 వరకూ గవర్నర్ జనరల్ గా మొదటి భారతీయుడు రాజాజీ గా ప్రసిధ్ది చెందిన చక్రవర్తి రాజగోపాలాచారి ( చూడు అధినివేశ స్వరాజ్యము [1]

title: అందమా నీ పేరేమిటి

text:
భావకవితల బరువులో ఆ కృష్ణశాస్త్రిలా కవినైతే
హాయి రెమ్మల కోయిలమ్మకు విరుల ఋతువు వికసించదా
తుమ్మెదడగని మధువులే చెలి సాకి వలపులే చిలికిస్తే
మాయ జగతికి ఏ ఖయామో మధుర కవిత వినిపించడా
ఓ కావ్యమా నీ తోటలో నవరస పోషనే గాలిగా
నవ్వినా పూలే మాలగా పూజకే సాధ్యమా తెలుపుమా

title: విలియం బెంటింక్

text: లార్డు విలియం బెంటింక్ గా ప్రసిధి చెందిన విలియం హెన్రీ కావెండిష్ బెంటింక్ (Lord William Henry Cavendish Bentinck ) బ్రిటిష్ ఈస్టు ఇండియా కంపెనికి గవర్నర్ జనరల్ గా భారతదేశమును 1828-1835 మధ్య పరిపాలించాడు. 1773 సంవత్సరపు రెగ్యులేటింగ్ చట్టము ప్రకారము వారన్ హేస్టింగ్సు బ్రిటిష్ ఈస్టు ఇండియా కంపెనీకి మొదటి గవర్నర్ జనరల్ అయుండగా 1833 వ సంవత్సరపు బ్రిటిష్ ఇండియా రాజ్యాంగ చట్టము ప్రకారము విలియం బెంటింక్ బ్రిటిష్ ఇండియాకు మొదటి గవర్నర్ జనరల్ అనవచ్చును. ఉదార రాజనీతిజ్ఞుడనియూ, స్వాతంత్ర్యప్రియుడనియూ ప్రసిధిచెంది యుండెను. బెంటిక్ యొక్క ఉదారభావములు ఆయన పలికిన వాక్యముల వల్లనే తెలియగలదు. ఉల్లేఖన "నోరులేని జనసామాన్యము అజ్ఞానులగు అవకాశముచూసుకుని ఆ అజ్ఞానము చిరస్థాయిగా చేసి దానివలన అక్రమలాభలను కొన్ని పొందుటయే ఈ ప్రభుత్వ లక్ష్యమను తలంపు బ్రిటిష్ నీతికిని ధర్మమునకును విరుధ్దము" అని పలుకచూ పాఠశాలలను విరివిగా స్థాపించి విద్యాభివృధ్దికి తోడ్పెను. ఈయన చేసిన కొన్ని గొప్ప సంస్కరణలవల్ల భారతీయుల పరిపాలనా శక్తి సామర్ధ్యములను గుర్తింపుచేయబడి కంపెనీ ప్రభుత్వయంత్రాంగములో తొలిసారిగా బాధ్యతాయుతమైన ఉన్నత పదవులు, హోదాకల ఉద్యోగములు భారతీయులకు లభించే అవకాశము కలిగినది. విద్యారంగములోను, సాంఘిక జీవనములోను కూడా చిరస్మరణీయములైన సంస్కరణలుచేశాడు. విలియం బెంటింక్ కార్యకాలము భారతీయుల హితముకోరినదైనట్టిదిని భారతీయులకు సంతోషముచేకూర్చినదనీ చెప్పుటకు మరో చరిత్రాధారము ప్రముఖ బ్రిటిష్ రాజ్యాంగవేత్త, చరిత్రకారుడు, రచయిత అయిన సర్ జార్జి ట్రవెలియాన్ (Sir George Otto Trevelyan) 1853లో బ్రిటిష్ పార్లమెంటులో (హౌస్ ఆఫ్ లార్ఢ్సు) ప్రసంగములో వక్కాణించినట్లుగా భారతదేశము భారతీయుల క్షేమలాభముల కొరకే పరిపాలించబడవలెనన్న సూత్రము ప్రారంభించిన ఘనత విలియం బెంటింక్ ఇయ్యవలెనని చెప్పక తప్పదు. భారతదేశములో ఆతని తదనంతరం జరుగిన బ్రిటిష పరిపాలనకు విలియం బెంటిక్ పరిపాలనారీతి, కార్యాచరణ ఒక గీటురాయని నిస్సందేహముగా చెప్పవచ్చును [1]

title: మహం బేగం

text: మహం బేగం (జననం ? - మరణం 1535 ఏప్రిల్ 27) (పర్షియన్:ماہم بیگم). మహం అంటే " నా చంద్రుడు అని అర్ధం. మహం బేగం మొఘల్ సామ్రాజ్య స్థాపకుడు మరియు మొదటి చక్రవర్తి బాబర్ మూడవ భార్య మరియు చక్రవర్తిని. మహం బేగం బాబర్ మొదటి కుమారుడు మరియు తరువాత చక్రవర్తి హుమాయూనుకు జన్మ ఇచ్చిన తరువాత " హజ్రా వాలిడా " అనే పేరు ఇవ్వబడింది. పర్షియా రాణులలో ఒకరుగా మహబేగంకు మొగలుల మద్య ప్రత్యేక గుర్తింపు ఉంది. ఆకర్షణీయమైన వ్యక్తిత్వంతో ఆమె మొగల్ ప్రజల మన్ననలను అందుకుంది.

title: హేస్టింగ్సు

text: లార్డు హేస్టింగ్సుగా ప్రసిధ్ధి చెందిన ఫ్రాన్సిస్ రాడన్ హేస్టింగ్సు (Francis Rawdon-Hastings) బ్రిటిష్ ఇండియాకు 7వ గవర్నర్ జనరల్ గా 1813-1823 మధ్య ఇండియాలో కంపెనీ వారి రాజ్యమును పరిపాలించాడు. రాబర్టు క్లైవు, వారన్ హేస్టింగ్సు వేసిన బ్రిటిష్ వలసరాజ్య స్థాపన పునాదులపై వెల్లెస్లీ వలసరాజ్యమును విస్తరింపజేసి సామ్రాజ్య స్థాయికి తీసుకునిరాగా అతని తరువత వచ్చిన లార్డు హేస్టింగ్సు వలసరాజ్యమును ఇంకా ఎక్కువ విస్తరింపచేసి బ్రిటిష్ దేశ ప్రభుత్వము వారి అభినందనలందుకున్న ప్రముఖుడు. బ్రిటిష్ ఈస్టు ఇండియా కంపెనీ భారతదేశములో కంపెనీ వ్యవహారములు నిర్వహించుటకు అను నెపముమీద పరిపాలనా అధికారములతో బ్రిటిష్ ప్రభుత్వము వారిచ్చు పట్టాలు అప్పుడప్పుడు (periodically) నవీకరణ చె్యుచుండిరి. చేసినప్పుడల్లా పరిపాలనా ధికారములను అధిక మోతాదులో ఆమోదించ బడుచుండెను. ఈస్టు ఇండియా వ్యాపార కంపెనీ ద్వారా భాారతదేశమును బ్రిటిష్ దేశ లాభమునకు వినియోగించుటయే ప్రధానోద్దేశ్యము. కంపెనీ డైరెక్టర్లు భారతదేశమును పరిపాలించుటకు తాబేదారులుగా నియమించి పంపించిన కంపెనీ అధికారుల సలహా ప్రకారమే భారతదేశములో కంపెనీ పరిపాలన కొనసాగుతుండెను. లార్డు హేస్టింగ్సు పదవిగ్రహణ చేయబోయే కొలది కాలముక్రిందనే భారతదేశములో వ్యాపారము చేసుకునటకు కంపెనీకిచ్చిన పట్టా బ్రిటిష్ ప్రభుత్వము వారిచే 1813లో నవీకరణ చేయబడి కంపెనీ రాజ్యాదికార సన్నదును చట్టముగా ఆమోదించబడినది బ్రిటిష్ ఈస్టు ఇండియా కంపెని చట్టము 1813 (Charter Act of 1813) . అంతకుపూర్వము పరిపాలించిన గవర్నర్ జనరల్ వెల్లెస్లీ బ్రిటిష్ వారికీ ఫ్రెంచివారికీ జరుగుతున్న ప్రపంచయుద్దములనిన్నూ, ఫ్రెంచి నాయకుడైన నెపోలియన్ భారతదేశము వచ్చి తమ ఆధిక్యతను కూలత్రోయునన్న నెపముతోనూ అనవసరపుటుద్దములు, కుతంత్రములుచేసి, అనుబంధ సమాశ్రయసంధి (subsidiary alliance) అనుసంధి వప్పందములుచేయించి వలసరాజ్య విస్తరణ చేశాడు. 1793లో కంపెనీ వారికి బ్రిటిష్ పార్లమెంటు వారు పట్టానొసగునప్పుడు దేశాక్రమణచేయుట రాజ్యమును వృధ్దిచేయట బ్రిటిష్ వారి జాతికీ, నీతికి భంగకరములని స్పష్టముచేయబడియున్నది. కానీ ఇప్పుడు 1813లో అమలైన ఆ చట్టములో అట్టి నీతి సుభాషితాలు తీసేయ బడియుండినందున, ఈ కొత్త సన్నదుచట్టము ప్రకారము లార్డు హేస్టింగ్సు గవర్నర్ జనరల్ గా పదవి చేపట్టి ఏ కారణము, నెపములేకనే రాజ్యకుతంత్రములు, యుద్దములు సలిపి కేవలము వలసరాజ్య విస్తరణయే లక్ష్యముగా పెట్టుకుని బ్రిటిష్ వలసరాజ్యమును బలపరచుచూ 1823 దాకా పరిపాలించాడు. క్రీ.శ. 1600నుండి ప్రారంభమైన బ్రిటిష్ ఈస్టు ఇండియాచరిత్రలో లార్డు హేస్టింగ్సు కార్యకాలము 1813-1823 చాలా ప్రముఖమైన పర్వం అందులోనూ 1818 వ సంవత్సరముతో భారతదేశములోని బ్రిటిష్ రాజ్యము బ్రిటిష్ ఇండియా రాజ్యముగా మారినదని చెప్పవచ్చును.[1]

title: సయ్యద్ నసీర్ అహ్మద్

text: నసీర్ అహ్మద్ వ్యక్తిగా పనిచేస్తున్నారా ? సంస్థగా పనిచేస్తున్నారా ? మనకు ఆశ్చర్యం. ఆయన చేపట్టిన రచనలన్నీ ఆంగబలం అర్థబలం పుష్కలంగా గల వ్యవస్థలు, విశ్వవిద్యాలయాలు మాత్రమే చేయగలిగినవి. అటువంటి ప్రాజెక్టులను ఆయన విజయవంతంగా పూర్తిచేసుకపోతుంటే విస్మయం కలుగుతుంది. అయితే ఆయన వ్యక్తి ఏ మాత్రం కారు. ఎందుకంటె వాళ్ళమ్మగారు షేక్ బీబిజాన్ గొప్పతల్లి. నేను యుధ్దంలో ఉన్పప్పుడు నా నొసటన ముద్దుపెట్టి, నా వెన్నుతట్టిన తల్లి ఆమె. నశీర్ తండ్రి చిన్ననాటనే చనిపోయారు. తల్లి పట్టుదల, త్యాగంతో బిడ్డను అత్యున్నత చదువులు చదివించింది. నశీర్ జీవిత భాగస్వామి షేక్ రమిజా భానులో సగం తల్లి ఉంది. ఆమె భర్తకు మొస్ట్ ప్రోటక్ట్రివ్ ఫోర్స్‌గా నిలచింది. భర్త ఉన్నతిని, విస్త్రుతిని, డైనమిజాన్నీ ప్రేమించిన వ్యక్తి. ఎక్కువ మంది భార్యలు భర్తలో ఉన్న క్వాలిటీని గుర్తించకే ఘర్షణకు గురవుతారు. కొంతమంది క్వాలిటీ, ఎబిలిటీని కూడా ప్రేమిస్తారు. అప్పుడు ప్రేమ విస్త్రుతి అవుతుంది. శ్రీమతి రమిజా ప్రేమలో సంపూర్ణత ఉంది. ఒకవైపున తల్లి మరోవైపున భార్య ఆయన అండదంగా నిలుస్తున్నందున నశీర్ వ్యవస్థ కాగలిగాడు. అటువంటి వ్యవస్థల్లోంచి పలు ప్రయోజనాత్మక ఉత్పత్తులు ఉబికి వస్తాయి అటువంటి ఉత్తమ ఉత్పత్తులలో రచన ఒకటి.


query: అర్జునుడికి గీతోపాదేశం చేసింది ఎవరు?

title: శ్రీ కృష్ణుడు

text: శ్రీమహా విష్ణువు తన సృష్టి లోని జీవులకు బాధలు హెచ్చినప్పుడు, లోకంలో పాపం హద్దు మీరినప్పుడు, దుష్టులను శిక్షించి, శిష్టులను రక్షించడం కోసం జీవుల రూపంలో అవతరించి దుష్ట శిక్షణ, శిష్ట రక్షణ చేస్తూ ఉంటాడు. ఈవిధంగా అవతరించడాన్నిలీలావతారం అంటారు. ఇలాంటి లీలావతారాలు, భాగవతం ప్రకారం, భగవంతునికి ఇరువయ్ి రెండు (22) ఉన్నాయి. శ్రీమహావిష్ణువు లీలావతారాలలో ఇరువదవ అవతారం శ్రీకృష్ణావతారం. ఈ లీలావతారాలు ఇరవైరెండింటి లోనూ ముఖ్యమైనవి పది ఉన్నాయి. ఈ పదింటిని దశావతారాలు అంటారు. దశావతారాలలో శ్రీకృష్ణావతారం కొన్నిచోట్ల చెప్పబడుతుంది. కొన్నిచోట్ల చెప్పారు. ("రామోరామశ్చరామశ్చ"). యుగాలలో రెండవదయిన త్రేతాయుగంలో శ్రీరాముని లోక కళ్యాణ కారకునిగ రావణాది రాక్షస శిక్షకుడిగ కీర్తించబడుతున్నాడు. నారాయణుడు ఆ తర్వాతదయిన ద్వాపర యుగంలో శ్రీకృష్ణుడిగా అవతరించాడు. శ్రీకృష్ణుడు నారాయణుడి అవతారాల్లో పరిపూర్ణావతారంగ కొలవబడుతున్నాడు. గీతోపదేశం ద్వారా అర్జునుడికి సత్యదర్శనం చేసి, కురుక్షేత్ర మహాసంగ్రామాన్ని ముందుకు నడిపించాడు. ఆ విధంగా భగవద్గీతను లోకానికి ఉపదేశించి శ్రీకృష్ణుడు జగద్గురువు అయ్యాడు.

title: అంటరానివారు ఎవరు?

text: గీ.అఖిలభాషల దివ్యమౌ నమలభాష

title: గణపతి సచ్చిదానంద స్వామి

text: స్వామీజీ ఎవరు? అనే ప్రశ్నకు జవాబుగా దత్తపీఠం వెబ్‌సైటులో ఇలా వ్రాసి ఉన్నది -

title: అంటరానివారు ఎవరు?

text: వ.మహశయులారా!

title: శివపురాణం

text: అన్ని తత్త్వములకంటె పూర్వమందున్నవాడు. సృష్టి అంతా తత్త్వములతో కూడియున్నది. అవి సాంఖ్యం ప్రకారం 24/25, ఆగమాల ప్రకారం 36 తత్త్వములు. సృష్టి ప్రారాంభం అయ్యాక ఈ తత్త్వములతో నడుస్తున్నది. సృష్టికి, మూలకములకుముందు ఉన్నది ఎవరు? తత్త్వములు అనగా సృష్టికి మూలకములు సర్వతత్వములకంటే ప్రాచీనమైనవాడు., సర్వోత్కృష్టుడు, అతీతమైన వాడు ఎవరు? అని అడిగారు. "యతోవాచా నివర్తంతే" ఉపనిషద్వాక్యం అది. ఉపనిషద్వాక్యాలు కొల్లలు కొల్లలుగా పరిగెడతాయి శివపురాణంలో. ఉపనిషత్తులను ఆవుగా భావిస్తే ఆ ఆవు పొదుగు నుంచి వచ్చిన క్షీరమే శివతత్త్వం. మనసుకీ, మాటలకీ అందనిదీ, బ్రహ్మవిష్ణురుద్రాదులకు మూలమైనది. శివుడు అంటే బ్రహ్మ విష్ణు రుద్రులలో ఒక్కడు అని కాదు శివపురాణ ప్రతిపాదన. వారికి మూలమై బ్రహ్మవిష్ణురుద్రాదులుగా ప్రవర్తిసున్నది. అచ్చమైన హైందవ ధర్మంలో పరతత్త్వ ప్రతిపాదన ఉంది. ఆ పరతత్త్వం బ్రహ్మవిష్ణు రుద్రాదులకంటే అతీతమైన వాడు. సృష్టి స్థితి లయ ఉన్నప్పుడే ఈ ముగ్గురూ ఉంటారు. సృష్టికి అతీతంగా ఉన్నది ఈ మూడూ కానిది. అయిన దైవము మహాదేవుడు, శివుడు అని చెప్పబడుతున్నాడు.

title: పిచ్చోడి చేతిలో రాయి

text: అసలీ శ్రీకృష్ణదేవరాయలు ఎవరు? తరువాత ఏంజరిగింది. వంటి విషయాలు ఈ సినిమా కథాంతంలో తెలుస్తాయి.

title: అంటరానివారు ఎవరు?

text: సీ.కలదానిలోన బీదలకీయ దలపోయు

title: అంటరానివారు ఎవరు?

text:
శ్లో! మిత్రద్రోహీ కృతఘ్నశ్చ నృశం సశ్చనరాధమః
కం! విను మిత్రద్రోహు గృత

title: అంటరానివారు ఎవరు?

text: సీ.శ్రీ వివేకానంద శ్రీ రామకృష్ణుల

title: శివపురాణం

text: చవితి తిథి ఆయనకు చాలా ఇష్టమైన తిథి. ఆరోజు ఎవరయినా వినాయకుడి గురించి ప్రత్యేకంగా వినినా, చదివినా వారు ఎంతో ప్రయోజనమును పొందుతారు. పరమ భక్తితో స్వామికి నమస్కారం చేసినా ఎవరు కోరుకున్నది వారికి అనుగ్రహిస్తాడు. విద్యార్థికి విద్య వస్తుంది. ద్రవ్యార్థికి ద్రవ్యం వస్తుంది. కన్యార్థికి కన్య దొరుకుతుంది. పుత్రార్థికి పుత్రుడు పుడతాడు. భోగార్థి అయిన వాడికి భోగములు కలుగుతాయి. మోక్షార్థికి మోక్షం దొరుకుతుంది. రాజ్యార్థికి రాజ్యం, కీర్తి కావాలనుకున్న వారికి కీర్తి వస్తుంది. ఆరోగ్యం కుదుటపడక చాలా ఇబ్బందులు పడుతున్న వాళ్లకి ఆరోగ్యం కలుగుతుంది. ఋణభారంతో ఉన్నవాడికి ఋణం తొలగుతుంది. ఇక్కట్టులలో ఉన్న వాడికి ఇక్కట్టులు తొలగిపోతాయి. గణపతి దర్శనం చేత గణపతి యొక్క అనుగ్రహం చేత గణపతి కథను చదవడం చేత సమస్త శుభములు సమకూడతాయని పెద్దలు మనకు ఫలశ్రుతిని వివరణ చేసి ఉన్నారు. కాబట్టి ఆ గజానన స్వరూపము అంత గొప్ప స్వరూపము.ఒకప్పుడు ఋషులకు త్రిమూర్తులలో అసలు బ్రహ్మమెవరని సందేహం వచ్చింది. ఆ సందేహమును తీరతామని వారు త్రిమూర్తులనే అడిగారు. శంకరుడికి సద్యోదాత, అఘోర తత్పురుష ఈశాన వామదేవ అను అయిదు ముఖములు ఉంటాయి. ఈ అయిదు ముఖములతో ఋషుల వంక చూస్తూ అన్నాడు ‘అదేమిటయ్యా బ్రహ్మమెవరని అడుగుతారేమిటి? నేనే బ్రహ్మమును’ అన్నాడు. అపుడు బ్రహ్మగారు ‘నేనే ఈ లోకముల నన్నిటిని సృష్టించాను నేనే నిక్కపు కర్తను. నేనే ఈ సమస్త లోకములను ప్రవర్తింపచేశాను నేనే వీటిని సంహారం చేస్తాను. నేనెప్పుడూ బతికే ఉంటాను. కాబట్టి నాకన్నా బ్రహ్మమెవరు? నేనే బ్రహ్మమును’ అన్నాడు. తరువాత పక్కనున్న విష్ణువు ‘బ్రహ్మా, నా అంతవాడిని నేను అంటున్నావు. అసలు నీవు పుట్టింది నా నాభి కమలంలోంచి కదా! బ్రహ్మమును నేను’ అన్నారు. ఇద్దరికీ ఈ విషయంలో జగడం వచ్చింది. మనకి శృతి ప్రమాణం కదా అందుకని వేదాలని పిలుద్దాం అని వేదాలని పిలిచారు. అపుడు ఋగ్వేదం ఈ సమస్తమునకు సృష్టికర్త ఏ మహానుభావుడు సంకల్పం చేయాలని మొట్టమొదట నారాయణుడు జన్మించాడో ఎవడు చిట్టచివర ఈ లోకములని తనలోకి తీసుకుంటున్నాడో అటువంటి ఆ పరమశివుడు పరబ్రహ్మము అంది. దాన్ని తీసి పారేసి యజుర్వేదమును పిలిచారు. అసురీశాక్తులు పోయి ఈశ్వరీ శక్తులు రావడానికి జ్ఞానమును మహేశ్వరుడు ఇస్తాడు. కాబట్టి జ్ఞాన యజ్ఞమునందు ఆరాధింపబడుతున్నవాడు కనుక పరమశివుడే పరబ్రహ్మము అని చెప్పింది తరువాత సామవేదమును పిలిచి అడిగారు మూడు కన్నులున్న వాడెవడు ఉన్నాడో ఎవరు ఈ లోకమునంతటినీ తిప్పుతున్నాడో ఆ తిప్పుతున్న వాడిని ఏ యోగులు ఉపాసన చేస్తున్నారో ఏ యోగులకి ఉపాసన చేత జ్ఞానమునందు తెలియబడుతున్నాడో ఎవరడు తనలో తాను రమిస్తూ ఉంటాడో అటువంటి శివుడు పరబ్రహ్మము’ అని చెప్పింది. పిమ్మట అధర్వణ వేదము ఏ మహానుభావుడిని భక్తులందరూ సంసార సముద్రమును దాటి దుఃఖమును పోగొట్టుకుని ఆనందమును తెలుసుకోవడానికి ఉపాసన చేస్తున్నారో అటువంటి పరమశివుడు పరబ్రహ్మము’ అని చెప్పింది. అంటే సృష్టి చేసింది మనం కాదు, నిలబెట్టింది మనం కాదు, వేరొకడున్నాడు. తెలుసుకో అని శాస్త్ర ప్రమాణం. నాలుగు వేదములు అదే చెప్తున్నారు. ఇప్పుడు ప్రణవాన్ని పిలిచారు. అపుడు ప్రణవం ఎవడు నిరంతరమూ శక్తి స్వరూపముతో క్రీడిస్తూ ఉంటాడో, శక్తి ఆయనను విడిచిపెట్టి ఉండదో, శక్తీశ్వరులై వారున్నారో, అటువంటి శక్తీశ్వరుడై శక్తి ఆయనతో ఆయన శక్తితో విడివడకుండా కలిసి ఉంటారో అటువంటి పార్వతీ పరమేశ్వరులు, పార్వతి వామార్థ భాగమునందు ఉన్న శంకరుడే పరబ్రహ్మము’ అని చెప్పింది. ప్రణవం చెప్పిన మాటను వాళ్ళు అంగీకరించలేదు. ఈమాటలు రుచించక పోతే ఇప్పుడు ఈశ్వరుడు దండించవలసి ఉంటుంది. కాబట్టి ఈశ్వరుడు అంతటా నిండిన పరబ్రహ్మము జ్యోతిగా మారింది. జ్యోతి సాకారం అయింది. సాకారమును చూసినప్పుడు విష్ణువు ఊరుకున్నాడు. కానీ బ్రహ్మ నీవు ఎవరు? నువ్వు నా రెండు కనుబొమల మధ్యలోంచి పుట్టిన రుద్రుడవు. నన్ను స్తోత్రం చెయ్యి’ అన్నాడు.

title: వన పర్వము ప్రథమాశ్వాసము

text: సంహారం సహితంగా అర్జునుడికి ఉపదేశించాడు.శివుడు అర్జునుడితో " అర్జునా! ఈ పాశుపతాన్ని అల్పులపై ప్రయోగిస్తే జగత్తును నాశనం చేస్తుంది. ఈ దివ్యాస్త్ర ప్రభావంతో నీవు అఖిల లోకాలను జయిస్తావు " అని చెప్పి అంతర్ధానం అయ్యాడు. పరమశివుని చూసినందుకు అర్జునుడు సంతోషించాడు. పరమశివుని స్పర్శతో అర్జునిని శరీరం దివ్యకాంతితో ప్రకాశిస్తుంది. ఈ విషయం తెలుసుకుని ఇంద్రుడు, కుబేరుడు, యముడు, వరుణుడు, అశ్వినీ దేవతలతో కలసి అర్జునిని వద్దకు వచ్చాడు. " అర్జునా నీ పరాక్రమానికి మెచ్చి నీకు వరాలివ్వడానికి వచ్చాము " అన్నాడు ఇంద్రుడు. యముడు తన దండాన్ని అర్జునుడికి ఇచ్చాడు. వరుణుడు వరుణపాశాలను, కుబేరుడు కౌబేరాస్త్రాన్ని దానం చేసారు. అర్జునుడు వారిని దర్శించినందుకు, వారిచ్చిన అస్త్రాలకు పరమానందం చెందాడు. దేవేంద్రుడు అర్జునుడికి రథం పంపి ఇంద్రలోకానికి ఆహ్వానించాడు.

title: ద్రోణ పర్వము తృతీయాశ్వాసము

text: సాత్యకి కౌరవ సేనలను దొరికిన వాడిని దొరికినట్లు చంపుతూ తరుముతున్నాడు. అది చూసిన ద్రోణుడు సాత్యకిని ఎదుర్కొన్నాడు. సాత్యకి ద్రోణునిపై ఇరవై అయిదు బాణములతో కొట్టాడు. ద్రోణుడు సాత్యకిని మూడు బాణములతో కొట్టాడు. సాత్యకి ద్రోణుడిని ఏభై నారాచములతో కొట్టాడు. ద్రోణుడు వాటిని తొమ్మిది బాణములతో ఎదుర్కొన్నాడు. వాటిని సాత్యకి ఎదుర్కొంటున్న సమయంలో ద్రోణుడు సాత్యకిపై నూరు బాణములు వేసాడు. సాత్యకి నిస్సహాయంగా నిలబడ్డాడు. అది చూసి నీ కుమారులు సింహనాదం చేసారు. ధర్మరాజు అది చూసి " యోధులారా ! రండిసాత్యకి ఆపదలో ఉన్నాడు రక్షించండి " అని అరిచాడు. ఆ మాటలు విన్న భీముడు ఒక్క పరుగున సాత్యకి వద్దకు వచ్చాడు. మిగిలిన పాండవ వీరులు సాత్యకిని దాటిపోయి ద్రోణుని ఎదుర్కొన్నారు. వారిని చూసి ద్రోణుడు చిరు నవ్వు నవ్వి వారిపై వాడి అయిన శరములు వేసి పాంచాలురు ఇరవై మందిని కేకయ రాజులను నూరు మందిని తలలు నరికి యమసదనానికి పంపాడు. పాండవసైన్యం ద్రోణుని దాటి ఒక్క అడుగు ముందుకు వేయ లేదు. ఇంతలో పాంఛజన్య ఘోష వినపడింది. అది విన్న ధర్మరాజు సాత్యకిని చూసి " సాత్యకీ ! అర్జునుడి దేవదత్తము వినిపించకనే పాంఛజన్య ఘోష వినవస్తుంది. అశ్వత్థామ, కర్ణ, శల్య, కృప, శల్య, భూరిశ్రవసులు అర్జునుడిని చుట్టుముట్టినట్లున్నారు. అర్జునుడు ఆపదలో ఉన్నట్లున్నాడు. ఈ సమయంలో నాకు నీవు తప్ప ఎవ్వరూ లేరు. నీవు వెళ్ళి అర్జునుడిని కాపాడు " అన్నాడు. సాత్యకి ధర్మజునితో " నీవు చెప్పినది సత్యము. కాని అర్జునుడు నన్ను నీ రక్షణకై నియోగించి " సాత్యకీ ! నేడు శకునము బాగుంది. నేను సైంధవుని వధించడానికి వెళుతున్నాను. నీవు నా బదులుగా ధర్మజుని రక్షిస్తూ ఉండు. సైంధవ వధ ఎంత ముఖ్యమో ధర్మజుని రక్షణా అంత ముఖ్యము. నా పక్కన కృష్ణుడు ఉన్నట్లు నీవు ధర్మజుని పక్కన ఉండు " అన్నాడు. ద్రోణుడు మిమ్ము బంధించాలని చూస్తున్నాడు. ద్రోణుడు తమను బంధిస్తే అర్జునుడు సైంధవుని వధించినా ఏమి ప్రయోజనం. శ్రీకృష్ణుడు తోడుగా ఉన్నంత వరకు అర్జునుడికి భయం ఏమి లేదు. కనుక నేను మిమ్ము విడిచి వెళ్ళలేను " అన్నాడు సాత్యకి. ధర్మరాజు " సాత్యకీ నీవు చెప్పినది యధార్ధమైనా నీవు ఇప్పుడు అర్జునుడికి సాయంగా వెళ్ళడం యుక్తమైనదిగా నాకు అనిపిస్తుంది. అర్జునుడు క్షేమముగా ఉంటేనే మనకందరికి రక్షణ. కనుక నీవు నా మాట కాదనక అర్జునుడికి సాయంగా వెళ్ళు. నాకు ఇక్కడ ద్రోణుని చంపడానికే పుట్టిన ధృష్టద్యుమ్నుడు, విరాటరాజు, ద్రుపదుడు, ఉపపాండవులు, కేకయరాజులు, శిఖండి ఇంకా యోధాను యోధులనేకులు ఉన్నారు. నాకేమి భయం లేదు " అన్నాడు. ధర్మజుని మాటకు బదులు చెప్పలేక సాత్యకి భీముని ధర్మజునికి రక్షణగా ఉంచి ధర్మజుని అనుమతి పొంది సైంధవుని చంపి విజయుడినై తిరిగి వస్తానని ప్రతిజ్ఞ చేసి అర్జునుడికి సాయంగా వెళ్ళాడు.

title: వన పర్వము ప్రథమాశ్వాసము

text: ధర్మరాజు వ్యాసుని సాదరంగా ఆహ్వానించి అర్చించాడు." ధర్మరాజా! నీ మనస్సులో ఉన్న చింతను గుర్తించి ఇక్కడకు వచ్చాను. నేను నీకు ప్రతిస్మృతి అనే విద్యను నేర్పిస్తాను. దానిని నీవు అర్జునునకు ఉపదేశించు. దాని ప్రభావంతో అర్జునుడు అధికంగా తపస్సు చేసి దేవతలను మెప్పించి దివ్యాస్త్రాలను సంపాదిస్తారు. మీరు ఈ అడవిని విడిచి వేరే అడవికి వెళ్ళండి " అని చెప్పాడు . వ్యాసుని ఆజ్ఞ ప్రకారం పాండవులు కామ్యక వ నానికి వెళ్ళారు. ధర్మరాజు ఒకరోజు అర్జునినితో " అర్జునా ! భీష్ముడు, ద్రోణుడు దివ్యాస్త్ర సంపన్నులు. వారిని గెలవాలంటే మనకూ దివ్యాస్త్ర సంపద కావాలి. వ్యాసుడు అందుకు మార్గం చెప్పి మంత్రోపదేశం చేసాడు. నేను నీకు ఆ మంత్రం ఉపదేశిస్తాను. నీవు తపస్సు చేసి దివ్యాస్త్రాలు సంపాదించు. వృత్తాసురుడికి భయపడి దేవతలంతా తమతమ అస్త్రాలను ఇంద్రునికి ఇచ్చారు. అవి నీకు లభిస్తాయి. పరమ శివుని ఆరాధించి పాశుపతాస్త్రం సంపాదించమని వ్యాసుడు ఆదేశించాడు " అని చెప్పి అర్జునునకు వ్యాసుడు ఉపదేశించిన ప్రతిస్మృతి అవే విద్యను ఉపదేశం చేసాడు. అన్న అనుమతి తీసుకుని అర్జునుడు తపస్సు చేయడానికి గంధ మాదన పర్వతం చేరుకున్నాడు. అక్కడ ఒక ముసలి బ్రాహ్మణుడు అర్జునిని చూసి " వీరుడా నీవు ఎవరు? ఇక్కడ ఎందుకు ఉన్నావు? ఇక్కడ శాంతస్వభావులైన బ్రాహ్మణులు తపమాచరించే ప్రదేశం. ఆయుధదారివైన నీకు ఇక్కడ ఏమి పని ? నీ ఆయుధములు విడిచి పెట్టు " అన్నాడు. ఆ మాటలకు చలించకుండా స్థిరంగా ఉన్న అర్జునిని సాహసానికి మెచ్చి బ్రాహ్మణుని రూపంలో ఉన్న ఇంద్రుడు అర్జునుడికి ప్రత్యక్షమైయ్యాడు. " అర్జునా నీ ధైర్యానికి మెచ్చాను. నీకేమి కావాలో కోరుకో " అని అన్నాడు. అర్జునుడు " నాకు దివ్యాస్త్రాలు కావాలి " అన్నాడు. ఇంద్రుడు " ఎలాగూ అవి లభిస్తాయి. అమరత్వం కావాలా? " అని అడిగాడు. అర్జునుడు " ముందు నాకు దివ్యాస్త్ర సంపద కావాలి. అవి నాకు ప్రసాదించండి " అన్నాడు. ఇంద్రుడు " అలా అయితే ముందు నీవు పరమేశ్వరుని గురించి తపస్సు చెయ్యి " అన్నాడు.

title: యక్ష ప్రశ్నలు

text: 32. మనిషికి ఆత్మ ఎవరు? ( కుమారుడు)

title: వన పర్వము ప్రథమాశ్వాసము

text: దానిపై అర్జునుడు ఇంద్రలోకం వెళ్ళాడు. ఇంద్రలోకంలో సూర్య చంద్రులు లేకనే స్వయంప్రకాశంతో వెలిగి పోతున్న అమరావతి నగరాన్ని చూసాడు అర్జునుడు. పురద్వారం వద్ద ఐరావతం అర్జునుడికి స్వాగతం చెప్పింది. అర్జునుడు దేవేంద్రునికి నమస్కరించాడు. అర్జునుడికి ఆనందం కలిగించడానికి దేవేంద్రుడు ఊర్వశిని నియమించాడు. ఊర్వశి అర్జునుడి ముందు నాట్యం చేసింది. అర్జునుడు ఆమెకు నమస్కరించి " అమ్మా! నా మీద పుత్ర ప్రేమతో నన్ను ఆశీర్వదించడానికి వచ్చావా? " అంటూ మాతృభావంతో ఊర్వశికి నమస్కరించాడు. " అర్జునా ! నేను నీ పొందు కోసం వచ్చాను. ఇది దేవలోకం నేను దేవ వేశ్యని. మాకు వావివరసలు ఉండవు. నీకు నేను ఏవిధంగా తల్లిని అయ్యాను " అన్నది. " మా వంశకర్త పురూరవుని భార్యవు నీవు. నా తండ్రి అయిన ఇంద్రునికి పరిచర్యలు చేస్తుంటావు కనుక నీవు నాకు మాతృ సమానురాలివి. స్వేచ్ఛా శృంగారం దోషం, పాపం " అన్నాడు. ఊర్వశి కోపించి " కోరి వచ్చిన నా కోరిక తీర్చనందుకు భూలోకంలో నపుంసకుడివై ఆడవాళ్ళ మధ్య సంచరించు " అని శపించి వెళ్ళి పోయింది. ఇది తెలిసిన ఇంద్రుడు అర్జునుడుతో " అర్జునా! నీ వంటి ధైర్యవంతుని నేను ఇదివరకు చూడలేదు. నీవు ధర్మబుద్ధివి, జితేంద్రుడివి. బాధపడకు ఊర్వశి శాపం అనుభవించక తప్పదు. కాని అది నీ అజ్ఞాతవాస సమయంలో ఉపయోగపడుతుంది. ఎవ్వరికీ తెలియకుండా నపుంసక రూపంలో ఉంవడచ్చు. నీ అజ్ఞాతవాసం ముగియగానే నీ శాపం తొలగి పోతుంది " అని ఊరడించాడు. తరువాత అర్జునుడికి ఇంద్రుడు ఎన్నో దివ్యాస్త్రాలను ఇచ్చాడు. అర్జునుడు ఇంద్రలోకంలో ఉన్న సమయంలో భూలోకంలో ఐదు సంవత్సరాలు గడిచాయి. ఒకనాడు రోమశుడు అనే మహర్షి దేవేంద్రుని వద్దకు వచ్చి ఇంద్రుని అర్ధ సింహాసానంపై కూర్చున్న అర్జునుని చూసి " ఎవరీతుడు ? " అని ఇంద్రుని అడిగాడు. దానికి దేవేంద్రుడు " మహర్షీ ! ఇతడు పూర్వజన్మలో నరుడు అనే మహర్షి. ఇప్పుడు నా అంశతో కుంతీ గర్భాన జన్మించాడు. పరమేశ్వరుడు ఇతనిని అనుగ్రహించి పాశుపతాన్ని ఇచ్చాడు. నేను కూడా ఇతనికి దివ్యాస్త్రాలెన్నో ఇచ్చాను. ఇతను నివాత కవచులను రాక్షసులను సంహరించగలడు. కాని తమరు భూలోకమునకు పోయి అర్జునుడు నా వద్ద ఉన్నాడు అని ధ్మరాజుకు చెప్పండి. ధర్మజుని తీర్ధయాత్రలు చేయమని నా తరఫున చెప్పండి. తీర్ధయాత్రల వలన అతడు పాప రహితుడు కాగలడు " అని రోమశునితో చెప్పాడు.

title: బాషా

text: ఇంతకీ మాణిక్కం ఎవరు? అతని గతం ఎలాంటిది? తదితర వివరాలు చిత్ర కథాగనమంలో అత్యుత్తమంగా చూపించబడ్డాయి.

title: యక్ష ప్రశ్నలు

text: 1. సూర్యుణ్ణి ఉదయింప చేయువారు ఎవరు? (బ్రహ్మం)

title: దేవుడు

text: దేవుడంటే ఎవరు? అనే ప్రశ్నకు బమ్మెర పోతన రాసిన ఈ పద్యం చక్కని సమాధానం.అన్ని మతాలవారికీ సరిపోగలదు.

title: ఆమె ఎవరు?

text: ఆమె ఎవరు? 1966, అక్టోబర్ 20న విడుదలైన తెలుగు చలనచిత్రం.

title: అంటరానివారు ఎవరు?

text: గీ.ఇంకిపోసాగె జగతిలో నీర్ష్యప్రబలి

title: అంటరానివారు ఎవరు?

text:
శ్రేయోభిలాషి - మద్దు చలపతిరావు
నిమ్మలగూడెం 05.04.84

title: భజ గోవిందం

text:
భావం: నీవెవరు? నేనెవరు? ఎక్కడ నుండి వచ్చాను? నా తల్లి ఎవరు? నా తండ్రి ఎవరు? ఇదీ నువ్వు విచారణ చెయ్యవలసినది. ఈ ప్రపంచం సారహీనమైనది; కేవలం కలలో కనిపించు దృశ్యం లాంటిదే అని దీనిని విడిచిపెట్టు.
త్వయి మయి చాన్యత్రైకో విష్ణు:

title: కర్ణ పర్వము తృతీయాశ్వాసము

text: పాండవులను కించపరచినప్పుడూ గుర్తుకు రాని ధర్మం ఇప్పుడు గుర్తుకు వచ్చిందా ! పాండవులను అడవులలో ప్రంశాంతంగా బ్రతక నీయక ఘోషయాత్రకు సుయోధనుడిని పురికొల్పినప్పుడు గుర్తుకు రాని ధర్మం ఇప్పుడు గుర్తుకు వచ్చిందా ! అభిమన్యకుమారుని ఒంటరిని చేసి చుట్టుముట్టి పలువురు దాడి చేసి చంపినప్పుడు ధర్మం గుర్తుకు రాలేదా ! ఇవి అన్ని ప్రత్యక్షంగా చేసింది సుయోధనుడే అయినా పరోక్షంగా కారణం నీవు కాదా! " అన్నాడు. కృష్ణుడి ఒక్కొక్క మాట అర్జునుడికి ఆగ్రహం తెప్పించింది. దయాదాక్షిణ్యం లేక కర్ణుడి మీద శరములు గుప్పించాడు. కర్ణుడు కూడా నేల మీద ఉండే అర్జునుడు వేసే బాణములు ఎదుర్కొంటూ అర్జునుడి మీద బాణములు వేస్తున్నాడు. అర్జునుడు కర్ణుని పతాకం విరుగకొట్టాడు. కర్ణుడు మహా కోపంతో అర్జునుడి మీద కృష్ణుడి మీద పదునైన బాణములు వేస్తూ మధ్యమధ్యలో రథచక్రం తీయ ప్రయత్నించినా అది విఫలం అయింది. కృష్ణుడు అర్జునుడికి కర్ణుడిని సంహరించమని చెప్పాడు. అర్జునుడు అత్యంత శక్తివంతమైన మహాస్త్రాన్ని ఎక్కుపెట్టి మనసులో " నేనే కనుక తపస్సు చేయడంలో దానధర్మాలు చేయడంలో గురువులను సేవించడంలో లోపం లేక చరించిన వాడనై బ్రాహ్మణులను గురువులను తృప్తిపరచిన వాడినై అను నిత్యం పుణ్య కర్మలు ఆచరించే వాడినై ఉంటే ఈ అస్త్రం కర్ణుడిని సంహరించుగాక " అని సంకల్పించి గాండీవాన్ని ఆకర్ణాంతం లాగి అస్త్రప్రయోగం చేసాడు. ఆ దివ్యాస్త్రం నిప్పులు కక్కుతూ వచ్చి కర్ణుడి శిరస్సు ఖండించింది. కర్ణుడి శరీరం నుండి అందరూ చూస్తుండగా ఒక తేజం బయటకు వెడలి సూర్యునిలో కలిసి పోయింది. కర్ణుడి మరణంతో బ్రాహ్మణ శాపం అంతమై అప్పటి వరకు భూమిలో కూరుకు పోయి ఉన్న రథచక్రము భూమిలో నుండి పైకి లేచి భూమి మీద నిలబడింది. సూర్యుడు అస్తమించాడు.

title: భజ గోవిందం

text:
భావం: నీ భార్య ఎవరు? నీ కుమారుడు ఎవరు? ఈ సంసారం చాలా విచిత్రమైనది. నీవు ఎవరు? ఎవరికి చెందినవాడవు? ఎక్కడ నుంచి వచ్చావు? ఓ సోదరా! ఆ తత్వాన్ని ఇక్కడే - ఈ దేహం లో ఉండగానే ఆలోచన చేయి.
సత్సంగత్వే నిస్సంగత్వం

title: అశ్వమేధ పర్వము ద్వితీయాశ్వాసము

text: అప్పుడు అర్జునుడికి ఒక సందేహము కలిగింది. అర్జునుడు " శ్రీకృష్ణా ! ఇంతకూ ఆ గురువు ఎవరు ? ఆ శిష్యుడుఎవరు ? " అని అడిగాడు. శ్రీకృష్ణుడు పపక నవ్వి " అర్జునా ! ఇంకా అర్ధము కాలేదా ! ఆ గురువును నేను. ఆ శిష్యుడు నా మనసే. నీ మీద ప్రీతితో నీకు జ్ఞానబోధ చేసాను. నీవు నిర్మలము, చంచలము కాని నీ మనసును నా మీద నిలిపి ఆధ్యాత్మమును అనుసరించు. నీలో ఉన్న చింతలు అన్నీ సమసి పోతాయి. ఇప్పుడు చెప్పిన అన్ని విషయములు నీకు నేను యుద్ధముకు ఆరంభంలోనే చెప్పాను. నీ మనసును ఇంద్రియములను నిగ్రహించుకుని అచంచలమైన మనసుతో ఆత్మజ్ఞానంలో రమించు " అని శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడికి జ్ఞానబోధచేసాడు.

title: యక్ష ప్రశ్నలు

text: 41. లోకానికి దిక్కు ఎవరు? (సత్పురుషులు)

title: అశ్వమేధ పర్వము చతుర్థాశ్వాసము

text:
యాగాశ్వము ఆ తరువాత వంగదేశము, పౌండ్రదేశము, మ్లేచ్చదేశము మొదలైన రాజ్యములలో ప్రవేశించింది. అర్జునుడు ఆయా రాజులను జయించి వారిని ధర్మరాజు తరఫున అశ్వమేధయాగముకు ఆహ్వానించాడు. తరువాత అశ్వము చేధిరాజ్యములో ప్రవేశించింది. చేధిరాజ్యాన్ని శిశుపాలుడి కుమారుడు శరభుడు పాలిస్తున్నాడు. శరభుడు ముందు అశ్వమును బంధించినా తరువాత తెలివి తెచ్చుకుని అర్జునుడితో సంధి చేసుకున్నాడు. అర్జునుడు చేధిరాజుకు ధర్మరాజు తరఫున అశ్వమేధయాగానికి ఆహ్వానము తెలిపాడు. తరువాత అర్జునుడు టెంకణ దేశ రాజైన కిరాతరాజును జయించాడు. తరువాత కోసల, కాశీ రాజ్యాలను జయించాడు. తరువాత దశార్ణదేశాధీశుడు చిత్రాంగదుడు కూడా
మొదట ఎదిరించినా తరువాత లొంగి పోయాడు. తరువాత అశ్వము నిషాదదేశము చేరింది. ఆ దేశమును ఏకలవ్యుడి కుమారుడు పాలిస్తున్నాడు. అతడు అర్జునుడి మీదకు ససైన్యముగా యుద్ధానికి వచ్చాడు. కాని ఎంతో కాలము అర్జునుడి ముందు నిలువ లేక తుదకు అర్జునుడికి లొంగి పోయాడు. తరువాత అశ్వము దక్షిణంగా పయనించిది. పౌండ్రదేశము, ఆంధ్రదేశము, ద్రవిడదేశము, కేరళదేశము, కర్నాటకదేశములలో సంచరించింది. అర్జునుడు ఆయా దేశాధీశులను యుద్ధము చేసి ఓడించాడు. తరువాత అశ్వము సౌరాష్ట్రదేశములో ప్రవేశించింది. గోకర్ణము చేరి తరువాత ద్వారక చేరింది. అర్జునుడి రాక విన్న యాదవులు అర్జునుడికి ఘనమైన సత్కారాలు చేసారు. తరువాత అశ్వము పశ్చిమ సముద్రతీరాన పయనించి పాంచాలదేశంలో ప్రవేశించింది.

title: అంటరానివారు ఎవరు?

text: గీతను బోధసేయునెడ కృష్ణుడు క్రీడికి చెప్పలేదె? నా చేతనే నాల్గు జాతులు విభాజిమ్పబదేన్ గుణకర్మ విభేదముచేత, అట్టు యెడ భాతిగా తెల్పరయ్య పంచమ జీటి యదెట్లు వచ్చెనో?భగవత్ సృష్టిలో మానవులంతా ఒకటే అయినా వారి వారి వృత్తులవల్ల నాల్గు జాతులుగా విభజింప బడినట్లు గీతలో గీతాచార్యులు వారే చెప్పారు. బాగానే ఉంది మరి మాదిగ, మాల అయి జాతులు ఎట్లా ఉద్భవించాయి.ఇదొక ప్రశ్న దీనికి నేను ఎక్కడో విన్న ఒక కథ గుర్తుకు వస్తుంది.ద్వాపరయుగం అంతమై కలియుగం ప్రవేశించు కాలంలో ఎక్కువగా చిన్న చిన్న రాజ్యాలుగాను, ఆ రాజ్యాల లోనే ఎక్కువభాగం పల్లెలు గాను ఉండేవి.జనపదానికంటే అడవులే ఎక్కువగా ఉంటూ ఎక్కువ వ్యవసాయం, వేట మొదలగు వృత్తులతోనే కాలం గడుపుతూ ఉండేవారు ఆరోజులలో ఒక కొండ అనగా చిన్న గుట్ట మీద ఒక పల్లె ఉండేది. ఆ పల్లెలో ప్రజలంతా కలసి మెలసి కాపురాలు చేసుకుంటూ ఉన్నారు. వాళ్ళలో నాలుగైదు కుటుంబాల వారు అప్పటి కులాచారం ప్రకారం నడవకుండా ఏదో తప్పు చేసారు. మిగతా వాళ్ళంతా వాళ్ళను వెలివేసి కొండకిందకు పోయి ఇళ్లు కట్టుకోమని శాసించారు. వాళ్ళు కూడా అట్లాగే కొండదిగి ఇళ్లు కట్టుకున్నారు. అట్లా కొంతకాలం జరిగిన తరువాత ఇంకో పల్లెనుంచి యీ కొండమీద నున్న పల్లెను చూచుటకు కొంతమంది వచ్చారు.మాటల సందర్భములో క్రింది ఇళ్లు కట్టుకున్న వారు ఎవరు? అని అడిగారు అందుకు ఈ కొండమీద ఉన్నవాళ్ళు అక్కసుగా వాళ్ళంతా మాదిగువ వాళ్ళు అని చెప్పారు అనగా వాళ్ళకంటే వీళ్ళు దిగువనున్నట్లు చెప్పారు. కాలక్రమీణా అదే మాట !మాదిగువవాళ్ళు!!మాదిగవాళ్ళు!అయ్యారు. తరువాత అందులో కొంతమంది మళ్ళీ విడిపోయారు.వాళ్ళు ఎవరయ్యా అంటే వాళ్ళూ !మాలోవాళ్ళే! అన్నారు అదే మాట మాలోవాళ్లే మాలవాళ్ళు అన్నా మానవుని అంటరాదనటం హాస్యాస్పదం గాదా హాస్యాస్పదమే? అసలు అంటరానివారు ఎవరు? కృతఘ్నులు, మిత్రద్రోహులు, పరదారా ధనాపహారులు మాత్రమే అంటరానివారు.అందుకే !

title: అంటరానివారు ఎవరు?

text: గీ.మాన్య కర్మిష్తులకునెల్ల మాతృభాష

title: కర్ణ పర్వము ప్రథమాశ్వాసము

text: కర్ణుడు " సుయోధనా ! ఈ రోజు నుండి యుద్ధము నాకు అర్జునుడికి మధ్య మాత్రమే జరుగుతుంది. అర్జునుడిని చంపడమే నా లక్ష్యము. నా వద్ద ఇంద్ర శక్తి లేదని అర్జునుడు తప్పక విజృంభిస్తాడు. కనుక మనం అర్జునుడిని చంపుటకు ఉపాయం ఆలోచించాలి. నా వద్ద ఉన్న అస్త్రములు అర్జునుడి వద్ద ఉన్న అస్త్రములు సమానమే. యుద్ధములో చురుకుగా కదలడంలో అర్జునుడి కన్నా నేనే మిన్న. అర్జునుడికి గాండీవం ఉంది. నా వద్ద లేదు. పూర్వము విశ్వకర్మ,అ ఇంద్రుడికి ఒక అస్త్రము తయారు చేసి ఇచ్చాడు. దానితో ఇంద్రుడు అసురసంహారం చేసాడు. ఇంద్రుడు దానిని పరశురాముడికి ఇచ్చాడు. నా మీద కలిగిన వాత్సల్యంతో నా గురువైన పరశురాముడు దానిని నాకు నాకు ఇచ్చాడు. ఆ మహనీయచాపంతో నేను ఈ రోజు అర్జుడిని చంపి యుద్ధము పూర్తి చేసి నీకు కురుసామ్రాజ్యాన్ని కట్టబెడతాను. ఇక అర్జునుడికి ఎన్నటికీ మరణించని హయములు, అపూర్వమైన రధము, అక్షయ తుణీరములు ఉన్నాయి. వాటి గురించి నాకు భయము లేదు నా వెంట అనేక ఆయుధములున్న శకటములు ఉంటాయి. నిరంతరము నాకు ఆయుధములు అందుతూ ఉంటాయి కనుక అక్షయతుణీరముకు సమానమే. అనేక మేలు జాతి అశ్వములు నా వెంట ఉంటాయి కనుక అశ్వములు పడి పోగానే వేరు వాటిని సమ కూర్చుకుంటాను. అలాగే అనేక రధములు నా వెంట ఉంటాయి కనుక రధము విరిగిన వేరు రధమును ఏర్పరచు కొనగలను. అర్జుడికి కృష్ణుడి సారధ్యము ఉంది. నాకు అతడికి ధీటైన సారధి కావాలి. మధ్రదేశాధిపతి శల్యుడు అందుకు తగిన వాడు. అతడికి అశ్వహృదయం తెలుసు. రధము నడపడంలో కృష్ణుడికంటే నేర్పరి. కనుక నీవు అతడిని నాకు సారధిని చేయాలి. సుయోధనుడు " కర్ణా ! అదెంత పని. నేను ఇప్పుడే మధ్ర దేశాధిపతిని ఒప్పించి నీకు సారథిని చేస్తాను. నీ వెంట అనేక శకటములు ఆయుధములతో నడుస్తాయి. శతాధిక రథములు, అనేక అశ్వములు నీ వెంట ఉంటాయి. రా మనం శల్యుని వద్దకు పోతాము " అన్నాడు.

title: నచికేతుడు

text: ఇంతకూ నచికేతుడు అంటే ఎవరు? అతని గొప్పతనం ఏమిటి?