query: బైరం ఖాన్ ఎక్కడ జన్మించాడు?

title: బైరం ఖాన్

text: బైరమ్ ఖాన్ సెంట్రల్ ఆసియాలో బాదాఖ్షాన్ ప్రాంతంలో జన్మించాడు. కారా కయాజుల్ సమాఖ్య బహర్లూ టర్కుమాన్ వంశానికి చెందినవాడు. [9][10]కారా కొయూన్లూ పశ్చిపర్షియాను కొన్ని దశాబ్ధాలుగా పాలించారు. తరువాత ప్రత్యర్థులైన అక్ కొయూన్లు వారిని పడగొట్టి అధికారం చేపట్టారు. బైరమ్ ఖాన్ తండ్రి సెయ్ఫాలి బాహర్లూ, తాత జనాలీ బెగ్, బాబర్ కొలువులో పని చేసారు.[7] ఆయన ముత్తాత పిరాలి బెగ్ బహర్లూ బాబర్ భార్య పాషా బేగానికి సోదరుడు,[11] కరా ఇస్కాండరు అల్లుడు.[12]

title: గీతాంజలి కావ్యం

text:
ఎక్కడ మనసు నిర్భయంగా వుంటుందో,
ఎక్కడ మనుషులు తలలెత్తి తిరుగుతారో,
ఎక్కడ జ్ఞానం విరివిగా వెలుస్తుందో,
సంసారపు గోడలమధ్య ఎక్కడ భాగాలకింద ప్రపంచం
విడిపోలేదో,
ఎక్కడ సత్యాంతరాళంలోంచి పలుకులు బైలు వెడలతాయో,
ఎక్కడ అలసట నెరగని శ్రమ తన బాహువుల్ని పరిపూర్ణత వైపు జాస్తుందో,
ఎక్కడ నిర్జీవమైన ఆచారపుటెడారిలో స్వచ్ఛమైన బుద్ధి ప్రవాహం
ఇంకిపోకుండా వుంటుందో,
ఎక్కడ మనసు నిరంతరం వికసించే భావాలలోకీ, కార్యాలలోకీ
నీచే నడపబడుతుందో,
ఆ స్వేచ్ఛా స్వర్గానికి, తండ్రీ, నా దేశాన్ని మేల్కొలుపు.
జీవితపు ఆఖరు మజిలీ,
ఓ నా మృత్యువా, వచ్చి నాతో ఊసులాడు.
ప్రతిదినం నేను నీ రాకకై ఎదురుచూస్తున్నా ప్రభూ,
నా జీవితపు ప్రమోదాలను జీవింపజేస్తూ.
నేను, నా సర్వస్వం, బహుశా నా ప్రేమ
రహస్య అగాధాల వరకు నీ వైపు ప్రవహించాయి.
ఒక్క నీ ఆఖరు వాలుచూపు..
నా జీవితం అంతా నీది.

title: అక్బర్

text: 1559 నాటికి మొఘలులు దక్షిణాన రాజపుతాన మాల్వా లలో ఒక యాత్ర ప్రారంభించారు.[28] ఆయన ప్రతినిధి బైరం ఖానుతో అక్బరు వివాదాల కారణంగా విస్తరణకు తాత్కాలికంగా ముగింపు పడింది.[28] పద్దెనిమిది సంవత్సరాల వయస్సులో యువ చక్రవర్తి నిర్వహణ వ్యవహారాల్లో మరింత చురుకైన పాత్ర పోషించాలని కోరుకున్నాడు. తన పెంపుడు తల్లి అయిన మహం అంగా, ఆయన బంధువులు అక్బరు బైరం ఖాన్ సేవలను వదులుకోవాలన్న అభిప్రాయాన్ని బలంగా వ్యక్తపరిచారు. రాజసభలో తలెత్తిన మరొక వివాదం తరువాత అక్బరు చివరకు 1560 వసంతకాలంలో బైరం ఖాన్ను పదవి నుండి తొలగించి ఆయనను మక్కాకు తీసుకుని వెళ్ళి హజులో ఉంచమని ఆదేశించాడు.[29] బైరామ్ ఖాన్ మక్కా వెళ్లాడు కొంతమంది ప్రోత్సాహంతో తిరుగుబాటు ప్రయత్నం చేసాడు. [30] ఆయన పంజాబులో మొఘల్ సైన్యం చేతిలో ఓడిపోయాడు పట్టుబడ్డాడు. అక్బరు ఆయనను మన్నించి ఆయనకు తన కోర్టులో కొనసాగడం లేదా తన తీర్థయాత్రను తిరిగి ప్రారంభించడానికి అవకాశాన్ని ఇచ్చాడు; బైరం ఖాను తీర్ధయాత్ర కొనసాగించాలని నిర్ణయించాడు.[31] బైరామ్ ఖాన్ తర్వాత మక్కాకు వెళ్ళేమార్గంలో ఒక ఆఫ్ఘన్ చేతిలో హత్యకు గురయ్యాడు.[28]

title: అక్బర్

text: ఢిల్లీలో ఓడిపోయిన వార్త అక్బరుకు త్వరగా చేరింది. కొంతలో కొంత భద్రత ఉన్నప్పటికీ అక్బరు కాబూల్కి వెళ్ళడం సురక్షితమని సలహా ఇవ్వబడింది. కానీ బైరం ఖాన్ వాదన వలన అక్బరు ఢిల్లీని తిరిగి దక్కించుకోవటానికి వెళ్ళాడు. గుంపులో పెద్దగా ఉత్సాహాన్ని నింపటానికి అతను "సైనికులకు నూతన ఉత్తేజాన్ని ఇవ్వటానికి ఎవరైనా కొంతమంది బాణసంచాతయారు చెయ్యాలని ఆదేశించి "హేము బొమ్మను చేసి దానిని మందుగుండు పొడితో నింపి మంటపెట్టాలని చెప్పాడు". తర్ది బేగుతో వెనక్కి మరలుతున్న అక్బరు సైన్యం అక్బరును కలుసుకుని కాబులుకి వెళ్ళమని బలవంతం చేసినప్పటికీ అక్బరు దానిన్in తిరస్కరించాడు.

title: మహమ్మద్ ఖదీర్ బాబు

text:
ఇందులో మొత్తం 44 కథలు ఉన్నాయికొంత మంది పిల్లలు, ఉన్నత పాఠశాల పిల్లలు, ఇంగ్లీషు మీడియంలో చదువుతున్న కాలేజీ పిల్లలు యీ కతలని చాలా ఇష్టంగా కూడబలుక్కుని మరీ చదువుతున్నారని పేరెంట్స్ ద్వారా తెలిసినప్పుడు నా కల్ళెమ్మటి నీళ్ళోచ్చినాయి. ఎక్కడ కావలి, ఎక్కడ పోలేరమ్మ బండ...ఎక్కడ శ్రీధరుగాడు, ఎక్కడ మురళీగాడు, ఎక్కడ మాలకొండలరావుగాడు, కదీరుగాడు...వీళ్ళంతా ఇవ్వాళ చాలా మందికి ఫ్రెండ్స్ అయినారు.
ఇంకా విచిత్రమేమంటే ఈ కతలు అయిపోయినాక ఒకాయన మా ఆఫీసుకి వచ్చి ఈ కతల్లోని నలుగురు ఫ్రెండ్సూ టెన్త్ తోటి ఆగిపోకుండా డిగ్రీలు చదివి ఉద్యోగాలు తెచ్చుకుని, పెళ్ళిళ్ళు చేసుకుని సెటిలయ్యేదాకా ఈ కతలు రాస్తావా చస్తావా అని కూర్చున్నాడు
అదీ ఈ కతల భాగ్యం.
ఈ భాగ్యం నాది కాదు, ఈ భోగమూ నాది కాదు.
ఇది బాల్యానిది.
ఈ బాల్యం ఎవరు రాసినా, ఎప్పుడు రాసినా ఆ భాగ్యమూ, భోగమూ వాళ్ళకీ దక్కుతాయని గుండెల మీద చేతులు వేసుకుని చెప్పగలను.
- మహమ్మద్ ఖదీర్ బాబు

title: పానిపట్టు యుద్ధం

text:
రెండవ పానిపట్టు యుద్ధం, నవంబర్ 5, 1556లో మొఘల్ వారసుడైన అక్బర్ సంరక్షుడిగా ఉన్న బైరం ఖాన్ కు, మరియు ఆఫ్ఘనిస్థాన్కు చెందిన హిందూ సైన్యాధ్యక్షుడు హేముకు మధ్య జరిగింది. ఇందులో విజయం బైరం ఖాన్ ను వరించింది. దీంతో మొఘలులు అధికారంపై తమ పట్టు నిలుపుకొన్నట్లైంది.
ఆప్ఘను సైన్యాధికారి అయిన అహ్మద్ షా అబ్దాలి మరియు మొఘలు చివరి చక్రవర్తి మధ్య జరిగంది.

title: అక్బర్

text: అతని రెండవ భార్య అబ్దుల్లా ఖాన్ మొఘల్ కుమార్తె.[69] ఈ వివాహం 1557 లో మన్కోట్ ముట్టడి సమయంలో జరిగింది. బైరమ్ ఖాన్ ఈ వివాహం ఆమోదించలేదు. ఎందుకంటే అబ్దుల్లా సోదరి అక్బరు మామయ్య ప్రిన్స్ కమ్రాన్ మీర్జాను వివాహం చేసుకున్నది. అందువలన అబ్దుల్లా కమ్రాన్ పక్షపాతంగా పరిగణిస్తున్నాడు. నసీర్-అల్-ముల్క్ అలాంటి విషయాల్లో వ్యతిరేకత ఆమోదయోగ్యం కాదని అతడికి అర్థం చేయడంలో సఫలం అయ్యేవరకు బైరం ఖాను ఈ వివాహాన్ని వ్యతిరేకించాడు. నసీర్-అల్-ముల్క్ ఆనందం, విరామ విందు సమావేశము ఏర్పాటు చేసాడు.[70]

title: అక్బర్

text: సఫావిదులు మొఘలులకు సుదీర్ఘమైన దౌత్యపరమైన సంబంధాల చరిత్ర ఉంది. షేర్ షా సూరితో పోరాడి ఓడిపోయిన తరువాత హుమాయూను భారత ఉపఖండంలో నుండి పారిపోయినప్పుడు సఫావిదు పాలకుడు మొదటి తహమస్ప్ హుమాయునుకు ఆశ్రయం ఇచ్చాడు. అయినప్పటికీ ఇస్లాం లోని షియాట్ శాఖను అనుసరించే ఓట్టమన్లు సున్నీ మతద్థులైన మొఘలతో మతపరంగా విభేదించారు.[115]రెండు రాజ్యాల సరిహద్దు ప్రాంతంలో ఉన్న హిందూకుషు ప్రాంతంలోని కందాహరు నగరం నియంత్రణ సంబంధించి సఫావిదులు, మొఘలుల మధ్య సుదీర్ఘమైన వివాదం కొనసాగింది.[116] హిందూకుషు ప్రాంత ఉపస్థితి భౌగోళికంగా చాలా ప్రాధాన్యత కలిగి ఉంది.[117] 1558 లో అక్బరు వారసుడైన సమయంలో బైరం ఖాను నిర్వహణలో ఉన్న కాందహారు మీద 1558 లో తహమస్ప్ బంధువు, పర్షియన్ పాలకుడు హుస్సేన్ మిర్జా దాడి చేసి స్వాధీనం చేసుకున్నాడు.[116] తరువాత బైరామ్ ఖాను సఫావిదులతో శాంతియుత సంబంధాలను కొనసాగించేందుకు మొదటి తహమాస్ప్ రాజసభకు ఒక ప్రతినిధిని పంపించాడు. ఇది రెండు రాజ్యాల మద్య అన్యోన్య సంబంధంగా మారింది. అక్బరు పాలన మొదటి రెండు దశాబ్దాల కాలం రెండు సామ్రాజ్యాల మధ్య శాంతి కొనసాగింది.[118] అయినప్పటికీ 1576 లో మొదటి తాహమాస్ప్ మరణం సఫావిద్ సామ్రాజ్యంలో అంతర్యుద్ధం, అస్థిరత్వం వలన రెండు సామ్రాజ్యాల మధ్య దౌత్య సంబంధాలు ఒక దశాబ్దం కంటే ఎక్కువ కాలం స్థబ్ధత ఏర్పడింది. సఫావిదు సింహాసనానికి షా అబ్బాసును ప్రవేశపెట్టిన తర్వాత మాత్రమే 1587 లో సంబంధాలు పునరుద్ధరించబడ్డారు. [119] కొంతకాలం తర్వాత అక్బరు సైన్యం కాబూలు ఆక్రమణను పూర్తిచేసి తన సామ్రాజ్యంలోని ఉత్తర-పశ్చిమ సరిహద్దులను మరింత భద్రపరచడానికి కదాహారు వెళ్లింది. 1895 ఏప్రిల్ 18 న ఈ నగరం ప్రతిఘటించకుండా ముఘలు సైన్యాలకు స్వాధీనం అయింది. పాలకుడ్జూ ముజఫర్ హుస్సేన్ అక్బరు రాజసభలో ప్రవేశించించాడు. [120] 1646 లో షాహాజహాన్ బాదాఖ్షాన్ దండయాత్ర వరకు అనేక దశాబ్దాలుగా మొఘలు స్వాధీనంలో హిందూకుషు సామ్రాజ్యం పశ్చిమ సరిహద్దులో కొనసాగింది.[121] అక్బరు పాలన ముగింపు వరకు సఫావిదు, మొఘల్ రాజసభల మధ్య దౌత్య సంబంధాలు కొనసాగాయి.[122]

title: అక్బర్

text: అక్బరు చక్రవర్తి అయిన నాటికి అతని వయస్సు 14 సంవత్సరాలు మాత్రమే ఉండటం వలన అతను సరైన వయస్సుకు వచ్చేంతవరకు అతని తరుపున అతని సేనా నాయకుడు పరిపాలించాడు. రాజ్యపాలన బాధ్యను బదఖ్షానులో పుట్టిన ఒక షియా (టర్కీకి చెందినవాడు) వంశానికి చెందిన బైరం ఖాన్ తీసుకొని సింహాసనం కొరకు పోటీ పడుతున్న వారికి సాంరాజ్యాధికారం చిక్కకుండా సాంరాజ్యాన్ని రక్షించడంలో విజయం సాధించాడు. బైరం ఖాన్ మొఘలు సైన్యాలలో క్రమశిక్షణను బాగా అభివృద్ధి చేసాడు. బలం కేంద్రీకృతం అయిందని ముఖ్యపట్టణం నుండి ఆదేశాలు వస్తే సామ్రాజ్య సరిహద్దులను విస్తరించే వీలుంటుందని అతను భరోసా ఇచ్చాడు. ఈ కదలికలు కొత్తగా స్వాధీనం చేసుకున్న భూభాగాలలో మొఘలు బలాన్ని స్థాపించటానికి దోహదపడ్డాయి.

title: బైరం ఖాన్

text: బైరం ఖానుతో అభిప్రాయంలో తేడాలు ఉన్నందున అక్బరు తనకు విశ్రాంతి ఇవ్వడం, రాజభవనంలో నివసించడం, హజ్ తీర్ధయాత్ర కొరకు మక్కకు వెళ్ళవచ్చని చెప్పాడు. వెళుతుండగా అతని ప్రత్యర్థులు ఆయనను చేజిక్కించుకున్నారు.[20] ఆయన పంజాబులో వారిని ఓడించాడు. అక్బరు ఆయనకు సలహాదారుడిగా కొనసాగడమో లేదా తన తీర్థయాత్రను కొనసాగించడమో నిర్ణయించుకోవచ్చని ఆదేశించాడు. బైరం ఖాను తరువాతి హజ్ యాత్ర కొనసాగించుకోవాలని ఎంచుకున్నాడు.[21]యాత్ర కొరకు గుజరాతు గుండా ప్రయాణిస్తున్నప్పుడు అతను చంపబడ్డాడు.[22] బైరం ఖాను అహ్శిల్వాద్ పటాన్ సమీపంలోని ఒక మతప్రాధాన్యత కలిగిన ప్రదేశమైన సహస్త్రలిగే కొలనులో ఉన్నసమయంలో హాజీ ఖాను మేవాటి సహచరుడైన లోహని పష్టున్ గుర్తించాడు. దీని గురించి తెలుసుకున్న తరువాత హాజీ ఖాను చక్రవర్తి హేము మరణానికి ప్రతీకారం తీర్చుకోవాలని బైరం ఖాను మీద దాడి చేసి చంపాడు. హాజీ ఖాను మేవార్టి (ఆల్వారు) హేము వద్ద సైన్యాధ్యక్షుడుగా ఉన్నాడు. 1559 లో అక్బరు దళాలు హాజీ ఖానును ఓడించి అల్వారు సర్కారును పట్టుకున్న తరువాత హజీ ఖాను గుజరాతు లోన్ పటానులో ఉన్నాడు.

title: రుకైయా సుల్తాన్ బేగం

text: 1556 లో హుమాయున్ మరణం తరువాత రాజకీయ అనిశ్చితి సమయంలో, రుకైయా చక్రవర్తి కుటుంబానికి చెందిన ఇతర మహిళా సభ్యులు కాబూల్లో ఉన్నారు. 1557 లో సికందర్ షా ఓడించి మొఘలులకు అప్పగించిన కొంతకాలం తర్వాత. రుకైయా తన అత్తగారు హమీదా బాను బేగంతో భారతదేశంలోకి వచ్చి పంజాబులో ఉన్న అక్బరుతో చేరింది. ఆమె అత్త గుల్బాడాన్ బేగం, చక్రవర్తి కుటుంబంలోని అనేక మంది మహిళా సభ్యులు ఆమెను వెన్నంటి భారతదేశం వచ్చారు. అక్బరుతో రుకైయా వివాహం 14 సంవత్సరాల వయసులో పంజాబులోని జలంధరు సమీపంలో గంభీరంగా జరిగింది. అదే సమయంలో ఆమె 18 సంవత్సరాల మొదటి బంధువు సలీమా సుల్తాన్ బేగం అక్బరు ప్రతినిధి వృద్ధుడైన బైరం ఖానును వివాహం చేసుకున్నది.పంజాబులో నాలుగు నెలల పాటు విశ్రాంతి తీసుకున్న తరువాత చక్రవర్తి కుటుంబం ఢిల్లీకి బయలుదేరింది. చివరికి మొఘలులు భారతదేశంలో స్థిరపడటానికి సిద్ధం అయ్యారు.

title: అక్బర్

text: యుద్ధం తరువాత వెంటనే ముఘల్ దళాలు ఢిల్లీని ఆగ్రాకు ఆక్రమించాయి. అక్బర్ ఢిల్లీలో విజయవంతంగా ప్రవేశించి ఆయన ఒక నెల పాటు నివసించాడు. తరువాత తిరిగి క్రియాశీలంగా మారిన సికిందర్ షాను అణిచివేయడానికి అక్బరు బైరం ఖానుతో పంజాబు చేరుకున్నాడు.[26] తరువాతి ఆరు నెలల్లో మొఘలులు తూర్పుబెంగాలుకు పారిపోయిన సికందర్ షా సూరికి వ్యతిరేకంగా మరొక ప్రధాన యుద్ధాన్నిచేసి అందులో విజయం సాధించారు. తరువాత అక్బరు అతని దళాలు లాహోర్ను ఆక్రమించి, తరువాత పంజాబులోని ముల్తాన్ను స్వాధీనం చేసుకున్నారు. 1558 లో అక్బరు ముస్లిం పాలనలో ఉన్న రాజపుతానా మీద యుద్ధం చేసి పాలకుని ఓడించి తరిమికొట్టి అజ్మీరును స్వాధీనం చేసుకున్నాడు.[26]ముఘలులు నర్మదా నదికి ఉత్తరాన ఉన్న బలమైన కోటగా ఉన్న గ్వాలియరు కోట మీద దాడి చేసి సుర్ దళాలను ఓడించారు. [26]

title: బైరం ఖాన్

text: Singh, Damodar (2003) Khan-i-Khanan Bairam Khan: a political biography Janaki Prakashan, Patna, India, OCLC Shashi, Shyam Singh (1999) Bairam Khan: soldier and administrator (Series Encyclopaedia Indica volume 58) Anmol Publishing, New Delhi, India, OCLC Pandey, Ram Kishore (1998) Life and achievements of Muhammad Bairam Khan Turkoman Prakash Book Depot, Bareilly, India, OCLC. Ray, Sukumar (1992) Bairam Khan Institute of Central and West Asian Studies, University of Karachi, Karachi, Pakistan, OCLC.

title: బైరం ఖాన్

text: బాబర్ రాజవంశం పునరుద్ధరణకు సంబంధించి ఈ పోరాటాలలో స్పష్టంగా కనిపించలేదు. హుమాయున్ బాబర్ ప్రత్యర్థి హసన్ ఖాన్ మేవాటి మేనల్లుడు జమాల్ ఖాను పెద్ద కుమార్తెని వివాహం చేసుకున్నాడు. హుమాయూన్ మంత్రి బైరం ఖాన్ జమాల్ చిన్న కుమార్తెను వివాహం చేసుకున్నట్లు తెలుస్తుంది.[18]భైరం ఇతర భార్య సలీమా సుల్తాన్ అతని మరణం తరువాత అక్బరును వివాహం చేసుకున్నది.[19]

title: బైరం ఖాన్

text: బైరాం ఖాను 1561 జనవరి 31 న మరణించాడు. ఆయన కొడుకు భార్యను ఆగ్రాకు పంపబడ్డారు. బైరాం ఖాను భార్య అక్బరు బంధువు. బైరం ఖాను మరణం తరువాత అక్బరు అమెను వివాహం చేసుకున్నాడు. బైరం కుమారుడు అబ్దుల్ రహీం ఖాన్-ఐ-ఖానా అక్బరు పరిపాలనలో ముఖ్యమైన భాగంగా మారాడు. అక్బరు సభలో నవరత్నలలో (తొమ్మిది రత్నాలు)ఆయన ఒకడు.

title: బైరం ఖాన్

text: భైరం ఖాను షియా ముస్లిం. ఆయన టర్కీ సున్నీ ముస్లిం కులీనుల పట్ల అయిష్టత ప్రదర్శించేవాడు.[15] షియా ముస్లిం అయినప్పటికీ శుక్రవారం సేవలకు మాసీదుకు హాజరు అయ్యేవాడు, షాహ్ గడా(సికిందర్ లోడి సభలో కవిగా ఉన్న జమాలి ఖాంబొ కుమారుడు) బాధ్యత వహించేవాడు. 1555 లో హుమాయూను ఢిల్లీకి తిరిగి వచ్చిన తరువాత " సదర్ అస్ సుదర్ " అయ్యాడు. [16]

title: హ్యాపీ బర్త్‌డే టూ యూ

text: హిల్ సోదరీమణుల విద్యార్థులు వారి అధ్యాపికల యొక్క "గుడ్ మార్నింగ్ టు ఆల్" శైలిని చాలా ఆనందించారు, వారు ఎడతెరిపి లేకుండా పుట్టినరోజు పండుగలలో పాడుకున్నారు, సాహిత్యాన్ని "హ్యాపీ బర్త్‌డే"గా మార్చుకున్నారు. "చిల్డ్రెన్'స్ ప్రైజ్ అండ్ వర్షిప్" కు కూర్పును ఆండ్రూ బైర్స్, బెస్సీ L. బైరం మరియు అన్నా E. కోగ్లిన్ చేశారు మరియు దీనిని 1918లో ప్రచురించారు. 1924లో, రాబర్ట్ కోల్మన్ "గుడ్ మార్నింగ్ టు ఆల్" ను పాటల పుస్తకంలో బర్త్ డే సాహిత్యాన్ని రెండవ పద్యంగా పొందుపరచారు. కోల్మన్ కూడా "హ్యాపీ బర్త్‌డే"ను "ది అమెరికన్ హిమ్నల్" లో 1933లో ప్రచురించారు.

title: బైరం ఖాన్

text: బైరం ఖాన్ (బేరం ఖాన్) (క్రీ.శ.1501 జనవరి 18 - 31 జనవరి 1561 జనవరి 31) ఒక ముఖ్యమైన సైనికాధికారి తరువాత మొఘల్ సైన్యంలో సైన్యాధ్యక్షుడు మొఘల్ చక్రవర్తుల ప్రతినిధి హుమాయూన్, అక్బర్. ఆయన సంరక్షకుడుగా, ప్రధాన గురువుగా, సలహాదారుగా, అక్బర్ చక్రవర్తికి అత్యంత విశ్వసనీయ మిత్రుడుగా ఉండేవాడు.[6] హుమాయున్ అతనిని ఖాన్-ఐ-ఖాన్న్ అని "కింగ్స్ ఆఫ్ కింగ్" అని గౌరవించాడు. బైరం వాస్తవానికి బైరం "బెగ్" అని పిలిచేవారు. కానీ తర్వాత 'ఖా' లేదా ఖానుగా గౌరవించారు.[7][8] బైరమ్ ఖాన్ సైన్యాధ్యక్షుడుగా పనిచేస్తూ మొఘల్ సామ్రాజ్యం మీద చక్రవర్తి అధికారాన్ని పునరుద్ధరించాలని తీవ్రంగా కృషిచేసాడు.[6]

title: బైరం ఖాన్

text: Ahmed, Humayun (2011) Badsha Namdar, Dhaka, Bangladesh, ISBN978-984-502-017-6

title: జలంధర్

text: 1088లో ఈ నగరాన్ని " గజనీవిద్ సుల్తాన్ ఇబ్రహీం బీన్ మాసైద్ " (ఇబ్రహీం షాహ్ ఘుర్) జయించాడు. తతువాత ఈ ప్రాంతంలో ముస్లిముల పాలన సాగించి. తరువాత ఈ ప్రాంతం ఢిల్లీ సుల్తానుల పాలనలో లాహోర్ రాజ్యంలో ఉంది. సయ్యిద్ సామ్రాజ్యం (1414-1415) కాలంలో ఢిల్లీ సుల్తానేట్ బలహీనపడిన కారణంగా ఈ ప్రాంతంలో పలు తిరుగుబాట్లు సాగాయి. వీటిలో ఖోఖర్ నాయకత్వంలో సాగిన తిరుగుబాటు ముఖ్యమైనది. 1555లో మొగల్ సైన్యాలు ఈ ప్రాంతంలో కేంద్రీకరించబడ్డాయి. హుమాయూన్ ఈ యుద్ధానికి సాక్ష్యంగా ఉండడానికి అనుమతించబడ్డాడు. 1560లో ఇంపీరియల్ సైన్యం బైరం ఖాన్‌ను ఓడించి ఈ ప్రాంతాన్ని వశపరచుకుంది. అక్బర్ పాలనా కాలంలో ఈ ప్రాంతం సర్కార్ సంస్థానానికి కేంద్రంగా ఉంది.అదినా ఆర్యన్ సంతతికి చెందిన అరైయన్ మరియు ఈ ప్రాంతాన్ని పాలించిన చివరి రాజుగా గుర్తింపును పొందాడు. పంజాబులో మొగలు పాలన సమాప్తం అయ్యే సమయంలో ఆర్యన్ పాలన ప్రజాదరణతో కొనసాగింది.

title: బైరం ఖాన్

text: Agravāla, Sushamā Devī (1994) Bairamakhām̐ aura usake vaṃśaja kā Mugala sāmrājya meṃ yogadāna Rāmānanda Vidyā Bhavana, New Delhi, India, OCLC, in Hindi. (Contribution of Bairam Khan, 1524?-1561, Mogul nobleman, to the Mogul Empire.) Devīprasāda, Munśī (2001) Khānakhānā nāmā Pratibhā Pratishṭhāna, New Delhi, India, ISBN81-85827-89-3, in Hindi. (On the life and achievements of Bairam Khan, 1524?-1561, ruler in the Mogul Empire and Khane Khana Abdul Rahim Khan, 1556–1627, Braj poet.)

title: రాబర్టు క్లైవు

text: చక్రవర్తి ఔరంగ జేబు చనిపోయేనాటికి ( 1707 ) వంగరాష్ట్రమనగా బెంగాలు+ ఒరిస్సా. జఫర్ ఖాన్ అను బిరుదు వహించిన ముర్షీద్ ఖులీ ఖాన్ (మరో పేరు మహమ్మద హదీ ) ముర్షీదాబాదు రాజధానిగా 1727 దాకా వంగరాజ్యమునకు నవాబుగా పరిపాలించాడు. తరువాత అతని అల్లుడు షూజా ఉద్దీన్ మహమ్మద్ ఖాన్ వంగరాష్ట్ర నవాబైనాడు. 1733లో ముగల్ చక్రవర్తి మహమ్మద్ షా బీహారు కూడా వంగ రాష్ట్రములో చేర్చాడు. 1733 నాటికి వంగరాష్టము (బెంగాలు+బీహారు+ఒరిస్సా కలసిన పెద్ద రాజ్యము). పరిపాలనకు వీలుగా షూజా ఉద్దీన్ తన మొత్తం రాజ్యమును 4 విభాగాలుగా చేసి మధ్యభాగములో తన క్రిందవుంచుకుని దక్షిణ బెంగాలు+ బీహారు నుకలిపి తన సోదరుడు ఆలీవర్ధీ ఖాన్ బహద్దర్ (హషీమ్ ఉద్దౌలా) ను దివానుగా పరిపాలనలోనూ తన కుమారుడు తాకీఖాన్ను ఒరిస్సాపరిపాలనలో దివానులుగానుంచి 1739 దాకా వంగరాష్ట్రమును పరిపాలించాడు. 1739 లో షజాఉద్దీన్ మరణించినపిదప అతనికుమారుడు సర్ ఫరజ్ వారసుడై చాల తక్కువకాలం 1740 దాకానే పరిపాలించాడు. 1740 నుడీ వంగరాష్టమునకు (బెంగాలు+బీహారు+ఒరిస్సా కలసిన పెద్ద రాజ్యమునకు) ఆలీవర్ధీ ఖాన్ నవాబుగా నియమింపబడి పరిపాలించుచున్న కాలంలో మహారాష్ట్రపరిపాలకులు ఒరిస్సాను ముట్టండించి 1751 లో వశంచేసుకున్నారు. 1751 తరువాత వంగరాష్ట్రము (బెంగాలు+బీహారు) ను 1756 దాకా ఆలీవర్ధన్ పరిపాలించాడు. అల్వరుద్దీన్ చనిపోగా అతని మనుమడు సురాజ్ ఉద్దౌలా 1756 లో వంగరాష్ట్ర నవాబైనాడు. అప్పటికి వంగరాషట్రము సమృధ్ధిగనుండెను, ఆ రాజ్య ముఖ్య పట్టణం ముర్షిదాబాదు. లండను నగరంలో కన్నా చాల సంపన్నులుకలరని క్లైవు వర్ణించిన నగరం ముర్షిరాబాదు. చాలమట్టుకూ ఆంగ్లేయులు రచించిన భారతదేశచరిత్ర అసత్యములతోకూడిన చరిత్ర. అలాగనే ఆంగ్ల చరిత్రకారులుక్లైవుని సమర్ధించుతూ సురాజ్ ఉద్దౌలాను చాల దుర్మార్గునిగా వర్ణించియున్నారు. కానీ అతనికాలంలో జరిగిన వాస్తవం కొందరు ఆంగ్లేయ చరిత్రకారులు వాస్తవస్థితి గుర్తించియున్నారు. సిరాజ్ ఉద్దౌలా 1756లో కలకత్తా ముట్టడించిని బ్రిటిష్ వారి సంస్థను ఆక్రమించటానికి రెండు ముఖ్య కారణాలు (1)స్వామిద్రోహము చేయుచున్నవారిని ఆంగ్లేయులు దగ్గరకు చేర్చి ప్రోత్సహిస్తున్నారన్నదీ (2) బ్రిటిష్ సంస్థవారు ఎక్కడ నెలకొంటే అక్కడు ముఖ్యకేంద్రాలలో కోటలు నిర్మించి సైనికబలగంచేకూర్చుకుంటూ వుండటం. ఈ రెండు ముఖ్య కారణ లవల్ల సురాజ్ ఉద్దౌలా ఆగ్రహించి వంగరాష్ట్రములో ఖాసింబజారు ఆంగ్లేయుల ఫాక్టరీనిని మొట్టమొదటగా పట్టుకుని, తరువాత కలకత్తాలోని ఆంగ్లేయుల విలియం కోట దాడిచేసి ఆక్రమించాడు. అప్పుడు జరిగిన యుద్ధమే ప్లాసీయుద్ధం అనబడింది. రాబర్టు క్లైవు కార్యకాలంలో జరిగిన యుద్ధం.

title: అక్బర్

text: అతని మూడవ భార్య తన బంధువు అయిన సాలిమా సుల్తాన్ బేగం,[69] నూర్-ఉద్-దిన్ ముహమ్మదు మీర్జా, గుల్రుఖ్ బేగం (చక్రవర్తి బాబర్ కుమార్తె ఆమెను గుల్రంగ్ అని కూడా పిలుస్తారు) కుమార్తెను ముందు హుమాయూన్ బైరమ్ ఖానుకు ఇచ్చి వివాహం చేసాడు. 1561 లో బైరం ఖాన్ మరణించిన తరువాత అదే సంవత్సరం అక్బరు ఆమెను వివాహం చేసుకున్నాడు. 1613 జనవరి 2 లో ఆమె సంతానం లేకుండానే మరణించింది.[71] 1562 లో అతను అమెర్ పాలకుడు రాజా బీహారి మల్లు కుమార్తెని వివాహం చేసుకున్నాడు. అక్బరు అజ్మీరు నుండి తిరిగి వచ్చి, మోవుద్దీన్ చిష్తీ సమాధికి ప్రార్ధనలు సమర్పించిన తరువాత ఈ వివాహం జరిగింది. బీహారీ మల్ తన అన్నయ్య షరీఫ్-ఉద్-దిన్ మిర్జా (మెవత్ మొఘల్ హకీం) చేత వేధింపులకు గురైనట్లు అక్బరుకు తెలియజేశాడు. బిహారీ మల్ తనకు వ్యక్తిగతంగా లొంగిపోవాలని లోగిపోవడానికి సూచనగా ఆయన కుమార్తె తనకు ఇచ్చి వివాహం చేయాలని అక్బరు తిరిగి వర్తమానం పంపాడు. బీహారీ మల్ కుమార్తె అక్బరు పెద్ద కుమారుడూ రాకుమారుడు సలీం (భవిష్యత్తు చక్రవర్తి జహంగీర్) జన్మ ఇచ్చింది. ఆమె 1623 మే 1 న మరణించింది. [72]

title: యునివర్సిటీ ఆఫ్ కాలిఫోర్నియా, లాస్ ఏంజెల్స్

text:
హాలివుడ్ మరియు ప్రపంచ ప్రఖ్యాతి గాంచిన ఫిల్మ్ అండ్ టెలివిజన్ స్కూల్ దగ్గర లొకేషన్‌తో UCLA ప్రాంగణం చిత్రాలను దశాబ్దాలుగా ఆకర్షించింది. 1985 చిత్రం "గోచా!" అంతే కాక జాన్ సింగిల్‌టన్ యొక్క "హైయర్ లర్నింగ్" (1995) చిత్రాలలో చాలా భాగం UCLAలోనే తీయబడింది. "లీగల్లి బ్లోండ్", "ఓల్డ్ స్కూల్", "ది నట్టి ప్రొఫెసర్", "ఎరిన్ బ్రోకోవిచ్", "హౌ హై" (2001), మరియు "అమెరికన్ పై 2" అన్నీ కూడా ముఖ్యంగా యూనివర్సిటీ ప్రాంగణం‌లో లేదా ఆ ప్రాంతాలలోనో తీయబడింది. జనవరి 2009లో, బాలివుడ్ చిత్రం మై నేం ఈజ్ ఖాన్ UCLAలో తీయబడింది. UC సన్నిడేల్ ఇన్ బఫ్ఫి ది వాంపైర్ స్లేయర్‌కు సంబంధించిన కాల్పనికమయిన బహిర్గత షాట్స్‌లో కొన్నింటిని కూడా UCLAలో తీయడం జరిగింది. చిత్ర నిర్మాణానికి సంబంధించిన గిరాకీకి ప్రతిస్పందనగా, UCLA ప్రాంగణం‌లో చిత్రనిర్మాణం మరియు వృత్తిపరమైన ఫోటోగ్రఫి మీద ఒక విధానం తయారు చేసింది.
UCLA లాస్ ఏంజెల్స్‌లో ఉన్నది, అక్కడే అమెరికన్ మోషన్ పిక్చర్ పరిశ్రమ కూడా ఉన్నది," అన్నాడు UCLA విజిటింగ్ ప్రొఫెసర్ ఆఫ్ ఫిల్మ్ అండ్ టెలివిజన్ జొనాథన్ కుంజ్. "అందుకని మనం అన్ని చిత్రనిర్మాణ సంస్థలకు, టీవీ నిర్మాణ సంస్థలకు, వాణిజ్య సంస్థలకు ఇంకా ఇతరములకు చాలా అనువుగా ఉన్నాము. ఎక్కడ యాక్షన్ ఉంటుందో అక్కడ మనం ఉన్నాము."

title: మాహం అంగా

text: 1556 లో మొఘల్ చక్రవర్తి 13 సంవత్సరాల వయస్సులో అక్బర్ యొక్క ప్రధాన నర్సుగా మహమ్ అంగా ఉంది. ఆమె కుమారుడు అధం ఖాన్. అక్బరు పెంపుడు సోదరుడు దాదాపుగా ఇంపీరియల్ కుటుంబానికి చెందినవాడు. మహం అంగా చురుకైన ప్రతిష్టాత్మక చాలా అధికంగా గృహ, హారెట్ బాధ్యతలు వహిస్తూ అధికారం హోదా అనుభవిస్తూ ఆమె కుమారునికి అదే హోదా ఉండేలా ప్రత్నించింది. 1560 లో అప్పటికి 17 సంవత్సరాలు ఉన్నాయి కనుక సంరక్షకుడు ఇక అసరరం లేదని చెప్పి వారు ఇద్దరు వ్యూహంతో అక్బరు ప్రతినిధి, సంరక్షకుడు బైరం ఖాన్ వెంటరాకుండా భారత దేశానికి వచ్చేలా ఒప్పించారు. అక్బరు ప్రతినిధిని బైరం ఖానును పదవి నుండి తొలగించి మక్కా యాత్రికు పంపించి భారతదేశానికి వచ్చాడు. కొన్ని నెలల తర్వాత బైరం ఒక ఆఫ్ఘన్ చేతిలో హత్యకు గురయ్యాడు. తరువాత ఆయన అధికారం మహం అంగాలకు బదిలీ చేయబడింది. అయినప్పటికీ 1561 లో ఆమె అధికారం క్షీణిస్తుంది. అయితే అక్బరు తన ఆధిపత్యం వెలుపల ఉన్న అతగా ఖానును తన కొత్త ముఖ్యమంత్రిగా నియమించారు.

title: బైరం ఖాన్

text: బాబర్ మరణం తర్వాత వారసుడైన హుమయూనును క్రీ.శ. 1540 లో షేర్ షా పడగొట్టాడు. షేర్ షా మరణం తరువాత క్రీ.శ. 1545 లో ఇస్లాం షా వారసుడయ్యాడు. తరువాతి కాలంలో యుద్ధం మెవత్ లోని ఫిరోజ్పూర్ ఝిర్కా వద్ద చక్రవర్తి దళాలు చేసిన పోరాటంలో ఇస్లాం షా మేవతును కోల్పోయినప్పటికీ ఇస్లాం షా అతని సాంరాజ్యం మీద పట్టు కోల్పోలేదు. క్రీ.శ. 1552 లో లో సూరి వంశానికి చెందిన మూడవ వారసుని చంపి అడిల్ షా సామ్రాజ్యం కోసం తిరిగి వచ్చిన హుమయూనుతో పోటీ పడవలసి వచ్చింది.[17]

title: బైరం ఖాన్

text: 16 సంవత్సరాల వయస్సులో బాబర్ సేవలోకి ప్రవేశించి భారతదేశపు మొఘల్ విజయాలలో ముఖ్యపాత్ర పోషించాడు.[13] బైరమ్ ఖాన్ హుమాయూన్ ఆధ్వర్యంలో మొఘల్ సామ్రాజ్యం స్థాపించటానికి గొప్పగా సహకరించాడు. ఆయన ముహార్దారు (ముద్రల నిర్వహణ) స్థానానికి అప్పగించబడ్డాడు. అలాగే బెనారసు, బెంగాలు, గుజరాతులలో సైనిక పోరాటంలో పాల్గొన్నాడు.[13] హుమాయూన్ పర్షియాలో ప్రవాసవాసం చేస్తున్న సమయంలో తొమ్మిది సంవత్సరాలకాలం వెంట ఉన్నాడు. 1556 లో తరువాత హుమాయూన్ కాందహారు జయించడానికి సహాయంగా ఉన్నాడు. తరువాత దానికి గవర్నరుగా పనిచేసాడు. హుమాయున్ హిందూస్థానును తిరిగి స్వాధీనం చేసుకొన్న తరువాత సైన్యాధ్యక్షునిగా ముఖ్య పాత్రను పోషించాడు.[14]1556 లో హుమాయున్ మరణం తరువాత బైరాం ఖాన్ యువ చక్రవర్తి అక్బరు వద్ద ప్రతినిధిగా నియమించబడ్డాడు. ఉత్తర భారతదేశంలో ఆయన మొఘల్ అధికారాన్ని ప్రాతినిధ్యం వహించాడు. ముఖ్యంగా రెండవ పానిపట్టు యుద్ధంలో మొఘలు దళాలను నాయకత్వం వహించాడు. పానిపట్టు యుద్ధంలో 1556 నవంబరులో అక్బర్ హేముల మధ్య జరిగింది.

title: అక్బర్

text: ఢిల్లీ ఉత్తర భూభాగంలో జరిగిన రెండవ పానిపట్ యుద్దంలో 50 miles (80km)35 అనంతమైన హేము విక్రమాదిత్య సైన్యాన్ని అక్బరు సైన్యం ఓడించింది. తల నరికివేయబడి, అపస్మారక స్థితిలో ఉన్న హేము, అక్బరు వద్దకు తీసుకురాబడ్డాడు. కొంతమంది హేముని చంపింది బైరం ఖాన్ అని భావించారు. కానీ అక్బర్ గాజీ చేసాడని నిస్సందేహంగా చెప్పాడు. హేము తల ఢిల్లీ దర్వాజా వెలుపల వేలాడదీయబడింది.

title: గుర్‌దాస్‌పూర్

text:
గుర్‌దాస్‌పూర్‌ను 17వ శతాబ్దంలో గురియా స్థాపించాడు. ఆయనపేరుతో ఈ పట్టణం గుర్‌దాస్‌పూర్ అయింది. ఆయన ఈ పట్టణ నిర్మాణానికి అవసరమైన స్థలాన్ని సంగీ గోత్రానికి చెందిన జాట్‌ల నుండి తీసుకున్నాడు. పాత నగరంలో గుడిసెలలో నివసిస్తున్న పేద ప్రజల కొరకు ఆయన ఈ పట్టణం స్థాపించబడింది. గురియా పూర్వీకులు అయోధ్యకు చెందిన వారు. వారు ఇక్కడకు వచ్చి పానియర్‌లో స్థిరపడ్డారు. గురియాకు ఇద్దరు కుమారులు ఉన్నారు. ఎస్.హెచ్ నవల్ రాయ్ మరియు ఎస్.హెచ్ పాలా. నవల్ రాయ్ వంశస్థులు గుర్‌దాస్‌పూర్‌లో స్థిరపడ్డారు. నవల్ రాయ్ కుమారుడు బాబా దీప్‌చంద్ గురుగోబింద్ సింగ్ సమకాలీనుడు. బాబా దీప్‌చంద్‌కు గురుగోబింద్‌సింగ్ " గంజ్ బక్ష్ " (నిధులకు స్వంతదారుడు) అని బిరుదాంకితుని చేసాడని విశ్వసించబడుతుంది. బాబాదీప్‌చంద్ వంశస్థులు మహంతులని పిలువబడుతున్నారు. గుర్‌దాస్‌పూర్‌లోని ముక్తేశ్వర్ వద్ద ఉన్న రాక్ టెంపుల్ పట్టణ పురాతన చరిత్రకు చిహ్నంగా ఉంది.
గ్రీకు వీరుడు అలెగ్జాండర్ ప్రపంచవిజేత కావాలన్న లక్ష్యంతో బియాస్ నదిని దాటి గుర్‌దాస్‌పూర్ జిల్లాలోని ఫతేగర్ వద్ద ఉన్న సంగ్ల వద్ద కతియాన్లతో యుద్ధం చేసాడు.
10వ శతాబ్దం నుండి క్రీ.శ 1919 వరకు ఈ ప్రాంతాన్ని షాహి వంశస్థులు పాలించారు. 14- 16 వ శతాబ్దం మద్య కాలంలో ఢిల్లీ చక్రవర్తుల పాలనలో ఈ జిల్లాలోని కలనౌర్ ప్రాంతానికి అత్యధిక ప్రాధాన్యత ఉంటూవచ్చింది. జసరత్ ఖోకర్ నిష్ఫలమైన దండయాత్ర తరువాత 1422 మరియు 1428లో లాహోరు మీద తిరిగి దాడి చేసాడు. మాలిక్ సికిందర్ సైన్యంతో వచ్చి జసరత్ తో పోరాడి ఓడించి ఈ ప్రాంతాన్ని విడిపించాడు. 1556 ఫిబ్రవరిన బైరం ఖాన్‌ను అక్బర్ చక్రవర్తి ఈ ప్రాంతానికి ఏలికగా నియమించాడు. నగరానికి తూర్పుగా 1.5కి.మీ దూరంలో మిషనరీ సంస్థ స్థాపించబడింది.

title: నిభానుపూడి

text:
17వ శతాబ్దంలో, డక్కన్ పరిపాలనా కాలంలో, విజయవాడ నుండి మచిలీపట్నం వెళ్ళే ఆనాటి ముస్లిం సేనాధిపతి నిభాన్ సాహెబ్, విజయవాడ-మచిలీపట్నం జాతీయ రహదారిలోని ఈ గ్రామానికి అప్పట్లో గుర్రాలపై వచ్చి, విడిది ఏర్పాటుచేసుకొని చుట్టుప్రక్కల గ్రామాల భూములనుండి పన్నులు వసూలుచేసేవారని చెబుతారు. కాలక్రమేణా ఈ గ్రామం పేరు నిభానుపూడిగా మారినది. నిభాన్ ఇక్కడ ఒక మసీదు కట్టించగా, అతడి సహాయకుడు సఫ్దర్ ఖాన్ మరియు అతడి బంధువుల కుటుంబాలు ఇక్కడ స్థిరపడినవి. ఇలా ముస్లిం కుటుంబాలతోపాటు, వ్యవసాయ కూలీలుగా వలస వచ్చిన ఎస్.సి.లు గూడా ఈ గ్రామములో స్థిరనివాసం ఏర్పరచుకున్నారు. ఇలా రూపుదిద్దుకున్న ఈ గ్రామములో రెండవ ప్రపంచయుద్ధం సమయంలో, మిలిటరీ అధికారులు ఈ గ్రామానికి వచ్చి, ఎత్తుగా బలంగా ఉన్న కొందరు యువకులను సైన్యంలోనికి తీసుకొని వెళ్ళటంతో, దేశ రక్షణ దళాలలోకి ఈ గ్రామస్తుల ప్రవేశం మొదలైనదని భావించవచ్చు. కాలక్రమేణా ఎక్కడ దేశసైనికుల కొరకు ఎంపిక ప్రక్రియ నిర్వహించినా ఈ గ్రామస్థులు వెళ్ళటం పరిపాటిగా మరినది. 1939లో జరిగిన రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం, 1962లో జరిగిన చైనాతో యుద్ధం, 1965లోని పాకిస్థానుతో యుద్ధం, అనంతరం జరిగిన కార్గిల్ యుద్ధంలో పాలుపంచుకున్నవారు ఇక్కడివారే కావటం గమనార్హం.
దేశరక్షణదళంలో నాటినుండి నేటి వరకు, సుమారు 40 నుండి 80 మంది వరకు పనిచేయగా, వీరిలో ఖలీల్ రెహమాన్, లెఫ్టినెంటు కల్నలుగా హోదానుపొంది, రాష్ట్రపతి నుండి సన్మానం పొంది గ్రామానికే గర్వకారణంగా నిలిచారు. సుబేదర్ మేజర్ దాసి వెంకటేశ్వరరావు హ్యారీ కెప్టెనుగా, అబ్దుల్ హమీద్, ఎం.డి.అన్సారీలు సుబేదార్లుగా పనిచేసారు.
1947లో స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో గ్రామానికి చెందిన అబ్దుల్ అజీజ్ (తండ్రి=జియ ఉల్ రెహమాన్), అబ్దుల్ సమద్ మరియు అబ్దుల్ అజీజ్ లు పాల్గొనడం గమనార్హం. 1939 లో జరిగిన యుద్ధంలో అబ్దుల్ అజీజ్ వీరమరణం పొందినారు. వెరిని ఆదర్శంగ తీసికొని మరికొందరు ఇప్పటికీ సైన్యంలో ఉద్యోగాలు చేస్తుండగా, మరికొందరు పోలీసుశాఖలో ఎస్.ఐ. మరియు కానిస్టేబుల్స్ గా సుమారుగా 20 మంది పనిచేయుచూ, ప్రజాసేవకు అంకితమవడం విశేషం. అందుకే ఈ గ్రామంలో ఏ ఇంటిలో చూసినా, దేశమాత సేవలో మ వంశం నుండి ఒకరున్నారని గర్వంగా చెబుతారు. [2]


query: నావూరు గ్రామ విస్తీర్ణం ఎంత ?

title: నావూరు

text: నావూరు ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రం, శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు నెల్లూరు జిల్లా, పొదలకూరు మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన పొదలకూరు నుండి 18 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన నెల్లూరు నుండి 48 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 861 ఇళ్లతో, 3066 జనాభాతో 3241 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1509, ఆడవారి సంఖ్య 1557. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 602 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 272. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 592054[1].పిన్ కోడ్: 524345.

title: భీష్మ పర్వము ప్రథమాశ్వాసము

text: దృతరాష్ట్రుడు " సంజయా ! ఇక నీవు యుద్ధభూమికి వెళ్ళి ఏమి జరుగుతుందో చూసి రా " అని పంపాడు. యుద్ధభూమికి వెళ్ళిన సంజయుడు కొన్ని రోజుల తరువాత తిరిగి వచ్చి దృతరాష్ట్రుని ఏడుస్తూ పాదముల పై పడ్డాడు. అయ్యో రాజా ! పరాక్రమ వంతులలో పరాక్రమవంతుడైన భీష్ముడు అంపశయ్యపై పడి ఉన్నాడు. పరశురాముని జయించిన వీరుడు శిఖండి చేత భంగపడ్డాడు. ఏ భీష్ముని అండ చూసుకుని నీకొడుకు జూదంలో పాండవులను గెలిచాడో ఆ భీష్ముడు యుద్ధమనే జూదంలో ఓడి పోయాడు. పది వేల సైన్యం ఎదురు వచ్చినా ఒక్కడుగా ఎదుర్కొనగల వీరుడు పది రోజుల వీరోచిత పోరు సలిపిన పిదప నేలకొరిగాడు " అని విలపించసాగాడు. భీష్ముడు నేలకొరిగిన వార్త విన్న ధృతరాష్ట్రుడు మూర్చిల్లాడు. కొంతసేపటికి తేరుకుని " సంజయా ! దేవాసురులు ఒకటై వచ్చినా చలించని భీష్ముడు నేలకొరిగాడా ! శస్త్రాస్త్ర ప్రకరణములతో విరోధుల మద మణచుచున్న భీష్ముని శిఖండి ఒంటరిగా ఎదిరించడం కంటే ఆశ్చర్యం ఏమి ! ప్రఛండ ఛండమారుతం లాంటి భీష్ముని శిఖండి అనే చిరుగాలి ఎదిరించిందా ! అంబ కొరకు పోరిన పరశురాముని ఎదిరించి నిలిచిన భీష్ముడు పాండవుల కొరకు శిఖండి చేతిలో నేల కొరిగాడా ! అతని సత్వము, శౌర్యము, శీలము, పరాక్రమము, అతని శుద్ధ వ్రతము నాశం లేనివని నమ్మాను కదా ! ఇప్పుడు ఏమి చేయాలి " అని రోదించి తిరిగి " సంజయా ! భీష్ముని పై అస్త్ర వర్షం కురిపిస్తు న్నప్పుడు మన వాళ్ళు అడ్డుకొనలేదా ఇన్ని అక్షౌహినుల సైన్యం ఒక్క భీష్ముని రక్షించలేక పోయిందా ! ద్రోణుడు, అశ్వథామ, కృపుడు, శల్యుడు పారి పోయారా ! లేకున్న భీష్మునికి ఈ విధమైన స్థితి ఏమిటి . కుల వృద్ధుడైన గాంగేయుని వధించి రాజ్యా ధికారాన్ని చేపట్టడానికి ధర్మరాజు సాహసించడం అధర్మం కాదా ! అధర్మానికి ఒడికట్టిన పాండవులకు దైవం తోడైంది కదా ! కౌరవ సేన అనాధ అయింది కదా ! నా కుమారులు ఎంత కలత పడుతున్నారో కదా ! ఈ పది రోజులు యుద్ధం ఎలా సాగింది ? భీష్ముడు పోరు ఎలా సాగించాడు. నాకు సవివరంగా వివరించు " అన్నాడు. సంజయుడు " మహారాజా ! నీ అవినీతి వలనే కదా పాండవులు ఇన్ని కష్టాల పాలు అయింది. ధర్మపరులైన పాండవులకు అపకారం చేసినందుకు ఫలితం అనుభవించక తప్పదు " అని చెప్పి సంజయుడు యుద్ధం గురించి వివరించ సాగాడు.

title: శాంతి పర్వము ప్రథమాశ్వాసము

text:
ఎందరు ఎంత చెప్పినా ధర్మరాజు మనసు మారలేదు. అప్పుడు వ్యాసుడు ధర్మరాజు తో " ధర్మరాజా ! అర్జునుడి మాటలు అక్షరసత్యాలు. అన్ని ధర్మములలోకి గృహస్థధర్మం గొప్పది. మానవులకే కాక పశుపక్ష్యాదులకు అది ధర్మమే. క్షత్రియులకు గృహస్థధర్మము తప్ప మిగిలిన తపస్సు, ఇంద్రియనిగ్రహం, బ్రహ్మచర్యం ఆచరణ యోగ్యం కాదు. ధనం సంపాదించకుండా ఉండటం, ప్రజారక్షణ మరవడం, యుద్ధం చేయకుండా పారిపోవడం క్షత్రియులకు మహాపాతకం. ఇది వేదవాక్కు కనుక వేదమార్గాన నాడిచి ఈ భూమిని జనరంజకంగా పాలించు. ధర్మజా ! నీవు గురువుల వద్ద విద్యను అభ్యసించి ధర్మసూక్ష్మాలను చక్కగా ఎరిగిన వాడివి నీవు వర్ణాశ్రమ ధర్మములు తెలియని వాడివా ! భూమిని పాలించే రాజుకు దడనీతి తప్ప వేరు మార్గం లేదు. నీకు సద్యుముడు ఎలా దండనీతిని అమలు పరచి దుష్టులను శిక్షించి చివరకు మోక్షం పొందాడో తెలియాలి. ఆ కథ నీకు వివరిస్తాను.
పూర్వం బహుదానదీ తీరంలో లిఖితుడు, శంఖుడు అనే ఇద్దరు బ్రాహ్మణ సహోదరులు ఉన్నారు. ఇద్దరూ ధర్మతత్పరులు. వారి ఆశ్రమంలో కాయలు, పండ్లు సమృద్ధిగా ఇచ్చే వృక్షాలు అనేకం ఉన్నాయి. ఒక రోజు శంఖుడు ఇంట్లో లేనప్పుడు లిఖితుడు ఆశ్రమంలో ఉన్న చెట్ల నుండి బాగా పండిన పండ్లలను కోసి తింటున్నాడు. అప్పుడు శంఖుడు అక్కడకు వచ్చి " ఈ పండ్లు ఎక్కడివి " అని అడిగాడు. లిఖితుడు " మీ చెట్లో కోసుకున్నాను " అన్నాడు. శంఖుడు " నా అనుమతి లేకుండా నా చెట్టు నుండి పండ్లు కోయవచ్చా ! అది దొంగతనం కాదా ! నీకు పాపం అంటింది. రాజదండనతో కాని ఆపాపం పోదు " అన్నాడు. వెంటనే లిఖితుడు రాజు వద్దకు వెళ్ళి వార్తాహరుల ద్వారా తన రాకను తెలియజేసి రాజును మంత్రులతో వెలుపలకు రప్పించాడు . సుద్యుమ్నుడు " విప్రోత్తమా ! మీరు ఇక్కడకు వచ్చిన కారణమేమి ? ఆజ్ఞాపించిన మీరు చెప్పినట్లు చేస్తాను " అని అన్నాడు. అందుకు లిఖితుడు " రాజా ! మీరు మాటతప్పక నేను చెప్పినట్లు చేయాలి. నేను నా సోదరుడి ఆశ్రమం లోని పండ్లను దొంగిలించాను. దానికి మీరు తగిన శిక్ష విధించి నన్ను పాప విముక్తిడిని చెయ్యండి " అని ప్రార్థించాడు. ఆమాటలకు చాలాబాధను అనుభవించిన రాజు ఇక తప్పదనుకుని లిఖితుడి చేతులు నరకమని దండన విధించాడు. లిఖితుడు రాజుకు దీవించి వెళ్ళాడు. అతడికి దండన అమలుజరిగింది. లిఖితుడు శంఖుడి వద్దకు వెళ్ళి తన తెగినచేతులు చూపి " నేను దండన అనుభవించాను " అన్నాడు. శంఖుడు సంతోషించి " లిఖితా ! ఎవరూ ధర్మమార్గం, తప్పకుడదు. నీ జీవితం ధన్యమైంది. నీవు బహుదానదికి వెళ్ళి దేవతర్పణములు, పితృతర్పణములు విడిచి పెట్టు. లిఖితా ! కల్లుత్రాగడం, గురుపత్నిని కామించడం, బ్రాహ్మణుల సొత్తు అపహరించడం ఇవి మహా పాతకములు. ఈ మహా పాతకములలో ఏ ఒక్కటి ఎవరు చేసినా అది బ్రాహమణుడైనా దండనార్హుడే. రాజు చేత దండింపబడిన వారు పుణ్యలోకాలకు పోతాడు. నీవు కూడా రాజదండన అనుభవించావు కనుక పుణ్యలోకాలకు పోతావు. అందుకు నీవు సంతోషించు " అన్నాడు. వెంటనే లిఖితుడు బహుదా నదికి వెళ్ళి తెగిన చేతులతో దేవతర్పణములు పితృతర్పణములు విడిచాడు. అతడు ఆశ్చర్యపడేలా అతనికి తిరిగి చేతులు వచ్చాయి. లిఖితుడు ఆనందంగా శంఖుని వద్దకు పరిగెత్తి పోయి శంఖుడికి తన చేతులు చూపాడు. శంఖుడు " ఇందుకు ఆశ్చర్యం ఎందుకు ? ఇది దైవకృప చేత నా తపోమహిమ చేత కలిగింది. నీవు నిర్మల మనస్కుడవు కనుక నీకు దైవానుగ్రహం కలిగింది. నిన్ను దండిచిన సుద్యుమ్న మహారాజు తన పితృదేవతలతో సహా పుణ్యాత్ములైయ్యారు " అన్నాడు.

title: పొడుపు కథలు

text:
జవాబు: ఆకు, వక్క, సున్నం.
అగ్గి అగ్గీ ఛాయ, అమ్మ కుంకుమ ఛాయ, బొగ్గు బొగ్గు ఛాయ, పోలిఛాయ కందిపప్పు ఛాయ
చెట్టుకి కట్టిన ఉట్టి, ఎంత దూరం నెడితే అంత దగ్గర అవుతుంది? (ఊయల)
పచ్చటి దుప్పటి కప్పుకొని తియ్యటి పండ్లు తింటుంది? (చిలుక)
ఎంత ప్రయత్నించినా చేతికి చిక్కదు, ముక్కుకి మాత్రమే దొరుకుతుంది. ఏమిటది ? (వాసన)
పిఠాపురం చిన్నవాడా, పిట్టల వేటగాడా బతికిన పిట్టను కొట్టవద్దు, చచ్చిన పిట్టను తేనువద్దు, కూర లేకుండా రానువద్దు, మరేం తెచ్చాడు? (కోడి గుడ్డు )
మూతి వేలెడు, తోక బారెడు? (సూది, దారం)
ఆకాశాన వేలాడే వెన్నముద్దలు ? (వెలగ పండ్లు)
ఆకు బారెడు తోక మూరెడు ? (మొగలి పువ్వు)
ఆకు చిటికెడు కాయ మూరెడు? (మునగ కాయ)
చూస్తే చూపులు, నవ్వితే నవ్వులు, గుద్దితే గుద్దులు? (అద్దం)
అమారా దేశం నుంచి కొమారా పక్షి వచ్చింది. ముక్కుకి ముత్యం కట్టుకొని తోకతో నీళ్లు తాగుతుంది. (ప్రమిద)
ఆకు వక్క లేని నోరు ఎర్రన, నీరు నారు లేని చేను పచ్చన (రామచిలుక)
మేసేది కాసింత మేత, కూసేది కొండంత కూత (తుపాకి)
కోట గాని కోట ఇంటికో కోట? (తులసి కోట)
కన్నులు ఎర్రగా ఉంటాయి, రాకాసి కాదు, తలనుండి పొగొస్తుంది, భూతం కాదు
చరచర పాకుతుంది పాముకాదు ( రైలు )
కత్తులు లేని భీకర యుద్ధం, గెలుపూ ఓటమి చెరిసగం (చదరంగం)
కతకత కంగు, మాతాత పింగు, తోలు తీసి మింగు (అరటి పండు)
పైనొక పలక, కిందొక పలక, పలకల నడుమ మెలికల పాము (నాలుక)
అమ్మ కడుపున పడ్డాను, అంతా సుఖాన ఉన్నాను, నీచే దెబ్బలు తిన్నాను,
నిలువున ఎండిపోయాను, నిప్పుల గుండు తొక్కాను, గుప్పెడు బూడిద అయినాను (పిడక)
అడవిలో పుట్టింది, అడవిలో పెరిగింది, మా ఇంటికొచ్చింది, మహాలక్ష్మిలాగుంది. (గడప)
అడవిలో పుట్టింది, అడవిలో పెరిగింది, మా ఇంటికొచ్చింది, తైతక్కలాడింది. (చల్లకవ్వం)
అంతులేని చెట్టుకు అరవై కొమ్మలు, కొమ్మ కొమ్మకు కోటి పువ్వులు,
అన్నిపువ్వుల్లో రెండేకాయలు (ఆకాశం, చుక్కలు, సూర్యుడు)
సముద్రంలో పుట్టి, సముద్రంలో పెరిగి, ఊళ్లోకొచ్చి ఉరుముతుంది. ఏమిటది? (శంఖం)
ముగ్గురన్నదమ్ములు, రాత్రింబవళ్ళు నడుస్తూనే ఉంటారు. ఎవరువారు? (గడియారం ముళ్ళు)

title: అనుశాసనిక పర్వము పంచమాశ్వాసము

text: పార్వతి " నాథా ! మానవులు నాలుగు వర్ణములుగా విభజింపబడ్డారు కదా. వారికి కర్మలు విధించారు కదా ! ఆ కర్మలు ఎలా పరిపక్వము ఔతాయి. వివరించండి ? " అని అడిగాడు. పార్వతి " మానవులను వర్ణములుగా విభజించిన తరువాత వారి వారికి తగిన కర్మలు విభజించబడ్డాయి. ఆ కర్మలు శ్రద్ధతోచేయు మానవులు స్వర్గంలో సుఖాను అనుభవించి తిరిగి అదే కులములో పుట్టి సుఖములను అనుభవిస్తారు. అలా కాకుండా తమ వృత్తి ధర్మాలను వదిలి ఇతర ధర్మాలు ఆచరించిన మానవులు మరణం తరువాత ఆయాకులములలో తిరిగి జన్మిస్తారు. మానవులు ఎంత పుణ్యము చేస్తే వారు అంతకంటే ఉత్తమకులములో జన్మిస్తారు. తరువాత తిరిగిరాని లోకాలు పొందుతారు. దేవతాంశలలో జన్మించిన వారు ఆపదలు వచ్చినప్పుడు కుంగిపోరు. గర్వంతోమదించరు. తన శౌర్యంతో పాపులను గెలుస్తారు. తమ బంధుమిత్రులతో సఖ్యతతో మెలగుతారు. దీనులను కరుణతో చూస్తారు. వారిని రక్షిస్తారు. దైవాంశతో పుట్టిన వారికి కోపం రాదు. సౌమ్యంగా ఉంటారు " అని మహేశ్వరుడు చెప్పాడు.

title: అనుశాసనిక పర్వము పంచమాశ్వాసము

text: ధర్మరాజు " పితామహా ! కొంతమందికి అప్రయత్నముగా ధనము వచ్చి పడుతుంది. మరి కొంతకొంత మందికి గురువు లేకున్నా అన్ని విద్యలూ అబ్బుతాయి. మరి కొంత మందికి గురువులు ఎంత భోదించినా విద్య అబ్బదు. కొంతమంది ఎన్ని రోగములు ఉన్నా చావరు. మరి కొంత మంది బలవంతులు కూడా చిన్న దెబ్బకే మరణిస్తారు. ఈ విపరీతములకు కారణం ఏమిటి ? " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! వీటన్నిటికీ పూర్వజన్మ సుకృతమే కారణము. విత్తనము లేకనే చెట్లు మొలవవు కదా ! అలాగే పూర్వజన్మలో చేసిన సుకృతములు మంచి ఫలితాలను దుష్కృతములు చెడ్డ ఫలితాలను ఇస్తాయి. పూర్వజన్మలో ధర్మము చేసిన వారికి ఈ జన్మలో అయాచితంగా ధనము లభిస్తుంది. పూజలుతపస్సు చేసిన వారికి ఈ జన్మలో అపారమైన సౌఖ్యములు కలుగుతాయి. గురువులకు శుశ్రూష చేసిన వారికి అప్రయత్నముగా చదువులు అబ్బుతాయి. క్రిందటి జన్మలో అహింసను పాటించిన వారు ఈ జన్మలో దీర్గకాలము జీవిస్తారు. కనుక సాధుజనులు ధర్మమును పాటిస్తూ, దానములు చేస్తూ, తపస్సుచేస్తూ, గురువులను గౌరవిస్తూ, పెద్దలను మన్నిస్తూ, అతిథులను సత్కరిస్తూ సత్పరవర్తునులై ఉండాలి. అటువంటి వారు ఈ జన్మలో కాక మరుజన్మలో కూడా సుఖములు అనుభవిస్తారు. ధర్మమును ఆచరిస్తూ, దానధర్మములు చేస్తూ ధర్మమును భోదిస్తూ స్నానము జపము, తపస్సు, సంధ్యా వందనము చేస్తూ మితాహారము తీసుకుని మనసు నిర్మలంగా ఉంచుకున్న మానవుడు మోక్షము పొందడానికి కూడా అర్హుడు. ధర్మనందనా ! నీ కంటి వెలుగు వ్యాసుడు నీకు శ్రీకృష్ణుడి అండ కూడా ఉంది. వీరి అండతో నీవు ప్రజలను పాలిస్తూ నీ తమ్ములతో సుఖముగా జీవించు " అని చెప్పాడు. ఆ సమాధానంతో ధర్మరాజు సంతృప్తి చెందాడు.

title: మద్దిరాల - ముప్పాళ్ళ

text:
ప్రభ అనేది దేవుని ఊరేగింపుకు పల్లకీ లేనిచోట్ల ఉపయోగించే అరపలాంటి నిర్మాణము. చిన్న చిన్న దేవాలయములలో రెండు కర్రలపై నలుగురు పట్టుకొనేలా ఒక అరపను చేసి దానిపై దేవుని విగ్రహము లేదా బొమ్మను పెట్టి వెనుక దేవాలయము మాదిరి ఒక కట్టడాన్ని తేలికపాటి గడకర్రలతో రంగుల కాగితాలతో తయారుచేసి దానిపై దేవుని ఊరేగించేవారు. అది రానురానూ అంతటా వ్యాపించింది. మరొక తెలుగు సంప్రదాయం ప్రభలు. ఎంత ఎత్తు ప్రభ అయితే అంత గొప్ప.
2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 1,656. ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 810, మహిళల సంఖ్య 846, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 468 ఉన్నాయి.గ్రామ విస్తీర్ణం 740 హెక్టారులు.

title: త్రినాథ వ్రతకల్పము

text: అది విని బ్రాహ్మణునకు త్రిమూర్తులు యేమి చెప్పుచున్నారంటే "నీ వేలాగూ సంతకు వెళ్లుచున్నావు కనుక, మా నిమిత్తము ఏమన్నా కొన్ని దినుసులు తీసుకురావలెను" అని త్రిమూర్తులు అన్నారు. అంత బ్రాహ్మణుడు "యేమి దినుసులు కావాలని అడుగగా త్రిమూర్తులు యిట్లనిరి. ఒక్క పైసా ఆకు చెక్క, ఒక్క పైసా నూనె మాత్రము తెచ్చి ఇమ్మని చెప్పిరి. ఆ మాటలు విని బ్రాహ్మణుడు యేమని చెప్పు చున్నాడంటే " ఓ త్రిమూర్తులారా ! నాకు పైసాలు ఎక్కడ దొరుకును ? నేను బీదవాడను గదా ? బిక్ష మెత్తుకుని జీవించు చున్నాను." అని అనగా, త్రిమూర్తులు యేమి చెప్పు చున్నారంటే "ఓ బ్రాహ్మణుడా ! విను, అదిగో ఆ గోరంట పొద కనిపించు చున్నది కదా ! దాని మొదట మూడు పైసాలున్నవి" ఆ మాటలు విని బ్రాహ్మణుడు వెళ్లి ఆ గోరంటు గడ్డి మొదలు పైకి లాగే సరికి మూడు పైసాలు దొరికినవి. ఇంకా ఉండునేమోనని ఆ చెట్టు నింకను పైకి లాగు చుండెను అది చూచి త్రినాదులవారు "బ్రాహ్మణుడా ! నీకు వెర్రి పుట్టినదా ? అందులో పైసలు ఇంకా లేవు. ఎంత దొరికినదో అంతే యుండును" అని అన్నారు ఆ మాటలు బ్రాహ్మణుడు విని, అచ్చట నుండి వెళ్ళిపోయెను. కొంత దూరం వెళ్లి తిరిగి వచ్చి ఆ చెట్టు క్రింద నిలిచి చేతులు జోడించగా త్రినాదులు ఇట్లు పలికిరి. "ఓ విప్రుడా ! తిరిగి ఎందుకొచ్చావు" అనగా అయ్యా మీరు చెప్పిన వస్తువులు నేను ఎలాగున తెస్తాను అని ప్రశ్నించగా నీపై మీద గావంచాలో తెమ్మని త్రినాదులన్నారు. అందులకా బ్రాహ్మణుడు గావంచాలో నూనె ఎలా ఉంటుంది ? మీరు జగత్కర్తలు, నాతో కపటంగా చెబుతున్నారు అనగా "ఓయీ ! నీతో కపటంగా చెప్పలేదు. మమ్ము తలుచుకుని నూనె గావంచాలో పోసి తీసుకురమ్మని చెప్పగా ఆ బ్రాహ్మణుడు శ్రీ పురం సంతలో ప్రవేశించినాడు. వెళ్లి చూడగా ఆవు కనిపించ లేదు .

title: శాంతి పర్వము ప్రథమాశ్వాసము

text: ఎంత మంది ఏన్ని చెప్పినా ధర్మరాజులో చలనం లేదు. అప్పుడు భీముడు " అన్నయ్యా ! అన్నీ ధర్మములు తెలిసిన నీకు మేము చెప్పగలిగిన వాళ్ళమా ! కాని నా ఓర్పు నశించింది అందుకని తిరిగి తిరిగి చెప్పవలసి వచ్చింది. న్యాయ మార్గములో సంపాదించిన రాజ్యసంపదను విడుచుట పిరికితనం అనిపించుకుంటుంది. జనం మనలను చూసి పిరికివాళ్ళని చీదరించుకుంటారు. కపటజూదం కారణంగా ఎన్నో కష్టాలు పడ్డాము. అవమానాల పాలయ్యాము. కాని నీవు సత్యాన్ని నమ్ముకున్నావు. మేము నిన్ను అనుసరించాము. యుద్ధములో అనేక మంది శత్రువులను చంపాము. నీకు ఎనలేని కీర్తి లభించింది. రాజ్యలక్ష్మి లభించింది. అసలు మనకు యుద్ధం చేయ వలసిన అవసరం ఎందుకు వచ్చింది. కౌరవసభలో పడిన కష్టాలు, అడవులలో అనుభవించిన ఇడుములు, అజ్ఞాతవాసంల్లో అనుభవించిన వ్యధ వలన శ్రీకృష్ణుని నిర్ణయం మేరకు అతడి సహకారంతో యుద్ధం చేసాము. యుద్ధంల్లో కౌరవులో మనమో చావడం తప్పదని యుద్ధానికి ముందే నీకు తెలియదా ! ఇప్పుడు శత్రువులు చచ్చారని బాధపడటం ఎందుకు ? కనుక అన్నయ్యా ! వచ్చి రాజ్యభారం వహించు " అని భీముడు పలికాడు.

title: నావూరు పల్లి

text: నావూరు పల్లి, శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములు నెల్లూరు జిల్లా, పొదలకూరు మండలానికి చెందిన గ్రామము..

title: స్వర్గారోహణ పర్వము

text: స్వర్గముములో కురుక్షేత్ర సమరములో మరణించిన రాజులను చూపించిన విషయము విన్న జనమేజయుడు వైంపాయనుడిని " మునివర్యా ! తమరు అందరి విషయములు చెప్పారు. వీరందరూ ఉత్తమ లోకాలు పొందారు అని చెప్పారు. వీరందరూ ఎంత కాలము స్వర్గములో ఉంటారు ? శాశ్వతముగా స్వర్గములోనే ఉండిపోతారా ! లేక కొంతకాలము మాత్రము ఉండి తరువాత మానవజన్మ ఎత్తుతారా ! వివరించండి " అని అడిగాడు. వైశంపాయనుడు " మహారాజా ! అది దేవరహస్యము. దానిని వేదవ్యాస మహర్షి నా మీద దయ ఉంచి నాకు చెప్పాడు. అది మీకు చెప్తాను. ప్రద్యుమ్నుడు సనత్కుమారుడిలో కలిసాడు. ధృతరాష్ట్రుడు, గాంధారీ కుబేరలోకములోకి చేరారు. పాండురాజు కుంతీ, మాద్రిలతో కలసి స్వర్గములో ఉన్నాడు. అభిమన్యుడు చంద్రుడిలో కలసి పోయాడు. ద్రోణాచార్యుడు బృహస్పతిలో కలసి పోయాడు. శకుని ద్వాపరుడిలో కలసి పోయాడు. సుయోధనుడు కొంత కాలము స్వర్గములో స్వర్గ సుఖములు అనుభవించిన తరువాత నరకలోకములో తాను చెసిన పాపములకు తగిన శిక్షలు అనుభవించి తిరిగి కలిపురుషుడిలో కలసిపోయాడు. మిగిలిన కౌరవులందరూ తాము చేసిన పుణ్యకార్యములకు తగినంత స్వర్గసుఖములు, పాపకార్యములకు తగినంత నరకయాతనలు అనుభవించి తరువాత రాక్షస గణములలో ఐక్యము అయ్యారు. కర్ణుడు తన తండ్రి అయిన సూర్యుడిలో కలసి పోయాడు. భీష్ముడు అష్టవసువులలో చివరి వాడు అయి వసువులలో చేరాడు. ద్రుపదుడు, విరాటుడు, ధృష్టకేతువు, భూరిశ్రవుడు, శల్యుడు, శంఖుడు, ఉత్తరుడు వీరందరూ వీశ్వదేవతలలో కలసి పోయారు. ధృష్టద్యుమ్నుడు అగ్నిలో కలసి పోయాడు. అప్పటికే ధర్మరాజు శరీరములో కలసి పోయిన విదురుడు ధర్మరాజుతో చేరి యమధర్మరాజుతో కలసి పోయాడు. బ్రహ్మదేవుడి ఆదేశానుసారము బలరాముడు అనంతుడిలో కలసి పోయాడు. శ్రీకృష్ణుడితో రాసలీలలు సలిపిన 16 వేల గోపికలు సరస్వతీ నదిలో స్నానము చేసి అప్సరసలుగా మారి మహావిష్ణువును సేవిస్తునారు. శ్రీకృష్ణుడితో సహగమనము చేసిన రుక్మిణీదేవి లక్ష్మీదేవిలో కలసి పోయింది. శ్రీకృష్ణుడి మిగిలిన భార్యలు లక్ష్మీదేవిలో కలసి పొయారు. జనమెజయ మహారాజా ! మహాభారత యుద్ధములో చనిపొయిన వారు నేను చెప్పిన వారు చెప్పని వారు అందరూ వారి వారి అంశలు అయిన దేవతా, రాక్షస, యక్ష, గుహ్యక, గంధర్వ బృందములో కలసి పొయారు. జనమెజయ మహారాజా ! కురుపాండవుల విషయములతో కూడిన ఈ భారత కథను ఉపకథా సహితముగా నికు వివరించాను. సర్పయాగ సందర్భములో భగవానుడైన వెదవ్యాస మహర్షి అనుమతితో నెను చెప్పిన ఈ భారత కథను నీవు శ్రద్ధతో విని జ్ఞానము సముపార్జించావు " అని అన్నాడు వైశంపాయనుడు.

title: నావూరు పల్లి

text: [1] ఈనాడు నెల్లూరు; జనవరి-9,2014; 15 వ పేజీ.

title: నావూరు

text: నావూరులో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:

title: ఉమర్ ఆలీషా

text: మన వివాహ వ్యవస్థ సంసారిక జీవనంలో పడతులు పడుచున్న బాధల గాథలను గమనించిన ఆయన అనసూయ అను నాటకంలో ఆ విషయాలను ప్రస్తావించారు. ఈ నాటకంలో దేవతాలోకం నుండి భూలోకం విచ్చేసిన నర్మద అను పాత్ర భూలోకంలో స్త్రీలు పడుతున్న వెతలను వివరిస్తాడు. భర్తకు సేవలు చేయడం ద్వారా మాత్రమే భార్యకు స్వర్గం ప్రాప్తిస్తుందన్న ప్రచారాన్ని ఖండిస్తూ, యీ.. ప్రపంచక మహా మాయా సంపారమున నొక పురుషవ్యక్తికి దాసియో సేవ సలుపకున్న సతికి స్వర్గము లేదట! ఆహా!.., అంటూ మహిళల పరిస్థితికి నర్మద పాత్ర ద్వారా ఆగ్రహం వ్యక్తం చేస్తారు. స్త్రీ అబలకాదు సబలని, యాచన ద్వారా వచ్చే స్వర్గం తనకు అక్కరలేదని ప్రకటిస్తూ.... నేను సర్వతంత్ర స్వతంత్రను గానా, నా యంతరాత్మ మహా తపశ్శక్తిచే మార్తాండ మండలమువల తేజో విరాజితమై ప్రదీపించుట లేదా! నేను మహా వీరాధివీరులవలె స్వర్గ ద్వారము బ్రద్దలు చేసికొని వెళ్ళలేనా ? సరే! ఇంక నాకు యాచింపగ వచ్చెడు తుచ్చ స్వర్గము నా కాలి గోరునకైనా వలదు.., అని ఆత్మవిశ్వాసంతో నర్మద చేత ప్రకటింపచేస్తారు. స్త్రీ పురుషుల మద్యన గల అంతరాల పట్ల ఆగ్రహించిన నర్మద మరింత ముందుకు వెళ్లి, .. నా అంతట నేను శుచినై, నాయంతట నేను పరిశుద్ధనై, నాయంతటనేనే స్వర్గము, నా మోక్షము నేనే కట్టుకుని నేనే యానందించెదను...నాకీ యుపాథియక్కరలేదు. నాకీ మృత రూపకమైన స్త్రీత్వమక్కర లేదని విప్లవాత్మక ధోరణిని ప్రదర్శిస్తుంది. భూలోకంలో అయినవాళ్ళు, ఆస్తిపాస్తులు లేకపోతే అటువంటి యువతుల వివాహాలు కావడం గగనమేనంటూ, తల్లిదండ్రులు లేని తమ్ములులేని యనాధనయ్యనాకు నాధుడెట్లు వచ్చు, సొమ్ములియ్య వచ్చిన వారికే పెండ్లిగాని నాకు పెండ్లి యగునే , అంటూ వరకట్న దురాచార పర్యవసానాన్ని ఉమర్ అలీషా నర్మద పాత్రచేత చెప్పిస్తారు. దుష్టుడైన పతిదేవుని సేవెంత కష్టమో వివరిస్తూ, ... తపముసేయుట కంటె నుపవాసములకంటె, ..పేదరికము కంటె, బిక్షమెత్తుటకంటె, బండిలాగుటకంటె బానిస పనికంటే, కూలిసేయుట కంటె నాలగాచుటకంటె-గాంతుని సేవ కరినతరము.. అటువంటి భార్యభర్తల సంబంధాన్ని నర్మద ద్వారా ఆయన వ్యతిరేకిస్తారు. ఆనాడు అత్తింట ఆడపడుచులు పడుతున్న వెతలను గమనించి, అటువంటి అత్తవారింట కాపురం చేయటం పడతులకు ఎంత కష్టమో, నర్మద పాత్ర చేత ఈ విధంగా చెప్పిస్తారు.

title: నావూరు

text: [1] ఈనాడు నెల్లూరు/సర్వేపల్లి, 17 అక్టోబరు, 2013. 1వ పేజీ.

title: శాతం

text: శాతం కనుగొనుటకు సూత్రాలు:ఉదాహరణ : 11 చొక్కాల అసలు ధర 10 చొక్కాల అమ్మకపు ధరకి సమానం. అయితే లభాశాతం/నష్టశాతం ఎంత ?

title: మాగాం

text:
పెద్దాపురం ప్రభువులు మాగాపు శరభ కవిగారి పేరు వినడమేగాని ఆయననెప్పుడూ చూసిఉండలేదు. ఒకసారి ఆ రాజుగారు స్వయంగా ముమ్మిడివరం దాపున ఉన్న మాగాం గ్రామానికి వెళ్ళేసరికి అక్కడ పుట్టగోచీ పెట్టుకుని తన అరటితోటలో మొక్కలకు గొప్పులు తవ్వుతున్న శరభ కవిగారు కనిపించారట. రాజు గారికి ఏమనిపించిందో ఏమో గాని కవిగారు వినేటట్లుగానే "ఇతడేనా శరభ కవి" అన్నాడట. ఈ ఏకవచన ప్రయోగానికి కవిగారికి మనసునొచ్చిందేమో "వత్సవయి తిమ్మక్ష్మావిభుండీతడా..." అంటూ తానూ ఏక వచన ప్రయోగం చేస్తూ ఆశువుగా ఒకటి కాదు రెండుకాదు ఏకంగా అరవై పద్యాలు చెప్పాడట. ఆ విధంగా రాజుగారు తెలిసో తెలియకో తనను ఒక్కసారి ఏకవచంలో సంబోధిస్తే, కవిగారు ఆయనను 60 సార్లు ఏకవచనంలో సంబోధించి కసి దీర్చుకున్నాడన్నమాట.ఆయన ఎంత విద్వత్కవి కాకపోతే ఉన్నపాటున అనర్గళంగా 60 పద్యాలను ఆశువుగా చెప్పగలడు ? అటువంటి కవిగారికి ధిషణాహంకారం కూడా అలంకారమేకదా.
https://plus.google.com/+vangalapudisivakrishna/posts

title: శాంతి పర్వము పంచమాశ్వాసము

text:
ధర్మరాజు భీష్ముడిని " పితామహా ! ధర్మము, అర్ధము, కామములలో ఏది ఉత్తమమైనది ? " అని అడిగాడు. భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! ఈ సందర్భంలో నీకు కండధారుని చరిత్ర చెప్తాను విను. ఒక బ్రాహ్మణుడు యజ్ఞము చేయ తలపెట్టాడు. కాని అతడి వద్ద ధనము లేదు అందుకని అతడు ధనము కొరకు తపస్సు చేయసాగాడు. అప్పుడు కండధారుడు అతడి వద్దకు వచ్చి " విప్రుడా ! నీ కోరిక ఏమిటి అని అడిగాడు ? " ఆ విప్రుడు కండధారుడిని " దేవా ! నాకు ధనము కావాలి " అని అడిగాడు. కండధారుడు దేవతల అనుచరుడూ కుబేరుడి అనుచరుడైన మణిబద్రుడు అనే వాడిని తలచుకుని ప్రత్యక్షం చేసుకుని " మణిభద్రా ! ఇతడికి కావలసిన ధనము ఇమ్ము " అన్నాడు. మణిభద్రుడు " అలాగే ఎంత ధనము కావాలన్నా ఇస్తాను " అన్నాడు. అప్పుడు కండధారుడికి ఒక ఆలోచన వచ్చింది. ఎప్పుడో ఒక సారి చనిపోకతప్పదు. కనుక ఇతడికి ధనముతో పనిఏమిటి ? ఇతడి బుద్ధిని చక్కని మార్గమున పెట్టిన సంపదలు ఇతడి వద్దకు వచ్చిచేరుతాయి. అని అనుకుని ఆ విషయము మణిభద్రుడికి చెప్పాడు. ఆ ఆలోచనకు మణిభద్రుడు కూడా సంతోషించాడు. కండధారుడు ఆ విప్రుని ధర్మమార్గమున పెట్టమని దేవతలను ప్రార్థించాడు. అప్పుడు ఆ విప్రునికి తపమాచరించవలెనన్న సంకల్పము కలిగి కండధారుడితో " ఓ మహాత్మా ! నేను ఇప్పటి వరకు నిన్ను ధనము అడిగాను. కాని ఇప్పుడు నీ దయ వలన నా మనస్సు తపస్సు మీదకు మరలింది. కనుక నాకు ఇక ధనము అక్కర లేదు. నాకు తపస్సు చేసుకోవడానికి అనుమతి ఇవ్వు " అని ప్రార్ధంచాడు. కండధారుడు ఆ బ్రాహ్మణుడికి తపస్సు చేసుకోవడానికి అనుమతి ఇచ్చి వెళ్ళాడు. తరువాత ఘోరతపమాచరించిన బ్రాహ్మణుడు తన శరీరమును, మనస్సును, మానవత్వము వదిలి దివ్యత్వము పొంది దివ్య శక్తులను పొందాడు. అతడు మనసులో ఇప్పుడిక నేను కోరిన వారికి ధనము ఇవ్వగలను. అప్పుడు విప్రుడు కుండధారుడిని తలచుకుని ప్రత్యక్షము చేసుకుని తపోమహిమతో గంధము, పూలు సృష్టించి కుండధారుడిని పూజించాడు. కుండధారుడు " విప్రోత్తమా ! నీవు నిరంతరము ధర్మాన్ని ఆశ్రయించి, యోగాభ్యాసము చేసి, ఆత్మను అను సంధానము చేసి తరించు " అని చెప్పి అక్కడి నుండి వెళ్ళి పోయాడు.
ధర్మనందనా ! బ్రాహ్మణుడి కథ విన్నావు కదా నీకిక అహింసావ్రతము గురించి చెప్తాను విను. ఒక బ్రాహ్మణుడు అడవిలో ఆశ్రమము నిర్మించుకుని భార్యతో జీవించ సాగాడు. అతడు పొలములో రాలినగింజలను ఏరుకుని జీవనము సాగిస్తున్నాడు. అతడు అహింసావ్రతము ఆచరిస్తూ యజ్ఞములో ఫలములను హవిస్సుగా సమర్పించ సాగాడు. అది వేదవిహిత మార్గము కాదని తెలిసి అతడి శాపానికి భయపడి భార్య ఎదురుచెప్పక ఊరకున్నది. ఇంద్రాది దేవతలు హవిస్సును స్వీకరించ లేదు. అక్కడకు ఒక జింక వచ్చి విషయము తెలిసి చెప్పలేదని మునిపత్నిని నిందించి తనను చంపి ఆ మాంసముతో దేవతలకు హవిస్సులు ఇవ్వమని కోరింది. అందుకు ఆ బ్రాహ్మణుడు అందుకు అంగీకరించ లేదు. ఆ జింక కొంత దూరము పోయి తిరిగి వచ్చి " ఓ విప్రోత్తమా ! నీకు నేను దివ్యదృష్టి ఇచ్చాను నీ కొరకు ఎవరు వచ్చారో చూడు " అన్నాడు. ఆ బ్రాహ్మణుడు దివ్య దృష్టితో చూసి అక్కడ ఉన్న అప్సరసలను, గంధర్వులను చూసి ఆ జింక చెప్పినట్లు దానిని హింసించడానికి పూనుకున్నాడు. అంతటితో అతడి తపస్సు భగ్నమైంది. ఆ జింక ఒక దేవతాస్వరూపము దాల్చి " విప్రోత్తమా ! నేను ధర్మదేవతను నిన్ను పరీక్షించడానికి ఇక్కడకు వచ్చాడు. నీకు ఒక ధర్మసూక్ష్మము చెప్తాను విను. అహింస మహాపాపము. కాని అవసరమైన చోట జీవహింస చేసినా అది ధర్మమే ఔతుంది. యజ్ఞము కొరకు కూడా అనవసర జీవహింస చేయకూడదు. నీవు జీవులను బలి ఇవ్వకుండానే నీ యజ్ఞము పూర్తి అయ్యేలా అనుగ్రహిస్తాను " అని చెప్పి వెళ్ళింది.

title: చెరువు

text:
చిన్న పాటి చెరువులు.చిక్కిశల్యమైన చెరువులు కుంటల చరిత్ర తెలుసుకునేందుకు మండలాల వారీగా సర్వే జరుపు తున్నారు.2007లో 100 ఎకరాల ఆయకట్టులోపు ఉన్న చెరువులను పంచాయతీరాజ్‌శాఖ నుంచి నీటిపారుదలశాఖకు బదిలీ చేశారు.దురాక్రమణ, తూములు పాడవడం, పారని చప్టాలు, ఫీడర్ ఛానెళ్లు లేకపోవడం, సాగునీరు అందే సమయంలో గట్లకు గండిపడడం ఇలా ఎన్నో అవస్థలున్నాయి. చెరువు ఆయకట్టు ఎంత ? ప్రస్తుతం ఏ దశలో ఉంది ? ఎంత ఆక్రమణలకు గురైంది తదితర వివరాలు సేకరిస్తారు. తూముల వివరాలు, వాటి పరిస్థితిని గుర్తిస్తున్నారు. ఫీడర్ ఛానెళ్ల పరిస్థితి అంచనా వేస్తారు. చెరువు గట్ల పరిస్థితి, చప్టాలు నిర్మించారా ? వాటి స్థితిగతులు ఏమిటి అన్న అంశాలు పరిగణలోనికి తీసుకుంటారు. వీటితో పాటు ఆయా చెరువులు సమగ్రంగా అభివృద్ధి చెందాలంటే భౌగోళికంగా అక్కడి పరిస్థితులను బట్టి ఎలాంటి చర్యలు తీసుకోవాలన్నది పరిశీలిస్తారు. ఇలా 44 అంశాలతో సమాచారం మొత్తం క్రోడీకరించి సమగ్ర రికార్డులు తయారుచేస్తారు.100 ఎకరాలు దాటిన ఆయకట్టు చెరువుల అభివృద్ధికి ప్రపంచ బ్యాంకు నిధులు కేటాయిస్తోంది.
చెరువుల నుంచి సాధారణంగా నీటిని బయటకు రాబట్టడానికి తూములు అనబడే ద్వారాలు ఉంటాయి. వీటి ద్వారా నీటిని కొద్ది కొద్ది పరిమాణాల్లో నీటిని పంటలకు వదులుతూ ఉంటారు. వేసవి సమయంలో మరీ నీరు అడుగంటినపుడు మోటార్లు, ఇంజన్ల ద్వారా కూడా నీటిని బయటకు తోడుతారు. వర్షాకాలంలో చెరువులు పూర్తిగా నిండినపుడు పెద్ద మొత్తంలో నీటిని బయటకు విడిచిపెట్టడానికి కలుజులు కూడా ఉంటాయి. ఇవి నీళ్ళు నిండిన చెరువులు తెగిపోకుండా కాపాడుతాయి.

title: ద్రోణ పర్వము ద్వితీయాశ్వాసము

text: అభిమన్యుని కొరకు విలపిస్తున్న అర్జునుడు ధర్మరాజును చూసి " అన్నయ్యా ! ఇది ఎలా జరిగింది? భీమసేనుడు ఏమయ్యాడు ? ధృష్టద్యుమ్నుని వెంట పంపక వేరొక చోటకు పంపావా ? మహా వీరుడు విరాటుడు ఏమయ్యాడు? నీవు ఎందుకు అభిమన్యుని కాపాడ లేదు ? మరొక చోటున యుద్ధం చేస్తున్నావా ? ఇలా అందరూ ఉండీ నా కొడుకుని దిక్కు లేని చావుకు గురి చేసారా ! రణరంగమున నా కుమారుడు అత్యంత ధైర్యసాహసాలు ప్రదర్శించి మరణించాడు కదా ! నాకుమారుని పలువురు చుట్టుముట్టి తమ వివిధ ఆయుధములతో చంపుతుండగా తనకు ఎవ్వరూ తోడు లేరని నా కుమారూడు ఎంత బాధను అనుభవించాడో కదా ! " తండ్రీ ! శత్రువులను వధించి నన్ను కాపాడు " అని ఎంత బాధపడ్డాడో కదా ! అయినా నాకుమారుడు కృష్ణుని మేనల్లుడు అమిత ధైర్యశాలి మిన్ను విరిగి మీద పడినా ధైర్యంగా పోరాడుతాడు కాని వేరొకరి సహాయం అర్ధిస్తాడా ! నా కుమారుని మరణ వార్త విన్న నా హృదయం ముక్కలు కాలేదేమి ? పలువురు కూడి వధించునప్పుడు నా గాండీవం కాని శ్రీకృష్ణుని సుదర్శనం కాని గుర్తుకు రాలేదా ఏమి ? మరణించిన నా కుమారుడు నెత్తుటి మడులో ఎక్కడ పడి ఉన్నాడో నాకు చూపు వారెవరు ? రణరంగమున పడిఉన్న నాకుమారుడి మోము ఉదయించిన చంద్రుని వలె ఉందేమో ? ప్రాణం కంటే మిన్నగా చూసుకొనే సుభద్ర తన కొడుకు మరణాన్ని తట్టుకొనగలదా ! కుమారుని కొరకు తపించే ద్రౌపది శోకం ఎవరు మాన్పగలరు ? " అని పరి పరి విధముల పరితపిస్తూ ధర్మరాజు ముఖము చూసి " ధర్మరాజా ! నేను సంశక్తులతో పోరుతున్నప్పుడు కౌరవవీరుల సింహనాదం విన్నాను. యుయుత్సుడు ఎలుగెత్తి అన్న మాటలు విన్నాను. " మీరు అభిమన్యుడితో పోరాడలేక బాలుడైన అభిమన్యుని పలువురు చేరి చంపారు. ఇప్పుడు మీకు సంతోషం కలిగిందా ! అర్జునుడికి, కృష్ణుడికి అపకారం చేసి బతుకగలరా ! ఈ దుష్కార్యం వలన కలిగిన పాపాం వారిని దహించక ఉంటుందా? " అని పలికిన యుయుత్సుని మాటలు నేను చెవులారా విన్నాను. నేను కృష్ణుడు ఆ మాటలు విని కూడా నమ్మలేదు. ధర్మజా ! తగిన సమయంలో నాకు తెలిపిన నేను అభిమన్యుని చుట్టుముట్టిన వారిని ఎదిరించి అభిమన్యుని రక్షించుకునే వాడిని కదా ! అని విలపిస్తున్న అర్జునుడిని శ్రీకృష్ణుడు పొదివి పట్టుకుని " అర్జునా ! ఏమిటీ వెర్రి ! రణరంగమున యోధులకు మరణం సహజము కదా! నీ కుమారుడు అభిమన్యుడు ఒంటరిగా అనేక మంది కౌరవ యోధులను వీరోచితంగా ఎదుర్కొని మరణించినందుకు సంతోషించక దుఃఖించుట తగునా ! తెలుకొనతగిన విద్యను తెలుసుకున్న జ్ఞానివి. నీ వారంతా ఎలా శోకిస్తున్నారో చూడు నీవిలా దుఃఖిస్తుంటే వారిని ఓదార్చేదెవరు " అన్నాడు. అర్జునుడు " నాకుమారుడైన అభిమన్యుని చంపిన వారెవరు. నేను వెంటనే వారినందరిని సంహరిస్తాను. ఈ రోజు యుద్ధం ఎలా జరిగిందో వివరించండి. ఇంత మంది అస్త్రకోవిదులు, మహావీరులు ఉండగా అభిమన్యిని ఇలా దారుణంగా చంపుటకు వారికి ఎలా సాధ్యమైంది. ధర్మజా ! మిమ్ము పాంచాలురను నమ్మి ఇలా మోసపోయాను. మీకు నా కుమారుని రక్షించు శౌర్యం లేదని తెలిసీ నేనే వచ్చి నా కుమారుని కాపాడలేక పోయాను. ఇంతకూ అభిమన్యుని వెన్నంటకుండా మిమ్ము అడ్డగించిన దెవరు ? అయినా మీకు అంతటి ధైర్య సాహసములు ఏవి ? ఇందరు ఉండీ ఒక్కడిని రక్షించ లేక పోయారు. మీరంతా బలహీనులు యుద్ధానికి జానికి వారు అని తెలిసీ మిమ్మలిని నమ్మి నా కుమారుని మీకు వదిలి పోగొట్టుకున్నందుకు నన్ను నేనే నిందించుకోవాలి. మిమ్ము అని ప్రయోజనము ఏమి పైకి శూరుల వలె కన్పట్టుచున్న మీ ఆయుధములు కేవలం అలంకార ప్రాయమే కాదా! కాకున్న నాకుమారుని రక్షించరా ! " అని అర్జునుడు కన్నీరు మున్నీరుగా విలపిస్తున్నాడు. అక్కడ ఉన్న రాజులకు అర్జునుడితో మాట్లాడే ధైర్యము చాల లేదు. కృష్ణుడు మాత్రమే అర్జునుడిని అనునయిస్తున్నాడు.

title: అల్తుర్తి

text: ఏటూరు 4 కి.మీ నావూరు 5 కి.మీ ప్రభగిరిపట్నం 6 కి.మీ మొగల్లూరు 7 కి.మీ పొదలకూరు 7 కి.మీ

title: చినపులివర్రు

text: విస్తీర్ణం 494 హెక్టారులు ప్రాంతీయ భాష తెలుగు గ్రామ గణాంకాల వివరాల కొరకు ఇక్కడ చూడండి గ్రామ గణాంకాల వివరాల కొరకు ఇక్కడ చూడండి గ్రామ గణాంకాల వివరాలు - ఆంగ్ల వ్యాసం

title: తాళ్ళూరు

text: 2001 వ.సంవత్సరం జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 7,322.[2] ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 3,767, మహిళల సంఖ్య 3,555, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 1,680 ఉన్నాయి. గ్రామ విస్తీర్ణం 2,062 హెక్టారులు. 2011 జనాభా జనాభా లెక్కల ప్రకారం గ్రామ జనాభా 48400, ఇందులో పురుషుల సంఖ్య 24848, మహిళల సంఖ్య 23552, గ్రామంలో నివాస గృహాలు 1,680 ఉన్నాయి. గ్రామ విస్తీర్ణం 2,062 హెక్టారులు.

title: శాంతి పర్వము చతుర్థాశ్వాసము

text:
పూర్వము వేదవేదాంగ పారంగతుడైన కౌశికుడు అనే బ్రాహ్మణుడు అత్యంత నిష్టతో సావిత్రీదేవిని గురించి జపము చేసాడు. ఆ నిష్టాపూర్వక జపముకు మెచ్చిన సావిత్రీదేవి ప్రత్యక్షమై ఏమి వరము కావాలో కోరుకొమ్మని అడిగింది. కౌశికుడు తనకు జపమునందు నిష్ఠ కావాలని కోరాడు. సావిత్రీదేవి " ఓ కౌశికా ! నీకు ఉత్తమగతులు కలుగుతాయి. యముడు, కాలము, మృత్యువు నీ వద్దకు వచ్చి మాట్లాడుతారు " అని వరమిచ్చి వెళ్ళింది. కౌశికుడు అలా నూరు సంవత్సరాలు జపతత్పరుడై గడిపాడు. అతడి జపముకు తృప్తి చెంది ధర్మదేవత సాక్షాత్కరించి " కౌశికా ! నీ జపము సిద్ధించింది. నీవు సిద్ధి పొందావు. నీవిక ఈ శరీరము విడిచి పుణ్యలోకముకు వెళ్ళు " అని చెప్పింది. కౌశికుడు " ధర్మదేవతా ! నేను జపము చేయాలంటే నాకు ఈశరీరము కావాలి కదా ! కనుక నేను ఎంత దుఃఖమైనా ఓర్చుకుంటాను కాని పుణ్యలోకాలకు వెళ్ళడానికి ఈ దేహము వదలను " అని అన్నాడు. ధర్మదేవత " కౌశికా ! పుణ్యలోకాలకు వెళ్ళకుండా ఎప్పటికైనా వదలవలసిన ఈ శరీరాన్ని వదలనని చెప్పడం ధర్మమా ! " అని అడిగింది. కౌశికుడు " నా తపసుకు ఆలంబనమైన ఈ శరీరమును నేను విడువను " అన్నాడు. ధర్మదేవత " నిన్ను పుణ్యలోకాలకు తీసుకు పోవడానికి యముడు, మృత్యువు, కాలము వచ్చారు చూడు " అని చెప్పింది. అప్పుడు మృత్యువు, యముడు, కాలము ముందుకు వచ్చి తమని తాము పరిచయము చేసుకున్నారు. యముడు " నువ్వు చేసిన జపము ఫలించింది " అని చెప్పాడు. కాలపురుషుడు " నీకు పుణ్య లోకాలకు వెళ్ళ వలసిన కాలము సమీపించింది " అన్నాడు. మృత్యుదేవత " కాలపురుషుని ఆదేశం మేరకు నేను నిన్ను తీసుకు రావడానికి వచ్చాను " అని చెప్పింది. కౌశికుడు మారి మాటను పెడ చెవిన పెట్టి " మీరు చెప్పిన పని కాక నేను మీకు ఏమిచేస్తే సరిపోతుంది " అని అడిగాడు. ఆ సమయంలో అక్కడకు వచ్చిన ఇక్ష్వాకుడు అక్కడ ఉన్న దేవతలకు నమస్కరించాడు. కౌశికుడు ఇక్ష్వాకుడికి మర్యాదలు చేసి " మహాత్మా ! నేను నీకు ఏవిధంగా సత్కరించగలను " అని అడిగాడు. ఇక్ష్వాకుడు " మహాత్మా ! క్షత్రియులమైన మేము దానాలు ఇస్తాము కాని దానాలు పట్టము. నీకేమి కావాలో అడుగు నేను తీరుస్తాను " అన్నాడు. కౌశికుడు " ఇహలోక మమకారం ఉన్న వాళ్ళకు మర్యాదలు కావాలి కాని నాకు ఎందుకు ? నా అతిథివైన నీకు నేను కానుకలు సత్కారంగా ఇస్తాను. కనుక అవి దానము కాదు " అన్నాడు. ఇక్ష్వాకుడు " నీకు ఇవ్వాలని అనుకుంటే నీ జపఫలము సగము నాకు ఇవ్వు " అని అడిగాడు. కైశికుడు " నీకు కావాలంటే పూర్తిగా అయినా ఇస్తాను. ఎంత కావాలి " అని అడిగాడు. ఇక్ష్వాకుడు " నీ జపఫలము ఏమిటి ? " అని అడిగాడు. కైశికుడు " నేను ఫలితమును ఆశించి రాలేదు కనుక నా జపఫలము ఏమిటో నాకు తెలియదు. నా జపఫలము ముందు తీసుకుని తరువాత ధర్మవిధులను అడిగి తెలుసుకో " అని అడిగాడు. ఇక్ష్వాకుడు " కైశికా ! ఫలితము తెలియకుండా దానము ఎలా స్వీకరించగలను. నాకు వద్దు " అన్నాడు. కైశికుడు " రాజా ! నీవు అడిగావు, నేను ఇస్తాను కనుక ఇప్పుడు మనకు అసత్య దోషము అంటదా " అని అడిగాడు. ఇక్ష్వాకుడు " నవ్వి క్షత్రియుడనైన నేను నీతో మాటల యుద్ధము చేసాను " అన్నాడు. కౌశికుడు " మహారాజా ! నీవు ఏమి చేసావో కాని నేను త్రికరణ శుద్ధిగా నా జపఫలితాన్ని ఇస్తున్నాను నువ్వు తీసుకుంటాననిన్నావు. ఇప్పుడు నీవు తీసుకోవడానికి నిరాకరిస్తే క్షత్రియుడివైన నీకు బ్రాహ్మణుడినైన నాకు సత్యవ్రతభంగము వాటిల్ల ఉంది. ఇది ధర్మముకాదు. రాజా ! సత్యవ్రతమే తపస్సు, సత్యమే యజ్ఞము, సత్యమే వేదము, శాంతి, ఇంద్రియ నిగ్రహము. ఆ సత్యవ్రతానికి భంగం వాటిల్లినప్పుడు నేను ఇప్పటి వరకు చేసిన జపతపములు ఫలించవు " అన్నాడు. వీరి మాటలు వింటున్న ధర్మదేవత " మీలో మీకు వాదన ఎందుకు దానము ఇచ్చిన ఫలము కౌశికుడికి, సత్యవ్రతమును పాటించే ఫలము ఇక్ష్వాకుడు పొందగలరు " అని అన్నాడు. అప్పుడు పుణ్యలోకము మానవాకృతిలో వచ్చి " అయ్యా ! మీలో మీకు వాదన ఎందుకు. ధర్మదేవత ! చెప్పినట్లు చేయండి. మీరిద్దరూ సమాన ఫలితం పొడుతారు " అన్నది. ఇక్ష్వాకుడు బ్రాహ్మణుడు కూడా తానిచ్చేది స్వీకరించాలని పట్టుపట్టాడు. కైశికుడు " నేను నియమనిష్టలు, జపతపాదులలో నిమజ్ఞమై ఉన్నాను. నేనేదీ కోరను కనుక నేనేది స్వీకరించను. ఇక్ష్వాకుడు " నీకు తగినదే నేను ఇస్తాను. నేను చేసిన సుకృతములఫలము నీకిస్తాను తీసుకో " అన్నాడు. ఇంతలో వికృతమైన వేషధారులు ఇద్దరు అక్కడకు వాదులాడుకుంటూ వచ్చారు. ఇక్ష్వాకుడు వారిని ఎందుకు వాదులాడుకుంటారని అడగగానే " అయ్యా ! నేను గోదానము చేసాను. ఇతడు ఆ గోదానఫలితాన్ని ఇమ్మని అడిగాడు. నేను అలాగే ఇచ్చాను. ఇతడు అది తనకు చాలదని చెప్పి రెండు మంచి జాతి
ఆవులను కొనిఆ గోవులను అర్హుడికి దాన మిచ్చాడు. తరువాత ఆదాన ఫలితం నాకు ఇస్తానని చెప్పాడు. నేను మొదట అంగీకరించి తరువాత నిరాకరించాను. అదే మా వాదులాట. మీరే చెప్పండి నేనేం చేయడము ధర్మము " అని అండిగాడు. రెండవ వాడు " అయ్యా ! ముందు అంగీకరించి తరువాత నిరాకరించడం న్యాయమా ? " అని అడిగాడు. ఇది విన్న కౌశికుడు " మహారాజా ! చూసారా వీరి వాదులాట మనవంటిదే. నీవు అంగీకరించినటుల దానం స్వీకరించు లేకున్న నిన్ను శపిస్తాను " అన్నాడు. ఇక్ష్వాకుడు ఇక తప్పదనుకుని దానము స్వీకరించడానికి అంగీకరించి కౌశికుడి వద్ద నుండి దానం స్వీకరించి బదులుగా తాను చేసిన యజ్ఞఫలమును దానంగా స్వీకరించమని కోరాడు. అప్పుడు అక్కడకు వచ్చిన మానవులు వారితో " అయ్యా! మేము కామము, క్రోధము. మీరిద్దరు ధర్మదేవత చేతను, యముడి చేతను మా చేత పరీక్షింపబడ్డారు. అంతే కాని ఇవ్వడము తీసుకోవడము దైవ నిర్ణయాలు మీ చేత ఏమీలేదు " అన్నారు. అప్పుడు కౌశికుడు " మహారాజా ! నా జపతపాలకు అదిష్టాన దేవత అయిన సావిత్రిదేవి. ఆమె నుండి నేను బలము, శ్రద్ధను పొందాను. ఇక నేకు జపత్పాదులు చేయనవసరం లేదు. నీవు నా పుణ్యఫలమును స్వీకరించి నాకు అవసరం లేకున్నా నీ యజ్ఞఫలాన్ని నాకు ఇచ్చావు. ఇక నీ దారి నీది నా దారి నాది " అన్నాడు. వారి ధర్మ నిష్టకు మెచ్చిన దేవతలు వారి మీద పూలవృష్టి కురిపించి దేవదుందుభులు మ్రోగుతుండగా కిందకు దిగి వచ్చి వారిని అభినందించారు. ఆకాశవాణి " అయ్యలారా ! మీరిద్ధరు సిద్ధి పొందారు. మీకిక ఉత్తమ గతులు కలుగుతాయి " అని పలికింది. అప్పుడు కౌశికుడు భవబంధాలు తెంచుకుని అక్కడ ఉన్న ధర్మదేవతకు, యమధర్మరాజుకు, మృత్యుదేవతకు, కాలపురుషుడికి నమస్కరించి, మనసును నిలిపి ప్రాణాలను కనుబొమల మధ్య నిలిపి, ప్రాణాన్ని బ్రహ్మరంధము వద్ద నిలిపి నిశ్చలంగా నిలిపి ప్రాణములను విడిచాడు. అతడి ప్రాణములు దేదీప్యమాన కాంతిగా బయటకు వెడలింది. ఆకాంతికి బ్రహ్మదేవుడు ఎదురు వచ్చి స్వాగతం చెప్పాడు. బ్రహ్మదేవుడు " ఉత్తమ నిష్టతో జపము చేసే యోగులకు వారి పుణ్యవశమున పుణ్యలోక ప్రాప్తి కలుగుతుంది. నిష్టతో జపము చేయడము వలన తమకు తాముగా శరీరము నుండి విడివడి ఉత్తమ లోకములకు వెళ్ళగలరు. కైశికా రా " అనగానే బ్రహ్మరంధ్రం ద్వారా శరీరం నుండి విడివడిన కౌశికుడి ఆత్మ బ్రహ్మదేవుడి ముఖములో ప్రవేశించి బ్రహ్మదేవుడిలో ఐక్యమైంది. తరువాత ఇక్ష్వాకుడు కూడా తనకు తానుగా శరీర త్యాగం చేసి బ్రహ్మదేవుడిలో ఐక్యము అయ్యాడు. అది చూసిన దేవతలు ఆశ్చర్య పోతూ కౌశికుడిని, ఇక్ష్వాకుడిని పొగిడారు " అని చెప్పిన భీష్ముడు " ధర్మనందనా ! నిష్టతో జపము చేసిన వారు బ్రహ్మైక్యము పొందగలరు " అన్నాడు.

title: నావూరు

text: బావులు/బోరు బావులు: 341 హెక్టార్లు చెరువులు: 101 హెక్టార్లు

title: కవి చౌడప్ప శతకము

text:
శా.ఒడ్డారంబు ఘటించె బ్రహ్మ వినరా ! ఓరోరి చన్ ముక్కులన్
బిడ్డం డంటిన పాలు కారు, అవియే ప్రేమన్ మగం డంటినన్
జిడ్డం చె మ్మగు కాళ్ళ సందిది మహాసాధ్యంబె అ బ్రహ్మకున్
దొడ్డా కుందవరంపురాయ సుకవీ ! ధూర్త ప్రకారాగ్రణీ !
ఏది చెప్పినా బలంగా సూటిగా గుండెకు తగిలేట్టు చెప్పగల చౌడప్ప ఉమ్మడి కుటుంబ సౌభాగ్య చిత్రం ఎంత అందంగా చిత్రిస్తాడో చూడండి;
కం. తన సతి ఇడగా మనుమలు - తనయులు తలిదండ్రు లన్న దమ్ములు బంధుల్
దిన దినమును భుజియించుట - ఘన విభవము కుందవరపు కవి చౌడప్పా !
కాకర కాయ కూరంటే కవి చౌడప్పకి ప్రాణం !
కం. వేయారు వగల కూరలు - కాయ లనేకములు ధాత్రి కల వందులలో
నాయకములు రా కాకర - కాయలు మరి కుందవరపు కవి చౌడప్పా !
పూర్వ కవులలో కవి చౌడప్పకు ఇష్టమైన కవులు -
కం. విను భారవి భట్టును నా - చన సోముని మాఘ కవిని చతురత శ్రీ నా
ధు నుతింతును కవితకు తి - క్కన తలతున్ కుందవరపు కవి చౌడప్పా !
పెద్దన పట్ల తన ప్రశంసను చాటే చౌడప్ప పద్యం సుప్రసిద్ధం -
కం. పెద్దన వలె క్రుతి చెప్పిన - పె ద్దనవలె, అల్ప కవిని పె ద్దనవలెనా ?
ఎ ద్దనవలె, మొ ద్దనవలె - గ్ర ద్దనవలె కుందవరపు కవి చౌడప్పా !
కందపద్యం నడపడంలో తిక్కన తరువాత తనంత మొనగాడు లే డని గర్వంగా చెప్పుకుంటాడు చౌడప్ప;
కం. ముందుగ చను దినములలో - కందమునకు సోమయాజి ఘను డందురు; నే
డందరు నను ఘనుడందురు - కందమునకు కుందవరపు కవి చౌడప్పా !
చౌడప్ప 'పస' పద్యాల్ని చవి చూడకపోతే ఆయన చాటుకవితా సమీక్ష అసమగ్రమే అవుతుంది.
కం. పప్పే పస బాపలకును, - ఉప్పే పస రుచుల కెల్ల, ఉవిదల కెల్లన్
కొప్పే పస, దంతములకు - కప్పే పస కుందవరపు కవి చౌడప్పా !

title: ద్రోణ పర్వము పంచమాశ్వాసము

text: ద్రోణశిబిరం నుండి కర్ణుని వద్దకు వెళ్ళి " కర్ణా ! నేడు జరిగిన యుద్ధం చూసావు కదా ! మన గురువు ద్రోణుడు శత్రుదుర్భేద్యమైన శకటవ్యూహము పన్ని అర్జునుడిని, సాత్యకిని లోనికి వదిలాడు. అర్జునుడు ఒక్కడే లోనికి ప్రవేశించి వీరవిహారం చేసి సైంధవునికి రక్షణగా ఉన్న రాజులను ససైన్యంగా తుద ముట్టించి సైంధవుడిని ఎలా చంపగలడు. అర్జునుడి శత్రుసంహారం ద్రోణుడు ఆపలేక పోయాడు అంటే మనం నమ్మాలా ! అసలు ద్రోణుడు సైంధవుడిని రక్షిస్తాను అనబట్టే మనం సైంధవుని యుద్ధానికి తీసుకు వచ్చాము. లేకున్న అతడు తన ఇష్టానికి ఎక్కడో ఉండే వాడు. మనం ఇంత సైన్యాన్ని నష్టపోవలసిన అవసరం ఉండేది కాదు. కేవలం సైంధవుడిని రక్షిచించడానికి మనం ఇంత సైన్యాలను నష్టపోవలసి వచ్చింది. ద్రోణుడికి మనం ఎంత కావలసిన వారము కాదో అర్జునుడు అంత కావలసిన వాడు అయ్యాడు. ఈ పరిస్థిలో మనం ద్రోణుని నమ్మి యుద్ధం చేయడం సమంజసమా ! " అన్నాడు. సుయోధనుడి మాటలు సావధానంగా విన్న కర్ణుడు " రారా రాజా! మనం ద్రోణుని నిందించడం ఎందుకు ? అతడు తన శక్తి కొలది యుద్ధం చేస్తున్నాడు. అర్జునుడిని చంపలేక పోవడం నిజమే ద్రోణునికి కూడా అర్జునుడిని చంపడం సాధ్యము కాదేమో ! పాండవులను చంపడానికి మనం ఎంత ప్రయత్నించాము. విషం పెట్టాము, లక్క ఇంట్లో పెట్టి కాల్చాము, అడవులకు పంపాము అయినా వారు నాశనం కాలేదు. ఇది దైవఘటన కాక మరేమి. సైంధవుని చంపడం విధి విలాసమే ! అర్జునుడు నిమిత్తమాతృడు. కనుక నీవు ధైర్యం కోల్పోవద్దు. మన శక్తి వంచన లేక యుద్ధం చేస్తాము. ఫలితం దైవ నిర్ణయం. సైంధవుడిని రక్షించడానికి మనం చేయవలసినది చేసాము ఇక కలత చెందుట ఎందుకు " అన్నాడు.

title: నావూరు

text: నావూరులో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.

title: నావూరు

text: నావూరులో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.

title: అశ్వమేధ పర్వము ద్వితీయాశ్వాసము

text:
బ్రాహ్మణూడు తన భార్యతో ఇంకా ఇలా చెప్పాడు. " ఒక సారి ఒక బ్రాహ్మణుడు జనకమహారాజు రాజ్యంలో ఒక అనుచితమైన పని చేసాడు. దాని ఫలితంగా రాజు అతడిని తన రాజ్యం నుండి బహిష్కరించాడు. అప్పుడు అతడు జనకమహారాజుతో " రాజా ! నన్ను రాజ్యము నుండి వెళ్ళమని చెప్పావు కదా ! నీ రాజ్యము ఎంత విస్తరించి ఉందో చెప్పు నేను దాని వెలుపలికి వెడతాను " జనకుడు ఆ మాటకు జవాబు చెప్పక కొంత సమయము మౌనంవహించి " అయ్యా ! ఈ రాజ్యము నాది కాదు. నాకిది నా తాత ముత్తాతల నుండి సంక్రమించింది. నాది కాని రాజ్యమును నాదని నేను ఎలా చెప్పగలను ? " అన్నడు. అప్పుడు ఆ బ్రాహ్మణుడు " అదేమిటి మహారాజా ! ఈ రాజ్యము నీది. నువ్వు దీనికి రాజువు. ఏదీ నీది కాదని అనుకుంటూ ఈ రాజ్యపాలన సాగిస్తున్న రహస్యము తెలుసుకోవాలని ఉంది " అని అడిగాడు. జనకమహారాజు " బ్రాహ్మణోత్తమా ! నే పుట్టక ముందే ఈ రాజ్యము రాజ్యాధికారము ఉన్నాయి. నేను పోయిన తరువాత కూడా అవి అలాగే ఉంటాయి. కనుక వాటిని నావి అని ఎలా చెప్పగలను. నేను ఈ రాజ్యము నేను అనుభవిస్తున్నా ఇది నాది కాదని భావిస్తూ రాజ్యపాలన సాగిస్తున్నాను " అన్నాడు. అప్పుడు బ్రాహ్మణుడు నవ్వుతూ " జనక మహారాజా ! నేను యమధర్మరాజును నిన్ను పరీక్షించడానికి వచ్చాను. నీవు నిష్కామకర్మ యోగివి, జ్ఞానివి నీ మనస్సు సదా శాంతితో వర్ధిల్లుగాక " అని ఆశీర్వదించి యమధర్మరాజు వెళ్ళి పోయాడు.
తిరిగి తన భార్యతో బ్రాహ్మణుడు " వనితామణీ ! నేను వైరాగ్యంతో ఇల్లు విడిచి పోవాలని సంకల్పించగా నా మనసు గ్రహించిన నీవు నన్ను వైరాగ్యము నుండి మరలచడనికి ఆత్మబోధ చెయ్యమని అడిగావు. నీ మనసుగ్రహించి కూడా నేను ఏమీ ఎరుగనట్లు ఆత్మబోధ చేసాను. నేనిక బ్రహ్మచర్యము అవలంబిస్తాను. ఇక ఎంత మాత్రం ఈ సంసారములో ఉండ లేను. నేను జీవన్ముక్తుడను అయ్యాను. కాని నువ్వు మాత్రం నన్ను సామాన్యుడిగా చూస్తున్నావు. నేను ఎంతోసాధన చేసి యోగిని అయ్యాను. ఇక నేను ఈ ఇంటికి పరిమితం కాలేను. ఈ ప్రపంచం అంతా నాది. నేను అంతటా నిండి ఉన్నాను. స్వార్గిధిపత్యమూ నాకిక అవసరం లేదు. ఈ వైరాగ్యమే నాకిక సర్వ సంపదలతో సమానము. అన్ని కొయ్యలలో అగ్ని ఉన్నట్లు ఈ చరాచరజగత్తు అంతా భగవంతుడు నిండి ఉన్నాడు. నదులన్నీ సముద్రంలో కలిసిన విధంగా అందరూ భగవంతుడిని చేరుకుంటారు. ఈ శరీరంతో భగవంతుడిని చేరుకుంటాము. ఈ శరీరంతో చేసే కర్మలన్నింటికీ మొదలు అంతం ఉంటాయి. అవి మానవుని బంధనంలో ఇరికిస్తాయి. నేనిప్పుడు కర్మబంధ విముక్తుడనైయ్యాను . నాకిక మృత్యుభయం లేదు కనుక నన్ను ఇప్పుడు అడ్డుపెట్టక నువ్వు కూడా నా మార్గములో పయనించి మోక్షమును పొందు " అని చెప్పాడు. ఆ మాటలు విన్న బ్రాహ్మణి " నాధా ! సామాన్యులకు అర్ధము కాని గుహ్యమైన రహస్యాలను ఒక వేళ అర్ధము అయినా గుర్తు ఉండని రహస్యాలను మీరు నాకు బోధించారు. నేను కృతార్ధురాలను అయ్యాను " అన్నది. బ్రాహ్మణుడు " లలనామణీ ! బ్రాహ్మణుడు అరణి అయితే గురువు ఉత్తర అరణి రెండూ కలిసినప్పుడే జ్ఞానాగ్ని పుడుతుంది " అని అన్నాడు. బ్రాహ్మణుడు అరణి అని గురువు ఉత్తర అరణి అని తెలుసుకున్న బ్రాహ్మణి తన భర్తను ఇలా అడిగింది " నాధా ! అటువంటి బ్రాహ్మణుడిని కకుక్కునేది ఎలా ? " అని అడిగింది. బ్రాహ్మణుడు " వనితామణీ ! అటువంటి బ్రాహ్మణోత్తముడిని తెలుసుకోవడానికి ఎలాంటి సాధనము లేదు. అతడి లక్షణములు ఇంద్రియములకు గోచరించవు. అతడు గుణాతీతుడు, సుద్ధసత్వగుణ సంపన్నుడు, అహంకారం లేని వాడు " అని చెప్పాడు. భర్తబోధనల వలన జ్ఞానము కలిగిన బ్రాహ్మణి భర్త అడుగు జాడలలో నడచి ముక్తిని పొందింది " అని శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడికి చెప్పాడు.


query: టాంజానియాకి దక్షిణాన ఉన్న దేశం ఏది?

title: టాంజానియా

text: టాంజానియా లేదా యునైటెడ్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ టాంజానియా (ఆంగ్లం: The United Republic of Tanzania[3], తూర్పు ఆఫ్రికా లోని ఒక సార్వభౌమ రాజ్యం. దీని ఉత్తరాన కెన్యా మరియు ఉగాండా, పశ్చిమాన రువాండా, బురుండీ మరియు కాంగో, దక్షిణాన జాంబియా, మలావి మరియు మొజాంబిక్, మరియు తూర్పున హిందూ మహాసముద్రం ఎల్లలుగా గలవు.

title: అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు

text: అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు దాదాపు పశ్చిమార్ధగోళం మొత్తం విస్తరించి ఉన్నాయి. అలాస్కా తప్ప మిగతా అమెరికా భూభాగం పడమట పసిఫిక్ మహాసముద్రం, తూర్పున అట్లాంటిక్ మహాసముద్రం, ఆగ్నేయాన మెక్సికో అగాధం, ఉత్తరాన కెనడా మరియు దక్షిణాన మెక్సికో దేశాల నడుమ విస్థిరించి ఉంది. భౌగోళికంగా అలాస్కా అమెరికాలోని అన్ని రాష్ట్రాలలోనూ పెద్దది. కెనడా దేశం ఈ రాష్ట్రాన్ని మిగతా అమెరికా భూభాగంనుండి విడదీస్తుంది. అలాస్కా అమెరికాకి నైరుతి దిశగా ఆవల ఉంది. దీనికి ఉత్తరాన ఆర్కిటిక్ మహాసముద్రం, దక్షిణాన పసిఫిక్ మహాసముద్రం ఉన్నాయి. భూవైశాల్యం పరంగా అమెరికా ప్రపంచంలో మూడవ పెద్ద దేశం (మొదటి రెండూ: రష్యా, కెనడా). పసిఫిక్ మహా సముద్రం లోని కొన్ని చిన్న చిన్న ద్వీప సముదాయాలు కూడా అమెరికా కిందకు వస్తాయి (ఉదా: ప్యూర్టో రికో, గువామ్)

title: స్వీడన్

text: స్వీడన్ పూర్వచరిత్ర అలెర్డోడ్ డోలనంలో ప్రారంభమవుతుంది. 12 వ శతాబ్దం నాటికి కాలం సుమారు 12,000 క్రీ.పూ. దేశం దక్షిణాన ఉన్న ప్రాంతం స్కానియాలో మంచు అంచు వద్ద పాలియోలిథిక్ చివరి కాలంలో బ్రోమే సంస్కృతి చెందిన ప్రజలు రెయిన్డీర్-వేటకొరకు శిబిరాలతో నివసించారు. ఈ కాలం చెకుముకి రాయి (ఫ్లిన్ట్) ఉపయోగించి మత్స్యకారుల చిన్న బృందాలుగా వేటసాగించారని వర్గీకరించబడింది.

title: స్లొవేకియా

text: స్లోవేకి పర్వతాలలో చాలా నదులు ఉద్భవించి ప్రవహిస్తున్నాయి. కొన్ని దేశం గుండా ప్రవహిస్తున్నాయి. ఇతర నదులు పరిసర దేశాల (600 కిలోమీటర్ల కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్న) సహజ సరిహద్దుని తయారు చేస్తున్నాయి. ఉదాహరణకు దక్షిణాన డనుబే (172 కిలోమీటర్లు (107 మైళ్ళు)) లేదా పశ్చిమాన మొరావా (119 కిలోమీటర్లు) డూనజ్క్ (17 కిలోమీటర్లు)సరిహద్దు ఏర్పరుస్తూ ఉన్నాయి. స్లోవాక్ భూభాగంలో నదుల మొత్తం పొడవు 49,774 కిలోమీటర్లు (30,928 మైళ్ళు).

title: చిలీ

text: ప్రాచీన వ్యవసాయ స్థావరాల మధ్య మరియు కాలం చరిత్రపూర్వ మధ్యకాలం వరకు ఉత్తర చిలీ ఆండియన్ సంస్కృతికి కేంద్రంగా ఉంది. ఇది ఉత్తరాన తీర లోయలకు విస్తరించే అల్లిప్టానో సంప్రదాయాలతో ప్రభావితం కాగా దక్షిణ ప్రాంతాలు మాపుచే సాంస్కృతిక కార్యకలాపాల ప్రాంతాలుగా ఉన్నాయి. ఆక్రమణ తరువాత కాలనీల కాలంలో మరియు ప్రారంభ రిపబ్లికన్ కాలంలో దేశం సంస్కృతిని స్పానిష్ ఆధిపత్యం చేసింది.ఇతర ఐరోపా ప్రభావాలు ప్రధానంగా ఇంగ్లీష్, ఫ్రెంచ్ మరియు జర్మన్లు 19 వ శతాబ్దంలో ప్రారంభమై మరియు ఈ రోజు వరకు కొనసాగాయి. జర్మనీ వలసదారుల ప్రభావం వారు అధికంగా నివసిస్తున్న వాల్డివియా, ఫ్రూటిల్లర్, ప్యూర్టో వరాస్, ఓస్రోనో, ట్యూముకో, ప్యూర్టో ఒక్టే, లాన్క్విహ్యూ, ఫాజా మైసన్, పిట్రుఫక్యూన్, విక్టోరియా, పకోన్ మరియు ప్యూర్టో మానంట్ వంటి నగరాల్లో చిలీకి దక్షిణాన ఉన్న బవేరియన్ శైలి గ్రామీణ నిర్మాణం మరియు వంటకాలలో ప్రభావితం చేస్తూ ఉన్నాయి.

title: నార్వే

text: నార్వే సుమారు 92,946 కిలోమీటర్ల (57,754 మైళ్ళు) రహదారి వలయం కలిగివుంది. వీటిలో 72,033 కిలోమీటర్లు (44,759 మైళ్ళు) కాలిపోవడం మరియు 664 కిలోమీటర్లు (413 మైళ్ళు) మోటార్వే ఉన్నాయి. రహదారి మార్గాల నాలుగు శ్రేణులు జాతీయ, కౌంటీ, పురపాలక మరియు ప్రైవేట్ జాతీయ మరియు ప్రాథమిక కౌంటీ రహదారి మార్గాలు ఉన్నాయి. అతి ముఖ్యమైన జాతీయ మార్గాలు ఐరోపా మార్గాల పధకంలో భాగంగా ఉన్నాయి. ఈ రెండు దేశాలన్నీ ఇ 6 మొత్తం ఉత్తర మరియు దక్షిణాన ఉన్న దేశవ్యాప్తంగా ఉన్నాయి మరియు ఇ 39 వెస్ట్ కోస్టును అనుసరిస్తుంది. జాతీయ మరియు కౌంటీ రహదారులను నార్వేజియన్ పబ్లిక్ రోడ్స్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ నిర్వహిస్తుంది. ఆదాయంలో ప్లగ్-ఇన్ ఎలక్ట్రిక్ వాహనాల ప్రపంచంలో అతిపెద్ద రిజిస్టర్డ్ స్టాక్ ఉంది. మార్చి 2014 లో ప్రతి 100 ప్రయాణీకుల కార్లలో ఒకటి ఉన్న దేశాలలో నార్వే మొదటి దేశంగా మారింది. కొత్త కార్ల విక్రయాల ప్లగ్-ఇన్ ఎలక్ట్రిక్ సెగ్మెంట్ మార్కెట్ వాటా కూడా ప్రపంచంలోనే అత్యధికం. 2016 జూన్‌లో డాగేన్స్ నర్వింగ్స్ నివేదిక ప్రకారం దేశం మొత్తం గ్యాసోలిన్ మరియు డీజిల్ ఆధారిత వాహనాలను 2025 నాటికి నిషేధించాలని కోరుకుంటోంది.2017 జూన్‌లో 42% కొత్త కార్లు నమోదు చేయబడ్డాయి.

title: అల్జీరియా

text: అల్జీరియా (అరబీ: الجزائر అల్-జజైర్; బెర్బర్: ⵍⵣⵣⴰⵢⴻⵔ జాఏర్) అధికారికంగా ప్రజాస్వామ్య గణతంత్ర అల్జీరియా మధ్యధరా సముద్ర తీరం వద్ద ఉత్తర ఆఫ్రికాలో ఒక సార్వభౌమ దేశం. దాని రాజధాని మరియు అత్యంత జనాభా ఉన్న నగరం ఆ దేశపు ఉత్తరాన ఉన్న అల్జీర్స్ నగరం. 2, 381, 741 చదరపు కి.మీ భూభాగంతో అది ప్రపంచం లోనే 10వ అతి పెద్ద దేశం, మరియు ఆఫ్రికా, అరబ్ దేశాల్లో అతి పెద్ద దేశం. ఆల్జీరియాకు ఈశాన్యం వైపు ట్యునీషియా, తూర్పు వైపు లిబియా, దక్షిణాన మొరాకో, నైరుతి వైపు దక్షిణ సహారా, మౌరిటానియా, మాలి, ఆగ్నేయానికి నైజర్, ఉత్తరానికి మెడిటెరెన్నేయిన్ సముద్రం సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి. ఆ దేశం సెమీ అధ్యక్ష గణతంత్ర్యం, 48 కార్యాచరణ పరిధులు మరియు 1, 541 కమ్మ్యూన్లు కలిగి ఉంది. అబ్దిలాజిజ్ బౌటెఫ్లికా ఆ దేశానికి 1999 నుండి అధ్యక్షుడిగా ఉన్నారు.

title: సింగపూరు

text: సింగపూర్ (మలయ్: Singapura; చైనీస్: 新加坡, Xīnjiāpō; తమిళం: சிங்கப்பூர்), అధికారిక నామం రిపబ్లిక్ ఆఫ్ సింగపూర్ ఒక చిన్న ద్వీపం, నగరం, దేశం కూడాను. మలేషియాకు దక్షిణాన ఉంది. 704 చదరపు కిలోమీటర్ల (272 చదరపు మైళ్ళు) విస్తీర్ణంతో దక్షిణ ఆసియాలోని అతి చిన్న దేశం.

title: జాతీయ రహదారులు రాష్ట్రాల వారిగా

text: దేశంలో అత్యంత పొడవైన జాతీయ రహదారి జా.ర 7 ఉత్తరప్రదేశ్ లోని వారణాసి నుండి దక్షిణాన తమిళనాడు లోని కన్యాకుమారిని కలుపుతూన్న 2369 కి.మీ పొడవయిన రోడ్డు. ఈ రోడ్దు దేశం లోని ప్రధాన నగరాలయిన జబల్పూర్, నాగపూర్, హైదరాబాదు మరియు బెంగళూరు నగరాలను కలుపుతూ వెలుతుంది. దేశం లోనే అత్యంత చిన్నదైన జాతీయ రహదారి జా.ర.47A 6 కి.మీ. పొడవున్న కేరళ లోని ఎర్నాకుళం నుండి కొచ్చి ఓడరేవు ల మధ్య వున్న రోడ్డు. ప్రపంచం లోనే అత్యంత విలక్షనమైన అత్యంత ఎతైనప్రదేశంలోగల రహదారి భారతదేశంలోని మనాలి (హిమాచల్ ప్రదేశ్) నుండి లడక్ (కాశ్మీర్) లోని లెహ్ ను కలుపుతూన్న రోడ్దు.

title: ఉజ్బెకిస్తాన్

text: రిపబ్లిక్ ఆఫ్ ఉజ్బెకిస్తాన్ (Republic of Uzbekistan) మధ్య ఆసియా లోని భూపరివేష్టిత దేశం (నలువైపులా భూమితో చుట్టబడిన దేశము). ఈ దేశానికి పడమర మరియు ఉత్తరాన కజకస్తాన్, తూర్పున కిర్గిజ్ స్తాన్ మరియు తజికిస్తాన్, దక్షిణాన ఆఫ్ఘనిస్తాన్ మరియు తుర్కమేనిస్తాన్ దేశాలు సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి.

title: నమీబియా

text: ఉత్తరం నుండి దక్షిణ దిశగా వ్యాపించి ఉన్న మధ్య పీఠభూమి వాయువ్య దిశలో స్కెలెటన్ కోస్ట్‌ను, నైరుతి దిశలో నమిబ్ ఎడారి మరియు దాని సముద్ర తీర మైదానాలను, దక్షిణాన ఆరెంజ్ నది మరియు తూర్పున కలహరి ఎడారులను సరిహద్దులుగా కలిగి ఉంది. నమీబియాలో అత్యంత ఎత్తైన ప్రదేశంగా గుర్తించబడుతున్న, సముద్ర తీరానికి ఎత్తులో ఉన్న కానిగ్స్టెన్ ఈ మధ్య పీఠభూమిపై ఉంది. దీని వెడల్పు దృష్ట్యా, చదునైన మధ్య పీఠభూమి నమీబియాలోని అత్యధిక జనాభా మరియు ఆర్థిక కార్యాచరణలను కలిగి ఉంది. దేశం యొక్క రాజధాని విండ్‌హక్ ఇక్కడే ఉంది, అలాగే అధిక వ్యవసాయ యోగ్యమైన భూములు కూడా ఉన్నాయి. నమీబియాలోని వ్యవసాయ యోగ్యమైన భూములు 1% మాత్రమే ఉన్నప్పటికీ, సుమారు జనాభాలోని సగంమంది వ్యవసాయాన్ని జీవనోపాధిగా చేసుకున్నారు.

title: క్రొయేషియా

text:
క్రొయేషియన్ సంప్రదాయ వంటకాలలో ప్రాంతాల వారిగా వైవిధ్యం ఉంటుంది. ఇటాలియన్ మరియు ఇతర మధ్యధరా వంటకాలు ప్రభావితం చేసిన డాల్మాటియా, ఇస్ట్రియా ఆహారాలు ప్రజాదరణ పొందాయి. ఇవి వివిధ సీఫుడ్, వండిన కూరగాయలు, పాస్తా, అలాగే ఆలివ్ నూనె, వెల్లుల్లి వంటి మసాలాలతో చేర్చి తయారు చేయబడుతూ ఉంటాయి. ఖండాంతర వంటకాలు ఆస్ట్రియన్, హంగేరియన్, టర్కిష్ పాక శైలులు ఎక్కువగా ప్రభావితం చేస్తున్నాయి. ఈ ప్రాంతంలో మాంసాలు, మంచినీటి చేపలు, కూరగాయలతో చేసిన వంటకాలు ప్రధానంగా ఉన్నాయి.
క్రొయేషియాలో రెండు ప్రత్యేకమైన వైన్-ఉత్పత్తి ప్రాంతాలు ఉన్నాయి. దేశం ఈశాన్య ప్రాంతంలోని స్లొవేనియాలో ఉన్న కాంటినెంటల్ ప్రాంతం శ్వేతజాతీయులు ఉత్పత్తి చేసే ప్రీమియం వైన్లకు ప్రసిద్ధి చెందింది. ఉత్తర తీరంలో ఇస్ట్రియన్, క్రిక్ వైన్లు పొరుగున ఉన్న ఇటలీలో ఉత్పత్తి చేయబడుతున్న వైనును పోలినట్లు ఉంటాయి. డాల్మాటియాలో మరింత దక్షిణాన మధ్యధరా-శైలి రెడ్ వైన్స్ ప్రమాణికంగా ఉన్నాయి. వార్షిక ఉత్పత్తి వైన్ 140 మిలియన్ లీటర్ల కంటే అధికంగా ఉంది. 18 వ శతాబ్దం చివరలో క్రొయేషియా బీరు అతిపెద్ద ఉత్పత్తి దారుగా ఉంది. తరువాత అప్పటివరకు వైన్ వినియోగించే దేశంగా ఉన్న క్రోయేషియాలో బీరు ఉపయోగం కూడా మొదలైంది. 2008 లో బీర్ వార్షిక వినియోగం తలసరి 83.3 లీటర్లు. బీరు ఉపయోగంలో క్రొవేషియా ప్రపంచంలోని దేశాలలో 15 వ స్థానంలో ఉంది.

title: బోర్నియో

text:
బోర్నియో ప్రపంచంలోనే మూడవ అతిపెద్ద ద్వీపము. ఇది ఆసియాలో అతిపెద్ద ద్వీపం. ఇది ఆగ్నేయాసియా సముద్రప్రదేశానికి కేంద్రంగా ఉంది. ఈ ద్వీపము జావా ద్వీపానికి ఉత్తరంగా, సులవెసికి పశ్చిమంగా, సుమాత్రాకు తూర్పుగా ఉంది.
ఈ ద్వీపం రాజకీయ పరంగా మూడు దేశాల మధ్య పంచబడి ఉంది. అవి ఉత్తరంగా మలేషియా మరియు బ్రూనై, దక్షిణాన ఇండోనేషియా. దాదాపు మూడొంతుల భూభాగం ఇండోనేషియా అధీనంలో ఉంది. మరో 26% తూర్పు మలేషియా రాష్ట్రాలైన సబహ్, మరియు సరావక్ గా ఉన్నాయి. 1% భూభాగం మలేషియా దేశపు స్వతంత్ర ప్రతిపత్తి కల రాష్ట్రం లాబువాన్ గా ఒక చిన్న ద్వీపంగా బోర్నియో తీరంలో ఉంది. ఉత్తర తీరంలో ఉన్న బ్రూనై దేశం బోర్నియో భూభాగంలో 1% గా ఉంది. భూగోళంలో అమెజాన్ అడవులకు సరిగ్గా ఇటువైపు కొనలో ఉండే బోర్నియో ద్వీపంలో ప్రపంచంలోని అత్యంత పురాతన వాన అడవులు ఉన్నాయి.

title: జార్జియా (దేశం)

text:
2006 రష్యాకు జార్జియన్ వైన్ దిగుమతులపై నిషేధం విధించింది. జార్జియా అతిపెద్ద వ్యాపార భాగస్వామ్యంలో ఆర్థిక సంబంధాల విరామాన్ని ఐ.ఎం.ఎఫ్. మిషన్ "వెలుపలి షాక్"గా వివరించింది.అదనంగా రష్యా జార్జియాకు గ్యాస్ ధరను పెంచింది. అదే సమయంలో దేశంలో రష్యా ఆర్థిక ఆంక్షలతో ఏర్పడిన నిరంతర ద్రవ్యోల్బణం నుండి నేషనల్ బ్యాంక్ ఆఫ్ జార్జియా కోలుకుంది.
జార్జియా అధికారులు 2007 లో ఆంక్షల కారణంగా ప్రస్తుత లోటును "పెద్ద ఎత్తున విదేశీ ప్రత్యక్ష పెట్టుబడులను ఆహ్వానించడం ద్వారా ఉత్పత్తి చేయబడిన అధిక విదేశీ మారకం ఆదాయాలు", పర్యాటక ఆదాయంలో పెరుగుదలతో భర్తీ చేయవచ్చని అంచనా వేశారు. అంతర్జాతీయ మార్కెట్ సెక్యూరిటీలలో దేశం బృహత్తర క్రెడిట్ను కూడా నిర్వహిస్తోంది. జార్జియా గ్లోబల్ ట్రేడింగ్ నెట్వర్క్‌లో మరింత విలీనం అయింది: దాని 2015 దిగుమతులు, ఎగుమతులు వరుసగా జి.డి.పి లో 50% - 21% ఉంటాయి.
జార్జియా ప్రధాన దిగుమతులలో ఇంధనాలు, వాహనాలు, యంత్రాలు, యంత్ర భాగాలు, ధాన్యం, ఇతర ఆహారాలు, ఔషధాలు ఉన్నాయి. ప్రధాన ఎగుమతులు వాహనాలు, ఫెర్రో-మిశ్రమాలు, ఎరువులు, గింజలు, స్క్రాప్ మెటల్, బంగారం, రాగి ఖనిజాలు ప్రాధాన్యత వహిస్తున్నాయి.
బాకి-టిబిసి-సెయన్ పైప్లైన్ (బి.టి.సి.), ఒక సమాంతర గ్యాస్ పైపులైను నిర్మించబడింది. దక్షిణాన ఉన్న బకు-టిబిసి-కార్స్ రైల్వే లైన్, బాకూ నుండి త్బిలిసీ మీదుగా సిహాన్ వరకు " ది బాకు- త్బిలిసి-సిహాన్ పైప్‌లైన్ " చమురు పైప్ లైన్, కాకసస్ పైప్లైన్ నిర్మించబడ్డాయి.

title: సెంట్రల్ ఆఫ్రికన్ రిపబ్లిక్

text: సి.ఎ.ఆర్.లో అధిక భాగం సుండో - గుయినీన్ సవన్నా ఉంది. కానీ దేశం ఉత్తరంలో ఉన్న సహెల్-సూడాన్ జోన్, దక్షిణాన ఒక ఈక్వెటోరియల్ అటవీ ప్రాంతం దేశంలో భాగంగా ఉన్నాయి. దేశంలో మూడింట రెండు వంతులభూభాగం ఉబాంగి నదీ పరీవాహక ప్రాంతంగా ఉంది (కాంగోలో ప్రవహిస్తుంది). మిగిలిన మూడవ భూభాగం చారి ముఖద్వారంలో ఉంది. చారి నదీ జలాలు చాదు సరోవరంలోకి సంగమిస్తుంటాయి.

title: ఉక్రెయిన్

text:
ఉక్రెయిన్ భూభాగంలోని డిన్నెపర్ (డ్నిప్రో), సెవర్స్కి దొనేట్స్, డ్నీస్టర్ మరియు దక్షిణ బగ్ వంటి నదులు ఎక్కువగా నల్ల సముద్రం మరియు చిన్న సముద్రం అజోవ్‌లోకి దక్షిణంగా ప్రవహిస్తున్నందున ఉక్రెయిన్ ఎక్కువగా సారవంతమైన మైదానాలు (లేదా స్టెప్పెస్) మరియు పీఠభూములు కలిగి ఉంది. నైరుతి వైపున డానుబే డెల్టా రొమేనియా సరిహద్దును ఏర్పరుస్తుంది. ఉక్రెయిన్ వివిధ ప్రాంతాలు పర్వతాల నుండి లోతట్టు ప్రాంతాల వరకు విభిన్న భౌగోళిక లక్షణాలను కలిగి ఉన్నాయి. దేశం ఏకైక పర్వతాలు పశ్చిమాన కార్పతియన్ పర్వతాలు వీటిలో అత్యధికంగా 2,061 మీటర్లు (6,762 అడుగులు) ఎత్తు మరియు హోరియా హోవర్లా తీరానికి దక్షిణాన క్రిమియాపై ఉన్న కొరియా పర్వతాలు ఉన్నాయి. ఏదేమైనా ఉక్రెయిన్లో వాలిన్-పోడిలెల ఎగువభూమి (పశ్చిమాన) మరియు సమీప-డినిప్రో అప్లాండ్డ్ (డనిపర్ కుడి వైపున) వంటి అనేక ఉన్నత ప్రాంతాలు ఉన్నాయి; తూర్పున సెంట్రల్ రష్యన్ ఎగువభూములు దక్షిణ-పశ్చిమ స్పర్స్ ఉన్నాయి. పైగా ఇది రష్యన్ ఫెడరేషన్‌తో సరిహద్దును పంచుకుంటున్నది. అసోవ్ సముద్రం దగ్గర దొనేట్స్ రిడ్జ్ మరియు దగ్గర అజోవ్ ఎగువభూములు ఉన్నాయి. పర్వతాల నుండి మంచు కరుగి నదీప్రహాలు అధికమై ఎత్తులో సహజ మార్పులు సంభవించి ఎగువభూములలో ఆకస్మిక జలపాతాలకు కారణం ఔతాయి.
ఉక్రెయిన్ సహజ వనరులలో ఇనుప ఖనిజం, బొగ్గు, మాంగనీస్, సహజ వాయువు, చమురు, ఉప్పు, సల్ఫర్, గ్రాఫైట్, టైటానియం, మెగ్నీషియం, చైన మాలిన్, నికెల్, పాదరసం, కలప మరియు సాగు భూమి ప్రాధాన్యత వహిస్తున్నాయి. అయినప్పటికీ దేశం త్రాగునీరు తగినంత సరఫరా వంటి పెద్ద పర్యావరణ సమస్యలను ఎదుర్కొంటుంది. గాలి మరియు నీటి కాలుష్యం మరియు అటవీ నిర్మూలన, చెర్నోబిల్ న్యూక్లియర్ పవర్ ప్లాంట్లో 1986 ప్రమాదం నుంచి ఉత్తర-తూర్పు ప్రాంతంలో రేడియేషన్ కాలుష్యం సమస్యలకు కారణం అయింది. యుక్రెయిన్లో చిన్నపాటి గృహ వ్యర్థ పదార్థాల పునర్వినియోగం ఇప్పటికీ ఉంది.

title: ఈక్వటోరియల్ గ్వినియా

text: ఈక్వటోరియల్ గినియాలో రెండు భాగాలు ఉన్నాయి. ఒక ద్వీపభూభాగం, ఒక ప్రధాన భూభాగం ఉంటుంది. ద్వీపభాగంలో గినియా గల్ఫులో ఉన్న బికాకో ద్వీపాలు (గతంలో ఫెర్నాండో పో) గినియాలోని గల్నీ, అన్నాబన్ ద్వీపాలు (భూమధ్యరేఖకు దక్షిణాన దక్షిణాన ఉన్న ఒక చిన్న అగ్నిపర్వత ద్వీపం) ఉన్నాయి. బికోక్ ద్వీపము ఈక్వటోరియల్ గినియా ఉత్తర భాగంలో ఉంది. ఇక్కడ దేశ రాజధాని అయిన మలాబో ఉంది. బయోకో, అన్నాబొన్ల మధ్య సావో టోం, ప్రిన్సిపి ద్వీప దేశం ఉంది. ప్రధాన భూభాగం రియో మున దక్షిణ, తూర్పు సరిహద్దులలో గాబన్ ఉత్తరసరిహద్దులో కామెరూన్ సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి. ఇక్కడ ఈక్వెటోరియల్ గినియా అతిపెద్ద నగరం, దేశం భవిష్యత్తు రాజధాని అయిన ఓయాల నగరాలు ఉన్నాయి. రియో ముని ప్రాంతంలో అనేక చిన్న తీరప్రాంత దీవులు ఉన్నాయి. వీటిలో కరిస్కో, ఎలోబే గ్రాండే, ఎలోబే చికో వంటివి ఉన్నాయి. దేశం ఆఫ్రికన్ యూనియన్, ఫ్రాంకోఫొనీ, ఒపెక్, ఐ.పి.ఎల్.పి. లో సభ్యదేశంగా ఉంది.

title: ఆక్రొతిరి మరియు ఢెకెలియా

text: 1974లో టర్కీ దేశం . తద్వారా ఉత్తర సైప్రస్ టర్కిష్ రిపబ్లిక్ ఏర్పడింది. అయితే ఈ యుద్ధంలో బ్రిటిష్ వారు జోక్యం కలుగజేసుకోలేదు. టర్కీ కూడా వారి జోలికి పోకుండా సైనిక స్థావరాల సమీపంలో యుద్ధం ఆపేశారు. కనుక ఈ స్థావరాల స్థితిలో ఏమీ మార్పు రాలేదు. అందువలన దక్షిణాన ఉన్న 'ఫమగుస్టా' ప్రాంతం గ్రీకు వారి అధీనంలో ఉండిపోయింది. 1974 తరువాత అక్కడ ఎన్నో రమణీయమైన విహార కేంద్రాలు వెలసి పర్యాటకం బాగా అభివృద్ధి చెందింది. అంతకు ముందు అక్కడ ఉన్న చిన్న చిన్న గ్రామాలు పెద్ద విహార స్థలాలుగా రూపొందాయి. అనేది వాటిలో అత్యంత ప్రసిద్ధమైనది.

title: మెసొపొటేమియా నాగరికత

text: శుష్క వాతావరణం శ్రేణులు ఉత్తరం వైపున ఉన్న వర్షాధార వ్యవసాయ ప్రాంతాల నుండి దక్షిణాన వ్యవసాయానికి నీటిపారుదల అవసరమయ్యే వరకు ఉన్నాయి, ఒకవేళ ఎనర్జీ రిటర్న్డ్ ఆన్ ఎనర్జీ ఇన్వెస్టెడ్ (EROEI) మిగులు ఉంటే పొందబడుతుంది. నీటిపారుదలకు అధిక భూజలతలం నుంచి మరియు జాగ్రోస్ కొండలు మరియు అర్మేనియన్ కార్డిల్లేరా యొక్క శిఖర ప్రాంతాలలో మంచుకరిగి తోడ్పడతాయి, టిగ్రిస్ మరియు యూఫ్రేట్స్ నదుల మూలం ఆ ప్రాంతానికి ఆ పేరును ఇచ్చింది. కాలువల యొక్క నిర్మాణం మరియు నిర్వహణ కొరకు కావలసినంత పనివారిని సరఫరాచేయడానికున్న సామర్థ్యం మీద నీటిపారుదల ఉపయోగం ఆధారపడి ఉంటుంది, మరియు ఇది ప్రాచీనకాలంనుండి పట్టణ ఏర్పాటుకు మరియు రాజకీయ అధికారం యొక్క కేంద్రీకృత విధానాలకు సహకరించింది. వ్యవసాయం అంతటా కూడా దిమ్మరి జీవితం చేత అనుబంధం కలిగి ఉంది, ఇక్కడ దిమ్మరులు ఎండాకాల నెలల్లో నదీ పచ్చికప్రాంతాల నుండి మేకల మరియు గొర్రెల మందలను (మరియు తర్వాత ఒంటెలను)శిబిరాల కొరకు తవ్వే దిమ్మరుల చేత తిప్పబడతాయి, చిత్తడిగా ఉన్న చలికాలంలో ఎడారి తీరాంచలం మీద గడ్డిమేయు నేలలోకి తేబడతాయి. ఈ ప్రాంతం సామాన్యంగా కట్టడ రాయి, విలువైన ఖనిజాలు మరియు వృక్షాలలో వెనకబడిఉంది, అందుచే చారిత్రాత్మకంగా ఈ వస్తువులను బాహ్య ప్రాంతాల పొందడానికి అతి దూరంలో ఉన్న వ్యవసాయ ఉత్పత్తుల వర్తకం మీద ఆధారపడి ఉంది. దేశం దక్షిణ భాగంలో ఉన్న కచ్చా ప్రాంతాలలో, చారిత్రిక కాలాల ముందు నుండి సంక్లిష్ట జలచరాలను పట్టడం ఉంది, మరియు ఇది సాంస్కృతిక మిశ్రమానికి తోడయ్యింది.

title: ఆంధ్ర ప్రదేశ్ చరిత్ర

text: ఇవన్నీ దాదాపు ఆంధ్ర దేశపు వివిధ ప్రాంతాలలో ఏకకాలంలో నడచిన రాజ్యాలు. ముసునూరు నాయకులను తొలగించి రేచెర్ల నాయకులు రాజులయ్యారు. క్రీ. శ. 1325 నుండి 1474 వరకు తెలంగాణా మొత్తం వారి అధీనంలో ఉంది. రాజధాని రాచకొండ. తీరాంధ్ర దేశం క్రీ. శ. 1325 - 1424 మధ్య కాలంలో కొండవీటి రెడ్ల పాలనలో ఉంది. మొదట వారి రాజధాని అద్దంకి. తరువాత కొండవీటికి మార్చబడింది. అదే సమయంలో రాజమండ్రి ప్రాంతం ఇతర రెడ్ల పాలనలోకి వచ్చింది. ఉత్తరాంధ్ర ప్రాంతం గజపతుల అధీనంలో ఉంది. ఒడిషా కటక్‌నుండి పాలిస్తున్న గజపతులు క్రీ. శ. 1448లో రాజమండ్రి రెడ్లను జయించారు. కాని క్రమంగా అన్ని ప్రాంతాలు విజయనగర రాజుల అధీనంలోకి వెళ్ళాయి. కొండవీటి రెడ్ల కాలంలోని ముఖ్య కవులు శ్రీనాధుడు, ఎర్రా ప్రగడ.క్రీ. శ. 1323లో ఓరుగల్లు పతనానంతరం ఆంధ్రులు మొట్టమొదటి సారిగా ముస్లిముల పాలనలోకి వచ్చారు. క్రీ. శ. 1347లో ఢిల్లీ సుల్తానులనుండి స్వాతంత్ర్యం ప్రకటించుకొని అల్లావుద్దీన్ హసన్ గంగు బహమనీ రాజ్యం స్థాపించాడు. క్రీ. శ. 1347 నుండి దాదాపు క్రీ. శ. 1425 వరకు బహమనీల రాజధాని ఎహసానాబాద్ (గుల్బర్గా). ఆ తరువాత రాజధానిని మహమ్మదాబాద్ (బీదర్) కు తరలించారు. బహమనీలు దక్కన్ మీద ఆధిపత్యానికై దక్షిణాన ఉన్న హిందూ విజయనగర సామ్రాజ్యముతో పోటీ పడేవారు. ఈ సల్తనత్ యొక్క అధికారము మహమూద్ గవాన్ యొక్క వజీరియతులో (క్రీ. శ. 1466–1481) ఉచ్ఛస్థాయి చేరుకొన్నది. క్రీ. శ. 1518 తర్వాత అంతఃకలహాల వలన బహమనీ సామ్రాజ్యము ఐదు స్వతంత్ర రాజ్యాలుగా విచ్ఛిన్నమైనది. ఆ ఐదు రాజ్యములు అహ్మద్‌నగర్ (నిజాం షాహి), బీరార్ (ఇమాద్ షాహి), బీదర్ (బారిద్ షాహి), బీజాపూర్ (అహమ్మద్ షాహి), మరియు గోలకొండ (కుతుబ్ షాహి) - ఇవి దక్కన్ సుల్తనత్ లుగా పేరు పొందాయి. వీటిలో కుతుబ్ షాహి వంశం ఆంధ్రుల చరిత్రలో ముఖ్యమైన ప్రభావం కలిగి ఉంది.విజయనగర సామ్రాజ్యానికి భారతదేశ చరిత్రలో విశేష స్థానమున్నది. భారతావనియెల్లా తురుష్కుల దండయాత్రలకు ఎరయై సనాతన ధర్మము, సంస్కృతి, వేషభాషలు, ఆచారములు కనుమరుగై పోవు స్థితిలో హిందూమత సంరక్షణకు నడుముగట్టి నాలుగు శతాబ్దములు నిర్విరామముగా స్వరక్షణకై పోరాటములు సల్పి చాలావరకు కృతకృత్యులయిన దేశాభిమానుల చరిత్ర విజయనగర ఇతిహాసము. విజయనగర సామ్రాజ్యాన్ని హరిహర (హక్క) మరియు బుక్క అనే అన్నదమ్ములు క్రీ. శ. 1336 లో స్ధాపించారు. వారి రాజధాని మొదట ఆనెగొంది. ఆనెగొంది ప్రస్తుతము తుంగభద్ర ఉత్తర తీరమున ఒక చిన్న పల్లె. సామ్రాజ్యము బుక్కరాయని పరిపాలనలో అభివృద్ధి చెందిన తరువాత రాజధానిని తుంగభద్ర దక్షిణ తీరమున గల విజయనగరము నకు తరలించారు.

title: గుజరాత్

text: గుజరాత్‌కు వాయువ్యదిశలో పాకిస్తాన్ దేశం ఉంది. ఉత్తరాన రాజస్థాన్, దక్షిణాన మహారాష్ట్ర, తూర్పున మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్రాలు ఉన్నాయి. పశ్చిమాన అరేబియా సముద్రం ఉంది. భూభాగం పల్లపు ప్రాంతము. వాతావరణం ఎక్కువ పొడిగా ఉంటుంది. వాయువ్యాన దాదాపు ఎడారి వాతావరణం ఉంటుంది.

title: ఫిజీ

text: ఫిజీ (ఆంగ్లం : Fiji), (హిందీ : फ़िजी ), అధికారిక నామం రిపబ్లిక్ ఆఫ్ ఫిజీ ఐలాండ్స్ (హిందీ :फ़िजी द्वीप समूह गणराज्य : ఫిజీ ద్వీప్ సమూహ్ గణరాజ్య), ఒక ద్వీప దేశం. ఇది దక్షిణ పసిఫిక్ మహాసముద్రంలో వనువాటుకు తూర్పున, టోంగాకు పశ్చిమాన, మరియు టువాలుకు దక్షిణాన గలదు. ఈ దేశం 322 ద్వీపాల సమూహం.

title: ఆఫ్ఘనిస్తాన్

text: ఆఫ్ఘనిస్తాన్ లేదా అఫ్ఘనిస్తాన్ (Afġānistān) ఆసియా ఖండం మధ్యలో ఉన్న ఒక దేశము. దీనికి సముద్ర తీరం లేదు. ఈ దేశం ఆధికారిక నామం ఇస్లామిక్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ ఆఫ్ఘనిస్తాన్. భౌగోళికంగా ఈ దేశాన్ని వివిధ సందర్భాలలో మధ్య ఆసియా దేశంగాను[1], మధ్యప్రాచ్య దేశంగాను[2], లేదా దక్షిణ ఆసియా దేశంగాను[3] వ్యవహరించడం జరుగుతుంది. ఆఫ్ఘనిస్తాన్‌కు దాని సరిహద్దు దేశాలతో జాతి, భాషా, భౌగోళిక సంబంధాలున్నాయి. దక్షిణాన మరియు తూర్పు న పాకిస్తాన్,[4] పశ్చిమంలో ఇరాన్, ఉత్తర దిశన తుర్కమేనిస్తాన్, ఉజ్బెకిస్తాన్ మరియు తజికిస్తాన్, దూర ఈశాన్యంలో చైనా ఈ దేశానికి సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి.

title: బంగాళాఖాతము

text:
హిందూ మహా సముద్రపు ఈశాన్య ప్రాంతపు సముద్రాన్ని బంగాళాఖాతము (Bay of Bengal) అంటారు. త్రిభుజాకారంలో ఉండే బంగాళాఖాతానికి తూర్పున మలై ద్వీపకల్పం, పశ్చిమాన భారత ఉపఖండం ఉన్నాయి. అఖాతానికి ఉత్తరాగ్రాన భారతదేశపు రాష్ట్రమైన పశ్చిమ బెంగాల్, మరియు బంగ్లాదేశ్ దేశము ఉన్నాయి. అందువలననే దీనికి బంగాళాఖాతము అనే పేరు వచ్చింది. దక్షిణాన శ్రీలంక, అండమాన్ నికోబార్ దీవుల వరకు బంగాళాఖాతం వ్యాపించి ఉంది. విస్తీర్ణపరంగా బంగాళాఖాతం ప్రపంచంలో అతి పెద్దనైన అఖాతము (Bay).
భారత దేశం లోని చాలా ముఖ్యమైన నదులు పడమర నుండి తూర్పుకు ప్రవహించి బంగాళాఖాతంలో కలుస్తున్నాయి: ఉత్తరాన, గంగ, మేఘన, బ్రహ్మపుత్ర నదులు, దక్షిణాన మహానది, గోదావరి, కృష్ణ మరియు కావేరి నదులు. గంగ, బ్రహ్మపుత్ర, మేఘన నదులు బంగాళాఖాతంలో కలిసే ప్రాంతంలో విస్తరించిన మడ అడవులను సుందర్బన్స్ అంటారు. మయన్మార్ (బర్మా) లోని ఇరావతి కూడా బంగాళాఖాతంలోనే కలుస్తుంది.
భారతదేశంలో చెన్నై (ఇదివరకటి మద్రాసు), విశాఖపట్నం, కొల్కతా (ఇదివరకటి కలకత్తా), పరదీప్ మరియు పాండిచ్చేరి బంగాళాఖాత తీరంలోని ముఖ్య నౌకాశ్రయాలు. ఇవి కాక అండమాన్ నికోబార్ దీవులలోని పోర్ట్ బ్లెయిర్ తోపాటు మయన్మార్‌లో కూడా రెండు నౌకాశ్రయాలు ఉన్నాయి.

title: కొసావో

text:
దేశం ఉత్తర దిశలో 43 ° 14 '06 "ఉత్తర అక్షాంశం వద్ద బెలోబెరడా ఉంది. దక్షిణాన 41 ° 56' 40" ఉత్తర అక్షాంశం వద్ద రెస్టెలికా ఉంది; పశ్చిమ దిశగా 20 ° 3 '23 "తూర్పు రేఖాంశం వద్ద బోగె, తూర్పు రేఖాంశం 21 ° 44' 21" తూర్పు రేఖాంశం వద్ద డెసివోజ్కా ఉంది. సముద్ర మట్టానికి 2,656 మీటర్ల (8,714 అడుగులు) ఎత్తులో ఉన్న జిజెరావికా, అత్యల్పంగా 297 మీటర్లు (974 అడుగులు) ఉన్న వైట్ డ్రిన్ ఉంది.
దేశం సరిహద్దులలో అధికభాగం పర్వత లేదా ఎత్తైన భూభాగం ఉంటుంది. అత్యంత గమనించదగిన భగోళిక భూభాగాలుగా బిజెస్కెట్ ఇ నెమన, షార్ మౌంటైన్స్ ఉన్నాయి. అల్బేనియన్ ఆల్ప్స్ లేదా ప్రోకలేజి అని కూడా పిలువబడే ది జెస్కెట్ ఎ నెమనా, దినారిక్ ఆల్ప్స్ భౌగోళిక కొనసాగింపుగా చెప్పవచ్చు. అల్బేనియా, మోంటెనెగ్రో సరిహద్దు పశ్చిమాన పక్కనే పర్వతశ్రేణి కొనసాగుతుంది. ఆగ్నేయ ప్రాంతంలో ప్రధానంగా షార్ మౌంటైన్స్ ఆధిపత్యం కలిగి ఉంది. ఇది మాసిడోనియా రిపబ్లిక్ సరిహద్దుగా ఏర్పడుతుంది. కొసావోస్ భూభాగంలో ప్రధానంగా తూర్పున కొసావో మైదానం, పశ్చిమాన ఉన్న మెటోహిజా మైదానంతో సహా రెండు ప్రధాన మైదానాలు ఉన్నాయి.

title: చాద్

text:
ఆఫ్రికాలోని రెండవ పెద్ద సరస్సు చాద్. ఆ సరస్సు పేరుమీదగానే చాద్ దేశం ఏర్పడినది. చాద్ దేశాన్ని అధికారికంగా 'రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చాద్' అని పిలుస్తారు. చాద్ మధ్య ఆఫ్రికాలో ఉంది. ఈ దేశానికి సముద్ర తీరం లేదు, అన్ని పక్కలా ఇతర దేశాల భూభాగమే! అందువలన, ఎగుమతి-దిగుమతులకు పొరుగు దేశాలమీద ఆధారపడవలచినదే. ఉత్తరాన లిబియా, తూర్పున సూడాన్, దక్షిణాన 'సెంట్రల్ ఆఫ్రికా రిపబ్లిక్' ఉన్నాయి. అలాగే, కామెరూన్ మరియు నైగర్ కూడా చాద్ తో సరిహద్దుగల దేశాలు. సముద్ర ప్రాంతానికి దూరంగా ఉండటం వలన, ఈ దేశంలో ఎడారి వాతావరణం ఉంటుంది. చాద్ దేశం భౌగోళికముగా మూడు ప్రాంతాలుగా విభజించవచ్చు-1) ఉత్తరాన ఎడారి ప్రాంతము, 2) మధ్య ప్రాంతములో నిస్సారమయిన 'సహెలీయన్' ప్రాంతము మరియు 3) దక్షిణాన సారవంతమయిన సుడాన్-సవన్నా ప్రాంతము. చాద్ లో పెద్ద నగరం 'ఎన్-జమీరా', అతి పెద్ద పర్వత శిఖరం 'ఎమి కౌస్సి'. చాద్ లో రెండు వందలకు పైగా జాతులు, భాషా సంబంధ సముదాయాలు ఉన్నాయి. ప్రభుత్వ భాషలు ఫ్రెంచి మరియు అరబిక్. ఎక్కువ మంది ప్రజలు ఇస్లాం మతాన్ని అవలంభిస్తారు.
దేశంలో అనేక రాజకీయ పార్టీలు ఉన్నప్పటికి, అధికారం మాత్రం అధ్యక్షుడు డెబె మరియు అతని రాజకీయ పార్టీ "దేశభక్త విముక్తి ఉద్యమం" (PATRIOTIC SALVATION MOVEMENT) చేతుల్లోనే కేంద్రీకృతమయి ఉంది. చాద్ లో రాజకీయ హింస ఎక్కువ మరియు సైనిక కుట్రల తలనొప్పి కూడా ఎక్కువ అనే చెప్పవచ్చు. చాద్ ఇప్పటికి అతి బీద దేశాలలో ఒకటి మరియు ఇక్కడ అవినీతి ప్రపంచలో కెల్లా ఎక్కువట. ఎక్కువమంది ప్రజలు దుర్భర దరిద్రంలో గొడ్లు కాచుకుంటూనో, వ్యవసాయం చేసుకుంటూనో చాలీ చాలని జీవితాలను గడుపుతున్నారు. సామన్యంగా ఆ దేశానికి అక్కడ పండే ప్రత్తి పంట వల్ల ఎక్కువ ఆదాయం వచ్చేది. కాని, 2003లో ముడి చమురు కనుగొనబడినప్పటినుండి, ముఖ్య ఆదాయవనరు 'ముడి చమురు' గా మారి పోయింది.

title: అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు

text: అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు (యునైటెడ్ స్టేట్స్ ఆఫ్ అమెరికా) లేదా ఉత్తర అమెరికా అనునది అమెరికా ఖండములో లోని అట్లాంటిక్ మహాసముద్రము నుండి పసిఫిక్ మహాసముద్రము వరకు విస్తరించి ఉన్న దేశము. దీనికి ఉత్తరాన కెనడా, దక్షిణాన మెక్సికో దేశాలతో భూసరిహద్దు మరియు అలాస్కా వద్ద రష్యాతో సముద్ర సరిహద్దు ఉంది. అమెరికా, 50 రాష్ట్రాల గణతంత్ర సమాఖ్య. సంయుక్త రాష్ట్రాల రాజధాని వాషింగ్టన్ డి.సి.. ఉత్తర దిశలో కెనడా దేశం, తూర్పు దిశలో అట్లాంటిక్ మహాసముద్రం, దక్షిణ దిశలో మెక్సికో మరియు పడమట పసిఫిక్ మహాసముద్రం ఈ దేశానికి సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి. వాయవ్యంలో కెనడా సరిహద్దులలో రష్యా దేశానికి తూర్పున అట్లాంటా రాష్ట్రం ఉంది దీనికి పడమరలో బెర్లింగ్ స్ట్రైట్ ఉంది. ఈ దేశానికి చెందిన హవాయ్ రాష్ట్ర ద్వీపసమాహారం పసిఫిక్ సముద్ర మధ్యలో ఉంది. ఈ దేశం ఆధీనంలో పసిఫిక్, మరియు కరేబియన్ సముద్ర మధ్యలో పలు యూనియన్ ప్రదేశాలు ఉన్నాయి. 3.79 మిలియన్ చదరపు మైళ్ళు (9.83 మిలియన్ కి.మీ2) వైశాల్యం మరియు 314 మిలియన్ల ప్రజలను కలిగి ఉన్న అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు వైశాల్యంలో ప్రపంచంలో మూడవ అతిపెద్ద దేశంగా ఉంది. అలాగే వైశాల్యం మరియు జనసంఖ్యలో కూడా ప్రపంచంలో మూడవ అతిపెద్ద దేశంగా ఉంది. అత్యధిక సంప్రదాయ వైవిధ్యం, అత్యధిక భాషలు మాట్లాడే ప్రజలు కలిగిన దేశంగా ప్రత్యేకత సంతరించుకున్న దేశంగానే కాక అనేక దేశాల నుండి వచ్చి స్థిరపడిన వలసదారులు కలిగిన దేశాలలో ఒకటిగా గుర్తింపు కలిగి ఉంది. 37 లక్షల చదరపు మైళ్ల (95 లక్షల చదరపు కిలోమీటర్లు) విస్తీర్ణముతో అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు (అన్ని రాష్ట్రాలు మరియు ప్రాంతాలతో కలిపి) వైశాల్యములో మూడవ లేదా నాలుగవ అత్యంత పెద్ద దేశము (చైనా వైశాల్యము లెక్కపెట్టడములో దాని వివాదాస్పద ప్రాంతాలను గణనలోకి తీసుకునే దాన్ని బట్టి అమెరికా మూడవదో లేక నాలుగవదో అవుతుంది). 30 కోట్లకు పైగా జనాభాతో ప్రపంచములో అత్యధిక జనాభా కలిగిన మూడవ దేశము.

title: గాంబియా

text: గాంబియా (ఆంగ్లం : The Gambia) అధికారిక నామం "రిపబ్లిక్ ఆఫ్ ద గాంబియా", సాధారణంగా "గాంబియా" అని పిలువబడుతుంది. పశ్చిమ ఆఫ్రికా లోని ఒక దేశం. ప్రధాన ఆఫ్రికాలోని ఒక చిన్న దేశం. ఈ దేశం చుట్టూ ఉత్తరాన, తూర్పున మరియు దక్షిణాన సెనెగల్ వ్యాపించి యున్నది. మరియు అట్లాంటిక్ మహాసముద్రం నకు పశ్చిమాన కొంచె తీరం కలిగివున్నది.దీని రాజధాని .

title: బల్గేరియా

text: బాల్కన్ పర్వతాలు దేశం మధ్యలో విస్తరించి ఉన్నాయి. దేశంలోని పర్వతమయమైన నైరుతి దిశలో రెండు ఆల్పైన్ శ్రేణులు - రిలా మరియు పిరిన్ ఉన్నాయి.ఇవి తూర్పున దిగువ విస్తృతమైన రోడోప్ పర్వతాలకు సరిహద్దుగా ఉన్నాయి. బాల్కాన్ ద్వీపకల్పంలో బల్గేరియాలోని ముసాలా సముద్రమట్టానికి 2,925 మీ (9,596 అ)ఎత్తున అత్యధిక ఎత్తైన ప్రాంతంగా ఉంది. దాని సముద్ర మట్టం అత్యల్ప స్థానంలో ఉంది. భూభాగం మూడింట ఒక వంతు ప్రాంతంలో ప్లైన్స్ ఆక్రమించగా పీఠభూములు మరియు కొండలు 41% ఆక్రమించాయి. దేశంలో సుమారు 540 నదులు ఉన్నాయి. వాటిలో నీరు చాలా తక్కువగా మరియు తక్కువ స్థాయిలతో ఉంది. బల్గేరియా భూభాగంలోనే ఉన్న అతి పొడవైన నది ఇస్కర్ పొడవు 368 కి.మీ (229 మై) పొడవు ఉంది. ఇతర నదులలో దక్షిణాన స్ట్రామా మరియు మారిట్సా ప్రాధాన్యత వహిస్తూ ఉన్నాయి.

title: బోస్నియా మరియు హెర్జెగొవీనా

text: దేశంలో ఎక్కువగా పర్వత ప్రాంతాలు ఉన్నాయి. వీటిలో కేంద్ర దినరిక్ ఆల్ప్స్ ఉన్నాయి. ఈశాన్య భాగాలు పన్నోనియన్ మైదానానికి చేరుకున్నాయి. దక్షిణాన అడ్రియాటిక్ సరిహద్దులో ఉంది. సాధారణంగా ఆగ్నేయ-వాయువ్య దిశలో దినారిక్ ఆల్ప్స్ ఉన్నాయి. దక్షిణాన అధిక ఎత్తును కలిగి ఉంటుంది. మోంటెనెగ్రిన్ సరిహద్దప్రాంతంలో ఉన్న 2,386 మీటర్లు (7,828.1 అడుగులు) మాగ్లిక్ శిఖరం దేశం అత్యధిక స్థానంగా గుర్తించబడుతుంది. ప్రధాన పర్వతాలలో కొజారా, గ్రెమేక్, వ్లాసిక్, చెర్ర్స్నిక, ప్రెంజ్, రోమానియా, జాహినిన, బ్జేలేస్నికా మరియు ట్రెస్కావికా ఉన్నాయి.

title: ఉక్రెయిన్

text:
ఉక్రెయిన్ అత్యంత సమశీతోష్ణ వాతావరణాన్ని కలిగి ఉంది. క్రిమియా దక్షిణ తీరాన్ని మినహాయించి ఇది ఉపఉష్ణమండల వాతావరణం కలిగి ఉంది.వాతావరణం అట్లాంటిక్ మహాసముద్రం ప్రభావంతో మధ్యస్తంగా వేడిగా తేమతో కూడిన గాలి ఉంటుంది. సగటు వార్షిక ఉష్ణోగ్రతలు ఉత్తరాన 5.5-7 ° సె (41.9-44.6 ° ఫా) నుండి దక్షిణాన 11-13 ° సె (51.8-55.4 ° ఫా) వరకు ఉంటుంది.వర్షపాతం వైవిధ్యంగా పంపిణీ చేయబడుతుంది; ఇది పశ్చిమం మరియు ఉత్తరం వైపు అత్యధిక వర్షపాతం ఉంటుంది. తూర్పు మరియు ఆగ్నేయ ప్రాంతాల్లో వర్షపాతం అత్యల్పంగా ఉంటుంది. పాశ్చిమ ఉక్రెయిన్ ముఖ్యంగా కార్పాతియన్ పర్వతాలలో సంవత్సరానికి 1,200 మిల్లీమీటర్ల (47.2 అం) వర్షపాతం నమోదవుతుంది. అదే సమయంలో నల్ల సముద్రం క్రిమెయా మరియు తీర ప్రాంతాల్లో 400 మిల్లీమీటర్లు (15.7 అం)..
సోవియట్ కాలంలో ఉక్రెయిన్ ఆర్థిక వ్యవస్థ సోవియట్ యూనియన్లో పారిశ్రామికరంగం మరియు వ్యవసాయం ప్రాధాన అంశంగా చేసుకుని ప్రణాళికాబద్ధ ఆర్థిక వ్యవస్థగా ఉంటూ రెండవ అతిపెద్ద ఆర్థికవ్యవస్థగా ఉంది. సోవియట్ వ్యవస్థ రద్దుతో దేశం ప్రణాళికాబద్ధ ఆర్థిక వ్యవస్థ నుండి మార్కెట్ ఆర్థిక వ్యవస్థకు తరలించింది. జనాభా అధిక సంఖ్యలో పేదరికంలో పడిపోవటం వలన పరివర్తన కష్టంగా మారింది.
సోవియట్ రద్దు అయిన సంవత్సరాల తర్వాత ఉక్రెయిన్ ఆర్థిక వ్యవస్థ తీవ్రంగా సంక్షోభానికి గురైంది. ఉక్రెయిన్లో నివసిస్తున్న సగటు వ్యక్తికి రోజువారీ జీవితం పోరాటంగా మారింది. గ్రామీణ ఉక్రెయిన్‌లో గణనీయమైన సంఖ్యలో పౌరులు తమ సొంత ఆహారాన్ని ఉత్పత్తి చేసుకున్నారి.కనీస అవసరాలను భర్తీ చేసుకోవడానికి తరచుగా రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉద్యోగాల్లో పనిచేస్తున్నారు. పరివర్తక వస్తుమార్పిడి ఆర్థికవ్యవస్థ ద్వారా ప్రాథమిక అవసరాలు కొనుగోలు చేశారు.
1991 లో ప్రభుత్వం అధికరించిన ఉత్పత్తి కొరతను ఎదుర్కొనేందుకు అత్యధిక ధరలను సరళీకృతం చేసి సమస్యను అధిగమించడంలో విజయవంతమైంది. అదే సమయంలో ప్రభుత్వ రంగ పరిశ్రమలు మరియు వ్యవసాయం ఉత్పత్తులను సబ్సిడీ చేయటం కొనసాగింది. 1990 ప్రారంభంలో బలహీనంగా ఉన్న ద్రవ్య విధానాలు అధిక ద్రవ్యోల్బణ అధికరించడానికి దారితీఇసాయి.1993 సంవత్సరానికి ఒక క్యాలెండర్ సంవత్సరంలో ఉక్రెయిన్ ద్రవ్యోల్బణం ప్రపంచ రికార్డు స్థాయికి చేరుకుంది. స్థిర ఆదాయం ఉన్నవారు కనీస అవసరాలు భర్తీ చేసుకోలేక చాలామంది బాధపడ్డారు.


query: పాకాల యశోదారెడ్డి తల్లిదండ్రుల పేర్లేమిటి?

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: యశోదారెడ్డి 1929, ఆగష్టు 8 న మహబూబ్ నగర్ జిల్లా, బిజినేపల్లి లో జన్మించారు.[1].సరస్వతమ్మ, కాశిరెడ్డి ఈమె తల్లిదండ్రులు [2]

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: పాకాల యశోదారెడ్డి ( ఆగష్టు 8, 1929 - అక్టోబర్ 7, 2007) ప్రముఖ రచయిత్రి. ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం తెలుగుశాఖలో ఆచార్యులుగా పనిచేసి, పదవీ విరమణ చేసింది. ఆమె ధర్మశాల, ఎచ్చమ్మ కథలు తదితర కథాసంపుటులను వెలువరించింది. తెలంగాణ సజీవ భాషను ఆమె తన రచనల్లో వాడి పలువురి మన్ననలు పొందింది. ఆమె రాసిన కవితాసంపుటి కూడా వెలువడింది. పలు సాహిత్య విమర్శనా గ్రంథాలు రాసింది. తెలుగు ప్రాచీన సాహిత్యంపై ఆమె చేసిన ప్రసంగాలు పండితుల మన్ననలు పొందాయి. ఆకాశవాణిలో తెలంగాణ మాండలికంలో ప్రసంగం చేసిన తొలి రచయితగా ఆమె పేరు పొందింది. ఆమె ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్ర అధికార భాషా సంఘం అధ్యక్షురాలుగా కూడా పనిచేసింది.

title: యశోదారెడ్డి

text: యశోదారెడ్డి పేరుతో అనేక వ్యక్తులు కలరు

title: గదంకి

text:
గాదంకి, చిత్తూరు జిల్లా, పాకాల మండలానికి చెందిన గ్రామము.
గాదంకి ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రం, చిత్తూరు జిల్లా, పాకాల మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన పాకాల నుండి 5 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన తిరుపతి నుండి 35 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 701 ఇళ్లతో, 2527 జనాభాతో 758 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1230, ఆడవారి సంఖ్య 1297. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 418 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 128. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 596198.పిన్ కోడ్: 517112.
గ్రామంలో ప్రభుత్వ ప్రాథమిక పాఠశాలలు ఐదు, ప్రభుత్వ ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల ఒకటి , ప్రభుత్వ మాధ్యమిక పాఠశాల ఒకటి ఉన్నాయి. సమీప బాలబడి, సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం పాకాలలో ఉంది. సమీప జూనియర్ కళాశాల, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్/ సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల పాకాలలోను, ఇంజనీరింగ్ కళాశాల, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల తిరుపతి లోనూ ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, మేనేజిమెంటు కళాశాల తిరుపతిలోను, పాలీటెక్నిక్ చంద్రగిరిలోనూ ఉన్నాయి. ఉన్నాయి.

title: పాకాల (అయోమయ నివృత్తి)

text:
పాకాల, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రములోని చిత్తూరు జిల్లాకు చెందిన ఒక గ్రామం మరియు మండల కేంద్రం.
పాకాల తెలుగు వారిలో కొందరి ఇంటి పేరు.

title: నాగమ్మ అగ్రహారం

text:
నాగమ్మ అగ్రహారం, చిత్తూరు జిల్లా, పాకాల మండలానికి చెందిన గ్రామము.
నాగమ్మాగ్రహారం చిత్తూరు జిల్లా, పాకాల మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన పాకాల నుండి 12 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన చిత్తూరు నుండి 32 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1 ఇళ్లతో, 4 జనాభాతో 164 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1, ఆడవారి సంఖ్య 3. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 0 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 0. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 596200.పిన్ కోడ్: 517112.
సమీప బాలబడి, ప్రాథమిక పాఠశాల, ప్రాథమికోన్నత పాఠశాల, మాధ్యమిక పాఠశాల ఒడ్డేపల్లెలో ఉన్నాయి. ఉన్నాయి.
సమీప జూనియర్ కళాశాల పెనుమూరులోను, ప్రభుత్వ ఆర్ట్స్/ సైన్స్ డిగ్రీ కళాశాల, అనియత విద్యా కేంద్రం పాకాలలోను ఉన్నాయి. సమీప వైద్య కళాశాల, దివ్యాంగుల ప్రత్యేక పాఠశాల, సమీప వృత్తి విద్యా శిక్షణ పాఠశాల తిరుపతి లోనూ , పాలీటెక్నిక్ చంద్రగిరిలోను, మేనేజిమెంటు కళాశాల చిత్తూరులోనూ ఉన్నాయి.

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: పారిజాతాపహరణం, ఉత్తర హరివంశం, తెలుగు సామెతలు, ఆంధ్ర క్రియా స్వరూపమణి దీపిక మొదలగు పుస్తకాలకు సంపాదకత్వం వహించి, విలువైన పీఠికలను రాసి, వెలువరించింది[2].

title: దామల్చెరువు

text:
దామల్చెరువు, చిత్తూరు జిల్లా, పాకాల మండలానికి చెందిన గ్రామము.
ఇది చిత్తూరు .. కడప.. చిత్తూరు రహదారిపై చిత్తూరుకి సుమారు ముప్పై కిలో మీటర్ల దూరం లోను పాకాలకు నాలుగు మైళ్ల దూరం లోను ఉంది. అదే విదంగా పాకాల .. ధర్మవరం రైల్వే లైనులో పాకాల తర్వాత రెండో స్టేషను దామల చెరువు. రైల్వే ష్టేషన్ సమీపాన పెద్ద మామిడి పళ్ల "మండి" ఉంది. రాష్ట్రంలోనె ఇది ప్రసిద్ధి పొందిన మామిడి కాయల "మండి". ఇక్కడి నుండి దేశంలోని ఇతర ప్రాంతాలకు మామిడి కాయలు ఎగుమతి అవుతున్నాయి. మామిడి పళ్లకు ప్రసిద్ధి పొందినందున దీన్ని "మాంగో నగర్" అని కూడా అంటారు. ఇక్కడికి చుట్టు పక్కల అనేక మామిడి పళ్ల గుజ్జు తీసె పరిశ్రమలు వెలిశాయి. ఈ గ్రామము "పాల కోవాకు" కూడా ప్రసిద్ధి. "పాల కోవా" తయారు చేసె అనేక 'బట్టీలు' ఇక్కడ ఉన్నాయి. పాల కోవా ఇక్కడి నుండి బెంగళూరు, హైదరాబాదుకు ఎగుమతి అవుతున్నది.

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: ద్విపద వాజ్మయం ప్రబంధ వాజ్మయం భారతీయ చిత్రకళ భాగవత సుధ మా ఊరి ముచ్చట్లు (1973) ఎచ్చమ్మ కథలు (1999) ధర్మశాల (2000) ఉగాదికి ఉయ్యాల భావిక

title: పాకాల గ్రామము

text: పాకాల, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రములోని చిత్తూరు జిల్లాకు చెందిన ఒక గ్రామం మరియు అదేపేరుగల మండలము. నకు కేంద్రం. పాకాల మండలము. మామిడి మరియు చింతపండు పంటలకు ప్రసిద్ధి, ప్రధానముగ పాకాల రైల్వేజంక్షన్ ఇక్కడ నుంచి ముంబై, బెంగుళూరు, డిల్లి, పుణే, చెన్నై, మధురై, వంటి మహానగరాలకు రైల్ సహాయము ఉంది. ఎస్.టి.డ్. కోడ్08585 Pin Code : 517112

title: డి.యశోదారెడ్డి

text: యశోదారెడ్డి 1925, ఆగష్టు 5న ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో జన్మించింది. ఈమె తండ్రి జి.నాగిరెడ్డి. ఈమె డి.రంగె రామానుజం ను వివాహం చేసుకున్నది. వీరికి ఒక కొడుకు, ఒక కుమార్తె. ఈమె బి.ఏ డిగ్రీతో పట్టభద్రురాలై, ఆ తర్వాత ఎల్.ఎల్.బి చదివింది. 1962 ఫిబ్రవరిలో జరిగిన మూడవ లోక్‌సభ ఎన్నికలలో, కర్నూలు లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి భారత జాతీయ కాంగ్రేసు అభ్యర్ధిగా పోటీచేసి, 36,914 ఓట్ల ఆధిక్యతతో తన సమీప ప్రత్యర్ధి ఎం.వి.సుబ్బారెడ్డిని ఓడించి లోక్‌సభకు ఎన్నికైంది.

title: పాకాల (కొడకండ్ల మండలం)

text: పాకాల తెలంగాణ రాష్ట్రం, జనగామ జిల్లా, కొడకండ్ల మండలంలోని గ్రామం.

title: పాకాల జంక్షన్ రైల్వే స్టేషను

text: పాకాల జంక్షన్ రైల్వే స్టేషను (స్టేషన్ కోడ్:PAK) భారతదేశం లోని ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రం లోని చిత్తూరు జిల్లాలోని పాకాల నందలి, ఒక రైల్వే స్టేషను. ఇది దేశంలో 3787 వ రద్దీగా ఉండే స్టేషను.

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: ఆంధ్ర ప్రదేశ్ సాహిత్య అకాడమీ, లలిత కళా అకాడమీ, సంగీత అకాడమీలలో సభ్యురాలిగా పనిచేసింది. ఆంధ్ర సారస్వత పరిషత్, జానపద కళా సాహిత్య సంస్థలతోనూ ఆమెకు అనుబంధం ఉంది.

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: యశోదారెడ్డి మూడవ తరగతి వరకు మహబూబ్ నగర్ లో, ఉన్నత పాఠశాల విద్యను హైదరాబాద్, నారాయణగూడలోని బాలికల ఉన్నత పాఠశాలలోను పూర్తి చేసింది. రాజా బహద్దూర్ వెంకట్రామిరెడ్డి ప్రోత్సాహంతో కళాశాల విద్య కొసాగించి, ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం నుండి తెలుగు, సంస్కృత భాషలలో పోస్ట్‌గ్రాడ్యుయేషన్‌ను పూర్తి చేసింది.జర్మన్ భాషలో, భాష శాస్త్రంలో డిప్లొమా చేసింది. ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయంలోనే తెలుగులో హరివంశాలు" అను అంశంపై పరిశోధన చేసి డాక్టరేట్ పట్టాను పొందింది. 1976లో అలీఘర్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి డి.లిట్ అందుకుంది. యశోదారెడ్దికి హిందీ, ఉర్దూ, కన్నడ భాషల్లో ప్రావీణ్యంతో పాటు, జర్మన్ భాష తో కూడా పరిచయమున్నది.

title: పాకాల (కొడకండ్ల మండలం)

text: చిత్తూరు జిల్లాలో కూడా ఒక పాకాల (మండలము + గ్రామము) ఉన్నది

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: యశోదారెడ్డి కథలు తెలంగాణ జనజీవనసంస్కృతిను, తెలంగాణా మాండలిక నుడికారానికి అద్దం పడుతున్నవి. ఎచ్చమ్మ కథలకు ముందుమాటలో "ఒక జాతి సంస్కృతిలో ఆ జాతి జీవనవిధానం ప్రతిఫలిస్తుంది. ఈ సంస్కృతీ సర్వస్వం ఆ జాతి భాషలో నిక్షిప్తమై జీవిస్తుంది. ఆ భాష ఆ జాతికి ప్రత్యేకమైన ఆచార వ్యవహార, ఆర్థిక, రాజకీయ, సామాజిక మూలధాతువులను జీర్ణించుకొని రససిద్ధిని పొంది జాతీయాల్లో, పలుకుబళ్లలో, సామెతల్లో పొందుపడి ప్రభుత్వాన్ని నెరుపుతుంది. ఒక భాషలో ఒక నానుడి కానీ, సామెత కానీ, జాతీయం కానీ అలవోకగా పుట్టదు. ఆయా జాతీయులు, తలలు పండినవారి అనుభవాన్ని వీడబోసి నిగ్గుదేల్చిన సారమే ఈ నుడికారపు ఇంపుసొంపులు. అందుకే అవి భాషకు జీవనాడి. ప్రాణ ధాతువుల వంటివి అని అభిప్రాయడిన యశోదారెడ్డి కథల నిండా తెలంగాణా నుడికారపు సొంపులకు పెద్దపీట వేసింది.[7]

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: యశోదారెడ్డి 2007, అక్టోబర్ 7 న హైదరాబాదులో మరణించింది.

title: పాకాల వన్యప్రాణుల అభయారణ్యం

text: వరంగల్ జిల్లా ఖానాపురం మండలంలోని పాకాల సరస్సు తీరము చుట్టూ పాకాల వన్యప్రాణుల అభయారణ్యం ఉన్నది.

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: వర్గం:తెలుగు రచయిత్రులు వర్గం:ఆంధ్ర ప్రదేశ్ అధికార భాషా సంఘ అధ్యక్షులు వర్గం:మహబూబ్ నగర్ జిల్లా ప్రముఖులు వర్గం:1929 జననాలు వర్గం:2007 మరణాలు వర్గం:తెలుగు సాహితీకారులు వర్గం:సాహిత్యంలో మహిళలు వర్గం:ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం పూర్వ విద్యార్ధులు

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: ఆమె భర్త ప్రపంచ ప్రఖ్యాత చిత్రకారుడు పాకాల తిరుమల్ రెడ్డి. జె.జె.ఆర్ట్ కళాశాలలో చదువుకుని, కొన్నాళ్ళు లాహోర్లో పనిచేసి హైదరాబాదు తిరిగి వచ్చిన తిరుమలరెడ్డి తెలంగాణ ప్రాంతంలో స్త్రీలు చదువుకుని వేదికలు ఎక్కి మాట్లాడటం అరుదైన కాలంలో ఒక పాఠశాల ప్రసంగంలో ఆమె వక్తృత్వ ప్రతిభను చూసి, పి.టి.రెడ్డి ఆకర్షితుడై 1947లో ప్రేమ వివాహం చేసుకున్నాడు.[3] తిరుమల్ రెడ్డి గీసిన అనేక చిత్రాలకు ఆమే స్ఫూర్తి. యశోదారెడ్డి కూడా స్వతహాగా కళాపిపాసి. ఆమె రకరకాల ఇత్తడి విగ్రహాలను హాబీగా సేకరించేది. పి.టి రెడ్డి సాంగత్యంతో వాటిలోని కళానైపుణ్యాన్ని, వైెభవాన్ని ఆమె గుర్తించగలిగేవారు. భర్త చిత్రకళా ప్రదర్శన ఏర్పాటు చేసినపుడు ఒక కార్యకర్తగా పని చేసి అది విజయవంతం అయ్యేందుకు దోహదపడేది.[4]

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: కావ్యానుశీలనం (డాక్టర్ కులశేఖర్‌రావుతో కలిసి) చిరు గజ్జెలు (ఆళ్వార్‌స్వామి, సి. నారాయణరెడ్డిలతో కలిసి)

title: పదిపుట్ల బయలు

text: పదిపుట్లబయలు, చిత్తూరు జిల్లా, పాకాల మండలానికి చెందిన గ్రామము.[1] ఈ గ్రామము చిత్తూరు... కడప రహదారి పైనే ఉంది. ఇక్కడి భూములు సారవంతమనందున పంటలు బాగా పండును. ముఖ్యంగా, వరి, అరటి, వేరుశనగ, మామిడి మొదలగు నవి ఎక్కువగా పండును. పదిపుట్లబయలు చిత్తూరు జిల్లా, పాకాల మండలంలోని గ్రామం. ఇది మండల కేంద్రమైన పాకాల నుండి 14 కి. మీ. దూరం లోను, సమీప పట్టణమైన చిత్తూరు నుండి 35 కి. మీ. దూరంలోనూ ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 740 ఇళ్లతో, 3065 జనాభాతో 467 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 1525, ఆడవారి సంఖ్య 1540. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 140 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 101. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 596188[2].పిన్ కోడ్: 517152.

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: యశోదారెడ్డి కథారచయిత్రిగానే కాకుండా కవయిత్రిగానూ ప్రసిద్డులే. ఆమె రాసిన కవితలు అనేక పత్రికలలో ముద్రించబడ్డాయి. స్వయంగా తానే తన కవితలను ' ఉగాదికి ఉయ్యాల , భావిక అనే రెండు సంపుటాలగా వెలువరించారు.[8]. మలేషియాలో జరిగిన తెలుగు సమ్మేళనంలో కవయిత్రిగా పాల్గొని, ప్రశంసలందుంది.

title: పాకాల తిరుమల్ రెడ్డి

text: పాకాల తిరుమల్ రెడ్డి (జనవరి 4, 1915 - అక్టోబర్ 21, 1996) చిత్రకళారంగంలో పి.టి.రెడ్డి గా చిరపరిచితుడు. అంతర్జాతీయ ఖ్యాతినార్జించిన చిత్రకారుల్లో పి.టి.రెడ్డి ముఖ్యుడు. ఆరు దశాబ్దాలుగా చిత్రకళారంగంలో అలుపెరుగని కృషి చేసిన మహనీయుడు ఆయన. మరణించే వరకు కుంచెలను రంగరించిన తెలంగాణ చిత్రకారుడాయన.

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: 1955లో హైదరాబాద్, కోఠి మహిళా కళాశాలలో అధ్యాపకురాలిగా ఉద్యోగ జీవితం ప్రాంభించింది. తరువాత రీడర్‌గా, ప్రొఫెసర్‌గా ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయంలో పనిచేసి, 1989లో పదవీ విరమణ చేసింది. [5]

title: పాకాల యశోదారెడ్డి

text: యశోదారెడ్డి వందకు పైగా కథలు వ్రాసినా వాటిలో 63 మాత్రమే పుస్తక రూపంలో వచ్చినవి. ఈమె ప్రచురించిన మూడు కథా సంపుటాల్లో, మావూరి ముచ్చట్లు (1973) కథా సంపుటి 1920-40 నాటి తెలంగాణ గ్రామీణ జీవన విధానాన్ని చిత్రీకరిస్తే, ఎచ్చమ్మ కథలు (1999) 1950-70 నాటి తెలంగాణ సంస్కృతికి ప్రతీకలు, ధర్మశాల (2000) కథా సంపుటి 1980-1990 నాటికి తెలంగాణ సమాజంలో వచ్చిన మార్పులకు దర్పణం పట్టింది. ఈ మూడు కథా సంపుటాల్లో ఈమె తెలంగాణ భాషను, యాసను, సంస్కృతిని మరియు సామాజిక జీవితాన్నిఅక్షర బద్ధం చేసింది.[6] మావూరి ముచ్చట్లు, ఎచ్చమ్మ కథలు, పాలమూరు జిల్లా మాండలికంలో వ్రాస్తే, ధర్మశాల కథా సంపుటిని మాత్రం వ్యవహారిక తెలుగు భాషలో వ్రాసింది.

title: పాకాల గ్రామము

text: పాకాల చిత్తూరు జిల్లా, ఇదే పేరుతో ఉన్న మండలం యొక్క కేంద్రము. ఇది సమీప పట్టణమైన చిత్తూరు నుండి '36 కి. మీ. దూరంలో ఉంది. 2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 5615 ఇళ్లతో, 21565 జనాభాతో 2710 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 10613, ఆడవారి సంఖ్య 10952. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 6331 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 252. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 596197.పిన్ కోడ్: 517112.

title: వజ్జేరు పల్లి

text:
ఈ గ్రామము పాకాల గ్రామముతో కలిసివున్నది. తిరుపతి - మదనపల్లె, తిరుపతి పెనుమూరు మార్గ కూడలిలో ఉంది. పాకాల రైల్వే జంక్షను ఇక్కడే ఉంది. కనుక రైల్వే రవాణా, రోడ్డు రవాణాకు అనుకూలముగా ఉంది.
వరి, చెరుకు, మామిడి పంటలు ప్రధానమైనవి.
వ్యవసాయం, వ్యాపారము ప్రధాన వృత్తులు, రైల్వేకార్మికులు

title: పాకాల మండలం

text:
పాకాల, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ రాష్ట్రములోని చిత్తూరు జిల్లాకు మండలము. నకు కేంద్రం. పాకాల మండలము. మామిడి మరియు చింతపండు పంటలకు ప్రసిద్ధి, ప్రధానముగ పాకాల రైల్వేజంక్షన్ ఇక్కడ నుంచి ముంబై, బెంగుళూరు, డిల్లి, పుణే, చెన్నై, మధురై, వంటి మహానగరాలకు రైల్ సహాయము ఉంది. ఎస్.టి.డ్. కోడ్08585 Pin Code : 517112 చిటిపిరాళ్ళ, 4 కి.మీ. అయ్యప్పగారి పల్లె 4 కి.మీ. పి.కొత్తకోట 5 కి.మీ. పెద్దరామాపురం. 5 కి.మీ. ఆదెనపల్లె 6 కి.మీ. దూరములో వున్న గ్రామాలు.
మండలాలు. పూతలపట్టు, పెనుమూరు, ఐరాల, పులిచెర్ల మండలాలు చుట్టు ఉన్నాయి.