text:
ఈ ఫోటోలో రాహుల్ గాంధీతో పాటు ఉన్నది ఒవైసీ సభలో పాకిస్థాన్ జిందాబాద్ నినాదాలు చేసిన అమూల్య లియోనా కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 24, 2022
ఒవైసీ సమావేశంలో ‘పాకిస్థాన్ జిందాబాద్’ నినాదాలు చేసిన అమ్మాయిని కాంగ్రెస్ నాయకుడు రాహుల్ గాంధీ భారత్ జోడో యాత్రలో కౌగిలించుకున్న దృశ్యం, అంటూ సోషల్ మీడియాలో ఒక ఫోటో షేర్ అవుతోంది. 2020 ఫిబ్రవరి నెలలో కర్ణాటకలో అసదుద్దీన్ ఒవైసీ హాజరయిన ఒక బహిరంగ సభలో అమూల్య లియోనా ‘పాకిస్థాన్ జిందాబాద్’ అనే నినాదాలు చేసింది. 2024 ఎన్నికలకు ముందు జాతి వ్యతిరేకులందరిని ఏకం చేయడమే లక్ష్యంగా రాహుల్ గాంధీ భారత్ జోడో యాత్ర నిర్వహిస్తున్నారని ఈ పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్టులో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: అసదుద్దీన్ ఒవైసీ సభలో పాకిస్థాన్ అనుకూల నినాదాలు చేసిన అమూల్య లియోనాను రాహుల్ గాంధీ, భారత్ జోడో యాత్రలో కలుసుకున్నారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఈ ఫోటోలో రాహుల్ గాంధీ కౌగిలించుకున్నది కేరళ స్టూడెంట్ యూనియన్ ఎర్నాకుళం జిల్లా సెక్రెటరీ మివా ఆండ్రిలియో, ఒవైసీ సభలో పాకిస్థాన్ జిందాబాద్ నినాదాలు చేసిన అమూల్య లియోనా నొరోన్హా కాదు. ఈ ఫోటోని ఆండ్రిలియో 21 సెప్టెంబర్ 2022 నాడు తన ఇన్‌స్టాగ్రామ్ పేజీలో షేర్ చేసింది. కావున, పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పు.
పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటోని రివర్స్ ఇమేజ్ సర్చ్ చేసి వెతికితే, ఇదే ఫోటోని ట్వీట్ చేస్తూ కొందరు యూసర్లు ఫోటోలో రాహుల్ గాంధీతో పాటు ఉన్నది కేరళ స్టూడెంట్ యూనియన్ (KSU) లీడర్ మివా జాలీ అని తెలిపారు. ఆ ట్వీట్లని ఇక్కడ, ఇక్కడ చూడవచ్చు.
ఈ వివరాల ఆధారంగా ఆ ఫోటోకి సంబంధించిన మరింత సమాచారం కోసం వెతికితే, ఇదే ఫోటో మివా ఆండ్రిలియో ఇన్‌స్టాగ్రామ్ పేజీలో దొరికింది. “నా జీవితంలో అత్యంత ఆనందించదగ రోజు. మన రాగా” (తెలుగులో అనువధించిన తరువాత), అని తెలుపుతూ మివా ఆండ్రిలియో ఈ ఫోటోని 21 సెప్టెంబర్ 2022 నాడు షేర్ చేసింది. రాహుల్ గాంధీని తాను కలుసుకున్న వీడియోని కూడా మివా జాలీ మరొక ఇన్‌స్టాగ్రామ్ పోస్టులో షేర్ చేసింది.
A post shared by Miva_JollY_αndRE _LeO😍😘 (@miva_andreleo)
మివా ఆండ్రిలియో కేరళ కాంగ్రెస్ స్టూడెంట్ యూనియన్ ఎర్నాకుళం జిల్లా సెక్రెటరీ అని తెలిసింది. KSU అనేది ఇండియన్ నేషనల్ కాంగ్రెస్ (INC) పార్టీ తరుపున కేరళలో పనిచేస్తున్న ఒక విద్యార్థి విభాగం. మివా ఆండ్రిలియో షేర్ చేసిన మరికొన్ని ఇన్‌స్టాగ్రామ్ ఫోటోలలో తాను KSU జెండాలను పట్టుకున్న దృశ్యాలను చూడవచ్చు. పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటోలో రాహుల్ గాంధీతో పాటు ఉన్నది KSU మెంబర్ మివా జాలీ అని స్పష్టం చేస్తూ పలు కాంగ్రెస్ అధికారిక ట్విటర్ హ్యాండిల్స్ మరియు కాంగ్రెస్ నాయకులు ట్వీట్లు పెట్టారు. అవి ఇక్కడ, ఇక్కడ చూడవచ్చు.
‘పాకిస్థాన్ జిందాబాద్’ నినాదాలు చేసినందుకు అరెస్ట్ అయిన బెంగుళూరు విధ్యార్ధిని అమూల్య లియోనా, 2020 జూన్ నెలలో కోర్టు బెయిల్ మంజూరు చేయడంతో జైలు నుండి విడుదలయ్యారు. కానీ, పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటోలో రాహుల్ గాంధీతో పాటు కనిపిస్తున్నది అమూల్య లియోనా కాదు, KSU లీడర్ మివా ఆండ్రిలియో.
చివరగా, ఈ ఫోటోలో రాహుల్ గాంధీతో పాటు కనిపిస్తున్నది KSU ఎర్నాకుళం సెక్రెటరీ మివా ఆండ్రిలియో, ఒవైసీ సభలో పాకిస్థాన్ జిందాబాద్ నినాదాలు చేసిన అమూల్య లియోనా కాదు.

created: September 24, 2022


text:
వీడియోలో హరినామ సంకీర్తన చేస్తున్నది ప్రఖ్యాత భక్తి గాయకురాలు గీతాంజలి రాయ్, మహమ్మద్ రఫీ మనవరాలు కాదు. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 28, 2020
హిందూ సాంప్రదాయ వేషధారణలో హరినామ సంకీర్తన చేస్తున్న ప్రఖ్యాత గాయకుడు మహమ్మద్ రఫీ మనవరాలు, అంటూ షేర్ చేస్తున్న ఒక పోస్ట్ సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతోంది. ఆ పోస్టులో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: హిందూ వేషధారణలో హరినామ సంకీర్తన చేస్తున్న ప్రఖ్యాత గాయకుడు మహమ్మద్ రఫీ మనవరాలు.
ఫాక్ట్ (నిజం): వీడియోలో హరినామ సంకీర్తన చేస్తున్నది భక్తి గాయకురాలు గీతాంజలి  రాయ్, మహమ్మద్ రఫీ మనవరాలు కాదు. 2013లో చిన్మయ్ సంస్థ వారు నిర్వహించిన భజన కార్యక్రమంలో లో గీతాంజలి రాయ్ ఈ ప్రదర్శన ఇచ్చినట్టు విశ్లేషణలో తెలిసింది. కావున, పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పు.
పోస్టులో షేర్ చేసిన వీడియో యొక్క స్క్రీన్ షాట్లని రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేయగా, ‘Spirtual Mantras and Bhajans’ అనే యూట్యూబ్ ఛానల్ ఈ వీడియోని 2017లో పోస్ట్ చేసినట్టు తెలిసింది. వీడియోలో హరినామ సంకీర్తన చేస్తున్నది గీతాంజలి రాయ్ అని ఆ వీడియో వివరణలో తెలపారు. ఈ వివరాల ఆధారంగా ఆ వీడియో గురించిన సమాచారం కోసం వెతకగా, పోస్టులో షేర్ చేసిన అదే వీడియోని గీతాంజలి రాయ్ అధికారిక యూట్యూబ్ ఛానెల్లో ‘14 ఏప్రిల్ 2013’ నాడు అప్లోడ్ చేసినట్టు తెలిసింది. చిన్మయ సంస్థ వారు నిర్వహించిన భజన కార్యక్రమంలో, గీతాంజలి రాయ్ చేసిన ప్రదర్శనకి సంబంధించిన వీడియో అని అందులో తెలిపారు.
పూణే నగరానికి చెందిన ప్రఖ్యాత భక్తి గాయకురాలు గీతాంజలి  రాయ్, వివిధ దేశాలలో జరిగే భజన కార్యక్రమాల్లో అలాగే, కాన్సర్ట్ లలో ప్రదర్శన ఇస్తుంటారు.  ఆమె ‘ఆర్ట్ అఫ్ లివింగ్’ సంస్థలో కూడా సభ్యురాలుగా ఉన్నారు. గీతాంజలి రాయ్ చేసిన మరికొన్ని ప్రదర్శనలని ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడవచ్చు.
పోస్టులోని ఇదే వీడియోని చూపిస్తూ ఇదివరకు కొందరు గీతాంజలి రాయ్ ని మహమ్మద్ రఫీ కూతురు అని కూడా సోషల్ మీడియాలో పోస్ట్లు పెట్టారు. అలాగే, గీతాంజలి రాయ్  కాకుండా మరికొందరిని కూడా మహమ్మద్ రఫీ మనవరాలుగా సోషల్ మీడియాలో వైరల్ చేసారు. వీరికి ప్రఖ్యాత గాయకుడు మహమ్మద్ రఫికి ఎటువంటి సంబంధము లేదు.
చివరగా, వీడియోలో హరినామ సంకీర్తన చేస్తున్నది ప్రఖ్యాత భక్తి గాయకురాలు గీతాంజలి రాయ్, మహమ్మద్ రఫీ మనవరాలు కాదు.

source: news-factly

created: September 28, 2020

license: Creative Commons - Attribution - https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

author: Sai Krishna Muthyanolla


text:
ఈ వీడియోలో భారతమాత ఫోటోని లాగేసే ప్రయత్నం చేస్తున్న మహిళ ముస్లిం మతస్తురాలు కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 3, 2022
‘రిపబ్లిక్ డే’ రోజున జెండా వందనమే చేయకూడదని భారతమాత ఫోటోని ముంబైలో ఒక ముస్లిం మహిళ లాగేసే ప్రయత్నం చేయగా, అక్కడ ఉన్న ప్రజలు తనను అడ్డుకున్నారని, అలా అడ్డుకున్న వారిపై ఆ ముస్లిం మహిళ దాడి చేసినట్టు చెప్తూ ఒక వీడియోని సోషల్ మీడియాలో కొంత మంది షేర్ చేస్తున్నారు. “ప్రపంచంలో ఏ ముస్లిం దేశంలో కూడా లేనన్ని హక్కులు వీళ్ళు భారతదేశంలో అనుభవిస్తూ కూడా ఎందుకింత పగ ఈ దేశం మీద?”, అని కూడా పోస్ట్‌లో ప్రశ్నిస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్‌లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ‘రిపబ్లిక్ డే’ రోజున జెండా వందనమే చేయకూడదని భారతమాత ఫోటోని ముంబైలో ఒక ముస్లిం మహిళ లాగేసే ప్రయత్నం చేసి, అడ్డుకున్న వారిపై దాడి చేస్తున్న వీడియో.
ఫాక్ట్: వీడియోలోని ఘటన ‘రిపబ్లిక్ డే’ రోజున మహారాష్ట్రలోని థానే ప్రాంతంలోని లోధా అమరా కాంప్లెక్స్‌లో జరిగింది. ఆ ఘటనలో ఎటువంటి మతపరమైన కోణం లేదు. వీడియోలోని మహిళ ముస్లిం మతస్తురాలు కాదు, తను ఒక పంజాబీ హిందూ. కావున పోస్ట్‌లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్ట్‌లోని వీడియో యొక్క స్క్రీన్‌షాట్స్‌ని గూగుల్ రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్‌లో వెతకగా, ఆ వీడియోపై వివిధ వార్తాసంస్థలు ప్రచురించిన న్యూస్ ఆర్టికల్స్ సెర్చ్ రిజల్ట్స్‌లో వచ్చాయి. వాటిని ఇక్కడ, ఇక్కడ, ఇక్కడ, మరియు ఇక్కడ చదవచ్చు. వీడియోలోని ఘటన ‘రిపబ్లిక్ డే’ రోజున ముంబై-థానే ప్రాంతంలోని లోధా అమరా కాంప్లెక్స్‌లో జరిగినట్టు తెలిసింది. ఆర్టికల్స్‌లో ఎక్కడా కూడా వీడియోలోని మహిళ ముస్లిం మతస్తురాలని కానీ, ఆ ఘటనలో మతపరమైన కోణం ఉందని కానీ రాసి లేదు.
వీడియోలోని మహిళ పేరు ‘కనిక భూపిందర్ సేఖ్రి’ అని, తను అలా ఎందుకు చేసిందో చెప్తూ పెట్టిన ట్వీట్ ఫోటోలను ‘మెన్స్ డే ఔట్’ అర్టికల్‌లో చదవచ్చు. అంతేకాదు, ఆ మహిళ పంజాబీ హిందూ అని, ముస్లిం మతస్తురాలు కాదని ‘చెక్‌పోస్ట్-మరాఠీ’ వారికి కపూర్‌బావడి పోలీసులు తెలిపినట్టు ఇక్కడ చదవచ్చు. ఆ మహిళపై ‘NC’ రిజిస్టర్ చేసినట్టు థానే సిటీ పోలీసు వారు ట్వీట్ చేసారు. ఆ మహిళ మానసిక స్థితి సరిగ్గా లేదని కొందరు తెలిపినట్టు కూడా కొన్ని వార్తాసంస్థలు రిపోర్ట్ చేసాయి.
చివరగా, వీడియోలో భారతమాత ఫోటోని లాగేసే ప్రయత్నం చేస్తున్న మహిళ ముస్లిం మతస్తురాలు కాదు. ఆ ఘటనలో ఎటువంటి మతపరమైన కోణం లేదు.

created: February 3, 2022


text:
ఈ ఫొటోలో జీన్స్, హూడీ ధరించినది కర్ణాటక హిజాబ్ వివాద సమయంలో నిరసన తెలిపిన ముస్కాన్ ఖాన్ కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
June 14, 2023
ఒకే అమ్మాయికి చెందినవిగా క్లెయిమ్ చేయబడుతున్న రెండు ఫొటోల కొలాజ్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో చక్కర్లు కొడుతోంది. ఎడమ వైపున ఉన్న ఫోటోలో హిజాబ్ ధరించిన అమ్మాయి ఉండగా, కుడి వైపున ఉన్న ఫోటోలో జీన్స్ మరియు హూడీ ధరించిన ఒక మహిళ ఉంది. జీన్స్ మరియు హూడీలో ఉన్న మహిళ బీబీ ముస్కాన్ ఖాన్ అని దానితో పాటుగా ఉన్న వివరణ సూచిస్తుంది, గత సంవత్సరం కర్ణాటకలో హిజాబ్ వివాదం సమయంలో తను హిజాబ్ ధరించడాన్ని వ్యతిరేకించిన ఒక యువకుల గుంపును ముస్కాన్ ఎదుర్కొంది (ఇక్కడ మరియ ఇక్కడ). ‘ఇక్కడ హిజాబ్ తో..విదేశాల్లో జీన్స్ T షర్ట్ తో..ఇక్కడ మత ఘర్షణలు పెంచాలని వాళ్లు చేసిన కుట్ర ఈ హిజాబ్ ఆందోళనలు..’ అని ఈ ఫోటోని షేర్ చేసిన పోస్టు వివరణలో ఉంది.  ఈ కథనం ద్వారా ఈ పోస్టు వెనుక ఉన్న నిజానిజాలు ఏంటో పరిశీలిద్దాం.
క్లెయిమ్: ఫోటోలో జీన్స్ మరియు హూడీ ధరించిన మహిళ కర్ణాటక హిజాబ్ నిరసనకారురాలు ముస్కాన్ ఖాన్.
ఫాక్ట్(నిజం): ఈ కోలాజ్‌లో ఇద్దరు వేర్వేరు మహిళల ఫోటోలు ఉన్నాయి. ఎడమవైపు ఉన్న వ్యక్తి ముస్కాన్ ఖాన్ అయితే, కుడి వైపున ఉన్న ఫోటో RJ సయేమాకు చెందినది. కాబట్టి, పోస్ట్‌లో చేసిన క్లెయిమ్ తప్పు.
జీన్స్ మరియు హూడీలో ఉన్న మహిళ ఫోటోపై రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేయగా, ఇది ప్రముఖ రేడియో జాకీ అయిన RJ సయేమాకు చెందిన ఫోటో అని తెలిసింది. సయేమా 6 జూన్ 2023న “లండన్ ఈజ్ బ్యూటిఫుల్” అనే శీర్షికతో కొన్ని చిత్రాలను తన ట్విట్టర్లో పోస్ట్ చేశారు. దీంట్లో ఉన్న మొదటి ఫోటో వైరల్ అవుతున్న కోలాజ్‌లో కుడి వైపు ఉన్న ఫోటో ఒకటే.  జీన్స్ మరియు హూడీలో ఉన్న మహిళ RJ సయేమా అని, ముస్కాన్ ఖాన్ కాదని ఇది నిర్ధారిస్తుంది.
London is beautiful❤ pic.twitter.com/M3S0IUNcdh
ముస్కాన్ ఖాన్ కర్ణాటకలో హిజాబ్ వివాద సమయంలో పాపులర్ అయింది. అయితే, గతంలో తను మరణించినట్లు ఒక తప్పుడు వార్త సోషల్ మీడియాలో ప్రచురించబడింది. ఆ సమయంలో అది తప్పుడు సమాచారమని మేము ఒక ఆర్టికల్ ప్రచురించాము.
మొత్తానికి, జీన్స్ మరియు హూడీలో ఉన్న మహిళ కర్ణాటక హిజాబ్ నిరసనకారురాలు అయిన ముస్కాన్ ఖాన్ కాదు.


text:
ఈ ఫోటోలో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ పాదాభివందనం చేస్తున్న మహిళ ఐఏఎస్ అధికారి ఆర్తి డోగ్రా కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
December 22, 2021
ఉత్తరప్రదేశ్ శ్రీ కాశీ విశ్వనాధ్ కారిడార్ ప్రారంభోత్సవ కార్యక్రమంలో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ దివ్యాంగురాలైన ఐఏఎస్ అధికారి ఆర్తి డోగ్రా కాళ్ళకు పాదాభివందనం చేస్తున్న దృశ్యం, అంటూ సోషల్ మీడియాలో ఒక ఫోటో షేర్ అవుతుంది. శ్రీ కాశీ విశ్వనాధ్ కారిడార్ పునర్నిర్మాణ పనులకు చీఫ్ ఆర్కిటెక్ట్ భాధ్యతలు నిర్వహించిన ఆర్తి డోగ్రా పాదాలకు నరేంద్ర మోదీ నమస్కరిస్తున్న దృశ్యాలని మరికొందరు ఈ ఫోటోని షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్టులో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ఉత్తరప్రదేశ్ శ్రీ కాశీ విశ్వనాధ్ కారిడార్ ప్రారంభోత్సవ కార్యక్రమంలో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ దివ్యాంగురాలైన ఐఏఎస్ అధికారి ఆర్తి డోగ్రా కాళ్ళకు పాదాభివందనం చేస్తున్న దృశ్యం.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఈ ఫోటోలో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, శిఖా అనే ఒక దివ్యాంగురాలి పాదాలకు నమస్కరిస్తున్నారు. శ్రీ కాశీ విశ్వనాధ్ కారిడార్ ప్రారంభోత్సవ కార్యక్రమంలో నరేంద్ర మోదీకి నమస్కరించడానికి వెళ్ళిన శిఖా అనే దివ్యాంగురాలిని నరేంద్ర మోదీ తిరిగి పాదాభివందనం చేసారు. 2006 సంవత్సరంలో యుపిఎస్‌సి క్లియర్ చేసి ఆర్తి డోగ్రా, ప్రస్తుతం రాజస్తాన్ ప్రభుత్వం CMO ఆఫీసులో స్పెషల్ సెక్రటరీగా పనిచేస్తున్నారు. ఆర్తి డోగ్రాకు శ్రీ కాశీ విశ్వనాధ్ కారిడార్ పునర్నిర్మాణ పనులలో ఎటువంటి ప్రమేయం లేదు. కావున, పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పుదోవ పట్టించేలా ఉంది.
పోస్టులో చేసిన ఫోటోకి సంబంధించిన వివరాల కోసం గుగూల్‌లో వెతికితే, ఇదే ఫోటోని షేర్ చేస్తూ ‘Zee News’ ఛానల్ 16 డిసెంబర్ 2021 నాడు ఆర్టికల్ పబ్లిష్ చేసినట్టు తెలిసింది. శ్రీ కాశీ విశ్వనాధ్ కారిడార్ ప్రారంభోత్సవ కార్యక్రమంలో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, శిఖా అనే ఒక దివ్యాంగురాలి పాదాలకు నమస్కరించినట్టు ఈ ఆర్టికల్‌లో రిపోర్ట్ చేసారు. శ్రీ కాశీ విశ్వనాధ్ కారిడార్ ప్రారంభోత్సవ కార్యక్రమంలో నరేంద్ర మోదీ పాదాలకు నమస్కరించడానికి వెళ్ళిన శిఖా అనే ఈ మహిళకు నరేంద్ర మోదీ తిరిగి పాదాభివందనం చేసినట్టు ఆర్టికల్‌లో తెలిపారు. స్త్రీలు,  దివ్యాంగులపై నరేందర్ మోదీకి ఉన్న గౌరవానికి ఈ చర్య ప్రతీక అని పలు బీజేపి నాయకులు ఈ ఫోటోని తమ సోషల్ మీడియా పేజీలలో షేర్ చేసారు.
ఈ విషయాన్ని రిపోర్ట్ చేస్తూ పబ్లిష్ అయిన న్యూస్ ఆర్టికల్స్‌ని ఇక్కడ, ఇక్కడ చూడవచ్చు. నరేంద్ర మోదీ పాదాభివందనం చేసిన శిఖా అనే మహిళని ‘న్యూస్ 18’ ఛానల్ ఇంటర్వ్యూ చేసింది. శిఖా మీడియాతో మాట్లాడుతూ, ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ అలాగే, యోగి ఆదిత్యనాథ్ తనని ఆప్యాయంగా పలకరించారని తెలిపింది. వికలాంగుల అభ్యున్నతి మీద నరేంద్ర మోదీ, యోగి అదిత్యనాథ్ ప్రభుత్వానికి ఉన్న దృష్టి మరే ప్రభుత్వానికి లేదని శిఖా ఈ సందర్భంగా మీడియాకి తెలిపింది.
ఉత్తరాఖండ్ డెహ్రాడున్‌కు చెందిన ఆర్తి డోగ్రా 2006 సంవత్సరంలో యుపిఎస్‌సి క్లియర్ చేసి ఐఏఎస్ క్యాడర్ పదవిలో నియమితులైనట్టు తెలిసింది. కేవలం మూడు అడుగులు మూడు అంగుళాల పొడవు గల ఆర్తి డోగ్రా ప్రస్తుతం రాజస్తాన్ ప్రభుత్వం CMO ఆఫీసులో స్పెషల్ సెక్రటరీగా పనిచేస్తున్నారు. శ్రీ కాశీ విశ్వనాధ్ కారిడార్ పునర్నిర్మాణ పనులకు చీఫ్ ఆర్కిటెక్ట్ బాధ్యతలు నిర్వహించింది భిమాల్ పటేల్, ఆర్తి డోగ్రా కాదు. శ్రీ కాశీ విశ్వనాధ్ కారిడార్ పునర్నిర్మాణ పనులలో ఆర్తి డోగ్రా ప్రమేయం లేదు. ఐఏఎస్ అధికారి ఆర్తి డోగ్రా ఫోటోని పోస్టులో కనిపిస్తున్న మహిళ ఫోటోలని పోల్చి చూడగా, పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటోలో నరేంద్ర మోదీ పాదాభివందనం చేస్తున్నది ఐఏఎస్ అధికారి ఆర్తి డోగ్రాకు కాదని స్పష్టమయ్యింది.
చివరగా, ఈ ఫోటోలో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ పాదాభివందనం చేస్తున్న మహిళ ఐఏఎస్ అధికారి ఆర్తి డోగ్రా కాదు.

created: December 22, 2021


text:
ఈ ఫోటోలో ఉన్న మహిళలు బంగ్లాదేశ్ హిందూ స్వతంత్ర సమరయోధులు కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
March 27, 2023
బంగ్లాదేశ్‌లో 50 ఏళ్ళ క్రితం హిందువులుగా ఉన్నవారు, ఇప్పుడు ముస్లింలుగా మారిపోయారని చెప్పే క్రమంలో ఒక ఫోటో కొలాజ్ షేర్ చేస్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియా విస్తృతంగా షేర్ అవుతోంది. 1971 బంగ్లాదేశ్ విముక్తి పోరాట సమయంలో తీసిన నలుగురు మహిళలకు  సంబంధించింది అంటూ చెప్తున్న ఈ కొలాజ్లోని పాత ఫోటోలో మహిళలు బొట్టుతో హిందూ సంస్కృతిలో కనిపిస్తున్నారని, అదే ఇటీవల తీసిన ఫోటోలో ముస్లిం సంప్రదాయంలో కనిపిస్తున్నారని, తమ వాదనకి మద్దతుగా వాదిస్తునారు.
క్లెయిమ్: 1971 విముక్తి పోరాట సమయంలో తీసిన నలుగురు బంగ్లాదేశీ హిందూ మహిళ స్వతంత్ర సమరయోదుల ఫోటో.
ఫాక్ట్(నిజం): ఈ ఫోటో 1960ల ప్రారంభంలో తీయగా, ఫోటోలో ఉన్న నలుగురు మహిళలు మొదటి నుండి ముస్లిం మతాన్ని ఆచరిస్తున్నారు. ఇదే విషయం పలు మీడియా సంస్థలు ఆ మహిళల కుటుంబ సభ్యులను సంప్రదించి స్పష్టం చేసారు. అలాగే ఈ మహిళకు బంగ్లాదేశ్ స్వతంత్ర ఉద్యమంతో ఎటువంటి సంబంధం లేదని కూడా స్పష్టం చేసారు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఈ ఫోటోను రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేయగా, ఈ వైరల్ ఫోటో కొలాజ్ గురుంచి సమాచారం అందించిన వార్తా కథనం ఒకటి మాకు కనిపించింది. ఈ వార్తా సంస్థ ఫోటోలోని మహిళల కుటుంబ సభ్యులతో మాట్లాడి ఈ ఫొటోకు సంబంధించిన నిజాలను వెల్లడించింది.
ఐతే ఈ కథనం ప్రకారం ఫోటోలోని నలుగురు మహిళలు పేర్లు అయేషా అహ్మద్, రోకీయా అహ్మద్, రషీదా అహ్మద్ మరియు షహనారా అహ్మద్. ఈ నలుగురు ఢాకాలోని బనేడి కుటుంబానికి చెందినవారు కాగా,  పోస్టులో బ్లాక్ & వైట్ ఫోటో ఖుల్నాలో 1960 ప్రారంభంలో తీసినట్టు పేర్కొన్నారు. ఈ మహిళల భర్త/సోదరులు వేటకు వెళ్లివచ్చిన తరవాత వీరు ఇలా తుపాకులతో ఫోటో దిగినట్టు పేర్కొన్నారు.
తిరిగి 2017లో ఒక పెళ్లి సందర్భంలో ఈ నలుగురు మహిళలు మళ్ళీ అదే స్టైల్‌లో ఫోటో దిగినట్టు కుటుంబ సభ్యులు తెలిపారు. ఐతే ఈ ఫోటోకు బంగ్లాదేశ్ విముక్తి పోరాటానికి ఎటువంటి సంబంధం లేదని కుటుంబ సభ్యులు స్పష్టం చేసినట్టు ఈ వార్తా కథనంలో పేర్కొన్నారు. ఈ ఫోటోకు సంబంధించి ఇదే విషయాన్ని చెప్తున్న మరొక వార్తా కథనం ఇక్కడ చూడొచ్చు.
ఈ ఫోటోకు సంబంధించి మరింత సమాచారం కోసం వెతకగా, ‘Bangladesh Old Photo Archive ‘ అనే ఒక ఫేస్‌బుక్ పేజీ వైరల్ పోస్టులో బ్లాక్ & వైట్ ఫోటోను 2013లోనే షేర్ చేసిన ఒక పోస్ట్ మాకు కనిపించింది. ఈ పోస్టులోని వివరణ ప్రకారం ఈ ఫోటో 1965లో తీసింది. ఫోటో కర్టసీ ‘రెనాన్ అహ్మద్’ అని పేర్కొన్నారు.
రెనాన్ అహ్మద్ తన ఫేస్‌బుక్ అకౌంట్‌లో కూడా ఇదే ఫోటోను 1961 అన్న కాప్షన్‌తో షేర్ చేసాడు. The Quint & The Logical Indian వార్తా సంస్థలు రెనాన్ అహ్మద్ మరియు ఇతర బంగ్లాదేశీ జర్నలిస్టులను సంప్రదించి, ఈ ఫోటోలోని మహిళలు మొదటి నుండి ముస్లిం మతానికి చెందినవారే అని, అలాగే వీరికి బంగ్లాదేశ్ స్వతంత్ర ఉద్యమానికి ఎటువంటి సంబంధంలేదని స్పష్టం చేసారు.
మేము కూడా రెనాన్ అహ్మద్‌ను ఈ వైరల్ ఫోటోకు సంబంధించి వివరణ కోరుతూ ఫేస్‌బుక్ ద్వారా సంప్రదించాము.  సమాధానం వచ్చిన తర్వాత ఈ కథనం అప్డేట్ చేయబడుతుంది.
చివరగా, ఈ ఫోటోలో ఉన్న మహిళలు బంగ్లాదేశీ హిందూ స్వాతంత్ర సమరయోధులు కాదు.


text:
వీడియోలో గాంధీ హాస్పిటల్ ఫ్లోర్ పై కూర్చుని ఉన్నది హాస్పిటల్ సిబ్బంది; కొరోనా వైరస్ సోకిన రోగులు కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
July 6, 2020
ఇద్దరు మహిళలు పీపీఈ (PPE) కిట్స్ వేసుకుని హాస్పిటల్ ఫ్లోర్ పై కూర్చుని ఉన్న వీడియో ని సోషల్ మీడియా లో పోస్టు చేసి ‘గాంధీ హాస్పిటల్ లో కరోనా రోగుల యొక్క దయనీయ పరిస్థితి’ అని వైరల్ చేస్తున్నారు.  హైదరాబాద్ లో కోవిడ్-19 నిర్ధారణ అయిన వారికి గాంధీ హాస్పిటల్ లో చికిత్సని అందిస్తున్న తరుణం లో వీడియోని సోషల్ మీడియా లో పోస్టు చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
హైదరాబాద్ లోని గాంధీ హాస్పిటల్ (COVID – 19 చికిత్సకి ప్రత్యేక ఆసుపత్రి) లో కొరోనా రోగుల దయనీయ పరిస్థితి వీడియో.
ఫాక్ట్ (నిజం): వీడియోలో గాంధీ హాస్పిటల్ ఫ్లోర్ పై కూర్చుని ఉన్నది హాస్పిటల్ సిబ్బంది; కొరోనా వైరస్ సోకిన రోగులు కాదు. కావున పోస్ట్ లో చెప్పిన విషయం తప్పు.
వీడియో లోని సమాచారం ఆధారంగా గూగుల్ లో కీవర్డ్స్ తో వెతకగా, సెర్చ్ రిజల్ట్స్ లో వీడియో గాంధీ హాస్పిటల్ లో కొరోనా రోగుల పరిస్థితిది అంటూ ‘Tv9’ (ఆర్చివ్డ్) మరియు ‘Sakshi’ (ఆర్చివ్డ్) ప్రసారం చేసినట్లుగా చూడవచ్చు. ‘The News Minute’ వార్తా సంస్థ కూడా ఆ వీడియో గురించి ఆర్టికల్ ని రాసింది. అయితే, ఆ వార్తా సంస్థ వారు వీడియో గురించి సమాచారం గురించి గాంధీ హాస్పిటల్ లోని ఒక రెసిడెంట్ డాక్టర్ ని సంప్రదించినప్పుడు, వీడియో లో ఉన్నది హాస్పిటల్ శానిటేషన్ వర్కర్లని ఆయన తెలిపారు. ‘Andhra Jyoti’ వార్తా పత్రిక కూడా వీడియోలోని వారు హాస్పిటల్ నర్సులని రాసిన కథనాన్ని ఇక్కడ చూడవచ్చు. వీడియో వైరల్ అవ్వడంతో ‘TNIE’ వార్తా సంస్థ కూడా ఒక కథనాన్ని ప్రచురించి వీడియోలోని వారు గాంధీ హాస్పిటల్ సిబ్బందని ఆ హాస్పిటల్ అధికారులు స్పష్టం చేసినట్లుగా తెలిపారు. FACTLY కూడా గాంధీ హాస్పిటల్ లో పనిచేస్తున్న ఒక డాక్టర్ తో మాట్లాడగా వీడియోలో ఉన్నది హాస్పిటల్ సిబ్బంది అని తెలిపాడు.
వీడియో లోని మహిళలు పీపీఈ కిట్స్ వేసుకుని కనిపిస్తారు. కానీ కొరోనావైరస్ రోగులు పీపీఈ కిట్స్ ధరించరు. హాస్పిటల్ సిబ్బంది కొరోనావైరస్ రోగులకు చికిత్సని అందించే సమయంలో తమను తాము రక్షించుకోవడానికి పీపీఈ కిట్స్ ధరిస్తారు. కావున వీడియోలోని వారు హాస్పిటల్ సిబ్బంది; కొరోనా వైరస్ రోగులు కాదు.
చివరగా, వీడియోలో గాంధీ హాస్పిటల్ ఫ్లోర్ పై కూర్చుని ఉన్నది హాస్పిటల్ లోని నర్సులు; కొరోనావైరస్ సోకిన రోగులు కాదు.
‘మీకు తెలుసా’ సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?


text:
ఈ వీడియోలో ప్లాస్టిక్ బాగ్స్ లో ఉమ్ము వేసి ఇళ్లల్లోకి విసిరేస్తున్నది ముస్లిం మహిళలు కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
April 17, 2020
కొంతమంది మహిళలు ప్లాస్టిక్ బాగ్స్ లో ఉమ్ము వేసి ఇళ్లల్లోకి విసిరేస్తున్న వీడియోని ఫేస్బుక్ లో పోస్ట్ చేసి ఆ వీడియోలోని మహిళలు  ముస్లింలు అని ప్రచారం చేస్తున్నారు. ఆ క్లెయిమ్ లో ఎంతవరకు నిజం ఉందో  విశ్లేషిద్దాం.
ప్లాస్టిక్ బాగ్స్ లో ఉమ్ము వేసి ఇళ్లల్లోకి విసిరేస్తున్న ముస్లిం మహిళల
వీడియో.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఆ వీడియో గురించి ‘FACTLY ‘ గౌరవ్ యాదవ్ (కోటా సిటీ యొక్క సూపరింటెండెంట్ ఆఫ్ పోలీస్) ని సంప్రదించగా, ఆ వీడియో లో ఉన్న మహిళలు ముస్లింలు కాదని స్పష్టం చేసాడు. వాళ్ళు ‘హిందూ బావారి’ అనే కులానికి చెందినవారని తెలిపాడు. కావున, ఆ క్లెయిమ్ తప్పు.
ఆ వీడియోలో చూపించిన సంఘటన గురించి వెతికితే, సెర్చ్ రిజల్ట్స్ లో ఆ వీడియో కి సంబంధించి ‘ANI’ మీడియా సంస్థ పెట్టిన ట్వీట్ కనిపించింది. ఆ ట్వీట్ ద్వారా, ఆ సంఘటన కోటా లోని వల్లభవాడి  దగ్గర జరిగింది అని తెలిసింది. ఇంకో ట్వీట్ లో ఆ మహిళలని పోలీసులు కస్టడీ లోకి తీసుకున్నారని, ఇంటరాగేషన్ ద్వారా ఆ సంఘటన COVID-19 ని వ్యాప్తి చేయడానికి చేసింది కాదని వుంది. అంతేకాక, ఆ వీడియోలో మహిళలు భిక్షం ఎత్తుకునే వాళ్లని, వాళ్లకు అక్కడ డబ్బులు రాకపోయేసరికి వాళ్ళ కోపాన్ని చూపించడానికి ఆలా చేసారని తెలిసింది.
We've detained 4 women. After probe&interrogation, it was found that this incident isn't connected with aim of spreading #COVID19. These women had gone to the area to beg for money,but when they didn’t get any money they spit to show their anger: Gaurav Yadav, SP Kota. #Rajasthan pic.twitter.com/ouLEmthg9y
ఆ వీడియో గురించి ‘FACTLY ‘ గౌరవ్ యాదవ్ (కోటా యొక్క సూపరింటెండెంట్ అఫ్ పోలీస్) ని సంప్రదించగా, ఆ వీడియో లో ఉన్న మహిళలు ముస్లింలు కాదని స్పష్టం చేసాడు. వాళ్ళు ‘హిందూ బావారి’ అనే కులానికి చెందినవారని తెలిపాడు. ఆ మహిళల పేర్లను ‘Times Now News’ ఆర్టికల్ లో చూడవచ్చు.
ఆ సంఘటన గురించిన మరింత సమాచారాన్ని ఇక్కడ  మరియు ఇక్కడ చూడవచ్చు.
చివరగా, ఆ వీడియోలో ప్లాస్టిక్ కవర్లలో ఉమ్మువేసి ఇళ్లల్లోకి విసిరేస్తున్న మహిళలు ముస్లింలు కాదు.
‘మీకు తెలుసా’  సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?


text:
టెలిఫోన్ సంభాషణలో ఉపయోగిస్తున్న ‘హలో’ గ్రీటింగ్ పదాన్ని గ్రాహంబెల్ భార్య పేరు మీద పెట్టలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 13, 2022
టెలిఫోన్ కనిపెట్టిన అలెగ్జాండర్ గ్రాహంబెల్ తన భార్య మార్గ్ రేట్ హలో గుర్తుగా ‘హలో’ అనే పదాన్ని టెలిఫోన్ గ్రీటింగ్ పదంగా వాడకంలోకి తీసుకొచ్చారు, అంటూ సోషల్ మీడియాలో ఒక పోస్టు షేర్ అవుతుంది. “గ్రాహంబెల్ మొట్టమొదట తన భార్యకు ఫోన్ చేసి “హలో” అని పలికారు, అప్పటి నుండి అందరు ఫోన్ లిఫ్ట్ చెయ్యగానే హలో అని అనడం మొదలుపెట్టారు”, అంటూ ఈ పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్టులో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: టెలిఫోన్ కనిపెట్టిన గ్రాహంబెల్, తన భార్య మార్గ్ రేట్ హలో గుర్తుగా ‘హలో’ అనే పదాన్ని టెలిఫోన్ సాధారణ గ్రీటింగ్ పదంగా వాడకంలోకి తీసుకొచ్చారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): అలెగ్జాండర్ గ్రాహంబెల్ టెలిఫోన్‌ని 1876లో కనిపెట్టారు. టెలిఫోన్ సంభాషణలను ప్రారంభించేటప్పుడు ‘ahoy, ahoy’ అనే గ్రీటింగ్ పదాన్ని ఉపయోగించాలని  గ్రాహంబెల్ అప్పుడు సూచించారు. అయితే, 1877లో థామస్ ఎడిసన్, టెలిఫోన్ సంభాషణలను ‘Hello’ అనే గ్రీటింగ్ పదంతో మొదలుపెట్టాలని సూచించారు. అప్పటినుండి ‘Hello’ అనే పదాన్ని టెలిఫోన్ గ్రీటింగ్ పదంగా ప్రజలు ఉపయోగిస్తున్నారు. గ్రాహంబెల్ భార్య పేరు మబెల్ గార్డినేర్ హుబ్బార్డ్, మార్గ్ రేట్ హలో కాదు. కావున, పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పుదోవ పట్టించేలా ఉంది.
పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయింకు సంబంధించిన వివరాల కోసం వెతికితే, టెలిఫోన్ సంభాషణలో ఉపయోగించే ‘హలో’ పదం గురించి అమెరికా వార్తా సంస్థ ‘NPR’ 2011లో ఒక ఆర్టికల్ పబ్లిష్ చేసినట్టు తెలిసింది. ఆక్స్‌ఫర్డ్ ఇంగ్లీష్ డిక్షనరీ మొట్టమొదట ‘హలో’ అనే పదాన్ని 1827లో పబ్లిష్ చేసినట్టు ఈ ఆర్టికల్‌లో తెలిపారు. 1830 కాలం నాటి ప్రజలు ‘హలో’ అనే పదాన్ని అవతల వ్యక్తుల దృష్టిని ఆకర్షించడానికి ఉపయోగించేవారని ఇందులో తెలిపారు. టెలిఫోన్ కనిపెట్టింది అలెగ్జాండర్ గ్రాహంబెల్ అయినప్పటికీ, టెలిఫోన్ సంభాషణలో ‘హలో’ పదాన్ని సాధారణ వాడకంలోకి తెచ్చింది థామస్ ఎడిసన్ అని ఈ ఆర్టికల్‌లో రిపోర్ట్ చేసారు.
అలెగ్జాండర్ గ్రాహంబెల్ టెలిఫోన్‌ని 1876లో కనిపెట్టారు. గ్రాహంబెల్ మొట్టమొదట తన అసిస్టెంటుకు ఫోన్ చేసి, “మిస్టర్ వాట్సన్, నా దగ్గరికి రండి, నేను నిన్ను చూడాలనుకుంటున్నాను”, అని మాట్లాడినట్టు పలు వార్తా సంస్థలు రిపోర్ట్ చేసాయి. టెలిఫోన్ సంభాషణలను ప్రారంభించేటప్పుడు ‘ahoy, ahoy’ అనే గ్రీటింగ్ పదాన్ని ఉపయోగించాలని  గ్రాహంబెల్ సూచించినట్టు తెలిసింది. అంతేకాదు, అలెగ్జాండర్ గ్రాహంబెల్ భార్య పేరు మబెల్ హుబ్బార్డ్ బెల్, మార్గ్ రేట్ హలో కాదు.
టెలిఫోన్ సంభాషణలో ‘హలో’ పదాన్ని ఎందుకు ఉపయోగంలోకి తీసుకొచ్చారని వెతికితే, దీనికి సంబంధించిన పూర్తి సమాచారాన్ని రిపోర్ట్ చేస్తూ ‘ది న్యూ యార్క్ టైమ్స్’ సంస్థ ఆర్టికల్ పబ్లిష్ చేసినట్టు తెలిసింది. 1877లో థామస్ ఎడిసన్, టెలిఫోన్ సంభాషణలను  ‘హలో’ అనే పదంతో ప్రారంభించాలని సూచించినట్టు ‘ది న్యూ యార్క్ టైమ్స్’ రిపోర్ట్ చేసింది. టెలిఫోన్‌ను వ్యాపార పరికరంగా ఉపయోగించేటప్పుడు, ఎదుటి వ్యక్తి తమతో మాట్లాడాలనుకుంటున్నాడు అనే విషయాన్నీ తెలుసుకోనేందుకు ఈ గ్రీటింగ్ పదం ఉపయోగపడుతుందని థామస్ ఎడిసన్ సలహా ఇచ్చినట్టు పలు వార్తా సంస్థలు రిపోర్ట్ చేసాయి. థామస్ ఎడిసన్ సూచన మేరకు అప్పటినుండి ‘Hello’ పదాన్ని టెలిఫోన్ గ్రీటింగ్ పదంగా ప్రజలు ఉపయోగిస్తున్నారు.
చివరగా, టెలిఫోన్ సంబాషణలో ఉపయోగిస్తున్న ‘హలో’ పదాన్ని గ్రాహంబెల్ భార్య పేరు మీద పెట్టలేదు.


text:
భారత రాజ్యాంగ పీఠిక నుండి ‘సెక్యులర్ ’, ‘సోషలిస్ట్’ పదాలను తొలగించలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 21, 2023
భారత రాజ్యాంగ పీఠిక నుండి ‘సోషలిస్ట్’, ‘సెక్యులర్’ అనే పదాలను తొలగించారు అంటూ సోషల్ మీడియాలో ఒక పోస్ట్ షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ పోస్టులో ఎంత నిజముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: భారత రాజ్యాంగ పీఠిక నుండి ‘సోషలిస్ట్’, ‘సెక్యులర్’ పదాలు తొలగించారు.
ఫాక్ట్(నిజం): సుప్రీం కోర్టు కేశవానంద భారతి కేసులో, పీఠిక రాజ్యాంగంలో భాగమని, దానిని సవరించవచ్చు కానీ, దానిలోని ప్రాథమిక అంశాలను పార్లమెంటు సవరించలేదని చెప్పింది. పైగా, రాజ్యాంగ పీఠిక నుండి ఈ పదాలను తొలగించాలి అంటే దానికి సవరణ ప్రక్రియ అవసరం. దీనికి సంబంధించి ప్రభుత్వం ఎటువంటి ప్రకటన చెయ్యలేదు. కావున ఈ పోస్టులో చేసిన క్లెయిమ్ తప్పు.
కొత్త పార్లమెంటును ప్రారంభించిన రోజున, పార్లమెంటు సభ్యులందరికి  భారత రాజ్యాంగం యొక్క కాపీ, కొత్త పార్లమెంటును కలిగి ఉన్న స్మారక నాణెం మరియు స్టాంపుతో కూడిన బహుమతి కిట్‌ను అందించారు. ప్రతిపక్ష నాయకులు, తమకు ఇచ్చిన రాజ్యాంగం కాపీలలో ‘సోషలిస్ట్’, ‘సెక్యులర్’ అనే పదాలు లేవని, వాటిని ప్రభుత్వం తొలగించిందని ఆరోపించారు (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ) .ఈ నేపథ్యంలో, సోషల్ మీడియాలో ఈ క్లెయిమ్ వైరల్ అవుతోంది.
ఈ ఆరోపణలకు స్పందిస్తూ, సభ్యులకు ఇచ్చింది రాజ్యాంగం యొక్క ఒరిజినల్ కాపీలు అని, ఆ పదాలు సవరణ ద్వారా చేర్చినవి కాబట్టి రాజ్యాంగం రూపొందించినప్పుడు అవి లేవు అని ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసింది.
భారత రాజ్యాంగ పీఠిక ఒరిజినల్ కాపీలో ‘సోషలిస్ట్’, ‘సెక్యులర్’, ‘ఇంటెగ్రిటీ’  అనే పదాలు లేవు. ఇవి 1976లో 42వ రాజ్యాంగ సవరణ చట్టం ద్వారా పీఠికలో జోడించబడ్డాయి.
రాజ్యాంగ పీఠిక రాజ్యాంగం యొక్క ప్రధాన సారాంశాన్ని కలిగి ఉంటుంది కాబట్టి అది బేసిక్ స్ట్రక్చర్లో  ఒక ముఖ్యమైన భాగం. రాజ్యాంగ పీఠిక నుండి పదాలను తొలగించాలంటే, ఆర్టికల్ 368లో పేర్కొన్న విధంగా రాజ్యాంగ సవరణ ప్రక్రియ అవసరం. ఆర్టికల్ 368 ప్రకారం ప్రియంబుల్ సవరణ చెయ్యాలి అంటే
కేశవానంద భారతి కేసులో  సుప్రీం కోర్టు, రాజ్యాంగ పీఠిక రాజ్యాంగంలో భాగమని, దానిని సవరించవచ్చు కానీ, దానిలోని ప్రాథమిక అంశాలను పార్లమెంటు సవరించలేదని చెప్పింది.
చివరిగా, భారత రాజ్యాంగ పీఠిక నుండి ‘సోషలిస్ట్’,  ‘సెక్యులర్’ పదాలను తొలగించలేదు.

created: September 21, 2023


text:
ప్రపంచ దేశాల వర్గీకరణలో చేసిన మార్పులలో భాగంగా ప్రపంచ బ్యాంకు భారత్‌ను అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల నుండి తొలగించింది, పేద దేశంగా మారినందుకు కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
March 12, 2024
ప్రపంచ బ్యాంకు భారతదేశాన్ని అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల కేటగిరీ నుండి తొలగించి పేద దేశాల కేటగిరీలో చేర్చిందని చెప్తున్న వార్త ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతోంది. ఇప్పుడు పాకిస్తాన్, జాంబియా, ఘనా వంటి దేశాలతో సమానంగా భారత్‌ను ఉంచిందని ఈ వార్తలో చెప్తున్నారు. ఐతే ఈ కథనం ద్వారా ఆ వార్తలో నిజమెంతుందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ప్రపంచ బ్యాంకు భారతదేశాన్ని అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల కేటగిరీ నుండి తొలగించి పాకిస్తాన్, జాంబియా, ఘనా వంటి దేశాలతో సమానంగా పేద దేశాల కేటగిరీలో చేర్చింది.
ఫాక్ట్(నిజం): 2016లో ప్రపంచ బ్యాంకు అప్పటివరకు ఉన్న ప్రపంచ దేశాల వర్గీకరణలో మార్పులు చేసింది. ప్రపంచ దేశాలను తలసరి ఆదాయం ఆధారంగా వర్గీకరించడం ప్రారంభించింది. ఇందులో భాగంగానే తలసరి ఆదాయం ఆధారంగా భారత్‌ను దిగువ మధ్య-ఆదాయ ఆర్థిక వ్యవస్థల కేటగిరీలోకి చేర్చింది. ఈ విషయాన్ని తప్పుగా అర్ధం చేసుకోవడం వల్ల భారత్ అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల నుండి తొలగించబడిందన్న వాదన మొదలైంది. ఐతే ప్రపంచ బ్యాంకు లేటెస్ట్ డేటా (2022) ప్రకారం భారత్ తలసరి ఆదాయం ఈ దేశాల కన్నా మెరుగ్గానే ఉంది. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
ప్రపంచ బ్యాంకు భారతదేశాన్ని అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల కేటగిరీ నుండి తొలిగించిన విషయం నిజమే అయినప్పటికీ, ఆర్థిక వ్యవస్థల వర్గీకరణలో ప్రపంచ బ్యాంకు మార్పులు చేయడం వల్ల ఇలా భారత్ కేటగిరీ మారిందే తప్ప, భారతదేశ ఆర్ధిక వ్యవస్థ దిగజారడం వల్ల కాదు.
ప్రపంచ బ్యాంకు 2016 వరకు ప్రపంచ దేశాల ఆర్థిక వ్యవస్థలను ‘అభివృద్ధి చెందిన’ మరియు ‘అభివృద్ధి చెందుతున్న’ దేశాలుగా వర్గీకరిస్తూ వచ్చింది. ఐతే 2016లో ఈ పద్దతిని వదిలేసి ప్రపంచ దేశాలను తలసరి ఆదాయం ఆధారంగా i) తక్కువ ఆదాయ ఆర్థిక వ్యవస్థలు, ii) దిగువ మధ్య ఆదాయ ఆర్థిక వ్యవస్థలు, iii) ఎగువ మధ్య ఆదాయ ఆర్థిక వ్యవస్థలు మరియు iv) అధిక ఆదాయ ఆర్థిక వ్యవస్థలుగా వర్గీకరించడం ప్రారంభించింది.
తలసరి ఆదాయంలో గణనీయమైన వ్యత్యాసం ఉన్న రెండు దేశాలను ఒకే కేటగిరీలో ఉంచకూడదని ప్రపంచ బ్యాంకు ఈ మార్పులు చేసింది. ఉదాహరణకు, పాత పద్దతిలో మలావి, మెక్సికో రెండు అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలుగా పరిగణించబడేవి. కానీ, మలావి తలసరి ఆదాయం $250 కాగా, మెక్సికో తలసరి ఆదాయం $9860. ఇలాంటి వ్యత్యాసాలు తొలగించడానికే ప్రపంచ బ్యాంకు ఈ కొత్త పద్దతిని మొదలుపెట్టింది. ఈ నేపధ్యంలోనే 2016లో ప్రచురించిన ‘వరల్డ్ డెవలప్మెంట్ రిపోర్ట్‌లో’ పాత పద్ధతిలో కాకుండా కొత్త పద్దతిలో దేశాలను వర్గీకరించింది.
ప్రస్తుత 2024 ఆర్థిక సంవత్సరానికి, తలసరి స్థూల జాతీయ ఆదాయం (GNI per capita) $1,135 లేదా అంతకంటే తక్కువ ఉన్న దేశాలను ‘తక్కువ-ఆదాయ ఆర్థిక వ్యవస్థలుగా’, తలసరి స్థూల జాతీయ ఆదాయం $1,136–$4,465 మధ్య ఉన్న దేశాలను ‘దిగువ మధ్య-ఆదాయ ఆర్థిక వ్యవస్థలుగా’, $4,466–$13,845 ఉన్న దేశాలను ‘ఎగువ మధ్య-ఆదాయ ఆర్థిక వ్యవస్థలుగా’ మరియు $13,846 లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉన్న దేశాలను ‘అధిక-ఆదాయ ఆర్థిక వ్యవస్థలుగా’ విభజించారు.
ఇందులో భాగంగానే తలసరి ఆదాయం ఆధారంగా భారత్‌ను దిగువ మధ్య-ఆదాయ ఆర్థిక వ్యవస్థల కేటగిరీలోకి చేర్చింది. ఈ కేటగిరీలోనే పాకిస్తాన్, జాంబియా, ఘనా వంటి దేశాలు కూడా ఉన్నాయి. ఈ విషయాన్ని తప్పుగా అర్ధం చేసుకోవడం వల్ల భారత్ అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల నుండి తొలగించబడిందన్న వాదన మొదలైంది. ఐతే ప్రపంచ బ్యాంకు లేటెస్ట్ డేటా ప్రకారం భారత్ తలసరి ఆదాయం ఈ దేశాల కన్నా మెరుగ్గానే ఉంది.
చివరగా, ప్రపంచ దేశాల వర్గీకరణలో మార్పులు చేయడం వల్ల ప్రపంచ బ్యాంకు భారత్‌ను అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాల కేటగిరీ నుండి తొలగించింది, పేద దేశంగా మారినందుకు కాదు.


text:
ఈ వీడియోలో యోగా చేస్తూ కనిపిస్తున్నది నరేంద్ర మోదీ కాదు. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
November 25, 2020
ఒక వ్యక్తి యోగా చేస్తున్న పాత బ్లాక్ అండ్ వైట్ వీడియోని చూపిస్తూ ఇది నరేంద్ర మోదీ  యుక్త వయసులో యోగా చేస్తున్న వీడియో అని చేప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: నరేంద్ర మోదీ  యుక్త వయసులో యోగా చేస్తున్న బ్లాక్ అండ్ వైట్ వీడియో.
ఫాక్ట్(నిజం): ఈ వీడియోలో యోగా చేస్తూ కనిపించేది ప్రముఖ యోగా టీచర్ BKS అయ్యంగార్. ఒక తెలుగు భక్తి ఛానల్ అయ్యంగార్ పై రూపొందించిన డాక్యుమెంటరీలో పోస్టులో ఉన్న విజువల్స్ లాంటివే చూడొచ్చు. 2013లో వాషింగ్టన్ లో జరిగిన యోగాకి సంబంధించిన ఎక్సిబిషన్ లో BKS అయ్యంగార్ మరియు కృష్ణమాచార్య కి సంబంధించిన డాక్యుమెంటరీ ప్రదర్శించారు, ఈ డాక్యుమెంటరీలో పోస్టులో ఉన్న వీడియోలోని విజువల్స్ లాంటివే ప్రదర్శించారు. ఈ వీడియోకి మోదీకి ఎటువంటి సంబంధం లేదు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
పోస్టులోని వీడియో యొక్క స్క్రీన్ షాట్స్ ని రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేయగా ఇలాంటి విజువల్స్ ఒక తెలుగు భక్తి ఛానల్ ప్రసిద్ధ యోగా టీచర్ అయిన BKS అయ్యంగార్ పై రూపొందించిన డాక్యుమెంటరీలో కనిపించాయి. ఈ డాక్యుమెంటరీ ప్రకారం ఈ విజువల్స్ అయ్యంగార్ యుక్త వయసులో యోగా చేస్తున్నవి.
భక్తి ఛానల్ డాక్యుమెంటరీ ఆధారంగా యూట్యూబ్ లో కీవర్డ్ సెర్చ్ చేయగా అచ్చం పోస్టులో ఉన్న వీడియో లాంటిదే వీడియో ఒకటి కనిపించింది, ఈ వీడియో టైటిల్ ‘Krishnamacharya & B.K.S. Iyengar in 1938 with Yoga Sutras, Part 1of 6’ అని ఉంది. పోస్టులో ఉన్న వీడియోలోని విజువల్స్ ని పోలిన చాలా ఫోటోలు మరియు వీడియోలు ఇంటర్నెట్ లో అందుబాటులో ఉన్నాయి.
గూగుల్ సెర్చ్ ద్వారా 2013లో వాషింగ్టన్ లో జరిగిన యోగాకి సంబంధించిన ఎక్సిబిషన్ లో BKS అయ్యంగార్ మరియు కృష్ణమాచార్య కి సంబంధించిన డాక్యుమెంటరీ ప్రదర్శించారన్న తెలిపిన వార్తా కథనం ఒకటి దొరికింది. ఈ కథనం ఆధారంగా యూట్యూబ్ లో కీవర్డ్ చేయగా ఆ ఎక్సిబిషన్ సంబంధించిన వీడియో దొరికింది, ఈ వీడియో లో పోస్టులో ఉన్న వీడియోలోని విజువల్స్ లాంటివి చూడొచ్చు. వీటన్నిటి ద్వారా ఈ వీడియోలో ఉన్నది యోగ టీచర్ B.K.S. అయ్యంగార్ అని మోదీ కాదని కచ్చితంగా చెప్పొచ్చు.
చివరగా, ఈ వీడియోలో యోగా చేస్తూ కనిపించేది మోదీ కాదు.

created: November 25, 2020


text:
బెల్జియంని ముస్లిం దేశంగా ప్రకటించాలని ప్రస్తుతం ఎటువంటి నిరసనలు జరగట్లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
December 24, 2021
బెల్జియం దేశాన్ని ఇస్లామిక్ దేశంగా ప్రకటించాలని, చిన్న పెద్ద అని తేడా లేకుండా ప్రతి ఒక్కరూ రహదారులపైకి వచ్చి నిరసనలు తెలుపుతున్నారని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతుంది. బెల్జియంలో మొదటిసారిగా గెలిచిన ముస్లిముల పార్టీ నిరసనలు చేపడుతుందంటూ  ఒక ఫోటోని కూడా పోస్టులో షేర్ చేసారు. ఈ కథనం ద్వారా ఆ వార్తకి సంబంధించిన నిజమేంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: బెల్జియం దేశాన్ని ఇస్లామిక్ దేశంగా ప్రకటించాలని, చిన్న పెద్ద అని తేడా లేకుండా ప్రతి ఒక్కరూ రహదారులపైకి వచ్చి నిరసనలు తెలుపుతున్నారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): బెల్జియం దేశాన్ని ఇస్లామిక్ దేశంగా ప్రకటించాలని ప్రస్తుతం ఎటువంటి నిరసనలు జరగట్లేదు. 2012లో బెల్జియంలో జరిగిన మునిసిపల్ ఎన్నికల్లో ఇస్లామిక్ పార్టీకి చెందిన ఇద్దరు కౌన్సిలర్లు గెలుపొందారు. ఈ పార్టీ బెల్జియంలో షరియా చట్టాన్ని అమలు చేసేలా కృషి చేయడమే తమ లక్ష్యమని బహిరంగంగానే ప్రకటించింది. ఐతే 2018లో జరిగిన ఎన్నికల్లో ఈ పార్టీ నుండి ఒక్కరు కూడా గెలవలేదు. పైగా బెల్జియంలో విద్యా సంస్థల్లో హెడ్ స్కార్ఫ్,  హాలాల్ వంటివి నిషేదిస్తూ బెల్జియం పార్లమెంట్ తీసుకున్న నిర్ణయాలను అక్కడి రాజ్యాంగ కోర్టులు కూడా సమర్దించాయి. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఇటీవల కాలంలో బెల్జియం దేశాన్ని ఇస్లామిక్ దేశంగా ప్రకటించాలని నిరసనలు జరిగలేదు. ఒకవేళ నిజంగా అలాంటి నిరసనలు జరిగి ఉంటే, వార్తా సంస్థలు ఈ విషయాన్నీ రిపోర్ట్ చేసేవి. కానీ, ఈ విషయానికి సంబంధించి మాకు తాజా వార్తా కథనాలేవి లభించలేదు.
ఐతే 2012లో బెల్జియంలో జరిగిన మునిసిపల్ ఎన్నికల్లో ఇస్లామిక్ పార్టీకి చెందిన ఇద్దరు కౌన్సిలర్లు గెలుపొందారు. ఐతే ఇస్లాం పార్టీ అనేది ఇస్లామిస్ట్ ఉద్యమాన్ని నిర్వహిస్తుంది, బెల్జియంలో షరియాను చట్టాన్ని అమలు చేసేలా కృషి చేయడమే తమ లక్ష్యమని బహిరంగంగా ప్రకటించి, అప్పట్లో ఈ ఉద్దేశంతో కొన్ని ప్రదర్శనలు కూడా నిర్వహించింది. ఐతే 2018లో జరిగిన ఎన్నికల్లో ఈ పార్టీ నుండి ఒక్కరు కూడా గెలవలేదు.
ఇదిలా ఉంటే, 2018లో బెల్జియంలో షరియా చట్టాన్ని అమలు చేయాలనీ కోరుతున్న సంఘాలని లేదా పార్టీలను బ్యాన్ చేసేలా ఒక బిల్లును ప్రవేశపెట్టబోతునట్టు పీపుల్స్ పార్టీ ప్రకటించింది. అలాగే 2019 మరియు 2020లో విద్యా సంస్థల్లో హెడ్ స్కార్ఫ్ మరియు మతపరమైన పద్దతుల్లో (హాలాల్) జంతువులను చంపడం వంటివి నిషేదిస్తూ బెల్జియం పార్లమెంట్ తీసుకున్న నిర్ణయాలను సమర్దిస్తూ అక్కడి రాజ్యాంగ కోర్టు తీర్పు చెప్పింది.
పైగా పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటోకి బెల్జియంకి ఎటువంటి సంబంధంలేదు. ఈ ఫోటోని రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేయగా ఇదే ఫోటోని 2018లో ప్రచురించిన కొన్ని పాకిస్తానీ వార్తా కథనాలు మాకు లభించాయి, వీటిని ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు. బెల్జియంలో ఇస్లాం ప్రాభల్యం  పెరుగుతున్నట్టు పలు కథనాలు రిపోర్ట్ చేసినప్పటికీ, పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్నట్టు ప్రస్తుతం బెల్జియంని ఇస్లాం దేశంగా ప్రకటించాలని ఎటువంటి నిరసనలు జరగట్లేదు.
చివరగా, బెల్జియంని ముస్లిం దేశంగా ప్రకటించాలని ప్రస్తుతం ఎటువంటి నిరసనలు జరగట్లేదు.

created: December 24, 2021


text:
కాంగ్రెస్ పార్టీ జాతీయ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున్ ఖర్గే బీజేపీతో టచ్‌లో ఉన్నారు అని షేర్ చేస్తున్న రిపబ్లిక్ టీవీ స్క్రీన్ షాట్ ఫేక్ - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 19, 2024
కాంగ్రెస్ పార్టీ జాతీయ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున్ ఖర్గే బీజేపీతో టచ్‌లో ఉన్నారు అని చెప్తూ ఉన్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతోంది. దీనికి మద్దతుగా రిపబ్లిక్ టీవీ వార్త కథనం స్క్రీన్ షాట్ ఒకటి షేర్ చేస్తున్నారు.ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: కాంగ్రెస్ పార్టీ జాతీయ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున్ ఖర్గే బీజేపీతో టచ్‌లో ఉన్నారు.
ఫాక్ట్(నిజం): కాంగ్రెస్ పార్టీ జాతీయ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున్ ఖర్గే బీజేపీతో టచ్‌లో ఉన్నారు అని చెప్పడానికి ఆధారాలు లభించలేదు. పలు రిపోర్ట్స్ ప్రకారం మల్లికార్జున్ ఖర్గే, రాహుల్ గాంధీ బీజేపీతో టచ్‌లో ఉన్నారు అని చెప్తూ రిపబ్లిక్ టీవీ యొక్క నకిలీ స్క్రీన్‌షాట్‌లు వైరల్ కాగా, దీనిపై రిపబ్లిక్ టీవీ స్పష్టత ఇచ్చినట్లు తెలిసింది. ఇదే అంశంపై రిపబ్లిక్ టీవీ X పోస్టు ద్వారా స్పందిస్తూ ‘తమ బ్రేకింగ్ న్యూస్ టెంప్లేట్‌ని మార్ఫింగ్  చేస్తూ సోషల్ మీడియాలో ఫేక్ న్యూస్‌ను ప్రచారం చేసినట్లు తమ దృష్టికి వచ్చింది’ అని తెలిపింది. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
గత కొన్ని వారాలుగా, కీలకమైన 2024 లోక్‌సభ ఎన్నికలకు ముందు పలువురు కాంగ్రెస్ నేతలు పార్టీని వీడారు. మహారాష్ట్రకు చెందిన మాజీ కేంద్ర మంత్రి మిలింద్ దేవరా మహారాష్ట్రలో  బీజేపీ మిత్రపక్షమైన ఏక్‌నాథ్ షిండే నేతృత్వంలోని శివసేనలో చేరారు, ఆ వెంటనే మహారాష్ట్ర మాజీ సీఎం అశోక్ చవాన్ కాంగ్రెస్ పార్టీని వీడి బీజేపీలో చేరారు. కొన్ని రోజులగా కాంగ్రెస్ సీనియర్ నాయకుడు, మధ్యప్రదేశ్ మాజీ సీఎం కమల్‌నాథ్ బీజేపీలో చేరుతున్నారు ఊహాగానాలు ఊపందుకున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలోనే కాంగ్రెస్ పార్టీ జాతీయ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున్ ఖర్గే కూడా బీజేపీ పార్టీలో చేరుతున్నారు అని చెప్తూ అర్థం వచ్చేలా ఉన్న పోస్టులు సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతున్నాయి.
ఈ వైరల్ క్లెయిమ్ గురించి మరింత సమాచారం కోసం తగిన కీవర్డ్స్ ఉపయోగించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, కాంగ్రెస్ పార్టీ జాతీయ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున్ ఖర్గే బీజేపీతో టచ్‌లో ఉన్నారు అని చెప్పడానికి ఎలాంటి రిపోర్ట్స్ లభించలేదు. ఒక వేళ ఇలాంటి ఏదైనా చర్చ మల్లికార్జున్ ఖర్గే, బీజేపీ మధ్య జరిగి ఉంటే మీడియా ఖచ్చితంగా రిపోర్ట్ చేసేది.
ఈ క్రమంలోనే మాకు 18 ఫిబ్రవరి 2024న ఫ్రీ ప్రెస్ జర్నల్ (Free Press Journal) ప్రచురించిన వార్త కథనం లభించింది. ఈ కథనం ప్రకారం ఖర్గే, రాహుల్ బీజేపీతో టచ్‌లో ఉన్నారు అని చెప్తూ రిపబ్లిక్ టీవీ యొక్క నకిలీ స్క్రీన్‌షాట్‌లు వైరల్ కాగా, దిని పై రిపబ్లిక్ టీవీ ఛానెల్ స్పష్టత ఇచ్చినట్లు తెలిపింది.
ఇదే విషయం గురించి రిపబ్లిక్ టీవీ అధికారిక X(ట్విట్టర్) పరిశీలించగా, 18 ఫిబ్రవరి 2024న రిపబ్లిక్ టీవీ ఇదే అంశంపై  స్పందిస్తూ “రిపబ్లిక్ టీవీ బ్రేకింగ్ న్యూస్ టెంప్లేట్‌ని మార్ఫింగ్  చేస్తూ సోషల్ మీడియాలో ఫేక్ న్యూస్‌ను ప్రచారం చేసినట్లు మా దృష్టికి వచ్చింది. మా ఆంగ్ల వార్తా ఛానెల్ ద్వారా ధృవీకరించబడిన వార్తలను ప్రసారం చేయడానికి ఈ అధికారిక రిపబ్లిక్ హ్యాండిల్  మాత్రమే ఏకైక వేదిక. రిపబ్లిక్ బ్రాండ్ లోగోను ఉపయోగించి ఫేక్ న్యూస్ సర్క్యులేట్ కాకుండా చూసేందుకు మేము సోషల్ మీడియా ప్లాట్‌ఫారమ్‌లతో కలిసి పని చేస్తున్నాము “ అని ప్రకటన చేసింది. దీన్ని బట్టి కాంగ్రెస్ పార్టీ జాతీయ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున్ ఖర్గే బీజేపీతో టచ్‌లో ఉన్నారు అని రిపబ్లిక్ టీవీ రిపోర్ట్ చేయలేదు అని నిర్థారించవచ్చు.
It has come to our attention that the Republic TV breaking news template has been morphed to peddle fake news on social media. This official Republic handle is the only platform to disseminate verified news by our English news channel. We are working with social media platforms…
చివరగా, కాంగ్రెస్ పార్టీ జాతీయ అధ్యక్షుడు మల్లికార్జున్ ఖర్గే బీజేపీతో టచ్‌లో ఉన్నారు అని షేర్ చేస్తున్న రిపబ్లిక్ టీవీ స్క్రీన్ షాట్ ఫేక్

created: February 19, 2024


text:
అబ్దుల్ కలాం విగ్రహారాధనను మూర్ఖత్వంగా భావించేవాడని చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
November 24, 2023
భారత మాజీ రాష్ట్రపతి మరియు శాస్త్రవేత్త ఏ.పీ.జె.అబ్దుల్ కలాం విగ్రహారాధనను మూర్ఖత్వంగా భావించేవారంటూ సోషల్ మీడియాలో ఒక వీడియో షేర్ అవుతోంది. వీడియోలోని వ్యక్తి, అబ్దుల్ కలాం జీవితంలో జరిగిన ఒక సంఘటన గురించి వివరిస్తూ, “అబ్దుల్ కలాం చిన్నప్పుడు వారి నాన్న అతన్ని దేవాలయానికి తీసుకెళ్లినప్పుడు, దేవాలయం ప్రవేశ ద్వారాలపై ఉన్న సింహాల విగ్రహాలను చూసి అబ్దుల్ కలాం భయపడ్డారు. అబ్దుల్ కలాం తండ్రి దానికి, “అవి నిజమైన సింహాలు కావు, కేవలం విగ్రహాలు మాత్రమే, అవి నిన్ను ఏమి చేయవు”, అని చెప్పి దేవాలయం లోనికి తీసుకెళ్లారు. దేవాలయం లోనికి వెళ్ళాక అబ్దుల్ కలాం, “నాన్న నాదొక ప్రశ్న. బయట ఉన్న సింహాలు నన్ను ఏమి చేయవన్నది నువ్వు చెప్పింది నిజమైతే, లోనున్న దేవుడు నన్ను ఏం చేస్తాడని నన్ను తీసుకొచ్చావు.”, అని అడిగాడంటూ తెలిపారు. ఆ పోస్టులో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: అబ్దుల్ కలాం విగ్రహారాధనను మూర్ఖత్వంగా భావించేవాడని తెలుపుతూ ఆయన జీవితంలో జరిగిన ఒక సంఘటనను ఒక వ్యక్తి వివరిస్తున్న వీడియో.
ఫాక్ట్ (నిజం): కెనడా దేశం టొరెంటోలోని స్వామి నారాయణ్ మందిరాన్ని, బెంగళూరు ఇస్కాన్ మందిరం మరియు ఇతర దేవాలయాలను సందర్శించినప్పుడు, అబ్దుల్ కాలం విగ్రహాలకు పూజలు చేసిన ఫోటోలు, వీడియోలు ఇంటర్నెట్లో అందుబాటులో ఉన్నాయి. అబ్దుల్ కలాం విగ్రహారాధనను మూర్ఖత్వంగా భావిస్తానని పేర్కొన్నట్టుగా ఎటువంటి అధికారిక ఆధారాలు లేవు. వీడియోలో తెలుపుతున్న సంఘటన గురించి అబ్దుల్ కాలం తన ఆత్మకథ పుస్తకం ‘వింగ్స్ ఆఫ్ ఫైర్’లో ఎక్కడా పేర్కొనలేదు. కావున, పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పు.
పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయింకు సంబంధించిన వివరాల కోసం కొన్ని సంబంధిత పదాలను ఉపయోగించి వెతికితే, విగ్రహారాధనను తాను వ్యతిరేకిస్తానని అబ్దుల్ కలాం పేర్కొన్నట్టుగా మాకు ఎటువంటి ఆధారాలు దొరకలేదు. వీడియోలో తెలుపుతున్న సంఘటన గురించి అబ్దుల్ కలాం తన ఆత్మకథ పుస్తకం ‘వింగ్స్ ఆఫ్ ఫైర్’లో  కూడా ఎక్కడా ప్రస్తావించలేదు.
ఒకవేళ విగ్రహారాధనకు సంబంధించి అబ్దుల్ కలాం అటువంటి వ్యాఖ్యలు చేసివుంటే, ఆ విషయాన్ని రిపోర్ట్ చేస్తూ పలు వార్తా సంస్థలు ఆర్టికల్స్ పబ్లిష్ చేసేవి. అబ్దుల్ కలాం మరణించిన తరువాత DRDO సంస్థ ఏర్పాటు చేసిన మెమోరియల్‌లో, కలాం విగ్రహాన్ని ఏర్పాటు చేయడంపై, కొందరు అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసినట్టు కొన్ని వార్తా సంస్థలు రిపోర్ట్ చేశాయి. విగ్రహారాధనను అబ్దుల్ కలాం వ్యతిరేకించే వారని, అటువంటిది అతని మెమోరియల్‌లో ఆయన విగ్రహమే ఏర్పాటు చేయడం విడ్డూరంగా ఉందని వారు తెలిపినట్టు ఈ వార్తా రిపోర్టులు తెలిపాయి.
అయితే, అబ్దుల్ కలాం గతంలో కెనడా దేశం టొరెంటోలోని స్వామి నారాయణ్ మందిరాన్ని, బెంగళూరులో ఇస్కాన్ మందిరం మరియు ఇతర దేవాలయాలను సందర్శించినప్పుడు విగ్రహాలకు పూజ చేస్తున్న చిత్రాలు మరియు వీడియోలు ఇంటర్నెట్లో అందుబాటులో ఉన్నాయి.
అంతేకాదు, అబ్దుల్ కలాం విగ్రహాలకు ప్రార్థనలు చేయడం మరియు నగ్న సాధువులను గౌరవించడం వలన అతను ముస్లిం కాదని తమిళనాడు తౌహీద్ జమాత్ అధ్యక్షుడు 2018లో వ్యాఖ్యలు చేశారు.
అబ్దుల్ కలాం తాను ఒక మతపరమైన వ్యక్తినని, ఆన్ని మతాలను గౌరవిస్తానని, మతభావన ఆధ్యాత్మికంలోకి మారి దేశాభివృద్ధి కోసం ప్రజలను ఏకం చేసే విధంగా ఉండాలని పలు సార్లు పేర్కొన్నారు. అబ్దుల్ కలాం మసీదులను, హర్మిందర్ సాహిబ్ గోల్డెన్ టెంపుల్ మరియు చర్చిలను సందర్శించినప్పుడు తీసిన చిత్రాలను ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడవచ్చు. విగ్రహారాధనను తాను మూర్ఖంగా భావిస్తానని అబ్దుల్ కలాం పేర్కొన్నట్టుగా ఎక్కడా నమ్మదగిన ఆధారాలు లేవు.
చివరగా, అబ్దుల్ కలాం విగ్రహారాధనను మూర్ఖత్వంగా భావించేవాడంటూ ఈ వీడియోలో తెలుపుతున్న సంఘటన ఏది అబ్దుల్ కలాం జీవితంలో చోటుచేసుకుందని చెప్పడానికి ఆధారాలు లేవు.

created: November 24, 2023


text:
కేరళలోని ముస్లింలు హిందువులకు పవిత్రమైన ఓంకారాన్ని నిషేధించాలని డిమాండ్ చేసినట్టు ఎక్కడా రిపోర్ట్ కాలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 16, 2022
హిందువులకు పవిత్రమైన ఓంకారాన్ని నిషేధించాలని కేరళ ముస్లింలు డిమాండ్ చేశారని సోషల్ మీడియాలో ఒక పోస్ట్ షేర్ అవుతోంది. పోస్ట్‌లో టైమ్స్ నౌ న్యూస్ క్లిప్ స్క్రీన్‌షాట్ ఉంది, దానిపై ఇప్పుడు ఇస్లాం మతస్తులు ఓంను వ్యతిరేకిస్తున్నారు అని రాసి ఉంది. ఈ కథనం ద్వారా ఇందులోని నిజానిజాల్ని తెలుసుకుందాం.
క్లెయిమ్: కేరళలోని ముస్లింలు హిందువులకు పవిత్రమైన ‘ఓంకారాన్ని’ ఇస్లాంకు విరుద్ధం అని, దానిని నిషేధించాలని డిమాండ్ చేశారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): పోస్ట్‌లో ఉన్న టీ.వీ న్యూస్ క్లిప్ యొక్క క్లిప్ కేరళలోని ఒక పాఠశాలలో జరిగిన సంఘటనపై టైమ్స్ నౌ చేసిన రిపోర్ట్ కి సంబంధించింది. ఈ సంఘటనపై మీడియా రిపోర్టుల ప్రకారం, కేరళ ప్రభుత్వ పాఠశాలలో ఇద్దరు ఉపాధ్యాయులు తమ పిల్లలకు మతపరమైన చిహ్నాలతో కూడిన కరపత్రాలను పంచారని తల్లిదండ్రుల నుండి ఫిర్యాదులు అందడంతో పాఠశాల నిర్వాహకులు వారిని సెలవుపై పంపారు. ఓంపై నిషేధం విధించాలని ముస్లింలు డిమాండ్ చేసినట్టు ఎక్కడా రిపోర్ట్ అవలేదు. కావున, పోస్ట్‌లో చెప్తున్నది తప్పు.
వైరల్ పోస్ట్ లో టైమ్స్ నౌ రిపోర్ట్ స్క్రీన్‌షాట్ ఉంది, దీనిలో #OmNotAllowed అనే వాక్యాన్ని  చూడవచ్చు. సరైన కీ వర్డ్స్ ఉపయోగించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతుకగా టైమ్స్ నౌ యొక్క ట్విట్టర్ పోస్ట్ మరియు వార్తా కథనాలు లభించాయి. ట్విటర్ పోస్ట్‌కి ‘ #బ్రేకింగ్ | కేరళలో ‘ఓం’ను ‘ఇస్లాంవాదులు’ వ్యతిరేకిస్తున్నారు. ‘ఓం’ అని వ్రాసినందుకు ఇద్దరు ఉపాధ్యాయులు శిక్షించబడ్డారు.’ అని రాసి ఉంది. పోస్ట్‌లో ఉన్న  వీడియో రిపోర్టులో 1.50 వద్ద ఉన్న ఫ్రేమ్ పోస్ట్‌లో ఉన్న స్క్రీన్‌షాట్‌తో సరిపోతుంది.
ఈ ఘటనపై టైమ్స్ నౌ వారు రాసిన వార్తా కథనంలో కూడా అదే వీడియో ఉంది. ఫిబ్రవరి 2020లో జరిగిన ఈ సంఘటనపై అనేక ఇతర మీడియా సంస్థలు కూడా కథనాలు ప్రచురించాయి, వీటిని ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చదవవచ్చు. మతపరమైన చిహ్నాలతో (ఓంతో) కూడిన కరపత్రాలను పంచినందుకు కేరళలోని ఓ ప్రభుత్వ పాఠశాలకు చెందిన ఇద్దరు ఉపాధ్యాయులను సెలవుపై పంపినట్లు ఈ కథనాలతో పేర్కొన్నారు.
ఈ విషయంపై పాఠశాల యాజమాన్యం విచారణ జరిపి ప్రభుత్వానికి నివేదికను సమర్పించింది. విద్యా శాఖ సీనియర్ అధికారి NDTVతో మాట్లాడుతూ ‘కొన్ని పార్టీల నుండి మతపరమైన ఉద్రిక్తతను రేకెత్తించడానికి ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయి. కానీ స్థానికులు, పేరెంట్స్ టీచర్స్ అసోసియేషన్ వారు దీన్ని వారి చేతుల్లోకి తీసుకునేందుకు అనుమతించలేదు.’ అని పేర్కొన్నారు.
వైరల్ పోస్ట్‌లో పేర్కొన్నట్లు, ఈ సంఘటనను కవర్ చేసిన వార్తల్లో (ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ) ఎక్కడా కూడా కేరళ ముస్లింలు ఓంని నిషేధించాలని డిమాండ్ చేసినట్టు లేదు. కేరళలోని ముస్లింలు అలాంటి క్లెయిమ్‌లు చేశారో లేదో తెలుసుకోవడానికి ఇంటర్నెట్‌లో వెతికినా, సంబంధిత సమాచారం ఏదీ లభించలేదు.
చివరిగా, ఈ సోషల్ మీడియా పోస్ట్ కేరళలోని ముస్లింలు ఇస్లాంకు విరుద్ధం అని, హిందువులకు పవిత్రమైన ‘ఓంకారాన్ని’ నిషేధించాలని డిమాండ్ చేశారని తప్పుగా పేర్కొంది.

created: September 16, 2022


text:
రాహుల్ గాంధీని ఉద్దేశించి రతన్ టాటా ఈ వ్యాఖ్యలు చేసినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 2, 2023
‘2024లో మన దేశానికి కాబోయే ప్రధానమంత్రి రాహుల్ గాంధీ గారే’ అంటూ రతన్ టాటా రాహుల్ గాంధీని పొగిడాడు అని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతోంది. ‘రాహుల్ గాంధీ లాంటి ఒక మంచి స్వభావము, మంచి వ్యవహార శైలి లాంటి వ్యక్తినీ నేను ఇప్పటివరకు చూడలేదు’ అని కూడా టాటా అన్నట్టు ఈ పోస్టులో  చెప్తున్నారు. ఐతే ఈ కథనం ద్వారా ఈ వార్తకు సంబంధించి నిజమేంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: 2024లో మన దేశానికి కాబోయే ప్రధానమంత్రి రాహుల్ గాంధీ గారే – రతన్ టాటా
ఫాక్ట్(నిజం): రతన్ టాటా రాహుల్ గాంధీని ఉద్దేశించి ఈ వ్యాఖ్యలు చేసినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. కాగా పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటో 2012లో రాహుల్ గాంధీ కాశ్మీర్ యూనివర్సిటీ విద్యార్థులతో దేశంలో పలు పారిశ్రామికవేత్తల భేటీని ఏర్పాటు చేసిన సందర్భంలో తీసింది. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
2024లో దేశానికి కాబోయే ప్రధానమంత్రి రాహుల్ గాంధీయే అని రతన్ టాటా అన్నట్టు ఎటువంటి రిపోర్ట్స్ ఐతే లేవు. అలాగే రాహుల్ గాంధీ వ్యవహార శైలి మరియు స్వభావాన్ని రతన్ టాటా పొగుడుతూ పోస్టులో చెప్తున్న వ్యాఖ్యలు చేసినట్టు కూడా ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.
ఒకవేళ రతన్ టాటా నిజంగానే ఇలా వ్యాఖ్యానించి ఉంటే మీడియా ఈ విషయాన్ని రిపోర్ట్ చేసి ఉండేది, కానీ మాకు అలాంటి వార్తా కథనాలెవీ కనిపించలేదు.
ఈ ఫోటో 2012ది:
ఐతే రాహుల్ గాంధీ మరియు రతన్ టాటా ఒకే స్టేజీపై కూర్చొని ఉన్న ఈ ఫోటో 2012లో  జమ్ముకాశ్మీర్‌లో విద్యార్థులతో భేటీ అయినప్పటిది. ఈ ఫోటోను రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేయగా ఇదే ఫోటోను 2012లో రిపోర్ట్ చేసిన పలు వార్తా కథనాలు మాకు కనిపించాయి.
ఈ కథనాల ప్రకారం అంతకుముందు కాశ్మీర్ యూనివర్సిటీ విద్యార్థులకు చేసిన వాగ్ధానం మేరకు రాహుల్ గాంధీ రతన్ టాటా, కుమారమంగళం బిర్లా మొదలైన పారిశ్రామికవేత్తలు మరియు యూనివర్సిటీ విద్యార్థుల మధ్య ఒక భేటీని ఏర్పాటు చేసారు. పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటో ఈ సందర్భంలో తీసిందే. ఈ భేటీను రిపోర్ట్ చేసిన మరొక కథనం ఇక్కడ చూడొచ్చు.
ఐతే ఈ భేటీని ఏర్పాటు చేసినందుకు అప్పట్లో రతన్ టాటా రాహుల్ గాంధీని ప్రసంచించాడు. కాని ఈ సందర్భంగా పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్న వ్యాఖ్యలు మాత్రం చేయలేదు.
ఈ మధ్య కాలంలో రాహుల్ గాంధీ/కాంగ్రెస్ పలు సందర్భాలలో రతన్ టాటా/టాటా సంస్థపై విమర్శలు చేసారు. 2017 గుజరాత్ ఎన్నికల ప్రచారంలో గుజరాత్ ప్రభుత్వం నానో ప్లాంట్ ఏర్పాటుకు సంబంధించి టాటా సంస్థకు అందించిన ఆర్ధిక వెసులుబాటుకు సంబంధించి విమర్శలు చేసాడు. ఐతే రాహుల్ గాంధీ విమర్శలకు టాటా సంస్థకు కూడా స్పందించింది.
అలాగే రాహుల్ గాంధీ/కాంగ్రెస్ పార్టీ రతన్ టాటాపై విమర్శలు/సమర్ధించిన సందర్భాల గురించి ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు.
చివరగా, రాహుల్ గాంధీని ఉద్దేశించి రతన్ టాటా ఈ వ్యాఖ్యలు చేసినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.


text:
లండన్ పోలీసులు 124 ఇస్లామిక్ రెస్టారెంట్లపై రైడ్ చేసి మూత్రం, మలవిసర్జన కలిపిన ఆహార పదార్ధాలను గుర్తించినట్టు ఎక్కడ రిపోర్ట్ కాలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 23, 2022
‘లండన్ నగరంలో 124 ఇస్లామిక్ రెస్టారెంట్లపై పోలీసులు దాడి చేసి పట్టుకుంటే ఆహార పదార్ధాలలో మనిషి మూత్రము మరియు మలము కలిపి అమ్ముతున్నారని విచారణలో తేలింది’, అంటూ సోషల్ మీడియాలో ఒక పోస్టు షేర్ అవుతోంది. ఇటీవల ముస్లింలు కూరగాయాలపై మూత్రం పోసి అమ్ముతున్నారని ప్రజలు పట్టుకొని కంప్లయింట్ ఇస్తే, పోలీస్ విచారణలో నిజమని తేలిందని, ఇది భారతదేశంలో వెలుగులోకి వచ్చిన ఒక్క కేసు మాత్రమే అని ఈ పోస్టులో తెలుపుతున్నారు. ఆ పోస్టులో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: కూరగాయాలపై ముస్లిం వ్యక్తి మూత్రవిసర్జన చేసిన ఘటన ఇటీవల భారతదేశంలో బయటపడినట్టే, లండన్‌లోని 124 ఇస్లామిక్ రెస్టారెంట్లపై అక్కడి పోలీసులు రైడ్స్ నిర్వహించి మూత్రం మరియు మలవిసర్జన కలిపిన ఆహారాలను గుర్తించారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని బరేలి జిల్లాలో ఒక ముస్లిం వ్యక్తి కూరగాయాలపై మూత్రవిసర్జన చేసి వాటిని ప్రజలకు అమ్ముతున్న ఘటన ఇటీవల వెలుగులోకి వచ్చింది. బ్రిటన్ దేశంలో కూడా పలు సార్లు మూత్ర మరియు మలవిసర్జన చేసిన ఆహార పధార్ధాలను ముస్లింలు అమ్మిన ఘటనలు గతంలో భయటపడ్డాయి. కానీ, లండన్ పోలీసులు 124 ఇస్లామిక్ రెస్టారెంట్లపై ఒకేసారి రైడ్ నిర్వహించి మల మరియు మూత్ర విసర్జన కలిపిన ఆహారాలను గుర్తించినట్టు ఇటీవల లేదా గతంలో ఎప్పుడూ రిపోర్ట్ కాలేదు. కావున పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
పోస్టులో తెలుపుతున్నట్టు లండన్ పోలీసులు 124 ఇస్లామిక్ రెస్టారెంట్లపై రైడ్లు నిర్వహించి మూత్రం మరియు మలము కలిపిన ఆహార పధార్ధాలను గుర్తించారా అని వెతికితే, అటువంటి వార్తాలను రిపోర్ట్ చేస్తూ ఇటీవల లేదా గతంలో ఎటువంటి ఆర్టికల్ పబ్లిష్ అవలేదని తెలిసింది. లండన్ పోలీసులు ఒకవేళ అంత భారీ  సంఖ్యలో రైడ్లు నిర్వహించి ఉంటే, ఆ విషయాన్ని రిపోర్ట్ చేస్తూ పలు వార్తా సంస్థలు ఆర్టికల్స్ పబ్లిష్ చేసేవి.
బ్రిటిష్ దేశంలోని కొన్ని ముస్లిం రెస్టారెంట్లు మరియు ఐస్‌క్రిమ్ షాప్ ఓనర్లు మూత్రం, మలవిసర్జన కలిపిన ఆహారాలను అమ్ముతూ పట్టుబడినట్టు గతంలో పలు వార్తా సంస్థలు ఆర్టికల్స్ రిపోర్ట్ చేసాయి. అవి ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడవచ్చు. ఈ చర్యలను ఖండిస్తూ అక్కడి కోర్టులు ఆ ముస్లిం షాప్ ఓనర్లకు జరిమాన మరియు జైలు శిక్షలు కూడా విధించాయి. అయితే, ఇటువంటి  సంఘటనలు కేవలం రెండు లేదా మూడు సార్లు బ్రిటన్లో  వెలుగులోకి వచ్చాయి.
ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రం బరేలి జిల్లాలో ఇటీవల ఒక ముస్లిం కూరగాయల విక్రయదారుడు కూరగాయాలపై మూత్రవిసర్జన చేసి అమ్ముతున్నాడాని ఆరోపిస్తూ ప్రజలు ఆ వ్యక్తిని చితకబాది పోలీసులకు అప్పగించారు. షరీఫ్ అనే కూరగాయల విక్రయదారుడు కూరగాయాలపై మూత్రం పోసి వాటిని ప్రజలకు అమ్ముతుండగా కొందరు యువకులు ఆ దృశ్యాలను వీడియో తీసినట్టు పలు వార్తా సంస్థలు రిపోర్ట్ చేసాయి. పోలీసులు షరీఫ్‌ను అరెస్ట్ చేసి తనపై చేసిన ఆరోపణలకు సంబంధించి విచారణ జరుపుతున్నట్టు ఈ వార్తా సంస్థలు తెలిపాయి.
చివరగా, లండన్ పోలీసులు 124 ఇస్లామిక్ రెస్టారెంట్లపై రైడ్ నిర్వహించి మూత్రం మరియు మలవిసర్జన కలిపిన ఆహారపదార్ధాలను గుర్తించినట్టు ఎక్కడ రిపోర్ట్ కాలేదు.

created: September 23, 2022


text:
ఈ వీడియోలో మహిళను చెట్టుకి వేలాడదీసి కొట్టిన వ్యక్తులకు RSSతో సంబంధాలు ఉన్నట్టు ఎటువంటి రిపోర్ట్స్ లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 4, 2023
RSS వ్యక్తులు ఒక మహిళను చెట్టుకు వేలాడదీసి కొడుతున్నారంటూ ఒక వీడియో సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతోంది. బీజేపీ అధికారం చూసుకొని ఇలా చేస్తున్నారంటూ ఈ వీడియోను షేర్ చేస్తున్నారు. ఐతే ఈ కథనం ద్వారా ఆ వీడియోకు సంబంధించిన నిజమేంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: RSS వ్యక్తులు ఒక మహిళను చెట్టుకు వేలాడదీసి కొడుతున్న వీడియో.
ఫాక్ట్(నిజం):  ఈ ఘటన మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని అలీరాజ్‌పూర్ జిల్లాలో జులై 2021లో  జరిగింది. 19 ఏళ్ళ ఒక గిరిజన మహిళ పెళ్ళైన మూడు రోజులకే భర్త ఇంటిని విడిచి తన తల్లిదండ్రుల ఇంటికి వెళ్ళిపోవడంతో ఆగ్రహించిన ఆ మహిళ తండ్రి మరియు కజిన్స్ ఆమెను ఇలా చేటుకు వేలాడదీసి కొట్టారు. ఐతే ఈ ఘటనకు RSSతో గాని మరేతర రాజకీయ పార్టీలకు సంబంధం లేదు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
వీడియోలోని ఘటన బీజేపీ అధికారంలో ఉన్న మధ్యప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోనే జరిగినప్పటికీ, ఈ ఘటనకు సంబంధించిన నిందితులు RSSకు చెందిన వారు అనడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. పైగా ఇది ఒక పాత ఘటన, జులై 2021లో జరిగింది.
ఈ వీడియోకు సంబంధించిన సమాచారం కోసం వీడియో స్క్రీన్ షాట్స్‌ను రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేయగా, ఇవే దృశ్యాలను రిపోర్ట్ చేసిన పలు వార్తా కథనాలు మాకు లభించాయి. ఈ కథనాల ప్రకారం జులై 2021లో అలీరాజ్‌పూర్ జిల్లాలోని బడి ఫూల్ తలాబ్ గ్రామానికి చెందిన 19 ఏళ్ళ ఒక గిరిజన మహిళ పెళ్ళైన మూడు రోజులకే భర్త ఇంటిని విడిచి తన తల్లిదండ్రుల ఇంటికి వెళ్ళిపోవడంతో ఆగ్రహించిన ఆ మహిళ తండ్రి మరియు కజిన్స్ ఆమెను ఇలా చేటుకు వేలాడదీసి కొట్టారు.
అప్పట్లో ఈ వీడియో సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవ్వడంతో పోలీసులు అమ్మయి కజిన్స్ మరియు తండ్రిపై కేసు ఫైల్ చేసారు, ఇదే విషయాన్ని అలీరాజ్‌పూర్ ఎస్పీ మీడియాకు తెలిపారు. ఆ అమ్మాయికి గాయాలు కావడంతో ఆమెను హాస్పిటల్‌లో చికిత్స అందించారు.
ఈ ఘటనను రిపోర్ట్ చేసిన పలు వార్తా కథనాలు ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు. ఐతే పోస్టులో ఆరోపిస్తున్నట్టు నిందితులు RSS కార్యకర్తలని గానీ, లేక వారికి RSSతో సంబంధాలు ఉన్నట్టు గానీ ఎటుంటి రిపోర్ట్స్ లేవు. పైగా ఈ ఘటనకు రాజకీయ పార్టీలతో సంబంధం ఉన్నట్టు కూడా ఎటువంటి రిపోర్ట్స్ లేవు.
చివరగా, మహిళను చెట్టుకి వేలాడదీసి కొట్టిన వ్యక్తులకు RSSతో సంబంధాలు ఉన్నట్టు ఎటువంటి రిపోర్ట్స్ లేవు.

created: August 4, 2023


text:
భారతీయ శిక్షాస్మృతిలో 295(1), 502(2) సెక్షన్లు లేవు; IPC 295, 295A సెక్షన్లు అన్ని మతాలకు సంబంధించినవి, ప్రత్యేకంగా హిందూ మతం కోసం కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
December 14, 2021
“హిందూ మతంను దూషిస్తే IPC 295(1), 502(2) సెక్షన్ల క్రింద కేస్ నమోదు చేయవచ్చు” అని ఒక పోస్ట్ ద్వారా సోషల్ మీడియాలో బాగా షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: హిందూ మతంను దూషిస్తే IPC 295(1), 502(2) సెక్షన్ల క్రింద కేస్ నమోదు చేయవచ్చు.
ఫాక్ట్: అసలు 295(1), 502(2) సెక్షన్లు భారతీయ శిక్షాస్మృతిలో/ ఇండియన్ పీనల్ కోడ్ (IPC) లో లేనే లేవు. IPC 295, 295A సెక్షన్లు మతసంబంధమైన అపరాధముల గురించి తెలుపుతున్నవి. ప్రత్యేకంగా హిందూ మతం గురించి అని కాకుండా, అన్ని మతాలకు సంబంధించింది. IPC 502 సెక్షన్ మతానికి సంబంధించింది కాదు, పరువు నష్టానికి సంబంధించింది. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
అసలు 295(1), 502(2) సెక్షన్లు భారతీయ శిక్షాస్మృతిలో/ ఇండియన్ పీనల్ కోడ్ (IPC) లో లేవు.
IPC 295, 295A సెక్షన్లు మతసంబంధమైన అపరాధములను గురించి తెలుపుతున్నవి. ప్రత్యేకంగా హిందూ మతం గురించి అని కాకుండా, అన్ని మతాలకు సంబంధించింది.
“ఏ వర్గమువారి మతమునైనను అవమానపరచవలెననే  ఉద్దేశముతో ఆరాధనాస్థలమును పాడుచేయుట లేక అపవిత్రము” చేసినప్పుడు సెక్షన్ 295 వర్తిస్తుంది.
“ఏ వర్గమువారి మతమునైనను, మత విశ్వాసములనైనను అవమానపరుచుట ద్వారా మత విషయకముగా వారి మనస్సుకు బాధ కలిగించు ఉద్దేశముతో బుద్ధిపూర్వకమైన, విద్వేషపూర్వకమైన కార్యములు” చేసినప్పుడు సెక్షన్ 295A వర్తిస్తుంది.
IPC Sec 502 మతానికి సంబంధించింది కాదు, పరువు నష్టానికి సంబంధించింది. “పరువునష్టము కలిగించు విషయమును కలిగినట్టిదై, ముద్రింపబడిన లేక నగిషీ చెక్కబడిన ఏదైన వస్తువును విక్రయించుట.”
చివరగా, భారతీయ శిక్షాస్మృతిలో 295(1), 502(2) సెక్షన్లు లేవు; IPC 295, 295A సెక్షన్లు అన్ని మతాలకు సంబంధించినవి, ప్రత్యేకంగా హిందూ మతం కోసం కాదు.

created: December 14, 2021


text:
భారత్‌లో ఆవు మాంసం ఎగుమతులపై నిషేధం ఉంది. భారత్ బీఫ్ పేరుతో కేవలం గేదె మాంసాన్ని ఎగుమతి చేస్తుంది. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 17, 2023
‘ఆవును పూజించే భారతదేశం బీఫ్ ఎగుమతుల్లో ప్రపంచంలోనే రెండో స్థానంలో ఉందని’ చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో షేర్ అవుతోంది. భారత్ నుండి బీఫ్ (గోమాంసం) ఎగుమతులు అధికంగా జరుగుతున్నాయని చెప్పడం క్లెయిమ్ ఒక్క ఉద్దేశం. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: భారతదేశం బీఫ్ (గోమాంసం) ఎగుమతుల్లో ప్రపంచంలోనే రెండో స్థానంలో ఉంది.
ఫాక్ట్(నిజం):  భారత దేశ ఎక్స్పోర్ట్ (ఎగుమతి) పాలసీ ప్రకారం బీఫ్ (ఆవు,దూడ,ఎద్దు) మాంసాల ఎగుమతులపై నిషేధం ఉంది. కాబట్టి దేశం నుండి ఆవు మాంసం ఎగుమతి కాదు. బీఫ్ పేరుతో కేవలం గేదె మాంసం మాత్రమే ఎగుమతి అవుతుంది. ఐతే గేదె మాంసం ఎగుమతుల్లో భారత్ టాప్-10 దేశాల్లో ఒకటిగా ఉంటూ వస్తుంది. గత కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వంలో కూడా టాప్-10 దేశాల్లో ఒకటిగా నిలిచింది. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టిస్తుంది.
బీఫ్ ఎగుమతులకు సంబంధించి ముందుగా మనం తెలుసుకోవాల్సింది ఏమిటంటే, భారత దేశంలో అమలులో ఉన్న ఎక్ష్పొర్ట్ పాలసీ ప్రకారం బీఫ్ (ఆవు,దూడ,ఎద్దు) మాంసాల ఎగుమతులపై నిషేధం ఉంది (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ). ఐతే బీఫ్ పేరుతో జరిగేది గేదె మాంసం ఎగుమతులు మాత్రమే, ఆవు మాంసం కాదు.
గేదె మాంసం ఎగుమతులు:
ఐతే అత్యధికంగా గేదె మాంసం ఎగుమతి చేసే దేశాలలో భారత్ ఒకటి. Agricultural and Processed Food Products Export Development Authority (APEDA) ప్రకారం 2018-19 సంవత్సరంలో గేదె మాంసం ఉత్పత్తిలో భారతదేశం 1వ స్థానంలో ఉంది.
ఎగుమతులకు సంబంధించిన లేటెస్ట్ APEDA డేటా ప్రకారం 2020లో గేదె మాంసం ఎగుమతి చేసే దేశాలలో తొమ్మిదో స్థానంలో ఉంది. ఆ సంవత్సరం భారత్ నుండి మొత్తం ఆరు లక్షల పైచిలుకు మెట్రిక్ టన్నుల గేదె మాంసం ఎగుమతి చేసారు. గేదె మాంసం ఎగుమతుల్లో ఈ మధ్య కాలంలో భారత్ టాప్-10 దేశాల్లో ఒకటిగా ఉంటూ వస్తుంది.
ఐతే అంతకు ముందు కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వ హయాంలో కూడా భారత్ పలు సార్లు టాప్-10 దేశాల్లో ఒకటిగా నిలిచింది. ఉదాహారణకు 2012 మరియు 2013 సంవత్సరాలలో గేదె మాంసం ఎగుమతుల్లో ఎనిమిదో స్థానంలో నిలిచింది.
డాలర్ విలువలో పోల్చుకుంటే 2020 మరియు 2021లో భారత్ గేదె మాంసం ఎగుమతుల్లో నాలుగు మరియు ఆరో స్థానంలో నిలిచింది. దీనికి  సంబంధించిన కథనాలు ఇక్కడ చూడొచ్చు.
మోదీ ప్రభుత్వం ఏర్పడ్డాక గేదె మాంసం ఎగుమతులు పెరిగిన మాట నిజమే అయనప్పటికీ, పోస్టులో చెప్తున్నట్టు అది ఆవు మాంసం కాదు.
చివరగా, భారత్‌లో ఆవు మాంసం ఎగుమతులపై నిషేధం ఉంది. భారత్ బీఫ్ పేరుతో కేవలం గేదె మాంసాన్ని ఎగుమతి చేస్తుంది.

created: February 17, 2023


text:
కాలేజీలలో హిందూ ధర్మాన్ని బోధించకూడదని చెప్పే ఆర్టికల్ ‘30ఏ’ అసలు రాజ్యాంగంలోనే లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 15, 2021
“హిందువుల పట్ల నెహ్రూ యొక్క మోసం యాక్ట్ 30 ఎ…పటేల్ మరణించిన వెంటనే, నెహ్రూ ఈ చట్టాన్ని రాజ్యాంగంలో పొందుపరిచారు…ఈ చట్టం ప్రకారం హిందువులు తమ ప్రైవేట్ కాలేజీలలో హిందూ ధర్మాన్ని బోధించకూడదు, హిందూ మతాన్ని బోధించడానికి కళాశాలలను ప్రారంభించకూడదు” అని చెప్తూ, ఒక పోస్ట్ ని సోషల్ మీడియాలో కొంత మంది షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 30ఏ ప్రకారం హిందువులు తమ ప్రైవేట్ కాలేజీలలో హిందూ ధర్మాన్ని బోధించకూడదు.
ఫాక్ట్: అసలు రాజ్యాంగంలో ‘30ఏ’ అనే ఆర్టికలే లేదు. అంతేకాదు, రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 30 (1, 1A మరియు 2) కూడా మైనారిటీల హక్కులకు (‘Right of minorities to establish and administer Educational institutions’) సంబంధించినది. కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్ట్ లో చెప్పిన ఆర్టికల్ 30ఏ గురించి భారత రాజ్యాంగంలో వెతకగా, అసలు రాజ్యాంగంలో ‘30ఏ’ అనే ఆర్టికలే లేదని తెలుస్తుంది. భారత రాజ్యాంగంలో ఆర్టికల్స్ 30 (1), 30 (1A), మరియు 30 (2) ఉన్నాయి. కానీ, ఆ ఆర్టికల్స్ మైనారిటీల హక్కులకు (‘Right of minorities to establish and administer Educational institutions’) సంబంధించినవి.
ఆర్టికల్ 30 (1) అన్నీ మైనారిటీలకు (మతం లేదా భాష ఆధారంగా) విద్యా సంస్థలను స్థాపించడానికి మరియు నిర్వహించడానికి వీలు కల్పిస్తుంది. 2004 లో స్థాపించబడిన ‘నేషనల్ కమిషన్ ఫర్ మైనారిటీ ఎడ్యుకేషనల్ ఇన్స్టిట్యూషన్స్ (NCMEI)’ ఆర్టికల్ 30 లోని మైనారిటీల హక్కులుకు కాపాడుతుంది. ఈ అంశం పై మరిన్ని వివరాల కోసం ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చదవొచ్చు.
రాజ్యాంగ అసెంబ్లీ లో ఈ అంశం పై జరిగిన చర్చను ఇక్కడ చదవొచ్చు.
చివరగా, కాలేజీలలో హిందూ ధర్మాన్ని బోధించకూడదని చెప్పే ఆర్టికల్ ‘30ఏ’ అనేది అసలు రాజ్యాంగంలోనే లేదు.
Did you watch our new Episode of the DECODE series?

created: February 15, 2021


text:
‘దేశంలోనే ‘లవ్ జిహాద్’ లో తెలంగాణ టాప్’ అంటూ ఇచ్చిన ఈ అంకెలకి ఎటువంటి అధికారిక ఆధారాలు లేవు. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
March 17, 2021
‘దేశంలోనే ‘లవ్ జిహాద్’ లో తెలంగాణ టాప్. హైదరాబాద్ నగరంలో ప్రతి రోజు 10, మరియు తెలంగాణ రాష్ట్రంలో 60 లవ్ జిహాద్ మిస్సింగ్ కేసులు నమోదు కావడం గమనార్హం. గడిచిన ఏడాదిలో 3418 అమ్మాయిల మిస్సింగ్ కేసులు,’ అని ఉన్న ఒక పోస్ట్ ని సోషల్ మీడియాలో కొంత మంది షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: దేశంలోనే ‘లవ్ జిహాద్’ లో తెలంగాణ టాప్. హైదరాబాద్ నగరంలో ప్రతి రోజు 10, మరియు తెలంగాణ రాష్ట్రంలో 60 లవ్ జిహాద్ మిస్సింగ్ కేసులు నమోదు.
ఫాక్ట్: ‘లవ్ జిహాద్’ కి సంబంధించి మిస్సింగ్ కేసుల డేటా ని కేంద్ర ప్రభుత్వం లేదా తెలంగాణ ప్రభుత్వం ఇప్పటివరకు అయితే ప్రకటించలేదు. NCRB రిపోర్ట్ లో ఇచ్చిన డేటా ప్రకారం 2019 లో తెలంగాణ లో 10665 మహిళలు (అంటే సగటున రోజుకు సుమారు 29 మహిళలు) మిస్సింగ్ అయినట్టు ఉంది. కానీ, పోస్ట్ లో కేవలం ‘లవ్ జీహాద్’ మిస్సింగ్ కేసులు మాత్రమే రోజుకు 60 నమోదు అవుతున్నట్టు ఉంది. అంతేకాదు, ప్రస్తుతం ఉన్న చట్టాల ప్రకారం ‘లవ్ జిహాద్’ అనే పదం నిర్వచించబడలేదని కేంద్ర హోం శాఖ సహాయ మంత్రి  కిషన్ రెడ్డి 2020 లో లోక్ సభలో తెలిపారు. కావున, పోస్ట్ లో ఆధారాలు లేని అంకెలు ఇస్తూ ప్రజలను తప్పుదోవ పట్టిస్తున్నారు.
పోస్ట్ లోని విషయం గురించి ఇంటర్నెట్ లో వెతకగా, ‘లవ్ జిహాద్’ కి సంబంధించి మిస్సింగ్ కేసుల డేటా ని కేంద్ర ప్రభుత్వం లేదా తెలంగాణ ప్రభుత్వం ఇప్పటివరకు అయితే ప్రకటించలేదని తెలుస్తుంది. వివిధ రాష్ట్రాల కి సంబంధించిన మిస్సింగ్ (కనపడకుండా పోవడం) వ్యక్తుల డేటాని NCRB (నేషనల్ క్రైమ్ రికార్డ్స్ బ్యూరో) వారు రిలీజ్ చేసే ‘క్రైమ్ ఇన్ ఇండియా’ రిపోర్ట్ లలో చూడవొచ్చు. 2020 లో మిస్సింగ్ కేసుల కి సంబంధించి NCRB ఇంకా ఇంకా రిపోర్ట్ రిలీజ్ చేయలేదు. 2019 సంవత్సరానికి సంబంధించి రిలీజ్ చేసిన ‘క్రైమ్ ఇన్ ఇండియా-2019’ రిపోర్ట్ లో తెలంగాణ కి సంబంధించిన మిస్సింగ్ వ్యక్తుల డేటాని చూడవొచ్చు.
NCRB రిపోర్ట్ లో ఇచ్చిన డేటా ప్రకారం 2019లో తెలంగాణ లో 10665 మహిళలు (అంటే సగటున రోజుకు సుమారు 29 మహిళలు) మిస్సింగ్ అయినట్టు ఉంది. కానీ, పోస్ట్ లో కేవలం ‘లవ్ జీహాద్’ మిస్సింగ్ కేసులు మాత్రమే రోజుకు 60 నమోదు అవుతున్నట్టు ఉంది. చాలా కారణాల వల్ల వ్యక్తులు తప్పి పోతుంటారు. వాటిలో కొన్ని కారణాలను ‘క్రైమ్ ఇన్ తెలంగాణ – 2019’ రిపోర్ట్ లో చూడవొచ్చు. కావున, కేవలం ‘లవ్ జీహాద్’ మిస్సింగ్ కేసులు మాత్రమే తెలంగాణ లో రోజుకు 60  నమోదు అవుతున్నట్టు చెప్పడానికి ఎటువంటి అధికారిక డేటా లేదు.
అంతేకాదు, మిస్సింగ్ వ్యక్తుల్లో సుమారు 85.2 శాతం మంది ఆచూకీ తెలిసినట్టు NCRB రిపోర్ట్ లో చూడవొచ్చు. ఇదే విషయం చెప్తూ తెలంగాణ డీజీపీ కూడా 2019 లో ట్వీట్ చేసారు.
Dear Citizens, please don’t believe & don't spread this type of rumours. pic.twitter.com/Bi4s6GkvpL
2019 చివరి నాటికి 3418 మిస్సింగ్ వ్యక్తుల (1673 పురుషులు, 1745 మహిళలు) ఆచూకీ తెలియాల్సి ఉన్నట్టు NCRB రిపోర్ట్ లో చూడవొచ్చు. అయితే, ఇదే సంఖ్య (3418) పోస్ట్ లో ‘గడిచిన ఏడాదిలో 3418 అమ్మాయిల మిస్సింగ్ కేసులు’  అని ఉన్నట్టు గమనించవొచ్చు.
2020 ఫిబ్రవరి లో లోక్ సభలో ఒక ప్రశ్నకు బదులిస్తూ, ‘ప్రస్తుతం ఉన్న చట్టాల ప్రకారం ‘లవ్ జిహాద్’ అనే పదం నిర్వచించబడలేదు’, అని కేంద్ర హోం శాఖ సహాయ మంత్రి జీ. కిషన్ రెడ్డి తెలిపారు.
చివరగా, ‘దేశంలోనే ‘లవ్ జిహాద్’ లో తెలంగాణ టాప్’ అంటూ పోస్ట్ లో ఇచ్చిన అంకెలకి ఎటువంటి అధికారిక ఆధారాలు లేవు.


text:
‘ప్రధానమంత్రి కన్యా ఆశీర్వాద్ యోజన’ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 13, 2020
‘ప్రధానమంత్రి కన్యా ఆశీర్వాద్ యోజన’ అనే కొత్త పథకం ద్వారా అన్ని రాష్ట్రాల్లోని 5 నుండి 18 ఏళ్ళ ఆడపిల్లలకు ప్రతి నెల రెండు వేల రూపాయలు ఖాతాలో వేస్తారని, తొందరగా అప్లై చేసుకోమని చెప్తూ ఒక వీడియోని సోషల్ మీడియాలో చాలా మంది షేర్ చేస్తున్నారు. అయితే, ఆ పేరుతో ఎటువంటి ప్రభుత్వ పథకం లేదని FACTLY విశ్లేషణలో తేలింది. ఆ పథకం గురించి ఎక్కడా కూడా కేంద్ర ప్రభుత్వం చెప్పలేదు. అంతేకాదు, ‘ప్రధానమంత్రి కన్యా ఆశీర్వాద్ యోజన’ పేరు మీద వివిధ పోస్టులు వైరల్ అవ్వడంతో, ప్రెస్ ఇన్ఫర్మేషన్ బ్యూరో (PIB) వారు కూడా అవి ఫేక్ మెసేజ్లు అని, ఆ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకం లేదని ట్వీట్ చేసారు.
సోర్సెస్:
క్లెయిమ్ – ఫేస్బుక్ పోస్ట్ (ఆర్కైవ్డ్)
ఫాక్ట్ –
1. PIB ట్వీట్ – https://twitter.com/PIBFactCheck/status/1226847738110693377
Did you watch our new video?


text:
‘ప్రధానమంత్రి శిశు వికాస్ యోజన’ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వం స్కీం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
March 4, 2020
‘ప్రధానమంత్రి శిశు వికాస్ యోజన’ స్కీం ద్వారా 5 నుండి 16 సంవత్సరాల విద్యార్థులు వివిధ ఆర్ధిక ప్రయోజనాలు పొందవొచ్చని చెప్తూ, ఒక పోస్ట్ ని సోషల్ మీడియాలో కొంత మంది షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో విశ్లేషిద్ధాం.
5 నుండి 16 సంవత్సరాల విద్యార్థులకు ‘ప్రధానమంత్రి శిశు వికాస్ యోజన’ స్కీం ద్వారా వివిధ ఆర్ధిక ప్రయోజనాలు.
ఫాక్ట్ (నిజం): ‘ప్రధానమంత్రి శిశు వికాస్ యోజన’ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వం స్కీం లేదు. ‘ప్రెస్ ఇన్ఫర్మేషన్ బ్యూరో’ వారు కూడా వైరల్ అవుతున్నది ఫేక్ మెసేజ్ అని ట్వీట్ చేసారు. కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్ట్ లో ఇచ్చిన స్కీం పేరుతో వెతకగా, అటువంటి పేరుతో స్కీం ఉన్నట్టు కేంద్ర ప్రభుత్వ వెబ్సైటులలో ఎక్కడా కూడా సమాచారం దొరకలేదు. ఆ స్కీం గురించి వార్తాపత్రికల్లో కూడా ఎక్కడా రాలేదు. ఒకవేళ అలాంటి ప్రభుత్వ స్కీం ఉంటే, దాన్ని మొదలుపెట్టినప్పుడు మీడియా సంస్థలు దాని గురించి ప్రచురించేవి. ఆ స్కీం పేరు మీద రెండు వెబ్సైటులు (https://pmsvy-cloud.in/Home/Index మరియు http://www.pmsvy.com/index.aspx) ఉన్నట్టు సెర్చ్ రిజల్ట్స్ ద్వార తెలుస్తుంది. ఆ రెండు వెబ్సైటుల్లో ఉన్న ఫోన్ నెంబర్లకి FACTLY కాల్ చేయగా, ఎటువంటి సమాధానం లేదు.   ఆ వెబ్సైటుల గురించి మరింత సమాచారం కోసం కింద చూడవొచ్చు
అంతేకాదు, ఆ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వం పథకం లేదని, వైరల్ అవుతున్నది ఫేక్ మెసేజ్ అని ‘ప్రెస్ ఇన్ఫర్మేషన్ బ్యూరో’ వారు కూడా ట్వీట్ చేసారు.
ఇదే విధంగా ఇంతకముందు ప్రభుత్వ పథకాల మీద వచ్చిన ఎన్నో ఫేక్ న్యూస్ లను FACTLY తప్పని చెప్తూ ఆర్టికల్స్ రాసింది. వాటిని ఇక్కడ చూడవొచ్చు.
చివరగా, ‘ప్రధానమంత్రి శిశు వికాస్ యోజన’ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వం స్కీం లేదు.
‘మీకు తెలుసా’  సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?


text:
‘మహిళ స్వరోజ్గార్ యోజన’ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకం లేదు. ఖాతాలోకి లక్ష రూపాయలు రావు. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
November 14, 2019
మహిళలకు బ్యాంకు ఖాతా ఉంటే, వ్యాపారం పెట్టుకోవడానికి వాళ్ళకి ఒక లక్ష రుపాయలను ‘మహిళ స్వరోజ్గార్ యోజన’ పథకం కింద మోడీ ప్రభుత్వం బ్యాంకు ఖాతాలో వేస్తుందని ఒక లింక్ తో కూడిన పోస్ట్ ని చాలా మంది సోషల్ మీడియాలో షేర్ చేస్తున్నారు. పోస్ట్ లో ఇచ్చిన లింక్ (ఆర్కైవ్డ్ వెర్షన్) లో ఆ పథకం గురించి వివరిస్తూ ఒక యూట్యూబ్ వీడియో ఉంటుంది. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో విశ్లేషిద్ధాం.
బడ్జెట్-2019 లో ‘మహిళ స్వరోజ్గార్ యోజన’ పతాకాన్ని మొదలుపెట్టిన మోడీ ప్రభుత్వం. బ్యాంకు ఖాతా ఉన్న మహిళలకు వ్యాపారం పెట్టుకోవడానికి ఒక లక్ష రూపాయలు ఖాతాలో ప్రభుత్వం వేస్తుంది.
ఫాక్ట్ (నిజం): ‘మహిళ స్వరోజ్గార్ యోజన’ పేరుతో ఎటువంటి పథకాన్ని బడ్జెట్-2019 లో మోడీ ప్రభుత్వం ప్రకటించలేదు. అదే పేరుతో హిమాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో ఆ రాష్ట్ర ప్రజల కోసం ఒక పథకం ఉంది, కానీ ఆ పథకం కింద కేవలం అయిదు వేల రుపాయల వరకే మహిళలకు మరియు వికలాంగులకు వ్యాపారం పెట్టుకోవడానికి ఇస్తారు. కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్ట్ లో చెప్పిన పథకం గురించి గూగుల్ లో ‘Mahila Swarojgar Yojana’ పేరుతో వెతకగా, ఆ పథకం పేరుతో కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకం ఉన్నట్టు ఎటువంటి సమాచారం దొరకదు. పోస్ట్ చేసిన లింక్ లోని వీడియో లో ఆ పథకాన్ని మోడీ ప్రభుత్వం బడ్జెట్-2019 లో ప్రకటించినట్టు ఉంటుంది. కావున, ఆ పథకం గురించి  బడ్జెట్-2019 లో వెతకగా, దాంట్లో కూడా ఆ పేరుతో ఎటువంటి పథకం ఉండదు. కేంద్ర ఆర్ధిక మంత్రి పార్లమెంట్ లో ఇచ్చిన బడ్జెట్ స్పీచ్ లో కూడా ఈ పథకం గురించి ఎక్కడా కూడా ప్రస్తావించలేదు.
తన బడ్జెట్ స్పీచ్ లో మహిళల గురించి మాట్లాడుతూ ముద్రా పథకం కింద ప్రతి స్వయం సహాయక బృందం నుండి ఒక మహిళకు లక్ష రూపాయల ఋణం తీసుకోవడానికి అర్హత కల్పిస్తున్నామని కేంద్ర ఆర్ధిక మంత్రి తెలిపింది. అంతేకాని, బ్యాంకు అకౌంట్ ఉన్న ప్రతి మహిళకు లక్ష రూపాయులు అకౌంట్ లో వేస్తామని చెప్తూ ‘మహిళ స్వరోజ్గార్ యోజన’ పేరుతో ఎటువంటి పథకాన్ని ప్రకటించలేదు.
‘మహిళ స్వరోజ్గార్ యోజన’ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర పథకం లేకున్నా, హిమాచల్ ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో అదే పేరుతో ఆ రాష్ట్ర ప్రజల కొరకు ఎప్పటినుండో ఒక పథకం ఉంది. కానీ, ఆ పథకం కింద కేవలం అయిదు వేల రుపాయల వరకే మహిళలకు మరియు వికలాంగులకు వ్యాపారం పెట్టుకోవడానికి ఇస్తారు. ఆ పథకం గురించి మరిన్ని వివరాల కొరకు ఇక్కడ చూడవొచ్చు.
చివరగా, ‘మహిళ స్వరోజ్గార్ యోజన’ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకం లేదు. ఖాతాలోకి లక్ష రూపాయలు రావు.
ఏది ఫేక్, ఏది నిజం సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?

created: November 14, 2019


text:
లాక్ డౌన్ టైమింగ్స్ లో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ఎటువంటి మార్పులు చేయలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 20, 2021
ఈ నెల 20వ తేదీ నుంచి ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లో లాక్ డౌన్ వేళల్లో మార్పులు చేసారని, ప్రస్తుతం ఉదయం 6 నుంచి 12 వరకు ఉన్న లాక్ డౌన్ ని సడలిస్తూ 20వ తేదీ నుంచి ఉదయం 6 నుంచి 10 గంటల వరకు లాక్ డౌన్ ఉంటుందని ప్రభుత్వం ప్రకటించిందని, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లో కరోన కేసులతో పాటు మరణాల సంఖ్య దేశంలోనే 2 వ స్థానంలో ఉండడంతో ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నట్టు ప్రభుత్వం ప్రకటించిందని సోషల్ మీడియాలో ఒక పోస్ట్ షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూదాం.
క్లెయిమ్: మే 20వ తేదీ నుండి లాక్ డౌన్ టైమింగ్స్ లో మార్పులు ప్రకటించిన ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం.
ఫాక్ట్: సోమవారం (17 మే 2021)  కోవిడ్ పై జరిగిన ఉన్నత స్థాయి సమీక్షా సమావేశంలో ముఖ్యమంత్రి వైఎస్ జగన్ మోహన్ రెడ్డి లాక్ డౌన్ టైమింగ్స్ లో మార్పులు లేకుండా లాక్ డౌన్ నెలాఖరు వరకు పొడిగిస్తూ నిర్ణయం తీసుకున్నట్టు న్యూస్ ఆర్టికల్స్ లో వచ్చింది. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లో లాక్ డౌన్ కు సంబంధించి సమాచారం కోసం వెతికినప్పుడు కొన్ని న్యూస్ ఆర్టికల్స్ మాకు దొరికాయి. లాక్ డౌన్ సమయాల్లో ఎలాంటి మార్పు లేదని ఉదయం 6గంటల నుంచి మధ్యాహ్నం 12గంటల వరకు అన్ని రకాల కార్యకలాపాలకు అనుమతి ఉంటుందని న్యూస్ 18 ఆర్టికల్ ద్వారా తెలుస్తుంది. ఏపీలో లాక్‌డౌన్ టైమింగ్స్‌లో మార్పులు చేసినట్టు సోషల్ మీడియాలో జరుగుతున్న ప్రచారంలో వాస్తవం లేదని ఏపీ సర్కారు స్పష్టంచేసింది అని, లాక్‌డౌన్ సడలింపు వేళలు యధావిధిగా ఉదయం 6 గంటల నుంచి మధ్యాహ్నం 12 గంటల వరకు కొనసాగుతాయని తేల్చిచెప్పింది అని, ప్రభుత్వ ప్రకటనలను తప్పుదోవ పట్టించేలా సోషల్ మీడియాలో అసత్య ప్రచారాలకు పాల్పడితే ఉపేక్షించేది లేదని, వారిపై కఠిన చర్యలు తీసుకుంటామని ఏపీ సర్కారు హెచ్చరించింది అని జీ న్యూస్ ఆర్టికల్  లో తెలిపారు. ఏపీలో కరోనా కేసులతో పాటు కరోనాతో చనిపోతున్న వారి సంఖ్య దేశంలోనే 2వ స్థానంలో ఉన్నందు  వల్లే లాక్‌డౌన్ టైమింగ్స్ (Lockdown timings) మారుస్తూ ప్రభుత్వం నిర్ణయం తీసుకున్నట్టుగా జరుగుతున్న ప్రచారంలో నిజం లేదని స్వయంగా ప్రభుత్వమే చేసిన ప్రకటనతో స్పష్టత లభించింది అని కూడా ఈ ఆర్టికల్ ద్వారా తెలుస్తుంది.
లాక్ డౌన్ నెలాఖరు వరకు పొడిగిస్తున్నట్టు ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ప్రకటించింది. సోమవారం (17 మే 2021)  కోవిడ్ పై జరిగిన ఉన్నత స్థాయి సమీక్షా సమావేశంలో ముఖ్యమంత్రి వైఎస్ జగన్ మోహన్ రెడ్డి ఈ మేరకు నిర్ణయం తీసుకున్నారు. దీనికి సంబంధించి మరింత సమాచారం న్యూస్ ఆర్టికల్స్ ద్వారా ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు.
ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం వారే, ఇలాంటి పోస్ట్ ల ద్వారా తప్పుడు ప్రచారం జరుగుతుంది అని తెలిసి ట్విట్టర్ పోస్ట్ ద్వారా తప్పని చెపుతూ లాక్ డౌన్ టైమింగ్స్ లో మార్పు లేదని తెలిపారు. ఏపి పోలీస్ వారు కూడా తమ ట్విట్టర్ పోస్ట్ ద్వారా లాక్ డౌన్ టైమింగ్స్ లో ఎటువంటి మార్పు లేదని ఫాక్ట్ చెక్ చేసారు. ఏపీలో కరోనా కేసులతో పాటు కరోనాతో చనిపోతున్న వారి సంఖ్య దేశంలోనే 2వ స్థానంలో ఉంది అనేది తప్పు అని ఏపీ ఫాక్ట్ చెక్ పోర్టల్ ట్విట్టర్ పోస్ట్ ద్వారా తెలిపింది. రాష్ట్రాల కోవిడ్ స్టేటస్ కు సంబంధించి డేటా ను ఇక్కడ చూడొచ్చు. పోస్ట్ లోని క్లెయిమ్ ని తప్పని తెలుపుతూ మీడియా సంస్థలు ప్రచురించిన ఆర్టికల్స్ ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు.
చివరగా, లాక్ డౌన్ టైమింగ్స్ లో ఆంధ్ర ప్రదేశ్ ఎటువంటి మార్పులు చేయలేదు.


text:
కరోనాతో చనిపోయిన వారి కుటుంబాలకు అందించే పరిహారం 50,000 రూపాయలు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 29, 2021
వివరణ (SEPTEMBER 27, 2021): ఇంతకుముందు జూన్ 30, 2021 నాటి తీర్పులో సుప్రీం కోర్ట్ ఆదేశాల మేరకు, కోవిడ్ కారణంగా మరణించిన వారిపై ఆధారపడిన వారికి పరిహారం మంజూరు చేయడానికి మార్గదర్శకాలను రూపొందించాలని కోర్టు NDMA ని ఆదేశించింది.
సుప్రీం కోర్ట్ ఆదేశాల మేరకు కేంద్ర ప్రభుత్వం కోవిడ్ ద్వారా మరణించిన వారికి ‘డెత్ సర్టిఫికెట్’ గురుంచి గైడ్లైన్స్ ఇటీవల విడుదల చేసింది. ఈ గైడ్లైన్స్ గురుంచి, వాటిలో ఉన్న సమస్యల మీద మా ఆర్టికల్ ఇక్కడ చదవండి.
అదే విధంగా, కోర్ట్ ఆదేశాల మేరకు కోవిడ్ కారణంగా మరణిస్తే రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల నుండి రూ. 50,000 ఎక్స్ గ్రేషియా అందుతుందని కేంద్రం కోర్ట్ కి తెలిపింది. ఈ ఎక్స్ గ్రేషియా కోసం నిధులు ‘స్టేట్ డిసాస్టర్ రెస్పాన్స్ ఫండ్’ నుండి తీసుకోవాలని తెలిపింది. వివిధ రాష్ట్రాలు దీనికి సంబంధిత గైడ్లైన్స్ 2021లోనే జారీ చేసాయి. తెలంగాణ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం జారీ చేసిన గైడ్లైన్స్ ఇక్కడ చూడొచ్చు.
వివరణ (JULY 01, 2021): డెత్ సర్టిఫికేట్ మరియు పరిహారం విషయంపై విచారణ జరిపిన సుప్రీమ్ కోర్టు 30 జూన్ 2021న కరోనాతో చనిపోయిన వారికి మరియు కరోనా సోకి ఉండి ఇతర ఆరోగ్య సమస్యలతో చనిపోయిన వారందరికి కూడా కచ్చితంగా కరోనా వల్ల చనిపోయారని పేర్కొంటూ డెత్ సర్టిఫికేట్ ఇష్యూ చేయాలనీ ఆదేశించింది. అలాగే విపత్తు నిర్వహణ చట్టం కింద విపత్తుల సమయంలో పరిహారాన్ని చెల్లించడం చట్టబద్ధమైన బాధ్యత అని, కాబట్టి కేంద్ర ప్రభుత్వం కరోనా వల్ల చనిపోయిన వారికి పరిహారాన్ని చెల్లించాలని తీర్పు చెప్పింది. కాకపోతే ఎంత పరిహారం చెల్లించాలో మేము చెప్పలేమని, ఎంత పరిహారాన్ని చేల్లిస్తుందో కేంద్ర ప్రభుత్వమే నిర్ణయించి, దీనికి సంబంధించిన గైడ్లైన్స్ రూపొందించి తమకు చెప్పాలని సుప్రీమ్ కోర్ట్ ఆదేశించింది. ఈ తీర్పు యొక్క కాపీని ఇక్కడ చూడొచ్చు.
‘కరోనాతో చనిపోయిన వారికి జాతీయ విపత్తు నిర్వహణ చట్టం కింద 3 నుండి 4 లక్షల వరకు పరిహారం వస్తుందని, ఇందుకోసం చనిపోయిన వారి డెత్ సర్టిఫికేట్ లో కరోనాతో చనిపోయినట్టు పేర్కొనాలని’ చెప్తున్న  పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ‘కరోనాతో చనిపోయిన వారికి జాతీయ విపత్తు నిర్వహణ చట్టం కింద 3 నుండి 4 లక్షల వరకు పరిహారం వస్తుంది.’
ఫాక్ట్ (నిజం): విపత్తుల కారణంగా చనిపోయిన వారి కుటుంబాలకు విపత్తు నిర్వహణ చట్టం, 2005 సెక్షన్ 12(iii) కింద పరిహారం అందిల్చాల్సిన విషయం నిజమైనప్పటికీ, కరోనాతో చనిపోయిన వారికి ఈ చట్టం కింద పరిహారం అందించే విషయంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం నుండి ఎలాంటి స్పష్టత లేదు. 14 మార్చ్ 2020 కేంద్ర ప్రభుత్వం కరోనాని నోటిఫైడ్ డిసాస్టర్ గా గుర్తించింది. దీనికి అనుగుణంగా కరోనాతో చనిపోయిన వారి కుటుంబాలకు 4 లక్షల పరిహారం అందిస్తామని గైడ్లైన్స్ కూడా విడుదల చేసింది. కాకపోతే గైడ్లైన్స్ విడుదల చేసిన కొన్ని గంటల్లోనే ఈ గైడ్లైన్స్ నుండి పరిహారం అంశాన్ని తీసేసి కొత్త గైడ్లైన్స్ విడుదల చేసింది. ఇలా చేయడానికి గల కారణాలు కేంద్ర ప్రభుత్వం పేర్కొనలేదు.  ఈ కేసులో సుప్రీం కోర్ట్ ఆదేశాల మేరకు కేంద్ర ప్రభుత్వం కోవిడ్ ద్వారా మరణించిన వారికి ‘డెత్ సర్టిఫికెట్’ గురుంచి గైడ్లైన్స్  విడుదల చేసింది. అదే విధంగా, కోర్ట్ ఆదేశాల మేరకు కోవిడ్ కారణంగా మరణిస్తే రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల నుండి రూ. 50,000 ఎక్స్ గ్రేషియా అందుతుందని కేంద్రం కోర్ట్ కి తెలిపింది. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
విపత్తు నిర్వహణ చట్టం, 2005 (DMA) లోని సెక్షన్ 12 (iii) ప్రకారం విపత్తుల సమయాల్లో ఆస్తి మరియు ప్రాణ నష్టం జరిగినప్పుడు అందించాల్సిన పరిహారానికి సంబంధించిన నేషనల్ డిసాస్టర్ మ్యానేజ్మెంట్ అథారిటీ (NDMA) గైడ్లైన్స్ రూపొందించాలని పేర్కొంది.
ఈ చట్టానికి అనుగుణంగా విపత్తుల సమయాల్లో చనిపోయిన వారి కుటుంబాలకు అందించాల్సిన పరిహారానికి సంబంధించి కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖ 08 ఏప్రిల్ 2015 ఒక నోటిఫికేషన్ విడుదల చేసింది. ఈ నోటిఫికేషన్ ప్రకారం విపత్తుల సమయాల్లో చనిపోయిన వారి కుటుంబ సభ్యులకు డెత్ సర్టిఫికేట్ లో పేర్కొన్న మరణానికి గల కారణాల ఆధారంగా 4 లక్షల రూపాయల పరిహారం అందిస్తారు. ఈ మొత్తం స్టేట్ డిసాస్టర్ రెస్పాన్స్ ఫండ్ (SDRF) మరియు నేషనల్ డిసాస్టర్ రెస్పాన్స్ ఫండ్ (NDRF) నుండి అందిస్తారు. ఐతే ఈ నోటిఫికేషన్ ప్రకారం ఈ గైడ్లైన్స్ 2015 నుండి 2020 వరకు అమలులో ఉంటాయి.
ఐతే కేంద్ర ప్రభుత్వం 14 మార్చ్ 2020న కరోనాని నోటిఫైడ్ విపత్తుగా (డిసాస్టర్) గుర్తిస్తూ ఒక నోటిఫికేషన్ జారీ చేసింది. పైగా 2015లో విడుదల చేసిన విపత్తు నిర్వహణ చట్టం పరిహారం అందించే అంశంపై విడుదల చేసిన గైడ్లైన్స్ కాల వ్యవధి అయిపోవడంతో అదే రోజు (14 మార్చ్ 2020న)  కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖ విపత్తు నిర్వహణ చట్టం, 2005 (DMA) లోని సెక్షన్ 12 కింద కరోనా విపత్తుని ఎదుర్కోవడానికి హాస్పిటల్స్ కి అయ్యే ఖర్చు, ధరలు, పరిహారం మొదలైన అంశాలకు సంబంధించి గైడ్లైన్స్ తో కూడిన నోటిఫికేషన్ విడుదల చేసింది. ఈ గైడ్లైన్స్ లో కరోనాతో చనిపోయిన వారి కుటుంబాలకు 4 లక్షల రూపాయల పరిహారం అందిస్తామని పేర్కొంది. కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖ ఈ గైడ్లైన్స్ తమ ట్విట్టర్ ద్వారా కూడా షేర్ చేసింది.
ఐతే ఈ గైడ్లైన్స్ విడుదల చేసిన కొన్ని గంటలకే  కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖ ఈ నోటిఫికేషన్ లో కొన్ని సవరణలు చేస్తూ మరొక నోటిఫికేషన్ విడుదల చేసింది, ఈ నోటిఫికేషన్ లో కరోనాతో చనిపోయిన వారి కుటుంబాలకు 4 లక్షల రూపాయల పరిహారం అందించే అంశాన్ని తీసేసింది. ఈ విషయానికి సంబంధించిన వార్తా కథనాలు ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు. ఇలా చేయడానికి గల కారణాలు కేంద్ర ప్రభుత్వం పేర్కొనలేదు. అంతకు ముందు చేసిన ట్వీట్ కూడా ప్రభుత్వం డిలీట్ చేసింది.  ప్రస్తుతానికి మాత్రం, విపత్తు చట్టం కింద అందించాల్సిన పరిహారానికి సంబంధించి కేంద్ర ప్రభుత్వం నుండి ఎటువంటి స్పష్టత లేదు.
ఐతే ఇటీవల సుప్రీంకోర్టులో కరోనా వల్ల చనిపోయిన వారి కుటుంబ సభ్యులకు విపత్తు నిర్వహణ చట్టం, 2005 లోని సెక్షన్ 12 (iii) కింద పరిహారం ఇప్పించాలని, మరియు కరోనా వల్ల చనిపోయిన వారికి డెత్ సర్టిఫికేట్ లో ఊపిరి తిత్తులు లేదా గుండె సంబంధించిన కారణాల వల్ల చనిపోయునట్టు పేర్కొంటున్నారని, అలాకాకుండా కరోనాతో చనిపోయినట్టు డెత్ సర్టిఫికెట్  ఇప్పించాలని, అలాగైతేనే పరిహారం వస్తుందని కోరుతూ రెండు వేరు వేరు పిటిషన్లు ఫైల్ అయ్యాయి . ఈ పిటిషనర్ల వాదనలు విన్న కోర్టు విపత్తు నిర్వహణ చట్టం, 2005 లోని సెక్షన్ 12 (iii) కింద అందించాల్సిన పరిహారానికి సంబంధించి కేంద్ర ప్రభుత్వం అవలంభిస్తున్న స్కీమ్స్ వివరాలు మరియు కరోనాతో చనిపోయిన వారికి ఇచ్చే డెత్ సర్టిఫికెట్స్ కి కేంద్ర అవలంభిస్తున్న పాలసీ లేదా గైడ్లైన్స్ కి సంబంధించిన వివరాలు కోర్టుకి సమర్పించాలని కేంద్రాన్ని ఆదేశిస్తూ తదుపరి విచారణను 11 జూన్ 2021కి వాయిదా వేసింది.
పైన తెలిపిన వివరాల ప్రకారం పోస్టులో చెప్పినట్టు విపత్తుల కారణంగా చనిపోయిన వారి కుటుంబాలకు విపత్తు నిర్వహణ చట్టం కింద పరిహారం అందిల్చాల్సిన విషయం నిజమైనప్పటికీ , కరోనాతో చనిపోయిన వారికి ఈ చట్టం కింద పరిహారం అందించే విషయంలో ప్రభుత్వం నుండి ఎలాంటి స్పష్టత లేదు.
చివరగా, కరోనాతో చనిపోయిన వారి కుటుంబాలకు అందించే పరిహారానికి సంబంధించి ఎటువంటి స్పష్టత లేదు. ప్రస్తుతం ఈ విషయం పై సుప్రీంకోర్టులో విచారణ జరుగుతుంది.
వివరణ (MAY 31, 2021): భారత ప్రభుత్వ ప్రెస్ ఇన్ఫర్మేషన్ బ్యూరో కూడా ఇది ఫేక్ అని, ఇటువంటి పరిహారం ఏది ప్రభుత్వం ఇవ్వడం లేదని ట్వీట్ చేసింది.
Claim: Under a provision of the State Disaster Response Fund (SDRF), families of those who died due to #COVID19 are entitled to a compensation of ₹ 4 Lakh.#PIBFactCheck: This claim is #Fake. No such provision exists under the approved items and norms of expenditure for #SDRF. pic.twitter.com/ztZ8yUJpPu


text:
‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ అనేది ఒకటి ఉందని ఎక్కడా కూడా సమాచారం లేదు. అది ఒక గాలి వార్త - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 25, 2020
పాత రేడియో మరియు టీవీలలో ‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ ఉంటుందని, అది చాలా ప్రమాదకరమైనదని, న్యూక్లియర్ ఆయుధాల్లో వాడే అవకాశం ఉందని చెప్తూ ఒక మెసేజ్ ని కొందరు సోషల్ మీడియాలో షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్ (దావా):  న్యూక్లియర్ ఆయుధాల్లో వాడే ‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ పాత టీవీల్లో ఉంటుంది.
ఫాక్ట్ (నిజం): ‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ అనేదే అసలు ఏమీ లేదు. ఇదే విషయాన్ని అమెరికా అధికారి ఒకరు కూడా 2002 లోనే తెలిపారు. ‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ తో న్యూక్లియర్ ఆయుధాలు తయారుచేయవొచ్చు అనేది ఒక గాలివార్త. ఆ పేరుతో న్యూక్లియర్ ఆయుధాలు తాయారు చేసే కెమికల్ ఏదో ఉందని వివిధ టెర్రరిస్ట్ సంస్థలు దాని గురించి వెతికారు, కానీ అలాంటి కెమికల్ ఒకటి ఉందని ఎక్కడా కూడా ఆధారాలు లేవు. కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ గురించి ఇంటర్నెట్ లో వెతకగా, యూఎస్ డిపార్ట్మెంట్ అఫ్ స్టేట్ వారి వెబ్ సైట్ లింక్ ఒకటి సెర్చ్ రిజల్ట్స్ లో వస్తుంది. ఆ వెబ్సైటులో అమెరికన్ అధికారి ఒకరు 2002 లో లండన్ లో ఇచ్చిన స్పీచ్ ఉంటుంది. ‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ అనేది ఒక గాలివార్త అని, ఆ పేరుతో న్యూక్లియర్ ఆయుధాలు తాయారు చేసే కెమికల్ ఏదో ఉందని వివిధ టెర్రరిస్ట్ సంస్థలు దాని గురించి వెతికి మోసపోయారు అని తన స్పీచ్ లో అమెరికన్ అధికారి తెలిపినట్టు చూడవొచ్చు.
అదే విషయాన్ని చెప్తూ ‘బీబీసీ’ మరియు ‘న్యూయార్క్ టైమ్స్’ వారు ప్రచురించిన ఆర్టికల్స్ ని ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చదవొచ్చు. ‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ అనే కెమికల్ ఏమీ లేదని, రెడ్ కలర్ లో ఉండే మెర్క్యురీ ఖనిజం మాత్రం ఉందని, కానీ అది పోస్ట్ లో చెప్పినట్టు పేలుడు పదార్థం కాదని బీబీసీ వారి ఆర్టికల్ లో చదవొచ్చు.
పాత టీవీల్లో మరియు ఇతర కంప్యూటర్ వస్తువుల్లో లో కొంత మెర్క్యురీ మరియు ఇతర హానికర కెమికల్స్ ఉంటాయనే మాట వాస్తవమే, కానీ వాటిల్లో ‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ ఉండదు. అసలు లేని ‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ ని అమ్ముతామని చెప్తూ వివిధ సందర్భాల్లో కొందరు మోసం చేయడానికి ప్రయత్నించినప్పుడు పోలీసులు వారిని అరెస్ట్  చేసినట్టు ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడవొచ్చు. పాత కుట్టు మెషిన్లలో కూడా ‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ ఉందని 2009 లో సౌదీలో ప్రచారమైనట్టు ఇక్కడ చదవొచ్చు.
చివరగా, అసలు ‘రెడ్ మెర్క్యురీ’ అనేది ఒకటి ఉందని ఎక్కడా కూడా సమాచారం లేదు.


text:
ఉద్యోగాలలో సామాజిక వర్గాల వారీగా ప్రాతినిధ్యం అంటూ షేర్ చేసిన ఈ వివరాలకు సంబంధించి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 3, 2023
దేశ జనాభాలో తక్కువగా ఉన్న అగ్రకులాల వారు ఉద్యోగాల్లో మాత్రం ఎక్కువగా ఉన్నారని, అదే దేశ జనాభాలో ఎక్కువ శాతంగా ఉన్న SC, ST మరియు BCలు ఉద్యోగాల్లో తక్కువగా ఉన్నారని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతోంది. పోస్టులో తమ వాదనకు మద్దతుగా కొన్ని గణాంకాలు కూడా షేర్ చేసారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: మొత్తం ఉద్యోగాలలో వర్గాల వారిగా ప్రాతినిధ్యానికి సంబంధించిన వివరాలు.
ఫాక్ట్(నిజం):  ఈ గణాంకాలకు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. సాధారణంగా కేంద్ర/రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు జనాభాకు అనుగుణంగా ఉద్యోగాలలో కులాలకు/వర్గాలకు ఎలాంటి ప్రాతినిధ్యం కల్పించరు. కేవలం ఆయా కులానికి/వర్గానికి నిర్ణయించిన రిజర్వేషన్ ఆధారంగా నియామకాలు చేస్తాయి. పైగా ఈ గణాంకాల ప్రాతిపదిక ఏంటో, ఈ గణాంకాలు ఎక్కడి నుండి సేకరించారో కూడా పోస్టులో చెప్పలేదు. ఇటీవల ప్రభుత్వం గానీ లేక మరే ఇతర సంస్థ గాని ఈ వివరాలు వెల్లడించినట్టు సమాచారం లేదు. ఇప్పటివరకు సెన్సస్ లెక్కల్లో SC, STల మినహా కులాల వారీగా జనాభాను లెక్కించలేదు. అలాగే పోస్టులో జనాభాలో వర్గాల వారిగా ఎవరు ఎంత శాతం ఉన్నారో అని చెప్తున్న వివరాలు కూడా కరెక్ట్ కాదు.  కాబట్టి పోస్టులో చెప్తున్న BC, OC మరియు EWS జనాభా లెక్కలకు సంబంధించి అధికారిక వివరాలు లేవు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఈ గణాంకాలకు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు :
ఉద్యోగాలలో వర్గాల వారీగా ప్రాతినిధ్యానికి సంబంధించిన పోస్టులో షేర్ చేసిన గణాంకాలకు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. సాధారణంగా కేంద్ర/రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు జనాభాకు అనుగుణంగా ఉద్యోగాలలో కులాలకు/వర్గాలకు ఎలాంటి ప్రాతినిధ్యం కల్పించరు. కేవలం ఆయా కులానికి/వర్గానికి నిర్ణయించిన రిజర్వేషన్ ఆధారంగా నియామకాలు చేస్తాయి.
పైగా ఈ గణాంకాల ప్రాతిపదిక ఏంటో, ఈ గణాంకాలు ఎక్కడి నుండి సేకరించారో కూడా పోస్టులో చెప్పలేదు. ఇటీవల ప్రభుత్వం గానీ లేక మరే ఇతర సంస్థ గానీ ఈ వివరాలు వెల్లడించినట్టు సమాచారం లేదు. కేంద్ర/రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు జనభా ఆధారంగా ఉద్యోగాలలో కులాల ప్రాతినిథ్యం ఎంత అన్న వివరాలు వెల్లడించవు కూడా.
అలాగే పోస్టులో జనాభాలో వర్గాల వారీగా ఎవరు ఎంత శాతం ఉన్నారో అని చెప్తున్న వివరాలు కూడా కరెక్ట్ కాదు. సాధారణంగా జనాభా వివరాలకు సంబంధించి సెన్సస్ డేటాను ప్రాతిపదికగా పరిగణిస్తుంటారు. ఐతే ఇప్పటివరకు సెన్సస్ లెక్కల్లో SC, STల మినహా కులాల వారీగా జనాభాను లెక్కించలేదు.  కాబట్టి పోస్టులో చెప్తున్న BC, OC మరియు EWS జనాభా లెక్కలకు సంబంధించి అధికారిక వివరాలు లేవు. చివరి సరిగా 2011లో నిర్వహించిన జనాభా లెక్కల ప్రకారం, మొత్తం జనాభాలో 16.6% మంది షెడ్యూల్డ్ కులాలు కాగా, 8.6% మంది షెడ్యూల్డ్ తెగలు.
పైగా EWS అనేది ఇటీవల 2019లో ప్రవేశపెట్టారు. EWS రిజర్వేషన్ ప్రవేశపెట్టిన తరవాత ఎటువంటి జనగణన జరగలేదు. ముఖ్యంగా EWS అనేది వార్షిక ఆదాయ ప్రాతిపదికన పరిగణిస్తారు, కాబట్టి EWS కింద అర్హులైన వారు తరచూ మారుతూ ఉంటారు. అలాగే EWS అనేది ఇటీవల ప్రవేశపెట్టారు కాబట్టి మొత్తం ఉద్యోగులలో వారి సంఖ్య 10% ఉంటుందన్న వాదన కరెక్ట్ అయ్యుండదు.
కేంద్ర ప్రభుత్వ సర్వీసులలో కులాల వారి ప్రాతినిథ్యం :
సాధారణంగా ప్రభుత్వం ఈ అంశంపై ఎటువంటి సర్వే చేయదు. ఐతే 2019లో కేంద్ర ప్రభుత్వ సర్వీసులలో SC, ST మరియు BCల ప్రాతినిధ్యానికి సంబంధించి వివరాలు వెల్లడించాలని కోరడంతో, అప్పటి కేంద్ర మంత్రి జితేంద్ర సింగ్ పార్లమెంట్‌కు సమర్పించిన వివరాల ప్రకారం ‘01 జనవరి 2016 నాటికి కేంద్ర ప్రభుత్వంలోని 78 మంత్రిత్వ శాఖలు/డిపార్ట్‌మెంట్‌లు, వాటి అనుబంధ/సబార్డినేట్ కార్యాలయాలలోని పోస్టులు మరియు సర్వీసుల్లో SCలు, STలు మరియు OBCల ప్రాతినిధ్యం 17.49%, 8.47% మరియు 21.57% గా ఉన్నది.’
ఈ వివరాల ప్రకారం కేంద్ర ప్రభుత్వ సర్వీసుల్లో SC మరియు STల ప్రాతినిధ్యం వారి నిర్దేశిత రిజర్వేషన్ శాతం కంటే ఎక్కువ (15% &7.5%) ఉంది. OBCల ప్రాతినిధ్యం (21.57%) వారికి సూచించిన రిజర్వేషన్ల శాతంతో పోలిస్తే తక్కువగా ఉంది.
ఈ సమాచారంలో మైనారిటీ, OC మొదలైన వారి వివరాలు మాత్రం వెల్లడించలేదు. ఐతే కేవలం ఈ సమాచారం ఆధారంగా దేశంలోని పరిస్తితులపై ఒక అంచనాకు రాలేము. ఎందుకంటే ఇవి కేవలం కేంద్ర సర్వీసులకు సంబంధించిన వివరాలు మాత్రమే. ఇక ఆయా రాష్ట్రాలలోని ఉద్యోగులలో కులాల వారీగా ప్రాతినిధ్యానికి సంబంధించి వివరాలు తెలియవు.
చివరగా, ఉద్యోగాలలో కులాల వారీ ప్రాతినిధ్యం అంటూ షేర్ చేసిన ఈ వివరాలకు సంబంధించి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.

created: February 3, 2023


text:
కెనడాలో 300 చర్చిలను హిందూ దేవాలయాలుగా మార్చినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 7, 2022
“కెనడాలో 300 చర్చిలను హిందూ దేవాలయాలుగా మార్చుకొని హిందువులుగా మారిన క్రైస్తవులు” అంటూ, ఫోటో కొలాజ్‌ను ఒక పోస్ట్ ద్వారా సోషల్ మీడియాలో బాగా షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: కెనడాలో 300 చర్చిలను హిందూ దేవాలయాలుగా మార్చుకొని హిందువులుగా మారిన క్రైస్తవులు.
ఫాక్ట్: కెనడాలో 300 చర్చిలను హిందూ దేవాలయాలుగా మార్చినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు దొరకలేదు. పోస్టులో పెట్టిన కొలాజ్‌లోని ఫోటోలు ఇస్కాన్ మరియు అంతర్జాతీయ కృష్ణ చైతన్య సంఘంకు సంబంధించినవి. కెనడాలో 300 చర్చిలను హిందూ దేవాలయాలుగా మార్చుకొని హిందువులుగా మారిన క్రైస్తవులు అంటూ ఇటీవల ఎటువంటి వార్తలు లేవు. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
పోస్టులో చెప్పిన విషయం గురించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, కెనడాలో అలా జరిగినట్టు ఎక్కడా కూడా ఎటువంటి సమాచారం లేదు. ఒకవేళ నిజంగానే అలాంటిది జరిగుంటే అక్కడి మీడియా దాని గురించి ప్రచురించేవి; దానికి సంబంధించి ఎలాంటి వార్తా కథనాలు మాకు లభించలేదు.
ఫోటో కొలాజ్‌ను రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేసినప్పుడు, ఆ కొలాజ్‌లోని ఫోటోలు ఇస్కాన్ మరియు అంతర్జాతీయ కృష్ణ చైతన్య సంఘంకు సంబంధించిన వెబ్సైటుల్లో లభించాయి.
కొంత మంది అమ్మాయిలు నృత్యం చేస్తున్నట్టు ఉన్న ఒక ఫోటో ఇస్కాన్ వారి వెబ్సైటులోని బ్యానర్ ఇమేజ్ గా ఉన్నట్టు చూడొచ్చు. ఇస్కాన్ ఆస్టిన్ వారి వెబ్సైటులో ఇది ఒక ‘రష్యా హరినాం’ అని ఉంది; మరియు ఇంకో ఇస్కాన్ వెబ్సైటులో కూడా ఈ ఇమేజ్ 2015లో రాసిన ఆర్టికల్‌లో ఉంది.
ఒక పిల్లాడితో దంపతులు దిగిన ఫోటో  కనీసం 2013 నుండి సోషల్ మీడియాలో షేర్ అవుతుంది. పెళ్లి, దాని విలువలకు సంబంధించిన ఒక ఆర్టికల్ ఇస్కాన్ వెబ్సైటులో ఇదే ఫోటోతో  లభించింది. మరో రెండు ఫోటోలకు సంబంధించి సమాచారం మాకు లభించలేదు.
టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా చేసిన రిపోర్ట్ ప్రకారం, కెనడాలోని ఒక 125 సంవత్సరాల పురాతన ప్రాపర్టీని అహ్మెదాబాద్ కు చెందిన స్వామినారాయణ్ గుడి సంస్థాన్ వారు కొన్నట్టు తెలుస్తుంది. అమెరికా, యుకేలలో ఎనిమిది చర్చిలదాకా స్వామినారాయణ్ సంస్థాన్ వారు తీసుకుని హిందూ దేవాలయాలుగా మార్చారని తెలుస్తుంది. కానీ, కెనడాలో 300 చర్చిలను హిందూ దేవాలయాలుగా మార్చుకొని హిందువులుగా మారిన క్రైస్తవులు అంటూ ఇటీవల ఎటువంటి న్యూస్ ఆర్టికల్స్ లభించలేదు.
చివరగా, కెనడాలో 300 చర్చిలను హిందూ దేవాలయాలుగా మార్చినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.

created: January 7, 2022


text:
చైనాలో 450 అడుగుల అంబేద్కర్ విగ్రహాన్ని ఏర్పాటు చేస్తున్నారని చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 9, 2024
450 అడుగుల పొడవైన బి.ఆర్. అంబేద్కర్ కాంస్య విగ్రహాన్ని చైనాలో ఏర్పాటు చేస్తున్నారని, ఇది ప్రపంచంలోనే అత్యంత పొడవైన, ఖరీదైన కాంస్య విగ్రహంగా నిలుస్తుందని చెప్తూ నిర్మాణంలో ఉన్న అంబేద్కర్ విగ్రహం యొక్క ఫోటో ఉన్న పోస్టు (ఇక్కడ, ఇక్కడ & ఇక్కడ) ఒకటి సోషల్ మీడియాలో బాగా ప్రచారంలో ఉంది. దీంట్లో ఎంత నిజముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: 450 అడుగుల పొడవైన బి.ఆర్. అంబేద్కర్ కాంస్య విగ్రహాన్ని చైనాలో ఏర్పాటు చేస్తున్నారు.
ఫాక్ట్: చైనా ప్రభుత్వం తమ దేశంలో 450 అడుగుల అంబేద్కర్ విగ్రహాన్ని ఏర్పాటు చేస్తుందని చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. అయితే ముంబైలో ఏర్పాటు చేస్తున్న 450 అడుగుల అంబేద్కర్ కాంస్య విగ్రహం యొక్క కొన్ని భాగాలని చైనా నుంచి దిగుమతి చేసుకుంటున్నట్లు కేంద్ర మంత్రి రామ్‌దాస్ అథవాలే చెప్పారు. కావున పోస్టులో చేయబడ్డ క్లెయిమ్ తప్పు.
ముందుగా చైనాలో భారీ అంబేద్కర్ విగ్రహ ఏర్పాటు గురించి ఇంటర్నెట్లో వెతకగా చైనా మరియు భారత మీడియాలో మాకు ఎటువంటి కథనాలు లభించలేదు.
ఇక వైరల్ పోస్టులోని నిర్మాణంలో ఉన్న అంబేద్కర్ విగ్రహం ఫోటోని రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేయగా, ఇది 2023లో విజయవాడలోని అంబేద్కర్ విగ్రహ నిర్మాణ సమయంలో తీసిన ఫోటోగా ది హిందూ (ఆర్కైవ్) వెబ్సైట్ పేర్కొంది. 125 అడుగుల ఎత్తైన ఈ విగ్రహాన్ని హైదరాబాద్‌కు చెందిన కేపీసీ ప్రాజెక్ట్స్ లిమిటెడ్ అనే సంస్థ విజయవాడలో ఏర్పాటు(ఇన్స్టాల్) చేసింది. విగ్రహ తయారీలో ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం చైనా కంపెనీలను సంప్రదించినట్లుగా బిబిసి పేర్కొంది.
అయితే ముంబైలో నిర్మాణంలో ఉన్న 450 అడుగుల(350 అడుగుల విగ్రహం, 100 అడుగుల పీఠం) అంబేద్కర్ కాంస్య విగ్రహం యొక్క కొన్ని భాగాలని చైనా నుంచి దిగుమతి చేసుకుంటున్నట్లు కేంద్ర మంత్రి రామ్‌దాస్ అథవాలే చెప్పారు. ఈ విగ్రహం నిర్మాణం పూర్తయితే ‘ఐక్యతా ప్రతిమ’ (స్టాచ్యూ ఆఫ్ యూనిటీ) తర్వాత దేశంలోనే రెండో ఎత్తైన విగ్రహంగా నిలుస్తుంది.
చివరిగా, చైనా ప్రభుత్వం తమ దేశంలో 450 అడుగుల అంబేద్కర్ విగ్రహాన్ని ఏర్పాటు చేస్తుందని చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.


text:
హిందువుల నుండి వస్తువులు కొనకూడదని ఇటీవల ఫత్వా జారీ చేసారనడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
June 16, 2022
హిందువుల నుండి వస్తువులు కొనకూడదని ఇటీవల ఫత్వా జారీ చేసారని ఒక పోస్ట్ ద్వారా సోషల్ మీడియాలో బాగా షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: హిందువుల నుండి వస్తువులు కొనకూడదని ఇటీవల ఫత్వా జారీ చేసారు.
ఫాక్ట్: హిందువుల నుండి వస్తువులు కొనకూడదని ఇటీవల ఫత్వా జారీ చేసారనడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు దొరకలేదు. భారత దేశంలో అతిపెద్ద ముస్లిం సెమినరీలలో ఒకటైన దారుల్ ఉలూమ్ దియోబంద్, హిందూ ఇంట్లో తయారు చేసిన ఆహారాన్ని తినకపోవడం మంచిదని తమ వెబ్సైటులో తెలిపింది. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
పోస్టులో చెప్పిన విషయం గురించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, ఇటీవల అటువంటి ఫత్వా జారీ చేసినట్టు ఎక్కడా కూడా ఎటువంటి సమాచారం లేదు. ఒకవేళ నిజంగానే అలాంటిది జరిగుంటే, దీని గురుంచి అనేక రిపోర్ట్స్, కథనాలు ఉంది ఉండాలి.
దారుల్ ఉలూమ్ దియోబంద్ వెబ్సైటులో హిందూ ఇంట్లో తయారు చేసిన ఆహారాన్ని తినకపోవడం మంచిదని తెలిపింది. ఒక వ్యక్తి ఇస్లాం గురించి అడిగిన ప్రశ్నకు జవాబిస్తూ ఇలా తెలిపినట్టు తెలుస్తుంది.
దారుల్ ఉలూమ్ దియోబంద్ భారతదేశంలోని అతిపెద్ద ముస్లిం సెమినరీలలో ఒకటి. అప్పుడప్పుడు వివాదాస్పద ఫత్వాలు జారీ చేస్తోంది. మహిళలు పని చేయడం, కుటుంబాన్ని పోషించడం చట్టవిరుద్ధమని దారుల్ ఉలూమ్ దియోబంద్ ఒకసారి ఫత్వా జారీ చేసింది. ఫోటోగ్రఫీ ఇస్లాంకు విరుద్ధమని దాన్ని నిషేధిస్తూ ఒకసారి ఫత్వా కూడా జారీ చేసింది.
హిందువులను అనారోగ్యానికి గురి చేసేందుకు రసాయనాలతో కూడిన ఆహారాన్ని విక్రయించాలని ముస్లింలను కోరుతూ దారుల్ ఉలూమ్ దియోబంద్ ‘ఫత్వా’ జారీ చేసిందని  ఇంతకముందు కొందరు షేర్ చేసినప్పుడు, అది తప్పు అని చెప్తూ FACTLY ఫాక్ట్-చెక్ ఆర్టికల్ కూడా రాసింది.
చివరగా, హిందువుల నుండి వస్తువులు కొనకూడదని ఇటీవల ఫత్వా జారీ చేసారనడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.


text:
బాబాసాహెబ్ అంబేడ్కర్ తన కుమారుడు చనిపోయినప్పటికీ లండన్‌లో జరిగిన రౌండ్ టేబుల్ సమావేశానికి హాజరైనట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
April 17, 2024
డాక్టర్ బాబాసాహెబ్ అంబేడ్కర్ తన కుమారుడు చనిపోయినా ఆ అంతిమ యాత్రలో ఉండకుండా,  లండన్‌కు వెళ్ళి రౌండ్ టేబుల్ సమావేశంలో గాంధీతో యుద్ధం చేసి, ఓటు హక్కును సాధిస్తే మనము దానిని నాయకులు ఇచ్చే డబ్బుకు ఆశపడి దుర్వినియోగం చేస్తున్నాం అంటూ సోషల్ మీడియాలో (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ) ఒక పోస్టు షేర్ చేస్తున్నారు. దీని వెనుక ఎంత నిజముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: డాక్టర్ బాబా సాహెబ్ అంబేడ్కర్ తన కుమారుడు చనిపోయినా ఆ అంతిమ యాత్రలో ఉండకుండా, లండన్‌కు వెళ్ళి రౌండ్ టేబుల్ సమావేశంలో గాంధీతో యుద్ధం చేసి, ఓటు హక్కును సాధించారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): బాబాసాహెబ్ అంబేడ్కర్ చివరి సంతానం అయిన రాజరత్నం 19 జులై 1926న  మరణించాడు. లండన్ లో జరిగిన మొదటి రౌండ్ టేబుల్ సమావేశం 12 నవంబర్ 1930 నుండి 19 జనవరి 1931 వరకు జరిగింది. రౌండ్ టేబుల్ సమావేశాలు నేరుగా ఓటు హక్కు స్థాపనకు దారితీయలేదు, ఇది కమ్యూనల్ అవార్డుకు దారి తీసింది. కావున పోస్టులో చేసిన క్లెయిమ్ తప్పు.
పోస్టులో చేసిన క్లెయిమ్ గురించి తగిన కీ వర్డ్స్ ఉపయోగిస్తూ ఇంటర్నెట్లో వెతికితే, అంబేడ్కర్ చివరి సంతానం అయిన రాజరత్నం 19 జులై 1926న  మరణించాడు అని తెలిసింది (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ). అయితే, లండన్ లో జరిగిన మొదటి రౌండ్ టేబల్ సమావేశం 12 నవంబర్ 1930 నుండి 19 జనవరి 1931 వరకు జరిగింది. ఈ సమాచారం ద్వారా అంబేడ్కర్ కొడుకు రాజరత్నం రౌండ్ టేబుల్ సమావేశాలు మొదలయ్యే నాలుగు సంవత్సరాల ముందే మరణించాడు అని తెలుస్తుంది. బాబాసాహెబ్ అంబేడ్కర్ ఫామిలీ ట్రీ (కుటుంబ వివరాలు) ఈ లింకులో చూడొచ్చు.
1932 ఆగస్టులో బ్రిటీష్ ప్రధాన మంత్రి రామ్‌సే మెక్‌డొనాల్డ్ కమ్యూనల్ అవార్డును ప్రకటించడం ఈ సమావేశాల యొక్క ముఖ్య పరిణామం. మతపరమైన మైనారిటీలు, ప్రత్యేకించి ముస్లింలు, సిక్కులు మరియు అణగారిన వర్గాలకు ప్రత్యేక ఓటర్లు మరియు ప్రాతినిధ్య సమస్యను పరిష్కరించడానికి కమ్యూనల్ అవార్డు ఉద్దేశించబడింది. అంటే,  రౌండ్ టేబుల్ సమావేశాలు నేరుగా ఓటు హక్కు స్థాపనకు దారితీయలేదు, ఇది ఈ వర్గాలకు ప్రత్యేక ఓటర్లను మంజూరు చేసింది (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ).
అంతే కాదు, అందరికీ ఓటు హక్కు అన్న డిమాండ్ రాజ్యాంగం రూపొందించే సమయం కన్నా ముందు నుండే ఉంది. స్వాతంత్రోద్యమం సమయంలో 1928లో రాజ్యాంగ సంస్కరణల కోసం బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసిన సైమన్ కమిషన్‌కు నిరసనగా, మోతీలాల్ నెహ్రూ నేతృత్వంలోని ఒక కమిటీ ఒక ముసాయిదా రాజ్యాంగాన్ని రూపొందించింది. ఈ కమిటీ సెక్రటరీగా జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ వ్యవహరించారు. ఈ కమిటీ రూపొందించిన ముసాయిదా రాజ్యాంగంలో అందరికీ ఓటు హక్కు ఉండాలని ప్రతిపాదించింది.
ఆ తరవాత 1931లో కరాచీలో ఇండియన్ నేషనల్ కాంగ్రెస్ సమావేశం జరిగింది. ఈ సమావేశానికి సర్దార్ పటేల్ నేతృత్వం వహించారు. ఈ సమావేశంలో ప్రాథమిక హక్కులు మరియు ఆర్థిక విధానంపై కాంగ్రెస్ ఒక తీర్మానాన్ని ఆమోదించింది. ఈ ముసాయిదా తీర్మానాన్ని జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ  రూపొందించారు. ఐతే ముసాయిదా తీర్మానంలో పేర్కొన్న ప్రాధమిక హక్కులలో కూడా అందరికి ఓటు హక్కు ఉండాలన్నది ఉంది.
పోస్టులో చెప్తున్నదానికి వ్యతిరేకంగా గాంధీ కూడా అందరికీ ఓటు హక్కు ఉండాలని ముందు నుండి ప్రచారం చేస్తున్నారు. 1927-28 మధ్య కాలంలో ఆయన రాసిన యంగ్ ఇండియా అనే పుస్తకంలో దీని గురించి రాసారు. అందరికీ ఓటు హక్కుకు సంబంధించి గాంధీ ఈ పుస్తకంలో రాసిన కొన్ని వ్యాఖ్యలు కింద చూడొచ్చు.
చివరిగా, బాబాసాహెబ్ అంబేడ్కర్ తన కుమారుడు చనిపోయినప్పటికీ లండన్‌లో జరిగిన రౌండ్ టేబుల్ సమావేశానికి  హాజరైనట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.


text:
అమెరికన్ ప్రొఫెసర్ లారెన్స్ యోసెఫ్ ముస్లింల ప్రార్ధనను ఉద్దేశించి ఇటువంటి వ్యాఖ్యలు చేసారనడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
March 23, 2022
ముస్లింలు ఈ భూమిపై తవాఫ్ లేదా ప్రార్థనలు చేయడం మానేస్తే ఖచ్చితంగా భూభ్రమణం ఆగిపోతుందని చెప్పిన అమెరికన్ ప్రొఫెసర్ లారెన్స్ యోసెఫ్ అని అంటూ ఒక పోస్ట్ ద్వారా సోషల్ మీడియాలో బాగా షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ముస్లింలు ఈ భూమిపై తవాఫ్ లేదా ప్రార్థనలు చేయడం మానేస్తే ఖచ్చితంగా భూభ్రమణం ఆగిపోతుందని చెప్పిన అమెరికన్ ప్రొఫెసర్ లారెన్స్ యోసెఫ్.
ఫాక్ట్: అమెరికన్ ప్రొఫెసర్ లారెన్స్ యోసెఫ్ అనే వ్యక్తి ముస్లింలు భూమిపై తవాఫ్ చేయడం మానేస్తే ఖచ్చితంగా భూభ్రమణం ఆగిపోతుందని అన్నట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. దీనికి శాస్త్రీయమైన ఆధారాలు కూడా లేవు. ఇండోనేషియాకు సంబంధించిన రచయిత ఆగుస్ ముస్తోఫా తన పుస్తకం ‘ఇస్లాం డిజిటల్’లో, ఇది తప్పుడు సమాచారం అని, ఇటువంటి వాటి వల్ల ఇస్లాంకి చెడ్డపేరు వస్తుందని తెలిపారు. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
పోస్టులో చెప్పిన విషయం గురించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, ఇటువంటి క్లెయిమ్ సోషల్ మీడియాలో 2020 నుండి వైరల్ అవుతోందని తెలిసింది. (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ).
కానీ, అమెరికన్ ప్రొఫెసర్ లారెన్స్ యోసెఫ్ అనే వ్యక్తి ఇటువంటి వ్యాఖ్యలు చేసాడని ఎక్కడా కూడా కచ్చితమైన సమాచారం లభించలేదు. అటువంటి వ్యాఖ్యలు గనక నిజంగానే చేసి ఉంటే, అన్ని ప్రముఖ వార్తాపత్రికలు ప్రచురించేవి. 15 విశ్వవిద్యాలయాల్లో కాబాపై ఇటువంటి పరిశోధనలు జరిగినట్టు ఎక్కడా కూడా సమాచారం లేదు.
ముస్లింలు ఈ భూమిపై తవాఫ్ లేదా ప్రార్థనలు చేయడం మానేస్తే ఖచ్చితంగా మన భూభ్రమణం ఆగిపోతుందనడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయమైన ఆధారాలు కూడా లేవు.
ఇండోనేషియాకు సంబంధించిన రచయిత ఆగుస్ ముస్తోఫా, ‘ఇస్లాం డిజిటల్’ అనే పుస్తకం రాసాడు. అందులో, ఇస్లాం పేరు మీద కొన్ని అవాస్తవమైన విషయాలను షేర్ చేస్తున్నారని, దీన్ని కౌంటర్ చేస్తూ ఈ పుస్తకంలో సమాచారం ప్రచురించినట్టు తెలిపారు. అసలు ప్రొఫెసర్ లారెన్స్ యోసెఫ్ అనే వ్యక్తి లేడని, 15 విశ్వవిద్యాలయాల్లో కాబాపై ఇటువంటి పరిశోధనలు జరిగాయనే సమాచారం కూడా లేదని తెలిపారు.
చివరగా, అమెరికన్ ప్రొఫెసర్ లారెన్స్ యోసెఫ్ అనే వ్యక్తి ముస్లింల ప్రార్ధనలను ఉద్దేశించి ఇటువంటి వ్యాఖ్యలు చేసారనడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.


text:
మరో 50 సంవత్సరాలలో ముస్లింల జనాభా 60%కి చేరుతుందని అసదుద్దీన్ ఒవైసీ అన్నట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 18, 2022
50 సంవత్సరాలలో ముస్లింల జనాభా 60% చేరుతుందని, అప్పుడు హిందువులను ఎవరూ కాపాడలేరని హైదరాబాద్ ఎంపీ అసదుద్దీన్ ఒవైసీ అన్నాడని ఒక పోస్ట్ ద్వారా సోషల్ మీడియాలో బాగా షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: మరో 50 సంవత్సరాలలో ముస్లింల జనాభా 60%కి చేరుతుంది, అప్పుడు హిందువులను ఎవరూ కాపాడలేరు – హైదరాబాద్ ఎంపీ అసదుద్దీన్ ఒవైసీ.
ఫాక్ట్: మరో 50 సంవత్సరాలలో ముస్లింల జనాభా 60%కి చేరుతుందని, అప్పుడు హిందువులను ఎవరూ కాపాడలేరని హైదరాబాద్ ఎంపీ అసదుద్దీన్ ఒవైసీ అన్నట్టుగా ఎటువంటి ఆధారాలు దొరకలేదు. ఇటీవల యుపిలో జరిగిన ఒక సమావేశంలో, మోదీ మరియు యోగి అధికారంలో లేనప్పుడు మిమ్మల్ని ఎవరు రక్షిస్తారని ఉత్తరప్రదేశ్ పోలీసులని ఉద్దేశించి ఒవైసీ వ్యాఖ్యలు చేసాడు. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
పోస్టులో చెప్పిన విషయం గురించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, అసదుద్దీన్ ఒవైసీ అలా అన్నట్టు ఎక్కడా కూడా ఎటువంటి సమాచారం లభించలేదు. ఒకవేళ నిజంగానే అలాంటి వ్యాఖ్యలు చేసి ఉంటే, ప్రముఖ వార్తాపత్రికలు దాని గురించి ప్రచురించేవి.
అక్టోబర్ 2021లో ముస్లింల జనాభా పెరుగుతోందన్న ఆర్‌ఎస్‌ఎస్ చీఫ్ మోహన్ భగవత్ చేసిన వ్యాఖ్యలను హైదరాబాద్ ఎంపీ అసదుద్దీన్ ఒవైసీ విమర్శించారు. “ముస్లిములు, క్రిస్టియన్ల జనాభా పెరిగిందనే అబద్ధాన్ని పునరావృతం చేశారని, కాని ముస్లిం జనాభా పెరుగుదల రేటు తక్కువగా ఉందని ఒవైసీ చెప్పారు.”
ఇటీవల యుపిలో జరిగిన ఒక సమావేశంలో, మోదీ మరియు యోగి అధికారంలో లేనప్పుడు మిమ్మల్ని ఎవరు రక్షిస్తారని ఉత్తరప్రదేశ్ పోలీసులని ఉద్దేశించి వ్యాఖ్యలు చేసాడు. కానీ, మరో 50 సంవత్సరాలలో ముస్లింల జనాభా 60%కి చేరుతుందని, అప్పుడు హిందువులను ఎవరూ కాపాడలేరని హైదరాబాద్ ఎంపీ అసదుద్దీన్ ఒవైసీ అన్నట్టు మాకు ఎటువంటి ఆధారాలు దొరకలేదు.
చివరగా, మరో 50 సంవత్సరాలలో ముస్లింల జనాభా 60%కి చేరుతుందని, అప్పుడు హిందువులను ఎవరూ కాపాడలేరని అసదుద్దీన్ ఒవైసీ అన్నట్టుగా ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.

created: February 18, 2022


text:
ప్రధాన మంత్రి నరేంద్ర మోదీ నిజాయితీపై బిల్ గేట్స్ ఈ వ్యాఖ్యలు చేసినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 20, 2023
తన 65 ఎళ్ల జీవితకాలంలో మోదీ లాంటి నిజాయితీ పరుడైన రాజకీయవేత్తను చూడలేదని  బిల్ గేట్స్ వ్యాఖ్యానించినట్లు క్లెయిమ్ చేస్తున్న పోస్టు ఒకటి సోషల్ మీడియాలో షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ క్లెయిమ్ వెనుక ఉన్న నిజానిజాలు ఏంటో ఈ ఆర్టికల్ ద్వారా తెలుసుకుందాం.
క్లెయిమ్: నా 65ఎళ్ల జీవితకాలంలో మోదీ లాంటి నిజాయితీ పరుడైన రాజకీయవేత్తను చూడలేదు – బిల్ గేట్స్.
ఫాక్ట్(నిజం): వ్యాపారవేత్త బిల్ గేట్స్ భారత ప్రధాని మోదీని గతంలో పలుసార్లు ప్రశంసించారు. భారత దేశంలో ఆరోగ్య సంరక్షణ మరియు డిజిటల్ ట్రాన్స్‌ఫర్మేషన్ పైన ప్రాధాన్యత చూపుతూ మోదీ భారత దేశాన్ని అభివృద్ధి పథాన నడుపుతున్నారు అని బిల్ గేట్స్ 75వ స్వతంత్య్ర దినోత్సవం సందర్భంగా కొనియాడారు. కానీ పోస్టులో చెప్తున్నట్లుగా తన జీవితకాలంలో మోదీ లాంటి నిజాయితీ పరుడైన రాజకీయవేత్తను చూడలేదని ఆయన అన్నట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. కావున, పోస్టులోని క్లెయిమ్ తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
ప్రధాని మోదీ నిజాయితీపై వ్యాపారవేత్త బిల్ గేట్స్ పోస్టులో చెప్తున్నటువంటి వ్యాఖ్యలు  చేసారా అని సంబంధిత  కీ వర్డ్స్ ఉపయోగించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, బిల్ గేట్స్ ఆలా ప్రధాని గురించి అభిప్రాయ పడినట్లు ఎటువంటి వార్తా కథనాలు లభించలేదు. సాధారణంగా బిల్ గేట్స్ ,నరేంద్ర మోదీ లాంటి వ్యక్తులకి సంబంధించి విషయాలు వార్తల్లో వస్తాయి, కానీ ఈ విషయం గురించి ఎటువంటి కథనాలు కూడా లేవు.
కానీ ప్రధాని మోదీ గురించి గతంలో పలు సార్లు బిల్ గేట్స్ వాఖ్యానించారు. భారత దేశంలో 200 కోట్ల కరోనా టీకా డోసులు పూర్తయిన సందర్భంలో బిల్ గేట్స్ మోదీని ప్రశంసించారు (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ). భారత్ 75వ స్వతంత్య్ర దినోత్సవం జరుపుకుంటున్న సందర్భంగా కూడా గేట్స్, నరేంద్ర మోదీ ఆరోగ్య సంరక్షణ మరియు డిజిటల్ ట్రాన్స్‌ఫర్మేషన్ పైన ప్రాధ్యాన్యత చూపుతూ భారత దేశాన్ని అభివృద్ధి పథాన నడుపుతున్నారు అని ట్విట్టర్ ద్వారా వ్యాఖ్యానించారు.
As India celebrates its 75th Independence Day, I congratulate @narendramodi for prioritizing healthcare and digital transformation while spearheading India’s development. India's progress in these sectors is inspiring and we are fortunate to partner in this journey #AmritMahotsav
కరోనా మొదాటి వేవ్ సమయంలో కూడా ఇన్ఫెక్షన్ రేట్ తగ్గటానికి మోదీ తీసుకొన్న ముందు జాగ్రత్త చర్యలను, ఆయన నాయకత్వాన్ని మెచ్చుకుంటూ బిల్ గేట్స్ లేఖ రాసారు. కానీ ఏ సందర్భంలో కుడా అయన ప్రధానిపై పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్న వ్యాఖ్యలు చెయ్యలేదు.
చివరిగా, నరేంద్ర మోదీ నిజాయితీపై బిల్ గేట్స్ ఈ పోస్టులో చెప్తున్నటువంటి వ్యాఖ్యలు చేసినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.

created: January 20, 2023


text:
పోలాండ్‌లో ‘జామ్ సాహెబ్ దిగ్విజయ్ సింగ్’ ను దూషిస్తే మరణశిక్ష విధిస్తారని చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
March 29, 2023
రెండవ ప్రపంచ యుద్ధ సమయంలో వందలాది మంది పోలాండ్ శరణార్థులకు ‘జామ్ సాహెబ్ దిగ్విజయ్ సింగ్’ అనే భారత రాజు ఆశ్రయం కల్పించాడని, అందుకు ప్రతిఫలంగా పోలాండ్ దేశంలో ఆయనకి అనేక గౌరవాలు దక్కాయని, ఇందులో భాగంగానే పోలాండ్‌లో ఆయన్ని ఎవరైనా దూషిస్తే మరణశిక్ష విధిస్తారని చెప్తూ ఒక పోస్టు సోషల్ మీడియాలో బాగా ప్రచారంలో ఉంది. దీంట్లో ఎంత నిజముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: పోలాండ్ దేశంలో ‘జామ్ సాహెబ్ దిగ్విజయ్ సింగ్’ అనే భారతీయ రాజుని దూషిస్తే మరణశిక్ష విధిస్తారు.
ఫాక్ట్: ‘జామ్ సాహెబ్ దిగ్విజయ్ సింగ్’ రెండవ ప్రపంచయుద్ధ సమయంలో అనేకమంది పోలాండ్ శరణార్థులకు ఆశ్రయం ఇచ్చి అండగా ఉన్న విషయం వాస్తవమే. దీనికి ఆయన్ని పోలాండ్ ప్రభుత్వం అనేక విధాలుగా గౌరవించింది. కానీ ఆయన్ని దూషిస్తే పోలాండ్‌లో మరణశిక్ష విధిస్తారని చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. పైగా, 1997లోనే పోలాండ్ మరణశిక్షని రద్దు చేసింది. కావున పోస్టులో చేయబడ్డ క్లెయిమ్ తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
మీడియా కథనాల ప్రకారం, రెండవ ప్రపంచయుద్ధ సమయంలో అప్పటి సోవియట్ యూనియన్ సైనికులు అనేకమంది పోలాండ్ ప్రజలను బానిసలుగా చేసుకొని సోవియట్ రష్యా, సైబేరియాలలో పని చేయించటానికి తరలించారు. అయితే 1941లో హిట్లర్ సోవియట్ యూనియన్‌పై దండెత్తగా సోవియట్ యూనియన్ పోలాండ్ శరణార్థులకు విడుదల చేసింది. అయితే వీరికి నివాసం లేకపోవడంతో ఆసియాలోని అనేక దేశాలలో ప్రయాణించి చివరికి భారత్‌కు చేరుకున్నారు. అప్పటికే చాలా మంది ఆకలి, అనారోగ్యం బారిన పడి చనిపోయారు. అప్పటి నవా నగర్ రాజ్యానికి రాజైన ‘జామ్ సాహెబ్ దిగ్విజయ్ సింగ్’ వీరికి ఆశ్రయం ఇచ్చి అనేక సదుపాయాలు కల్పించారు. దీనికి ప్రతిఫలంగా పోలాండ్ ప్రభుత్వం ఆయన పేరుతో వీధులను, స్తూపాలను నిర్మించింది.
‘జామ్ సాహెబ్ దిగ్విజయ్ సింగ్’ గురించి భారత, పోలాండ్ ప్రభుత్వాల కలిసి నిర్మించిన డాక్యుమెంటరీని ఇక్కడ చూడవచ్చు. అయితే, ఆయనను దూషించిన వారికి మరణశిక్ష విధిస్తారనే విషయం పోలాండ్ రాజ్యాంగం మరియు పీనల్ కోడ్ లలో ఎక్కడా ప్రస్తావించలేదు. ఈ విషయంపై మాకు ఎటువంటి విశ్వసనీయ వార్తాకథనాలు కూడా లభించలేదు. పైగా 1997లోనే మరణశిక్షను పోలాండ్ అధికారికంగా రద్దు చేసింది.
చివరిగా, పోలాండ్‌లో ‘జామ్ సాహెబ్ దిగ్విజయ్ సింగ్’ ను దూషిస్తే మరణశిక్ష విధిస్తారని చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.


text:
తెలుగు రాష్ట్రంలో పవన్ కళ్యాణ్ ప్రభుత్వం వస్తుందని బ్రహ్మంగారి కాలజ్ఞానంలో ఉన్నట్టు ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
June 23, 2022
తెలుగు రాష్ట్రంలో పవన్ కళ్యాణ్ ప్రభుత్వం వస్తుందని బ్రహ్మంగారి కాలజ్ఞానం చెబుతుందని ఒక పోస్ట్ ద్వారా సోషల్ మీడియాలో బాగా షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: తెలుగు రాష్ట్రంలో పవన్ కళ్యాణ్ ప్రభుత్వం వస్తుందని బ్రహ్మంగారి కాలజ్ఞానం చెప్పింది.
ఫాక్ట్: తెలుగు రాష్ట్రంలో పవన్ కళ్యాణ్ ప్రభుత్వం వస్తుందని బ్రహ్మంగారి కాలజ్ఞానంలో ఉందని చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు దొరకలేదు. బ్రహ్మంగారి కాలజ్ఞానం అంటే పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి భవిష్యత్తులో జరగబోయే అనేక విషయాలను ముందుగానే అనుకుని కొన్ని తాళపత్ర గ్రంథాలలో రాసినవి. పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి 17వ శతాబ్దంలో పుట్టారని చరిత్రలో ఉంది. అప్పటికింకా తెలుగు రాష్ట్రం అనే రాష్ట్రం లేనేలేదు. ఇప్పుడు కూడా ఉన్నవి రెండు తెలుగు రాష్ట్రాలు- ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ; ఒకటి కాదు. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
బ్రహ్మంగారి కాలజ్ఞానం అంటే పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి భవిష్యత్తులో జరగబోయే అనేక విషయాలను ముందుగానే అనుకుని కొన్ని తాళపత్ర గ్రంథాలలో రాసినవి. మాకు ఇంటర్నెట్‌లో బ్రహ్మంగారి కాలజ్ఞానానికి సంబంధించి దొరికిన రెండు పుస్తకాల్లో ఎందులో కూడా పవన్ కళ్యాణ్ గురించి ఉన్నట్టు లేదు. పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి మటం వారు ప్రచురించిన ‘కాలజ్ఞానం’ మరియు పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి చరిత్రలో పవన్ కళ్యాణ్ తెలుగు రాష్ట్రంలో ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేస్తాడని లేదు.
పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్ర స్వామి 17వ శతాబ్దంలో పుట్టారని చరిత్రలో ఉంది. అప్పటికింకా తెలుగు రాష్ట్రం అనే రాష్ట్రం లేనేలేదు. ఇప్పుడు కూడా రెండు తెలుగు రాష్ట్రాలు- ఆంధ్రప్రదేశ్, తెలంగాణ- ఉన్నాయి; ఒకటి కాదు.
చిన్న కవిత లాగా రాసి ఉన్న ఒక ఫోటోను సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ చేస్తున్నారు. 2019 ఎన్నికల సమయంలో చంద్ర దోషం అంటూ, మరియు కరోనా సమయంలో కూడా కరోనా వస్తుందని బ్రహ్మంగారు చెప్పారని సోషల్ మీడియాలో వైరల్ చేసారు. 2019 ఎన్నికల సమయంలో వైరల్ అయిన ‘చంద్ర దోషము వీడేనయ.. రాజన్న రాజ్యంబు వచ్చేనయ’ వాక్యాలేవి బ్రహ్మంగారు కాలజ్ఞానం ప్రచురించిన పుస్తకాలలో లేవని బీబీసీ తెలుగు ఫాక్ట్-చెక్ ఆర్టికల్ పబ్లిష్ చేసింది.
‘‘చంద్రదోషము నాడు వీడేనయ! రాజన్న రాజ్యంబు వచ్చేనయ!’’ అంటూ షేర్ అవుతున్న కాలజ్ఞానం నిజమేనా? #BBCFactCheck#Kalagnanam #ChandraBabu #YSJaganhttps://t.co/vsd97DshJn
చివరగా, తెలుగు రాష్ట్రంలో పవన్ కళ్యాణ్ ప్రభుత్వం వస్తుందని బ్రహ్మంగారి కాలజ్ఞానంలో ఉన్నట్టు చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.


text:
క్రిస్టియానో రొనాల్డో కేరళ వరద బాధితుల కోసం 77 కోట్లు విరాళం అందచేసినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 22, 2021
కేరళ వరదలకు తన వంతుగా 77 కోట్లు విరాళం అందచేసిన ఫుట్‌బాల్ ప్లేయర్ క్రిస్టియానో రొనాల్డో అంటూ ఒక సోషల్ మీడియా పోస్ట్ ద్వారా బాగా షేర్ చేస్తున్నారు.ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: కేరళ వరద పరిస్థితికి చలించి తన వంతుగా 77 కోట్లు విరాళం అందచేసిన క్రిస్టియానో రొనాల్డో.
ఫాక్ట్: క్రిస్టియానో రొనాల్డో కేరళ వరద పరిస్థితికి చలించి తన వంతుగా 77 కోట్లు విరాళం అందచేసినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు దొరకలేదు. న్యూస్ ఆర్టికల్స్ లో గానీ,  క్రిస్టియానో రొనాల్డో యొక్క సోషల్ మీడియా అకౌంట్స్‌లో గానీ కేరళకు విరాళం ఇచ్చినట్టు ఎటువంటి సమాచారం లేదు. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
పోస్టులో చెప్పిన విషయం గురించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, క్రిస్టియానో రొనాల్డో అంత పెద్ద మొత్తంలో విరాళం ఇచ్చినట్టుగా ఎటువంటి సమాచారం లేదు. ఒకవేళ నిజంగానే అలా ఇచ్చుంటే, దాదాపు అన్ని వార్తాపత్రికలు దీని గురుంచి ప్రచురించేవి. అంతే కాదు, కేరళ వరద పరిస్థితికి చలించి 77 కోట్లు విరాళం అందచేసుంటే క్రిస్టియానో రొనాల్డో యొక్క సోషల్ మీడియా అకౌంట్స్‌లో కూడా సమాచారం లభించేది; కానీ ఇంస్టాగ్రామ్ , ట్విట్టర్, ఫేస్బుక్ అకౌంట్స్‌లో కేరళకు విరాళం ఇచ్చినట్టు ఎక్కడా తెలపలేదు.
పడకలు, వెంటిలేటర్లు సరఫరా చేయడానికి పోర్చుగల్‌లోని ఆసుపత్రులకు దాదాపు ఒక మిలియన్ యూరోలను విరాళంగా ఇచ్చాడు క్రిస్టియానో రొనాల్డో. ప్రతి సీజన్ చివరలో ఐరోపాలో టాప్-స్కోరర్ కు ప్రధానం చేసే గోల్డెన్ బూట్ వేలం వేసి ఒక మిలియన్ యూరోలకు పైగా సేకరించాడు. ఈ నిధులు గాజాలో పాఠశాలలను నిర్మించడానికి ఉపయోగించారు. కానీ, కేరళ వరదలకు తన వంతుగా 77 కోట్లు విరాళం అందచేసినట్టు ఎటువంటి సమాచారం గానీ, ఆధారాలు గానీ  లేవు.
చివరగా, క్రిస్టియానో రొనాల్డో కేరళ వరద పరిస్థితికి చలించి తన వంతుగా 77 కోట్లు విరాళం అందచేసినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు దొరకలేదు.


text:
పుల్లారెడ్డి తమ షాపులో తయారు చేసే స్వీట్లలో ఆవు మూత్రాన్ని ఉపయోగిస్తున్నామని వెల్లడించినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
April 21, 2022
పుల్లారెడ్డి స్వీట్ షాప్ ఓనర్ పుల్లారెడ్డి తమ షాపులో తయారు చేసే స్వీట్‌లలో ఆవు మూత్రాన్ని ఉపయోగిస్తున్నట్లు ఒప్పుకున్నారని ఒక పోస్ట్ ద్వారా సోషల్ మీడియాలో బాగా షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: పుల్లారెడ్డి తమ షాపులో తయారు చేసే స్వీట్‌లలో ఆవు మూత్రాన్ని ఉపయోగిస్తున్నట్లు ఒప్పుకున్నారు.
ఫాక్ట్: జి.పుల్లారెడ్డి 09 మే 2007న మరణించాడు. జి. పుల్లారెడ్డి హిందూ జాతీయవాద సంస్థల్లో చురుకుగా పనిచేశారు. కానీ తమ షాపులో తయారు చేసే స్వీట్‌లలో ఆవు మూత్రాన్ని ఉపయోగిస్తున్నట్లు ఒప్పుకున్నారని  చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు దొరకలేదు. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
పోస్టులో చెప్పిన విషయం గురించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, పుల్లారెడ్డి తమ షాపులో తయారు చేసే స్వీట్‌లలో ఆవు మూత్రాన్ని ఉపయోగిస్తున్నట్లు ఒప్పుకున్నారని ఎక్కడా కూడా ఎటువంటి సమాచారం లేదు. ఒకవేళ నిజంగానే అలా చెప్పుంటే అన్నీ ప్రముఖ వార్తాపత్రికలు దాని గురించి ప్రచురించేవి. జీ.పుల్లారెడ్డి సోషల్ మీడియా అకౌంట్స్ – ఇన్‌స్టాగ్రామ్, ఫేస్‌బుక్ – లలో జీ.పుల్లారెడ్డి అలా అన్నట్టు సమాచారం లేదు.
జి. పుల్లారెడ్డి 09 మే 2007న మరణించాడు. జి. పుల్లారెడ్డి హిందూ జాతీయవాద సంస్థల్లో చురుకుగా పనిచేశారు. అతను 1974లో రాష్ట్రీయ స్వయంసేవక్ సంఘ్ (RSS) సంఘచాలక్ (స్థానిక డైరెక్టర్) అయ్యాడు. అతను 1980లో విశ్వహిందూ పరిషత్‌కు ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర అధ్యక్షుడయ్యాడు. కానీ తమ షాపులో తయారు చేసే స్వీట్లలో ఆవు మూత్రాన్ని ఉపయోగిస్తున్నామని తెలిపినట్టు ఎక్కడా రిపోర్ట్ అవ్వలేదు.
చివరగా, జి.పుల్లారెడ్డి తమ షాపులో తయారు చేసే స్వీట్లలో ఆవు మూత్రాన్ని ఉపయోగిస్తున్నామని వెల్లడించినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.