text:
వీడియోలో బహిరంగ మూత్ర విసర్జన చేస్తూ కనిపించేది ఒక కెనెడియన్ నటుడు, ఆర్యన్ ఖాన్ కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 3, 2022
ఎయిర్ పోర్టులో బహిరంగ మూత్ర విసర్జన చేసిన ఒక వ్యక్తిని పోలీసులు అరెస్ట్ చేసిన ఒక వీడియోని షేర్ చేస్తూ, వీడియోలో మూత్ర విసర్జన చేసింది హిందీ నటుడు షారుఖ్ ఖాన్ కొడుకు ఆర్యన్ ఖాన్ అని, తను డ్రగ్స్ తీసుకొని ఇలా చేసాడని క్లెయిమ్ చేస్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా ఆ వీడియోకి సంబంధించిన నిజమేంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: షారుఖ్ ఖాన్ కొడుకు ఆర్యన్ ఖాన్ డ్రగ్స్ మత్తులో ఎయిర్ పోర్టులో బహిరంగ మూత్ర విసర్జన చేసిన వీడియో.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఈ వీడియోలో బహిరంగంగా మూత్ర విసర్జన చేస్తూ కనిపించింది ట్విలైట్ సినిమాలో నటించిన కెనడియన్ నటుడు బ్రోన్సన్ పెల్లెటియర్. ఈ ఘటన డిసెంబర్ 2012లో లాస్ ఏంజిల్స్ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయంలో జరిగింది. మద్యం మత్తులో ఎయిర్ పోర్టు ప్రాంగణంలో బహిరంగంగా మూత్ర విసర్జన చేయడంతో పోలీసులు అతనిని అరెస్ట్ చేసారు. కోర్టు విచారణలో బ్రోన్సన్ పెల్లెటియర్ దోషిగా తేలడంతో అతనికి కోర్ట్ రెండు  సంవత్సరాలు ప్రోబేషన్ విధించింది. ఆర్యన్ ఖాన్‌కు ఈ వీడియోకు ఎటువంటి సంబంధంలేదు, పైగా ఆర్యన్ ఖాన్ ఇలాంటి చర్యలకు పాల్పడినట్లు ఎటుంటి కథనాలు కూడా లేవు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఈ వీడియో 2012లో జరిగిన ఒక ఘటనకు సంబంధించింది, పైగా వీడియోలో బహిరంగంగా మూత్ర విసర్జన చేసింది ఆర్యన్ ఖాన్ కాదు. గూగుల్‌లో ఈ వీడియోకి సంబంధించి సమాచారం కోసం కీవర్డ్ సెర్చ్ చేయగా, ఇవే దృశ్యాలను 2013లో రిపోర్ట్ చేసిన పలు వార్తా కథనాలు మాకు కనిపించాయి (ఇక్కడ, ఇక్కడ, మరియు ఇక్కడ). ఈ కథనాల ప్రకారం వీడియోలో బహిరంగంగా మూత్ర విసర్జన చేసింది ట్విలైట్ సినిమాలో నటించిన కెనడియన్ నటుడు బ్రోన్సన్ పెల్లెటియర్. ఈ ఘటన డిసెంబర్ 2012లో లాస్ ఏంజిల్స్ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయంలో జరిగింది, మద్యం మత్తులో ఎయిర్ పోర్టు ప్రాంగణంలో బహిరంగంగా మూత్ర విసర్జన చేయడంతో పోలీసులు అతనిని అరెస్ట్ చేసారు.
కోర్టు విచారణలో బ్రోన్సన్ పెల్లెటియర్ దోషిగా తేలడంతో అతనికి రెండు సంవత్సరాలు ప్రోబేషన్ విధించింది. డిసెంబర్ 2012లో ఈ ఘటన జరిగినప్పుడు రిపోర్ట్ చేసిన పలు వార్తా కథనాలు ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు.
ఆర్యన్ ఖాన్‌కు ఈ వీడియోకు ఎటువంటి సంబంధంలేదు, పైగా ఈ మధ్యకాలంలో లేదా గతంలో ఆర్యన్ ఖాన్ ఇలాంటి చర్యలకు పాల్పడినట్లు ఎటువంటి రిపోర్ట్స్ కూడా లేవు.
చివరగా, వీడియోలో బహిరంగంగా మూత్ర విసర్జన చేస్తూ కనిపించేది ఒక కెనడియన్ నటుడు, ఆర్యన్ ఖాన్ కాదు.

created: January 3, 2022


text:
కరోనావైరస్ వ్యాధి సోకకుండా తీసుకోవాల్సిన జాగ్రత్తలు అని పెట్టిన ఈ లిస్ట్ ని ICMR ప్రకటించలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 13, 2020
రాబోయే 6-12 నెలలు వరకు కరోనావైరస్ వ్యాధి సోకకుండా పాటించాల్సిన నియమాల లిస్ట్ అని సోషల్ మీడియా లో పోస్ట్ చేసి అది  ICMR (ఇండియన్ కౌన్సిల్ అఫ్ మెడికల్ రీసెర్చ్) ప్రకటించిన నియమాలు అని క్లెయిమ్ చేస్తున్నారు. కానీ, FACTLY అలాంటి లిస్ట్ ఏది ICMR ప్రకటించలేదని తెలుసుకుంది. ఆ విషయం గురించి ICMR ని సంప్రదించగా, అలాంటి నియమాలు ఏవైనా ఉంటే వాటిని వారు తమ వెబ్సైట్ లో కానీ అధికారిక  సోషల్ మీడియా హేండిల్ లో కానీ పెడతాము అని చెప్పారు. ICMR కి సంబంధించిన ఏ వెబ్సైట్  లో  కూడా పోస్ట్ లో పేర్కొన్న నియమాల లిస్ట్ కనిపించలేదు.
ICMR తమ ట్విట్టర్ అకౌంట్ ద్వారా పోస్ట్ లోని కోవిడ్-19 మార్గదర్శకాలు తాముజారీ చేయలేదని, పోస్టులోని మార్గదర్శకాలు తమకు తప్పుగా ఆపాదిస్తున్నారని స్పష్టతని ఇచ్చారు.
This is circulating in different social media platform. ICMR did not issue any such guideline or advisory. It is #Fake circulation. #FactCheck #FakeNews pic.twitter.com/FeusTaOiWM
సోర్సెస్:
క్లెయిమ్ – ఫేస్బుక్ పోస్ట్ (ఆర్కైవ్డ్)
ఫాక్ట్ –
1. ICMR వెబ్సైట్ – https://main.icmr.nic.in/
2. ICMR ట్విట్టర్ – https://twitter.com/ICMRDELHI
వివరణ (MAY 07, 2021): ఈ ఆర్టికల్ ICMR 06 మే 2021న వివరణ ఇచ్చిన ట్వీట్ ద్వారా అప్డేట్ చేయటం జరిగింది.
Did you watch our new video?

source: news-factly

license: Creative Commons - Attribution - https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

author: Sai Krishna Muthyanolla


text:
వీడియోలో న్యాయ వ్యవస్థను విమర్శిస్తూ మాట్లాడింది జస్టిస్ శ్రీ కృష్ణ కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
December 13, 2019
ఫేస్బుక్ లో ఒక వీడియో ని పెట్టి, ‘దయచేసి వినండి జస్టిస్ శ్రీకృష్ణ ఏమి చెపుతున్నారో.. ఎవరు అయితే #థిస (దిశ) విషయం లో సైబరాబాద్ పోలీసులు చేసినది తప్పు అంటున్నారో వాళ్ళకి చెప్పండి’ అని పోస్టు చేస్తున్నారు. హైదరాబాద్ పోలీసులు ‘దిశ’ నిందితులను ఎన్కౌంటర్ చేయడానికి దారి తీసిన పరిస్థితుల గురించి మరియు న్యాయ వ్యవస్థను విమర్శిస్తూ ఆ వీడియో లోని వ్యక్తి మాట్లాడుతాడు. పోస్టులో చెప్పిన దాంట్లో ఎంతవరకు నిజముందో పరిశీలిద్దాం.
న్యాయ వ్యవస్థను విమర్శిస్తూ మాట్లాడుతున్న జస్టిస్ శ్రీ కృష్ణ వీడియో.
ఫాక్ట్ (నిజం): వీడియోలో మాట్లాడుతున్న వ్యక్తి జస్టిస్ శ్రీ కృష్ణ కాదు, అతను సురేష్ కొచత్తిల్. కావున, పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్టులోని వీడియో లో కనిపిస్తున్న వ్యక్తి జస్టిస్ శ్రీ కృష్ణ కాదు, అతను సురేష్ కొచత్తిల్. సురేష్ గత సంవత్సరం కేరళలో వరదలు వచ్చిన సందర్భంలో తాను చేసిన వ్యాఖ్యలు వివాదాస్పదం అయినప్పుడు వెలుగులోకి వచ్చాడు. అతని ఫేస్బుక్ అకౌంట్ ప్రొఫైల్ లో తాను బీజేపీ సోషల్ మీడియా సభ్యుడిగా రాసుకున్నట్లుగా ఉంది.
పోస్టులో ఉన్న వీడియోని సురేష్ ఫేస్బుక్ మరియు ట్విట్టర్ అకౌంట్ లలో చూడవచ్చు.
A few days ago, to be precise, on the day when Cyberabad Police knocked off the four accused in #Disha rape and murder case,  i posted on Facebook, a video recorded on my mobile phone. It was a set of points that were going on in my mind and i just spoke.https://t.co/ZlHg714oAf
చివరగా, వీడియోలో న్యాయ వ్యవస్థను విమర్శిస్తూ మాట్లాడింది జస్టిస్ శ్రీ కృష్ణ కాదు.
ఏది ఫేక్, ఏది నిజం సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?

created: December 13, 2019


text:
ఈ రోబో బహ్రెయిన్ రాజు బాడీగార్డ్ కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 18, 2020
బహ్రెయిన్ రాజు తన రోబో సెక్యూరిటీతో ప్రయాణిస్తున్నాడు అని చెప్తూ ఉన్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతోంది. దీనికి సంబంధించి ఒక వీడియోని కూడా పోస్టులో షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: బహ్రెయిన్ రాజు తన రోబో సెక్యూరిటీతో ప్రయాణిస్తున్నాడు.
ఫాక్ట్(నిజం): ఒక వార్తా కథనం ప్రకారం ఈ రోబో పేరు ‘టైటాన్’, ఇది ప్రపంచంలోనే మొట్టమొదటి ఎంటర్ టైన్మెంట్ రోబో. దినిని Cyberstein అనే ఒక బ్రిటిష్ కంపెనీ తాయారు చేసింది, దినిని 2019లో అబూధాబి లో జరిగిన ఇంటర్నేషనల్ డిఫెన్స్ ఎగ్జిబిషన్ (Idex) లో ప్రదర్శించారు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
పోస్టులోని వీడియో యొక్క స్క్రీన్ షాట్స్ ని రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేయగా అచ్చం ఈ వీడియోలో ఉన్న రోబో లాంటి ఫోటోని ప్రచురించిన వార్తా కథనం ఒకటి మాకు కనిపించింది. ఈ కథనం 19 ఫిబ్రవరి 2019న ప్రచురించబడింది. ఈ కథనం ప్రకారం వీడియోలో ఉన్న రోబో పేరు ‘టైటాన్’. దినిని 2019లో అబూధాబి లో జరిగిన ఇంటర్నేషనల్ డిఫెన్స్ ఎగ్జిబిషన్ (Idex) లో ప్రదర్శించారు. ఇంకా ఈ వార్తా కథనం ప్రకారం ఇది ప్రపంచంలోనే మొట్టమొదటి ఎంటర్ టైన్మెంట్ రోబో, దినిని Cyberstein అనే ఒక బ్రిటిష్ కంపెనీ తాయారు చేసింది. దీనికి  సంబంధించిన పూర్తి వీడియో ఇక్కడ చూడొచ్చు.
పోస్టులోని వీడియోలో ఉన్న రోబో ని వార్తా కథనంలో ఉన్న రోబో ని పోల్చి చూస్తే రెండిటిలో రోబో వేసుకున్న మిలిటరీ జాకెట్ మరియు రోబో చాతి, చెయ్యి, భుజం భాగాలలో ఉన్న UAE దేశ జెండాలు ఒకేలా ఉన్నాయి. దీన్నిబట్టి పోస్టులో, వార్తా కథనంలో ఉన్నది ఒకే రోబో అని చెప్పొచ్చు. ఐతే వార్తా కథనంలో ఈ ఎగ్జిబిషన్ కి బహ్రెయిన్ రాజు వచ్చాడని గాని, ఈ రోబో బహ్రెయిన్ రాజు బాడీగార్డ్ అని గాని ఎక్కడ ప్రస్తావించలేదు. పైగా ఈ రోబో కి 360 డిగ్రీస్ కెమెరా, పిస్టల్స్ అమర్చారని గాని కూడా ఎక్కడా ప్రస్తావించలేదు. దీన్ని బట్టి ఈ రోబోకి బహ్రెయిన్ రాజుకి ఎటువంటి సంబంధం లేదని చెప్పొచ్చు.
బహ్రెయిన్ రాజు యొక్క రోబో బాడీగార్డ్ గురించి ఎటువంటి వార్తా కథనాలు మాకు కనిపించలేదు.
చివరగా, పోస్టులోని రోబో కి బహ్రెయిన్ రాజుకి ఎటువంటి సంబంధంలేదు.ఈ రోబో పేరు టైటాన్, ఇది ప్రపంచంలోనే మొట్టమొదటి ఎంటర్ టైన్మెంట్ రోబో.
Did you watch our new video?


text:
వీడియోలోని ‘కంచి కామకోటి పీఠం’ ఏనుగు ఘటనకు, ‘PETA’ సంస్థకి ఎటువంటి సంబంధం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 5, 2020
కంచి ఆలయ ఆవరణలో ఉండే ఏనుగుని తరలించిడానికి PETA – People for the Ethical Treatment of Animals సంస్థ ప్రయత్నించినప్పుడు, దారి మధ్యలో ఆ ఏనుగు లారీ నుండి బయటికి దిగిపోయిందని, ఆ ఏనుగుకి గాయాలు అయ్యాయని చెప్తూ, ఒక వీడియోని ‘#BanPETA’ అనే హాష్‌ట్యాగ్ తో కొంత మంది సోషల్ మీడియాలో షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
వీడియోలో కంచి ఆలయ ఏనుగుని తరలించిడానికి ప్రయత్నిస్తున్న PETA సంస్థ.
ఫాక్ట్ (నిజం): వీడియోలో ఉన్నది ‘కంచి కామకోటి పీఠం’ కి చెందిన ‘సంధ్య’ అనే ఏనుగు. ‘కంచి కామకోటి పీఠం’ అభ్యర్థన మేరకు ‘ట్రీ ఫౌండేషన్ ఇండియా’ మరియు ‘వైల్డ్‌లైఫ్ రెస్క్యూ అండ్ రిహాబిలిటేషన్ సెంటర్’ వారు ఆ ఏనుగుని పునరావాస కేంద్రానికి బదిలీ చేస్తున్నప్పుడు 2016లో తీసిన వీడియో అది. PETA సంస్థకు, వీడియోలోని ఘటనకి ఎటువంటి సంబంధంలేదు. కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్ట్ లోని వీడియో యొక్క స్క్రీన్ షాట్స్ ని గూగుల్ రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ లో వెతకగా, అదే వీడియోని ఒక వ్యక్తి ట్విట్టర్ లో పోస్ట్ చేసినట్టు తెలుస్తుంది. ఆ ట్వీట్ కి బదులిస్తూ, ట్వీట్ లో చెప్పింది ఫేక్ న్యూస్ అని, ఆ వీడియోలోని ఘటనకీ, తమ సంస్థకి ఎటువంటి సంబంధం లేదని PETA సంస్థ తెలిపింది. అయితే, వీడియోలోని ఘటన గురించి మరింత తెలుసుకోవడానికి ప్రయత్నిద్దాం. పై ట్వీట్ చేసిన వ్యక్తి  జూన్ 2020 లో అదే వీడియో పెట్టి, ‘ఎన్జీఓ వారు సంధ్య ని కొన్ని సంవత్సరాల ముందు ఎలా తీసుకెళ్తున్నారో చూడండి’ అని చెప్తూ, మరికొన్ని వీడియోలు ఆ ట్వీట్ కింద పెట్టినట్టు చూడవొచ్చు.
This is fake news as it has nothing to do with PETA India and we have reported it to Twitter as fake.
కావున, కొన్ని సంబంధిత కీ-వర్డ్స్ తో వెతకగా, 2016 లో ‘కంచి కామకోటి పీఠం’ కి చెందిన మూడు ఏనుగులను పునరావాస కేంద్రానికి బదిలీ చేసారని చెప్తూ ప్రచురించిన న్యూస్ ఆర్టికల్స్ దొరుకుతాయి. ‘ట్రీ ఫౌండేషన్’ వారు మూడు నెలల పాటు ఆ ఏనుగులకు వైద్య సహాయం అందిస్తారని ‘డెక్కన్ క్రానికల్’ ఆర్టికల్ లో చదవొచ్చు. ఆ ఆర్టికల్ లో వీడియోలోని ఘటన గురించి కూడా రాసి ఉన్నట్టు చదవొచ్చు – ‘ఏనుగులు తరలిస్తున్నప్పుడు సంధ్య అనే ఏనుగు ట్రక్కుపై నుంచి దూకింది’.
అంతేకాదు, ఆ మూడు ఏనుగులను ప్రైవేటు సంస్థల (‘ట్రీ ఫౌండేషన్ ఇండియా’ మరియు ‘వైల్డ్‌లైఫ్ రెస్క్యూ అండ్ రిహాబిలిటేషన్ సెంటర్’) నుండి అటవీ శాఖ వారి ఏనుగుల రక్షణ మరియు పునరావాస కేంద్రానికి బదిలీ చేయాలని 2019 లో మద్రాస్ హైకోర్టు తీర్పు ఇచ్చింది. ఆ తీర్పులో ఎక్కడా కూడా PETA సంస్థ గురించి లేదు. తమ దగ్గర ఏనుగుల పునరావాసం కోసం మౌలిక సదుపాయాలు లేనందున తాత్కాలిక కాలానికి ఏనుగులను బదిలీ చేయడానికి అటవీ అధికారుల నుండి అనుమతి కోరుతూ ‘కంచి కామకోటి పీఠం’ వారు రాసిన లేఖను హైకోర్టు తీర్పుకి సంబంధించిన డాక్యుమెంట్ లో చూడవొచ్చు.
మద్రాస్ హైకోర్టు తీర్పులో వీడియోలోని ఘటన గురించి పిటిషనర్ కోర్టుకి చెప్పిన వ్యాఖ్యలు చూడవొచ్చు – “ట్రీ ఫౌండేషన్ ఇండియా’ మరియు ‘వైల్డ్‌లైఫ్ రెస్క్యూ అండ్ రిహాబిలిటేషన్ సెంటర్’ వారు ఏనుగులను ‘కంచి కామకోటి పీఠం’ నుండి తీసుకొని, వాటిని లారీలలో ఎక్కించారు. ఆ ప్రక్రియలో ‘సంధ్య’ అనే ఏనుగుకి గాయాలయ్యాయి’. కావున, వీడియోలోని ఘటనకీ, PETA సంస్థకి ఎటువంటి సంబంధంలేదు.
‘ట్రీ ఫౌండేషన్ ఇండియా’ వారి దగ్గర ఆ మూడు ఏనుగులు ఉన్నప్పుడు తీసిన కొన్ని ఫోటోలను ఇక్కడ చూడవొచ్చు.
వీడియో 2: (ఆర్కైవ్డ్)
మనక్కుల వినాయగర్ ఆలయానికి చెందిన ‘లక్ష్మీ’ అనే ఏనుగుని కూడా PETA సంస్థ వారు తీసుకుపోయి చెట్టుకు కట్టేసారని చెప్తూ ఇంకో వీడియోని కూడా కొందరు సోషల్ మీడియాలో పోస్ట్ చేస్తున్నారు. అయితే, ఆ ఏనుగును తాము తీసుకొని వెళ్లలేదని, కానీ ప్రతి ఏనుగు చైన్లతో కాకుండా ఇతర జంతువులతో కలిసి ఉండాలని చెప్తూ PETA సంస్థ వారు ఒక ట్వీట్ కి బదులిచ్చారు. PETA సంస్థ వారు ఆ ఏనుగును విడిపించాలని అధికారులను ఇంతకముందు కోరినట్టు మరియు ఇప్పుడు కూడా కోరుతున్నట్టు తెలుస్తుంది. బీజేపీ లీడర్ మనేకా గాంధీ ఫిర్యాదు మేరకు మనక్కుల వినాయగర్ ఆలయానికి చెందిన ‘లక్ష్మీ’ ని అటవీ శాఖ అధికారులు వేరే ప్రదేశానికి తరలించినట్టు న్యూస్ రిపోర్ట్స్ లో చదవొచ్చు. తరువాత, ఆ ఏనుగు ను తిరిగి ఆలయానికి తీసుకొని వచ్చినట్టు ఈ న్యూస్ ఆర్టికల్ లో చదవొచ్చు.
చివరగా, PETA సంస్థకు, వీడియోలోని కంచి ఆలయ ఏనుగు ఘటనకి ఎటువంటి సంబంధం లేదు. రెండో ఘటనలో కూడా PETA సంస్థ ఏనుగును తీసుకొని వెళ్లలేదు, కానీ వారు ఆ ఏనుగును విడిపించాలని మాత్రం అధికారులను  కోరుతున్నారు.

created: August 5, 2020


text:
మోదీ ప్రభుత్వం UNMOGIP దౌత్యవేత్తల వీసాలను రద్దు చేసిందన్న వార్తలో నిజం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 31, 2023
కశ్మీర్ అంశంలో చైనాను కూడా అంతర్భాగం చేయాలని ప్రతిపాదించిన UNMOGIP (యునైటెడ్ నేషన్స్ మిలటరీ అబ్జర్వర్ గ్రూప్ ఇన్ ఇండియా అండ్ పాకిస్థాన్) దౌత్యవేత్తల వీసాలను రద్దు చేసి, వారిని వెంటనే దేశం విడిచి వెళ్ళిపోవాలని మోదీ ప్రభుత్వం ఆదేశించినట్టు చెప్తున్న సోషల్ మీడియా పోస్ట్ ఒకటి విస్తృతంగా షేర్ అవుతోంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: కశ్మీర్ అంశంలో చైనాను కూడా అంతర్భాగం చేయాలని ప్రతిపాదించిన UNMOGIP దౌత్యవేత్తల వీసాలు రద్దు చేసిన మోదీ ప్రభుత్వం.
ఫాక్ట్(నిజం): UNMOGIP కశ్మీర్ అంశంలో చైనాను కూడా అంతర్భాగం చేయాలని నివేదిక సమర్పించిందన్న వార్తలో,  మోదీ ప్రభుత్వం UNMOGIP దౌత్యవేత్తల వీసాలు రద్దు చేసిందన్న వార్తల్లో నిజం లేదు. ఈ వార్తల్లో నిజంలేదని ఐక్యరాజ్య సమితి వారు కూడా స్పష్టం చేశారు. అసలు ఈ విషయంపై మీడియాలో ఎటువంటి సమాచారం లేదు. కావున, పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
UNMOGIP:
UNMOGIP అనేది కశ్మీర్‌లో భారత్, పాకిస్తాన్ మధ్య కాల్పుల విరమణ అమలుకు సంబంధించి పర్యవేక్షణ కోసం 1949లో ఐక్యరాజ్య సమితి ఏర్పాటు చేసిన ఒక కమిటీ. ఈ కమిటీ కశ్మీర్‌లో కాల్పుల విరమణ అమలుకు సంబంధించి ఐక్యరాజ్య సమితికి నివేదిక సమర్పిస్తుంది.
ఐతే పోస్ట్‌లో చెప్తున్నట్లు కశ్మీర్ అంశంలో చైనాను కూడా అంతర్భాగం చేయాలని  నివేదిక సమర్పించినట్టు ఎటువంటి సమాచారం లేదు. ఒకవేళ UNMOGIP ఇలాంటి ఒక ముఖ్యమైన ప్రతిపాదనను చేసి ఉంటే, మీడియా ఈ విషయాన్ని రిపోర్ట్ చేసి ఉండేది. కాని ఈ వార్తకు సంబంధించి ఎటువంటి వార్తా కథనాలు లేవు.
అలాగే, UNMOGIP దౌత్యవేత్తల వీసాలను మోదీ ప్రభుత్వం రద్దు చేసిందన్న దానికి కూడా ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. ఈ వార్తను ఏ మీడియా సంస్థ కూడా రిపోర్ట్ చేయలేదు. కాకపోతే, శ్రీనగర్‌లోని UNMOGIP కార్యాలయం ప్రభుత్వ భూమిని ఆక్రమించి నిర్మించినట్టు అధికారులు వెల్లడించారని, ఇందుకుగాను అధికారులు UNMOGIPకి నోటిసులు ఇచ్చే అవకాశం ఉందని పలు వార్తా కథనాలు రిపోర్ట్ చేసాయి (ఇక్కడ & ఇక్కడ).
ఐతే, సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతున్న ఈ క్లెయిమ్‌లపై వివరణ కోరుతూ మేము ఐక్యరాజ్య సమితిని ఈమెయిల్ ద్వారా సంప్రదించగా, ఈ క్లెయిమ్స్ పూర్తిగా అవాస్తవం అని వారు స్పష్టం చేసారు. దీన్నిబట్టి పోస్టులో చెప్తున్న వార్తలు నిజం కావని అర్ధం చేసుకోవచ్చు.
చివరిగా, మోదీ ప్రభుత్వంUNMOGIP దౌత్యవేత్తల వీసాలను రద్దు చేసిందన్న వార్తల్లో నిజం లేదు.

created: January 31, 2023


text:
1952 లోక్ సభ ఎన్నికల్లో ఓడిపోయిన అంబేడ్కర్, ఆ తర్వాత జన సంఘ్ సహాకారంతో రాజ్యసభకు ఎన్నికయ్యాడన్న వాదనలో నిజం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 30, 2021
‘1952 పార్లమెంట్ ఎన్నికల్లో నెహ్రు అంబేడ్కర్ కి వ్యతిరేకంగా ప్రచారం చేసి ఓడిస్తే, జనసంఘ్ పార్టీ సహాయంతో అంబేడ్కర్ రాజ్యసభకి వెళ్లారు’ అని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా ఆ వార్తలో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ‘1952 పార్లమెంట్ ఎన్నికల్లో నెహ్రు అంబేడ్కర్ కి వ్యతిరేకంగా ప్రచారం చేసి ఓడిస్తే, జన సంఘ్ పార్టీ సహాయంతో అంబేడ్కర్ రాజ్యసభకి వెళ్లారు’.
ఫాక్ట్ (నిజం): 1952 పార్లమెంట్ ఎన్నికల్లో అంబేడ్కర్ నార్త్ బొంబాయి లోక్ సభ స్థానానికి పోటి చేసి ఓడిపోగా, కాంగ్రెస్ పార్టీకి చెందిన ఎన్.ఎస్. కాజ్రోల్కర్ గెలుపొందారు. ఆ తర్వాత 1952లో బొంబాయికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తూ రాజ్యసభకి ఎన్నికయ్యాడు. ఐతే, 1952లో బొంబాయి అసెంబ్లీకి జరిగిన ఎన్నికల్లో ఎన్నికల్లో భారతీయ జన సంఘ్ (BJS) పార్టీ రెండు స్థానాల్లో పోటి చేస్తే ఒక్క చోట కూడా గెలవలేదు, అంటే ఆ పార్టీకి అప్పటి అసెంబ్లీలో ప్రాతినిధ్యం లేదు, అలాంటప్పుడు జన సంఘ్ సహాకారంతో అంబేడ్కర్ రాజ్య సభకి ఎన్నికయ్యాడన్న వాదనలో హేతుబద్దతే లేదు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
స్వతంత్రం వచ్చిన తర్వాత జరిగిన మొదటి లోక్ సభ ఎన్నికలు అక్టోబర్ 1951 మరియు ఫిబ్రవరి 1952 మధ్య ఐదు నెలల పాటు జరిగాయి. ఈ ఎన్నికల ముందు శ్యామా ప్రసాద్ ముఖర్జీ కాంగ్రెస్ నుండి విడిపోయి భారతీయ జన సంఘ్‌ని స్థాపించారు. అదేవిధంగా, డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేడ్కర్ కూడా షెడ్యూల్డ్ కాస్ట్ ఫెడరేషన్‌ను (SCF) ఏర్పాటు చేసి నార్త్ బొంబాయి నుండి లోక్ సభకి పోటి చేసారు.
ఐతే ఈ ఎలక్షన్ లో అంబేడ్కర్ ఓడిపోగా, కాంగ్రెస్ పార్టీకి చెందిన ఎన్.ఎస్. కాజ్రోల్కర్ గెలుపొందారు. పైగా ఈ ఎలక్షన్ లో అంబేడ్కర్ నాలుగో స్థానంలో నిలిచారు. ఆ తరువాత అంబేడ్కర్ బొంబాయికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తూ రాజ్యసభలోకి  (కౌన్సిల్ ఆఫ్ స్టేట్స్) ప్రవేశించారు. ఆ తర్వాత 1954 భండారా లోక్ సభ నియోజికవర్గానికి జరిగిన ఉపఎన్నికలో రెండోవసారి పోటీ  చేసి కూడా అంబేడ్కర్ ఓడిపోయారు.
అంబేడ్కర్ రాజ్యసభ ప్రాతినిధ్యం – జన సంఘ్ మద్దతు?
రాజ్యాంగం ప్రకారం, రాష్ట్ర జనాభా ఆధారంగా రాష్ట్రానికి రాజ్యసభ సీట్ల కేటాయింపు జరుగుతుంది. ఇలా కేటాయించిన సీట్లకు ప్రతినిధులను లోక్ సభలో లాగా నేరుగా ప్రజలు ఎన్నుకోకుండా సింగల్ ట్రాన్స్ఫరెబల్ వోట్ పద్దతిలో ఆయా రాష్ట్ర అసెంబ్లీకి ఎన్నికైన ప్రజా ప్రతినిధులు ఎన్నుకుంటారు.
పైన తెలిపినట్టు అంబేడ్కర్ లోక్ సభ ఎన్నికల్లో ఓడిపోయినా తర్వాత 1952లో బొంబాయికి ప్రాతినిధ్యం వహిస్తూ రాజ్యసభకి ఎన్నికయ్యాడు.  ఐతే అంబేడ్కర్ బొంబాయి అసెంబ్లీ నుండి రాజ్యసభకి ఎన్నికవ్వాలంటే ఆ అసెంబ్లీలోని ఎమ్మెల్యేల మద్దతు ఉండాలి. కాని 1951లో బొంబాయి అసెంబ్లీకి జరిగిన ఎన్నికల్లో భారతీయ జన సంఘ్ (BJS) రెండు స్థానాల్లో పోటీ చేస్తే ఒక్క చోట కూడా గెలవలేదు. దీన్నిబట్టి, జన సంఘ్ మద్దతుతో అంబేడ్కర్ రాజ్యసభకి ఎన్నికయ్యాడనే వాదనే ఉత్పనం అవ్వదు.
పైగా 1951 బొంబాయి అసెంబ్లీ ఎన్నికల్లో అంబేడ్కర్ స్థాపించిన షెడ్యూల్డ్ కాస్ట్ ఫెడరేషన్‌ను (SCF) పార్టీ 37 స్థానాల్లో పోటి చేస్తే కేవలం ఒక్క చోటే గెలిసింది, కాబట్టి తమ సొంతంగా కూడా అంబేడ్కర్ రాజ్య సభకి ఎన్నికయ్యే అవకాశం లేదు. ఈ ఎన్నికల్లో ఇండియన్ నేషనల్ కాంగ్రెస్ (INC) 269 స్థానాల్లో గెలుపొందగా, 18 స్థానాల్లో ఇండిపెండెంట్లు గెలుపొందారు, పీసంట్స్ అండ్ వర్కర్స్ పార్టీ (PWP)కి చెందిన 14 మంది గెలుపొందారు. దీన్నిబట్టి అంబేడ్కర్ రాజ్యసభకి ఎన్నికవ్వాలంటే కాంగ్రెస్ పార్టీ తప్పనిసరిగా మద్దతిచ్చి ఉంటుందని అర్ధం చేసుకోవచ్చు.
1952 ఎన్నికలకు సంబంధించి అంబేడ్కర్ యొక్క షెడ్యూల్డ్ కాస్ట్ ఫెడరేషన్‌ను (SCF) పార్టీ మేనిఫెస్టోలో హిందూ మహాసభ లేదా ఆర్ఎస్ఎస్ (RSS) వంటి ఏ రియాక్షనరి పార్టీతోనూ తమ పార్టీ పొత్తు పెట్టుకోదని పెర్కొనట్టు డాక్టర్ బాబా సాహెబ్ అంబేద్కర్: రచనలు మరియు ప్రసంగాలు, సం. 17లో రాసి ఉంది. దీన్నిబట్టి కూడా జన సంఘ్ లేదా ఆర్ఎస్ఎస్ వంటి సంస్థల పట్ల అంబేడ్కర్ వైఖరిని అర్ధం చేసుకోవచ్చు.
చివరగా, 1952 లోక్ సభ ఎన్నికల్లో ఓడిపోయిన అంబేడ్కర్, ఆ తర్వాత జన సంఘ్ సహాకారంతో రాజ్యసభకు ఎన్నికయ్యాడన్న వాదనలో నిజం లేదు.


text:
అయోధ్య రామమందిరానికి నీతా అంబానీ బంగారు కిరీటాలు మరియు వెండి విరాళంగా ఇచ్చిందంటూ వస్తున్న వార్తల్లో నిజం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 10, 2020
అయోధ్య రామమందిరానికి నీతా అంబానీ 33 కిలోల మూడు బంగారు కిరీటాలు మరియు 1111 కిలోల వెండి విరాళంగా ఇచ్చిందంటూ సోషల్ మీడియా లో వార్తలు వస్తున్నాయి. అందులో ఎంతవరకు నిజముందో పరిశీలిద్దాం.
అయోధ్య రామమందిరానికి 33 కిలోల మూడు బంగారు కిరీటాలు మరియు 1111 కిలోల వెండి విరాళంగా ఇచ్చిన నీతా అంబానీ.
ఫాక్ట్ (నిజం): అయోధ్య రామమందిరానికి నీతా అంబానీ విరాళం ఇచ్చిందంటూ వస్తున్న వార్తల్లో నిజం లేదు. రామ మందిరం యొక్క నిర్మాణపు బాధ్యతలు చూడవల్సిన ట్రస్ట్ ఇంకా పూర్తి స్థాయిలో ఏర్పాటు కావాల్సి ఉంది. కావున, పోస్టులో చెప్పింది తప్పు.
పోస్టులో చెప్పిన విషయం గురించి గూగుల్ లో వెతికినప్పుడు, అయోధ్య రామమందిరానికి నీతా అంబానీ విరాళం ఇచ్చిందనే విషయాన్ని ధృవీకరిస్తూ ఎటువంటి సమాచారం లభించలేదు. ఇంతకుముందు అయోధ్య మందిరానికి విరాళాలు అంటూ వైరల్ అయినా ఫేక్ మెసేజ్ల పై FACTLY రాసిన ఫాక్ట్-చెక్ ఆర్టికల్స్  ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చదవొచ్చు.
అయోధ్య రామ మందిరం పై సుప్రీమ్ కోర్టు తీర్పు ఇస్తూ, కేంద్ర ప్రభుత్వం మూడు నెలల్లో ఒక ట్రస్ట్ ని ఏర్పాటు చేయాలని చెప్పింది. దానిలో భాగంగా ప్రధాని మోడీ పదిహేను మందితో కూడిన ట్రస్ట్ ను ఏర్పాటు చేస్తున్నట్లుగా కొద్ది రోజుల క్రితం పార్లమెంట్ లో వెల్లడించారు. కానీ, ఆ ట్రస్ట్ ఇంకా పూర్తి స్థాయిలో ఏర్పాటు కావాల్సి ఉందని ‘The Hindu’ కథనం ద్వారా తెలిసింది.
చివరగా, అయోధ్య రామమందిరానికి నీతా అంబానీ 33 కిలోల మూడు బంగారు కిరీటాలు మరియు 1111 కిలోల వెండి విరాళంగా ఇచ్చిందంటూ వస్తున్న వార్తల్లో నిజం లేదు.
ఏది ఫేక్, ఏది నిజం సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?

created: February 10, 2020


text:
పెట్రోల్‌పై కేంద్ర ప్రభుత్వం వసూలు చేసే మొత్తం వాక్సిన్, రేషన్, రక్షణ రంగంపై ఖర్చు చేస్తున్నారన్న వాదనలో నిజం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
July 15, 2021
పెట్రోల్,  డీజిల్‌పై ప్రభుత్వాలు వసూలు చేసే మొత్తాన్ని ఉచిత వాక్సిన్, రేషన్, రక్షణ రంగంపై ఖర్చు చేస్తున్నాయని అర్ధం వచ్చేలా చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: పెట్రోల్,  డీజిల్‌పై ప్రభుత్వాలు వసూలు చేసే మొత్తాన్ని ఉచిత వాక్సిన్, రేషన్ మరియు రక్షణ రంగంపై ఖర్చు చేస్తున్నాయి.
ఫాక్ట్ (నిజం): కేంద్ర ప్రభుత్వం పెట్రోల్‌పై ఎక్సయిజ్ డ్యూటీ,  సెస్ రూపంలో వసూలు చేసే రూ. 32.31లో  సుమారు 63.5% అనగా రూ. 20.50 కేవలం రోడ్ & ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ మరియు అగ్రికల్చర్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ అండ్ డెవలప్మెంట్‌పై మాత్రమే ఖర్చు చేస్తారు. మిగిలిన 36.5% పూర్తిగా వాక్సిన్ లేదా రేషన్‌పై ఖర్చు చేస్తున్నట్టు కేంద్ర ప్రభుత్వం ఎప్పుడు చెప్పలేదు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఆయిల్ మార్కెటింగ్ కంపెనీలు డీలర్లకు అందించే ధర, కేంద్ర ప్రభుత్వం విధించే ఎక్సయిజ్ డ్యూటీ , డీలర్ కమిషన్ మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం విధించే టాక్స్ మొత్తం అన్ని కలిపితే లీటర్ పెట్రోల్‌కి వినియోగదారుడు చెల్లించే ధర వస్తుంది. ఉదాహరణకి ఢిల్లీలో పెట్రోల్ ధరలో ఎవరకి ఎంత చెందుతుందో ఇక్కడ చూడొచ్చు. ఐతే వీటిలో కేవలం ఎక్సయిజ్ డ్యూటీ,  రాష్ట్ర టాక్స్ మాత్రమే కేంద్ర మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకు చెందుతాయి.
పెట్రోల్ పై కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రస్తుతం ఈ క్రింద లిస్ట్ చేసిన నాలుగు విధాలుగా ఎక్సయిజ్ డ్యూటీని వసూలు చేస్తోంది.
బేసిక్ ఎక్సయిజ్ డ్యూటీలో రాష్ట్రాల వాటా కింద రూ. 0.57 పైసలు తీసేస్తే, మిగిలిన టాక్స్ మరియు సెస్స్‌ల రూపంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం లీటర్ పెట్రోలుపై మొత్తంగా రూ. 32.31 వసూలు చేస్తుంది. పెట్రోల్‌పై విధించే టాక్స్‌లలో కేంద్ర మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల వాటాకి సంబంధించి FACTLY రాసిన కథనాన్ని ఇక్కడ చూడొచ్చు.
సాదారణంగా సెస్స్‌లను ముందుగా నిర్దేశించిన ప్రయోజనం కోసం వసూలు చేస్తారు కాబట్టి  రోడ్ & ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ సెస్ మరియు అగ్రికల్చర్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ అండ్ డెవలప్మెంట్ సెస్స్ రూపంలో వసూలు చేసే దానిని కేవలం ఆ పనులకు మాత్రమే వాడతారు. పైగా వీటిలో రాష్ట్రాలకు ఎటువంటి వాటా ఉండదు. అంటే కేంద్ర ప్రభుత్వం పెట్రోల్‌పై వసూలు చేసే రూ. 32.31లో  సుమారు 63.5% అనగా రూ. 20.50 కేవలం రోడ్ & ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ మరియు అగ్రికల్చర్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ అండ్ డెవలప్మెంట్‌కి మాత్రమే ఖర్చు చేస్తారు.
మిగిలిన రూ. 11.81 మాత్రమే ఇతర అవసరాలకు ఖర్చు చేస్తారు. మిగిలిన రూ. 11.81 పూర్తిగా వాక్సిన్ లేదా రేషన్‌పై ఖర్చు చేస్తునట్టు ఎటువంటి సమాచారం లేదు, పైగా కేంద్ర ప్రభుత్వం ఇలా చేస్తున్నట్టు ఎప్పుడు చెప్పలేదు. దీన్నిబట్టి పెట్రోల్‌పై కేంద్ర ప్రభుత్వం వసూలు చేసేది మొత్తం ఉచిత వాక్సిన్, రేషన్, రక్షణ రంగంపై ఖర్చు చేస్తుందన్న వాదన సరైనది కాదని తేలిపోతుంది.
ఇకపోతే పెట్రోల్‌పై రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు విధించే స్టేట్ టాక్స్ మరియు బేసిక్ ఎక్సయిజ్ డ్యూటీలో రాష్ట్ర వాటా కింద వచ్చేది మాత్రమే రాష్ట్రాలకు చెందుతాయి. ఐతే వాక్సిన్, రేషన్ , రక్షణ అనేవి పూర్తిగా కేంద్ర ప్రభుత్వ పరిధిలోని అంశాలు కాబట్టి వీటిపై రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు ఖర్చు చేసేది ఏమి ఉండదు.
చివరగా, పెట్రోల్‌పై కేంద్ర ప్రభుత్వం వసూలు చేసే మొత్తం వాక్సిన్, రేషన్ మరియు రక్షణ రంగంపై ఖర్చు చేస్తున్నారన్న వాదనలో నిజం లేదు.


text:
TRS ప్రభుత్వం ‘ఇస్లామిక్ బ్యాంక్’ను స్థాపించి ముస్లింలకు మాత్రమే రుణాలు ఇస్తుందని జరుగుతున్న ప్రచారంలో నిజం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 21, 2022
“తెరాస ప్రభుత్వం స్థాపించబోతున్న ‘ఇస్లామిక్ బ్యాంక్’ లో ముస్లిం యువకులకు మాత్రమే వడ్డీ లేని అప్పు ఇస్తారు” అని చెప్తున్న ఒక పోస్టు సోషల్ మీడియాలో బాగా ప్రచారంలో ఉంది. ఇందులో ఎంత నిజం ఉందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: TRS ప్రభుత్వం స్థాపించబోతున్న ‘ఇస్లామిక్ బ్యాంక్’ లో ముస్లిం యువకులకు మాత్రమే వడ్డీ లేని రుణాలు ఇస్తారు.
ఫాక్ట్(నిజం):  తెలంగాణ ప్రభుత్వం ‘ఇస్లామిక్ బ్యాంక్’ ను ప్రారంభిస్తున్నట్లు ఎటువంటి అధికారిక ప్రకటన లేదా వార్తా కథనాలు లేవు. అంతే కాదు, రిజర్వ్ బ్యాంక్ 2017లో దేశంలో ఇస్లామిక్ బ్యాంకింగ్ ను ప్రవేశపెట్టడం లేదు అని నిర్ణయం తీసుకుంది. కావున, పోస్టులో చెప్తున్న క్లెయిమ్ తప్పు.
ముందుగా, పోస్టులో ఉన్న “BANK ISLAM” ఫొటో గురించి ఇంటర్నెట్లో వెతకగా అది మలేషియాకు చెందిన బ్యాంక్ అని తెలిసింది. ఈ బ్యాంక్ వెబ్‌సైటు ప్రకారం, వారికి భారత దేశంలో ఎటువంటి శాఖలు లేవు. భారత్ లో కార్యకలాపాలను ప్రారంభిస్తున్నట్లు ఎక్కడా కథనాలు లేవు.
ఇస్లామిక్ బ్యాంకింగ్ అంటే ఏమిటి?
ఇస్లామిక్ బ్యాంకింగ్ అనేది షరియా నిబంధనలకు అనుగుణంగా పని చేసే బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థ. . షరియా నిబంధనల ప్రకారం వడ్డీ అనేది  నిషేధం కాబట్టి బ్యాంక్ నుంచి డబ్బును అప్పుగా తీసుకున్న వాళ్ళు వడ్డీ చెల్లించాల్సిన అవసరం లేదు.
ఇక భారత్ లో బ్యాంకులు అన్నీ ‘రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా’ నిబంధనలను అనుసరించి పని చేయాల్సి ఉంటుంది. 2017లో టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా ప్రచురించిన కథనం ప్రకారం, దేశంలో ఇస్లామిక్ బ్యాంకింగ్ ను ప్రవేశపెట్టే ప్రతిపాదనను ముందుకు తీసుకుపోమని రిజర్వ్ బ్యాంక్ నిర్ణయించింది. అంతే కాదు, ఇస్లామిక్ బ్యాంకింగ్ భారత దేశంలో ప్రవేశ పెట్టాలంటే ‘బ్యాంకింగ్ రెగ్యులేషన్’ చట్టానికి సవరణలు చేయాల్సి ఉంటుంది. అలాంటి సవరణలు చేసినట్టు ఎక్కడా అధికారిక సమాచారం లేదు.
ఇక తెలంగాణ ప్రభుత్వం ఇస్లాం బ్యాంక్ ను స్థాపిస్తున్నట్లు ఎక్కడా ఆధారాలు లేవు. తెలంగాణలో ముస్లిం పేర్లతో  ఉన్న బ్యాంకులు కూడా రిజర్వ్ బ్యాంక్ నిబంధనల ప్రకారం నడుచుకుంటాయి. ఇవి ఋణాలపైన వడ్డీని విధిస్తాయి, మరియు అన్ని సామాజిక వర్గాల కస్టమర్లతో లావాదేవీలు జరుపుతాయి.
అయితే, ఆర్ధికంగా వెనుకబడిన సామాజిక వర్గాలకు ప్రభుత్వం వివిధ సందర్భాలలో వడ్డీ లేని రుణాలు లేదా తక్కువ వడ్డీ రుణాలను మంజూరు చేస్తుంది. వాటి వివరాలు ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడవచ్చు.
చివరిగా, తెలంగాణ ప్రభుత్వం ఇస్లామిక్ బ్యాంక్ ను స్థాపించి కేవలం ముస్లింలకు మాత్రమే రుణాలు ఇవ్వనున్నట్లు చెప్తున్న పోస్టులో నిజం లేదు.

created: September 21, 2022


text:
అజిత్ దోవల్ ముస్లిం మత పెద్దల దగ్గర షరియా క్రిమినల్ కోడ్ ప్రస్తావించి UCC అమలుకు ఒప్పించాడన్న వార్తలో నిజం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
July 13, 2023
జాతీయ భద్రతా సలహాదారుడు (NSA) అజిత్ దోవల్ ఇటీవల ఢిల్లీలో ముస్లిం మత పెద్దలను కలిసి ఉమ్మడి పౌర స్మృతిపై (UCC) చర్చించారని చెప్తున్న వార్త ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతోంది. ముస్లిం పెద్దలతో అజిత్ దోవల్ మాట్లాడుతున్న ఒక ఫోటోను షేర్ చేస్తూ “ఒకవేళ ప్రస్తుత ప్రభుత్వం UCC మీద  షరియా కారణంగా వెనక్కు తగ్గాల్సి వస్తే, ముస్లిం (ఆడ/మగ) అందరికీ షరియా క్రిమినల్ కోడ్ వర్తింప చేస్తూ పార్లమెంట్‌లో చట్టం చేస్తే  మీకు అంగీకారమేనా అని అజిత్ దోవల్ వారిని అడగగా, వాళ్ళు కాళ్ళ బేరానికి వచ్చి UCCకి సమ్మతి తెలిపారు ” అని చెప్పారని ఈ పోస్టులో చెప్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: అజిత్ దోవల్ ఇటీవల ఢిల్లీలో ముస్లిం మత పెద్దలను కలిసి ఉమ్మడి పౌర స్మృతిపై (UCC) మరియు షరియా క్రిమినల్ కోడ్ చర్చించారు.
ఫాక్ట్(నిజం): అజిత్ దోవల్ ఈ మధ్యకాలంలో ఉమ్మడి పౌర స్మృతిపై లేదా ముస్లింలందిరికీ షరియా క్రిమినల్ కోడ్ వర్తింపచేయడానికి సంబంధించి ముస్లిం పెద్దలతో మాట్లాడినట్టు ఎటువంటి రిపోర్ట్స్ లేవు. వైరల్ ఫోటో 2020లో అయోధ్య తీర్పు వెలువడిన నేపథ్యంలో అజిత్ దోవల్ తన నివాసంలో ముస్లిం పెద్దలను కలిసి చర్చించిన సందర్భానికి సంబంధించింది. కావున, పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
జాతీయ భద్రతా సలహాదారుడు (NSA) అజిత్ దోవల్ ఈ మధ్యకాలంలో ఉమ్మడి పౌర స్మృతిపై లేదా ముస్లింలందిరికీ షరియా క్రిమినల్ కోడ్ వర్తింపచేయడానికి సంబంధించి ముస్లిం పెద్దలతో మాట్లాడినట్టు ఎటువంటి రిపోర్ట్స్ లేవు. ఒకవేళ ఇలాంటి ఒక పరిణామం జరిగుంటే మీడియా ఈ వార్తను రిపోర్ట్ చేసి ఉండేది, కాని మాకు అలాంటి వార్తా కథనాలేవి కనిపించలేదు.
ఇదిలా ఉండగా, వైరల్ పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటో 2020లో అయోధ్య తీర్పు వెలువడిన అనంతరం అజిత్ దోవల్ తన నివాసంలో ముస్లిం పెద్దలను కలిసి చర్చించిన సందర్భానికి సంబంధించింది. కేవలం ముస్లిం పెద్దలతో మాత్రమే కాకుండా హిందూ మత పెద్దలతో కూడా చర్చించి సుప్రీంకోర్టు తీర్పు అనతరం శాంతి భద్రతలు అదుపులో ఉండేలా  చూడాలని కోరారు.
ఐతే ఇటీవల అజిత్ దోవల్ ఢిల్లీలోని ‘ఇండియా ఇస్లామిక్ కల్చరల్ సెంటర్‌లో’ ఖుస్రో ఫౌండేషన్ ఏర్పాటు చేసిన కార్యక్రమంలో సౌదీ అరేబియా మాజీ మంత్రి, ముస్లిం వరల్డ్ లీగ్ సెక్రటరీ జనరల్ మహ్మద్ బిన్ అబ్దుల్కరీమ్ అల్-ఇస్సాతో వేదికను పంచుకున్నారు. అల్-ఇస్సా తన ప్రసంగంలో భారతదేశంలోని సర్వమత సామరస్యం మరియు లౌకిక రాజ్యాంగాన్ని ప్రశంసించారు.
ఐతే దేశంలో ఉమ్మడి పౌర స్మృతిపై చర్చ జరుగుతున్న నేపథ్యంలో అల్-ఇస్సా మరియు అజిత్ దోవల్ కలవడాన్ని UCCకి ముడిపెడుతూ వార్తలు రావడంతో ఖుస్రో ఫౌండేషన్ ఈ వార్తలను ఖండించింది. ఈ కార్యక్రమంలో అల్-ఇస్సా గాని అజిత్ దోవల్ గాని UCC గురించి ప్రస్తావించలేదని స్పష్టం చేసారు.
ఈ కార్యక్రమంలో అల్-ఇస్సా మరియు అజిత్ దోవల్ చేసిన ప్రసంగం ఇక్కడ చూడొచ్చు. బహుశా ఈ కార్యక్రమాన్ని తప్పుగా అర్ధం చేసుకొని అజిత్ దోవల్ ఉమ్మడి పౌర స్మృతి విషయంలో ముస్లిం పెద్దలను ఒప్పించాడని సోషల్ మీడియాలో వార్తలు షేర్ చేసి ఉంటారు.
చివరగా, UCC నేపథ్యంలో అజిత్ దోవల్ ముస్లిం మత పెద్దల దగ్గర షరియా క్రిమినల్ కోడ్ ప్రస్తావించి UCC అమలుకు ఒప్పించాడన్న వార్తలో నిజం లేదు


text:
గుడ్ మార్నింగ్ మెసేజీల ద్వారా హ్యాకర్లు మన వ్యక్తిగత సమాచారాన్ని దొంగలిస్తున్నారన్న వార్తలో నిజం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 9, 2021
గుడ్ మార్నింగ్, గుడ్ నైట్ మొదలైన చిత్రాలు, వీడియోలలో ఫిషింగ్ కోడ్లని పొందపరిచడం ద్వారా హ్యాకర్లు వినియోగదారుల వ్యక్తిగత సమాచారాన్ని దొంగలిస్తున్నారని, కాబట్టి ఈ మెసేజీలను ఎవరికీ పంపవద్దని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతుంది. ఐతే ఈ కథనం ద్వారా ఆ వార్తలో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: గుడ్ మార్నింగ్, గుడ్ నైట్ మొదలైన చిత్రాలు, వీడియోలలో ఫిషింగ్ కోడ్లని పొందపరిచడం ద్వారా హ్యాకర్లు డేటా దొంగలిస్తున్నారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఇలా గుడ్ మార్నింగ్, గుడ్  నైట్ మొదలైన మెసేజీల ద్వారా వినియోగదారుల వ్యక్తిగత సమాచారాన్ని దొంగలిస్తున్నట్టు ఎటువంటి అధికారిక సమాచారం గాని లేక వార్తా కథనాలు గాని లేవు. ఇదే వార్త సోషల్ మీడియాలో 2017 నుండి షేర్ అవుతూ ఉంది.  కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
హ్యాకర్లు ఇలా గుడ్ మార్నింగ్, గుడ్ నైట్ మొదలైన మెసేజీల ద్వారా డేటా దొంగలిస్తున్నట్టు, ప్రభుత్వం ఎటువంటి హెచ్చరికలు జారీ చేయలేదు. ఒకవేళ ఇలా నిజంగానే జరుగుతుంటే, వార్తా సంస్థలు ఈ విషయానికి సంబంధించి కథనాలను ప్రచురించేవి. కానీ, ఈ విషయానికి సంబంధించి మాకు ఎటువంటి వార్తా కథనాలు లభించలేదు.
మినిస్ట్రీ అఫ్ ఎలక్ట్రానిక్స్ అండ్ ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ వెబ్సైటులో గాని లేక సైబర్ దాడులకు సంబంధించిన ఇండియన్ కంప్యూటర్ ఎమర్జెన్సీ రెస్పాన్స్ టీమ్ (CERT-In) వెబ్సైటులో గాని ఈ విషయం గురించి ఎటువంటి సమాచారం లేదు.
పైగా పోస్టులో ఈ వార్తని షాంఘై చైనా ఇంటర్నేషనల్ న్యూస్ నుండి సేకరించినట్టు పేర్కొన్నారు, కాని ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా ఈ పేరుగల వార్తా సంస్థ గురించి మాకు ఎటువంటి సమాచారం లభించలేదు. ఇదే వార్త 2017 (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ ) నుండి సోషల్ మీడియాలో చక్కర్లు కొడుతూ ఉంది. వీటన్నిటి బట్టి ఈ వార్త పాతదని, ఈ వార్తలో నిజం లేదని అర్ధం చేసుకోవచ్చు.
చివరగా, గుడ్ మార్నింగ్ మెసేజీల ద్వారా హ్యాకర్లు మన వ్యక్తిగత సమాచారాన్ని దొంగలిస్తున్నారన్న వార్తలో నిజం లేదు.

created: August 9, 2021


text:
ప్రముఖ బాడీ బిల్డర్ రోన్నీ కోల్మన్ హిందూ మతాన్ని స్వీకరించాడన్న వార్తలో నిజం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 10, 2021
ప్రముఖ బాడీ బిల్డర్ రోన్నీ కోల్మన్ హిందూ మతాన్ని స్వీకరించాడని చెప్తూ, రోన్నీ కోల్మన్ శ్రీ రాముడి ఫోటో ఉన్న టీ షర్టు వేసుకున్న ఫోటో షేర్ చేసిన పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ప్రముఖ బాడీ బిల్డర్ రోన్నీ కోల్మన్ హిందూ మతాన్ని స్వీకరించాడు.
ఫాక్ట్ (నిజం): ప్రముఖ బాడీ బిల్డర్ రోన్నీ కోల్మన్ హిందూ మతాన్ని స్వీకరించలేదు, అతను హిందూ మతాన్ని స్వీకరించినట్టు వార్తా కథనాలు గాని లేక రోన్నీ తరపు నుండి అధికారిక ప్రకటన కాని రాలేదు. పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటో కూడా నిజమైనది కాదు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఈ విషయం గురించి సమాచారం కోసం మేము గూగుల్ లో వెతకగా రోన్నీ కోల్మన్ హిందూ మతాన్ని స్వీకరించినట్టు వార్తా కథనాలు గాని లేక రోన్నీ తరపు నుండి అధికారిక ప్రకటన కాని రాలేదు. పోస్టులోని ఫోటోని రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేయగా అచ్చం పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటో లాంటిదే, కాకపోతే టీ-షర్టు పై శ్రీ రాముడి ఫోటోగాని, రోన్నీ నుదిటిన బొట్టు గాని లేని ఫోటోని షేర్ చేసిన పాత సోషల్ మీడియా పోస్టులు, బ్లాగ్ లు చాలా కనిపించాయి. ఇలాంటి ఒక ఫోటోని మరియు పోస్టులోని ఫోటోని పోల్చి చూసినప్పుడు  డిజిటల్ గా ఎడిట్ చేసి రాముడి ఫోటో మరియు నుదిటిన బొట్టు అతికించారని చెప్పొచ్చు.
రోన్నీ కోల్మన్ 1998- 2005 వరకు వరుసగా ఎనిమిది సార్లు మిస్టర్ ఒలింపియా (అంతర్జాతీయ-ప్రొఫెషనల్ పురుషుల బాడీబిల్డింగ్ పోటీ) టైటిల్ గెలిచిన రిటైర్డ్ అమెరికన్ బాడీ బిల్డర్. ఇతను 26 సార్లు ఇంటర్నేషనల్ ఫెడరేషన్ అఫ్ బాడీ బిల్డింగ్ అండ్ ఫిట్నెస్ (IFFB) టైటిల్స్ ని గెలుపొందాడు. రోన్నీ కోల్మన్ పలు సార్లు భారత దేశానికి వచ్చాడు. 2011లో పూణేలో ఒక ఫిట్నెస్ సెంటర్ ప్రారంభోత్సవానికి వచ్చాడు. 2014లో ముంబైలో వికలాంగులైన బాడీ బిల్డర్లను సన్మానించే కార్యక్రమం కోసం భారత దేశానికి వచ్చాడు. రోన్నీ కోల్మన్ ముంబై లేదా చెన్నైలో జిమ్ ఎక్విప్మెంట్ తయారు చేసే పరిశ్రమ స్థాపించాలనుకుంటున్నట్టు 2016లో  ది హిందూ ఒక వార్తా కథనం రాసింది. రోన్నీ కోల్మన్ భారత్ కి వచ్చినప్పటి కొన్ని వీడియోలు ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు. ఇతనికి సంబంధించిన అధికారిక యూట్యూబ్ ఛానల్ ఇక్కడ చూడొచ్చు. ఇంతకు ముందు కూడా రోన్నీ కోల్మన్ ఇస్లాం మతాన్ని స్వీకరించాడని ఇంటర్నెట్ లో పోస్ట్ చేసారు, వీటిని ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు, ఐతే ఈ వార్తలో కూడా నిజం లేదు.
చివరగా, ప్రముఖ బాడీ బిల్డర్ రోన్నీ కోల్మన్ హిందూ మతాన్ని స్వీకరించలేదు.

created: February 10, 2021


text:
312 సంవత్సరాల అనంతరం చంద్రుడు, శని గ్రహాలు దగ్గరగా వస్తున్నాయన్న వార్తలో నిజం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
July 14, 2021
312 సంవత్సరాల అనంతరం ఈ రోజు చంద్రుడు, శని గ్రహాలు అతి చేరువలో దర్శనమిస్తున్నాయని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో షేర్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా ఆ వార్తలో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: 312 సంవత్సరాల అనంతరం ఈ రోజు చంద్రుడు, శని గ్రహాలు అతి చేరువలో దర్శనమిస్తున్నాయి.
ఫాక్ట్ (నిజం): 13 జూలై 2021న  ప్రత్యేకించి వీనస్ మరియు మార్స్ గ్రహాలు ఒకదాని వైపు మరొకటి కదులుతూ సమీప దూరంలో ఉంటాయని నాసా తెలిపింది. పైగా ఈ రెండు గ్రహాలు చంద్రుడికి దగ్గరగా కనిపిస్తాయని కూడా తెలిపింది. ఈమధ్య కాలంలో చంద్రుడు మరియు శని గ్రహాలు దగ్గరికి రాబోతున్నట్టు ఎటువంటి సమాచారం లేదు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఈ పోస్టుని 13 జూలై 2021న పోస్టు చేసారు, కాబట్టి ఈ విషయానికి సంబంధించి మరింత సమాచారం కోసం గూగుల్ లో వెతకగా, ఈ వారం మొత్తం వీనస్ (శుక్రుడు), చంద్రుడు, మార్స్ (అంగారకుడు) దగ్గరగా కనిపిస్తాయని CNN ఒక వార్తా కథనంలో పేర్కొంది. ఈ విషయానికి సంబంధించి మరొక వార్తా కథనం ఇక్కడ చూడొచ్చు.
వీనస్, మార్స్ ఒకదాని వైపు మరొకటి కదులుతూ, 13 జూలై 2021న ఈ రెండు గ్రహాలు సమీప దూరంలో ఉంటాయని, ఇలా దగ్గరగా రావడాన్ని ప్లానెటరీ కన్జక్షన్ అంటారని నాసా తెలిపింది. ఐతే నిజానికి ఈ రెండు గ్రహాలు చాలా దూరం ఉంటాయి, కాని భూమి నుండి చూసిన వారికి మాత్రం ఈ రోజు ఆ రెండు గ్రహాలు దగ్గరగా ఉన్నట్టు కనిపిస్తాయని నాసా తెలిపింది. పైగా ఈ రెండు గ్రహాలు నెలవంక చంద్రుడికి దగ్గరగా కనిపిస్తాయని తెలిపింది. ఐతే ఇలా 312 సంవత్సరాల అనంతరం జరుగుతున్నట్టు NASA గాని లేక ఇతర వార్తా కథనాలు గాని ఎక్కడ కూడా చెప్పలేదు.
ఐతే ఈ వారంలో గాని లేక ఈ నెలలో గాని ప్రత్యేకించి చంద్రుడు,  శని గ్రహాలు దగ్గరికి రాబోతున్నట్టు ఎటువంటి సమాచారం లేదు. నాసా గ్రహాల సంచారాన్ని ట్రాక్ చేస్తూ ఉంటుంది, నాసా వెబ్సైటులో ఈ గ్రహాల సంచారాన్ని చూడొచ్చు. ఐతే ఈ ట్రాకింగ్ సమాచరంలో కూడా శని గ్రహం చంద్రుడి దగ్గరికి వస్తున్నట్టు ఎటువంటి సమాచరం లేదు. ఇదే వార్త 2018 నుండి సోషల్ మీడియాలో షేర్ అవుతుంది. కాబట్టి ఈ వార్తలో నిజం లేదని అర్ధం చేసుకోవచ్చు.
చివరగా, 312 సంవత్సరాల అనంతరం చంద్రుడు మరియు శని గ్రహాలు దగ్గరగా వస్తున్నాయన్న వార్తలో నిజం లేదు.


text:
ప్రియాంకా గాంధీ పుట్టిన రోజుకు సంబంధించి అసత్యాలను వ్యంగ్యంగా షేర్ చేస్తున్నారు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 8, 2023
ప్రియాంక గాంధీ పుట్టిన తేదీ 12 జనవరి 1971 అని రిపోర్ట్ చేసిన ఒక న్యూస్ క్లిప్ సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతోంది. ఈ వైరల్ పోస్టులో ప్రియాంకా పుట్టిన తేదీని, రాహుల్ గాంధీ పుట్టిన తేదీతో (19 జూన్ 1970) పోలుస్తూ ఏడు నెలల వ్యవధిలో ఇద్దరు పిల్లలు పుట్టారంటూ వ్యంగంగా షేర్ చేస్తున్నారు. ఐతే ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ప్రియాంకా గాంధీ పుట్టిన తేదీ వివరాలు.
ఫాక్ట్(నిజం):  ప్రియాంకా గాంధీ 12 జనవరి 1972లో జన్మించింది. గత నెల ఆమె పుట్టిన రోజు సందర్భంగా కాంగ్రెస్ పార్టీ విడుదల చేసిన ఒక వీడియోలో కూడా ఆమె పుట్టిన తేదీ 12 జనవరి 1972గా పేర్కొన్నారు. అందుబాటులో ఉన్న సమాచారం కూడా ప్రియాంకా గాంధీ 1972 జనవరిలో జన్మించినట్టు రుజువు చేస్తున్నాయి. ఐతే వైరల్ స్క్రీన్ షాట్‌లో పొరపాటున ఆమె పుట్టిన సంవత్సరం 1971గా పేర్కొని ఉండవచ్చు. ఈ పొరపాటుని  కొందరు సోషల్ మీడియా వినియోగదారులు వ్యంగంగా షేర్ చేస్తున్నారు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
వైరల్ స్క్రీన్ షాట్‌లో ప్రియాంకా గాంధీ 12 జనవరి 1971లో జన్మించినట్టు ఉంది. కాని నిజానికి ప్రియాంకా గాంధీ 12 జనవరి 1972న ఢిల్లీలో జన్మించింది. గత నెల ఆమె పుట్టిన రోజు సందర్భంగా కాంగ్రెస్ పార్టీ విడుదల చేసిన ఒక వీడియోలో కూడా ఆమె పుట్టిన తేదీ 12 జనవరి 1972గా పేర్కొన్నారు.
అలాగే వార్తా పత్రికల్లో,  లేక ఇంటర్నెట్‌లో ఆమెకు సంబంధించి అందుబాటులో ఉన్న సమాచారంలో కూడా ఆమె పుట్టిన తేదీ 12 జనవరి 1972గానే ఉంది (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ).  గాంధీ కుటుంభానికి సంబంధించి కొన్ని పుస్తకాలలో కూడా ఆమె పుట్టిన సంవత్సరం 1972గానే ఉంది (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ).  దీన్నిబట్టి, ఆమె పుట్టిన సంవత్సరం 1972 అని స్పష్టమవుతుంది.
రాహుల్ గాంధీ పుట్టిన (19 జూన్ 1970) సుమారు 18 నెలల తరవాత ప్రియాంకా గాంధీ జన్మించింది. ఐతే వైరల్ అవుతున్న స్క్రీన్ షాట్‌లో పొరపాటున ఆమె పుట్టిన సంవత్సరం 1971గా పేర్కొని ఉండవచ్చు. ఈ పొరపాటుని  కొందరు సోషల్ మీడియా వినియోగదారులు వ్యంగంగా షేర్ చేస్తున్నారు.
చివరగా, ప్రియాంకా గాంధీ పుట్టిన రోజుకు సంబంధించి అసత్యాలను వ్యంగ్యంగా షేర్ చేస్తున్నారు.

created: February 8, 2023


text:
పెట్రోల్, డీజిల్ పై రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు కేంద్ర ప్రభుత్వం కన్నా ఎక్కువ టాక్స్ వసూలు చేస్తున్నాయన్న వాదనలో నిజం లేదు. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 19, 2021
ఇటీవల కాలంలో పెట్రోల్ మరియు డీజిల్ ధరలు వరసగా పెరుగుతున్న నేపధ్యంలో పెట్రోల్ పై కేంద్ర ప్రభుత్వాల కన్నా రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలే అధికంగా పన్నులు వసూలు చేస్తున్నాయని తెలిపే నేపధ్యంలో పెట్రోల్ ధరలకి (ప్రైస్ బిల్డ్ అప్) సంబంధించి వివరణ ఇస్తూ, లీటర్ పెట్రోల్ పై కేంద్ర ప్రభుత్వం రూ.16.50 పైసలు పన్ను వసూలు చేస్తుందని, రాష్ట్ర ప్రభుత్వం మాత్రం రూ.38.55 పైసలు వసూలు చేస్తుందని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: లీటర్ పెట్రోల్ పై కేంద్ర ప్రభుత్వం ₹ 16.50 పైసలు పన్ను వసూలు చేస్తోంటే, రాష్ట్ర ప్రభుత్వం మాత్రం ₹ 38.55 పైసలు వసూలు చేస్తుంది.
ఫాక్ట్(నిజం): IOCL ఢిల్లీలో తమ సంస్థ పెట్రోల్ బంక్ ద్వారా విక్రయించే లీటర్ పెట్రోల్ ధరకి సంబంధించి ఇచ్చిన వివరణ ప్రకారం 16 ఫిబ్రవరీ 2021 రోజున ఢిల్లీలో లీటర్ పెట్రోల్ ధర ₹ 89.29. కాగా, ఇందులో ఆయిల్ కంపెనీలు డీలర్లకు విక్రయించే ధర ₹ 32.10,  ఆయిల్ కంపెనీలు డీలర్లకు చెల్లించే కమిషన్ ₹ 3.68. ఐతే లీటర్ పెట్రోల్ పై కేంద్రం విధించే సెంట్రల్ ఎక్సైజ్ డ్యూటీ ₹ 32.90 కాగా ఢిల్లీ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం విధించే వ్యాట్  ₹ 20.61. ఈ లెక్క ప్రకారం తెలంగాణ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం లీటర్ పెట్రోల్ పై ₹ 24.17 పైసలు (35.20% 68.68) VAT రూపంలో వసూలు చేస్తుంది. అదే ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర ప్రభుత్వమైతే లీటర్ పెట్రోల్ పై ₹ 26.29 వసూలు చేస్తోంది. ఐతే ఈ రెండు రాష్ట్రాల్లో లీటర్ పెట్రోల్ పై కేంద్ర ప్రభుత్వం సెంట్రల్ ఎక్సైజ్ డ్యూటీ రూపంలో ₹ 32.90 వసూలు చేస్తోంది. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఇండియన్ ఆయిల్ కార్పొరేషన్ (IOCL) ఢిల్లీలో తమ సంస్థ పెట్రోల్ బంక్ ద్వారా విక్రయించే లీటర్ పెట్రోల్ ధరకి సంబంధించి ఇచ్చిన వివరణ ప్రకారం 16 ఫిబ్రవరీ 2021 రోజున ఢిల్లీలో లీటర్ పెట్రోల్ ధర ₹ 89.29. కాగా, ఇందులో ఆయిల్ కంపెనీలు డీలర్లకు విక్రయించే ధర ₹ 32.10,  ఆయిల్ కంపెనీలు డీలర్లకు చెల్లించే కమిషన్ ₹ 3.68. ఐతే లీటర్ పెట్రోల్ పై కేంద్రం విధించే సెంట్రల్ ఎక్సైజ్ డ్యూటీ ₹ 32.90 కాగా ఢిల్లీ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం విధించే వ్యాట్ ₹ 20.61.
Petroleum Planning & Analysis Cell (PPAC) వెబ్సైటులో అందుబాటులో ఉన్న సమాచారం ప్రకారం ఢిల్లీ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం పెట్రోల్ పై 30% VAT విధిస్తుంది. అంటే ఆయిల్ కంపెనీలు డీలర్లకు విక్రయించే ధర ₹ 32.10 + ఆయిల్ కంపెనీలు డీలర్లకు చెల్లించే కమిషన్ ₹ 3.68 + కేంద్రం విధించే సెంట్రల్ ఎక్సైజ్ డ్యూటీ ₹ 32.90 మొత్తం కలిపితే వచ్చే ₹ 68.68 లో 30% అన్నమాట (20.61).
పెట్రోల్ పై ఒక్కో రాష్ట్రం ఒక్కో విధంగా VAT వసూలు చేస్తున్నాయి. ఉదాహరణకి తెలంగాణా ప్రభుత్వం పెట్రోల్ పై 35.20% VAT వసూలు చేస్తుండగా, ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం 31% VAT + ₹ 4/Ltr VAT +₹ 1/Ltr రోడ్ డెవలప్మెంట్ సెస్ వసూలు చేస్తుంది. పైన ఢిల్లీ రాష్ట్రానికి సంబంధించి వివరించిన ప్రకారం లెక్కేస్తే తెలంగాణ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం లీటర్ పెట్రోల్ పై ₹ 24.17 పైసలు (35.20% 68.68) VAT రూపంలో వసూలు చేస్తుంది. అదే ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర ప్రభుత్వమైతే లీటర్ పెట్రోల్ పై ₹ 26.29 వసూలు చేస్తోంది. ఐతే ఈ రెండు రాష్ట్రాల్లో లీటర్ పెట్రోల్ పై కేంద్ర ప్రభుత్వం సెంట్రల్ ఎక్సైజ్ డ్యూటీ రూపంలో ₹ 32.90 వసూలు చేస్తోంది.
సాధారణంగా పెట్రోల్ మరియు డీజిల్ పై కేంద్ర ప్రభుత్వం బేసిక్ ఎక్సయిజ్ డ్యూటీ + స్పెషల్ అడిషనల్ ఎక్సయిజ్ డ్యూటీ + రోడ్ & ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ సెస్ విధిస్తుంది, ఇప్పుడు అదనంగా అగ్రికల్చర్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ అండ్ డెవలప్మెంట్ సెస్స్ (AIDC)ని చేర్చింది. ఐతే ఈ నాలుగింటిలో స్పెషల్ అడిషనల్ ఎక్సయిజ్ డ్యూటీ, రోడ్ & ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ సెస్  మరియు అగ్రికల్చర్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ అండ్ డెవలప్మెంట్ సెస్స్ రూపంలో వసూలు చేసే పన్నులు పూర్తిగా కేంద్రానికే వెళ్తాయి, వీటిలో రాష్ట్రాలకు ఎటువంటి వాటా ఉండదు. కేంద్ర ప్రభుత్వం పెట్రోల్ పై వసూలు చేసే మొత్తం టాక్స్ విలువ రూ. 32.9 కాగా, ఈ మొత్తంలో ఈ మూడు టాక్స్ లు మరియు సెస్స్ రూపంలోనే రూ. 31.5 వసూలు చేస్తుంది.
సింపుల్ గా చెప్పాలంటే ఈ మూడు టాక్స్ మరియు సెస్స్ రూపంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం వసూలు చేసే రూ. 31.5 మరియు డీజిల్ పై వసూలు చేసే టాక్స్ లో  రూ.30 పూర్తిగా కేంద్రానికే చెందుతుంది. కేవలం బేసిక్ ఎక్సయిజ్ డ్యూటీ రూపంలో వసూలు చేసే దాంట్లో  41%  ఫైనాన్స్ కమిషన్ సిఫారసు మేరకు ఒక్కో రాష్ట్రానికి ఒక్క నిష్పత్తిలో పంచుతారు. ఐతే దిని నుండి రాష్ట్ర వాటా రూపంలో వచ్చేది మిగతా టాక్స్ లతో పోల్చితే చాలా తక్కువ.
ఐతే గమనించాల్సిన విషయం ఏంటంటే ఇటివల ప్రవేశపెట్టిన 2021-22 బడ్జెట్ లో కేంద్ర ప్రభుత్వం పెట్రోల్‌పై ₹. 2.5 /Ltr మరియు డీజిల్‌పై ₹.4 /Ltr  అగ్రికల్చర్ & డెవలప్మెంట్ సెస్‌ను విధించింది. ఐతే ఈ సెస్ ద్వారా వినియోగదారుడిపై అదనపు భారం పడకుండా సెస్ కి అనుగుణంగా బేసిక్ ఎక్సైజ్ సుంకం (BED) మరియు స్పెషల్ అడిషనల్ ఎక్సయిజ్ డ్యూటీ (SAED) రేట్లు తగ్గించారు. ఇంతకు ముందురూ.2.98  గా ఉన్న బేసిక్ ఎక్సయిజ్ డ్యూటీని ఇప్పుడు రూ.1.4 కి తగ్గించడంతో  వీటి నుండి రాష్ట్రాలకు వచ్చే ఆదాయం ఇంకా తగ్గనుంది.
చివరగా, పెట్రోల్ మరియు డీజిల్ పై రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు కేంద్ర ప్రభుత్వం కన్నా ఎక్కువ టాక్స్ వసూలు చేస్తున్నాయన్న వాదనలో నిజం లేదు.
సవరణ (JULY 01, 2021): ఇంతకు ముందు ఈ ఆర్టికల్ లో పెట్రోల్ మరియు డీజిల్ పై కేంద్ర ప్రభుత్వం వసూలు చేస్తున్న బేసిక్ ఎక్సయిజ్ డ్యూటీ మరియు స్పెషల్ అడిషనల్ ఎక్సయిజ్ డ్యూటీ మొత్తం రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకు పంచే డివిజబుల్ పూల్ లోకి వెళ్తుంది అని తప్పుగా పేర్కొనడం జరిగింది. కానీ 2002 ఫైనాన్స్ ఆక్ట్ ద్వారా ప్రవేశపెట్టిన స్పెషల్ అడిషనల్ ఎక్సయిజ్ డ్యూటీ డివిజబుల్ పూల్ లోకి రాదు, ఇందులో రాష్ట్రాలకు ఎటువంటి వాటా ఉండదు. కావున ఈ ఆర్టికల్ లోని వివరాలన్నీ అందుకు అనుగుణంగా మార్చటం జరిగింది. ఈ పొరపాటుకు చింతిస్తున్నాం.

created: February 19, 2021


text:
'ఇప్పటివరకు ఒక్క శాకాహారికి కూడా కరోనావైరస్ సోకలేదు' అని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) చెప్పలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 10, 2020
WHO నివేదిక ప్రకారం ఇప్పటివరకు ఒక్క శాకాహారికి కూడా కరోనావైరస్ సోకలేదని క్లెయిమ్ చేస్తూ ఒక ఫోటో ప్రచారం అవుతుంది. ఆ ఫొటోలోని సమాచారం నిజామా కాదా అని అడుగుతూ Factly వాట్సాప్ కి ఆ ఫోటో పంపారు.  ఆ క్లెయిమ్ లో ఎంతవరకు నిజం ఉందో చూద్దాం.
WHO నివేదిక ప్రకారం ఇప్పటివరకు ఒక్క శాకాహారికి కూడా కరోనావైరస్ సోకలేదు.
ఫాక్ట్ (నిజం): WHO రిపోర్ట్ లో కానీ, WHO ప్రతినిధి కానీ అలాంటి ప్రకటన చేయలేదు. అంతేకాక, WHO సరిగ్గా వేడి చేసి వండిన మాంసాన్ని తినవచ్చని ప్రజలకు సలహా ఇచ్చింది. కావున, ఫోటో లోని క్లెయిమ్ తప్పు.
WHO అలాంటి  ప్రకటన చేసిన రిపోర్ట్ ఏదైనా ఉందా అని వెతికితే,  అలాంటి రిపోర్ట్ ఏదీ కనిపించలేదు. అలాగే, పోస్ట్‌లో పేర్కొన్న సమాచారానికి సంబంధించి FACTLY WHO ని సంప్రదించినప్పుడు, చైనా లో ఉన్న WHO ప్రతినిధి తాను ఒక సందర్భం లో ఇచ్చిన ప్రకటనని తప్పుగా వాడుతున్నారని స్పష్టం చేశారు. జూనోటిక్ వ్యాధులు (జంతువుల ద్వారా మనుషులకు వ్యాప్తి చెందేవి) మరియు మానవ జనాభా లోకి  ఆ వ్యాధులు ‘స్పిల్-ఓవర్’  అయ్యే అవకాశం వలన ప్రపంచానికి పొంచి ఉన్న ప్రమాదం గురించి ఒక చర్చలో చెప్పానని WHO ప్రతినిధి అన్నారు. ఒక రకమైన ఆహారాన్ని ఆమోదించడం లేదా ఇంకొక రకమైన ఆహారాన్ని ఖండించడం ఆ చర్చ యొక్క ఉద్దేశ్యం కాదని, కానీ ప్రజలు మాంసాన్ని తినేంతవరకు, జంతువులను పెంచుకోవడం, వాటిని చంపడం,  వాటి ఉత్పత్తులను పంపిణీ చేయడం మరియు అమ్మడం జరుగుతాయని, దీని కారణంగా జంతువులు మరియు మనుషులు దగ్గర అయ్యి జంతు-మానవ స్పిల్-ఓవర్లు జరిగి అంటు వ్యాధులు వచ్చే అవకాశాలు ఉంటాయని తెలిపారు. కావున, పశువుల పెంపకం దగ్గర నుండి మాంసం విక్రయాల వరకు అన్ని ఒక ఆరోగ్య విధానంలో నియంత్రించడం ముఖ్యం అని చెప్పారు. అంతేకాక, ఆహారం కోసం అడవి జంతువులతో  చేసే అక్రమ వ్యాపారంలో ఇది ఇంకా ఎక్కువ వర్తిస్తుందని తెలిపారు. అంతేకాని, ఆ చర్చలో ‘ఇప్పటివరకు ఒక్క శాకాహారికి కూడా కరోనావైరస్ సోకలేదు’ అని చెప్పలేదు.
సరిగ్గా వేడి చేసి వండిన మాంసాన్ని తినొచ్చని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) ప్రజలకు సూచించింది. అలాగే, ఫుడ్ అండ్ అగ్రికల్చర్ ఆర్గనైజేషన్ (FAO) తన రిపోర్ట్ లో, ‘జంతువులు లేదా జంతువులకు చెందిన ఆహారం ద్వారా కోవిడ్ -19 వైరస్ మనుషులకు   వ్యాపిస్తుందనడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు’ అని పేర్కొంది.
కొన్ని న్యూస్ రిపోర్ట్స్ మరియు రీసెర్చ్ ఆర్టికల్స్, SARS-CoV-2 వైరస్ మన శరీరం లోని కణాల ఉపరితలంపై ఉండే ACE2 అనే ప్రోటీన్ ని,  తాళంలో ఇమిడే కీ లాగా పట్టుకుంటుందని, వ్యాధి సంక్రమణ ప్రారంభం కావడానికి ఇది మొదటి దశ అని సూచించాయి. ‘ACE2‘ మనుషులలో వివిధ అవయవాలలో కనిపిస్తుంది.  ‘కరోనావైరస్ శరీరంలోని  కణాలను ఎలా హైజాక్ చేస్తుంది’ అనే అంశంపై ‘The New York Times’ వారి ఇంటరాక్టివ్ విజువలైజేషన్ ని ఇక్కడ చూడవచ్చు.
చివరగా, ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO), ‘ఇప్పటివరకు ఒక్క శాకాహారికి కూడా కరోనావైరస్ సోకలేదు’ అని చెప్పలేదు.
‘మీకు తెలుసా’ సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?


text:
ఈ వీడియోలో అభిషేకం చేస్తున్న పాలు నీలి రంగులో కనపడడం వింతేమీ కాదు, ఇది 'టిండల్ ప్రభావం' వల్ల జరుగుతుంది. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 29, 2023
శివ లింగానికి అభిషేకం చేస్తున్న వీడియో ఒకటి షేర్ చేస్తూ, తమిళనాడు తిరువారూర్ సమీపంలో నాగకుడి అనే గ్రామంలో శివలింగానికి రాహుకాలంలో పాలతో అభిషేకిస్తే అవి నీలి రంగులో మారుతాయి అని చెబుతున్నారు. దీని వెనుక ఎంత వాస్తవముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: తమిళనాడు తిరువారూర్ సమీపంలో నాగకుడి అనే గ్రామంలో శివలింగానికి రాహుకాలంలో పాలతో అభిషేకం చేస్తే అవి నీలి రంగులో మారుతాయి.
ఫాక్ట్ (నిజం): కొంత మోతాదులో పాలను కలిపిన నీటిలో కాంతి పడ్డప్పుడు, అది నీలి రంగుగా కనిపించడం మాత్రమే జరుగుతుంది.  దీనిని టిండల్ ప్రభావం అంటారు. రాహుకాలం సమయంలో పాలు నీలం రంగులోకి మారతాయనే వాదనకు ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారం లేదు. కావున, ఈ పోస్టు తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
నీళ్లలో కొన్ని చుక్కల పాలు కలిపి, దాని గుండా వెలుతురును ప్రసారం చేసినప్పుడు, అది నీలి రంగును చూపుతుంది. దీనికి కారణం పాలలో వెలుతురు చెదరడం. దీనిని టిండల్ ప్రభావం అంటారు. పాలు ఒక కొలాయిడ్. పాలలో కొవ్వు యొక్క గ్లోబ్యూల్స్ మరియు ప్రోటీన్ మొలిక్యూల్స్ ఉంటాయి. ఇవి నీటి కంటే ఎక్కువ వెలుతురును వెదజల్లగలవు.
వెలుతురు అనేది వివిధ రంగుల ఫోటాన్లు యొక్క ప్రవాహం. వివిధ రంగుల ఫోటాన్లు వేర్వేరు తరంగదైర్ఘ్యం కలిగి ఉంటాయి. నీలం ఫోటాన్లు తక్కువ తరంగదైర్ఘ్యం కలిగి ఉంటాయి. తక్కువ తరంగదైర్ఘ్యం ఫోటాన్లు ఎక్కువ చెదరగొట్టబడతాయి/వెదజల్లబడతాయి. అందువల్ల, పాలు కలిసిన నీళ్ల గుండా వెలుతురును ప్రసారం చేసినప్పుడు, నీలిరంగు ఫోటాన్లు ఎక్కువగా చెదరగొట్టబడి అవి నీలి రంగుగా కనిపిస్తాయి.
ఈ నీలి రంగు యొక్క తీవ్రత, పాల కణాల సైజు, కణాల పరిమాణం, కాంతి యొక్క కోణం మరియు తీవ్రత వంటి అంశాలను బట్టి మారవచ్చు. కాబట్టి, పాలు వేసిన నీళ్ళలో నీలిరంగు ఎల్లప్పుడూ స్పష్టంగా ఉండకపోవచ్చని గమనించడం ముఖ్యం. టిండల్ ప్రభావం, ఆకాశం యొక్క నీలిరంగు మరియు కొన్ని గ్లేసియర్ల యొక్క రంగు వంటి ఇతర ఉదాహరణలకు కూడా కారణమవుతుంది.
రాహుకాలం సమయంలో పాలు నీలం రంగులోకి మారతాయనే వాదనకు ఎటువంటి  శాస్త్రీయ ఆధారం లేదు.అభిషేకం చేస్తుంటే పాలు నీలి రంగులో మారాయి అంటూ షేర్ చేసిన మరికొన్ని వీడియోలు ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ  చూడవచ్చు.
చివరిగా, ఈ వీడియోలో అభిషేకం చేస్తున్న పాలు నీలి రంగులో మారటం వింతేమీ కాదు, ఇది టిండల్ ప్రభావం వల్ల జరుగుతుంది.

created: September 29, 2023


text:
దేశంలో లాక్ డౌన్ ఏ విధంగా అమలు చేయాలన్న దాని పై ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) మార్గదర్శకాలు జారీ చేయలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
April 6, 2020
దేశంలో లాక్ డౌన్ ని ఏ విధంగా అమలు చేయాలన్న దాని పై ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) మార్గదర్శకాలు జారీచేసిందనే వార్త సోషల్ మీడియాలో విస్తారంగా ప్రచారం జరుగుతోంది. దాని ప్రకారం, దేశంలో మొదటి విడుతలో ఒక రోజు, రెండో విడతలో 21 రోజులు, అనంతరం ఐదు రోజులు విరామం ఇచ్చి మూడో విడుతలో 28 రోజులు, ఆ తర్వాత ఐదు రోజుల విరామం అనంతరం మళ్లీ 15 రోజులు లాక్ డౌన్ విధిస్తారంటూ అందులో ఉంది. దాన్ని బట్టి మన దేశంలో 14 ఏప్రిల్ అనంతరం ఐదు రోజులు విరామం ఇచ్చి మళ్ళీ 28 రోజుల లాక్ డౌన్ ని విధిస్తారని చెప్తున్నారు. కాని, FACTLY విశ్లేషణ లో ఆ విషయం లో ఎటువంటి నిజం లేదని తేలింది. దేశంలో లాక్ డౌన్ ని  ఏ విధంగా అమలు చేయాలన్న విషయం మీద తాము మార్గదర్శకాలేమీ జారీ చేయలేదని, అలాంటి వార్తలు నిరాధారమైనవని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) స్పష్టం చేసింది.
సోర్సెస్:
క్లెయిమ్: ఫేస్బుక్ పోస్ట్ (ఆర్కైవ్డ్)
ఫాక్ట్: https://twitter.com/WHOSEARO/status/1246804406705614848
https://twitter.com/PIBFactCheck/status/1246808682806923265https://twitter.com/hydcitypolice/status/1246990839974219776
‘మీకు తెలుసా’  సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?


text:
‘భారతదేశ వార్తా ఛానెళ్లలో 83% జర్నలిస్టులు ప్రభుత్వ వ్యతిరేకులు’ అంటూ ఏ ‘ప్రపంచ మీడియా’ సర్వే వెల్లడించలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
October 18, 2019
‘ప్రపంచ మీడియా సర్వే ప్రకారం భారతదేశ వార్తా ఛానెళ్లలో 83% జర్నలిస్టులు ప్రభుత్వ వ్యతిరేకులు ప్రపంచంలో సగటున 10% మీడియా ప్రభుత్వ వ్యతిరేకం’ అని ఉన్నపోస్ట్ ని సోషల్ మీడియా లో చాలా మంది షేర్ చేస్తున్నారు. అది ఎంతవరకు వాస్తవమో విశ్లేషిద్ధాం.
భారతదేశ వార్తా ఛానెళ్లలో 83% జర్నలిస్టులు ప్రభుత్వ వ్యతిరేకులు, ప్రపంచంలో సగటున 10% మీడియా ప్రభుత్వ వ్యతిరేకం అని ప్రపంచ మీడియా సర్వే పేర్కొన్నది.
ఫాక్ట్ (నిజం): పోస్టులో పేర్కొన్న సర్వేకి సంబంధించి ఎటువంటి సమాచారం లేదు. ‘వరల్డ్  మీడియా’ పేరుతో చాలా సంస్థలు ఉన్నాయి, కానీ అవి ఏవీ కూడా ఇలాంటి సర్వే చేసినట్లుగా ఆధారాలు లేవు. కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది అబద్ధం.
పోస్టులో పేర్కొన్న సర్వే గురించి గూగుల్ లో ‘World media survey news channels in india 83% journalists against government’ అని వెతికినప్పుడు, అలాంటి సర్వే కి సంబంధించి ఎటువంటి సమాచారం సెర్చ్ రిజల్ట్స్ లో రాలేదు.
గూగుల్ లో ‘world media’ అని సెర్చ్ చేసినప్పుడు, సెర్చ్ రిజల్ట్స్ లో అలాంటి పేరుతోనే ‘వరల్డ్ మీడియా గ్రూప్’ అనే సంస్థ ఉన్నట్లుగా తెలిసింది. ఆ సంస్థ గురించి సమాచారం కోసం చూసినప్పుడు, అది ప్రపంచంలోని ప్రముఖ మీడియా సంస్థల కూటమి అని తెలిసింది. కానీ, ఆ సంస్థ పోస్టులో పేర్కొన్న సర్వే చేసినట్లుగా ఎక్కడా తెలియలేదు.
చివరగా, ‘భారతదేశ వార్తా ఛానెళ్లలో 83% జర్నలిస్టులు ప్రభుత్వ వ్యతిరేకులు’ అంటూ ఏ ‘ప్రపంచ మీడియా’ సర్వే వెల్లడించలేదు.
ఏది ఫేక్, ఏది నిజం సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?

created: October 18, 2019


text:
‘కొరోనా వైరస్ ను ల్యాబ్ లోనే సృష్టించారు’ అని నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత డాక్టర్ తసుకు హోంజో అనలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
April 25, 2020
కొరోనా వైరస్ సహజంగా వచ్చింది  కాదని, చైనాయే సృష్టించి ప్రపంచం మీదకు వదిలిందని జపాన్ నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత మెడిసిన్ ప్రొఫెసర్ డాక్టర్ తసుకు హోంజో అన్నారని చెప్తూ ఒక మెసేజ్ ని సోషల్ మీడియాలో చాలా మంది షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
కొరోనా వైరస్ సహజంగా వచ్చింది  కాదని, చైనాయే సృష్టించి ప్రపంచం మీదకు వదిలిందని జపాన్ నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత మెడిసిన్ ప్రొఫెసర్ డాక్టర్ తసుకు హోంజో అన్నారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఆ వ్యాఖ్యలు నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత డాక్టర్ తసుకు హోంజో చేసారని ఎక్కడా కూడా అధికారిక సమాచారం లేదు. కొరోనా వైరస్ సహజమైనది కాదని ఈ మధ్య తను ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూలలో కూడా ఎక్కడా అనలేదు. కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్టులోని విషయం గురించి వెతకగా, కొన్ని తెలుగు మీడియా సంస్థలు [టీవీ 9 (ఆర్కైవ్డ్) మరియు తెలుగు వన్ (ఆర్కైవ్డ్)]  పోస్టులోని విషయాన్నే చెప్తూ ఆర్టికల్స్ రాసినట్టు తెలుసుతుంది.
నోబెల్ బహుమతి పొందిన మెడిసిన్ ప్రొఫెసర్ డాక్టర్ తసుకు హోంజో అని జపాన్ నుండి ఎవరైనా ప్రొఫెసర్ ఉన్నారా అని వెతకగా, ప్రతికూల రోగనిరోధక నియంత్రణను నిరోధించడం ద్వారా క్యాన్సర్ చికిత్సను కనుగొన్నందుకు జేమ్స్ పి. అల్లిసన్ తో పాటు 2018 లో డాక్టర్ తసుకు హోంజో నోబెల్ అవార్డు అందుకున్నట్లు తెలుస్తుంది. కానీ, పోస్ట్‌లోని వ్యాఖ్యలు తాను చేసినట్టు ఎక్కడా కూడా అధికారిక సమాచారం లేదు.
తను తాజాగా ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూ లో, ‘వైరస్ ఇన్ఫెక్షన్లను రోజుకు 10,000 కు పైగా గుర్తించడానికి పీసీఆర్ పరీక్షలను వేగవంతం చేయవలసిన అవసరం ఉంది.  టోక్యో, ఒసాకా మరియు నాగోయ యొక్క మూడు నగరాల ప్రజలు బయటికి వెళ్ళకుండా పూర్తి స్వీయ నియంత్రణ పాటించాలి’ అని అన్నారు. దీనికి ముందు ఇచ్చిన మరొక ఇంటర్వ్యూలో కూడా తసుకు హోంజో జపాన్ అధికారులను మరింత చురుకైన విధానాన్ని అవలంబించమని ప్రోత్సహించారు మరియు జపాన్ అనుసరించడానికి తైవాన్ గొప్ప నమూనాగా ఉపయోగపడుతుందని అన్నారు. కానీ, ఎక్కడా కూడా పోస్టులో చెప్పినట్టు కరోనావైరస్ సహజంగా వచ్చింది కాదని, చైనా దీనిని తయారు చేసారని తను అనలేదు.
తసుకు హోంజో ప్రస్తుతం క్యోటో యూనివర్శిటీ ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ అడ్వాన్స్డ్ స్టడీలో డిప్యూటీ డైరెక్టర్ జనరల్ మరియు విశిష్ట ప్రొఫెసర్ పదవిలో పనిచేస్తున్నారు. అతని పూర్తి ప్రొఫైల్ వారి వెబ్‌సైట్‌లో చూడవచ్చు. తసుకు హోంజో చైనాలోని వుహాన్ ప్రయోగశాలలో 4 సంవత్సరాలు పనిచేసినట్లు సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతున్న పోస్టులో ఉంది, కానీ దాని గురించి అతని ప్రొఫైల్‌లో మాత్రం లేదు. కావున, తసుకు హోంజో చైనాలోని వుహాన్ ప్రయోగశాలలో 4 సంవత్సరాలు పనిచేసాడనే క్లెయిమ్ కూడా తప్పు.
కొద్ది రోజుల క్రితం ఒక ఫ్రెంచ్ న్యూస్ ఛానెల్‌కు ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూలో మరొక నోబెల్ గ్రహీత లూక్ మోంటాగ్నియర్ చైనా యొక్క వుహాన్‌లోని ఒక ప్రయోగశాలలో కొరోనా వైరస్ తయారు చేయబడిందని అన్నారు. హ్యూమన్ ఇమ్యునో డెఫిషియెన్సీ వైరస్ (హెచ్‌ఐవి) ను కనుగొన్నందుకు 2008 మెడిసిన్ నోబెల్ బహుమతిని ఫ్రాంకోయిస్ బార్-సినౌస్సీ మరియు హరాల్డ్ జుర్ హౌసెన్‌లతో కలిసి మోంటాగ్నియర్ గెలుచుకున్నారు. ఫ్రాన్స్ ప్రెసిడెంట్ ఇమ్మాన్యుయేల్ మాక్రాన్ కార్యాలయం వారు ఈ వాదనలను ఖండించారు మరియు కోవిడ్ -19 వ్యాప్తికి మరియు చైనా నగరమైన వుహాన్ లోని పీ4 పరిశోధన ప్రయోగశాల పనికి మధ్య సంబంధం ఉన్నట్లు ఇప్పటివరకు ఎటువంటి వాస్తవమైన ఆధారాలు లేవని స్పష్టం చేశారు.
కోవిడ్-19 వ్యాధి ప్రారంభం అయినప్పటి నుండి దాన్ని వుహన్ లోని రీసెర్చ్ ల్యాబ్ లో తాయారు చేసారని చాలా క్లెయిమ్స్ వచ్చాయి. అయితే, ఆ క్లెయిమ్స్ తప్పు అంటూ ప్రపంచంలోని చాలా ఫ్యాక్ట్ చెకింగ్ సంస్థలు ఇప్పటికే చాలా ఆర్టికల్స్ రాసాయి. కొరోనా వైరస్ ని ల్యాబ్ లో తయారు చేసారని చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవని మార్చిలో ఒక స్టడీ తెలిపింది. తమ దగ్గర ఉన్న ఆధారాల ప్రకారం కొరోనా వైరస్ గత సంవత్సరం చివరలో చైనాలోని జంతువులలో ఉద్భవించిందని, ల్యాబ్ లో తయారు చేయబడలేదని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ వారు కూడా అనేకసార్లు తెలిపారు.
చివరగా, ‘కొరోనా వైరస్ ను ల్యాబ్ లోనే సృష్టించారు’ అని నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత డాక్టర్ తసుకు హోంజో అనలేదు.
వివరణ (APRIL 28, 2020):
నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత డాక్టర్ తసుకు హోంజో పేరు మీద ఫేక్ మెసేజ్ వైరల్ అవ్వడంతో క్యోటో యూనివర్శిటీ వారు, ప్రొఫెసర్ హోంజో ఇచ్చిన స్టేట్మెంట్ ని తమ వెబ్సైటు లో ప్రచురించారు. తసుకు హోంజో తన స్టేట్మెంట్ లో, తన పేరు మరియు యూనివర్సిటీ పేరు మీద వైరల్ అవుతున్న తప్పుడు సమాచారానికి తాను చాలా బాధపడుతున్నానని తెలిపాడు.
‘మీకు తెలుసా’  సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?


text:
2023 ఆస్కార్ అవార్డుల నామినేషన్ జాబితా ఇంకా విడుదల చేయలేదు; కాంతారా చిత్రం అర్హతకు నిర్దేశించిన ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా ఉంది - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 12, 2023
కాంతారా సినిమా ఆస్కార్ కంటెస్టెషన్ లిస్టులో ఉత్తమ చిత్రం, ఉత్తమ నటుడు విభాగాల్లో టాప్ 15 జాబితాలో నిలిచింది అన్న వార్తలు ఆన్లైన్లో ప్రచారమౌతున్నాయి. అసలు ఇందులోని నిజానిజాలు ఏంటో ఈ పోస్టు ద్వారా తెలుసుకుందాం.
క్లెయిమ్: కాంతారా సినిమా ఆస్కార్ కంటెస్టెషన్ లిస్టులో ఉత్తమ చిత్రం, ఉత్తమ నటుడు విభాగాల్లో టాప్ 15 జాబితాలో నిలిచింది.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఆస్కార్ అవార్డుల నామినేషన్ జాబితా విడుదల చేసే ముందు, అకాడమి ఆఫ్ మోషన్ పిక్చర్ ఆర్ట్స్ అండ్ సైన్సెస్ వారు ‘అకాడమీ అవార్డులకు అర్హత ఉన్న ప్రొడక్షన్స్ రిమైండర్ లిస్ట్’ను విడుదల చేస్తారు. 95వ అకాడమీ అవార్డుల (ఆస్కార్‌లు) నామినేషన్‌లు 24 జనవరి 2023న ప్రకటించబడతాయి. కన్నడ సినిమా కాంతారా ఈ ఏడాది రిమైండర్ లిస్టులో పేర్కొనబడింది. ఆన్లైన్లో వస్తున్న వార్తల్లో చెపుతున్నట్లుగా అది కంటెస్టెషన్ లిస్టు కాదు. అంతే కాదు,  ఉత్తమ చిత్రం, ఉత్తమ నటుడు విభాగాల్లో టాప్ 15 జాబితా అనే జాబితా విడుదల చెయ్యలేదు.  ఏదైనా చిత్రం రిమైండర్ లిస్ట్ లో భాగమైతే, అది నామినేట్ లేదా షార్ట్‌లిస్ట్ చేయబడిందని కాదు. ఈ చిత్రం ఆస్కార్‌ల అర్హత ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా ఉందని అర్థం. కావున, పోస్ట్‌లో చేసిన క్లెయిమ్ తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
కంటెస్టెషన్ లిస్టు గురించి తెలుసుకోటానికి  ‘ఆస్కార్స్’ అధికారిక వెబ్‌సైట్‌లో వెతకగా, ఇటీవల ఆస్కార్‌లు విడుదల చేసిన ఒక రిమైండర్ లిస్టు లభించింది. ఆ జాబితా పేరు – ‘95వ అకాడమీ అవార్డులకు అర్హత కలిగిన ప్రొడక్షన్‌ల రిమైండర్ లిస్టు’. ఏదైనా చిత్రం ఈ జాబితాలో భాగమైతే, అది నామినేట్ లేదా షార్ట్‌లిస్ట్ చేయబడిందని కాదు. ఆస్కార్‌ల ద్వారా జాబితా చేయబడిన అర్హత ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా ఉందని దీని అర్థం. ఆస్కార్ అర్హత  ప్రమాణాలను ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడవొచ్చు. అసలు ఆస్కార్ కంటెస్టెషన్ లిస్టు ‘ఆస్కార్’ అధికారిత వెబ్సైటులో లేనే లేదు.
జాబితాలో పేర్కొన్న నటీనటుల పేర్లు కూడా షార్ట్‌లిస్ట్‌లో ఉన్నాయని అర్థం కాదు. ఆస్కార్ వెబ్‌సైట్‌లో పేర్కొన్నట్లుగా, “రిమైండర్ లిస్ట్‌లో యాక్టింగ్ కేటగిరీలలో పరిగణనలోకి తీసుకోవడానికి అర్హులైన పెరఫార్మెర్స్ కూడా ఉన్నారు”. రూల్స్ డాక్యుమెంట్ కాపీలో, దీనిని కూడా చూడవొచ్చు – “అర్హత ఉన్న ప్రతి చలనచిత్రానికి పది మంది వరకు అర్హులైన నటీమణులు మరియు పది మంది వరకు అర్హులైన నటులతో సహా రిమైండర్ జాబితా, నటీనటుల శాఖ (Actors Branch)లోని క్రియాశీల సభ్యులందరికీ నామినేషన్ బ్యాలెట్‌లతో పాటు అందుబాటులో ఉంచబడుతుంది, ప్రతి కేటగిరీలో సభ్యులు వారి ప్రాధాన్యత క్రమంలో, నటనకు గాను ఐదు కంటే ఎక్కువ  విజేతలుగా రాకుండా ఓటు వేయాలి, …”  ఉత్తమ చిత్రం, ఉత్తమ నటుడు విభాగాల్లో టాప్ 15 జాబితా అనేది ‘ఆస్కార్’ అధికారిత వెబ్సైటులో ఎక్కడా  కూడా లేదు.
గతంలో అనేక భారతీయ సినిమాలు కూడా ఆస్కార్ ‘రిమైండర్ లిస్ట్’లో భాగమయ్యాయి, కానీ అన్నీ నామినేషన్లు పొందలేదు. గతంలో రిమైండర్ జాబితాలలో భాగమైన కొన్ని భారతీయ చిత్రాలను ఇక్కడ చూడవచ్చు – ‘జై భీమ్’ మరియు ‘మరక్కర్: అరబికడలింటే సింహం’ (94వ ఆస్కార్స్ ప్రొడక్షన్ రిమైండర్ లిస్ట్), ‘సూరరై పొట్రు’ (93వ), ‘ది సౌండ్ స్టోరీ’ (91వ), ‘పులిమురుగన్’ (90వ), ‘కొచ్చాడైయాన్’ (87వ), ‘మై నేమ్ ఈజ్ ఖాన్’ (83వ).
ఈ ఏడాది నామినేషన్ల ఓటింగ్ 12 జనవరి 2023న ప్రారంభమవుతుంది. 95వ అకాడమీ అవార్డుల నామినేషన్‌లు 24 జనవరి 2023న ప్రకటించబడతాయి. అకాడమీ డిసెంబర్ 2022లో 10 కేటగిరీల కోసం షార్ట్‌లిస్ట్‌లను ప్రకటించింది. కేటగిరీలు మరియు షార్ట్‌లిస్ట్‌లను ఇక్కడ చూడవచ్చు. ఈ కేటగిరీలలో షార్ట్‌లిస్ట్ నుండి నామినేషన్లు ఉంటాయి.  ఆ 10 కేటగిరీలలో షార్ట్‌లిస్ట్ చేయబడిన భారతీయ చిత్రాల జాబితాను ఇక్కడ చూడవచ్చు.
చివరిగా, ఆస్కార్ ‘రిమైండర్ లిస్ట్’ లో కాంతారా సినిమా ఉంది. అసలు ఆస్కార్ కాంటెస్టేషన్ లిస్టు అనేది ఉండదు. ఆస్కార్ వాళ్ళు ఉత్తమ చిత్రం, ఉత్తమ నటుడు విభాగాల్లో టాప్ 15 జాబితాని ఏదీ విడుదల చేయలేదు.

created: January 12, 2023


text:
భారతదేశం మరియు మోడీకి సంబంధించి 2014 నుంచి 2026 మధ్యలో ఏమవుతుందో నోస్ట్రడామస్ కాలజ్ఞానం చెప్పినట్టు వస్తున్న వార్తల్లో నిజం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 23, 2019
2014 నుంచి 2026 మధ్యలో భారతదేశం సూపర్ పవర్ గా ఆవిర్భవిస్తుందని, ఓ మధ్య వయస్కుడు భారతదేశాన్ని సరైన దిశలో నడిపిస్తాడని, భారతదేశం మరియు నరేంద్ర మోడీ గురించి 1555 లోనే ఫ్రాన్స్ కి చెందిన నోస్ట్రడామస్ కాలజ్ఞానం రాసాడంటూ బీజేపీ లీడర్ కిరణ్ రిజిజు చెప్పినట్టు ఉన్న పోస్ట్ ని ఫేస్బుక్ లో కొందరు షేర్ చేస్తున్నారు. పోస్ట్ లో చెప్పినట్టు నోస్ట్రడామస్ అలాంటి కాలజ్ఞానం ఏమైనా చెప్పాడో లేదో చూద్దాం.
2014 నుంచి 2026 మధ్యలో భారతదేశం సూపర్ పవర్ గా ఆవిర్భవిస్తుందని, మోడీ దేశాన్ని సరైన దిశలో నడిపిస్తాడని కాలజ్ఞానం చెప్పిన నోస్ట్రడామస్.
ఫాక్ట్ (నిజం): భారతదేశం మరియు మోడీకి సంబంధించి 2014 నుంచి 2026 మధ్యలో ఏమవుతుందో నోస్ట్రడామస్ కాలజ్ఞానం చెప్పినట్టు ఎక్కడా కూడా దొరకలేదు . కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది అబద్ధం.
పోస్ట్ లో చెప్పినట్టు బీజేపీ లీడర్ కిరణ్ రిజిజు వ్యాఖ్యలు చేసాడా అని గూగుల్ లో వెతకగా, 2016 లో తన ఫేస్బుక్ అకౌంట్ లో భారతదేశం మరియు మోడీ గురించి నోస్ట్రడామస్ కాలజ్ఞానం చెప్పినట్టు పోస్ట్ చేసాడని ‘ఇండియా టుడే’ ఆర్టికల్ లో చూడవచ్చు.
నోస్ట్రడామస్ అలాంటి కాలజ్ఞానం ఏమైనా చెప్పాడా అని వెతకగా, భారతదేశం మరియు మోడీకి సంబంధించి 2014 నుంచి 2026 మధ్యలో ఏమవుతుందో తను చెప్పినట్టు ఇంటర్నెట్ లో ఎక్కడా కూడా దొరకలేదు. కానీ, ఫ్రాంకోయిస్ గౌటియర్ అనే వ్యక్తి భారతదేశం మరియు మోడీ గురించి నోస్ట్రడామస్ కాలజ్ఞానం చెప్పినట్టు ఆర్టికల్స్ రాసాడని తెలుస్తుంది. ఫ్రాంకోయిస్ గౌటియర్ రాసిన ఆర్టికల్స్ చదువుతే, ‘Bamprelle de la Rochefoucault’ అనే ఫ్రెంచ్ స్కాలర్ కి భారతదేశం మరియు మోడీ గురించి నోస్ట్రడామస్ రాసిన కాలజ్ఞాన పత్రాలు కొన్ని సంవత్సరాల ముందు ఒక ట్రంక్ పెట్టలో దొరికినట్టు తెలుస్తుంది. కానీ, గూగుల్ లో ‘Bamprelle de la Rochefoucault’ అనే ఫ్రెంచ్ స్కాలర్ కోసం వెతకగా, తన గురించి ఎటువంటి సమాచారం దొరకదు. అంతే కాదు, ఫ్రాంకోయిస్ గౌటియర్ ఆ ట్రంక్ పెట్ట గురించి వివిధ సమయాల్లో వివిధ రకాలుగా చెప్పినట్టు AltNews వారు రాసిన ఆర్టికల్ లో చదవచ్చు.
ఫ్రాంకోయిస్ గౌటియర్ రాసిన ఆర్టికల్స్ చూడగా, తను 2009, 2013 మరియు 2019 లలో ఎన్నికలకు సంబంధించి రాసిన మూడు ఆర్టికల్స్ లో భారతదేశం మరియు మోడీ గురించి నోస్ట్రడామస్ కాలజ్ఞానం చెప్పిన విషయాలను రాసినట్టు చదవచ్చు. కానీ, మూడు ఆర్టికల్స్ లో నోస్ట్రడామస్ కాలజ్ఞానం చెప్పినట్టు వేరేవేరే విషయాల గురించి రాసాడు. ఒకవేళ,  నోస్ట్రడామస్ కాలజ్ఞానం చెప్పిన పత్రాలు నిజంగా దొరికితే, అవి ప్రతి సారీ మారుతూ ఉండవు కదా!!
అంతేకాదు, నోస్ట్రడామస్ కాలజ్ఞానం చెప్పినట్టు రాసిన విషయాల్లో కొన్ని పేర్లను కూడా ఫ్రాంకోయిస్ గౌటియర్ తను రాసిన ఆర్టికల్స్ లో మారుస్తూ ఉండడం చూడొచ్చు.
టైమ్స్ అఫ్ ఇండియా లో ‘Nostradamus and India’ అని ఫ్రాంకోయిస్ గౌటియర్ రాసిన ఆర్టికల్ లో ‘ఈ ఆర్టికల్ లో రాసినవి నిజాలు కావు. కేవలం వ్యంగ్యంగా రాసిన విషయాలు మాత్రమే’ అని ఒక డిస్క్లైమర్ ఉన్నట్టు చూడవచ్చు. అంతేకాదు, వివిధ దేశాల్లో జరిగిన సంఘటనలు కూడా నోస్ట్రడామస్ తన కాలజ్ఞానం తో ముందే చెప్పినట్టు వచ్చిన కొన్ని వార్తలపై ‘Snopes’ సంస్థ వారు రాసిన ఆర్టికల్స్ ని ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చదవచ్చు. కావున, నోస్ట్రడామస్ కాలజ్ఞానం అంటూ పోస్ట్ లో చెప్పినవి నిజాలు కావు.
చివరగా భారతదేశం మరియు మోడీకి సంబంధించి, 2014 నుంచి 2026 మధ్యలో ఏమవుతుందో నోస్ట్రడామస్ కాలజ్ఞానం చెప్పినట్టు వస్తున్న వార్తల్లో నిజం లేదు.
ఏది ఫేక్, ఏది నిజం సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?

created: September 23, 2019


text:
ఈ పోస్ట్ లోని అన్నీ ఫోటోలు తాజాగా భైంసాలో జరిగిన అల్లర్లకు సంబంధించినవి కావు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
March 17, 2021
తాజాగా భైంసా లో జరిగిన అల్లర్లకు సంబంధించి కొందరు సోషల్ మీడియాలో కొన్ని ఫోటోలతో కూడిన పోస్ట్ ని షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: తాజాగా భైంసా లో జరిగిన అల్లర్లకు సంబంధించిన ఫోటోలు.
ఫాక్ట్: ఒక్క ఫోటోని మినహాయిస్తే, పోస్ట్ లోని మిగితా అన్నీ ఫోటోలు తాజా భైంసా అల్లర్లకు సంబంధించినవి కావు. రెండు ఫోటోలు అసలు భైంసా కి సంబంధించినవే కావు; 2020 ఢిల్లీ అల్లర్లకు సంబంధించినవి. ఇంకో రెండు ఫోటోలు భైంసా లో జరిగిన పాత అల్లర్లకు సంబంధించినవి. కావున, పోస్ట్ లో అన్నీ ఫోటోలు తాజాగా భైంసా అల్లర్లకు సంబంధించినట్టు షేర్ చేస్తూ ప్రజలను తప్పుదోవ పట్టిస్తున్నారు.
పోస్ట్ లోని ఫోటోలు తాజా భైంసా అల్లర్లకు సంబంధించినవో లేవో ఒక్కొక్కటి తీసుకొని తెలుసుకోవడానికి  ప్రయత్నిద్దాం.
ఫోటో 1:
ఫోటోని గూగుల్ రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ లో వెతకగా, ఫోటో 2020 ఢిల్లీ అల్లర్లకు సంబంధించిందని చెప్తూ ‘Al Jazeera’ వారు ఫిబ్రవరి 2020 లో ప్రచురించిన ఆర్టికల్ సెర్చ్ రిజల్ట్స్ లో వస్తుంది. ఇదే ఫోటోని ‘Getty Images’ వెబ్సైటులో కూడా చూడవొచ్చు. కాబట్టి, ఇది భైంసా కి సంబంధించిన ఫోటో కాదు.
ఫోటో 2:
ఈ ఫోటో కూడా ఢిల్లీ అల్లర్లకు సంబంధించిన ఫోటో అని చెప్తూ వివిధ వార్తాసంస్థలు ఫిబ్రవరి 2020 లో ప్రచురించిన ఆర్టికల్స్ ని ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడవొచ్చు. కాబట్టి, ఈ ఫోటో కూడా భైంసా కు సంబంధించిన ఫోటో కాదు.
ఫోటో 3:
ఈ ఫోటోని ‘The News Minute’ వారు జనవరి 2020 లో అప్పుడు జరిగిన భైంసా అల్లర్ల పై రాసిన ఆర్టికల్ లో చూడవొచ్చు. 2020 లో కూడా భైంసా లో అల్లర్లు జరిగాయి. కాబట్టి, ఈ ఫోటో భైంసా కు సంబంధించిన పాత ఫోటో.
ఫోటో 4:
ఈ ఫొటలో ఉన్న ఆర్టికల్ ఎవరు ఎప్పుడు ప్రచురించారో ఖచ్చితమైన సమాచారం దొరకలేదు. అయితే, అలాంటి పదాలతో అదే వార్తను గత సంవత్సరం భైంసా అల్లర్ల కు సంబంధించి ‘Op India’ వారు ఫిబ్రవరి 2020 లో రాసిన ఆర్టికల్ ని ఇక్కడ చదవొచ్చు. కాబట్టి, ఈ ఫోటోలో ఉన్న వార్త కూడా తాజా భైంసా అల్లర్ల కు సంబంధించింది కాదు.
ఫోటో 5:
ఈ ఫోటో ఒక్కటి తాజా భైంసా అల్లర్ల కు సంబంధించింది. తాజా భైంసా అల్లర్లలో గాయపడిన వారిని బీజేపీ నేతలు బండి సంజయ్ మరియు కిషన్ రెడ్డి ఆసుపత్రిలో కలిసినప్పుడు తీసిన ఫోటోల్లో పోస్ట్ లోని ఫోటోలో ఉన్న వ్యక్తి మరియు అవే పరిసరాలు చూడవొచ్చు. తాజా భైంసా అల్లర్ల కు సంబంధించిన కొన్ని దృశ్యాలు ఇక్కడ చూడవొచ్చు.
చివరగా, పోస్ట్ లోని అన్నీ ఫోటోలు తాజాగా భైంసా లో జరిగిన అల్లర్లకు సంబంధించినవి కావు.


text:
కేవలం ఐదు దేశాలు మాత్రమే కాదు, ప్రపంచంలో చాలా దేశాలు కోవిడ్-19 వ్యాక్సిన్లను తయారు చేస్తున్నాయి - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 8, 2021
ప్రపంచంలోని 190కి పైగా దేశాల్లో కేవలం 5 దేశాలు మాత్రమే కోవిడ్-19 వ్యాక్సిన్లను తయారు చేస్తున్నాయని చెప్తూ, ఒక పోస్ట్ ని సోషల్ మీడియాలో కొంత మంది షేర్ చేస్తున్నారు. అన్ని వ్యాక్సిన్ల కంటే భారతదేశానికి రీసెర్చ్ చేసి తయారు చేసిన భారత్ బయోటెక్ వారి ‘కోవాక్సిన్’ అత్యంత ప్రభావంతమైనదని పోస్ట్ లో రాసి ఉంది. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ప్రపంచంలో కేవలం 5 దేశాలు మాత్రమే కోవిడ్-19 వ్యాక్సిన్లను తయారు చేస్తున్నాయి. అన్ని వ్యాక్సిన్ల కంటే భారతదేశ వ్యాక్సిన్ అత్యంత ప్రభావంతమైనది.
ఫాక్ట్: కోవిడ్-19 వ్యాక్సిన్లు తయారు చేస్తున్న దేశాల్లో భారత్ ఒకటి. కానీ, కేవలం ఐదు దేశాలు మాత్రమే కాదు, ప్రపంచంలో చాలా దేశాలు వివిధ కోవిడ్-19 వ్యాక్సిన్లను తయారు చేస్తున్నాయి. అంతేకాదు, అన్ని వ్యాక్సిన్ల కంటే భారత్ బయోటెక్ వారి ‘కోవాక్సిన్’ అత్యంత ప్రభావంతమైనదని చెప్పడానికి ఇప్పటివరకైతే ఎటువంటి శాస్త్రీయమైన ఆధారాలు లేవు. భారత్ బయోటెక్ చైర్మన్ డా. కృష్ణ ఎల్లా మాట్లాడుతూ ప్రస్తుతం జరుగుతున్న మూడో దశ క్లినికల్ ట్రయల్స్ డేటా మార్చి 2021 నాటికి విడుదల చేసే అవకాశం ఉందని తెలిపారు. కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
ప్రపంచం అంతటా కోవిడ్-19 కేసులు రిపోర్ట్ అవ్వడంతో, చాలా దేశాలు కోవిడ్-19 కి వాక్సిన్ తయారు చేయడానికి తగిన చర్యలు చేపట్టాయి. ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ విడుదల చేసిన ‘Draft landscape of COVID-19 candidate vaccines’ డాక్యుమెంట్ లో 05 జనవరి 2021 నాటికి 63 వ్యాక్సిన్లు క్లినికల్ డెవలప్మెంట్ స్టేజ్ లో మరియు 172 వ్యాక్సిన్లు ప్రీ-క్లినికల్ డెవలప్మెంట్ స్టేజ్ లో ఉన్నట్టు చదవొచ్చు.
క్లినికల్ డెవలప్మెంట్ ‘స్టేజ్3’ లేదా స్టేజ్ 2/3’ ఫేజ్ లో ఉన్న వ్యాక్సిన్ల కి సంబంధించిన డెవలపర్స్ పేర్లను కింద లిస్టులో చూడవొచ్చు (భారత్ బయోటెక్ వారి ‘కోవాక్సిన్’ కూడా ‘స్టేజ్3’ లో ఉంది). కేవలం ఐదు దేశాలు మాత్రమే కాదు, చాలా దేశాలకు [భారత్ (Bharat Biotech), యూఎస్ (Moderna), యూకే (AstraZeneca), రష్యా (Gamaleya), జపాన్ (AnGes), చైనా (Sinovac), కెనడా (Medicago), జర్మనీ (BioNTech), ఖజకిస్తాన్ (Research Institute for Biological Safety Problems), మరియు ఇతర దేశాలు] చెందిన కార్పొరేట్ మరియు ప్రభుత్వ సంస్థలు వివిధ కోవిడ్-19 వాక్సిన్లు తయారు చేస్తున్నట్టు ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ వారి లిస్టులో చూడవొచ్చు.
ఒక వ్యాక్సిన్ యొక్క తయారీ కేవలం దాన్ని కనుగొన్న దేశానికే పరిమితం కాదు. ఉదాహరణకి, ఆక్స్‌ఫర్డ్-ఆస్ట్రాజెనెకా వారు కనుగొన్న వ్యాక్సిన్ ని భారత్ లో ‘సీరమ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఇండియా’ మరియు ఆస్ట్రేలియాలో ‘సీఎస్ఎల్’ వారు ఉత్పత్తి చేస్తున్నారు. వ్యాక్సిన్ ఉత్పత్తి మరియు సరఫరాను వేగవంతం చేయడానికి 15 కంటే ఎక్కువ దేశాలలో 20 కి పైగా సరఫరా భాగస్వాములతో వారు పనిచేస్తున్నట్టు ఆస్ట్రాజెనెకా వెబ్సైటులో చదవొచ్చు. ‘ఫైజర్’ మరియు ‘బయో ఎన్ టెక్’ యొక్క వ్యాక్సిన్ ని జర్మనీ, బెల్జియం, మరియు యూఎస్ లో ఉత్పత్తి చేస్తున్నట్టు ‘రాయిటర్స్’ రిపోర్ట్ చేసింది.
అంతేకాదు, అన్ని వ్యాక్సిన్ల కంటే భారత్ బయోటెక్ వారి ‘కోవాక్సిన్’ అత్యంత ప్రభావంతమైనదని చెప్పడానికి ఇప్పటివరకైతే ఎటువంటి శాస్త్రీయమైన ఆధారాలు లేవు. భారత్ బయోటెక్ చైర్మన్ డా. కృష్ణ ఎల్లా మాట్లాడుతూ ప్రస్తుతం జరుగుతున్న మూడో దశ క్లినికల్ ట్రయల్స్ డేటా మార్చి 2021 నాటికి విడుదల చేసే అవకాశం ఉందని తెలిపినట్టు పలు వార్తాసంస్థలు రిపోర్ట్ చేసాయి.
భారత్ లో తయారవుతున్న వాక్సిన్ల వైపు చాలా దేశాలు చూస్తున్నాయి. బ్రెజిల్ ప్రైవేట్ క్లినిక్‌లు భారత్ బయోటెక్ తో ఒప్పందం చేసుకున్నట్టు వార్తాసంస్థలు రిపోర్ట్ చేసాయి. అంతేకాదు, నేపాల్ మరియు శ్రీలంక కూడా భారత్ నుండి వాక్సిన్ల కోసం చూస్తున్నట్టు తెలిసింది. అయితే, పోస్ట్ లో చెప్పినట్టు 32 చిన్న, పెద్ద దేశాలు వాక్సిన్ల కోసం ముందస్తు ఆర్డర్లు చేసినట్టు ఖచ్చితమైన సమాచారం ఎక్కడా లభించలేదు. కానీ, కొన్ని దేశాల్లో వ్యాక్సిన్ పంపిణీ కి సంబంధించి ‘సీరమ్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఇండియా’, ‘GAVI’, ‘వ్యాక్సిన్ అలయన్స్’, మరియు ‘బిల్ అండ్ మెలిండా గేట్స్ ఫౌండేషన్’ కలిసి పనిచేస్తున్నట్టు ‘GAVI’ వెబ్సైటులో చదవొచ్చు.
చివరగా, కేవలం ఐదు దేశాలు మాత్రమే కాదు, ప్రపంచంలో చాలా దేశాలు వివిధ కోవిడ్-19 వ్యాక్సిన్లను తయారు చేస్తున్నాయి. అంతేకాదు, అన్ని వ్యాక్సిన్ల కంటే భారత్ బయోటెక్ వారి ‘కోవాక్సిన్’ అత్యంత ప్రభావంతమైనదని చెప్పడానికి ఇప్పటివరకైతే ఎటువంటి శాస్త్రీయమైన ఆధారాలు లేవు.

created: January 8, 2021


text:
వెస్ట్ బెంగాల్ పోలీస్ సబ్ ఇన్స్పెక్టర్ రిక్రూట్మెంట్ లో కేవలం ముస్లిములే కాదు, హిందువులు కూడా సెలెక్ట్ అయ్యారు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
June 21, 2021
వెస్ట్ బెంగాల్ లో ఇటీవల జరిగిన పోలీస్ సబ్ ఇన్స్పెక్టర్ రిక్రూట్మెంట్ లో ఒక్క హిందూ మతానికి చెందిన వ్యక్తి కూడా ఎంపిక కాలేదని, ఎంపికైన వారందరూ ముస్లిం మతానికి చెందిన వారేనని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: వెస్ట్ బెంగాల్ లో ఇటీవల జరిగిన పోలీస్ సబ్ ఇన్స్పెక్టర్ రిక్రూట్మెంట్ లో ఒక్క హిందూ మతానికి చెందిన వ్యక్తి కూడా ఎంపిక కాలేదు, ఎంపికైన వారందరూ ముస్లిం మతానికి చెందిన వారే.
ఫాక్ట్ (నిజం): వెస్ట్ బెంగాల్ ప్రభుత్వం విడుదల చేసిన పోలీస్ సబ్ ఇన్స్పెక్టర్ ఫలితాలకు సంబంధించిన ఈ లిస్టు కేవలం OBC-A క్యాటేగిరీ కింద సెలెక్ట్ అయిన వారిది మాత్రమే. వెస్ట్ బెంగాల్ లో కులాల వర్గీకరణలో OBC-A క్యాటేగిరీ కింద ఉన్న 80 ఉప కులాలలో 72  ఉప కులాలు ముస్లిం మతానికి చెందినవి, అందుకే OBC-A క్యాటేగిరీ కింద సెలెక్ట్ అయిన వారిలో ఎక్కువ శాతం ముస్లిం మతానికి చెందినవారున్నారు. ఈ రిక్రూట్మెంట్ లో ఇతర క్యాటేగిరీల (OBC-B, SC, ST, UR) కింద సెలెక్ట్ అయినవారిలో హిందువులే ఎక్కువ శాతం ఉన్నారు. పైగా ఈ రిక్రూట్మెంట్లో మొత్తంగా సెలెక్ట్ అయినవారిలో ముస్లిముల కంటే హిందువులే ఎక్కువ. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
వెస్ట్ బెంగాల్ ప్రభుత్వం 09 ఆగస్టు 2019న విడుదల చేసిన పోలీస్ సబ్ ఇన్స్పెక్టర్ (ఆర్మడ్ (AB) & అన్ ఆర్మడ్ (UB)) రిక్రూట్మెంట్ నోటిఫికేషన్ కి సంబంధించిన ఫలితాలను ఇటీవల విడుదల చేసింది. ఈ రిక్రూట్మెంట్ లో సెలెక్ట్ అయిన వారి వివరాలను వెస్ట్ బెంగాల్ పోలీస్ వెబ్సైటులో క్యాటేగిరిల వారిగా అందుబాటులో ఉంచారు. ఐతే పోస్టులో ఉన్న లిస్టు ఈ ఫలితాలకి సంబంధించిందే అయినప్పటికి, ఇది కేవలం OBC-A క్యాటేగిరిలో అన్ ఆర్మడ్ (UB) విభాగం కింద సెలెక్ట్ అయిన 50 మందికి సంబంధించిన లిస్ట్ మాత్రమే.
ఐతే ఈ లిస్టులో సెలెక్ట్ అయిన వారి మతానికి సంబంధించిన వివరాలు లేనప్పటికీ, వారి పేర్ల ఆధారంగా చుస్తే ఎక్కువ శాతం మంది ముస్లిం మాతానికి చాందినవారై ఉండొచ్చని అర్ధమవుతుంది. ఐతే దీనికి కారణం వెస్ట్ బెంగాల్ రాష్ట్రంలో మొత్తం 80 ఉప కులాలను OBC-A క్యాటేగిరి కింద వర్గీకరించారు. ఈ 80 ఉప కులాలలో 72 (90%) ఉప కులాలు ముస్లిం మతానికి చెందినవే, కేవలం 8 ఉప కులాలు ఇతర మతాలకు చెందినవి. OBC-Aలో ఎక్కువ శాతం ముస్లిం మతానికి చెందిన కులాలు ఉన్న కారణంగానే అన్ ఆర్మడ్ (UB) విభాగంలో OBC-A క్యాటేగిరి కింద సెలెక్ట్ అయినవారిలో ఎక్కువ శాతం మంది ముస్లిములు ఉండొచ్చు.
ఐతే ఈ ఫలితాలకు సంబంధించి ఆర్మడ్ (AB) మరియు అన్ ఆర్మడ్ (UB) విభాగాలలో ఇతర క్యాటేగిరీలలో (OBC-B, SC, ST, UR)  సెలెక్ట్ అయిన వారి పేర్ల ఆధారంగా చూస్తే ఎక్కువ శాతం హిందూ మతానికి చెందినవారే ఉన్నట్టు అర్ధమవుతుంది. పైగా ఈ రిక్రూట్మెంట్లో మొత్తంగా సెలెక్ట్ అయినవారిలో ముస్లిముల కంటే హిందువులే ఎక్కువ. కావున వెస్ట్ బెంగాల్ లో సబ్ ఇన్స్పెక్టర్ రిక్రూట్మెంట్ లో హిందువులు ఒక్కరు కూడా సెలెక్ట్ కాలేదన్న వాదనలో నిజంలేదని అర్ధం చేసుకోవచ్చు.
చివరగా, వెస్ట్ బెంగాల్ పోలీస్ సబ్ ఇన్స్పెక్టర్ రిక్రూట్మెంట్ లో కేవలం ముస్లిమ్స్ మాత్రమే కాకుండా హిందువులు కూడా సెలెక్ట్ అయ్యారు.


text:
కేవలం భారత దేశం మాత్రమే కాదు, అమెరికా, బ్రిటన్ కూడా ప్రజలకి కరోనా వాక్సిన్ని ఉచితంగా అందిస్తున్నాయి - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 7, 2021
కరోనా వాక్సిన్ ధర అమెరికాలో రూ. 5100, యూరోప్ లో రూ. 3000 కాగా భారత దేశంలో కరోనా వాక్సిన్ ని ఉచితంగా అందిస్తున్నారని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో షేర్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: కరోనా వాక్సిన్ ధర అమెరికాలో రూ. 5100, యూరోప్ లో రూ. 3000 కాగా భారత దేశంలో కరోనా వాక్సిన్ ని ఉచితంగా అందిస్తున్నారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): కేవలం భారత దేశమే కాకుండా అమెరికా, యురోపియన్ యూనియన్ సభ్య దేశాలు కూడా కరోన వాక్సిన్ ఉత్పత్తి చేస్తున్న సంస్థల వద్ద నుండి కొని ప్రజలకు ఉచితంగా అందిస్తున్నాయి. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
అమెరికా:
Centers for Disease Control and Prevention (CDC) ప్రకారం అమెరికాలో ప్రజలకి కరోనా వాక్సిన్ ని ఉచితంగా అందిస్తారని తెలిసింది.  వాక్సిన్ సరఫరా చేస్తున్న కంపెనీలు అడ్మినిస్ట్రేషన్ ఛార్జ్ వసూలు చేస్తే, వాటిని భీమా కంపెనీల ద్వారా రీయింబర్స్ చేసుకోవచ్చని తెలుస్తుంది. కరోనాకి సంబంధించి మార్చ్ 2020 తీసుకొచ్చిన Coronavirus Aid, Relief and Economic Security (CARES) Act, కూడా ఇదే విషయం చెప్తుంది.
అమెరికాలోని కాలిఫోర్నియా, అలాస్కా, వాషింగ్టన్ మొదలైన రాష్ట్రాల ఆరోగ్య శాఖకి సంబంధించిన అధికారిక వెబ్సైట్లో అందుబాటులో ఉన్న సమాచారం ప్రకారం కూడా ఆయా రాష్ట్రాల్లో ప్రజలకు కరోనా వాక్సిన్ ని ఉచితంగా అందిస్తారని స్పష్టంగా ఉంది.
ఐతే వాక్సిన్ ని ఉత్పత్తి చేసే సంస్థలు మాత్రం అమెరికా ప్రభుత్వానికి ఉచితంగా అందిచట్లేదు. ఒక వార్తా కథనం ప్రకారం Oxford-AstraZeneca తయారు చేస్తున్న వాక్సిన్ ఒక డోస్ ధర 4 డాలర్లు కాగా, Moderna సంస్థ తయారు చేస్తున్న వాక్సిన్ ఒక డోస్ ధర 33 డాలర్లుగా ఉంది. ఐతే ఈ ధరలకి సంబంధించిన అధికారిక సమాచారం అందుబాటులో లేదు.
యూరోప్:
యురోపియన్ కమీషన్ వెబ్సైటులో అందుబాటులో ఉన్న సమాచారం ప్రకారం చాలా వరకు యురోపియన్ యూనియన్ సభ్య దేశాలు కరోనా వాక్సిన్ ని ప్రజలకు ఉచితంగా అందించనున్నాయి. యురోపియన్ యూనియన్ వివిధ సంస్థల ద్వారా వాక్సిన్ ఎంతకు కొంటున్నారన్న వివరాలకు సంబంధించిన వార్త కథనం ఇక్కడ చూడొచ్చు.
భారత్:
Oxford-AstraZeneca మరియు Bharat Biotech తయారు చేస్తున్న కరోనా వాక్సిన్ ని అత్యవసర పరిస్థితుల్లో వినియోగించేందుకు అనుమతిస్తున్నట్టు Drug Controller General of India (DCGI) 02 జనవరి 2020న తెలిపారు. భారత ఆరోగ్య శాఖ మంత్రి మీడియాతో మాట్లాడుతూ ప్రజలందరికి కరోనా వాక్సిన్ ఉచితంగా అందిస్తామని చెప్పారు. ఇంకా చాలా రాష్ట్రాలు కూడా ప్రజలకు వాక్సిన్ ని ఉచితంగా అందిస్తామని తెలిపాయి.
In 1st phase of #COVID19Vaccination free #vaccine shall be provided across the nation to most prioritised beneficiaries that incl 1 crore healthcare & 2 crore frontline workers
Details of how further 27 cr priority beneficiaries are to be vaccinated until July are being finalised pic.twitter.com/K7NrzGrgk3
ఐతే  వాక్సిన్ ఉత్పత్తి చేసే సంస్థలు మాత్రం ప్రభుత్వానికి వాక్సిన్ ని ఉచితంగా అందిచట్లేదు, ప్రభుత్వం వీరిదగ్గరినుండి కొంటుంది. ఒక వార్తా కథనం ప్రకారం ప్రభుత్వం Oxford-AstraZeneca తో వాక్సిన్ ధరలకి సంబంధించి ఒప్పందం చేసుకోవాల్సి ఉందని తెలిసింది. ఈ కథనం ప్రకారం Serum Institute of India ఉత్పత్తి చేస్తున్న  Oxford-AstraZeneca వాక్సిన్ ఒక్క డోస్ ధర రూ. 200గా ఉండొచ్చని తెలుస్తుంది. వేరొక వార్తా కథనం ప్రకారం భారత్ బయోటెక్ సంస్థ తయారు చేస్తున్న వాక్సిన్ ధర రూ. 350గా ఉండొచ్చని అంచనా, ఐతే భారత్ బయోటెక్ సంస్థ నుండి వాక్సిన్ ధరకి సంబంధించి ఎటువంటి అధికారిక సమాచారం వెలువడలేదు.
చాలావరకు దేశాలు తమ దేశ ప్రజలకి కరోనా వాక్సిన్ అందించడానికి సన్నద్దమవుతున్న నేపథ్యంలో ఇలాంటి తప్పుదోవ పట్టించే పోస్టులు సోషల్ మీడియాలో షేర్ చేస్తున్నారు.
చివరగా, అమెరికా, యురోపియన్ యూనియన్ లోని సభ్య దేశాలు కూడా తమ దేశ పౌరులకు కరోన వాక్సిన్ ని ఉచితంగా అందిస్తున్నాయి.

created: January 7, 2021


text:
వక్ఫ్ బోర్డు సభ్యులనే కాదు, ఆలయాల ఎండోమెంట్ (దేవస్థాన) బోర్డు సభ్యులను కూడా పబ్లిక్ సర్వెంట్స్‌గా పరిగణిస్తారు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
October 26, 2023
“కాంగ్రెస్ తెచ్చిన వక్ఫ్‌యాక్ట్ 1995 సెక్షన్ 101 ప్రకారం వక్ఫ్‌బోర్డ్ సభ్యులు పబ్లిక్ సర్వెంట్స్‌గా గా పరిగణించబడతారు,  వాళ్లని టచ్ చేసినా IPC సెక్షన్ 27 ప్రకారం నేరం అని, ఏ ఆలయ పూజారి లేదా పీఠాధిపతికి ఇలాంటి విశేషాధికారం లేదు”, అంటూ ఒక పోస్టు సోషల్ మీడియాలో షేర్ చేస్తున్నారు. దీని వెనుక ఎంత నిజముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: వక్ఫ్ యాక్ట్ సెక్షన్ 101 ప్రకారం, బోర్డు సభ్యులను పబ్లిక్ సర్వెంట్స్‌గా పరిగణిస్తారు. వాళ్లకు ఐపీసీ సెక్షన్ 27 ప్రకారం సంరక్షణ లభిస్తుంది. ఇటువంటి అధికారం ఏ ఆలయ బోర్డ్ సభ్యులకు లేదు.
ఫాక్ట్ : వక్ఫ్ బోర్డు సభ్యులనే కాదు, ఆలయాల ఎండోమెంట్ (దేవస్థాన) బోర్డు సభ్యులను కూడా ప్రభుత్వ సేవకులుగా (పబ్లిక్ సర్వెంట్స్‌గా) పరిగణిస్తారు. ఐపీసీ సెక్షన్ 27 పబ్లిక్ సర్వెంట్స్ గురించి చర్చించదు. కావున, ఈ పోస్టులోని క్లెయిమ్ తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
ఈ క్లెయిమ్ గురించి కీ వర్డ్ సెర్చ్ ద్వారా ఇంటర్నెట్లో వెతకగా, వక్ఫ్ యాక్ట్ సెక్షన్ 101 ప్రకారం వక్ఫ్  సర్వే కమీషనర్, బోర్డు సభ్యులు, అధికారులు పబ్లిక్ సర్వెంట్స్‌గా పరిగణించబడతారు. కానీ, ఐపీసీ సెక్షన్ 27 పబ్లిక్ సర్వెంట్స్ సంరక్షణ గురించి చర్చించదు. ఇది ఆస్తి హక్కులను రక్షించడంలో, నేరాలను నిరోధించడం గురించి మరియు ఇతరుల ఆస్తికి బాధ్యత వహించే వ్యక్తులు వారి చర్యలకు జవాబుదారీగా ఉండటం గురించి చర్చిస్తుంది.
ఇకపోతే, IPC సెక్షన్ 152, సెక్షన్ 353 విధి నిర్వహణలో  ఉన్న ప్రభుత్వ ఉద్యోగిపై (పబ్లిక్ సర్వెంట్స్‌పై)  భౌతికంగా దాడి చేయడం లేదా  బలం ప్రయోగించడం లేదా వారి పని వారు చేయకుండా  ఆపడానికి ప్రయత్నించడం వంటి వాటికి శిక్షల గురుంచి చర్చిస్తుంది.
అంతే కాదు,  పలు రాష్ట్రాల దేవస్థానం (ఎండోమెంట్) చట్టాలను పరిశీలించగా, ఈ చట్టాల ప్రకారం  దేవస్థానం యొక్క ధర్మకర్త లేదా ధర్మకర్తల మండలిలోని అధికారుడు, సభ్యుడు లేదా ఆఫీస్ హోల్డర్ లేదా ఎండోమెంట్ యొక్క సేవకున్ని ఇండియన్ పీనల్ కోడ్ సెక్షన్ 21 ప్రకారం “పబ్లిక్ సర్వెంట్స్” గా పరిగణించబడతారు (ఇక్కడ, ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ) అని తెలిసింది.
చివరిగా, వక్ఫ్ బోర్డు సభ్యులనే కాదు, ఆలయాల ఎండోమెంట్ (దేవస్థాన) బోర్డు సభ్యులను కూడా పబ్లిక్ సర్వెంట్స్‌గా పరిగణిస్తారు.

created: October 26, 2023


text:
అది ‘విక్రమ్ లాండర్’ తీసిన ఫోటో కాదు. 1970 ప్రాంతంలో ‘అపోలో’ స్పేస్ క్రాఫ్ట్ తీసింది - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 9, 2019
‘లాండర్ నుండి సంకేతాలు అందడం లేదు తప్ప శాటిలైట్ మొత్తం పనిచేస్తూనే ఉంది.. శాటిలైట్ నుండీ జాబిల్లి ని తీసిన అద్భుతమైన ఫొటో’ అని ఇస్రో ఛైర్మన్ శివనారాయన్ వెల్లడించాడంటూ, అందుకు సంబంధించిన ఒక ఫోటో ని ఫేస్బుక్ లో పోస్టు చేస్తున్నారు. ఆ ఫోటో ఎంతవరకు వాస్తవమైనదో పరిశీలిద్దాం.
విక్రమ్ లాండర్ తీసిన ఫోటో.
ఫాక్ట్ (నిజం): అది ‘విక్రమ్ లాండర్’ తీసిన ఫోటో కాదు. 1970 ప్రాంతంలో ‘అపోలో’ స్పేస్ క్రాఫ్ట్ తీసింది. కావున, పోస్టులో చేసిన ఆరోపణ తప్పు.
“చంద్రయాన్ 2” మిషన్ ద్వారా ఇస్రో ‘విక్రమ్ లాండర్’ ని చంద్రుడి పైకి ఈ నెల సెప్టెంబర్ 7న పంపింది. కానీ, అది టేకాఫ్ అయిన కొంతసేపటికే గ్రౌండ్ కంట్రోల్ నుండి కమ్యూనికేషన్ కోల్పోయింది. ఆ తర్వాత, సెప్టెంబర్ 8న ఇస్రో చైర్మన్ శివన్ విక్రమ్ లాండర్ ఆచూకీ తెలిసిందని, అందుకు సంబంధించిన థర్మల్ ఇమేజ్ లభించిందని మరియు లాండర్ తో కమ్యూనికేషన్ ఏర్పరచదానికి ప్రయత్నిస్తున్నాం అని తెలిపారు.
కానీ, ఒక ఫోటో విక్రమ్ లాండర్ తీసిన ఫోటోగా చలామణి అవుతోంది. పోస్టులో పెట్టిన ఆ ఫోటోని రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేసినప్పుడు, ఆ ఫోటో చాలా సంవత్సరాలుగా ఇంటర్నెట్ లో చలామణి అవుతున్నట్లుగా తెలిసింది.
ఆ ఫోటోని ‘అపోలో’ స్పేస్ క్రాఫ్ట్ తీసినట్లుగా ‘యునివర్సిటీస్ స్పేస్ రీసెర్చ్ అసోసియేషన్ ‘వారి వెబ్సైటు లో చూడవచ్చు. అదే ఫోటో ని నాసా వారి అధికారిక వెబ్సైటు లో కూడా చూడొచ్చు. ఇదే ఫోటోని అమెరికా ప్రభుత్వ అధికారిక ఆర్కైవ్స్ లో డేట్ తో సహా చూడొచ్చు.
చివరగా, అది ‘విక్రమ్ లాండర్’ తీసిన ఫోటో కాదు. దానిని 1970 ప్రాంతంలో ‘అపోలో’ స్పేస్ క్రాఫ్ట్ తీసింది.
ఏది ఫేక్, ఏది నిజం సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?

created: September 9, 2019


text:
11 మంది న్యూక్లియర్ సైంటిస్టుల మరణాల్లో అనుమానాస్పదమైనది ఏది లేదని 2015 లో మోడీ ప్రభుత్వం లోక్ సభ లో వివరణ ఇచ్చింది - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 17, 2019
నల్లమలలో యురేనియం మైనింగ్ పై జరిగిన అఖిలపక్ష సమావేశంలో కాంగ్రెస్ లీడర్ రేవంత్ రెడ్డి మాట్లాడుతూ 2009-2013 మధ్యలో భారతదేశానికి సంబంధించిన 11 మంది న్యూక్లియర్ సైంటిస్టులు అనుమాస్పదంగా మరణించినట్టు భారత ప్రభుత్వం లోక్ సభ లో చెప్పినట్టు తెలిపారు. ఆ మరణాల పై మరికొందరు యూట్యూబ్ వీడియోలు కూడా చేసిపెట్టారు. వాళ్ళు చేస్తున్న వ్యాఖ్యల్లో ఎంతవరకు నిజముందో విశ్లేషిద్ధాం.
2009 – 2013 మధ్యలో భారతదేశానికి సంబంధించిన 11 మంది న్యూక్లియర్ సైంటిస్టులు అనుమానాస్పదంగా మరణించారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): 2015 లో ఈ మరణాల పై  లోక్ సభ లో అడిగిన ప్రశ్నకి డా. జితేంద్ర సింగ్ (మోడీ ప్రభుత్వంలోని మంత్రి) సమాధానమిచ్చాడు. సైంటిస్టుల మరణాల్లో ఎటువంటి అనుమానం లేదని తెలిపాడు. కావున రేవంత్ రెడ్డి చేసిన వ్యాఖ్యలు మరియు యూట్యూబ్ వీడియోల్లో చెప్పింది తప్పు.
రేవంత్ రెడ్డి చేసిన వ్యాఖ్యలు సరిగ్గా వింటే, 11 మంది న్యూక్లియర్ సైంటిస్టుల మరణాల గురించి లోక్ సభ లో దుష్యంత్ చౌటాలా అడిగినట్టు చెప్తాడు. కావున, ఆ సమాచారంతో లోక్ సభ వెబ్ సైట్ లో వెతకగా, ఆ ప్రశ్న కి సంబంధించిన డాక్యుమెంట్ దొరుకుతుంది. 2015 లో ఈ మరణాల పై  లోక్ సభ లో అడిగిన ప్రశ్నకి డా. జితేంద్ర సింగ్ (మోడీ ప్రభుత్వంలోని మంత్రి) సమాధానమిస్తూ 11 మంది న్యూక్లియర్ సైంటిస్టుల మరణాలల్లో ‘అనుమానాస్పదం’ ఏమీ లేదని తెలిపాడు. ఆ మరణాలన్నిటిని పోలీసు వారు విచారించారని, ఏ ఒక్క మరణాన్ని కూడా అనుమానాస్పదమని  వారు తెలుపలేదని తన సమాధానంలో చూడొచ్చు. అంతేకాదు, ప్రతి ఒక్క మరణం కి సంబంధించిన వివరాలు కూడా ఆ సమాధానం కి చెందిన డాక్యుమెంట్ లో చివరకు చూడొచ్చు.
చివరగా, 11 మంది న్యూక్లియర్ సైంటిస్టుల మరణాల్లో ‘అనుమానాస్పదం’ ఏమీ లేదని 2015 లో మోడీ ప్రభుత్వం లోక్ సభ లో వివరణ ఇచ్చింది.
ఏది ఫేక్, ఏది నిజం సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?

created: September 17, 2019


text:
2014 నాటి ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహు తన కుమారుడికి వీడ్కోలు పలికిన ఫోటోను ఇప్పుడు షేర్ చేస్తున్నారు. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
October 12, 2023
తన దేశ ప్రజలను రక్షించడానికి ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహు యుద్ధంలోకి దిగుతున్న తన కొడుకును ఆశీర్వదించాడు. మన దేశంలో ఎంత మంది నాయకుల పిల్లలు  సైన్యంలో ఉన్నారు? యుద్ధ సమయంలో తమ కొడుకులను ఎంతమంది యుద్ధానికి పంపగలరు?  అని ప్రశ్నిస్తూ ఒక పోస్టు సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా వైరల్ అవుతోంది. దీని వెనుక ఎంత వాస్తవముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహు 2023లో జరుగుతున్న యుద్ధంలోకి దిగుతున్న తన కొడుకును ఆశీర్వదించాడు.
ఫాక్ట్ (నిజం): తొమ్మిదేళ్ల క్రితం 2014లో ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహు మరియు అతని భార్య సారా తమ చిన్న కుమారుడు అవ్నర్‌కు వీడ్కోలు పలికిన ఫోటో ఇది. ఈ ఫోటో ఇప్పటిది కాదు. కావున, ఈ పోస్టులోని క్లెయిమ్ తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
ఈ ఫోటోను రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ ద్వారా ఇంటర్నెట్లో వెతకగా, ఈ ఫోటో దాదాపు తొమ్మిదేళ్ల క్రితం 2014లో ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహు మరియు అతని భార్య సారా తమ చిన్న కుమారుడు అవ్నర్‌కు ఆర్మీ శిక్షణ కోసం వెళ్తున్నప్పుడు వీడ్కోలు పలుకుతున్న చిత్రం అని వార్తా పత్రికల ద్వారా తెలిసింది (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ).  అవ్నర్ ఇజ్రాయెల్  డిఫెన్సె ఫోర్సెస్ (IDF)  యొక్క కంబాట్ ఇంటెలిజెన్స్ కలెక్షన్ కార్ప్స్‌లో చేరడం ద్వారా తన తప్పనిసరి మూడు సంవత్సరాల ఆర్మీ సేవను 2014లో ప్రారంభించాడు.
“తమ కొడుకు సైన్యంలోకి వెళ్లడాన్ని చూసే ప్రతి తల్లి మరియు తండ్రిలాగే మేము కూడా కదిలిపోయాము. రాష్ట్రాన్ని జాగ్రత్తగా చూసుకోమని మరియు తనను తాను చూసుకోవాలని నేను అవ్నర్‌కు చెప్పాను.” అని అప్పుడు నెతన్యాహు మీడియాకు తెలిపారు. ఇజ్రాయెల్ మరియు పాలస్తీనియన్ల మధ్య జరుగుతున్న ప్రస్తుత పరిణామాల సందర్భంలో ప్రధాని కుమారుడు సైనిక సేవలో చేరినట్లు దీన్ని షేర్ చేస్తున్నారు.
చివరిగా, 2014 నాటి ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహు తన కుమారుడికి వీడ్కోలు పలికిన ఫోటోను ఇప్పుడు షేర్ చేస్తున్నారు.

created: October 12, 2023


text:
బ్యాంక్ KYC కోసం NPR పత్రం తప్పనిసరి కాదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 17, 2020
నేషనల్ పాపులేషన్ రిజిస్టర్ (NPR) వారిచే జారీచేయబడిన లెటర్ సమర్పించకుంటే బ్యాంకు ఖాతా నుండి డబ్బులు తీసుకోలేరు అని చెప్తూ, సెంట్రల్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా వారు KYC (Know Your Customer – మీ కస్టమర్ గురించి తెలుసుకోండి) కి సంబంధించి విడుదల చేసిన ప్రకటన ఫోటోని చాలా మంది ఫేస్బుక్ లో పోస్ట్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో విశ్లేషిద్ధాం.
NPR పత్రం సమర్పించకుంటే బ్యాంకు ఖాతా నుండి డబ్బులు తీసుకోలేరు.
ఫాక్ట్ (నిజం): ప్రకటనలో KYC పత్రాల రుజువు కోసం ఇచ్చిన లిస్టులో ఏదైనా ఒక్క డాక్యుమెంట్ సమర్పిస్తే చాలు అని సెంట్రల్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా వారు వివరణ ఇచ్చారు. NPR పత్రం తప్పనిసరి కాదు. కావున పోస్ట్ లో NPR పత్రం సమర్పించకుంటే బ్యాంకు ఖాతా నుండి డబ్బులు తీసుకోలేరని చెప్తూ ప్రజలను తప్పుదోవ పట్టిస్తున్నారు.
పోస్టులో పెట్టిన సెంట్రల్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా ప్రకటనను 11 జనవరి 2020 ఈనాడు వార్తాపత్రిక లో చూడవొచ్చు. KYC పత్రాల రుజువు కోసం ఇచ్చిన డాక్యుమెంట్ లిస్టు లో ‘NPR వారిచే జారీచేయబడిన లెటర్’ కూడా ఉన్నట్టు చూడవొచ్చు. కానీ, లిస్టులో ఉన్న అన్ని డాక్యుమెంట్లను సమర్పించాలని ప్రకటనలో ఎక్కడా కూడా రాసి లేదు.
భారత దేశంలో బ్యాంకుల వ్యవస్థ ను నియంత్రిచేది రిజర్వు బ్యాంకు. రిజర్వు బ్యాంకు రూల్స్ లో లేనిది ఏది కూడా బ్యాంకులు సాధారణంగా చెయ్యవు.
రిజర్వు బ్యాంకు అఫ్ ఇండియా (ఆర్.బీ.ఐ) వెబ్ సైట్ లోని ‘Master Direction – Know Your Customer (KYC) Direction, 2016’ లో కూడా “Officially Valid Document” లిస్టులో NPR ఉన్నట్టు చూడవొచ్చు. అయితే, అక్కడ కూడా NPR పత్రం తప్పనిసరి అని రాసి లేదు.
తాము ఇచ్చిన ప్రకటన ని ప్రజలు తప్పుగా అర్ధం చేసుకున్నందున, సెంట్రల్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా వివరణ ఇస్తూ 11 జనవరి 2020 న మరొక ప్రకటన ఇచ్చారు. ‘జాబితాలో పేర్కొనబడిన గుర్తింపు యొక్క రుజువు మరియు చిరునామా రుజువు కోసం అధిరికంగా చెల్లుబాటు అయ్యే పత్రాలలో ఏదైనా ఒకటి కస్టమర్ సమర్పించవచ్చును’ అని వివరణ ఇచ్చినట్టు ఆ ప్రకటన లో చూడవొచ్చు.
చివరగా, బ్యాంక్ KYC కోసం NPR పత్రం తప్పనిసరి కాదు. అధిరికంగా చెల్లుబాటు అయ్యే పత్రాలలో  NPR పత్రం కూడా ఒకటి.  KYC కోసం అధిరికంగా చెల్లుబాటు అయ్యే పత్రాలలో   ఏదైనా ఒకటి బ్యాంకులో సమర్పించవచ్చు.
ఏది ఫేక్, ఏది నిజం సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?

created: January 17, 2020


text:
NSIGSE స్కాలర్‌షిప్ కేవలం పూర్వ విద్యార్ధినిలకు మాత్రమే కాదు, ప్రస్తుతం చదువుకుంటున్న విద్యార్థినిలు కూడా అర్హులే. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 25, 2020
2012-2017 మధ్య కాలంలో జడ్పిహెచ్ఎస్ /ప్రభుత్వ పాఠశాలలో పదవ తరగతి పూర్తి చేసిన SC, ST పూర్వ విద్యార్థినిలకు కేంద్ర ప్రభుత్వ ఆధ్వర్యంలో NSIGSE స్కీం కింద స్కాలర్ షిప్ 3000/- మంజూరు చేస్తోందని చెప్తూ ఉన్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతోంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: 2012-2017 మధ్య కాలంలో జడ్పిహెచ్ఎస్ /ప్రభుత్వ పాఠశాలలో పదవ తరగతి పూర్తి చేసిన SC,ST పూర్వ విద్యార్థినిలకు కేంద్ర ప్రభుత్వ ఆధ్వర్యంలో NSIGSE స్కీం కింద స్కాలర్ షిప్ 3000/- మంజూరు చేస్తోంది.
ఫాక్ట్(నిజం): NSIGSE స్కాలర్‌షిప్ కేవలం పూర్వ విద్యార్థినిలకు మాత్రమే కాదు. ఈ పథకంలో 8వ తరగతి పాసై 9వ తరగతి కోసం ప్రభుత్వ పాఠశాలలో నమోదు చేసుకున్న SC / ST వర్గాలకు చెందిన బాలికలు, కస్తూర్బా గాంధీ బాలికా విద్యాలయాల నుండి ఎనిమిదో తరగతి పాసైన బాలికలందరూ (అన్ని సామాజిక వర్గాలకి చెందిన వారు) అర్హులు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్తున్నది కొంతవరకు నిజం.
పోస్టులో చెప్పిన NSIGSE స్కాలర్‌షిప్ పథకం మినిస్ట్రీ అఫ్ ఎడ్యుకేషన్ ఆద్వర్యంలో నిజంగానే ఉనప్పటికి, ఇది కేవలం పూర్వ విద్యార్థినిలకు(2012-2017) వర్తించే పథకం కాదు. ఈ పథకంలో 8వ తరగతి పాసై 9వ తరగతి కోసం ప్రభుత్వ పాఠశాలలో నమోదు చేసుకున్న SC / ST వర్గాలకు చెందిన బాలికలు, కస్తూర్బా గాంధీ బాలికా విద్యాలయాల నుండి ఎనిమిదో తరగతి పాసైన బాలికలందరూ (అన్ని సామాజిక వర్గాలకి చెందిన వారు) అర్హులు. ఈ స్కాలర్‌షిప్ పథకానికి సంబంధించిన గైడ్ లైన్స్ ఇక్కడ చదవొచ్చు.
ఐతే ఈ పథకానికి సంబంధించి మరింత సమాచారం వెతికే క్రమంలో మాకు హిమాచల్ ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం 2019లో విడుదల చేసిన సర్కులర్ ఒకటి మాకు కనిపించింది. 2012-2017 మధ్య కాలంలో 10వ తరగతి పాసై ఈ స్కాలర్‌షిప్ పథకానికి అర్హులైన విద్యార్థినిల బ్యాంకు ఎకౌంటు, ఆధార్ వివరాలు సేకరించాలని, తద్వారా ఈ పథకం కింద నగదు జమ చేయబడుతుందని ఈ సర్కులర్ లో  పేర్కొన్నారు. ఐతే ఈ సర్కులర్ ని ఆధారంగా తీసుకొని ఈ స్కాలర్‌షిప్ పథకానికి సంబంధించి అసంపూర్ణ వివరాలు పోస్టు ద్వారా ప్రచారం చేస్తునట్టు అర్ధమవుతుంది. ఈ స్కాలర్‌షిప్ పథకానికి సంబంధించి మరింత సమాచారం కింద చూడొచ్చు.
National Scheme of Incentive to Girls for Secondary Education (NSIGSE)
నేపధ్యం: 9వ తరగతిలో నమోదు చేసుకున్న విద్యార్థినిలకు ప్రోత్సాహకం అందించే ఉద్దేశంతో 2008లో కేంద్ర ప్రభుత్వం స్పాన్సర్ చేసే ఈ పథకాన్ని ప్రారంభించింది.
లక్ష్యం: సెకండరీ స్కూల్స్ లో SC / ST వర్గాలకు చెందిన బాలికల నమోదుని ప్రోత్సహించడానికి, డ్రాప్ ఔట్ రేట్ తగ్గించి 18 సంవత్సరాల వయస్సు వరకు వారు చదువు కొనసాగించే వాతావరణాన్ని ఏర్పాటు చేయడం ఈ పథకం యొక్క లక్ష్యం.
ప్రోత్సాహక మొత్తం: 9వ తరగతిలో నమోదు చేసుకొని అర్హులైన అవివాహిత బాలికల పేరు మీద 3000 రూపాయలు  ఫిక్స్‌డ్ డిపాజిట్ చేస్తారు. వీరు పదవ తరగతి పరీక్షలో ఉత్తీర్ణత సాధించి 18 ఏళ్లు నిండిన తరువాత వడ్డీతో పాటు ఈ మొత్తాన్ని ఉపసంహరించుకోవచ్చు.
అర్హులు:
దరఖాస్తు ప్రక్రియ: ఈ స్కాలర్‌షిప్ కి అర్హులైన వారు National Scholarship Portal (NSP) లో రిజిస్టర్ చేసుకొని ఈ స్కాలర్‌షిప్ కి దరఖాస్తు చేసుకోవాలి.
చివరగా, NSIGSE స్కాలర్‌షిప్ కేవలం పూర్వ విద్యార్ధినిలకు మాత్రమే కాదు.

created: September 25, 2020


text:
ఎన్టీఆర్‌కి ఒక్కసారి కూడా జాతీయ ఉత్తమ నటుడి పురస్కారం లభించలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
June 23, 2023
1963లో ఎన్టీఆర్‌కి జాతీయ ఉత్తమ నటుడిగా అవార్డు లభించిన సందర్భంలో ఆ అవార్డుని ఆయనకు అందిస్తూ అప్పటి భారత రాష్ట్రపతి అయిన సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్ తాను భగవద్గీత చదువుతున్నప్పుడల్లా ఎన్టీఆర్ స్వరూపమే కృష్ణుడిగా కనిపిస్తుందని చెప్పారంటూ ఒక పోస్టు సోషల్ మీడియాలో బాగా ప్రచారంలో ఉంది. దీంట్లో ఎంత నిజముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: 1963లో ఎన్టీఆర్‌కు జాతీయ ఉత్తమ నటుడి అవార్డు ఇచ్చే సమయంలో తాను భగవద్గీత చదువుతున్నప్పుడల్లా ఎన్టీఆర్ స్వరూపమే కృష్ణుడిగా కనిపిస్తుందని అప్పటి భారత రాష్ట్రపతి సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్ అన్నారు.
ఫాక్ట్: కేవలం 1968 నుంచే (1967లో విడుదలైన సినిమాల నుంచి) సినిమాల్లో నటించే నటీనటులకు మరియు నిపుణులకు అవార్డులను ఇవ్వడం ప్రారంభించారు. కానీ, 1967లోనే రాష్ట్రపతిగా రాధాకృష్ణన్ పదవీకాలం ముగిసింది. పైగా, ఇప్పటివరకు ఎన్టీఆర్ తో సహాయ మరే ఇతర తెలుగు నటుడికి జాతీయ ఉత్తమ నటుడు అవార్డు దక్కలేదు. భగవద్గీత చదువుతున్నప్పుడల్లా తనకి ఎన్టీఆర్ స్వరూపమే కృష్ణుడిగా కనిపిస్తుందని రాధాకృష్ణన్ వ్యాఖ్యానించినట్లు కూడా ఆధారాలు లేవు. కావున పోస్టులో చేయబడ్డ క్లెయిమ్ తప్పు.
జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డులను ప్రధానం చేసే ‘Directorate of Film Festivals’ వెబ్‌సైట్ ప్రకారం, 1954 నుంచే సినిమాలకు జాతీయ అవార్డులను ఇవ్వడం ప్రారంభించినప్పటికీ కేవలం 1968 నుంచే (1967లో విడుదలైన సినిమాల నుంచి) చలనచిత్రాల్లో నటించే నటీనటులకు మరియు నిపుణులకు అవార్డులను ఇవ్వడం ప్రారంభించారు.
అయితే, 1967లోనే రాష్ట్రపతిగా సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్ పదవీకాలం ముగియడంతో, 1968 సంవత్సరంలో ప్రవేశపెట్టిన జాతీయ ఉత్తమ నటుడి అవార్డును అప్పటి రాష్ట్రపతి జాకీర్ హుస్సేన్ బెంగాలీ నటుడైన ఉత్తమ్ కుమార్‌కి ప్రధానం చేశారు.
పైగా, ‘Directorate of Film Festivals’ వెబ్‌సైట్లో ఇచ్చిన సమాచారం ప్రకారం, ఇప్పటివరకు ఎన్టీఆర్ తో సహాయ మరే ఇతర తెలుగు నటుడికి జాతీయ ఉత్తమ నటుడు అవార్డు దక్కలేదు. దీన్ని బట్టి ఎన్టీఆర్ సర్వేపల్లి రాధాకృష్ణన్ చేతుల మీదుగా జాతీయ ఉత్తమ నటుడి అవార్డుని తీసుకోలేదని కచ్చితంగా చెప్పవచ్చు. అయితే, రాధాకృష్ణన్ రాష్ట్రపతి అయిన తర్వాత చెన్నైలో జరిగిన ఒక కార్యక్రమంలో ఎన్టీఆర్‌ను కలిశారు, అయితే ఇక్కడ కూడా రాధాకృష్ణన్ వైరల్ పోస్టులో చెప్పబడిన వ్యాఖ్యలు చేసినట్లు తగిన ఆధారాలు లేవు.
చివరిగా, ఎన్టీఆర్‌కి ఎప్పుడూ జాతీయ ఉత్తమ నటుడి అవార్డు రాలేదు. భగవద్గీత చదువుతున్నప్పుడల్లా తనకి ఎన్టీఆర్ స్వరూపమే కృష్ణుడిగా కనిపిస్తుందని రాధాకృష్ణన్ వ్యాఖ్యానించినట్లు ఆధారాలు లేవు.


text:
ఆంధ్రప్రదేశ్ ఎన్నికలకు సంబంధించి ఇప్పుడు షేర్ అవుతున్న ఎగ్జిట్ పోల్స్ అన్ని ఫేక్, ఎగ్జిట్ పోల్స్‌పై ఇంకా నిషేధం కొనసాగుతూనే ఉంది - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 15, 2024
Update (15 May 2024):
ఆంధ్రప్రదేశ్ ఎన్నికలకు సంబంధించి జాతీయ మీడియా సంస్థల పేరుతో ఎగ్జిట్ పోల్స్ కూడా షేర్ అవుతున్నాయి. ఈ ప్రధాన సంస్థలు కూడా ఈ ఎన్నికల్లో వైసీపీ గెలుస్తుందని అంచనా వేసాయని అంటూ వీటిని చేస్తున్నారు. అలాగే ఈ ఎన్నికల్లో వైసీపీ గెలువబోతుందని, చంద్రబాబు నాయుడు మరియు పవన్ కళ్యాణ్ కూడా ఓడిపోతున్నారని ETV ఒక వార్త ప్రచురించినట్టు ఒక వీడియో కూడా షేర్ అవుతుంది.
ఐతే ఇంతకుముందు చెప్పినట్టు ఆంధ్రప్రదేశ్ కు సంబంధించి ఏ సంస్థ కూడా ఎగ్జిట్ పోల్స్ ను విడుదల చేయలేదు. ప్రస్తుతం ఇంకా దేశవ్యాప్తంగా ఎన్నికలు జరుగుతున్న నేపథ్యంలో ఎగ్జిట్ పోల్స్‌పై ఇంకా నిషేధం కొనసాగుతూనే ఉంది. చివరి దశ ఎన్నికలు ముగిసేవరకు ఎలాంటి ఎగ్జిట్ పోల్స్‌కు అనుమతి లేదు. కావున ప్రస్తుతం షేర్ అవుతున్నది ఫేక్ ఎగ్జిట్ పోల్స్ అని అర్ధం చేసుకోవచ్చు. అలాగే ETV పేరుతో షేర్ అవుతుంది కూడా ఒక ఫేక్ వీడియో. ఈ ఎన్నికల్లో వైసీపీ గెలువబోతుందని ETV ఎలాంటి వార్తను రిపోర్ట్ చేయలేదు.
Published (14 May 2024):
13 మే 2024న ఆంధ్రప్రదేశ్ అసెంబ్లీలోని 175 స్థానాలకు, 25 లోక్ సభ స్థానాలకు ఎన్నికలు ముగిశాయి. ఈ నేపథ్యంలోనే NTV టీడీపీ-బీజేపీ-జనసేన కూటమి ముందజలో ఉన్నట్లు, TV5 News వైసీపీ ముందజలో ఉన్నట్లు ఎగ్జిట్ పోల్స్ ఫలితాలు విడుదల చేశాయి అని చెప్తూ పలు ఫోటోలు సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతున్నాయి (ఇక్కడ, ఇక్కడ, ఇక్కడ & ఇక్కడ). ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: 2024 ఆంధ్రప్రదేశ్ అసెంబ్లీ ఎన్నికలకు సంబంధించి NTV, TV5 14 మే 2024 నాటికి ఎగ్జిట్ పోల్స్ విడుదల చేశాయి.
ఫాక్ట్(నిజం): భారత ఎన్నికల సంఘం (ECI) 19 ఏప్రిల్ 2024 నుండి ఉదయం 7 గంటల నుండి 01 జూన్ 2024 సాయంత్రం 6:30 గంటల వరకు ఎలాంటి ఎన్నికల సర్వే ఫలితాలు, ఎగ్జిట్ పోల్ ఫలితాలను ప్రసారం చేయడాన్ని నిషేధించింది. అంతేకాకుండా, 2024 ఆంధ్రప్రదేశ్ అసెంబ్లీ ఎన్నికలకు సంబంధించి 14 మే 2024 నాటికి NTV, TV5 ఎటువంటి ఎగ్జిట్ పోల్స్ విడుదల చేయలేదు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఎగ్జిట్ పోల్స్ ప్రచురణకు సంబంధించిన నియమాలు THE REPRESENTATION OF THE PEOPLE ACT, 1951 యొక్క సెక్షన్ 126A లో పొందుపరిచారు. దీనిలో ఉన్న నిబంధనల ప్రకారంగా, ఎన్నికల సంఘం వారు నోటిఫై చేసిన సమయంలో ఎగ్జిట్ పోల్స్ నిర్వహించడం కానీ వాటి ఫలితాలని బహిర్గతం చేయడం కానీ నిషిద్ధం అని తెలుస్తుంది.
పైన పేర్కొన్న చట్టపరమైన నిబంధనలకు అనుగుణంగా, ECI అన్ని రాష్ట్రాల్లో చివరి దశకు ఎన్నికలు ముగిసిన అరగంట వరకు ఎగ్జిట్ పోల్ ఫలితాలను ప్రచురించడాన్ని నిషేధించింది. 16 మార్చి 2024న ECI విడుదల చేసిన 2024 లోక్ సభ మరియు ఆంధ్రప్రదేశ్ సహా మూడు రాష్ట్రాల అసెంబ్లీ ఎన్నికల నోటిఫికేషన్ ప్రకారం, “ప్రజా ప్రాతినిధ్య చట్టం, 1951లోని సెక్షన్ 126A, నిర్ధిష్ట కాలంలో ఎగ్జిట్ పోల్ నిర్వహించడాన్ని మరియు దాని ఫలితాలను ప్రింట్ లేదా ఎలక్ట్రానిక్ మీడియా ద్వారా ప్రసారం చేయడాన్ని నిషేధిస్తుంది, అనగా. , మొదటి దశలో పోలింగ్ ప్రారంభానికి నిర్ణయించిన గంట నుండి అన్ని రాష్ట్రాల్లో చివరి దశ ఎన్నికల ముగింపు సమయం తర్వాత అరగంట వరకు. RP చట్టం, 1951లోని సెక్షన్ 126A యొక్క ఏదైనా ఉల్లంఘన రెండు సంవత్సరాల వరకు జైలు శిక్ష, జరిమానా లేదా రెండూ విధించబడుతుంది.”
ECI (ఎలక్షన్ కమిషన్ అఫ్ ఇండియా) నిబంధనల ప్రకారం దేశంలోని అన్ని లోక్ సభ స్థానాలకు పోలింగ్ ముగేసేవరకి ఎలాంటి ఎగ్జిట్ పోల్స్ విడుదల చేయడానికి వీలులేదు, అనగా 01 జూన్ 2024 సాయత్రం 06.30 గంటల వరకు ఎలాంటి ఎగ్జిట్ పోల్స్ విడుదల చేయడానికి వీలులేదు. వార్తా పత్రికలు కూడా భారతదేశ ఎన్నికల సంఘం (ECI ) 19 ఏప్రిల్ 2024 ఉదయం 7 గంటల నుండి 01 జూన్ 2024 సాయంత్రం 6:30 గంటల వరకు ఎగ్జిట్ పోల్స్ నిషేధించడాన్ని గురుంచి రిపోర్ట్ చేసాయి (ఇక్కడ & ఇక్కడ).
అంతేకాకుండా, 2024 ఆంధ్రప్రదేశ్ అసెంబ్లీ ఎన్నికలకు సంబంధించి 14 మే 2024 నాటికి ఈ వైరల్ ఎగ్జిట్ పోల్స్ ఫలితాలు NTV, TV5 సంస్థలు విడుదల చేశాయా? అని NTV, TV5 సంస్థలకు సంబంధించిన సోషల్ మీడియా అకౌంట్స్ లో వెతకగా, NTV( వెబ్సైటు, ఫేస్ బుక్, ట్విట్టర్, యూట్యూబ్, ఇంస్టాగ్రామ్) , TV5 (వెబ్సైటు, ఫేస్ బుక్, ట్విట్టర్, యూట్యూబ్, ఇంస్టాగ్రామ్) సంస్థలు ఎలాంటి ఎగ్జిట్ పోల్స్ విడుదల చేసినట్లు మాకు కనిపించలేదు.
చివరగా, 2024 ఆంధ్రప్రదేశ్ అసెంబ్లీ ఎన్నికలకు సంబంధించి 14 మే 2024 నాటికి NTV, TV5 ఎటువంటి ఎగ్జిట్ పోల్స్ విడుదల చేయలేదు, ఈ వైరల్ స్క్రీన్ షాట్స్ ఫేక్.


text:
పంచాయతీల్లో అందుబాటులో ఉండే అధికారుల సంఖ్య రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు పంచాయతీలకు బదలాయించిన అధికారాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
April 17, 2024
సగటున ఒక గ్రామంలో ఎంత మంది ప్రభుత్వ అధికారులు పని చేస్తారో, ఏయే డిపార్టుమెంట్‌లు పని చేస్తాయో, ఇవి పారదర్శకంగా పని చేయడానికి ప్రభుత్వం అమలు చేస్తున్న విధానాలకు సంబంధించిన సమాచారం సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతుంది (ఇక్కడ, ఇక్కడ & ఇక్కడ). ఒక గ్రామంలో వివిధ శాఖలకు చెందిన సుమారు 50 మంది పనిచేస్తారని, వీళ్ళంతా ప్రతి రోజు గ్రామ సచివాలయంలో సంతకాలు పెట్టి, వారి విధుల్లోకి పోవాలని, ఇవి పారదర్శకంగా పని చేసేలా ఉండడానికి  సిటిజన్ చార్టర్లు ఉండాలంటూ ఈ సమాచారం ద్వారా చెప్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: సగటున ఒక గ్రామంలో వివిధ శాఖలకు చెందిన సుమారు 50 ప్రభుత్వ అధికారులు పని చేస్తారు,  వీళ్ళంతా ప్రతి రోజు గ్రామ సచివాలయంలో సంతకాలు పెట్టి, వారి విధుల్లోకి పోవాలి, వీరు పారదర్శకంగా పని చేయడానికి సిటిజన్ చార్టర్లు ఉండాలి.
ఫాక్ట్(నిజం): పంచాయతీల జనాభా ఆధారంగా వార్డుల విభజన జరుగుతుంది గానీ అన్ని గ్రామాల్లో ఒకే సంఖ్యలో వార్డు సభ్యులు ఉండరు. అలాగే గ్రామాల్లో ఉండే అధికారులు అందుబాటులో ఉండాలనేది ఆయా రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల  నిర్ణయం. పాలనా వికేంద్రీకరణలో భాగంగా పంచాయాతీలకు బదలాయించిన అధికారాలపై ఈ సంఖ్య ఆధారపడి ఉంటుంది. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
పంచాయతీల్లో ఉండే ప్రభుత్వ యంత్రాంగానికి సంబంధించి ప్రస్తుతం షేర్ చేస్తున్న సమాచారం మంచి ఉద్దేశంతోనే షేర్ చేసిందే అయినా ఈ సమాచారంలో చెప్తున్నట్టు అన్ని గ్రామాల్లో కచ్చితంగా వైరల్ పోస్టులో ప్రస్తావించిన వివిధ శాఖలకు చెందిన అధికారులు ఉండాలని రూల్ లేదు. గ్రామాల్లో ఉండే ప్రజాప్రతినిధులు, ప్రభుత్వ ఉద్యోగులకు సంబంధించిన వివరాలు కింద చూద్దాం.
ముందుగా ఒక గ్రామంలోని జనాభా ప్రాతిపదికన ఆ గ్రామంలో వార్డుల విభజన జరుగుతుంది. ప్రతీ వార్డులో ఇంచుమించు సమాన సంఖ్యలో ఓటర్లు ఉండేలా వార్డులను విభజిస్తారు. ఐతే ఒక్కో గ్రామంలో ఒక జనాభా ఉంటుంది కాబట్టి అన్ని గ్రామాల్లో ఒకే సంఖ్యలో వార్డు సభ్యులు ఉండరు. ప్రతీ గ్రామంలో సర్పంచ్, ఉప సర్పంచ్ కచ్చితంగా ఉన్నప్పటికీ, వార్డు సభ్యుల సంఖ్యలో మాత్రం వ్యత్యాసం ఉంటుంది.
పంచాయతీల్లో ప్రభుత్వ అధికారులు:
అలాగే ప్రభుత్వ ఉద్యోగులకు సంబంధించి గ్రామాల్లో ఎంతమంది అధికారులు అందుబాటులో ఉండాలనేది ప్రభుత్వ నిర్ణయం. సాధారణంగా ప్రభుత్వం పంచాయతీలకు బదలాయించే అధికారాలపై ప్రభుత్వ ఉద్యోగుల సంఖ్య ఆధారపడి ఉంటుంది. పాలనా వికేంద్రీకరణలో భాగంగా పంచాయాతీల పరిధి, అధికారాలు పెంచినప్పుడు గ్రామాల్లో వివిధ ప్రభుత్వ శాఖలు  పని చేస్తాయి, అప్పుడు గ్రామ స్థాయిలో పని చేసే అధికారులు సంఖ్య పెరుగుతుంది. కాబట్టి గ్రామ స్థాయిలో ఎంత మంది అధికారులు ఉంటారనేది ఆయా రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు నిర్ణయం మీద ఆధారపడి ఉంటుంది.
ఉదాహారణకు తెలంగాణ ప్రభుత్వం 2018లో తీసుకొచ్చిన పంచాయత్ రాజ్ చట్టం ప్రకారం ఒక గ్రామ స్థాయిలో వివిధ డిపార్ట్‌మెంట్‌లకు చెందిన 17 మంది కార్యనిర్వాహకులు ఉండాలని పేర్కొంది. ఈ 17లో VRO, VRA కూడా ఉన్నారు. కాని ఆ తర్వాతి కాలంలో ఈ వ్యవస్థలను తెలంగాణ ప్రభుత్వం రద్దు చేసింది.
అదే విధంగా గతంలో చేసిన పలు అధ్యయనాల ప్రకారం కేరళ రాష్ట్రంలో సగటున ప్రతీ గ్రామ పంచాయతీల్లో 15 నుండి 22 మంది అధికారులు పని చేస్తున్నారు (ఇక్కడ & ఇక్కడ). దీన్నిబట్టి పంచాయతీల్లో ఉండే సిబ్బంది అనేది ఆయా ప్రభుత్వాల నిర్ణయంపై ఆధారపడి ఉంటుంది అని స్పష్టమవుతుంది.
కాగా వైరల్ పోస్టులో చెప్తున్నట్టు ఈ అధికారులందరు ప్రతీ రోజు గ్రామ సచివాలయంలో సంతకాలు చేయాలన్న నిబంధన ఏదీ లేదు. అధికారులు వారి వారి శాఖలకు రిపోర్ట్ చేస్తారు తప్ప, గ్రామ సచివాలయంలో కాదు. పైన పేర్కొన్న తెలంగాణ పంచాయత్ రాజ్ చట్టంలో ఐతే ఇలాంటి నిబందనేది లేదు. కాకపోతే తెలంగాణ చట్టం ప్రకారం ఈ అధికారులు అందరు గ్రామ సభలో పాల్గొనాలి.
సిటిజన్ చార్టర్:
ఇకపోతే ప్రభుత్వ వ్యవస్థల మరియు ప్రజల మధ్య సమన్వయం ఏర్పాటు చేసి, పారదర్శకత పెంచడానికి భారత ప్రభుత్వం 1997లోనే సిటిజన్ చార్టర్ వ్యవస్థను ప్రవేశపెట్టింది. ఆ తర్వాతి క్రమంలో పరిపాలనా సంస్కరణలలో భాగంగా అన్ని ప్రభుత్వ కార్యాలయాలలో దీనిని అమలు చేసారు. వివిధ హోదాలో ఉన్న ఉద్యోగుల వివరాలు, కార్యాలయంలో జరిగే పనులు, సంబంధిచిన అధికారుల వివరాలు, టైం టేబుల్, మొదలైన వివరాలతో ఒక సిటిజన్ చార్టర్‌ను ప్రతీ కార్యాలయంలో ఏర్పాటు చేసారు. ఈ సిటిజెన్ చార్టర్‌లకు చట్టబద్ధత లేనప్పటికీ, ఇవి అన్నీ ప్రభుత్వ కార్యాలయాలలో ఉంటాయి. ఇవి రెగ్యులర్‌గా అధికారులు లేదా టైంటేబుల్ మారినప్పుడు అప్డేట్ చేస్తారో లేదో అన్న విషయంపై సరైన సమాచారం అందుబాటులో లేదు.  కానీ సిటిజన్ చార్టర్ అనేవి అన్నీ ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో ఉంటాయి.
చివరగా, పంచాయతీల్లో అందుబాటులో ఉండే అధికారుల సంఖ్య రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు పంచాయతీలకు బదలాయించిన అధికారాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది


text:
పోస్ట్ లో చెప్పినట్టుగా జ్ఞానం విషయంలో ఒబామా అంబేద్కర్ ముందు తల దించుకుంటానని అనలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 16, 2019
అమెరికా మాజీ అధ్యక్షుడు బరాక్ ఒబామా జ్ఞానం విషయంలో అంబేద్కర్ ముందు తల దించుకుంటానని చెప్పినట్టుగా ఒక పోస్ట్ ని ఫేస్బుక్ లో కొంత మంది షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో విశ్లేషిద్ధాం.
క్లెయిమ్ (దావా): ఒబామా: “ప్రపంచ తలరాతలు మార్చగలిగే నేను జ్ఞానం విషయంలో ఎవరి ముందు అయిన తల దించాల్సి వస్తే అది ఒక డాక్టర్ బీ.ఆర్. అంబేద్కర్ ముందే..”
ఫాక్ట్ (నిజం):  పోస్ట్ లో ఉన్న వాఖ్యలను ఒబామా చేసినట్టుగా ఎక్కడా కూడా లేదు. 2010 లో పార్లమెంట్ లో ఇచ్చిన ప్రసంగంలో ఒబామా అంబేద్కర్ గురించి మాట్లాడాడు కానీ పోస్ట్ లో చెప్పిన వాఖ్యలు మాత్రం చేయలేదు. కావున పోస్ట్ లో చెప్పిన దాంట్లో నిజం లేదు.
పోస్ట్ లో చెప్పిన వాఖ్యాలను గూగుల్ లో వెతికితే, ఒబామా ఆ వాఖ్యలు చేసినట్టుగా ఎక్కడా  కూడా దొరకదు. అలానే, ఒబామా ఎప్పుడైనా అంబేద్కర్ గురించి మాట్లాడారా అని వెతికితే, 2010 లో ఒబామా భారత పార్లమెంట్ లో స్పీచ్ ఇచ్చినప్పుడు అంబేద్కర్ గురించి మాట్లాడారని తెలుస్తుంది. కానీ పోస్ట్ లో ఉన్న వాఖ్యలు మాత్రం చేయలేదు. పార్లమెంట్ లో మాట్లాడుతూ “దళితుడు అయిన అంబేద్కర్ తన శక్తి సామర్థ్యాలను ఉపయోగించి భారత రాజ్యాంగాన్ని రాసారు, అది ఇప్పుడు భారతీయులందరి హక్కులు కాపాడుతుంది” అని అన్నారు.
చివరగా, పోస్ట్ లో చెప్పినట్టుగా ఒబామా అంబేద్కర్ ముందు తల దించుకుంటానని అనలేదు.


text:
బరాక్ ఒబామా 2016 థాంక్స్ గివింగ్ విందు వీడియోని ఇప్పుడు తను హోటల్ సర్వర్ గా పనిచేస్తున్నట్టు షేర్ చేస్తున్నారు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
December 23, 2020
ప్రపంచ దేశాలను పాలించే అమెరికా కు అధ్యక్షుడిగా పని చేసిన ఒబామా, ఇప్పుడు తన కుటుంబ పోషణ కోసం సర్వర్ గా పనిచేస్తున్న విధానం చుడండంటూ షేర్ చేస్తున్న ఒక ఫోటో సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతుంది. ఆ పోస్టులో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం
క్లెయిమ్: కుటుంబ పోషణ కోసం బరాక్ ఒబామా హోటల్ లో సర్వర్ గా పనిచేస్తున్న దృశ్యం.
ఫాక్ట్ (నిజం): పోస్టులో షేర్ చేసిన ఈ ఫోటో 2016లో ఒబామా అధ్యక్ష పదవిలో ఆర్మీ ఆఫీసర్లకి ఇచ్చిన విందు కార్యక్రమంలో తీసినది. అమెరికా అధ్యక్ష పదవి ముగిసిన తరువాత ఒబామా కొన్ని వాల్ స్ట్రీట్ ఫర్మ్స లలో ఉపన్యాసాలు ఇచ్చాడు. 2020లో తను రాసిన ‘A Promised Land’ పుస్తకాన్ని ఒబామా విడుదల చేసాడు. అంతే కానీ, ఎక్కడా కూడా సర్వర్ గా చెయ్యలేదు. కావున, పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పు.
పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటోని రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేసి వెతికితే, ఇవే దృశ్యాలు కలిగిన వీడియోని  ‘ABC News’ ఛానల్ ‘28 నవంబర్ 2016’ నాడు తమ యూట్యూబ్ ఛానెల్లో పోస్ట్ చేసినట్టు తెలిసింది. ఆర్మీ రిటైర్డ్ ఆఫీసర్లకి ఇచ్చిన విందు కార్యక్రమంలో బరాక్ ఒబామా మరియు అతని కుటుంబం అతిధులకి వడ్డిస్తున్న దృశ్యాలు, అని వీడియో వివరణలో తెలిపారు.
‘AP Archive’ న్యూస్ ఛానల్ ఇవే దృశ్యాలు కలిగిన వీడియోని ‘28 నవంబర్ 2016’ నాడు తమ యూట్యూబ్ ఛానెల్లో పోస్ట్ చేసింది. వాషింగ్టన్ లో ‘24 నవంబర్ 2016’ నాడు ఆర్మీ రిటైర్డ్ ఆఫీసర్లకి ఇచ్చిన విందులో, ఒబామా మరియు అతని కుటుంబం ఆఫీసర్లకి విందు వడ్డిస్తున్న దృశ్యాలని ఈ వీడియో వివరణలో తెలిపారు. బరాక్ ఒబామా తన అమెరికా అధ్యక్ష పదవి ముగుస్తున్న నేపథ్యంలో, ఆర్మీ ఆఫీసర్లకి ఇలా థ్యాంక్స్ గివింగ్ విందు ఏర్పాటు చేసారు. ఇదే విషయం తెలుపుతూ అమెరికా జాతీయ న్యూస్ చానల్స్ రిపోర్ట్ చేసిన వీడియోలని ఇక్కడ, ఇక్కడ చూడవచ్చు. ఈ వివరాల ఆధారంగా పోస్టులో షేర్ చేసిన ఫోటో బరాక్ ఒబామా అమెరికా అధ్యక్ష పదవిలో ఉన్నప్పుడు తీసినది అని ఖచ్చితంగా చెప్పవచ్చు.
అమెరికా అధ్యక్ష పదవి ముగిసిన తరువాత బరాక్ ఒబామా కొన్ని వాల్ స్ట్రీట్ ఫర్మ్స లలో ఉపన్యాసాలు ఇచ్చాడు. అమెరికా అధ్యక్షుడిగా ఇచ్చిన చివరి స్పీచ్ లో తను రాజకీయాలకి దూరంగా ఉంటానని చెప్పినప్పటికీ, 2020 లో డోనాల్డ్ ట్రంప్ కరోన వైరస్ ని , అమెరికా ఆర్ధిక పరిస్థితులని హాండిల్  చేస్తున్న తీరుని ఒబామా విమర్శించారు. ఇటివలే, తను రాసిన ‘A Promised Land’ పుస్తకాన్ని ఒబామా విడుదల చేసాడు. అంతే కానీ, ఎక్కడా కూడా సర్వర్ గా చెయ్యలేదు
చివరగా, బరాక్ ఒబామా అమెరికా అధ్యక్ష పదవిలో ఇచ్చిన విందులో తీసిన ఫోటోని ఇటీవల  కుటుంబ పోషణ కొరకు ఒబామా హోటల్ సర్వర్ గా పనిచేస్తున్న దృశ్యాలుగా షేర్ చేస్తున్నారు.

created: December 23, 2020


text:
2004 అమెరికా-ఇరాక్ యుద్ధం వీడియోను ఇజ్రాయెల్ సైన్యం అల్-అక్సా మసీదును ఆధీనంలోకి తీసుకుంటున్నట్లు షేర్ చేస్తున్నారు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 19, 2021
ఇజ్రాయెల్ సైన్యం అల్-అక్సా మసీదుని తమ ఆధీనంలోకి తీసుకుంటున్న దృశ్యాలు, అంటూ సోషల్ మీడియాలో ఒక వీడియో షేర్ అవుతోంది. అంతేకాదు, పాలస్తీనా తో యుద్ధం ముగిసే సరకి తమ సైన్యం ఎంతవరకు వెళ్ళగలిగితే అక్కడివరకు కొత్త సరిహద్దు ఉంటుందని ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నేతనేహ్యు ప్రకటించినట్టు ఈ పోస్టులో చేస్తున్నారు. ఇందులో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ఇజ్రాయెల్ సైన్యం జెరూసలేం నగరంలోని అల్-అక్సా మసీదుని ఆధీనంలోకి తీసుకుంటున్న దృశ్యాలు.
ఫాక్ట్ (నిజం): పోస్టులో షేర్ చేసిన వీడియో, అమెరికా సైన్యం 2004లో  ఇరాక్ దేశంలోని అల్-అసకరి మసీదు పై జరిపిన రెయిడ్ దృశ్యాలని చూపిస్తుంది. 2004 ఇరాక్ యుద్ధంలో భాగంగా అమెరికా సైనికులు సమర్రా నగరంలోని గోల్డెన్ మసీదు (అల్-అసకరి మసీదుని గోల్డెన్ మసీదు అని కూడా పిలుస్తారు) పై రెయిడ్ నిర్వహించారు. ఈ వీడియోకి అల్-అక్సా మసీదు పై ఇజ్రాయిల్ సైన్యం ఇటీవల జరిపిన దాడులకి ఎటువంటి సంబంధం లేదు. కావున, పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పు.
పోస్టులో షేర్ చేసిన వీడియో యొక్క స్క్రీన్ షాట్లని రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేసి వెతికితే, ఇవే దృశ్యాలు కలిగిన వీడియోని ఒక యూట్యూబ్ యూసర్ 2014లో పోస్ట్ చేసినట్టు తెలిసింది. అమెరికా స్పెషల్ ఫోర్స్ దళాలు గోల్డెన్ మసీదు పై రెయిడ్ చేస్తున్న దృశ్యాలని ఈ వీడియో వివరణలో తెలిపారు. ఇదే వీడియోని మరొక యూసర్ యూట్యూబ్ లో షేర్ చేస్తూ, ఇరాక్ దేశంలోని అల్-అసకరి మసీదు (అల్-అసకరి మసీదుని గోల్డెన్ మసీదు అని కూడా పిలుస్తారు) పై అమెరికా దళాలు రెయిడ్ నిర్వహిస్తున్న దృశ్యాలని తెలిపారు.
ఈ వివరాల ఆధారంగా ఆ వీడియోకి సంబంధించిన పూర్తి వివరాల కోసం వెతకగా, యుద్ధ సమయాలలో చిత్రీకరించిన వీడియోలని మరియు మిలిటరీ సమాచారాన్ని రిపోర్ట్ చేసే ‘funker530’ వెబ్సైటు, ఇవే దృశ్యాలు కలిగిన వీడియోని  తమ యూట్యూబ్ ఛానెల్లో పబ్లిష్ చేసినట్టు తెలిసింది. ఈ వీడియోని “Historical US Special Forces Raid On Golden Mosque” అనే టైటిల్ తో ఆ యూట్యూబ్ ఛానల్ పబ్లిష్ చేసింది. 2004 ఇరాక్ యుద్ధంలో భాగంగా 36వ ఇరాకి కమెండో బెటాలియాన్ కి చెందిన అమెరికా సైనికులు సమర్రా నగరంలోని గోల్డెన్ మసీదు పై రెయిడ్ నిర్వహిస్తున్న దృశ్యాలని ఈ వీడియో వివరణలో తెలిపారు. ఈ వీడియోని ఇదే వివరణతో military-footage.com అనే వెబ్సైటు కూడా పబ్లిష్ చేసింది.
అమెరికా సైనికులు 2004 సంవత్సరంలో సమర్రా నగరంలోని గోల్డెన్ మసీదు పై జరిపిన రెయిడ్ గురించి The Guardian న్యూస్ సంస్థ రిపోర్ట్ చేసింది. ఆ న్యూస్ రిపోర్ట్ ని ఇక్కడ చూడవచ్చు. ఈ వివరాల ఆధారంగా పోస్టులో షేర్ చేసిన వీడియో జెరూసలేం నగరంలోని  అల్-అక్సా మసీదుకి సంబంధించింది కాదని ఖచ్చితంగా చెప్పవచ్చు.
పాలస్తీనా తో యుద్ధం ముగిసే సరకి ఇజ్రాయెల్ సైన్యం ఎంతవరకు వెళ్ళితే అక్కడివరకు కొత్త సరిహద్దు ఉంటుందని ఇజ్రాయిల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నేతనేహ్యు ప్రకటించారా అని అతని అధికారిక ట్విట్టర్ అకౌంట్లో వెతికితే, ఈ విషయాన్నీ ప్రకటిస్తూ బెంజమిన్ నేతనేహ్యు ఎటువంటి ట్వీట్ చేయలేదని తెలిసింది.
07 మే 2021 నాడు జెరూసలేం నగరంలోని అల్-అక్సా మసీదు ప్రాంగణంలో ఇజ్రాయెల్ పోలీసులు, పాలస్తీనా నిరసనకారుల మధ్య తీవ్ర ఘర్షణ చోటుచేసుకుంది. ఈ ఘర్షణలో 300లకు పైగా పాలస్తినియన్లు గాయపడినట్టు న్యూస్ ఆర్టికల్స్ రిపోర్ట్ చేసాయి. కాని, పోస్టులో షేర్ చేసిన వీడియోకి, అల్-అక్సా మసీదు ప్రాంగణంలో ఇటీవల చోటుచేసుకున్న ఘర్షణకి ఎటువంటి సంబంధం లేదు.
చివరగా, 2004 అమెరికా-ఇరాక్ యుద్ధానికి సంబంధించిన వీడియోని ఇజ్రాయిల్ సైన్యం అల్-అక్సా మసీదుని ఆధీనంలోకి తీసుకుంటున్న దృశ్యాలంటూ షేర్ చేస్తున్నారు.