text:
ఫోటో లో కనిపించే ‘మహిళ ఆకారంలోని పువ్వు’ ఉన్నట్లుగా ఎటువంటి ఆధారాలూ లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 24, 2019
ఫేస్బుక్ లో ఒక ఫోటో ని పెట్టి, ‘ఇది ఒక మహిళ ఆకారంలో ఉన్న ఒక పుష్పం, ఇది కేవలం 20 సంవత్సరాలలో ఒక్కసారి వికసిస్తుంది. ఈ పుష్పం కేరళ, పాలక్కాడు, అబ్బాల్హాబారా విల్లజ్.ఐట్ లో కనిపిస్తుంది, ఇది భగవంతుని యొక్క అద్భుతమైన సృష్టి. ఇది ప్రపంచంలోని గొప్పవింత. దయచేసి మీ అన్ని గ్రూప్ లకు పంపండి’ అని ప్రచారం చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో విశ్లేషిద్ధాం.
మహిళ ఆకారంలో ఉన్న పువ్వు ఫోటో.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఫోటో లో కనిపించే మహిళ ఆకారంలోని పువ్వు ఉన్నట్లుగా ఎటువంటి ఆధారాలూ లేవు . కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్ట్ లోని ఫోటోని క్రాప్ చేసి గూగుల్ రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ లో వెతకగా, అందులో ఉన్నది పువ్వు అని కొంతమంది, ఇంకొంతమంది అది ఒక ఫలం అని గత కొంత కాలంగా ఆరోపిస్తున్నట్లుగా తెలిసింది. ఇంటర్నెట్ లో వేరు వేరు చోట్ల  అలాంటి పువ్వుని ‘నారీలతా ఫ్లవర్’ అని సంభోదిస్తున్నారు. నిజంగా ఫొటోలో కనిపించే ఆకారంలో ‘నారీలతా ఫ్లవర్’ ఉందా అని వెతికినప్పుడు, ఆ విషయాన్ని ధృవీకరిస్తూ ఎటువంటి సమాచారం కూడా లభించలేదు. అలాంటి పువ్వు కి సంబంధించిన వార్త కనీసం 2009 నుండి ప్రచారం లో ఉంది. ఒక వేల అది నిజంగానే ఉంటే, దానిని వృక్షశాస్త్రజ్ఞులు ఇప్పటివరకే గమనించే వారు మరియు అందుకు సంబంధించిన సమాచారం కూడా ‘నేచర్ జర్నల్స్’ లో వచ్చి ఉండేది. కానీ, అలాంటిదేమీ జరగలేదు.
ఫొటోలో కనిపించే
ఆకారంలో పువ్వు కానీ, ఫలం కానీ లేదు అని చెప్పడానికి గల మరికొన్ని కారణాలు:
ఇదే విషయాన్ని వెల్లడిస్తూ ‘Snopes’ వారు ప్రచురించిన కథనాన్ని ఇక్కడ చదవవచ్చు.
చివరగా, ఫోటోలో కనిపించే ‘మహిళ ఆకారంలోని పువ్వు’ ఉన్నట్లుగా ఎటువంటి ఆధారాలూ లేవు.
ఏది ఫేక్, ఏది నిజం సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?

created: September 24, 2019


text:
శ్మశానవాటిక సేవలపై అసలు GST లేదు; 18 శాతం GST ఉన్నది శ్మశానవాటిక పనుల కాంట్రాక్టు మీద - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
July 21, 2022
“చచ్చేటపుడు కొంచెం ఆలోచించి చావండి. శ్మశాన సేవలపై కూడా 18 శాతం GST ఉందట!”, అని చెప్తూ ఒక పోస్ట్‌ని సోషల్ మీడియాలో కొంత మంది షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్‌లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: శ్మశానవాటిక సేవలపై 18 శాతం GST ఉంది.
ఫాక్ట్: శ్మశానవాటిక సేవలపై 18 శాతం GST లేదు. అంత్యక్రియలు, ఖననం, శ్మశానవాటిక లేదా మార్చురీ సేవలపై GSTనే లేదు. 18 శాతం GST ఉన్నది శ్మశానవాటిక పనుల కాంట్రాక్టు మీద. ఇదే విషయం ‘ప్రెస్ ఇన్ఫర్మేషన్ బ్యూరో’ వారు కూడా తెలిపారు. కావున, పోస్ట్‌లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్ట్‌లోని విషయం గురించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, 29 జూన్ 2022న జరిగిన GST కౌన్సిల్ సమావేశంలో శ్మశానవాటిక పనుల కాంట్రాక్టు మీద GSTని 12 శాతం నుండి 18 శాతానికి  మార్చినట్టు తెలిసింది. శ్మశానవాటిక సేవలపై 18 శాతం GST విధించినట్టు ఎక్కడా ఎటువంటి అధికారిక సమాచారం లేదు.
సెంట్రల్ జీఎస్‌టీ చట్టంలోని ‘షెడ్యూల్ III’లో అంత్యక్రియలు, ఖననం, శ్మశానవాటిక లేదా మార్చురీ సేవలపై అసలు GST వర్తించదని ఉన్నట్టు చూడవచ్చు. ఎందుకంటే వాటిని వస్తువుల సరఫరా లేదా సేవల సరఫరా లాగా పరిగణించరు.
శ్మశానవాటిక సేవలపై GST వర్తించదని చెప్తూ ‘ప్రెస్ ఇన్ఫర్మేషన్ బ్యూరో’ వారు కూడా ట్వీట్ చేసారు. ఆ ట్వీట్‌ని ఇక్కడ చూడవచ్చు.
Claim: There will be 18% GST on Crematorium Services.#PIBFactCheck
▶This claim is #Misleading.
▶There is no GST on funeral, burial, crematorium, or mortuary services.
▶In this reference GST @ 18% is only applicable for work contracts and not the services. pic.twitter.com/7HE2MPMs1s
చివరగా, శ్మశానవాటిక సేవలపై 18 శాతం GSTనే లేదు. 18 శాతం GST ఉన్నది శ్మశానవాటిక పనుల కాంట్రాక్టు మీద.

source: news-factly

license: Creative Commons - Attribution - https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

author: Sai Krishna Muthyanolla


text:
టిప్పు సుల్తాన్ జీవిత చరిత్ర ఆధారంగా షారుఖ్ ఖాన్ సినిమా తీస్తున్నట్లు ఎటువంటి సమాచారం లేదు. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 6, 2020
టిప్పు సుల్తాన్ జీవిత చరిత్ర ఆధారంగా షారుఖ్ ఖాన్ సినిమా తీస్తున్నాడని, ఆ సినిమాని బాయ్ కాట్ చేయాలని కొంతమంది సోషల్ మీడియా లో పోస్టులు పెడ్తున్నారు. కానీ, FACTLY విశ్లేషణ లో షారుఖ్ ఖాన్ టిప్పు సుల్తాన్ జీవిత కథ ఆధారంగా సినిమా తీస్తున్నట్లుగా సమాచారమేమీ లభించలేదు. అంతేకాదు, పోస్టులోని టిప్పు సుల్తాన్ అవతారంలో ఉన్న షారుఖ్ ఫోటో ఒక అభిమాని రూపొందించిన ట్రైలర్ లో చూడవొచ్చు. ఆ ట్రైలర్ (ఆర్కైవ్డ్) మొదట్లో అది కేవలం వినోదం కోసం రూపొందించిందే అని, దానిని యూట్యూబ్ లో లభించిన అనేక వీడియో క్లిప్స్ ఆధారంగా తయారు చేసారని ఒక వివరణ ఉంది.
సోర్సెస్:
క్లెయిమ్: ఫేస్బుక్ పోస్ట్ (ఆర్కైవ్డ్)
ఫాక్ట్:
1. యూట్యూబ్ వీడియో – https://www.youtube.com/watch?v=U6qDdr-xKA4 (ఆర్కైవ్డ్)
‘మీకు తెలుసా’  సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?


text:
రెండు కంటే ఎక్కువ పెళ్లిళ్లు చేసుకున్న వారిని ఎన్నికల్లో పోటీకి అనర్హులుగా గుర్తించేలా కేంద్ర ప్రభుత్వం చట్టం తెస్తున్నట్టు ఎటువంటి సమాచారం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
May 19, 2022
‘రెండు పెళ్ళిళ్ళ కంటే ఎక్కువ పెళ్లిళ్లు చేసుకుంటే ఎన్నికల్లో పోటీ చేసేందుకు అనర్హులుగా పరిగణించే విధంగా’, వచ్చే పార్లమెంట్ సమావేశాల్లో బిల్లును ప్రవేశపెట్టబోతున్నట్టు కేంద్ర మంత్రి స్మ్రితి ఇరానీ ప్రకటించినట్టు చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా ఆ విషయానికి సంబంధించి నిజమేంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: రెండు పెళ్లిళ్ల కంటే ఎక్కువ పెళ్ళిళ్ళు చేసుకుంటే ఎన్నికల్లో పోటీ చేసేందుకు అనర్హులుగా పరిగణించే విధంగా బిల్లు తీసుకురాబోతున్నాం – స్మ్రితి ఇరానీ.
ఫాక్ట్(నిజం): రెండు కంటే ఎక్కువ పెళ్లిళ్లు చేసుకుంటే ఎన్నికల్లో పోటీ చేసేందుకు అనర్హులుగా గుర్తించేలా కేంద్ర మంత్రి స్మ్రితి ఇరానీ వ్యాఖ్యానించినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. ఒకవేళ ఆమె నిజంగానే ఇలా వ్యాఖ్యానించి ఉంటే, మీడియా సంస్థలు రిపోర్ట్ చేసి ఉండేవి, కానీ ఇలాంటి వార్తా కథనాలేవి మాకు లభించలేదు. చాలా రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు స్థానిక సంస్థల ఎన్నికలలో (పంచాయతీ తదితర) ఇద్దరికన్నా ఎక్కువ పిల్లలు ఉన్నవారిని ఎన్నికల్లో పోటీకి అనర్హులుగా గుర్తించే చట్టాలు చేసాయి. కాని పెళ్లిళ్లను ఎన్నికలకు ముడిపెడుతూ ఏ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం కూడా చట్టాలు చేయలేదు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
స్మ్రితి ఇరానీ ఈ వ్యాఖ్యలు చేసిందా?
రెండు కంటే ఎక్కువ పెళ్లిళ్లు చేసుకుంటే ఎన్నికల్లో పోటీ చేసేందుకు అనర్హులుగా గుర్తించేలా కేంద్ర మంత్రి స్మ్రితి ఇరానీ వ్యాఖ్యానించినట్టు ఎటువంటి కథనాలు లేవు. ఒకవేళ ఆమె నిజంగానే ఇలా వ్యాఖ్యానించి ఉంటే మీడియా సంస్థలు రిపోర్ట్ చేసి ఉండేవి, కానీ ఇలాంటి వార్తా కథనాలేవి మాకు లభించలేదు.
ప్రస్తుత చట్టాలు ఎం చెప్తున్నాయి:
సాధారణంగా ఎన్నికల్లో పోటీ చేయడం అనేది రాజ్యాంగం ద్వారా దేశ పౌరులకు సంక్రమించించిన హక్కు. ఎన్నికల్లో ఎవరైనా పోటీ చేయవచ్చు. ఐతే పోస్టులో చెప్తున్నట్టు ఈ హక్కుకు కొన్ని షరతులు నిర్దేశించాలంటే ముందుగా రాజ్యాంగ సవరణ చేయాల్సి ఉంటుంది. కాని ప్రస్తుతం కేంద్ర ప్రభుత్వం ఈ అంశంపై రాజ్యంగ సవరణ చేయబోతున్నట్టు ఎటువంటి సమాచారం లేదు, పైగా ఈ అంశంపై రాజకీయంగా చర్చలు జరుగుతున్నట్టు కూడా ఎటువంటి కథనాలు లేవు.
ఎన్నికలకు సంబంధించి రూపొందించిన Representation of People Act, 1951లోని  సెక్షన్ 8 (3) ప్రకారం, ఒక వ్యక్తి ఏదైనా నేరానికి పాల్పడి, 2 సంవత్సరాలు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ జైలు శిక్ష అనుభవించినట్లయితే, ఆ వ్యక్తి ఆరు సంవత్సరాల వరకు ఎన్నికల్లో పోటీ చేయడానికి అనర్హుడు.
భారత చట్టాల ప్రకారం రెండో పెళ్లిళ్లు చేసుకోవడం క్రిమినల్ నేరం, ఇలా చేయడం ద్వారా ఏడు సంవత్సరాల శిక్ష కూడా పడే అవకాశం ఉంది. కాబట్టి  పైన చెప్పినట్టు (RPI, 1951) రెండో పెళ్లి నేరం రుజువై జైలు శిక్ష అనుభవించిన వారు సహజంగానే ఆరు సంవత్సరాల వరకు ఎన్నికల్లో పోటి చేయడానికి అనర్హులు.
ఐతే మొదటి వివాహం నుండి న్యాయపరంగా (విడాకులు) బయటికి వచ్చేసిన వారు మళ్ళీ పెళ్లి చేసుకోవచ్చు, అది న్యాయపరంగా చెల్లుతుంది. అలాంటప్పుడు వారు ఎన్నికల్లో పోటీ  చేయవచ్చు, వారికీ ఎలాంటి అభ్యంతరం లేదు.
ఎన్నికల్లో పోటీ చేసేందుకు అనర్హులుగా గుర్తించే పలు రాష్ట్ర ప్రభుత్వ చట్టాలు :
సాధారణంగా రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు చేసే పంచాయతీరాజ్ చట్టాలలో ఎన్నికల్లో పోటీ చేసే వారికి సంబంధించి కొన్ని అర్హతలను నిర్దేశించి, ఆ అర్హతలు లేనివారికి ఎన్నికల్లో పోటీ చేసే అవకాశం కల్పించకుండా చట్టాలను రూపొందిస్తారు. ఇద్దరికి మించి పిల్లల్లు ఉన్నా, కనీస విద్యార్హతలు లేకున్నా మొదలైన షరతులను రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు పంచాయతీరాజ్ చట్టాలలో పేర్కొంటారు.
ఉదాహారణకు తెలంగాణ ప్రభుత్వం 2018లో తీసుకొచ్చిన కొత్త పంచాయతీరాజ్ చట్టంలో ఇద్దరికన్నా ఎక్కువ పిల్లలున్న వారిని ఎన్నికల్లో పోటీ చేసేందుకు అనర్హులుగా గుర్తించింది. జనాభా నియంత్రణ ఉద్దేశంతో మాత్రమే ఈ నిబంధనను తీసుకోస్తారే తప్ప వేరే ఉద్దేశమేమి ఉండదు.
ఐతే పెళ్లిళ్లను ఎన్నికల్లో పోటీకి ముడిపెడుతూ రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు చట్టాలు చేసినట్టు కూడా ఎటువంటి సమాచారం లేదు.
చివరగా, రెండు కంటే ఎక్కువ పెళ్లిళ్లు చేసుకున్న వారిని ఎన్నికల్లో పోటీకి అనర్హులుగా గుర్తించేలా కేంద్ర ప్రభుత్వం చట్టం తెస్తున్నట్టు ఎటువంటి సమాచారం లేదు.


text:
‘ముహమ్మద్ ముస్తాక్ ఖాన్’ అనే పేరుతో కర్ణాటక హైకోర్టులో న్యాయమూర్తి ఎవరూ లేరు; పోస్ట్‌లోనిది ఫేక్ తీర్పు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 17, 2022
కర్ణాటకలో ప్రస్తుతం హిజాబ్ గురించి జరుగుతన్న ఘటనల నేపథ్యంలో ఒక పోస్ట్‌ని సోషల్ మీడియాలో కొంత మంది షేర్ చేస్తున్నారు. “హిజాబ్‌పై కర్ణాటక హైకోర్టు పెద్ద బెంచ్ తన తీర్పును ఇచ్చింది, ముస్లిం బాలికలు పాఠశాల దుస్తులలో మాత్రమే పాఠశాలకు రావాలని,….., ఒక అమ్మాయి అలా చేయని పక్షంలో, ఏ కారణం చెప్పకుండానే ఆమె పేరును కత్తిరించి ఇంటికి పంపే హక్కు పాఠశాలకు ఉంటుంది, దీని కోసం ఏ కోర్టులోనూ తదుపరి అప్పీలు చేయలేము,….., ఈ తీర్పును ఇచ్చిన న్యాయమూర్తి స్వయంగా ముస్లిం, అతని పేరు ముహమ్మద్ ముస్తాక్ ఖాన్……”, అని పోస్ట్‌లో రాస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్‌లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: హిజాబ్‌పై కర్ణాటక హైకోర్టు న్యాయమూర్తి ముహమ్మద్ ముస్తాక్ ఖాన్ ఇచ్చిన తీర్పు.
ఫాక్ట్: తరగతి గదుల్లో మతపరమైన దుస్తులు ధరించకూడదని చెప్తూ కర్నాటక హైకోర్టు త్రిసభ్య బెంచీ (ప్రధాన న్యాయమూర్తి రీతూ రాజ్ అవస్తీ మరియు న్యాయమూర్తులు కృష్ణ ఎస్.దీక్షిత్, ఖాజీ జైబున్నీసా మొహియుద్దీన్) హిజాబ్ కేసులో మధ్యంతర ఉత్తర్వులు ఇచ్చింది. అయితే, అది తుది తీర్పు కాదు. కేసు తదుపరి విచారణ జరుగుతోంది. కర్ణాటక హైకోర్టులో మహ్మద్ గుస్తాఖ్ ఖాన్ పేరుతో న్యాయమూర్తి ఎవరూ లేరు. అంతేకాదు, మధ్యంతర ఉత్తర్వులను పాటించడంలో విఫలమైన విద్యార్థుల నమోదును రద్దు చేయడానికి పాఠశాల యాజమాన్యానికి కోర్టు అధికారం ఇవ్వలేదు. అలాగే, ఉత్తర్వులపై విద్యార్థులు తదుపరి అపీలు చేయలేరనే పోస్ట్‌లోని వాదన పౌరుల రాజ్యాంగ హక్కుకు విరుద్ధం. కావున పోస్ట్‌లో చెప్పింది తప్పు.
తాజాగా కర్ణాటకలో జరుగుతున్న హిజాబ్ అనుకూల మరియు వ్యతిరేఖ ఘటనల నేపథ్యంలో కర్ణాటక హైకోర్టు హిజాబ్ కేసులో మధ్యంతర ఉత్తర్వులు ఇచ్చింది. ఈ విషయంలో కోర్టు తుది తీర్పు ఇచ్చేంత వరకు కాలేజీ యూనిఫాం కాకుండా తరగతి గదుల్లో మతపరమైన దుస్తులు ధరించకూడదని తెలిపింది.
హిజాబ్ కేసులో ప్రస్తుతానికి కర్ణాటక హైకోర్టు కేవలం మధ్యంతర ఉత్తర్వులు మాత్రమే ఇచ్చింది. పెద్ద బెంచీ ద్వారా ఈ కేసు తదుపరి విచారణ 15 ఫిబ్రవరి 2022న తిరిగి ప్రారంభమయ్యి, ప్రస్తుతం కొనసాగుతుంది. మధ్యంతర ఉత్తర్వులను 10 ఫిబ్రవరి 2022న కర్ణాటక హైకోర్టు త్రిసభ్య బెంచీ (ప్రధాన న్యాయమూర్తి రీతూ రాజ్ అవస్తీ మరియు న్యాయమూర్తులు కృష్ణ ఎస్.దీక్షిత్, ఖాజీ జైబున్నీసా మొహియుద్దీన్) ఇచ్చింది. హిజాబ్ కేసులో ముహమ్మద్ ముస్తాక్ ఖాన్ అనే పేరుతో న్యాయమూర్తి ఎవరూ లేరు. అసలు కర్ణాటక హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి మరియు ఇతర న్యాయమూర్తుల లిస్టులోనే ఆ పేరుతో ఎవరూ లేరు.
అంతేకాకుండా, పోస్ట్‌లో చెప్పినట్టు మధ్యంతర ఉత్తర్వులను పాటించడంలో విఫలమైన విద్యార్థుల నమోదును రద్దు చేయడానికి పాఠశాల యాజమాన్యానికి కోర్టు అధికారం ఇవ్వలేదు. అలాగే, ఉత్తర్వులపై విద్యార్థులు తదుపరి అపీలు చేయలేరనే పోస్ట్‌లోని వాదన పౌరుల రాజ్యాంగ హక్కుకు విరుద్ధం. ఈ కేసు ప్రాథమిక హక్కు అయిన మతపరమైన స్వేచ్ఛకు సంబంధించింది కాబట్టి, బాధిత పౌరుడు దేశంలో అత్యున్నత న్యాయస్థానమైన సుప్రీం కోర్టులో అప్పీలు చేయవచ్చు.
చివరగా, ‘ముహమ్మద్ ముస్తాక్ ఖాన్’ అనే పేరుతో కర్ణాటక హైకోర్టులో న్యాయమూర్తి ఎవరూ లేరు. పోస్ట్‌లో హిజాబ్ గురించి ఉన్నది ఫేక్ తీర్పు. అలాంటి తీర్పును కర్ణాటక హైకోర్టు ఇవ్వలేదు.

created: February 17, 2022


text:
‘కన్య ధాన్ యోజన’ పేరు తో ఎటువంటి ‘LIC’ స్కీం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
November 22, 2019
‘LIC – కన్య ధాన్ యోజన’ పథకం లో రోజుకి 75 రూపాయలు కడితే 27 లక్షల బెనిఫిట్ పొందవొచ్చని చెప్తూ ఒక పోస్ట్ ని సోషల్ మీడియాలో చాలా మంది షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో విశ్లేషిద్ధాం.
‘LIC – కన్య ధాన్ యోజన’ పథకం లో రోజుకి 75 రూపాయలు కడితే 27 లక్షల బెనిఫిట్.
ఫాక్ట్ (నిజం): ‘కన్య ధాన్ యోజన’ పేరు తో అసలు ఎటువంటి ‘LIC’ స్కీం లేదు. ‘Zee News’ మరియు ‘Jansatta’ వార్తాసంస్థలు కూడా ‘కన్య ధాన్ యోజన’ పేరుతో కూడా ఎటువంటి ‘LIC’ స్కీం లేదని ఆర్టికల్స్ ప్రచురించాయి. కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
‘కన్య ధాన్ యోజన’ పేరుతో ‘LIC’ వెబ్ సైట్ లో వెతకగా, ఆ పేరుతో ఎటువంటి ‘LIC’ స్కీం లేదని తెలుస్తుంది. ‘Zee News’ మరియు ‘Jansatta’ వార్తాసంస్థలు కూడా ‘కన్య ధాన్ యోజన’ పేరుతో కూడా ఎటువంటి ‘LIC’ స్కీం లేదని ఆర్టికల్స్ ప్రచురించినట్టుగా చూడవొచ్చు.
‘Jansatta’ ఆర్టికల్ లో ‘LIC’ వారి ‘జీవన్ లక్ష్యా’ స్కీం ని కొందరు ‘కన్య ధాన్ యోజన’ పేరుతో ప్రజలకు అమ్ముతున్నారని ఒక ‘LIC’ అధికారి చెప్పినట్టు ఉంటుంది. కావున, కనీసం ‘జీవన్ లక్ష్యా’ స్కీం లో అయిన రోజుకు 75 రూపాయలు కడితే 27 లక్షల రూపాయలు వస్తాయో చూద్దాం.
‘LIC’ వెబ్ సైట్ లో ఉన్న ‘Premium Calculator’ ద్వారా ‘జీవన్ లక్ష్యా’ స్కీం లో 27 లక్షల రూపాయలు (‘Sum Assured’ – కచ్చితంగా వచ్చేవి) రావాలంటే నెలకు ఎంత కట్టాలో లెక్కిస్తే, సుమారు 9,600 రూపాయలు కట్టాలని వస్తుంది (25 సంవత్సరాల ప్లాన్ వ్యవధి కి 22 సంవత్సరాలు కట్టాలి). అంటే, రోజుకి సుమారు 320 రూపాయలు కట్టాలి. ‘జీవన్ లక్ష్యా’ లో వేరే బెనిఫిట్స్ కూడా ఉంటాయి, కానీ ‘Sum Assured’ డబ్బులు మాత్రం కచ్చితంగా వస్తాయి.
అంతేకాదు, ప్రీమియం కట్టే వారి వయస్సు మరియు ప్లాన్ వ్యవధి బట్టి ప్రీమియం రేట్లు మారుతాయి. అవి ఎలా మారుతాయో కింద టేబుల్ లో చూడవొచ్చు.
‘LIC’ వారి ‘జీవన్ లక్ష్యా’ స్కీం గురించి మరింత సమాచారం కోసం ఇక్కడ చదవొచ్చు.
చివరగా, ‘కన్య ధాన్ యోజన’ పేరు తో ఎటువంటి ‘LIC’ స్కీం లేదు.
ఏది ఫేక్, ఏది నిజం సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?

created: November 22, 2019


text:
SIMI ఉగ్రవాది అబ్దుల్లా ధానిష్ అరెస్ట్ కి కొత్త వ్యవసాయ చట్టాలకు వ్యతిరేకంగా జరుగుతున్న రైతుల నిరసనలకు ఎటువంటి సంబంధంలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
December 10, 2020
19 ఏళ్ల నుండి వెతుకుతున్న అలీఘర్ పేలుళ్ళ సూత్రదారి అయిన SIMI ఉగ్రవాది అబ్దుల్లా ధానిష్ ఇప్పుడు ఢిల్లీ లో జరుగుతున్న రైతుల ఆందోళనల్లో దొరికాడని చేప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: 19 ఏళ్ల నుండి వెతుకుతున్న అహ్మదాబాద్ పేలుళ్ళ సూత్రదారి అయిన SIMI ఉగ్రవాది అబ్దుల్లా ధానిష్ ఇప్పుడు ఢిల్లీ లో జరుగుతున్న రైతుల ఆందోళనల్లో దొరికాడు.
ఫాక్ట్(నిజం): SIMI ఉగ్రవాది అయిన అబ్దుల్లా ధానిష్ అరెస్ట్ కి సంబంధించి ఢిల్లీ పోలీస్ స్పెషల్ సెల్ విడుదల చేసిన ప్రెస్ రిలీజ్ లో గాని, ఈ వార్తని ప్రచురించిన వార్తా కథనాల్లో మరియు న్యూస్ వీడియోల్లో  గాని ఎక్కడా కూడా ఇతనిని వ్యవసాయ చట్టాలకు వ్యతిరేకంగా జరుగుతున్న రైతుల ఆందోళనల్లో పాల్గొన్నప్పుడు పట్టుకున్నట్టు తెలుపలేదు. దీన్నిబట్టి ఇతని అరెస్ట్ కి రైతుల నిరసనలకు ఎటువంటి సంబంధంలేదని చెప్పొచ్చు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
ఈ విషయం గురించి మరింత సమాచారం కొరకు గూగుల్ లో వెతకగా ఉగ్రవాది అబ్దుల్లా ధానిష్ ను ఢిల్లీ పోలీసులు పట్టుకున్న వార్తకి సంబంధించి చాలా వార్తా కథనాలు మాకు కనిపించాయి. అలాంటి ఒక వార్తా కథనం ప్రకారం అహ్మదాబాద్ పేలుళ్ళ సూత్రదారి నిషేదిత ఉగ్రవాద సంస్థ అయిన SIMI (Students Islamic Movement of India) కి చెందిన అబ్దుల్లా ధానిష్ ని ఢిల్లీ పోలీస్ కి చెందిన స్పెషల్ సెల్ 05 డిసెంబర్ 2020న అరెస్ట్ చేసినట్టు తెలిసింది. ఒక సంవత్సరం ముందు నుండి ఉత్తర ప్రదేశ్ మరియు ఢిల్లీలో అబ్దుల్లా ధానిష్ కదలికలని ట్రాక్ చేసి పట్టుకున్నట్టు స్పెషల్ సెల్ కి చెందిన అత్తర్ సింగ్ మీడియాకి తెలిపినట్టు ఈ కథనంలో చూడొచ్చు. ఐతే ఈ కథనంలో ఎక్కడా కూడా అబ్దుల్లా ధానిష్ ఇప్పుడు జరుగుతున్న రైతుల నిరసనల్లో పాల్గొంట్టు దొరికినట్టు లేదు. ఇదే విషయం తెలుపుతున్న మరొక వార్తా కథనం ఇక్కడ చదవొచ్చు.
ఈ వార్తా కథనం ఆధారంగా ఢిల్లీ పోలీస్ అధికారిక వెబ్సైటులో వెతకగా ధానిష్ అరెస్ట్ కి సంబంధించి పోలీస్ విడుదల చేసిన ప్రెస్ రిలీజ్ మాకు కనిపించింది. ఈ ప్రెస్ రిలీజ్ కూడా ఎక్కడా ధానిష్ రైతుల నిరసనల్లో పాల్గొంటు పట్టుబడ్డాడని చెప్పలేదు.
దీనికి సంబంధించిన న్యూస్ వీడియో లో కూడా ఎక్కడా ధానిష్ ని వ్యవసాయ చట్టాలకు వ్యతిరేకంగా జరుగుతున్న రైతుల ఆందోనల్లో పాల్గొన్నప్పుడు పట్టుబడ్డాడని చెప్పలేదు, ఈ అరెస్ట్ కి సంబంధించిన మరొక న్యూస్ వీడియో ఇక్కడ చూడొచ్చు. వీటన్నిటి బట్టి SIMI ఉగ్రవాది ధానిష్ కి ఇప్పుడు జరుగుతున్న రైతుల నిరసనలకు ఎటువంటి సంబంధంలేదని కచ్చితంగా చెప్పొచ్చు.
కేంద్ర ప్రభుత్వం కొత్తగా తెసుకొచ్చిన వ్యవసాయ చట్టాలకి వ్యతిరేకంగా రైతులు చేస్తున్న ఆందోళన నేపధ్యంలో ఇలాంటి తప్పుదోవ పట్టించే పోస్టులు సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ చేస్తున్నారు.
చివరగా, SIMI ఉగ్రవాది అబ్దుల్లా ధానిష్ అరెస్ట్ కి రైతుల నిరసనలకు ఎటువంటి సంబంధంలేదు.

created: December 10, 2020


text:
బీహార్‌లోని గోపాల్‌గంజ్‌లో అమ్మాయిపై కత్తితో దాడి చేసిన ఘటనలో లవ్ జిహాద్ కోణం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
December 27, 2021
బీహార్ రాష్ట్రంలోని గోపాల్‌గంజ్ ప్రాంతంలో లవ్ జిహాద్ నేపథ్యంలో ఒక ముస్లిం యువకుడు హిందూ అమ్మాయిని కత్తితో పొడిచి చంపాడంటూ, రోడ్డుపై అమ్మాయిని కత్తితో పొడుస్తున్న వీడియోని షేర్ చేసిన పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా ఆ ఘటనకి సంబంధించి నిజమేంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: బీహార్ రాష్ట్రంలోని గోపాల్‌గంజ్ ప్రాంతంలో లవ్ జిహాద్ నేపథ్యంలో ముస్లిం యువకుడు హిందూ అమ్మాయిని కత్తితో పొడిచి చంపిన వీడియో.
ఫాక్ట్ (నిజం): బీహార్ రాష్ట్రంలోని గోపాల్‌గంజ్ జిల్లా మంఝాగర్ పోలీస్ స్టేషన్ పరిధిలో జరిగిన ఈ ఘటనలో లవ్ జిహాద్ కోణం లేదు. ఈ ఘటనకు సంబంధించి నిందితుడు,  బాధితురాలు ఇద్దరు ఒకే మతానికి చెందినవారు. ఇదే విషయం మంఝాగర్ పోలీస్ సిబ్బంది స్పష్టం చేసారు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఈ ఘటన బీహార్ రాష్ట్రంలోని గోపాల్‌గంజ్ జిల్లా మంఝాగర్ పోలీస్ స్టేషన్ పరిధిలో జరిగింది, ఈ నెల 19న సోషల్ జస్టిస్ ఆర్మీ అఫ్ ఇండియా అనే స్వచంధ సంస్థ తమ ట్విట్టర్‌లో షేర్ చేయడం ద్వారా వెలుగులోకి వచ్చింది.
ఐతే ఈ ఘటనకు సంబంధించి ‘గోపాల్‌గంజ్ జిల్లా మంఝాగర్ పోలీస్ స్టేషన్ పరిధిలో ప్రతాపూర్ గ్రామానికి చెందిన అష్రఫ్ అలీ కుమారుడైన గుడ్డా అనే యువకుడు 8వ తరగతి చదువుతున్న అమ్మయిని ఎనిమిది సార్లు కత్తితో పొడిచినట్టు, ఆ యువకుడు తరచూ ఆ అమ్మయిని వేధిస్తుండేవాడని’ అంటూ అనేక వార్తా సంస్థలు ఈ వీడియోని రిపోర్ట్ చేసాయి. ఈ వార్తా కథనాలు ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు.
ఐతే ఏ ఒక్క వార్తా సంస్థ కూడా ఈ ఘటనలో బాధితురాలు పేరుగాని, లేక ఆమె హిందూ అని రిపోర్ట్ చేయలేదు. ఈ విషయంపై స్పష్టత కోసం మేము మంఝాగర్ పోలీసులతో సంప్రదించగా ఈ ఘటనలో లవ్ జిహాద్ కోణం లేదని, ఘటనకు సంబంధించి నిందితుడు మరియు బాధితురాలు ఇద్దరు ఒకే మతానికి చెందినవారని స్పష్టం చేసారు. అలాగే  ఈ దాడిలో గాయపడ్డ అమ్మాయి చనిపోయినట్టు కూడా ఎటువంటి రిపోర్ట్స్ లేవు.
చివరగా, బీహార్‌లోని గోపాల్‌గంజ్‌లో అమ్మాయిపై కత్తితో దాడి చేసిన ఘటనలో లవ్ జిహాద్ కోణం లేదు.

created: December 27, 2021


text:
ఉదయపూర్‌లో జరిగిన వివాహిత ప్రేమకథకు సంబంధించిన ఈ ఘటనలో లవ్ జిహాద్ కోణం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
April 18, 2023
ఇన్ని రోజులు పెళ్లి కాని అమ్మాయిలనే టార్గెట్ చేసిన లవ్ జీహాద్ ఇప్పుడు పెళ్లై పిల్లలున్న ఆడవారిని సైతం టార్గెట్ చేసిందంటూ ఒక వీడియో సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతోంది. పెళ్ళైన హిందూ మహిళ ముస్లిం వ్యక్తితో వెళ్ళిపోతుండడంతో ఆ మహిళ ఇద్దరు కూతుళ్ళు ఆమెను వెళ్ళొద్దని ఎలా ఏడుస్తున్నారో చుడండి అంటూ ఈ వీడియోను షేర్ చేస్తున్నారు. వీడియోలో ఇద్దరు అమ్మాయిలు ఒక మహిళను పట్టుకొని ఎడుస్తుండడం చూడొచ్చు. ఐతే ఈ కథనం ద్వారా ఆ వీడియోకు సంబంధించిన నిజమేంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: పెళ్ళైన హిందూ మహిళ ఒక ముస్లిం వ్యక్తితో వెళ్ళిపోతున్న లవ్ జీహాద్ ఘటనకు సంబంధించిన వీడియో.
ఫాక్ట్(నిజం): పోలీసులు చెప్పిన దాని ప్రకారం ఈ ఘటనకు సంబంధించి లవ్ జిహాద్ కోణం ఏది లేదు. ఈ ఘటనలో మహిళ మరియు ఆమె ప్రేమించిన వ్యక్తి ఇద్దరు హిందువులే. ఇదే విషయాన్ని పోలీసులు ధృవీకరించారు. పైగా పోలీసుల కథనం ప్రకారం ప్రస్తుతం ఆ మహిళ తన భర్త మరియు పిల్లలతోనే ఉంటుంది. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఈ వీడియో స్క్రీన్ షాట్స్‌ను రివర్స్ ఇమేజ్ సెర్చ్ చేయగా, ఇదే వీడియోను రిపోర్ట్ చేసిన పలు వార్తా కథనాలు మాకు కనిపించాయి. ఈ కథనాల ప్రకారం ఈ వీడియోలో చూపిస్తున్న ఘటన రాజస్థాన్‌లోని ఉదయపూర్ జిల్లాలోని సాలుంబర్ ప్రాంతంలో జరిగింది.
ఈ కథనాల ప్రకారం పెళ్లై ఇద్దరు పిల్లలు ఉన్న ఒక మహిళ మరొక వ్యక్తిని పెళ్లి చేసుకుంది (court marriage). ఆ తరవాత తన మాజీ భర్తతో తమకు ప్రాణహాని ఉందని జిల్లా SPకి ఫిర్యాదు చేసింది. ఈ క్రమంలోనే పోలీసులు ఆ మహిళ మాజీ భర్తను పిలిపించగా, అతను తన ఇద్దరు కూతుళ్ళతో అక్కడి వచ్చాడు.
ఈ సందర్భంలోనే ఇద్దరు కూతుళ్ళు ఆ మహిళను వెళ్ళిపోవొద్దంటూ ఆమెపై పడి ఏడ్చారు. వైరల్ అవుతున్న వీడియోలో ఉన్నది ఈ దృశ్యాలే. ఐతే ఈ కథనాలేవి ఈ ఘటనలో లవ్ జీహాద్ కోణం ఉన్నట్టు రిపోర్ట్ చేయలేదు. ఈ ఘటనను రిపోర్ట్ చేసిన మరి కొన్ని వార్తా కథనాలు ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు.
ఐతే ఈ ఘటనకు సంబంధించి వివరాల కోసం FACTLY, సాలుంబర్ CO సుధా పలావత్‌ను సంప్రదించగా, ఈ ఘటనలో లవ్ జిహాద్ కోణం లేదని, ఇద్దరు ఒకే మతానికి చెందినవారని స్పష్టం చేసారు.
Aaj Tak పోలీసులను సంప్రదించి రిపోర్ట్ చేసిన వివరాల ప్రకారం ఆ మహిళ పేరు దీపికా చౌబీసా, మరియు ఆమె ప్రేమించిన వ్యక్తి పేరు లక్కీ చౌదరి, ఇద్దరూ హిందువులే. పైగా ప్రస్తుతం ఆ మహిళ తన భర్త మరియు పిల్లలతో ఉంటుందని స్పష్టం చేసారు. వీటన్నిటిబట్టి, ఘటనకు సంబంధించి పోస్టులో చెప్తున్నది పూర్తిగా అవాస్తవం అని అర్ధం చేసుకోవచ్చు.
చివరగా, ఉదయపూర్‌లో జరిగిన వివాహిత ప్రేమకథకు సంబంధించిన ఈ ఘటనలో లవ్ జిహాద్ కోణం లేదు.


text:
హిందూ అమ్మాయితో కలిసి ప్రయాణిస్తున్న ముస్లిం వ్యక్తిని రైలులో నుండి దింపేసి పోలీసులకు అప్పగించిన ఈ ఘటనలో లవ్ జిహాద్ కోణం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 19, 2022
ఉత్తరప్రదేశ్‌లో అప్పటికే ఒక కొడుకు ఉన్న 30 ఏళ్ల ముస్లిం వివాహితుడు, హిందూ అమ్మాయిని ట్రాప్ చేసి ఆజ్మీర్ దర్గాకు తీసుకువెళ్లి అక్కడ బురఖా నిఖా చేసుకునే ప్రయత్నంలో ఉండగా బజరంగ్ దళ్ కార్యకర్తలు అతనిని పట్టుకుని పోలీసులకు అప్పగించి, హిందూ అమ్మాయిని రక్షించి వారి తల్లిదండ్రులకు అప్పగించారంటూ అని చెప్తూ ఒక వీడియోని షేర్ చేసిన పోస్ట్ సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతుంది. ఈ వీడియోలో కొందరు వ్యక్తులు ఒక జంటని ట్రైన్ నుండి దింపేసి రైల్వే పోలీసులకు అప్పగిస్తున్న దృశ్యాలు చూడొచ్చు. ఈ కథనం ద్వారా వైరల్ పోస్టులో చెప్తున్న విషయానికి సంబంధించిన నిజమేంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ఉత్తరప్రదేశ్‌లో ముస్లిం వివాహితుడు, హిందూ అమ్మాయిని ట్రాప్ చేసి ఆజ్మీర్ తీసుకెల్తుండగా, బజరంగ్ దళ్ కార్యకర్తలు అతనిని పట్టుకుని పోలీసులకు అప్పగించిన వీడియో.
ఫాక్ట్ (నిజం): వైరల్ వీడియోలో చూపిస్తున్నట్టు బజరంగ్ దళ్ కార్యకర్తలు ఒక ముస్లిం వ్యక్తిని లవ్ జిహాద్ ఆరోపణలతో రైలులో నుండి దించేసి పోలీసులకు అప్పజెప్పిన ఘటన మధ్యప్రదేశ్‌లోని ఉజ్జైన్‌లో జరిగింది. ఐతే పోలీసులు చెప్తున్న దాని ప్రకారం ఆ ఇద్దరు వ్యక్తులు ఇండోర్‌కు చెందిన వారు. రెండు కుటుంబాలు మధ్య స్నేహం ఉంది. పైగా ఈ ఘటనలో లవ్ జిహాద్ కోణమేది లేదు. అమ్మాయి తల్లిదండ్రులు ఈ విషయాన్ని పోలీసుల వద్ద దృవీకరించారు. పైగా వారిద్దరిని మా అనుమతితోనే కలిసి ప్రయాణిస్తున్నారని అమ్మాయి తల్లి పేర్కొంది. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
పోస్టులో షేర్ చేసిన వైరల్ వీడియోలో చెప్తున్న ఘటన జరిగింది మధ్యప్రదేశ్‌లోని ఉజ్జైన్‌లో, ఉత్తరప్రదేశ్‌లో కాదు. ఇండోర్‌కు చెందిన ఒక ముస్లిం అబ్బాయి మరియు హిందూ అమ్మాయి కలిసి ఆజ్మీర్‌కు వెళ్ళే రైలులో ప్రయాణిస్తుండగా, వారిని బజరంగ్ దళ్ కార్యకర్తలు ఉజ్జైన్ రైల్వే స్టేషన్‌లో దింపేసి, ఆ ముస్లిం వ్యక్తిని లవ్ జిహాద్ నేరానికి పాల్పడుతున్నాడని ఆరోపిస్తూ రైల్వే పోలీసులకు అప్పగించారు.
ఐతే ఈ ఘటనకు సంబంధించిన వార్తా కథనాల ప్రకారం, పోలీసుల విచారణలో ఈ ఘటనలో లవ్ జిహాద్ కోణమేది లేదని, వారిద్దరూ కేవలం కలిసి ప్రయాణిస్తున్నారని తేలింది. అలాగే వీరిద్దరూ ఇండోర్‌కు చెందిన వారని, రెండు కుటుంబాలు మధ్య స్నేహం ఉందని తేలింది. వారిద్దరికీ చాలా రోజుల నుండి పరిచయం ఉన్నట్టుగా తేలింది. GRP సూపరింటెండెంట్ ఆఫ్ పోలీస్ నివేదిత గుప్తా మాట్లాడుతూ ఇదే విషయం స్పష్టం చేసింది. పైగా వారిద్దరు తమ అనుమతితోనే కలిసి ప్రయాణిస్తున్నారని అమ్మాయి తల్లి పేర్కొంది. పైగా ఈ ఘటనకు సంబంధించి ఎవరిపైనా కేసు నమోదు కాలేదని పోలీసులు స్పష్టం చేసారు.
ఈ ఘటనను రిపోర్ట్ చేసిన మరొక వార్తా కథనం కూడా పైన తెలిపిన వివరణనే పునరుద్ఘాటిస్తుంది. పలు హిందీ లోకల్ న్యూస్ రిపోర్టులు కూడా ఇదే విషయాన్నీ స్పష్టం చేస్తున్నాయి, వీటిని ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు. వీటన్నిటి ఆధారంగా పోస్టులో ఆరోపిస్తున్నట్టు ఈ ఘటనలో లవ్ జీహాద్ కోణమేది లేదన్న విషయం స్పష్టమవుతుంది.
చివరగా, హిందూ అమ్మాయితో కలిసి ప్రయాణిస్తున్న ముస్లిం వ్యక్తిని రైలులో నుండి దింపేసి పోలీసులకు అప్పగించిన ఈ ఘటనలో లవ్ జిహాద్ కోణమేది లేదు.

created: January 19, 2022


text:
నరేంద్ర మోదీ టాక్ టైం స్కీం కింద రూ.400 ఉచిత రీఛార్జి అందించే ఎటువంటి పథకం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 22, 2021
స్మార్ట్ సిటీ ప్రాజెక్ట్ ని విజయవంతం చేయడం కోసం నరేంద్ర మోదీ టాక్ టైం స్కీం కింద రూ.400 ఉచిత రీఛార్జి అందిస్తున్నాడని, ఈ మెసేజ్ ని కేవలం మూడు గ్రూపుల్లో షేర్ చేస్తే ఆటోమేటిక్ గా మొబైల్ రీఛార్జి అయిపోతుందని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: స్మార్ట్ సిటీ ప్రాజెక్ట్ ని విజయవంతం చేయడం కోసం నరేంద్ర మోదీ టాక్ టైం స్కీం కింద రూ.400 ఉచిత రీఛార్జి అందిస్తున్నారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): నరేంద్ర మోదీ టాక్ టైం స్కీం పేరుతో రూ.400 ఉచిత రీఛార్జి అందిచే ఎటువంటి పథకం లేదు. ఈ వార్త చాలా సంవత్సరాల నుండి సోషల్ మీడియాలో షేర్ అవుతుంది. ఇలాంటి ఫేక్ మెసేజిల ద్వారా సైబర్ నేరగాళ్లు ఆర్ధిక నేరాలకు పాల్పడుతున్నారని తెలిపే చాలా వార్తా కథనాలు ఉన్నాయి. దీన్నిబట్టి ఇది ఒక ఫేక్ మెసేజ్ అని అర్ధంచేసుకోవచ్చు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
నరేంద్ర మోదీ టాక్ టైం స్కీం కింద రూ.400 ఉచిత రీఛార్జి అందించే ఎటువంటి ప్రభుత్వ పథకం లేదు. ఇలాంటి ఒక పథకం ఉందని తెలిపే వార్తా కథనం గాని లేక ప్రభుత్వ సమాచారం గాని మాకు లభించలేదు.
ఇదే వార్త చాలా రోజుల ముందు నుండే సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతుంది. ఈ వార్తని షేర్ చేసిన కొన్ని పాత పోస్టులు ఇక్కడ చూడొచ్చు. 2016లో కూడా ఈ వార్త వైరల్ అయ్యింది. ఒక లింక్ ని షేర్ చేసి నరేంద్ర మోదీ రూ. 500 ఫ్రీ రీఛార్జి అందిస్తున్నాడని, ఇది పొందాడానికి ఈ లింక్ ద్వారా తమ సమాచారం అందించాలని చెప్పే ఒక వాట్సాప్ మెసేజ్ 2017లో భాగా వైరల్ అయ్యింది, ఐతే ఇది ఒక ఫేక్ మెసేజ్ అని, ఈ లింక్ ద్వారా బ్యాంకు వివరాలు అందించడం వల్ల సైబర్ నేరగాళ్లు బ్యాంకు ఎకౌంటులోని డబ్బుని దొంగలిస్తున్నారని తెలుపుతూ ఇండియా టుడే ఒక వార్తా కథనం కూడా రాసింది. మోదీ ఫ్రీ స్కీమ్స్ పేరుతో జరుగుతున్న సైబర్ నేరాలకు సంబంధించిన కథనం ఇక్కడ చూడొచ్చు.
గతంలో కూడా ఇలాగే ఫ్రీ ల్యాప్‌టాప్, ఫ్రీ స్కూటీ మొదలైన కొన్ని ఫ్రీ స్కీంల గురించిన వార్తలను వైరల్ అయినప్పుడు వాటిని  డీబంక్ చేస్తూ FACTLY రాసిన కథనాలు ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు.
చివరగా, నరేంద్ర మోదీ టాక్ టైం స్కీం కింద రూ.400 ఉచిత రీఛార్జి అందించే ఎటువంటి  పథకం లేదు.

created: January 22, 2021


text:
చంద్రుడి ఉపరితలం నుంచి తిరిగి భూమిపైకి రావటానికి అక్కడ అంతరిక్ష కేంద్రం ఉండవలసిన అవసరం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 30, 2023
చంద్రుడిపైన అంతరిక్ష కేంద్రం లేనందున మనుషులు వెళ్లి తిరిగి రావడం అసాధ్యమని, ఇప్పటివరకు ఎవరూ చంద్రుడిపై అడుగు పెట్టలేదని, నీల్ ఆర్మ్‌స్ట్రాంగ్ చంద్రుడిపైన అడుగు పెట్టాడు అన్నది అమెరికా ప్రపంచానికి చెప్పిన అబద్దం అంటూ ఒక వ్యక్తి చేసిన వ్యాఖ్యల వీడియో సోషల్ మీడియాలో షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ వ్యాఖ్యలలో ఎంత నిజముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: చంద్రుడిపై నుండి తిరిగి వెనక్కి రావటానికి సౌకర్యం లేదు, కావున  నీల్ ఆర్మ్‌స్ట్రాంగ్ చంద్రుడిపైన అడుగు పెట్టిన మొదటి వ్యక్తి అన్నది అమెరికా ఆడిన అబద్దం.
ఫాక్ట్: చంద్రుడి ఉపరితలం నుంచి తిరిగి రావటానికి అక్కడ అంతరిక్ష కేంద్రం ఉండవలసిన అవసరం లేదు. ఆస్ట్రోనాట్స్ చంద్రుని ఉపరితలంపై తమ అన్వేషణలను పూర్తి చేసిన తర్వాత, వారు తిరిగి వెళ్లే లూనార్ మోడ్యూల్, అసెంట్ స్టేజిలోకి వెళ్తుంది. ఇది చంద్రుని ఉపరితలం నుండి పైకి లేవడానికి, ఆస్ట్రోనాట్స్ కమాండ్ మోడ్యూల్ వద్దకు చేరుకునే ప్రక్రియను పూర్తి చేస్తుంది. కమాండ్ మాడ్యూల్ ప్యారాచూట్లను ఉపయోగించి ఆస్ట్రోనాట్స్ పసిఫిక్ సముద్రంలో దిగగా, ఓడ సిబ్బంది వచ్చి వారిని తీసుకువెళ్లింది. కావున ఈ వీడియోలో చేసిన క్లెయిమ్ తప్పు.
ముందుగా, నాసా చేపట్టిన మూన్ మిషన్ల గురించి ఇంటర్నెట్లో వెతకగా, నీల్ ఆర్మ్‌స్ట్రాంగ్, మైఖేల్ కాలిన్స్ మరియు బజ్ ఆల్డ్రిన్ సిబ్బంది చంద్రున్ని చేరుకున్నారు అని తెలిసింది. దీని ద్వారా ఆస్ట్రోనాట్స్ చంద్రుని మీదకు వెళ్లి తిరిగి వచ్చే ప్రక్రియ గురించి వెతకగా, నాసా వెబ్సైటులో దీని గురించి ఇచ్చిన వివరణ లభించింది. ఆర్మ్‌స్టాంగ్, ఆల్డ్రిన్ చంద్రుని ఉపరితలంపై నడవగా, కాలిన్స్ చంద్రుని చుట్టూ కక్ష్యలో ఉన్నారు.
అపోలో స్పేస్‌క్రాఫ్ట్ సాటర్న్-V రాకెట్ పైన లాంచ్ చేయబడింది. సాటర్న్-V మూడు దశలతో రూపొందించబడింది. మొదటి రెండు దశలు చంద్రుడి వద్దకు చేరే సమయానికి కక్ష్యలో ఉండే  ఇంధనాన్ని ఉపయోగించాయి. మూడవ దశ అపోలో కమాండ్ మాడ్యూల్ , లూనార్ మాడ్యూల్‌ను చంద్రునిపైకి నెట్టడానికి ఉపయోగించబడింది. అంతరిక్ష నౌక చంద్రుడిని చేరుకున్న తర్వాత, రెండు మాడ్యూల్స్ ఒకదానికొకటి విడిపోగా, లూనార్ మాడ్యూల్‌లోని ఇద్దరు ఆస్ట్రోనాట్స్ చంద్రుని ఉపరితలంపై దిగారు. మూడవ ఆస్ట్రోనాట్ చంద్రుని కక్ష్యలోని కమాండ్ మాడ్యూల్‌లో ఉండిపోయాడు.
ఆస్ట్రోనాట్స్ లూనార్ రోవర్‌తో చంద్రునిపై ప్రయాణించారు. అవి మడతపెట్టడానికి వీలుగా తయారు చేయబడ్డాయి. ఈ రోవర్లను చంద్రుని ఉపరితలాన్ని అన్వేషించడానికి వాడారు.
ఇద్దరు ఆస్ట్రోనాట్స్ ఉపరితలంపై పని చేయడం పూర్తయిన తర్వాత, వాటిని చంద్రుడి పైనే వదిలి పెట్టి వారు తిరిగి లూనార్ మాడ్యూల్‌లోకి వచ్చి దాన్ని లాంచ్ చేస్తే అది అసెంట్ స్టేజికి ప్రవేశిస్తుంది. ఇది చంద్రుని ఉపరితలం నుండి పైకి లేవడానికి, ఆస్ట్రోనాట్స్ కమాండ్ మోడ్యూల్ వద్దకు చేరుకునే ప్రక్రియను పూర్తి చేస్తుంది.
ఇద్దరు ఆస్ట్రోనాట్స్ తిరిగి కమాండ్ మాడ్యూల్‌లోకి వచ్చి, లూనార్ మాడ్యూల్‌ను వదిలి భూమికి తిరిగి వెళ్లారు. లూనార్ మాడ్యూల్ చంద్రునిపై కూలిపోయింది. కమాండ్ మాడ్యూల్ ప్యారాచూట్లను ఉపయోగించి ఆస్ట్రోనాట్స్ పసిఫిక్ సముద్రంలో దిగగా, ఓడ సిబ్బంది వచ్చి వారిని తీసుకువెళ్లింది (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ).
ఈ మొత్తం ప్రక్రియ వివరాలు తెలుపుతూ ‘Vox’ న్యూస్ సంస్థ చేసిన వీడియోని ఇక్కడ చూడవొచ్చు
చివరిగా, చంద్రుడి ఉపరితలం నుంచి తిరిగి భూమిపైకి రావటానికి అక్కడ అంతరిక్ష కేంద్రం ఉండవలసిన అవసరం లేదు.


text:
భారతదేశంలో వీఐపీల సంఖ్యకు సంబంధించి ఎటువంటి అధికార జాబితా లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 9, 2022
భారతదేశంలో 5,79,092 మంది వీఐపీలు ఉన్నారని, వారికి ఉచిత భద్రత, విమాన ప్రయాణం, విద్యుత్, నీరు మరియు వైద్య సదుపాయాలు కల్పిస్తున్నట్లు సోషల్ మీడియాలో ఒక పోస్ట్ షేర్ చేస్తున్నారు. పోస్ట్‌లో చెప్పిన దాంట్లో నిజానిజాలు ఏంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్ : భారతదేశంలో 5,79,092 వీఐపీలు ఉన్నారు.
ఫాక్ట్ (నిజం ): భారతదేశంలో వీఐపీల సంఖ్యకు సంబంధించి ఎటువంటి అధికారిక సమాచారం అందుబాటులో లేదు. కేంద్ర హోం శాఖ వారు ఒక ఆర్టీఐకి ఇచ్చిన సమాధానంలో, ‘వీఐపీ’ అనే పదం అధికారిక నామకరణంలో భాగం కాదు. భద్రతా కవరేజీని అందించడం కోసం ఒక వ్యక్తిని, ‘వీఐపీ’ లేదా నాన్-వీఐపీగా వర్గీకరించే అధికారిక ప్రక్రియ ఏమి లేదు అని పేర్కొన్నారు.”బ్యూరో ఆఫ్ పోలీస్ రీసెర్చ్ అండ్ డెవలప్మెంట్”  ప్రచురించిన నివేదిక ప్రకారం, “2019లో  మొత్తం 19,467 మంది ప్రొటెక్టెడ్ పర్‌సన్స్‌కి  (పీపీలు) (మంత్రులు, ఎంపీలు, ఎమ్మెల్యేలు, న్యాయమూర్తులు, బ్యూరోక్రాట్‌లు మొదలైనవి) 6 నెలలకు పైగా పోలీసు రక్షణ కల్పించారు.” కావున, పోస్ట్‌లో చెప్తున్నది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
భారతదేశంలోని వీఐపీల సంఖ్యకు సంబంధించిన సమాచారం కోసం ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, ఎటువంటి అధికారిక గణాంకాలు లభించలేదు. అయితే, జూలై 2014లో ‘కేంద్ర హోం శాఖ’ ఒక RTIకి ఇచ్చిన  రిప్లైలో,  ‘వీఐపీ’ అనే పదం అధికారిక నామకరణంలో భాగం కాదు అని, భద్రతా కవరేజీని అందించడం కోసం ఒక వ్యక్తిని ‘వీఐపీ’ లేదా నాన్-వీఐపీగా వర్గీకరించే అటువంటి   అధికారిక ప్రక్రియ ఏమి లేదు” అని తెలిపింది.
అదేవిధంగా, “దేశంలో వీఐపీ హోదాకు అనుగుణంగా ప్రభుత్వం ఆమోదించిన నిబంధనల వివరాలు మరియు ప్రస్తుతం వీఐపీ కేటగిరీలో చేర్చబడిన వ్యక్తుల పేర్ల గురించి” అడిగినప్పుడు, అప్పటి హోం వ్యవహారాల సహాయ మంత్రి లోక్‌సభలో – “ VVIP లేదా VIP అనే హోదా ఏదైనా ఒక వ్యక్తికి ఆపాదించబడిన అధికారిక నామకరణం కాదు” అని  సమాధానమిచ్చారు
బ్యూరో ఆఫ్ పోలీస్ రీసెర్చ్ అండ్ డెవలప్మెంట్ (బిపిఆర్‌డి) ప్రచురించిన నివేదిక ప్రకారం, “2019 సంవత్సరంలో 6 నెలలకు పైగా దేశంలో మొత్తం 19,467 మంది రక్షిత వ్యక్తులకు  (పిపిలు) (మంత్రులు, ఎంపీలు, ఎమ్మెల్యేలు, న్యాయమూర్తులు, బ్యూరోక్రాట్‌లు మొదలైనవారు) పోలీసు రక్షణను అందించారు. ఇది 2018లో భద్రతను అందించిన 21,300 (సవరించిన) PPలతో పోల్చితే తగ్గింది”. కాబట్టి, పోస్ట్‌లో క్లెయిమ్ చేసిన వీఐపీల సంఖ్యకంటే  పోలీసు వారు  రక్షణ కల్పించిన వారి సంఖ్య తక్కువే.
చివరిగా, భారతదేశంలో వీఐపీల సంఖ్యకు సంబంధించి ఎటువంటి అధికార జాబితా లేదు

created: August 9, 2022


text:
విశాఖపట్నంలో 2022 జనవరి 21 నుంచి 31 వరకు ఆర్మీ రిక్రూట్మెంట్ ర్యాలీ నిర్వహించనున్నట్టు ఎటువంటి అధికారిక సమాచారం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
December 21, 2021
విశాఖపట్నంలో 2022 జనవరి 21 నుంచి 31 వరకు ఆర్మీ రిక్రూట్మెంట్ ర్యాలీ నిర్వహించనున్నారని ఒక పోస్ట్ ద్వారా సోషల్ మీడియాలో బాగా షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: విశాఖపట్నంలో 2022 జనవరి 21 నుంచి 31 వరకు ఆర్మీ రిక్రూట్మెంట్ ర్యాలీ నిర్వహించనున్నారు.
ఫాక్ట్: విశాఖపట్నంలో 2022 జనవరి 21 నుంచి 31 వరకు ఆర్మీ రిక్రూట్మెంట్ ర్యాలీ నిర్వహించనున్నారని ఎటువంటి అధికారిక సమాచారం లేదు. పోస్టులోని ఆర్టికల్ ని ‘way2news’ వారు ప్రచురించినట్టు కూడా ఎటువంటి ఆధారాలు లభించలేదు. అసలైతే  16 ఆగష్టు 2021 నుండి 31 ఆగష్టు 2021వ తేదీ వరకు విశాఖపట్నంలో ఇందిరా ప్రియదర్శిని స్టేడియంలో ఆర్మీ రిక్రూట్మెంట్ జరగాల్సి ఉంది, కానీ కోవిడ్ కారణంగా అది వాయిదా పడింది. మళ్ళీ ఎప్పుడు నిర్వహిస్తారు అన్న సమాచారం మాకు దొరకలేదు. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
పోస్టులో చెప్పిన విషయం గురించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, అలాంటి రిక్రూట్మెంట్ ర్యాలీ జరుగుతున్నట్టు ఎక్కడా కూడా ఎటువంటి సమాచారం లేదు. ఒకవేళ నిజంగానే అటువంటిది ఉంటే వార్తాపత్రికలు దాని గురించి ప్రచురించేవి. joinindianarmy.nic.in వెబ్సైటులో కూడా విశాఖపట్నంలో జనవరి 21 నుంచి 31 వరకు ఆర్మీ రిక్రూట్మెంట్ ర్యాలీ నిర్వహించనున్నారని లేదు.
పోస్టులోని ఆర్టికల్ ని ‘way2news’ వారు ప్రచురించినట్టు కూడా వారి సోషల్ మీడియా అకౌంట్స్ (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ) మరియు వెబ్సైటులో ఎటువంటి ఆధారాలు లభించలేదు. పోస్ట్ చేసిన ఫోటోలో ఆర్టికల్ మొత్తం ఒకే ఫాంట్ లో ఉన్నట్టు లేదు. తేదీలు ఎక్కడైతే రాసారో అక్కడ మార్ఫ్ చేసి ఆడ్ చేసినట్టుగా చూడొచ్చు.
అసలైతే  16 ఆగష్టు 2021 నుండి 31 ఆగష్టు 2021వ తేదీ వరకు విశాఖపట్నంలో ఇందిరా ప్రియదర్శిని స్టేడియంలో ఆర్మీ రిక్రూట్మెంట్ జరగాల్సి ఉంది, కానీ కోవిడ్ కారణంగా అది వాయిదా పడింది. మళ్ళీ ఎప్పుడు నిర్వహిస్తారు అన్న సమాచారం మాకు దొరకలేదు.
చివరగా, విశాఖపట్నంలో 2022 జనవరి 21 నుంచి 31 వరకు ఆర్మీ రిక్రూట్మెంట్ ర్యాలీ నిర్వహించనున్నట్టు ఎటువంటి అధికారిక సమాచారం లేదు.

created: December 21, 2021


text:
మోదీ ప్రభుత్వం అన్ని చైనా వస్తువుల పై 200% టాక్స్ వేసినట్టు ఎక్కడా కూడా సమాచారం లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
June 26, 2020
చైనా వస్తువులపై కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వం అధిక టాక్స్ వేసి తీసేసిందని, కానీ మోదీ ప్రభుత్వం వచ్చాక 200% టాక్స్ వేసారని చెప్తూ ఒక పోస్ట్ ని ఫేస్బుక్ లో చాలా మంది షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
చైనా వస్తువుల పై 200% టాక్స్ వేసిన మోదీ ప్రభుత్వం.
ఫాక్ట్ (నిజం): ): కేవలం చైనా నుండి వచ్చే అన్ని వస్తువుల పై మోదీ ప్రభుత్వం 200% టాక్స్ వేసినట్టు ఎక్కడా కూడా సమాచారం లేదు. 2020 బడ్జెట్ లో బొమ్మల పై 200% టాక్స్ (కస్టమ్స్ డ్యూటీ – 20% నుండి 60% కి పెరిగింది) పెంచింది. కానీ అది కేవలం చైనా నుండి వచ్చే బొమ్మలకు మాత్రమే వర్తించదు, మిగితా దేశాలకు కూడా వర్తిస్తుంది. అయితే, బయట దేశాల నుండి వచ్చే బొమ్మల్లో సుమారు 75 శాతం చైనా నుండి వస్తాయి. అంతేకాదు, కొన్ని దేశాల నుండి వచ్చే వస్తువుల పై ప్రభుత్వం యాంటీ డంపింగ్ డ్యూటీ వేస్తుంది. మోదీ ప్రభుత్వమే కాదు, కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వం కూడా వివిధ దేశాల వస్తువుల పై యాంటీ డంపింగ్ డ్యూటీ వేసింది. కావున పోస్ట్ లో సంబంధంలేని వ్యాఖ్యలు చేస్తూ తప్పుదోవ పట్టిస్తున్నారు.
పోస్ట్ లోని విషయం గురించి ఇంటర్నెట్ లో వెతకగా, కేవలం చైనా నుండి వచ్చే అన్ని వస్తువుల పై మోదీ ప్రభుత్వం 200% టాక్స్ వేసినట్టు ఎక్కడా కూడా సమాచారం దొరకలేదు. గల్వాన్ ఘటన తర్వాత చైనా దిగుమతులపై కఠినమైన నిబంధనలు మరియు టారిఫ్ లను విధించాలని భారత ప్రభుత్వం యోచిస్తుందని కొన్ని న్యూస్ రిపోర్ట్స్ మాత్రమే సెర్చ్ రిజల్ట్స్ లో వచ్చాయి. 200% టాక్స్ వేసినట్టు ఎక్కడా లేదు. 2019 లో పుల్వామా ఘటన తర్వాత పాకిస్తాన్ నుండి భారతదేశానికి ఎగుమతి అయ్యే అన్ని వస్తువులపై కస్టమ్స్ డ్యూటీ ని 200% కి పెంచినట్టు ఇక్కడ చదవొచ్చు. కానీ, అలాంటి నిర్ణయం చైనా పై తీసుకున్నట్టు ఎటువంటి సమాచారం లేదు.
2020 బడ్జెట్ లో ప్రభుత్వం బొమ్మల పై 200% టాక్స్ (కస్టమ్స్ డ్యూటీ – 20% నుండి 60% కి పెరిగింది) పెంచింది. కానీ, అది కేవలం చైనా నుండి వచ్చే బొమ్మలకు మాత్రమే వర్తించదు, మిగితా దేశాలకు కూడా వర్తిస్తుంది. అయితే, బయట దేశాల నుండి వచ్చే బొమ్మల్లో సుమారు 75 శాతం చైనా నుండి వస్తాయి. వివిధ వస్తువుల పై భారతదేశం విధించే కస్టమ్స్ డ్యూటీ వివరాలు ఇక్కడ చూడవొచ్చు.
కొన్ని దేశాల నుండి వచ్చే వస్తువుల పై ప్రభుత్వం యాంటీ డంపింగ్ డ్యూటీ (ఇత‌ర దేశాల నుంచి ఏదైనా స‌రుకు లేదా వ‌స్తువుల‌ను ఆ మార్కెట్ లో ల‌భించే ధ‌ర కంటే త‌క్కువ ధ‌ర‌కు దిగుమ‌తి చేస్తే వాటిపై విధించే టారిఫ్) వేస్తుంది. మోదీ ప్రభుత్వమే కాదు, కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వం కూడా వివిధ దేశాల వస్తువుల పై (చైనా మాత్రమే కాదు) యాంటీ డంపింగ్ డ్యూటీ వేసింది. ఆ వివరాలను ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడవొచ్చు.
చివరగా, మోదీ ప్రభుత్వం అన్ని చైనా వస్తువుల పై 200% టాక్స్ వేసినట్టు ఎక్కడా కూడా సమాచారం లేదు.
‘మీకు తెలుసా’ సిరీస్ లో మా వీడియోస్ మీరు చూసారా?


text:
చత్రపతి శివాజీ మరియు అంబేద్కర్ ఇద్దరు మహార్లు అనడానికి అధికారిక సమాచారమేది లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
June 28, 2022
చత్రపతి శివాజీ మరియు అంబేద్కర్ ఇద్దరు మహార్ సామాజిక వర్గానికి చెందినవారని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతోంది. పైగా ఈ పోస్టులో ‘మహార్’ మరియు ‘రాష్ట్ర’ వల్ల మహారాష్ట్రకు ఆ పేరు వచ్చిందని కూడా చేఫ్తున్నారు. ఐతే ఈ కథనం ద్వారా పోస్టులో చెప్తున్నదానికి సంబంధించి నిజమేంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: చత్రపతి శివాజీ మరియు అంబేద్కర్ ఇద్దరు మహార్ సామాజిక వర్గానికి చెందినవారు.
ఫాక్ట్ (నిజం):  అంబేద్కర్ 1891లో దళిత సామాజిక వర్గానికి చెందిన మహార్ కులంలో జన్మించగా, చత్రపతి శివాజీ 1627లో మరాఠా సామాజిక వర్గానికి చెందిన కుంబి కులంలో ఒక రైతు కుంటుంబంలో లో జన్మించాడు. చత్రపతి శివాజీ మహార్ అనడానికి అధికారిక సమాచారమేది లేదు. అలాగే మహార్ సామాజిక వర్గం నుండి మహారాష్ట్రకు ఆ పేరు వచ్చిందని చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
మహారాష్ట్ర అనే పేరు ఎలా వచ్చింది?
మహారాష్ట్ర అనే పేరును మొదటిసారిగా చైనా యాత్రికుడు హువాన్ త్సాంగ్ 7వ శతాబ్దంలో రాసిన శాసనంలో ప్రస్తావించారు. ఐతే మహారాష్ట్ర అనే పేరు ఎలా వచ్చిందనే దానిపై అనేక సిద్దంతాలు ఉన్నప్పటికీ,  మహార్ సామాజిక వర్గం నుండి మహారాష్ట్రకు ఆ పేరు వచ్చిందని చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. సాధారణంగా మహారాష్ట్ర పేరుకు సంబంధించి ప్రాచుర్యంలో ఉన్న కొన్ని సిద్దాంతాలను కింద చూద్దాం.
చత్రపతి శివాజీ, అంబేద్కర్ ఇద్దరు మహార్ సామాజిక వర్గానికి చెందినవారు ?
అంబేద్కర్ 1891లో దళిత సామాజిక వర్గానికి చెందిన మహార్ కులంలో జన్మించిన విషయం తెలిసిందే. అధికారిక సమాచారం కూడా ఇదే చెప్తుంది. ఐతే చివరి రోజుల్లో అతను బౌద్ద మతాన్ని స్వీకరించాడు.
ఇకపోతే చత్రపతి శివాజీ 1627లో మరాఠా సామాజిక వర్గానికి చెందిన ఒక రైతు కుటుంబంలో జన్మించాడు. శివాజీ తండ్రి షాజీ భోంస్లే మరాఠా సామాజిక వర్గానికి చెందినవాడు కాగా, అతని తల్లి జీజాబాయి యాదవ కులానికి చెందినది.
సాధారణంగా మరాఠాలు అనేది రైతులు, భూస్వాములు మరియు యోధులతో కూడిన కులాల సమూహం. ఇందులో వ్యవసాయాధారిత వారు కుంబి అనే ఉప కులానికి చెందుతారు. శివాజీ కూడా ఈ కుంబి కులానికి చెందినవాడు. అధికారిక సమాచారం కూడా ఇదే చెప్తుంది (ఇక్కడ).
ఆ కాలంలో మహార్ మరియు మరాఠా రెండు కులాలను కూడా శూద్రుల కిందే పరిగణించేవారు. ఐతే శివాజీ ఉన్నత స్థాయి మరాఠా కులానికి చెందినవాడు కాదు కాబట్టి రాజు కావడానికి అర్హత లేని కారణంగా, అతను పట్టాభిషేకం సమయంలో బ్రాహ్మణుల సహాయంతో క్షత్రియగా ప్రకటించుకున్నాడు.
ఐతే చత్రపతి శివాజీ ఏ కులానికి చెందినవాడనే విషయంపై పలు రకాల చర్చలు జరుగుతున్నప్పటికీ శివాజీ మహార్ అనడానికి అధికారిక సమాచారం ఏది లేదు.
చివరగా, చత్రపతి శివాజీ, అంబేద్కర్ ఇద్దరు మహార్లు అనడానికి అధికారిక సమాచారమేది లేదు.


text:
గ్రేస్ పీరియడ్ అయిపోయిన తరవాత LIC పాలసీ రెన్యువల్ చేసుకుంటే ఆక్సిడెంట్ కవరేజ్ వర్తించదన్న నిబంధనేది లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
October 5, 2023
LIC పాలసీకు సంబంధించి గ్రేస్ పీరియడ్ అయిపోయిన తరవాత ప్రీమియం కట్టి పాలసీ రెన్యువల్ చేసుకున్నా కూడా ఆ సంవత్సరం ఆక్సిడెంట్ కవరేజ్ వర్తించదని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో షేర్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా ఆ వార్తలో నిజమెంతుందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: LIC పాలసీకు సంబంధించి గ్రేస్ పీరియడ్ అయిపోయిన తరవాత ప్రీమియం కట్టి పాలసీ రెన్యువల్ చేసుకున్నా కూడా ఆ సంవత్సరం ఆక్సిడెంట్ కవరేజ్ వర్తించదు.
ఫాక్ట్(నిజం): పాలసీ నియమాల ప్రకారం ల్యాప్స్ అయిన పాలసీను మొదటిసారి ప్రీమియం చెల్లించని తేది నుండి వరుసగా ఐదు సంవత్సరాలలోపు మళ్ళీ తిరిగి పునరుద్ధరించుకునే అవకాశం ఉంటుంది. ముందుగా ల్యాప్స్ అయిన పాలసీను పునరుద్ధరించాక, ఆక్సిడెంట్ కవరేజ్ కూడా పునరుద్ధరించుకోవాలి. కాకపోతే LIC నియమాల ప్రకారం పాలసీ పునరుద్ధరణను ఆమోదించే/ తిరస్కరించే/ ముందు ఉన్న పాలసీ నియమాలలో మార్పులు చేసి ఆమోదించే విశేషాధికారం LICకు ఉంటుంది. ఐతే పాలసీ రెన్యువల్ చేసుకున్నా కూడా ఆ సంవత్సరం ఆక్సిడెంట్ కవరేజ్ వర్తించదన్న నిబంధన మాత్రం ఎక్కడా లేదు.  కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
సాధారణంగా LIC ఇన్సురన్స్ పాలసీకు సంబంధించి ప్రీమియం చెల్లించడానికి గడువు తేది దాటినాక కూడా గ్రేస్ పీరియడ్ అనేది ఉంటుంది. ఈ గ్రేస్ పీరియడ్ లోపు ప్రీమియం చెల్లించకపోతే పాలసీ ల్యాప్స్ అవుతుంది. LIC పాలసీ నియమాల ప్రకారం ఇలా ల్యాప్స్ అయిన పాలసీను మొదటిసారి ప్రీమియం చెల్లించని తేది నుండి వరుసగా ఐదు సంవత్సరాలలోపు మళ్ళీ తిరిగి పునరుద్ధరించుకునే అవకాశం ఉంటుంది.
అప్పటివరకు చెల్లించని ప్రీమియంలు, LIC నిర్దేశించిన వడ్డీ మరియు ఇతర ఛార్జీలు చెల్లించి ల్యాప్స్ అయిన పాలసీను తిరిగి పునరుద్ధరించుకోవచ్చు. ఐతే LIC నియమాల ప్రకారం పాలసీ పునరుద్ధరణను ఆమోదించే/ తిరస్కరించే/ ముందు ఉన్న పాలసీ నియమాలలో మార్పులు చేసి ఆమోదించే విశేషాధికారం LICకు ఉంటుంది.
ఇకపోతే ఆక్సిడెంట్ కవరేజ్ అనేది ఒక బేస్ పాలసీకు అదనంగా మనం తీసుకునే ఆప్షన్ (రైడర్) కాబట్టి, ల్యాప్స్ అయిన పాలసీను పునరుద్ధరించాకే, ఆక్సిడెంట్ కవరేజ్ కూడా పునరుద్ధరించుకోవాలి. కాకపోతే పైన చెప్పినట్టు దీనిని ఆమోదించే విశేషాధికారం LICకు ఉంటుంది. ఐతే LIC నియమాలలో ఎక్కడ కూడా గ్రేస్ పీరియడ్ అయిపోయిన తరవాత ప్రీమియం కట్టి పాలసీ రెన్యువల్ చేసుకున్నా కూడా ఆ సంవత్సరం ఆక్సిడెంట్ కవరేజ్ వర్తించదన్న నిబంధన లేదు.
ఒకవేళ LIC తమ అధికారాలకు ఉపయోగించి ఆక్సిడెంట్ కవరేజ్ రద్దు చేసినా, కేవలం కొన్ని ప్రత్యేక సందర్భాలలో ఇలా చేస్తుందే తప్ప అందరికీ ఇలా రద్దు చేయదు. కాబట్టి ప్రస్తుతం షేర్ అవుతున్న పోస్టులో చేస్తున్నది కచ్చితమైన వాదన అని చెప్పలేము.
చివరగా, గ్రేస్ పీరియడ్ అయిపోయిన తరవాత LIC పాలసీ రెన్యువల్ చేసుకుంటే ఆక్సిడెంట్ కవరేజ్ వర్తించదన్న నిబంధనేది లేదు.

created: October 5, 2023


text:
బద్రీనాథ్ ఆలయంపై వివాదాస్పద వ్యాఖ్యలు చేసిన మౌలానా లతీఫ్ కాస్మీకీ, ఈ కూల్చివేత వీడియోకి సంబంధంలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 4, 2021
“ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని సహరాన్‌పూర్‌లో మౌలానా లతీఫ్ కాస్మీ గతంలో బద్రీనాథ్ ఆలయాన్ని బదృద్దీన్ షా మసీదు అని వివాదాస్పద వాఖ్యలు చేసాడు. ఆ వ్యాఖ్యలు విన్న ముఖ్యమంత్రి ఆదిత్యనాథ్ అతని మసీదుకి అనుమతులున్నాయా అని విచారించమని అధికారులను ఆదేశించాడు. ఆ మసీదు అక్రమ నిర్మాణం అని తేలడంతో కూల్చేసారు”, అని చెప్తూ ఒక వీడియోని సోషల్ మీడియాలో చాలా మంది షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్‌లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: బద్రీనాథ్ ఆలయాన్ని మసీదు అని వివాదాస్పద వాఖ్యలు చేసిన మౌలానా లతీఫ్ కాస్మీ అక్రమంగా ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని సహరాన్‌పూర్‌లో నిర్మించిన మసీదుని అధికారులు కూల్చేస్తున్న వీడియో.
ఫాక్ట్: పోస్ట్‌లోని వీడియోలో కూలగోడుతున్న నిర్మాణాలకు, బద్రీనాథ్ ఆలయంపై వివాదాస్పద వ్యాఖ్యలు చేసిన మౌలానా లతీఫ్ కాస్మీకి సంబంధం ఉన్నట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లభించలేదు. వీడియో ఉత్తర్‌ప్రదేశ్‌లోని సహరాన్‌పూర్ జిల్లాకి సంబంధించింది కాదు; ఉన్నావ్ జిల్లాకి సంబంధించింది. కావున పోస్ట్‌లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్ట్‌లోని వీడియో గురించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, ఆ వీడియో ఉత్తర్‌ప్రదేశ్‌లోని ఉన్నావ్ జిల్లాలో తీసినట్టు తెలిసింది.  ఉన్నావ్ జిల్లాలో నీటిపారుదల శాఖ వారు ఆక్రమ నిర్మాణాలను తొలగిస్తూ 2.5 ఎకరాల భూమిని భూ-మాఫియా నుండి విడిపించిందని ఉత్తరప్రదేశ్ నీటిపారుదల శాఖ వారు ట్వీట్ చేసారు. ఇదే విషయం చెప్తూ, ఉత్తరప్రదేశ్ జల శక్తి మంత్రిత్వ శాఖ మంత్రి మహేంద్ర సింగ్ పెట్టిన పోస్ట్‌ని ఇక్కడ చూడవొచ్చు.
माननीय मुख्यमंत्री श्री @myogiadityanath जी के निर्देशन एवं माननीय जलशक्ति मंत्री डॉ. @bjpdrmahendra के नेतृत्व में जनपद उन्नाव में सिंचाई विभाग द्वारा अतिक्रमण हटाओ अभियान के तहत भूमाफियाओं से मुक्त कराई गई 2.5 एकड़ जमीन!@CMOfficeUP @UPGovt pic.twitter.com/gQpGQigjwf
ఉన్నావ్ జిల్లాలో ఆక్రమ నిర్మాణాలను నీటిపారుదల శాఖ వారు తొలగించడం గురించి వివిధ వార్తాసంస్థలు ప్రచురించిన ఆర్టికల్స్ ఫోటోలను కూడా మంత్రి మహేంద్ర సింగ్ పోస్ట్ చేసాడు. ఆర్టికల్స్ ఫోటోలను ఇక్కడ చూడవొచ్చు. ఆ కార్యక్రమానికి సంబంధించిన మరిన్ని వివరాలు ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చదవొచ్చు. అర్టికల్స్‌లో మౌలానా లతీఫ్ కాస్మీకి సంబంధించిన ఒక మసీదుని అధికారులు కూల్చేసినట్టు ఎక్కడా కూడా లేదు.
సహరాన్‌పూర్ జిల్లాలోని దారుల్ ఉలూమ్ దియోబంద్‌కి చెందిన మౌలానా అబ్దుల్ లతీఫ్ కాస్మీ బద్రీనాథ్ ఆలయం గురించి వివాదాస్పద వ్యాఖ్యలు చేసాడని 2017లో వివిధ వార్తాసంస్థలు ప్రచురించిన కథనాలను ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడవొచ్చు. ఆ వ్యాఖ్యలపై ముఖ్యమంత్రి ఆదిత్యనాథ్ స్పందిస్తూ – “ఇది సమాజంలో సామరస్యాన్ని మరియు శాంతికి భంగం కలిగించే ప్రయత్నం. ప్రభుత్వం ఈ విషయంపై దృష్టి పెట్టింది మరియు తప్పకుండా చర్యలు తీసుకోబడుతాయి”, అని అన్నట్టు తెలిసింది.
అయితే, పోస్ట్‌లోని వీడియోలో కనపడుతున్న ఆక్రమ నిర్మాణాల కూల్చివేతకీ, మౌలానా లతీఫ్ కాస్మీకి సంబంధం ఉన్నట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లభించలేదు. వీడియో ఉత్తర్‌ప్రదేశ్‌లోని సహరాన్‌పూర్ జిల్లాకి సంబంధించింది కాదు; ఉన్నావ్ జిల్లాకి సంబంధించింది. సహరాన్‌పూర్,  ఉన్నావ్ జిల్లాల్లో ఉన్న ఆయా నగరాలకి సుమారు 500 కిలోమీటర్లకి పైగా దూరం ఉన్నట్టు తెలిసింది.
చివరగా, బద్రీనాథ్ ఆలయంపై వివాదాస్పద వ్యాఖ్యలు చేసిన మౌలానా లతీఫ్ కాస్మీకీ, పోస్ట్‌లోని కూల్చివేత వీడియోకి సంబంధంలేదు. వీడియో ఉత్తర్‌ప్రదేశ్‌లోని సహరాన్‌పూర్ జిల్లాకి సంబంధించింది కాదు; ఉన్నావ్ జిల్లాకి సంబంధించింది.

created: August 4, 2021


text:
1616లో ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ అయ్యప్ప స్వామి బొమ్మ కలిగిన నాణేలను ముద్రించినట్టు ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 2, 2023
‘406 సంవత్సరాల క్రితం 1616వ సంవత్సరంలో ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ వారు విడుదల చేసిన అయ్యప్ప స్వామి బొమ్మ కలిగిన ఒక అణా నాణెము’ అని చెప్తూ దీనికి సంబంధించిన ఫోటోను షేర్ చేసిన పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: 1616లో ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ వారు విడుదల చేసిన అయ్యప్ప స్వామి  బొమ్మ కలిగిన నాణెం ఫోటో.
ఫాక్ట్(నిజం): ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ వారు హిందూ దేవుళ్ళ రూపంలో నాణేలను ముద్రించినట్లు ఎటువంటి సమాచారం లేదు. RBIలో ఉన్న సమాచారం ప్రకారం క్రీ.శ. 1717లో మొదటిసారి ఆంగ్లేయులు బొంబాయి మింట్‌లో మొఘల్ రాజ్యానికి సంబంధించిన నాణేలను ముద్రించడానికి చక్రవర్తి ఫరూక్సియార్ నుండి అనుమతి పొందారు. అంటే పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్నట్టు 1616లో ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ అయ్యప్ప నాణెం ముద్రించే అవకాశం లేదు. కాకపోతే మొఘల్ రాజు అక్బర్ సీతా రాముడి రూపాలు ఉన్న నాణేలను ముద్రించినట్టు పలు కథనాలు ఉన్నాయి. కాని అయ్యప్ప నాణేలు ముద్రించినట్టు మాత్రం ఆధారాలు లేవు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
మొఘల్ కాలం నాటి నుండి భారతదేశంలో చలామణిలో ఉన్న నాణేలకు సంబంధించిన సమాచారం రిజర్వు బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా వెబ్‌సైట్‌లో అందుబాటులో ఉంది. ఐతే RBIలో అందుబాటులో ఉన్న సమాచారంలో ఎక్కడా కూడా మొఘలులు కాని బ్రిటీష్ వారు కాని అయ్యప్ప రూపంతో నాణేలు ముద్రించినట్టు సమాచారం లేదు.
RBIలో ఉన్న సమాచారం ప్రకారం క్రీ.శ. 1717లో మొదటిసారి ఆంగ్లేయులు బొంబాయి మింట్‌లో మొఘల్ రాజ్యానికి సంబంధించిన నాణేలను ముద్రించడానికి చక్రవర్తి ఫరూక్సియార్ నుండి అనుమతి పొందారు. 1830 కల్లా ఆంగ్లేయుల ఆధిపత్యం పెరిగిపోయి సొంతంగా నాణేలు ముద్రించడం మొదలుపెట్టారు. ఆ తరవాత 1835లో నాణేల ముద్రణకు సంబంధించి చట్టాన్ని చేశారు. దీన్నిబట్టి 1616లో ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీకి నాణేలు ముద్రించే స్వతంత్ర అధికారం లేదని అర్ధం చేసుకోవచ్చు. ఆ కాలంలో అందుబాటులో ఉన్న పలు నాణేలను కింద చూడవచ్చు.
అక్బర్ సీతారాముల నాణేలు ముద్రించాడు :
ఐతే అంతకుముందు మొఘల్ రాజు అక్బర్ సీతారాముల బొమ్మలతో నాణేలు ముద్రించాడని పలు కథనాలు ఉన్నాయి (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ). 19వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలో ఆలయ గోపురం మరియు విష్ణువు రూపంలో నాణేలు ముద్రించారని సమాచారం ఉంది. కాని అయ్యప్ప రూపంతో ఉన్న నాణేలను ముద్రించినట్టు ఎటువంటి సమాచారం లేదు.
ఐతే కాయిన్ క్వెస్ట్ మొదలైన సంస్థలు పురాతన నాణేల పేరుతో దేవుళ్ళ రూపం నాణేలు ముద్రించి విక్రయిస్తున్నాయి. ఇవి కేవలం నకిలీ నాణేల కాని నిజంగా పాత కాలం బ్రిటీష్ వారు ఇలాంటి నాణేలు ముద్రించలేదని వారి వెబ్‌సైట్‌లో పేర్కొన్నారు. హిందూ దేవుళ్ళ రూపంలో ఉన్న కొన్ని రాగి నాణేలు ఈ వెబ్‌సైట్‌లో అందుబాటులో ఉండడం ఇక్కడ చూడొచ్చు. వైరల్ అవుతున్న అయ్యప్ప నాణెం కూడా ఇలాంటి ఒక నకిలీ నాణెం అయ్యుండొచ్చు.
చివరగా, 1616లో ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ అయ్యప్ప స్వామి బొమ్మ కలిగిన నాణెలను ముద్రించినట్టు ఎటువంటి సమాచారం లేదు.

created: February 2, 2023


text:
ఢిల్లీలోని షాజహాన్ నిర్మించిన ఎర్రకోటకు, అనంగ్‌పాల్ తోమార్ నిర్మించిన ‘లాల్ కోట్’కు సంబంధంలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
October 6, 2021
“ఢిల్లీలోని ఎర్రకోటను రాజా ‘అనంగ్‌పాల్ జీ’ 1052లో నిర్మించారు” అని ఒక పోస్ట్ ద్వారా సోషల్ మీడియాలో బాగా షేర్ చేస్తున్నారు. అనంగ్‌పాల్ నిర్మించిన ఎర్రకోట షాజహాన్ నిర్మించినట్లు చరిత్రలో నేర్పించారని పోస్ట్ ద్వారా అంటున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ఢిల్లీలోని ఎర్రకోటను రాజా అనంగ్‌పాల్ 1052లో నిర్మించారు.
ఫాక్ట్ (నిజం): కేంద్ర ప్రభుత్వ ఆధీనంలోని ఆర్కియోలాజికల్ సర్వే అఫ్ ఇండియా ప్రకారం, రెడ్ ఫోర్ట్ (ఎర్ర కోట)ని 1639లో షాజహాన్ మొదలుపెట్టి తొమ్మిది సంవత్సరాలలో పూర్తి చేసాడు. అనంగపాల్ తోమర్ 1052లో కట్టించింది ‘లాల్ కోట్’. ఇది కూడా ఇప్పటి ఢిల్లీలోనే ఉన్నప్పటికీ, దీనికి, ఎర్ర కోటకి సంబంధం లేదు. రెండిటి మధ్య దూరం దాదాపు 23 కిలోమీటర్లు. ఈ లాల్ కోట్ ని ‘క్విలా రాయి పితోరా’ అని కూడా అంటారు. అనంగ్‌పాల్ తోమర్ నిర్మించిన ‘లాల్ కోట్’ను ఒరిజినల్ ‘రెడ్ ఫోర్ట్’గా, మరియు మొదటి ‘రెడ్ ఫోర్ట్’గా కూడా పిలుస్తారు. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
కేంద్ర ప్రభుత్వ ఆధీనంలోని ఆర్కియోలాజికల్ సర్వే అఫ్ ఇండియా ప్రకారం, రెడ్ ఫోర్ట్ (ఎర్ర కోట)ని 1639లో షాజహాన్ మొదలుపెట్టి తొమ్మిది సంవత్సరాలలో పూర్తి చేసాడు. భారత ప్రధాని స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం సందర్భంగా ఢిల్లీలోని ఈ ఎర్రకోట నుండే దేశాన్ని ఉద్దేశించి ప్రసంగిస్తారు.
తోమర్ వంశానికి చెందిన అనంగ్‌పాల్ ‘లాల్ కోట్’ను 1052న కట్టించాడు, 12 వ శతాబ్దంలో పృథ్వీరాజ్ చౌహాన్ దానిని స్వాధీనం చేసుకుని తన నగరం ఖిలా రాయ్ పితోరాగా విస్తరించాడు. ఈ లాల్ కోట్ ని ‘క్విలా రాయి పితోరా’ అని కూడా అంటారు. ‘లాల్ కోట్’ను ఢిల్లీ యొక్క మొదటి నగరం అని కూడా అంటారు. ఢిల్లీ ప్రవేశ ద్వారం వద్ద అరావళి శ్రేణిలో అత్యంత వ్యూహాత్మక భాగంలో ఉన్న ఈ క్విలా భారతదేశ చరిత్ర యొక్క అనేక హెచ్చుతగ్గులకు సాక్షిగా ఉంది. దీనికి మరియు 17 వ శతాబ్దంలో షాజహాన్ కట్టించిన ఎర్రకోటకు సంబంధంలేదు.
మెహ్రౌలీ, సంజయ్ వాన్, కిషన్ ఘర్ మరియు వసంత్ కుంజ్ ప్రాంతాలలో కనిపించే ‘లాల్ కోట్’ యొక్క గోడల అవశేషాలు దక్షిణ ఢిల్లీ అంతటా ఉన్నాయి. ‘లాల్ కోట్’ కూడా ఇప్పటి ఢిల్లీలోనే ఉన్నప్పటికీ, దీనికి, 17 వ శతాబ్దంలో షాజహాన్ కట్టించిన ఎర్ర కోటకి సంబంధం లేదు. రెండిటి మధ్య దూరం దాదాపు 23 కిలోమీటర్లు. గూగుల్ మాప్స్ ద్వారా కూడా చూడొచ్చు.
అనంగ్‌పాల్ తోమర్ నిర్మించిన ‘లాల్ కోట్’ను ఒరిజినల్ ‘రెడ్ ఫోర్ట్’గా, మరియు మొదటి ‘రెడ్ ఫోర్ట్’గా పిలుస్తారని ‘ది హిందూ’ వారు ప్రచురించిన ఆర్టికల్ ద్వారా చూడొచ్చు. ఢిల్లీ మొదటి నగరం – లాల్ కోట్/క్విలా రాయి పితోరా- మెహ్రౌలిలో ఉంది. లాల్ ఖిలా (ఎర్రకోట) ఉన్నది ఏడవ నగరం షాజహనాబాద్; లాల్ కోట్ కు 23 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంది. మధ్యలో సిరి, జహాన్పనా, తుగ్లఖాబాద్, ఫిరోజాబాద్ మరియు దింపనా/షేర్ షా ఘర్ అనే మరో ఐదు నగరాల శిథిలాలు ఉన్నాయి. 736వ సంవత్సరం నుండే పట్టణ స్థావరంగా ఢిల్లీని తోమర్ రాజ్యం వారు పునాది వేసినట్లు తెలుస్తుంది. 11వ శతాబ్దంలో అనంగ్‌పాల్ పాలనలోనే లాల్ కోట్, అనంగ్తాల్ బావోలి (రెండూ దక్షిణ ఢిల్లీలో) నిర్మించబడ్డాయని కూడా తెలుస్తుంది.
చివరగా, ఢిల్లీలోని షాజహాన్ నిర్మించిన ఎర్రకోటకు మరియు అనంగ్‌పాల్ తోమార్ నిర్మించిన ‘లాల్ కోట్’కు సంబంధంలేదు.

created: October 6, 2021


text:
కారు ప్రమాదంలో మరణించిన నాసిక్ ఎన్సీపీ నేత సంజయ్ షిండే కీ, పాల్గర్ ఘటనకి సంబంధంలేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
October 20, 2020
ఏప్రిల్ 2020 లో పాల్గర్ కి సంబంధించిన ఘటనలో సాధువులను కొందరు గ్రామస్తులు కొట్టి చంపేసిన విషయం అందరికీ తెలిసిందే. అయితే, సాధువులను హత్య చేయించిన నాసిక్ ఎన్సీపీ నేత సంజయ్ షిండే కారు ప్రమాదంలో సజీవంగా దహనమైపోయాడు అని చెప్తూ, ఒక పోస్ట్ ని సోషల్ మీడియాలో కొందరు షేర్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: పాల్గర్ లో సాధువులను హత్య చేయించిన నాసిక్ ఎన్సీపీ నేత సంజయ్ షిండే కారు ప్రమాదంలో మరణించాడు.
ఫాక్ట్: నాసిక్ ఎన్సీపీ నేత సంజయ్ షిండే కారు ప్రమాదంలో మరణించిన మాట వాస్తవమే, కానీ తను పాల్గర్ లో సాధువులను హత్య చేయించినట్టు చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. పాల్గర్  కేసులో అరెస్ట్ అయిన వారి పేర్లలో కూడా నాసిక్ ఎన్సీపీ నేత సంజయ్ షిండే పేరు లేదు. కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్ట్ లో చెప్పిన విషయం గురించి ఇంటర్నెట్ లో వెతకగా, నాసిక్ ఎన్సీపీ నేత సంజయ్ షిండే కారు ప్రమాదంలో మరణించినట్టు వివిధ వార్తాసంస్థలు ప్రచురించిన న్యూస్ ఆర్టికల్స్ సెర్చ్ రిజల్ట్స్ లో వస్తాయి. కారు వైరింగ్ షార్ట్‌సర్క్యూట్ అవడంతో మంటలు మొదలై, కారులో శానిటైజర్లు ఉండడంతో మంటలు మరింత పెరిగాయని న్యూస్ ఆర్టికల్స్ లో చదవొచ్చు. కారు సెంట్రల్ లాకింగ్ సిస్టం యాక్టివేట్ అయి, తను కారులోనే ఇరుక్కుపోయి సజీవదహనం అయ్యాడు.
అయితే, తను పాల్గర్ లో సాధువులను హత్య చేయించినట్టు చెప్పడానికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు. ఇప్పటివారకు ఈ కేసులో మహారాష్ట్ర సీఐడీ ఇప్పటివరకు మూడు ఛార్జ్ షీట్లు ఫైల్ చేసింది. దొంగలు తిరుతున్నారని కొన్ని పుకార్లు రావడంతో వందకు పైగా గ్రామస్తులు గూమిగూడి అటుగా వచ్చిన ముగ్గురిని దొంగలు అనుకొని కొట్టి చంపేసారని ఏప్రిల్ లో FACTLY రాసిన ఆర్టికల్ ని ఇక్కడ చూడవొచ్చు. పాల్గర్  కేసులో అరెస్ట్ అయిన వారి పేర్లలో కూడా నాసిక్ ఎన్సీపీ నేత సంజయ్ షిండే పేరు లేదు. అంతేకాదు, సాధువులను చంపింది పాల్గర్ జిల్లాలో, ఎన్సీపీ నేత సంజయ్ షిండే నాసిక్ జిల్లాకి చెందినవాడు.
The list of the 101 arrested in the #Palghar incident. Especially sharing for those who were trying to make this a communal issue.. pic.twitter.com/pfZnuMCd3x
చివరగా, కారు ప్రమాదంలో మరణించిన నాసిక్ ఎన్సీపీ నేత సంజయ్ షిండే కీ, పాల్గర్ ఘటనకి సంబంధంలేదు.

created: October 20, 2020


text:
రాజస్థాన్‌లో పండ్లు అమ్ముకునే వ్యక్తిపై జరిగిన దాడి వెనక మతపరమైన ఉద్దేశం ఏమి లేదు, కేవలం పాత పగతోనే ఈ దాడి చేశారు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 7, 2021
‘రాజస్థాన్‌లోని శ్రీ గంగా నగర్‌లో తనకు పోటీ వస్తున్నాడనే కారణంతో దళితుడైన పండ్లు అమ్ముకునే వ్యక్తిని విచక్షణారహితంగా కొట్టిన ముస్లిం మూక’  అని చెప్తూ కొందరు యువకులు ఒక వ్యక్తిపై కర్రలతో దాడి చేస్తున్న వీడియో షేర్ చేసిన పోస్ట్ సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతుంది. ఈ కథనం ద్వారా ఆ వీడియోకి సంబంధించి నిజమేంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: రాజస్థాన్‌లోని శ్రీ గంగా నగర్‌లో తనకు పోటీ వస్తున్నాడనే కారణంతో దళితుడైన పండ్లు అమ్ముకునే వ్యక్తిని ముస్లిం మూక  విచక్షణారహితంగా కొట్టిన వీడియో.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఈ దాడికి సంబంధించి గాయపడ్డ కిషన్ లాల్ కుమారుడు చెప్పిన దాని ప్రకారం పోలీసులు FIR రిజిస్టర్ చేసారు. ఈ FIRలో చెప్పినదాని  ప్రకారం గతంలో కిషన్ లాల్ కుమారులకు,  ముకదర్ అనే వ్యక్తికి ఒక ప్యాంట్ విషయంలో గొడవ జరగగా, ఈ విషయాన్ని పంచాయతీలో పరిష్కరించుకున్నారు. ఐతే ఈ విషయంలోనే కోపం పెంచుకున్న ముకదర్ కొందరు యువకులతో కలిసి బస్టాండ్‌లో పండ్లు అమ్ముకుంటున్న కిషన్ లాల్‌ను కర్రలతో కొట్టారు. ఈ దాడి వెనుక మతపరమైన ఉద్దేశం ఏమీ లేదని, కేవలం గతంలో ప్యాంట్ విషయంలో జరిగిన గొడవ మీద కోపంతో నిందితులు ఈ దాడి చేసారని  పోలీసులు స్పష్టం చేసారు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
ఈ వీడియోకి సంబంధించి మరింత సమాచారం కోసం గూగుల్‌లో కీవర్డ్ సెర్చ్ చేయగా ఈ ఘటనని జూలై 2021లో  రిపోర్ట్ చేసిన ఒక వార్తా కథనం కనిపించింది. ఈ కథనం ప్రకారం రాజస్తాన్, శ్రీ గంగానగర్ జిల్లాలో ఘర్సన పట్టణంలోని బస్టాండ్‌లో పండ్లు విక్రయించే కిషన్ లాల్ అనే వ్యక్తికి ఇంతకు ముందు కొందరితో  గొడవ జరిగింది. ఐతే వివాదానికి సంబంధించి కోపంతో  కొందరు యువకులు బస్టాండ్‌లో పండ్లు అమ్ముకుంటున్న కిషన్ లాల్‌పై కర్రలతో దాడి చేసారు. ఈ కథనంలో ఎక్కడ కూడా ఈ దాడి వెనక మతపరమైన ఉద్దేశం ఉందని పేర్కొనలేదు.
ఈ ఘటనపై కిషన్ లాల్ కుమారుడు పోలీసులకు కంప్లైంట్ చేయగా, పోలీసులు కిషన్ లాల్ కుమారుడు చెప్పిన దాని ప్రకారం కేసు నమోదు చేసి FIR ఫైల్ చేసారు. ఐతే FIRలో చెప్తున్నదాని ప్రకారం గతంలో కిషన్ లాల్ కుమారులకు, ముకదర్ అనే వ్యక్తికి ఒక ప్యాంట్ విషయంలో గొడవ జరిగగా, ఈ విషయాన్ని పంచాయతీలో పరిష్కరించుకున్నారు. ఐతే ఈ విషయంలోనే కోపం పెంచుకున్న ముకదర్ కొందరు యువకులతో కలిసి బస్టాండ్‌లో పండ్లు అమ్ముకుంటున్న కిషన్ లాల్‌ను కర్రలతో కొట్టారు.
ఐతే పోస్టులో చెప్తునట్టు వ్యక్తుల మతానికి ఈ సంఘటనతో ఎలాంటి సంబంధం లేదు. పైగా FIR ప్రకారం 9 మందిపై కేసు నమోదు కాగా, వీరి పేర్లని భట్టి చుస్తే ఈ 9 మందిలో కేవలం ఒక్కడే ఇస్లాం మతానికి చెందిన వాడిగా తెలుస్తుంది. ఈ ఘటనకి సంబంధించి వివరాల కోసం FACTLY ఘర్సన నయీ మండి పోలీస్ స్టేషన్‌ని సంప్రదించగా, ఈ దాడి వెనుక మతపరమైన ఉద్దేశం ఏమీ లేదని, కేవలం గతంలో ప్యాంట్ విషయంలో జరిగిన గొడవ మీద కోపంతో నిందితులు ఈ దాడి చేసారని  పోలీసులు స్పష్టం చేసారు.
చివరగా, రాజస్థాన్‌లో పండ్లు అమ్ముకునే వ్యక్తిపై జరిగిన దాడి వెనక మతపరమైన ఉద్దేశం ఏమి లేదు, కేవలం పాత పగ వల్లే ఈ దాడి చేశారు.

created: September 7, 2021


text:
ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని ప్రైవేట్ మెడికల్, డెంటల్ కాలేజీల్లో అడ్మిషన్లకు యోగి ఆదిత్యనాథ్ ప్రభుత్వం రాకముందు నుంచే SC, ST, OBC రిజర్వేషన్ లేదు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 6, 2022
ఇకపై ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని ప్రైవేట్ డెంటల్ మరియు మెడికల్ కాలేజీల్లో SC, ST, OBC కోటాల ద్వారా ప్రవేశం రద్దు చేస్తూ యోగి అదిత్యనాథ్ ప్రభుత్వం నిర్ణయం తీసుకున్నదని చెప్తూ ఒక పోస్టు సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా ప్రచారమవుతోంది. ఇందులో ఎంత నిజం ఉందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని ప్రైవేట్ డెంటల్ మరియు మెడికల్ కాలేజీల్లో SC, ST, OBC కోటాల ద్వారా ప్రవేశం రద్దు చేస్తూ యోగి అదిత్యనాథ్ ప్రభుత్వం నిర్ణయం తీసుకుంది.
ఫ్యాక్ట్(నిజం): వివిధ వార్తా పత్రికలకు ఉత్తర్ ప్రదేశ్ వైద్య విద్య శాఖ అధికారులు స్పష్టం చేసిన సమాచారం మేరకు, ప్రస్తుతం అమలవుతున్న 2006 నాటి పాలసీ ప్రకారం, రాష్ట్రంలో ఉన్న ప్రైవేట్ రంగ మెడికల్ మరియు డెంటల్ కాలేజీల్లో ఎప్పుడూ కూడా SC, ST, OBCలకు రిజర్వేషన్ అనేది లేదు. మరియు ఈ పాలసీలో ప్రస్తుతం ఎలాంటి మార్పులు చేయలేదు. కావున, ఈ పోస్టు తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
ముందుగా, వైరల్ అవుతున్న ఫొటోను reverse image search చేయగా ఇదే పోస్టును కనీసం ఏప్రిల్ 2017 నుంచి ప్రచారంలో ఉంది అని గుర్తించాము.
ఇక ఏప్రిల్ 2017 లో దీనికి సంబంధించిన వార్తా కథనాలను పరిశీలించగా, ఇదే విషయంపై  13 ఏప్రిల్ 2017న “India Today” చేసిన ట్వీట్ లభించింది. “ ప్రైవేట్ డెంటల్ మరియు మెడికల్ కాలేజీల్లో SC, ST, OBC రిజర్వేషన్లు రద్దు చేస్తూ బిజెపి ప్రభుత్వం నిర్ణయం తీసుకుంది” అని ఈ ట్వీట్ సారాంశంలో ఉంది. అయితే, కొందరు ఈ వార్తను ఫేక్ న్యూస్ అని కామెంట్ చేశారు.
ఇక ఇదే విషయంపై వేరే వార్తా కథనాలను కోసం వెతకగా, అదే రోజు “ Times of India” లో ప్రచురించిన వార్తా కథనం దొరికింది. అలాగే “The Wire” వెబ్సైటులో కూడా ఇదే వార్తను గురించిన ఒక వ్యాసం లభించింది.
ఈ కథనాల ప్రకారం, ప్రస్తుతం అమలవుతున్న 2006 నాటి పాలసీ ప్రకారం, రాష్ట్రంలో ఉన్న ప్రైవేట్ రంగ మెడికల్ మరియు డెంటల్ కాలేజీల్లో ఎప్పుడూ కూడా రిజర్వేషన్ అనేది లేదు. మరియు ఈ పాలసీలో ప్రస్తుతం ఎలాంటి మార్పులు చేయలేదు. అయితే, ప్రైవేట్ మెడికల్ మరియు డెంటల్ కాలేజీలు ఇప్పడు NEET పరిధిలోకి చేర్చబడ్డాయి. ఈ కాలేజీలలోని పోస్టు గ్రాడ్యూయేట్ కోర్సులకు సంబంధించిన సీట్లని NEET స్కోర్ ఆధారంగా కేటాయిస్తారు. 10 మార్చి 2017న అఖిలేష్ యాదవ్  ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నప్పుడు జారీ చేసిన జీవోలో కూడా ప్రైవేట్ మెడికల్  మరియు డెంటల్ కాలేజీలలో SC, ST, OBC రేజర్వేషన్లు ఉండవు అని స్పష్టం చేశారు. ఇదే పాలసీని యోగి ప్రభుత్వం అమలు చేస్తుంది.
ఆయితే తప్పుడు వార్తను ప్రచారం చేసినందుకు “India today” తరువాత క్షమాపణ కోరుతూ ఒక కథనాన్ని కూడా ప్రచురించింది.
ఇక ఏప్రిల్ 2021లో కూడా యోగి అదిత్యనాథ్ ప్రైవేటు విద్యా సంస్థల్లో SC, ST లకు ఉచితంగా ప్రవేశాలు పొందే వ్యవస్థను రద్దు చేశాడనే వార్త ప్రచారంలో ఉండగా, Factly దానిని ఫాక్ట్- చెక్ అది తప్పుదోవ పట్టించే వార్త అని వివరిస్తూ ఒక కథనం ప్రచురించింది. దానిని ఇక్కడ చూడవచ్చు.
చివరిగా, ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని ప్రైవేట్ మెడికల్ మరియు డెంటల్ కాలేజీల్లో అడ్మిషన్లకు యోగి అదిత్యనాథ్ ప్రభుత్వం రాకముందు నుంచే SC, ST, OBC రిజర్వేషన్ లేదు.

created: September 6, 2022


text:
కేంద్ర ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో మతపరమైన రిజర్వేషన్లు ఉండవు; హిందూ ఉద్యోగుల ఈ గణాంకాలు తప్పు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
June 14, 2022
Update (14 June 2022):
కేంద్ర ప్రభుత్వంలోని వివిధ కార్యాలయాలలో పని చేసే ఉద్యోగులలో ఎక్కువ శాతం బ్రాహ్మణులు  ఉన్నట్టు చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి చాలా మంది షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ పోస్టులోను బ్రాహ్మణుల గణాంకాలు ఇంతకుముందు క్రింద పేర్కొన్న పోస్టులోని ముస్లిం క్రిస్టియన్ ఉద్యోగుల సంఖ్యలను పోలి ఉన్నట్టు గమనించవచ్చు. అయితే క్రింద వివరించినట్టు కేంద్ర ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో మతపరమైన రిజర్వేషన్లు ఉండవు. కావున, వివిధ కార్యాలయాలలో పని చేసే ఉద్యోగులలో బ్రాహ్మణుల ఎంతమందిఉన్నారు అని సమాచారం ఎక్కడా అందుబాటులో ఉండేది. కావున, ఈ పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
Published (23 November 2021):
ఢిల్లీ ఆఫీసుల్లో ముస్లిం క్రిస్టియన్ రిజర్వేషన్లతో వివిధ పోస్టుల్లో వారి సంఖ్యా బలం అంటూ ఒక పోస్టును సోషల్ మీడియాలో బాగా షేర్ చేస్తున్నారు. 2008లో సోనియాగాంధీ చేసిన చీకటి చర్యల వల్ల హిందూ ఉద్యోగుల సంఖ్య ఇలా ఉందంటూ పోస్ట్ ద్వారా అంటున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: 2008లో డిల్లీలోని కేంద్ర ప్రభుత్వ కార్యాలయాల పోస్టుల్లో ముస్లిం క్రిస్టియన్ లకు రిజర్వేషన్స్ కల్పించిన సోనియాగాంధీ, తద్వారా హిందువుల సంఖ్యా బలం ఈ పోస్టుల్లో ఇలా తగ్గింది.
ఫాక్ట్: కేంద్ర ప్రభుత్వ కార్యాలయంలోని పోస్టుల లిస్టు ఆయా కార్యాలయం వారి అధికారిక వెబ్సైటుల్లో లభిస్తాయి. రాష్ట్రపతి సెక్రటేరియట్, ఉప రాష్ట్రపతి సెక్రటేరియట్,  ప్రధానమంత్రి కార్యాలయానికి సంబంధించి లిస్టు చూసినప్పుడు, అందులో హిందువులే ఎక్కువగా ఉన్నట్టు తెలుస్తుంది. మతానికి సంబంధించి రిజర్వేషన్లు కల్పించినట్టు భారత రాజ్యాంగంలో ఎక్కడా కూడా లేదు. కేంద్ర ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో కూడా ఇటువంటి మతపరమైన రిజర్వేషన్లు ఉండవు. మతానికి ఇన్ని పోస్టులని ఎక్కడా కూడా విభజించరు; అటువంటి లిస్టు కూడా ప్రభుత్వం మైంటైన్ చేయదు. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
కేంద్ర ప్రభుత్వ కార్యాలయంలోని పోస్టుల లిస్టు ఆయా కార్యాలయం వారి అధికారిక వెబ్సైటుల్లో లభిస్తాయి. ఒక మూడు కార్యాలయాలను తీసుకొని పోస్టులో ఇచ్చిన క్లెయిమ్ లో ఉన్నది,  వెబ్సైటులో ఉన్నదాన్ని పోల్చి చూడొచ్చు.
రాష్ట్రపతి సెక్రటేరియట్:
రాష్ట్రపతి సెక్రటేరియట్ కు సంబంధించిన వివిధ పోస్టులు మరియు లిస్టు ఆఫ్ ఆఫీసర్స్ అధికారిక వెబ్సైటులో చూడొచ్చు. పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్న విధంగా ఉన్న మొత్తం 49 పోస్టులలో, ముస్లిం-క్రిస్టియన్ లను కలుపుకొని 45 అని, హిందువులకి మాత్రం పోస్టులు నాలుగేనని (4) చెబుతున్న విషయంలో ఎటువంటి నిజంలేదు. వెబ్సైటులో ఇచ్చిన డేటా ప్రకారం, ముఖ్యమైన ఎంప్లాయిస్ 36, ఇందులో ఎక్కువగా హిందువుల పేర్లు ఉన్నట్టు చూడొచ్చు.
ఉప రాష్ట్రపతి సెక్రటేరియట్:
ఉప రాష్ట్రపతి సెక్రటేరియట్ కు సంబంధించిన వివిధ పోస్టులు,  లిస్టు ఆఫ్ ఆఫీసర్స్ అధికారిక వెబ్సైటులో చూడొచ్చు. పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్న విధంగా ఉన్న మొత్తం 7 పోస్టులలో, ముస్లిం-క్రిస్టియన్ లను కలుపుకొని 7 మంది ఉన్నారని, హిందువులకి మాత్రం ఏ పోస్టులు లేవని (0) చెబుతున్న విషయంలో ఎటువంటి నిజంలేదు. వెబ్సైటులో ఇచ్చిన డేటా ప్రకారం, పూర్తి ఎంప్లాయిస్ 52, ఇందులో కూడా ఎక్కువగా హిందువుల పేర్లు ఉన్నట్టు చూడొచ్చు.
ప్రధానమంత్రి కార్యాలయం
ప్రధానమంత్రి కార్యాలయానికి సంబంధించిన వివిధ పోస్టులు మరియు లిస్టు ఆఫ్ ఆఫీసర్స్ అధికారిక వెబ్సైటులో చూడొచ్చు. పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్న విధంగా ఉన్న మొత్తం 35 పోస్టులలో, ముస్లిం-క్రిస్టియన్ లను కలుపుకొని 33 మంది ఉన్నారని, హిందువులకి మాత్రం రెండే పోస్టులు ఉన్నాయని (2) చెబుతున్న విషయంలో ఎటువంటి నిజంలేదు. వెబ్సైటులో ఇచ్చిన డేటా ప్రకారం, పూర్తి ఎంప్లాయిస్ సుమారు 49, ఇందులోనూ ఎక్కువగా హిందువుల పేర్లు ఉన్నట్టు చూడొచ్చు.
మతానికి సంబంధించి రిజర్వేషన్లు కల్పించినట్టు భారత రాజ్యాంగంలో ఎక్కడా కూడా లేదు. కేంద్ర ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో కూడా ఇటువంటి మతపరమైన రిజర్వేషన్లు ఉండవు. మతానికి ఇన్ని పోస్టులని ఎక్కడా కూడా విభజించరు; అటువంటి లిస్టు కూడా ప్రభుత్వం మైంటైన్ చేయదు.
చివరగా, కేంద్ర ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో మతపరమైన రిజర్వేషన్లు ఉండవు; హిందూ ఉద్యోగులకు సంబంధించిన ఈ గణాంకాలు తప్పు.


text:
ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని ప్రతి ప్రభుత్వ ఉద్యోగి తమ పిల్లలని ప్రభుత్వ విద్యాలయాల్లోనే చదివించాలన్న వార్తలో నిజం లేదు. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 12, 2020
ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని ప్రతి ప్రభుత్వ ఉద్యోగి తమ పిల్లలని ప్రభుత్వ విద్యాలయాల్లోనే చదివించాలని ఆంధ్రప్రదేశ్ ముఖ్యమంత్రి అయిన వై.ఎస్.జగన్ ప్రకటించారు అని చెప్తూ ఉన్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతోంది. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని ప్రతి ప్రభుత్వ ఉద్యోగి తమ పిల్లలని ప్రభుత్వ విద్యాలయాల్లోనే చదివించాలి.
ఫాక్ట్(నిజం): ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వ ప్రిన్సిపల్ సెక్రటరీ, స్కూల్ ఎడ్యుకేషన్ అయిన బుడితి రాజశేఖర్ ఈ వార్త ఫేక్ అని నిర్ధారించారు. ఈ వార్తకి సంబంధించి ఎటువంటి వార్తా కథనాలుగాని, ప్రభుత్వ సర్క్యులర్లు గాని మాకు కనిపించలేదు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
ఈ వార్తకి సంబంధించిన మరింత సమాచారం కొరకు వెతకగా, మాకు ఈ వార్తకి సంబంధించి ఎటువంటి వార్తా కథనాలుగాని, ప్రభుత్వ సర్క్యులర్లు గాని కనిపించలేదు. ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వ ప్రిన్సిపల్ సెక్రటరీ, స్కూల్ ఎడ్యుకేషన్ అయిన బుడితి రాజశేఖర్ ని ఈ వార్త గురించి వివరణ కోసం సంప్రదించగా, ఆయన ఈ వార్త ఫేక్ అని నిర్ధారించారు.
చివరగా, ఆంధ్రప్రదేశ్ లోని ప్రతి ప్రభుత్వ ఉద్యోగి తమ పిల్లలని ప్రభుత్వ విద్యాలయాల్లోనే చదివించాలన్న వార్తలో నిజం లేదు.


text:
‘ప్రధానమంత్రి కన్యా ఆశీర్వాద్ యోజన’ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకం లేదు. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 11, 2020
‘ప్రధానమంత్రి కన్యా ఆశీర్వాద్ యోజన’ అనే పథకం ద్వారా కేంద్ర ప్రభుత్వం 5 నుండి 18 ఏళ్ళ ఆడపిల్లలకు, తండ్రి ఆదాయం సంవత్సరానికి 2 లక్షల రూపాయలు దాటకుంటే, ప్రతి సంవత్సరం 24 వేల రూపాయలు ఖాతాలో వేస్తుందని, తొందరగా అప్లై చేసుకోమని చెప్తూ ఒక పోస్ట్ ని సోషల్ మీడియాలో కొంత మంది షేర్ చేస్తున్నారు.. ఆ పోస్ట్ లో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్ (దావా): ‘ప్రధానమంత్రి కన్యా ఆశీర్వాద్ యోజన’ అనే పథకం ద్వారా కేంద్ర ప్రభుత్వం 5 నుండి 18 ఏళ్ళ ఆడపిల్లలకు, తండ్రి ఆదాయం సంవత్సరానికి 2 లక్షల రూపాయలు దాటకుంటే, ప్రతి సంవత్సరం 24 వేల రూపాయలు ఇస్తుంది.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఆ పేరుతో ఎటువంటి ప్రభుత్వ పథకం లేదు. ఆ పథకం గురించి ఎక్కడా కూడా కేంద్ర ప్రభుత్వం చెప్పలేదు. ప్రెస్ ఇన్ఫర్మేషన్ బ్యూరో (PIB) వారు కూడా అవి ఫేక్ మెసేజ్లు అని, ఆ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకం లేదని ట్వీట్ చేసారు. కావున పోస్ట్ లో చెప్పింది తప్పు.
పోస్ట్ లో చెప్పిన పథకం గురించి ఇంటర్నెట్ లో వెతకగా, అటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకం ఒకటి ఉన్నట్టుగా ఎక్కడా కూడా సమాచారం లేదు. ఆ పథకం గురించి ఎక్కడా కేంద్ర ప్రభుత్వం కూడా చెప్పలేదు. మహిళా, శిశు అభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ వెబ్సైటులో ఆడవారికి సంబంధించి వేరే పథకాలు ఉన్నాయి, కానీ పోస్ట్ లో చెప్పినట్టు ప్రతి సంవత్సరం 24 వేల రూపాయలు ఇచ్చే ‘ప్రధానమంత్రి కన్యా ఆశీర్వాద్ యోజన’ మాత్రం లేదు. ఆడవారికి సంబంధించిన పథకాలను కొన్ని  ఇక్కడ చూడవొచ్చు.
బ్యాంకు ఖాతాల్లోకి నేరుగా డబ్బులు వేసే ప్రభుత్వ ‘డీబీటీ’ పథకాల లిస్టులో కూడా ‘ప్రధానమంత్రి కన్యా ఆశీర్వాద్ యోజన’ పథకం లేదు.
అంతేకాదు, ‘ప్రధానమంత్రి కన్యా ఆశీర్వాద్ యోజన’ పేరు మీద వివిధ పోస్టులు వైరల్ అవ్వడంతో, ప్రెస్ ఇన్ఫర్మేషన్ బ్యూరో (PIB) వారు కూడా అవి ఫేక్ మెసేజ్లు అని, ఆ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకం లేదని ట్వీట్ చేసారు.
#PIBFactCheck
Claim: All girl children to get 2000 rupees per month under Pradhan Mantri Kanya Aashirwad Yojana
Reality: There is no government scheme by this name!
Conclusion: #FakeNews#Misinformation
Do share widely! https://t.co/QxAp2R567A
చివరగా, ‘ప్రధానమంత్రి కన్యా ఆశీర్వాద్ యోజన’ పేరుతో ఎటువంటి కేంద్ర ప్రభుత్వ పథకం లేదు.

created: September 11, 2020


text:
ఓపియం పక్షుల ఉనికికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు, వైరల్ వీడియో ఒక మీమ్ మాత్రమే - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 12, 2024
“ఓపియం పక్షి గురించి తెలుసా మీకు? దీని దగ్గరికి వెళ్లి దీన్ని చూస్తే మీరు హిప్నొటైజ్ అయిపోతారు, తర్వాత అది మిమ్మల్ని తినేస్తుంది, మంచు ప్రదేశాల్లో ఉండే ఈ పక్షి కనుక మీకు ఎప్పుడైనా కనిపిస్తే దాని దగ్గరికి వెళ్లొద్దు“, అని హెచ్చరిస్తూ, ఓపియం పక్షుల యొక్క దృశ్యాలు అని చెప్తూ ఒక తెల్లటి పక్షిని చూపిస్తున్న వీడియో ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతోంది. అసలు ఈ క్లెయిమ్ వెనుక ఉన్న నిజానిజాలను ఈ ఆర్టికల్ ద్వారా చూద్దాం.
క్లెయిమ్: వైరల్ వీడియోలో ఉన్న పక్షి, మనుషుల్ని హిప్నొటైజ్ చేసే ‘ఓపియం బర్డ్’
ఫ్యాక్ట్ (నిజం): అసలు ఇలాంటి పక్షి ఉన్నట్లు ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. ఇది ఒక సోషల్ మీడియా మీమ్. దీన్ని @dre.vfx అనే కంటెంట్ క్రియేటర్ మొదటగా తయారు చేశారు. కావున పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పు.
ఈ విషయాన్ని వెరిఫై చెయ్యడానికి ముందుగా తగిన కీ వర్డ్స్ ఉపయోగించి  ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, ‘ఓపియం బర్డ్’ అనే పక్షి ఉనికిని ఋజువు చేస్తూ మాకు ఎటువంటి మీడియా కథనాలు, శాస్త్రీయ పరిశోధనల వీడియోలు, డాక్యుమెంటరీలు లేదా రీసెర్చ్ పేపర్లు కానీ దొరకలేదు.
ఈ పక్షి గురించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతుకుతుండగా, వైరల్ వీడియోలో ఓపియం పక్షికి చెందినవి అని చెప్పి చూపిస్తున్న వీడియో క్లిప్స్ మాకు  @dre.vfx అనే సోషల్ మీడియా యూసర్ యొక్క ఇంస్టాగ్రామ్ పేజీ మరియు యూట్యూబ్ చానల్‌లో ఈ ‘ఓపియం బర్డ్’కి చెందిన వీడియోస్ ఉన్నాయి.
అయితే, @dre.vfx ఇంస్టాగ్రామ్ బయోలో ‘ Creator of the Opium Birds’ అని రాసి ఉంది. తన పేజీలో ఉన్న ఒక స్టోరీ హైలైట్‌స్‌లో ఈ ‘ఓపియం బర్డ్’ని @dre.vfx ఆర్టిఫీషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ ఉపయోగించి తయారు చేసాడని, ఇది టిక్ టాక్ అనే సోషల్ మీడియా ప్లాట్ ఫారంలో పెద్ద మీమ్  అని చెప్తున్న వీడియో ఒకటి ఉంది. దీనిబట్టి ఒక మీమ్ వీడియోని నిజంగానే ఈ భూమిపైన మంచు ప్రదేశాల్లో జీవించే, మనుషుల్ని హిప్నొటైజ్ చేసే ఒక పక్షికి చెందిన వీడియో అని చెప్పి తప్పుడు కథనాన్ని షేర్ చేస్తున్నారు అని అర్థం చేసుకోవచ్చు.
చివరగా, ఓపియం పక్షి అనేది ఈ భూమిపైన నివసించే ఒక నిజమైన పక్షి కాదు. ఇది ఆర్టిఫీషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ ద్వారా తయారు చేయబడింది.

created: February 12, 2024


text:
చల్లని నీరు తాగటం వల్ల గుండెపోటు, కాలేయ సమస్యలు వస్తాయని చెప్పటానికి కచ్చితమైన శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 4, 2023
కూల్ వాటర్ లివర్ సమస్యలకు మరియు గుండెపోటుకు దారి తీస్తుంది అని చెప్తున్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో షేర్ చేస్తున్నారు. ఇందులోని నిజానిజాలు ఏంటో ఈ ఆర్టికల్ ద్వారా తెలుసుకొందాం.
క్లెయిమ్: చల్లని నీరు మరియు డ్రింక్స్ తాగటం వల్ల గుండెపోటు మరియు కాలేయ సమస్యలు వస్తాయి.
ఫాక్ట్(నిజం): పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్నట్లుగా అసలు చల్లని నీరు లేదా డ్రింక్స్ తాగటం గుండెపోటుకు గాని కాలేయ/లివర్ రోగాలకు దారి తీస్తుంది అని చెప్పటానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. గుండెపోటు లేదా కాలేయ రోగాలకు మద్యపానం, ధూమపానం, అధిక కొలెస్ట్రాల్ వంటి తదితర కారణాలు ఉన్నాయి. కావున, పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పు.
గుండెపోటుకు మరియు కాలేయ వ్యాధులకు సాధారణమైన కారణాలు ఏంటో తెలుసుకోవటానికి ఇంటర్నెట్లో వెతకగా, అమెరికా దేశ పబ్లిక్ హెల్త్ ఏజెన్సీ అయిన ‘సెంటర్ ఫర్ డిసీస్ కంట్రోల్ అండ్ ప్రివెన్షన్’ (CDC) ఆర్టికల్ లభించింది. దీని ప్రకారం, రక్తపోటు, అనారోగ్యకరమైన కొలెస్ట్రాల్ లెవెల్స్, ఆల్కహాల్, ధూమపానం, etc. వంటి వాటిని గుండెపోటుకు దారి తీసేవిగా ప్రస్తావించారు. చల్లని నీరు తాగటాన్ని ఒక కారణంగా రాయలేదు (ఇది కుడా చదవండి). CDC మరియు మాయోక్లినిక్ లివర్ లేదా కాలేయ రోగాలకు దారి తీసే అలవాట్లలో ఎక్కడా కూడా చల్లటి నీరు తాగటాన్ని గురించి ప్రస్తావించలేదు. ఒబేసిటీ, మద్యపానం వంటి తదితర కారణాలు గురించి రాసారు.
చల్లని నీరు త్రాగటం వల్ల పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్నటువంటి సమస్యలు వస్తాయా అని ఏమైనా రీసెర్చ్ పేపర్స్ ఉన్నాయా అని ఇంటర్నెట్లో వెతకగా, తగిన ఆధారాలు లభించలేదు. నైజీరియాకి సంబంధించిన మీడియా హౌస్ ప్రీమియంటైమ్స్ వారు ఇదే క్లెయిమ్ మీద రాసిన ఫాక్ట్ చెక్ ఆర్టికల్ లో, చల్లటి నీరు కడుపులోకి వెళ్ళాక ఐదు నిమిషాల్లో అది వేడెక్కుతుంది అని రాసారు.
‘పేసా చెక్’ అనే అంతర్జాతీయ ఫాక్ట్ చెక్ సంస్త రాసిన ఫాక్ట్ చెక్ ఆర్టికల్ లో, డాక్టర్ ఫెస్ట్స్ టొలో, కెన్యా మెడికల్ రీసెర్చ్ ఇన్స్టిట్యూట్ లోని ఒక రెసెర్చెర్ మాట్లాడుతూ, చల్లని నీరు తాగటం  గుండెపోటుకు దారి తీస్తుందని ఎటువంటి ఆధారం లేదు అని అన్నారు. ‘చల్లని నీరు తాగటం మన దేహానికి కానీ, ఇంటర్నల్ అవయవాలకు కానీ ఎటువంటి హాని కలిగించదు’ అని పేసా చెక్  వారికి చెప్పారు.
చల్లని నీరు తాగటం, ముందు నుంచే గుండె సంబంధిత రోగాలు ఉన్న వారికి ఇబ్బంది కలిగించవచ్చు అని ఈ రీసెర్చ్  పేపర్ చెప్తుంది. అసలు చల్లని నీరు తాగటం వల్ల ఏమైనా హాని ఉందా అనే విషయం పైన మెడికల్ న్యూస్ టుడే వారు మరియు హెల్త్ లైన్ వారు రాసిన ఆర్టిల్స్స్ ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చదవండి.
చివరిగా, చల్లని నీరు తాగటం వల్ల గుండెపోటు మరియు కాలేయ సమస్యలు వస్తాయని చెప్పటానికి ఎటువంటి కచ్చితమైన శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు.

created: January 4, 2023


text:
ఉల్లిపాయ/అగ్గిపుల్ల తేలు విషానికి విరుగుడుగా పనిచేస్తుందని చెప్పడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
July 21, 2023
Update (21 July 2023):
తేలు కుట్టగానే అగ్గిపుల్లలలో ఉండే పొడిని నీళ్ళలో కలిపి ఆ ప్రదేశంలో రాస్తే కేవలం రెండు నిముషాల్లో విషం పోతుందని చెప్తూ మరొక పోస్టు సోషల్ మీడియాలో ప్రచారంలో ఉంది. దీంట్లో ఎంత నిజముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
వైద్యరంగ నిపుణులు (ఇక్కడ & ఇక్కడ) చెప్పిన దాని ప్రకారం, అగ్గిపుల్ల పొడి తేలు విషానికి విరుగుడుగా పనిచేస్తుందని ఎక్కడా నిరూపించబడలేదు. తేలు కాటు గురించి మరింత సమాచారం కోసం ఈ క్రింద పేర్కొన్న వివరాలు చూడవచ్చు.
Published (31 May 2023):
తేలు కుట్టిన వెంటనే ఉల్లిపాయ సగానికి కోసి తేలు కుట్టిన చోట రుద్దుతూ ఉంటే ఐదు నిమిషాలలో తేలు విషం విరిగిపోతుందని చెప్తూ ఒక పోస్టు సోషల్ మీడియాలో బాగా ప్రచారంలో ఉంది. దీంట్లో ఎంత నిజముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: తేలు కుట్టిన చోట ఉల్లిపాయని కోసి రుద్దుతూ ఉంటే ఐదు నిమిషాల్లో విషం విరిగిపోతుంది.
ఫాక్ట్: ఉల్లిపాయ తేలు విషానికి విరుగుడుగా పనిచేస్తుందని చెప్పడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. సాధారణంగా తేలు కాటు ప్రాణాంతకమైనది కాదు. కానీ కొన్ని జాతులకు చెందిన  తేళ్ళ విషం ప్రాణాంతకమైనదిగా ఉంటుంది. ఉల్లిపాయలో వాపుని తగ్గించే గుణం ఉన్నప్పటికీ, ఇది తేలు కాటుకి సమర్ధవంతంగా పనిచేయకపోవచ్చు. ఎందుకంటే కొన్ని ప్రమాదకరమైన జాతుల తేళ్ళు కుట్టినప్పుడు వాపు ఉండదు. అందువలన ఎల్లప్పుడూ వైద్యుడిని సంప్రదించడం ఉత్తమం. కావున పోస్టులో చేయబడ్డ క్లెయిమ్ తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
తేలు కుట్టినప్పుడు ఆ ప్రదేశం దగ్గర తీవ్రమైన నొప్పి వస్తుంది. అయితే తేలు కాటు సాధారణంగా ప్రాణాంతకం కాదు. కొన్ని గంటలలో దానంతట అదే నయం అవుతుంది. కానీ చిన్న పిల్లలకు, వృద్ధులకు తీవ్రమైన ఆరోగ్య సమస్యలు వచ్చే అవకాశం ఉంది.  ప్రపంచంలోని 1500 లకు పైగా తేళ్ళ జాతులలో సుమారు 30 ప్రాణాంతకమైన విషాన్ని విడుదల చేయగలవని అధ్యయనాలు చెప్తున్నాయి.
ఇక ఉల్లిపాయలు తేలు విషానికి విరుగుడుగా పనిచేస్తాయని  చెప్పడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. ఉల్లిపాయలోని వాపుని నివారించే గుణం (Anti- inflammatory property) వల్ల తేనెటీగల కాటు వల్ల వచ్చే వాపుని, నొప్పిని కొంత వరకు నివారించవచ్చు. కానీ అదే పద్ధతి తేలు కాటుకు సమర్ధవంతంగా పనిచేయకపోవచ్చు, ఎందుకంటే తేలు విషం పని చేసే విధానం వేరుగా ఉంటుంది. పైగా కొన్ని రకాల విషపూరితమైన తేళ్ళు కాటు వేసినప్పుడు వాపు ఉండదు.
అయితే తేలు కుట్టినప్పుడు అది ప్రాణాంతకమైన జాతికి చెందినదా లేదా అనే విషయం కచ్చితంగా చెప్పలేం కాబట్టి ఎల్లప్పుడూ వైద్యుడిని సంప్రదించడం మంచిది. ఆసుపత్రికి వెళ్ళే లోపు నొప్పిని తట్టుకోవడానికి తేలు కుట్టిన చోట ఐస్ ప్యాక్ పెట్టుకోవచ్చు. వీలైతే ఆ తేలుని గుర్తించడం లేదా ఫోటో తీయడం వల్ల దానికి సంబంధించిన విరుగుడిని(Antidote) సులభంగా పొందవచ్చు.
చివరిగా, ఉల్లిపాయ తేలు విషానికి విరుగుడుగా పనిచేస్తుందని చెప్పడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు.


text:
తలస్నానం చేసేటప్పుడు ముందుగా తలపై నీళ్ళు పోసుకోవడం వల్ల బ్రెయిన్ స్ట్రోక్/పక్షవాతం వచ్చే ఆస్కారం ఉందనడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
October 30, 2023
తలస్నానం చేసేటప్పుడు ముందుగా తలపై నీళ్ళు పోసుకోవడం వల్ల తల ప్రాంతంలో రక్త ప్రసరణ ఒకేసారి పెరిగి బ్రెయిన్ స్ట్రోక్, పక్షవాతం వచ్చే ఆస్కారం ఉందని చెప్తున్న వీడియో ఒకటి సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అవుతోంది. తలపై నుండి కాకుండా, పాదాల నుండి మొదలు పెట్టి, తలవరకు  రావాలని ఈ వీడియోలో చెప్తున్నారు. ఐతే, ఈ కథనం ద్వారా ఆ వీడియోలో చెప్తున్న విషయానికి సంబంధించి నిజమేంటో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: తలస్నానం చేసేటప్పుడు ముందుగా తలపై నీళ్ళు పోసుకోవడం వల్ల తల ప్రాంతంలో రక్త ప్రసరణ ఒకేసారి పెరిగి బ్రెయిన్ స్ట్రోక్, పక్షవాతం వచ్చే ఆస్కారం ఉంది.
ఫాక్ట్(నిజం): సాధారణంగా రక్తపోటు, మధుమేహం, ఒబేసిటీ, అధిక కొలెస్ట్రాల్, అధిక మద్యపానం, ధూమపానం మొదలైనవి బ్రెయిన్ స్ట్రోక్‌కు దారి తీసే కారణాలు. కానీ,  తలపై నీళ్ళు పోసుకోవడం వల్ల బ్రెయిన్ స్ట్రోక్/పక్షవాతం వచ్చే ఆస్కారం ఉందనడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. నిపుణులు కూడా ఈ వాదనను ఖండించారు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పు.
మెదడు కణాలకు అవసరమైన ఆక్సిజన్ రక్తం ద్వారా అందుతుంది. మెదడు కణాలకు రక్తం సరఫరా నిలిచిపోవడంతో వచ్చే ప్రమాదమే బ్రెయిన్ స్ట్రోక్. రక్తం గడ్డకట్టడం ద్వారా రక్తనాళాలు పూర్తిగా లేదా పాక్షికంగా మూసుకుపోయి, మెదడుకు రక్త సరఫరా సక్రమంగా జరగకపోవడం స్ట్రోక్‌కు, పక్షవాతానికి కారణమవుతోంది. అదే రక్తనాళాలు చిట్లిపోయి మెదడులో రక్తం లీక్ అయితే హెమరేజిక్ స్ట్రోక్‌గా వ్యవహరిస్తారు.
అధిక రక్తపోటు, మధుమేహం, ఒబేసిటీ, అధిక కొలెస్ట్రాల్, అధిక మద్యపానం, ధూమపానం మొదలైనవి బ్రెయిన్ స్ట్రోక్‌కు దారి తీసే అవకాశం ఉంది. ఐతే పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్నట్టు తలపై నీళ్ళు పోసుకోవడం రక్త ప్రసరణ ఒకేసారి పెరిగి బ్రెయిన్ స్ట్రోక్‌కు దారి తీసే అవకాశం ఉందన్న వాదనకు మాత్రం ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు.
బ్రెయిన్ స్ట్రోక్‌కు సంబంధించి మరియు దాని కారణమయ్యే ప్రమాద కారకాల గురించి ప్రముఖ ఆరోగ్య సంస్థలు అందించిన వివరాలు ఇక్కడ, ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చూడొచ్చు. ఐతే ఈ సంస్థలేవి కూడా సడన్‌గా తలపై నీళ్ళు పోసుకోవడం బ్రెయిన్ స్ట్రోక్‌కు దారి తీస్తాయని మాత్రం తెలపలేదు. ఒకవేళ నిజంగానే బ్రెయిన్ స్ట్రోక్‌కు గాని లేక పక్షవాతానికి ఇది ఒక కారణమై ఉంటే దీని గురించి సమాచారం అందుబాటులో ఉండేది.
గతంలో కూడా ఇదే వార్త సోషల్ మీడియాలో విస్తృతంగా షేర్ అయినప్పుడు పలు సంస్థలు నిపుణులను సంప్రదించి ఈ వార్తలో నిజం లేదని నిర్దారించాయి. నిపుణులు కూడా ఈ వాదనను ఖండించారు (ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ).
చివరగా, తలస్నానం చేసేటప్పుడు ముందుగా తలపై నీళ్ళు పోసుకోవడం వల్ల బ్రెయిన్ స్ట్రోక్/పక్షవాతం వచ్చే ఆస్కారం ఉందనడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు.

created: October 30, 2023


text:
నిద్రలో నుంచి అకస్మాత్తుగా లేవడం వల్ల మృత్యువు సంభవిస్తుంది అనడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 19, 2022
రాత్రి పూట వాష్ రూంకి  వెళ్లాల్సి వస్తే, నిద్రలోనుండి ఆకస్మికంగా లేవడం వల్ల చాలా మంది నిద్రలో ప్రాణాలు కోల్పోతున్నారని, అలా  అవడం నుండి తప్పించుకోవడానికి ఒక మూడున్నర నిమిషాల నియమాన్ని (అర నిమిషం అలాగే మంచంపై  ఉండాలి, ఇంకో అరనిమిషం కూర్చోవాలి, తరువాత రెండున్నర నిముషాల పాటు కాళ్ళు కిందకి వేస్కొని కూర్చున్న తర్వాత వాష్ రూంకి  వెళ్ళాలి) విరుగుడుగా సూచిస్తున్న ఒక పోస్ట్ సోషల్ మీడియాలో షేర్ చేస్తున్నారు. ఇందులోని నిజానిజాలు ఎంతో మనం ఈ పోస్ట్ ద్వారా చూద్దాం.
క్లెయిమ్: రాత్రిపూట నిద్రలోంచి అకస్మాత్తుగా లేస్తే చనిపోతాము, అలా జరగడాన్ని ఆపడానికి ఈ మూడున్నర నిమిషాల చిట్కాని పాటించండి.
ఫాక్ట్ (నిజం): పొస్ట్‌లో చెప్తున్నట్లుగా, రాత్రి పూట నిద్ర మధ్యలో మంచంపై నుంచి అకస్మాత్తుగా లేవడం వల్ల చనిపోతాము అనడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. కావున. పొస్ట్‌లో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పు.
అసలు రాత్రి పూట మంచం పైనుండి అకస్మాత్తుగా లేవడం వల్ల చనిపోయే అవకాశం శాస్త్రీయంగా ఎంతవరకు సాధ్యం అని ఇంటర్నెట్‌లో వెతుకగా, సరైన ఆధారాలు లభించలేదు. కానీ ఆర్థోస్టాటిక్ హైపోటెన్షన్  అనే ఒక కండిషన్ మాత్రమే పోస్టులో చెప్తున్న విషయానికి దెగ్గరగా ఉంది. ఆర్థోస్టాటిక్ హైపోటెన్షన్ యొక్క సాధారణ లక్షణం కూర్చుని లేదా పడుకున్న తర్వాత నిలబడి ఉన్నప్పుడు తల తిరగడం లేదా మబ్బుగా అనిపించడం. ఈ కండిషన్ యొక్క లక్షణాలని మీరు కింద చదవచ్చు.
బ్రిస్బేన్‌లోని ప్రిన్స్ చార్లెస్ హాస్పిటల్‌లోని కార్డియాలజీ విభాగానికి చెందిన సీనియర్ కార్డియాలజిస్ట్ మరియు అసోసియేట్ ప్రొఫెసర్ ఇసురు రణసింగ్ AAP ఫ్యాక్ట్‌చెక్ వారితో మాట్లాడుతూ.  ‘హైపోటెన్షన్, తక్కువ రక్తపోటుతో తీవ్రమవుతుంది, వృద్ధులకు అత్యంత ప్రమాదకరమైనదిగా పరిగణించబడుతుంది, వారు పడిపోయినట్లయితే తీవ్రమైన గాయాలు అనుభవించే అవకాశం ఉంది’ అన్నారు. మాయోక్లినిక్ వారి ఈ ఆర్టికల్  తీవ్రమైన స్థితిలో వృద్ధులలో ఆర్థోస్టాటిక్ హైపోటెన్షన్ వల్ల స్ట్రోక్ వచ్చే అవకాశం ఉంది అని రాసారు కానీ ఇది తీవ్రంమైన పరిస్థితిలోనే. ఇసురు రణసింగ్ AAP ఫ్యాక్ట్‌చెక్ వారితో  “రాత్రిపూట త్వరగా నిద్రలోనుండి లేవడం వలన ఆకస్మిక గుండె పోటుకి దారి తియ్యదు లేదా ECG నమూనాలో ఎటువంటి మార్పు ఉండదు,” అని చెప్పారు.
యూనివర్శిటీ ఆఫ్ సిడ్నీలో కార్డియాక్ ఇమేజింగ్ ప్రొఫెసర్ మార్టిన్ ఉగాండర్ కూడా AAP ఫ్యాక్ట్‌చెక్ వారితో మాట్లాడుతూ ‘ఆర్థోస్టాటిక్ హైపోటెన్షన్ వృద్ధులలో సర్వసాధారణంగా ఉంటుంది, ప్రత్యేకించి వారు రక్తపోటును తగ్గించే మందులు తీసుకుంటే.’ ‘వీరికి మంచిగా, నిదానంగా కూర్చోవాలని (డాక్టర్లు) సిఫార్సు చేస్తారు, ఒక సెకను లేదా రెండు సెకండ్లు వేచి ఉండమని, 30 సెకన్లు అనుకుందాం – మూడున్నర నిమిషాలు అనేది రాండమ్ సంఖ్య,’ అని చెప్పారు.
AFP వారు ఇదే విషయం పైన రాసిన ఫ్యాక్ట్‌చెక్ అర్టికల్‌లో డాక్టర్ బెర్నార్డ్ గితురా అనే కార్డియాలజిస్ట్ మాట్లాడుతూ ‘పోస్ట్ తప్పుగా ఉంది మరియు సైన్స్‌లో దీనికి ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు’ అని అన్నారు. “హఠాత్తుగా మేల్కొనడం వల్ల గుండె బలహీనపడదు లేదా మెదడులోని రక్త సరఫరా తగ్గిపోదు. ఎందుకంటే శరీరం ఒక సంక్లిష్టమైన నిర్మాణం కలిగి ఉంటుంది, ఒక వ్యక్తి నిద్రిస్తున్న స్థానం నుండి పైకి లేచినప్పుడు రక్తపోటు మరియు ప్రవాహాన్ని నియంత్రించడానికి ఆ నిర్మాణం ఉపయోగపడుతుంది,” అని చెప్పారు.
ఈ ప్రక్రియ మొత్తం కొన్ని సెకన్లలో అయిపోతుందని, మూడున్నర నిముషాలు చాలా ఎక్కువ సమయం అని చెప్పారు.
చివరిగా, నిద్రలో నుంచి అకస్మాత్తుగా (త్వరగా) లేవడం (మేల్కొనడం) వల్ల మృత్యువు సంభవిస్తుంది అనడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు..


text:
నాలుక వ్యాయామం అల్జీమర్స్‌ను నియంత్రించడంలో, నిరోధించడంలో సహాయపడుతుందని చెప్పడానికి ఎలాంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
February 21, 2024
నాలుకను 10 సార్లు కుడివైపుకు, ఆపై ఎడమవైపుకు సాగదీయడం ద్వారా అల్జీమర్స్ రాకుండా మనలని మనం రక్షించుకోవచ్చు, అల్జీమర్స్‌ను నియంత్రించవచ్చు అని చెప్తూ ఉన్న పోస్ట్ ఒకటి సోషల్ మీడియాలో వైరల్ అవుతోంది. అంతేకాకుండా నాలుక వ్యాయామం చేయడం వలన  శరీర బరువు, హైపర్ టెన్షన్, మెదడులో రక్తం గడ్డకట్టడం, ఉబ్బసం, దూరదృష్టి, గొంతు ఇన్‌ఫెక్షన్, భుజం/మెడ ఇన్‌ఫెక్షన్, నిద్రలేమిని కూడా తగ్గుతుందని పేర్కొన్నారు.ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: నాలుక వ్యాయామం అల్జీమర్స్‌ను నియంత్రించడంలో, నిరోధించడంలో సహాయపడుతుంది.
ఫాక్ట్(నిజం): నాలుక వ్యాయామం అల్జీమర్స్‌ను నియంత్రించడంలో, నిరోధించడంలో సహాయపడుతుంది అని చెప్పే ఎలాంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. అయితే, క్రమం తప్పకుండా శారీరక  వ్యాయామం చేయటం, సమతుల్య ఆహారం తీసుకుంటుండటం, శరీరపు బరువును అదుపులో ఉంచటం, ధూమపానానికి దూరంగా ఉండటం వంటి ఆరోగ్యకమైన జీవనవిధానం మెదడును ఆరోగ్యంగా ఉంచటానికి తోడ్పడుతుంది. కానీ, ఈ చర్యలు కూడా అల్జీమర్స్, డిమెన్షియా పూర్తిగా నిరోధించగలవని బలమైన ఆధారాలు లేవు. 2015లో ఫోర్బ్స్ తమ వెబ్‌సైట్‌లో ప్రచురించిన ఒక రిపోర్ట్ ప్రకారం “తీవ్రమైన గాయాలు, లేదా వ్యాధుల తర్వాత మందగించిన మెదడు పనితీరు మెరుగుపరచడానికి, న్యూరల్ రీట్రైనింగ్ మరియు మెదడును ప్రేరేపించడానికి నాలుక ఒక మార్గం అని, మెదడు, నాలుక మధ్య  గొప్ప నరాల సంబంధం ఉందని కొన్ని వైద్య వెబ్‌సైట్‌లు పేర్కొన్నాయి.” అని తెలిపింది. అయితే, ఇది అల్జీమర్స్ వ్యాధికి ఎంతమేర పనిచేస్తుందని తెలియజేయలేదు. కావున పోస్టు ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
ముందుగా వైరల్ క్లెయిమ్ గురించి తగిన కీవర్డ్స్ ఉపయోగించి ఇంటర్నెట్‌లో వెతకగా, నాలుక వ్యాయామం అల్జీమర్స్‌ను నియంత్రించడంలో, నిరోధించడంలో సహాయపడుతుంది అని చెప్పే ఎలాంటి శాస్త్రీయమైన రిపోర్ట్స్ లభించలేదు.
ఈ క్రమంలోనే  మాకు ఫోర్బ్స్ 2015లో న్యూరోసైన్స్ పురోగతికి మీ నాలుక కీలకమా? అనే శీర్షికతో ప్రచురించిన ఒక రిపోర్ట్ లభించింది. ఈ రిపోర్ట్ ప్రకారం “తీవ్రమైన గాయాలు, లేదా వ్యాధుల తర్వాత మందగించిన మెదడు పనితీరు మెరుగుపరచడానికి, న్యూరల్ రీట్రైనింగ్ మరియు మెదడును ప్రేరేపించడానికి నాలుక ఒక మార్గం అని, మెదడు, నాలుక మధ్య  గొప్ప నరాల సంబంధం ఉందని కొన్ని వైద్య వెబ్‌సైట్‌లు పేర్కొన్నాయి.” అని తెలిపింది. అయితే ఇది అల్జీమర్స్ వ్యాధికి ఎంతమేర పనిచేస్తుందని తెలియజేయలేదు.
అల్జీమర్స్ అంటే ఏమిటి:
అమెరికాకి చెందిన డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ హెల్త్ & హ్యూమన్ సైన్సెస్ ప్రకారం, అల్జీమర్స్ వ్యాధి అనేది కోలుకోలేని, క్రమంగా తీవ్రమయ్యే మెదడు రుగ్మత. ఇది నెమ్మదిగా జ్ఞాపకశక్తిని, ఆలోచనా నైపుణ్యాలను నాశనం చేస్తుంది.  చివరికి సరళమైన పనులను చేయగల సామర్థ్యాన్ని కూడా మెదడుకు లేకుండా నాశనం చేస్తుంది.
అల్జీమర్స్ వ్యాధికి  కారణాలు: అమెరికాకి చెందిన డిపార్ట్‌మెంట్ ఆఫ్ హెల్త్ & హ్యూమన్ సైన్సెస్ ప్రకారం, శాస్త్రవేత్తలు చాలా మందిలో అల్జీమర్స్ వ్యాధికి కారణలు ఏమిటో ఇంకా పూర్తి స్థాయిలో కనుగొనలేదు. బహుశా జన్యు, పర్యావరణ, జీవనశైలి కారకాలతో పాటు మెదడులో వచ్చే వయస్సు-సంబంధిత మార్పుల కలయిక వలన వచ్చే అవకాశం ఉంది. అల్జీమర్స్ వ్యాధి ప్రమాదాన్ని పెంచడంలో లేదా తగ్గించడంలో ఈ కారకాల్లో ఏదైనా ఒకదాని యొక్క ప్రాముఖ్యత వ్యక్తికి వ్యక్తికి భిన్నంగా ఉండవచ్చు అని పేర్కొన్నారు. వృద్ధాప్యం అల్జీమర్స్‌కు కారణం కాదు, అయితే ఇది వ్యాధికి అత్యంత ముఖ్యమైన ప్రమాద కారకం. అల్జీమర్స్ వ్యాధితో బాధపడుతున్న వారి సంఖ్య 65 ఏళ్లు దాటిన ప్రతి 5 సంవత్సరాలకు రెట్టింపు అవుతుంది. 85 ఏళ్లు మరియు అంతకంటే ఎక్కువ వయస్సు ఉన్న వ్యక్తులలో మూడింట ఒక వంతు మందికి అల్జీమర్స్ వ్యాధి వచ్చే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, చాలా మంది వ్యక్తులు తమ 90 ఏళ్లు మరియు అంతకు మించి వయస్సులో కూడా అల్జీమర్స్  లేదా డిమెన్షియా (మెదడు పనితీరు పూర్తిగా మందగించడం) లేకుండా జీవిస్తున్నారు.
అల్జీమర్స్ వ్యాధి యొక్క లక్షణాలు:
మేయో క్లినిక్ రిపోర్ట్ ప్రకారం, జ్ఞాపకశక్తి కోల్పోవడం అల్జీమర్స్ వ్యాధికి ప్రధాన లక్షణం. ప్రారంభ దశలో ఇటీవలి సంఘటనలు లేదా సంభాషణలను గుర్తుంచుకోవడం కష్టంగా మారుతాయి. క్రమంగా జ్ఞాపకశక్తి క్షీణిస్తుంది. వ్యాధి అభివృద్ధి చెందుతున్నప్పుడు ఇతర లక్షణాలు అభివృద్ధి చెందుతాయి. అల్జీమర్స్ వ్యాధి వలన బాధ పడే వ్యక్తి యొక్క జ్ఞాపకశక్తి క్రమంగా క్షీణిస్తు రోజువారీ చేసే పనులలో కూడా ప్రభావితం చేస్తుంది, ఉదాహరణకు పదే పదే ఒకే మాటలను పునరావృతం చేయడం, సంభాషణలు, అపాయింట్‌మెంట్‌లు లేదా ఈవెంట్‌లను మర్చిపోవడం, బాగా తెలిసిన ప్రదేశాలలో కూడా తప్పిపోవడం, వారి భావాలను వ్యక్తపరచడంలో మరియు ఇతరులతో మాట్లాడంలో కూడా ఇబ్బంది పడుతారు. చివరికి కుటుంబ సభ్యుల పేర్లను, రోజు ఉపయోగించే నిత్యావసర వస్తువుల పేర్లను కూడా మర్చిపోతారు. అల్జీమర్స్ వ్యాధి వలన రోజువారి జీవితంలో సరైన నిర్ణయాలు తీసుకొనే సామర్థ్యం తగిపోతుంది. చివరికి, క్రమంగా అల్జీమర్స్ వ్యాధి చివరి దశలో ఉన్నవారు దుస్తులు ధరించడం, స్నానం చేయడం వంటి ప్రాథమిక పనులను ఎలా చేయాలో కూడా మర్చిపోతారు. డిప్రెషన్ , రోజువారి కార్యకలాపాలపై ఆసక్తి కోల్పోవడం, మానసిక కల్లోలం, ఇతరులపై అపనమ్మకం, కోపం లేదా దూకుడు స్వభావం కలిగి ఉండటం, నిద్ర అలవాట్లలో మార్పులు మొదలైనవి అల్జీమర్స్ వ్యాధి కొన్ని లక్షణాలు.
అల్జీమర్స్ వ్యాధికి చికిత్స:
అల్జీమర్స్‌కు ప్రస్తుతం ఎటువంటి చికిత్స లేనప్పటికీ, అల్జీమర్స్ ఉన్న వ్యక్తులో సాధారణంగా కనిపించే ఇతర జబ్బులైన నిద్రలేమి, నిరాశ, ఆందోళన, ఇతర ప్రవర్తన, మానసిక లక్షణాలలో తేడాలకు యాంటిడిప్రెసెంట్స్, యాంటిసైకోటిక్స్ మరియు యాంటీ-యాంగ్జైటీ డ్రగ్స్ ఉపయోగించి చికత్స అందించవచ్చు. తద్వారా అల్జీమర్స్ ఉన్నవారికి కొంత ఉపశమనం లభిస్తుంది, వారి సంరక్షకులకు కూడా సహాయపడుతుందని పరిశోధనలు చెబుతున్నాయి. కొంతమంది వ్యక్తులలో జ్ఞాపకశక్తి, ఆలోచనా నైపుణ్యాలను తాత్కాలికంగా మెరుగుపరచడం లేదా స్థిరీకరించడం  కోసం సహాయపడే మందులు కూడా ఉన్నాయి అని పలు పరిశోధనలు తెలుపుతున్నాయి. వ్యాధి ప్రారంభంలో గుర్తించినపుడు మందులు, కుటుంబసభ్యుల సేవలు సహకారం వల్ల అల్జీమర్స్ వ్యాధి లక్షణాలు పెరగటాన్ని, జీవననాణ్యత దిగజారిపోవటాన్ని అదుపుచేయవచ్చు. ఈ వ్యాధికి సంబంధించి ప్రస్తుతం రెండు రకాల మందులు అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో అందుబాటులోకి వచ్చాయి. కోలినెట్రేస్ ఇనిహిబిటర్స్, మెమంటైన్ అనే ఈ రెండు జనరిక్ మందులకు అమెరికా లోని ఎఫ్.డి.ఎ. ఆమోదం  లభించింది. జ్ఞాపకశక్తి క్షీణించటం, తికమకపడటం, హేతుబద్దంగా ఆలోచించలేకపోవటం వంటి అల్జీమర్స్ వ్యాధి లక్షణాలలో కొన్నింటిని అదుపుచేసేందుకు వీటిని సిఫార్సు చేస్తున్నారు. అల్జీమర్స్ వ్యాధిని తగ్గించే చికిత్సలేవీ ప్రస్తుతం అందుబాటులోకి రాలేదు.
అయితే క్రమం తప్పకుండా శారీరక వ్యాయామం చేయటం, సమతుల్య ఆహారం తీసుకుంటుండటం, శరీరపు బరువును అదుపులో ఉంచటం, ధూమపానానికి దూరంగా ఉండటం వంటి ఆరోగ్యకమైన జీవనవిధానం మెదడును ఆరోగ్యంగా ఉంచటానికి తోడ్పడుతుంది. అల్జీమర్స్  వ్యాధితో సంబంధం పెంచుకుంటాయని భావిస్తున్న గుండె జబ్బులు, డయాబెటిస్ రాకుండా సాయపడుతుంది. చురుకైన సామాజిక సంబంధాలు కొనసాగించటంవల్ల  మెదడులోని నాడీకణాల మధ్య సంబంధాలను బలపడి మెదడు చురుకుగా పనిచేస్తుంటుంది. ఇది వ్యక్తి ఆలోచనా శక్తి దెబ్బదినకుండా ఉండటానికి తోడ్పడుతుంది. కానీ, ఈ చర్యలు కూడా అల్జీమర్స్, డిమెన్షియా పూర్తిగా నిరోధించగలవని చెప్పడానికి బలమైన ఆధారాలు లేవు. అయినప్పటికీ, మనము ఆరోగ్యవంతమైన జీవిత విధానాలు అవలంబించడం, శారీరకంగా మరియు మానసిక వ్యాయామాలను అభ్యసించడం ఉత్తమం. అల్జీమర్స్ వ్యాధికి సంబంధించిన మరింత సమాచారం కోసం ఇక్కడ & ఇక్కడ చూడవచ్చు.
చివరగా, నాలుక వ్యాయామం అల్జీమర్స్‌ను నియంత్రించడంలో, నిరోధించడంలో సహాయపడుతుంది అని చెప్పే ఎలాంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు.

created: February 21, 2024


text:
ఆవు పేడ మరియు రావి చెట్లలో 5G రేడియేషన్‌ను నిరోధించే శక్తి ఉన్నట్టు చెప్పడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
September 7, 2022
5G మొబైల్ నెట్వర్క్ ఉపయోగం వలన మానవాళి మరింత శక్తివంతమైన రేడియేషన్‌కి గురికాబోతుందని, 5జి సిగ్నల్స్ ప్రభావానికి కాకులు మాయమవడం, మనుషులలో క్యాన్సర్లు విపరీతంగా పెరిగే అవకాశముందని తెలుపుతూ సోషల్ మీడియాలో ఒక పోస్ట్ షేర్ అవుతోంది. ఈ 5జి రేడియేషన్ నుండి గోమాత మరియు రావి చెట్టు మాత్రమే మనల్ని కాపాడగలుగుతాయని ఈ పోస్టులో తెలుపుతున్నారు. “UV రేడియేషన్ ప్రభావాన్ని తగ్గించే శక్తి రావిచెట్టుకు ఉన్నట్లు శాస్త్రీయంగా నిరూపితమైంది. అదేవిధంగా, గోవు పేడతో అలికిన ఇళ్ళ పరిసరాల్లో సైతం రేడియేషన్ ప్రభావం తక్కువగా ఉంటుందని శాస్త్రీయంగా నిరూపితమైంది.”, అని ఈ పోస్టులో క్లెయిమ్ చేస్తున్నారు. ఆ పోస్టులో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ఆవు పేడ మరియు రావి చెట్టు 5G రేడియేషన్‌ను నిరోధించే శక్తి కలిగి ఉన్నాయి.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఆవు పేడ మరియు రావి చెట్లు 5G రేడియేషన్‌ను తగ్గిస్తాయని చెప్పడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. ఆవు పేడ అమర్చిన చిప్ ఉపయోగించడం ద్వారా మొబైల్ రేడియేషన్‌ను పూర్తిగా నిరోధించవచ్చని 2020లో రాష్ట్రీయ కామధేను ఆయోగ్ (RKA) ఛైర్మన్ వల్లభాయ్ కతీరియా ఒక మీడియా సమావేశంలో తెలిపారు. కానీ, కతీరియా ఆవు పేడకు సంబంధించి చేసిన వ్యాఖ్యలు శాస్త్రీయంగా నిరాధారమైనవని బ్రేక్‌త్రు సైన్స్ సొసైటి స్పష్టం చేసింది. 5G లేదా మరే ఇతర వైర్లెస్ టెక్నాలజీల ఉపయోగం ద్వారా ప్రతికూల ఆరోగ్య సమస్యలు తలెత్తినట్టు ఇప్పటివరకు నిర్ధారించలేదని WHO మరియు FDA స్పష్టం చేసింది. రేడియేషన్‌ను నిరోధించేందుకు ఎక్కువగా లెడ్ (సీసం)ను వాడుతుంటారు. కావున, పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పు.
పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్లకు సంబంధించిన వివరాల కోసం ఇంటర్నెట్లో వెతికితే, ఆవు పేడ అలికిన ఇంటి పరిసరాలలో 5G రేడియేషన్ ప్రభావం ఉండదని దృవీకరిస్తూ ఏ ఒక్క పరిశోధన పేపర్ పబ్లిష్ అవలేదని తెలిసింది. ఈ విషయం గురుంచి ఏ ఒక్క వార్తా సంస్థ ప్రచురించలేదు.
ఆవు పేడ అమర్చిన చిప్ ఉపయోగించడం ద్వారా మొబైల్ రేడియేషన్‌ను పూర్తిగా నిరోధించవచ్చని 2020 అక్టోబర్ నెలలో రాష్ట్రీయ కామధేను ఆయోగ్ (RKA) మరియు జాతీయ ఆవుల కమిషన్ ఛైర్మన్‌గా ఉన్న వల్లభాయ్ కతీరియా ఒక మీడియా సమావేశంలో పేర్కొన్నారు. ఆవు పేడకు మొబైల్ ఫోన్ రేడియేషన్‌ను నిరోధించే లక్షణాలు ఉన్నాయని, ఆవు పేడతో తయారుచేసిన చిప్‌ను మొబైల్ ఫోన్లకు అతికించి వాడుకుంటే రాబోయే రోజులలో ఆరోగ్య సమస్యలు తలెత్తకుండా ఉంటాయని వల్లభాయ్ కతీరియా ఆ మీడియా సమావేశంలో తెలిపారు. ఆవు పేడ మొబైల్ రేడియేషన్‌ను నిరోధిస్తుందన్నదానికి శాస్త్రీయ ఆధారాలు కూడా ఉన్నాయని వల్లభాయ్ కతీరియా అప్పుడు తెలిపారు.
#WATCH: Cow dung will protect everyone, it is anti-radiation… It's scientifically proven…This is a radiation chip that can be used in mobile phones to reduce radiation. It'll be safeguard against diseases: Rashtriya Kamdhenu Aayog Chairman Vallabhbhai Kathiria (12.10.2020) pic.twitter.com/bgr9WZPUxK
అయితే, ఆవు పేడ ద్వార రేడియేషన్‌ను నిరోధించవచ్చని తాను చేసిన వ్యాఖ్యలకు శాస్త్రీయ ఆధారాలు, డాటా మరియు ప్రయోగ పరీక్షల వివరాలని అందచేయాలని డిమాండ్ చేస్తూ బ్రేక్‌త్రు సైన్స్ సొసైటి నేతృత్వంలో సుమారు 600 మంది సైంటిస్టులు మరియు పరిశోధకులు వల్లభాయ్ కతీరియాకు లేఖ రాసారు. 2021 జనవరి నెలలో వల్లభాయ్ కతీరియా ఇచ్చిన సమాధానం గురించి బ్రేక్‌త్రు సైన్స్ సొసైటి బదులిస్తూ, “వారి సమాధానం హాస్యోస్పధంగా ఉంది. ఆవు పేడ చిప్‌ను విశ్లేషించామని సౌరాష్ట్ర యూనివర్సిటీ భౌతికశాస్త్ర హెడ్ ఆఫ్ ది డిపార్ట్మెంట్, మిహిర్ జోషి, చేసిన వాదనను కూడా శాస్త్రవేత్తలు ప్రశ్నించారు. సౌరాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయం ఆవు పేడకు సంబంధించి చేసిన విశ్లేషణ మరియు పరీక్ష నివేదిక శాస్త్రీయ ప్రక్రియ యొక్క అన్ని నిబంధనలను ఉల్లంఘిస్తుంది”, అని తెలిపారు. రాజకీయంగా ప్రేరేపించబడిన రాష్ట్రీయ కామధేను ఆయోగ్ (RKA) కావాలనే ఆవు పేడ చిప్ల ఉపయోగం ద్వార రేడియేషన్‌ను నిరోధించవచ్చని నకిలీ శాస్త్రాన్ని ప్రోత్సహిస్తోందని బ్రేక్‌త్రు సైన్స్ సొసైటి ప్రజలను హెచ్చరించారు.
2011లో కేఎన్. ఉత్తమ కుమార్ అనే ఫిజిక్స్ ప్రొఫెసర్ ఆవు పేడ ఆల్ఫా, బీటా మరియు గామా కిరణాలని గ్రహించి రేడియేషన్‌ను నిరోధిస్తుందని తెలిపారు. కానీ, ఈ విషయాలని తెలుపుతూ ఉత్తమ్ ఎటువంటి అధ్యయనాన్ని పబ్లిష్ చేయలేదు. ఆవు పేడకు రేడియేషన్‌ను నిరోధించే శక్తి ఉండదని పలువురు పరిశోధకులు, ప్రొఫెసర్లు మిడియాకి స్పష్టం చేశారు.
ఇకపోతే, ఫికస్ రిలిజియోసా అనే శాస్త్రీయ పేరుతో పిలవబడే రావి చెట్టు లేదా పీపాల్ చెట్టు, మనుషులలో మధుమేహం, అతిసారం, మూర్ఛ, గ్యాస్ట్రిక్ సమస్యలు, ఇన్ఫ్లమేటరీ డిజార్డర్స్, మరియు లైంగిక రుగ్మతల లాంటి సమస్యలకు సహజ ఔషధంగా ఉపయోగిస్తారు. రావి చెట్టు ఆకుల నుండి సింతసైజ్ చేయబడిన నానో పార్టికల్స్‌లో యువీ కిరణాలను గ్రహించే శక్తి ఉందని నేషనల్ సెంటర్ ఫర్ బైయోలాజికల్ ఇన్ఫర్మేషన్ (NCBI) పబ్లిష్ చేసీన ఒక అధ్యయనంలో తెలిపింది. కాని, మొబైల్ ఫోన్లు ఉపయోగిస్తున్నప్పుడు విడుదలయ్యే రేడియేషన్ కేవలం రేడియొ ఫ్రీక్వెన్సీ (RF) ఎనర్జీ మాత్రమే.
మొబైల్ ఫోన్లు వాడుతున్నప్పుడు అందులో నుండి తక్కువ స్థాయిలో నాన్-అయోనైజింగ్ రేడియేషన్‌ను విడుదల అవుతాయి. అయితే దాని వల్ల మొబైల్ ఫోన్లు వేడెక్కడం తప్పితే, శరీరంపై ఏ ఇతర దుష్ప్రభావాలు పడవని WHOతో సహా మరికొన్ని శాస్త్రీయ అధ్యయనాలు దృవీకరించాయి. వైర్లెస్ టెక్నాలజీల ఉపయోగం ద్వారా ప్రతికూల ఆరోగ్య సమస్యలు తలెత్తినట్టు ఇప్పటివరకు జరిగిన పరిశోధనలలో ఎక్కడ దృవీకరించబడలేదని WHO స్పష్టం చేసింది. ఫ్రీక్వెన్సీ పెరిగేకొద్దీ ఈ నాన్-అయోనైజింగ్ రేడియో తరంగాలు శరీర కణజాలంలోకి చొచ్చుకుపోవడం తక్కువగా ఉంటుందని WHO స్పష్టం చేసింది. రేడియేషన్‌ను నిరోధించేందుకు ఎక్కువగా లెడ్ (సీసం)ను వాడుతుంటారు. వైద్య పరమైన స్కానర్లు, రేడియేషన్ చికిత్సలు, అణు విద్యుత్ రంగంలో, పరిశ్రమల్లో దీన్ని వినియోగిస్తుంటారు.
చివరగా, ఆవు పేడ మరియు రావి చెట్లు 5జి రేడియేషన్‌ను తగ్గిస్తాయని చెప్పడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు.

created: September 7, 2022


text:
వేడి పైనాపిల్ నీళ్లు తాగడం వల్ల క్యాన్సర్ నయమవుతుందని చెప్పడానికి తగిన శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
August 17, 2022
వేడి పైనాపిల్ నీటిని క్యాన్సర్  కణాలను చంపే ఔషధంగా సూచిస్తున్న ఒక పోస్ట్ సోషల్ మీడియాలో షేర్ చేయబడుతోంది. పొస్ట్‌లో  ‘.. వేడి పైనాపిల్ క్యాన్సర్ నిరోధక పదార్థాలను విడుదల చేస్తుంది, సమర్థవంతమైన క్యాన్సర్ చికిత్స కోసం ఔషధం యొక్క తాజా పురోగతి. .. ’ అని రాసి ఉంది. ఇలాంటి పోస్ట్ మరోటి  ఆంగ్లంలో కూడా సోషల్ మీడియాలో షేర్ చేస్తున్నారు.  ఇందులోని  నిజానిజాలు ఎంతో  ఈ ఆర్టికల్ ద్వారా తెలుసుకుందాము.
క్లెయిమ్: వేడి పైనాపిల్ నీటికి కాన్సర్ కణాలను నాశనం చేసే గుణం ఉంది.
ఫాక్ట్: పైనాపిల్-వెనిగర్ మరియు అందులో ఉండే బ్రోమెలైన్ అనే ఎంజైముకి క్యాన్సర్ కణాలపైన ప్రభావం చూపే గుణం ఉన్నట్లు శాస్త్రీయ పరిశోధనలో తేలినా, అవి ల్యాబ్‌లో ఎలుకలపైనా చేసిన ప్రయోగాలు మాత్రమే. మనుషులలో కాన్సర్ కణాలపై వీటి ప్రభావం ఉన్నట్లు ఎటువంటి శాస్త్రీయ రుజువు లేదు. కాబట్టి ఈ పొస్ట్‌లో చెప్తున్న విషయం  తప్పుదోవ పట్టించేలా ఉంది.
పైనాపిల్‌కి క్యాన్సర్ కణాలను చంపే గుణాల ఉన్నాయా అని  దీనిపై జరిగిన పరిశోధనల గురించి వెతికితే, ఎన్‌సిబిఐ వారి  వెబ్సైటులో రెండు రీసెర్చ్ పేపర్స్ లభించాయి. ఒక పరిశోధనలో పైనాపిల్-వెనిగర్ కాన్సర్ పైన ప్రభావం చూపుతుంది అని తేలగా, మరొక పరిశోధనలో పైనాపిల్‌లో లభించే  బ్రోమెలైన్ ఎంజైముకి క్యాన్సర్ కణాలపైన ప్రభావం చూపే గుణం ఉన్నట్లు తెలిసింది. వీటిని ఇక్కడ మరియి ఇక్కడ చదవచ్చు. కానీ, ఈ రెండు పరిశోధనలు ల్యాబ్‌లో ఎలుకలపై చేసారు, మనుషుల కాన్సర్ కణాల మీద  పైనాపిల్ యొక్క ప్రభావం ఎంత అనేది ఇందులో చెప్పలేదు. అలాంటి పరిశోధనల కోసం ఇంటర్నెట్‌లో వెతుకగా ఎటువంటి సంభందిత ఆధారాలు లభించలేదు.
ఏఎఫ్‌పి (AFP) వారు క్యాన్సర్‌ని తగ్గించడంలో వేడి పైనాపిల్ నీరు ప్రభావం చూపుతుంది అనడంలో ఎటువంటి రుజువు లేదు అని చెప్తూ ఒక ఫాక్ట్ చెక్ ఆర్టికల్ రాసారు. డా. రేమండ్ చాంగ్ అనే క్యాన్సర్ స్పెషలిస్ట్ ఏఎఫ్‌పి వారితో మాట్లాడుతూ ‘క్యాన్సర్ కణాల మీద పైనాపిల్ యొక్క ఎఫెక్ట్స్, టెస్ట్ ట్యూబ్ స్టడీస్ ఆధారంగా చెప్పబడుతున్నాయి’ అని అన్నారు.
మనం ల్యాబ్‌లో చేసే ప్రయోగాలకి, వైద్యసంబంధమైన వాస్తవికతకు ఉన్న వ్యత్యాసాన్ని గమనించాలి అని అన్నారు. సహజంగా దొరికే చాలా పదార్ధాలు కృత్రిమ లాబరేటరీ వాతావరణంలో  క్యాన్సర్ కణాల్ని చంపుతాయి కానీ  అవి ఆచరణలో మనుషులపై పనిచేయవు అని చెప్పారు.
ఇండోనేషియా క్యాన్సర్ ఫౌండేషన్ ఛైర్మన్ ప్రొఫెసర్ డాక్టర్ అరు విసాక్సోనో సుడోయో మాట్లాడుతూ క్యాన్సర్‌కు చికిత్సగా పైనాపిల్‌ను ఉపయోగించడాన్ని సమర్ధించే ఆధారాలు లేవు అని అన్నారు.
‘వెబ్ఎండి’ వారు రాసిన ‘మీకు క్యాన్సర్ ఉన్నప్పుడు తినవలసిన పండ్లు’ అనే అర్టికల్‌లో క్యాన్సర్ నివారణలో పైనాపిల్‌లోని  బ్రోమెలైన్ అనే ఎంజైమ్ యొక్క పాత్ర ఎంత ఉంది అనే దాని పై తొలి దశ పరిశోధనలు జరుగుతున్నాయి అని, ఈ కెమికల్స్ ప్రభావం ఎంత అనేది ఇంకా తెలియదు అని రాసారు.
వీటన్నిటిని పక్కనబెడితే, అన్ని పండ్లు లాగే పైనాపిల్ తినడం వల్ల  కూడా మనకి ఎన్నో లాభాలు ఉన్నాయి, వాటి గురించి ఇక్కడ మరియు ఇక్కడ చదవచ్చు. కానీ పొస్ట్‌లో చెప్తున్నట్లు  వేడి పైనాపిల్ నీళ్లు క్యాన్సర్ కణాలను నాశనం చేస్తుంది అనడంలో ఎటువంటి రుజువు లేదు.
చివరిగా, వేడి పైనాపిల్ నీళ్లు  తాగడం వల్ల క్యాన్సర్ నయమవుతుందని నిరూపించడానికి తగిన శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు.


text:
ఆవు పేడ పిడకలపై పాదాలు పెట్టడం ద్వారా మధుమేహాన్ని నియంత్రించవచ్చని చెప్పడానికి శాస్త్రీయంగా ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
October 8, 2023
ఆవు పేడ పిడకలపై రోజూ పది నుండి పదేహేను నిమిషాలు పాదాలు ఉంచడం ద్వారా మధుమేహాన్ని పూర్తిగా నియంత్రించవచ్చని సోషల్ మీడియాలో ఒక పోస్ట్ షేర్ అవుతోంది. ఉమేష్ అనే వ్యక్తి రోజుకు 10 నుండి 15 సార్లు పది నిమిషాల సమయం ఆవు పేడ పిడకలపై పాదాలు పెట్టడం ద్వారా 15 రోజుల్లోనే అతని మధుమేహం 250 నుండి 129కి వచ్చిందంటూ ఈ పోస్టులో తెలుపుతున్నారు. ఆవు పిడకల ద్వారా శరీరంలో షుగర్ లెవెల్స్‌లను నియంత్రించడం ద్వారా కాలేయం, మూత్రపిండాలు మరియు గుండెపై వచ్చే దుష్ప్రభావాలు కూడా చాలా వరకు తక్కువ చేసుకోవచ్చని ఈ పోస్టులో తెలుపుతున్నారు. ఆ పోస్టులో ఎంతవరకు నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ఆవు పేడ పిడకలపై ఎక్కువసేపు పాదాలు పెట్టడం ద్వారా మధుమేహం వ్యాధిని పూర్తిగా నియంత్రించవచ్చు.
ఫాక్ట్ (నిజం): ఆవు పేడకు మధుమేహం వ్యాధిని నియంత్రించగలిగే సామర్ధ్యం ఉన్నట్టు గానీ, ఆవు పేడ పిడకలపై పాదాలు పెట్టడం ద్వారా కాలేయం మరియు గుండె జబ్బులు తక్కువ చేసుకోవచ్చని చెప్పడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. 2007లో ఆవు పేడపై నడవడం ద్వారా మధుమేహం తగ్గుతుందని హైదరాబాద్ నగరవాసులు కొందరు గోశాలలో అమర్చిన ఆవు పేడపై నడిచిన ఘటనను పలు వార్తా సంస్థలు రిపోర్ట్ చేశాయి. అయితే, ఆవు పేడ యొక్క వైద్య లక్షణాలకు సంబంధించి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవని, ఇదంతా తమకు ఒక కామెడీగా కనిపిస్తుందని డాక్టర్లు ఈ ఘటనకు సంబంధించి అప్పుడు స్పందించారు. కావున, పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయిమ్ తప్పు.
పోస్టులో చేస్తున్న క్లెయింకు సంబంధించిన వివరాల కోసం కీ పదాలను ఉపయోగించి వెతికితే, ఆవు పేడ పిడకలపై పాదాలు పెట్టడం ద్వారా మధుమేహం వ్యాధిని తక్కువ చేసుకోవచ్చని ఏ ఒక్క శాస్త్రీయ అధ్యయనం నిర్ధారించలేదని తెలిసింది.
ఆవు పాలు, మూత్రం, పేడ, నెయ్యి, పెరుగు/మజ్జిగ మిశ్రమంతో తయారుచేసే పంచగవ్య ఉత్పత్తులను ఆయుర్వేదంలో అనేక వ్యాధులకు ఔషధంగా ఉపయోగిస్తారు. పంచగవ్య ఉత్పత్తులకు క్యాన్సర్, హెచ్ఐవి ఎయిడ్స్, డయాబెటిస్ మరియు ఇతర వ్యాధులను ఎదుర్కొనే శక్తి ఉంటుందని తెలుపుతూ అమెరికా నేషనల్ సెంటర్ ఫర్ బైయోటెక్నాలజీ ఇన్ఫర్మేషన్ (NCBI) వెబ్సైట్లో భారత దేశానికి చెందిన కొందరు పరిశోధకులు పేపర్లు పబ్లిష్ చేశారు. కానీ, ఆవు పేడపై నడవడం వలన మధుమేహం తగ్గుతుందని ఏ ఒక్క శాస్త్రీయ పరిశోధన నిర్ధారించలేదు.
భారత ప్రభుత్వ పశుసంవర్ధక, పాడి పరిశ్రమ శాఖ పంచగవ్య ఉత్పత్తులకు సంబంధించి, వాటి వైద్య ఉపయోగాలకు సంబంధించి తమ వెబ్సైటులో తెలిపారు. చర్మ వ్యాధులు, బ్రైట్స్ మరియు ఇతర కొన్ని వ్యాధులకు పంచగవ్య ఉత్పత్తులను ఔషధాలుగా ఉపయోగిస్తారని పశుసంవర్ధక  శాఖ తెలిపింది. కానీ, పంచగవ్య ఉత్పత్తులను ఉపయోగించి మధుమేహం వ్యాధిని తక్కువ చేసుకోవచ్చని పశుసంవర్ధక,  పాడి పరిశ్రమ శాఖ తమ వెబ్సైట్లో ఎక్కడ తెలుపలేదు.
మధుమేహం (డయాబెటిస్) అనేది ఒక దీర్గకాలిక వ్యాధి. బ్లడ్ షుగర్ లెవెల్స్ పై ప్రభావం చూపే ఈ వ్యాధికి ప్రపంచ దేశాలలోని డాక్టర్లు, పరిశోధకులు ఇంతవరకు శాశ్వత చికిత్స కనుగొనలేదు.  అమెరికా ‘Centre for Disease control’ డయాబెటిస్‌కు సంబంధించి పబ్లిష్ చేసిన ఒక ఎడిషన్‌లో, డయాబెటిస్‌తో బాధపడుతున్న పేషెంట్లు మందులు వాడటంతో పాటు బరువు తగ్గడం, ఆరోగ్యకరమైన ఆహరం తీసుకోవడం మరియు శారీరకంగా చురుకుగా ఉండటం అలవాటు చేసుకోవాలని తెలిపారు. డయాబెటిస్‌ని తొందరగా గుర్తించి ఆరోగ్యకరమైన జీవనశైలిని పాటించిన వారు డయాబెటిస్ తీవ్ర పరిణామాల నుండి బయటపడవచ్చని WHO మరియు భారత ప్రభుత్వ NCDC వారు తమ వెబ్సైటులో తెలిపారు. కానీ, ఆవు పేడ ద్వారా మధుమేహం వ్యాధిని అదుపు చేసుకోవచ్చని WHO లేదా మరే ఇతర సంస్థ తెలుపలేదు.
2007లో ఆవు పేడపై నడవడం ద్వారా మధుమేహం తగ్గుతుందని హైదరాబాద్ నగరవాసులు కొందరు గోశాలలో అమర్చిన ఆవు పేడపై నడిచిన ఘటనను పలు వార్తా సంస్థలు రిపోర్ట్ చేశాయి.  ఈ ఘటనకు సంబంధించి పంచగవ్య ప్రాక్టిషనర్ గంగా సత్యం అప్పుడు మీడియాతో మాట్లాడుతూ, తాజా ఆవు పెడపై నడవడం ద్వారా చాలా మంది మధుమేహం వ్యాధి తక్కువ చేసుకున్నారని, చర్మంపై పూసుకునే ఏ మిశ్రమమైన చర్మ పొరల ద్వారా శరీరంలోకి ప్రవేశిస్తాయనే సూత్రంపై పంచగవ్య ఉత్పత్తులను మధుమేహం నియంత్రణ కోసం ఉపయోగించవచ్చని తెలిపారు. అయితే, ఆవు పెడ యొక్క వైద్య లక్షణాలకు సంబంధించి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవని, మా వరకు ఇదంతా ఒక కామెడీ మాత్రమే అని డాక్టర్లు ఈ ఘటనకు సంబంధించి అప్పుడు స్పంధించారు.
చివరగా, ఆవు పేడ పిడకలపై పాదాలు పెట్టడం ద్వారా మధుమేహాన్ని నియంత్రించవచ్చని  చెప్పడానికి శాస్త్రీయంగా ఎటువంటి ఆధారాలు లేవు.

created: October 8, 2023


text:
‘విఠ్ఠల విఠ్ఠల’ నామజపం చేస్తే గుండెపోటు రాదని చెప్పడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
July 7, 2023
‘విఠ్ఠల విఠ్ఠల’ అనే పేరుని 10 రోజులపాటు రోజూ తొమ్మిది నిముషాల పాటు ఉచ్చరిస్తే గుండె సంబంధిత వ్యాధులని నివారించవచ్చునని, పూణేలోని వేద విజ్ఞాన కేంద్రం వందలాది హృద్రోగుల మీద ప్రయోగం చేసి ఈ విషయాన్ని నిరూపించిందని చెప్తూ ఒక పోస్టు సోషల్ మీడియాలో బాగా ప్రచారంలో ఉంది. దీంట్లో ఎంత నిజముందో ఇప్పుడు చూద్దాం.
క్లెయిమ్: ‘విఠ్ఠల విఠ్ఠల’ నామజపం చేస్తే గుండె సంబంధిత వ్యాధులని నివారించవచ్చునని పుణేలో జరిపిన ఒక పరిశోధనలో రుజువైంది.
ఫాక్ట్: పూణేలో 2014లో ముప్పై మంది ఆరోగ్యవంతులపై చేసిన పరిశోధన ప్రకారం, 10 రోజులపాటు రోజూ 9 నిముషాల సేపు ‘విఠ్ఠల విఠ్ఠల’ నామజపం చేసిన వారికి బ్లడ్ ప్రెషర్, పల్స్ రేట్, హార్ట్ రేట్ వంటి వివిధ ఆరోగ్య సూచికలు గతంతో పోల్చుకుంటే మెరుగుపడ్డాయి. అయితే ఈ పరిశోధనా వ్యాసంలో ఎక్కడా కూడా ‘విఠ్ఠల విఠ్ఠల’ నామజపం చేస్తే గుండెపోటు రాదని చెప్పలేదు. కావున పోస్టులో చేయబడ్డ క్లెయిమ్ తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
ముందుగా ఈ విషయంలో నిజానిజాలను తెలుసుకోవడానికి వైరల్ పోస్టులో చెప్పబడిన పరిశోధనా వ్యాసాన్ని పరిశీలించాం. 2014లో ‘Asian Journal of Complementary and Alternative Medicine’  జర్నల్ లో ఈ వ్యాసం ప్రచురితమైంది. ఈ వ్యాసంలో ఇవ్వబడిన వివరాల ప్రకారం పూణేకి చెందిన వివిధ వైద్య పరిశోధనా సంస్థలు ఈ పరిశోధనను చేపట్టాయి. 30 మంది ఆరోగ్యవంతులైన వ్యక్తులపై 10 రోజుల పాటు జరిగిన ఈ పరిశోధనను జరిపారు. రోజూ 9 నిముషాల సేపు ఈ ముప్పైమంది ‘విఠ్ఠల విఠ్ఠల’ నామజపం చేశారు.
10 రోజుల తరువాత ఈ ముప్పైమంది యొక్క బ్లడ్ ప్రెషర్, పల్స్ రేట్, హార్ట్ రేట్ వంటి వివిధ ఆరోగ్య సూచికలు ముందుతో పోల్చుకుంటే మెరుగుపడినట్లు ఈ పరిశోధనలో వెల్లడైంది.
అయితే ఈ వ్యాసంలో ఎక్కడా కూడా ‘విఠ్ఠల విఠ్ఠల’ నామజపం చేస్తే గుండెపోటు రాదు అని చెప్పలేదు. పైగా ఇది కేవలం ప్రాధమిక పరిశోధన అని, దీని ఆధారంగా మరింత విస్తృతంగా పరిశోధనలను చేయాల్సి ఉందని ఈ వ్యాసంలో స్పష్టంగా చేశారు.
అయితే ‘ఓం’ లేదా మరేదైనా పదాన్ని నామజపం చేయడం ద్వారా ఒత్తిడి తగ్గి మానసిక ఆరోగ్యం మెరుగుపడే అవకాశం ఉందని అధ్యయనాలు చెప్తున్నాయి. ఇక ధ్యానం, సంగీతం వంటి వాటి వల్ల కూడా గుండె ఆరోగ్యం కొంతవరకు మెరుగుపడుతుందని మరికొన్ని అధ్యయనాలు చెప్తున్నాయి.
అయితే కేవలం నామజపం, ధ్యానం వంటివి చేయడం వల్ల గుండె వ్యాధులను పూర్తిగా అరికట్టవచ్చునని ఎక్కడ నిరూపించబడలేదు. పౌష్టిక ఆహారం తీసుకోవడం, వ్యాయామం చేయడం, సరైన నిద్ర, ఒత్తిడికి, చెడు వ్యసనాలకు దూరంగా ఉండడం వంటి వాటి వల్ల గుండె సంబంధిత వ్యాధులను కొంతవరకు నియంత్రించవచ్చు.
చివరిగా, ‘విఠ్ఠల విఠ్ఠల’ నామజపం చేస్తే గుండెపోటు రాదని చెప్పడానికి ఎటువంటి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు.


text:
వృద్ధాప్యం పాదాల నుండి పైకి ప్రారంభమవుతుందని చెప్పడానికి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు - FACTLY
Sai Krishna Muthyanolla
January 7, 2022
వృధాప్యం పాదాల నుండి పైకి మొదలవుతుందని ఒక పోస్ట్ ద్వారా సోషల్ మీడియాలో బాగా షేర్ చేస్తున్నారు. ఈ కథనం ద్వారా అందులో ఎంత నిజముందో చూద్దాం.
క్లెయిమ్: వృధాప్యం పాదాల నుండి పైకి మొదలవుతుంది.
ఫాక్ట్: వృద్ధాప్యం పాదాల నుండి పైకి ప్రారంభమవుతుందని చెప్పడానికి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు. వృద్ధాప్యం సంక్లిష్టమైనది, ఎందుకంటే అది విభిన్న శరీర భాగాలను వేరు వేరుగా ప్రభావితం చేస్తుంది. వయస్సు పెరిగే కొద్దీ గుండె, మూత్రపిండాలు, మెదడు, ఊపిరితిత్తులు మొదలైన అనేక భాగాల పనితీరు క్షీణిస్తుంది. ఈ క్షీణత కేంద్రం ప్రతి ఒక్కరికీ శరీరంలోని ఒకే  భాగంపై ఉండదు, వ్యక్తి వ్యక్తికీ మారుతుంది. ఆరోగ్యవంతమైన వృద్ధాప్యం కొరకు వారానికి కనీసం 150 నిమిషాల పాటు నడవడం ముఖ్యం. కావున, పోస్ట్ ద్వారా చెప్పేది తప్పుదోవ పట్టించే విధంగా ఉంది.
ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ ప్రకారం, వినికిడి నష్టం (hearing loss), శుక్లాలు (cataracts), మధుమేహం, డిమెన్షియా, ఆస్టియో ఆర్థరైటిస్ మొదలైన వాటితో సహా వృద్ధాప్యానికి సంబంధించిన కొన్ని సాధారణ ఆరోగ్య పరిస్థితులు వస్తాయి. “ఒకరి వయసు పెరిగే కొద్దీ, వారు ఒకే సమయంలో అనేక పరిస్థితులను అనుభవించే అవకాశం ఎక్కువగా ఉంటుంది.” వృధాప్యం పాదాల నుండి పైకి మొదలవుతుందని చెప్పలేదు.
WHO ప్రచురించిన వరల్డ్ రిపోర్ట్ ఆన్ ఏజింగ్ అండ్ హెల్త్ ప్రకారం, వృద్ధాప్యాన్ని ప్రభావితం చేసే మార్పులు సంక్లిష్టమైనవి (complex). “జీవ స్థాయిలో, వృద్ధాప్యంలో వివిధ రకాల అణు మరియు కణ నష్టం క్రమంగా జరుగుతుంది. కాలక్రమేణా, ఈ నష్టం శారీరక నిల్వలు క్రమంగా తగ్గడానికి దారితీస్తుంది, అనేక వ్యాధులు వచ్చే ప్రమాదం కూడా పెరుగుతుంది, మరియు వ్యక్తి సామర్థ్యం సాధారణంగా తగ్గుతుంది. చివరికి, అది మరణానికి దారితీస్తుంది.”  ఈ మార్పులు కూడా స్థిరంగా ఉండవని తెలిపారు.
ఒక వయస్సు పెరిగే కొద్దీ గుండె, మూత్రపిండాలు, మెదడు, ఊపిరితిత్తులు మొదలైన అనేక భాగాల పనితీరు క్షీణిస్తుంది. ప్రతి ఒక్కరికీ శరీరంలోని పాదాలనుంచి మొదలవ్వాలని లేదు.
పాదాలు మరియు వృద్ధాప్యం:
పాదాలు శరీరంలోని అత్యంత ముఖ్యమైన భాగాలలో ఒకటి. ఎందుకంటే నడవడం, పరిగెత్తడం మరియు ఎక్కడం వంటి అనేక విభిన్న కార్యకలాపాలను పాదాల ద్వారానే చేయాల్సి ఉంటుంది. ఒకరు పెద్దయ్యాక, చర్మం సన్నబడుతుంది, పాదాలు దెబ్బతినే అవకాశం  ఎక్కువగా ఉంటుంది. “పాదం యొక్క లిగమెంట్లు, ఫాసియా మరియు చర్మం స్థితిస్థాపకతను (elasticity) కోల్పోవడం ప్రారంభిస్తాయి, చర్మం గట్టిపడటం ప్రారంభిస్తుంది.” ఇలా౦టి అనేక మార్పులు జరుగుతు౦టాయి, కానీ వృద్ధాప్య౦ పాదాల ను౦డి పైకి మొదలౌతు౦దనే దానికి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు.
సిడిసి ప్రకారం, ఎక్కువ కదలడం, మరియు రోజంతా తక్కువగా కూర్చోవడం ఒకరి శరీరానికి మంచిది మరియు ఆరోగ్యకరమైన వృద్ధాప్యానికి సహాయపడుతుంది. వారానికి కనీసం 150 నిమిషాలు నడవడం సాధారణంగా సిఫారసు చేయబడుతుంది.
ఒక అధ్యయనం ప్రకారం, రెండు వారాలపాటు నిష్క్రియాత్మకత (inactivity) వల్ల వృద్ధులకు మరియు యువకులకు కాళ్ల కండరాల బలం తగ్గుతుందని తెలిపారు. కానీ, వృధాప్యం పాదాల నుండి పైకి మొదలవుతుందని ఎక్కడా తెలపలేదు.
చివరగా, వృద్ధాప్యం పాదాల నుండి పైకి ప్రారంభమవుతుందని చెప్పడానికి శాస్త్రీయ ఆధారాలు లేవు.

created: January 7, 2022