:::::: 101 Editor’s Pick ::::::
ชีวิตเด็กไทยไม่สวยงามเหมือนคำขวัญ
.
วันเสาร์ที่สองของเดือนมกราคมในทุกปีถูกกำหนดให้เป็น ‘วันเด็กแห่งชาติ’ ซึ่งเป็นวันที่ส่งเสริมให้สังคมตระหนักถึงคุณค่าของเด็กไทย ทั้งในด้านการเลี้ยงดูและการพัฒนาศักยภาพของเยาวชน รวมถึงให้เยาวชนตระหนักรู้ในหน้าที่ของตนเอง โดยคำขวัญวันเด็กแห่งชาติ ประจำปี 2568 จากแพทองธาร ชินวัตร ในฐานะนายกรัฐมนตรี คือ “ทุกโอกาสคือการเรียนรู้ พร้อมปรับตัวสู่อนาคตที่เลือกเอง”
.
คำขวัญดังกล่าวสะท้อนให้เห็นความคาดหวังต่อเยาวชนไทยให้หมั่นเรียนรู้ในทุกโอกาสที่เข้ามา และสามารถเลือกเส้นทางอนาคตของตนเองได้ เพื่อให้เด็กไทยสามารถเติบโตอย่างมีคุณภาพและมีอนาคตที่สดใส
.
แต่เมื่อเราหันกลับมามองความเป็นจริงในสังคมไทย เยาวชนจำนวนไม่น้อยยังคงเผชิญกับปัญหาที่ขวางกั้นโอกาสในการเรียนรู้และการพัฒนามากมาย ไม่ว่าจะเป็นความรุนแรงในครอบครัว ความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา หรือการเข้าถึงสิทธิขั้นพื้นฐานที่ไม่เท่าเทียม จนทำให้ ‘อนาคตที่สดใส’ อาจกลายเป็นสิ่งที่ไกลเกินเอื้อมสำหรับเด็กไทยบางกลุ่ม
.
วันโอวัน ชวนผู้อ่านร่วมเฉลิมฉลอง ‘วันเด็กแห่งชาติ’ ในรูปแบบที่ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง และเพื่อตอบจุดประสงค์ของวันเด็กแห่งชาติที่คาดหวังให้ประชาชนหันกลับมาให้ความสำคัญกับ ‘เด็กไทย’ ทุกคนอย่างแท้จริง ผ่านการย้อนอ่านบทความว่าด้วยปัญหาที่เยาวชนไทยต้องเผชิญตลอดระยะเวลาที่ผ่านมา ท่ามกลางสังคมไทยที่เสียงของเยาวชนอาจไร้ความหมาย
.
::: 50 ปีหลังมนุษย์เหยียบดวงจันทร์ ความเหลื่อมล้ำทางการศึกษาไทยยังอยู่ที่เดิม :::
ปาณิส โพธิ์ศรีวังชัย พาลงพื้นที่ไปเห็นชีวิตของนักเรียนที่ยากลำบาก สะท้อนภาพใหญ่ความเหลื่อมล้ำของการศึกษาไทย.
::: ทำความเข้าใจบาดแผลที่มองไม่เห็น และแนวทางปราบปรามความรุนแรงต่อเด็ก :::
กานต์ธีรา ภูริวิกรัย เก็บความจากการอบรมเชิงปฏิบัติการ ‘มาตรฐานจริยธรรมด้านสิทธิเด็ก และการวิเคราะห์จิตวิทยาสำหรับผู้ใช้บังคับกฎหมาย’ แนวทางปราบปรามความรุนแรงต่อเด็กในโลกยุคใหม่.
::: จะช่วยอย่างไรเมื่อมองไม่เห็นปัญหา : ถอดบทเรียนความเปราะบางที่ถูกซ่อนเร้นของเด็กและเยาวชน :::
101 ชวนถอดบทเรียนจากเด็กและเยาวชนที่ ‘ไม่ถูกมองเห็น’ จากสายตาของครูผู้สอน, อดีตสามเณร, ผู้มีประสบการณ์ในการช่วยเหลือกลุ่มเด็กไร้รัฐและไร้สัญชาติ และอาจารย์ด้านเศรษฐศาสตร์.
::: กะเทาะปัญหาเด็กนอกสายตา – สร้างการศึกษาสำหรับเด็กนอกลู่ :::
101 ร่วมกับ สสส. ชวนคลี่ปมความเปราะบางของกลุ่มเด็กนอกสายตา ขบคิดแนวทางการศึกษาและพัฒนาเด็ก-เยาวชนนอกระบบที่ยั่งยืน.
::: ลดอายุผู้มีสิทธิเลือกตั้งจาก 18 เหลือ 15 ปี?: ขยายสิทธิให้เสียงเยาวชนมีความหมาย :::
คิด for คิดส์ ชวนผู้อ่านสำรวจปัญหาของระบอบการเมืองไทยที่ทำให้เสียงเยาวชนไร้ความหมาย เข้าใจถึงเหตุผลในการลดอายุผู้มีสิทธิเลือกตั้งจาก 18 เหลือ 15 ปี และร่วมขบคิดว่าถึงเวลาหรือยังที่เสียงเยาวชนควรถูกรับฟังผ่านการเลือกตั้งมากขึ้น