A marala nwa amadị a dịka onye anaghị asọ eze anya tupu ọ gwa ya okwu.

O jirila mkpịsị odee ya were menye ụfọdụ ndị chịrị Naijiria ụjọ n'anya, bụkwa nke mechara chụpụ ụfọdụ n'ime ha n'ọkwa.

Ndị isiala ahụ bụ ndị a:

Alhaji Shehu Shagari:

Onye a chịrị Naijiria site n'afọ 1979 - 1983, bụ onye mbụ Obasanjọ bu ụzọ menyụọ anya site n'edemede leta ọdegaara ya mgbe e duchara ya n'iyi ọrụ nke ugboro abụọ dịka onyeisiala n'ọnwa Ọktoba 1, 1983.

Ozugbo oweere oche dịka onyeisiala nke ugboro abụọ, Obasanjọ pụtara ihie ma katọọ ọchịchị ya bụ nke nọchiri anya ya dịka onyeisiala, ma kọwaa ya dịka nke na-agba ọnyụpa n'okwu akụnaụba, ma bụrụkwa nke tinyere ụmụ Naijiria n'oke ụbịa m.

O nyekwara mkpesa banyere etu mpụ si bawanye na Naijiria. Nke a nyere aka ma kpọbata ndị agha n'ọchịchị.

IBB ejighị ahụ.

Ibrahim Babangida:

Nwa amadị a chịrị Naijiria dịka onye agha bụ onye nke abụọ mkpịsị odee Ọbaasanjo metụtara.

Nke a bidoro mgbe ọchịchị ahụ wepụtara atụmatụ e ji ebelata ụbịam a kpọro 'Structur... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

al Adjustment Programme' (SAP) n'aha bekee.

A kọwara nke a dịka atụmatụ mere ka ụbịam bawanye. Nke a mekwara ka Obasanjọ gaa n'ihu n'ịgba ọchịchị ahụ ụkwụ ruo na ngwụcha ya.

Abacha nwụrụ na ọche ka onyeisiala Naịjirịa n'afọ 1998

Sani Abacha:

N'agbanyeghị na ọtụtụ mmadụ nọọrọ na-atụ ọchịchị ndị agha nke Sani Abacha nọ n'isi ya ụjọ, Obasanjo gakwara n'ihu ma gosi ya onye ọ bụ mgbe ọ nọọrọ n'otu ụlọ ọgbakọ Arewa katọọ ọchịchị Abacha, ma kọwaa ya dịka nke kpuru isi.

Na mkparịtaụka ya na ụlọọrụ BBC nwere n'oge ahụ, Obasanjo boro ọchịchị Abacha ebubo irikpọ akụnaụba Naijiria dịka onye ọkwọụgbọ mmiri mmanya na-egbu.

Abacha mere ya ka ọma n' ọnya, bụ nke mere e ji tụọ ya mkpọrọ.

Ọ nọọrọ n'ụlọmkpọrọ rue mgbe Abdulsalami Abubakar weghara oche ọchịchị dịka Abacha nwụchara.

Ọ bubuuru onyeisiala Naijiria

Umaru Musa Yar'Adua:

Ọchịchị a weghara oche dịka Ọbasanjo chịchara afọ asatọ mgbe ọchịchị ọhakarasi lọghachịtara n'afọ 1999.

Mana adị m na mma Obasanjo na Yar'Adua bidoro dawa aja aja ozugbo nwaamadị a hụtara na ọchịchị Yar'Adua na-agba ọnyụpa

Obasanjo kwupụtara uche ya n'edemede odere sị, ''Dịka ịma, n'ọnwa ole na ole na-abịa, a ga-ewe ọchịchị gị dịka nke n'ọnọdụ ndapụ nke ọchịchị Obasanjo, ma eleba anya n'ọnọdụ wetara gị n'ọchịchị. Ọ bụ ya mere ị ga-eji gbalịsia ike ma wepụtara onwe gị nakwa ọchịchị gị njirimara pụrụ iche''.

Goodluck Jonathan:

Oge Yar'Adua nwụrụ n'ọkwa n'afọ 2010, osote ya bụ Goodluck Jonathan banyere n' ọkwa onyeisiala.

N'ime afọ abụọ e duchara ya n'iyiọrụ dịka a họpụtachara ya n'afọ 2011, nsogbu ya na Ọbasanjọ bidoro.

N'edemede leta o degaara ya bụ nke ọ kpọrọ ''Tupu Oge Agaa'', Obasanjo kwuru na o mere ka ọhaneze mata nke a n'ihi na od egarala Jonathan akwụkwọ a ugboro anọ, bụkwanụ nke ọ zaghachighị.

O kwuru, ''Ọnọdụ obodo a ugbu a nakwa ihe nwere ike ịbụ mpụtara ya mere m jiri n'ekwu tupu ụzọ emechie n'ihe gbasara ịkwalite adịm mma obodo anyị, ma gwa gị na egwu nọ n'ụzọ''.

Onyeisiala Naịjirịa si na gọọmenti ya

Muhammadu Buhari:

Onyeisiala na-achị Naijiria ugbu a bụ Muhammadu...


A mụrụ ya n'afọ 1992, n"Ebutte Matta dị na Legọs, ọ gụrụ akwụkwọ Sekọndịrị na 'Kings College' dị na Legọs ma gụọkwa na Mahadum Legọs.

Site na mgbe ọ dị obere ka ọ malitere ime ka nwaanyị site n'isi nri, ịsa efere, ịza ụlọ na ndị ọzọ.

Ihe ọzọ ọ na-emekwa bụ iji ejiji dịka nwaanyị.

E ruru n'ọnwa Mee afọ 2019, Bobrisky kpọpụtara onwe ya dịka nwaanyị, nke butere ọtụtụ nkatọọ n'akara soshal midia ya.

Ihe mere ndị mmadụ ji kpụrụ ya n'ọnụ ugbua

Bobrisky wepụtara ọtụtụ foto ọhụrụ o sere iji gosi ụwa na ọ gbala afọ iri abụọ na asatọ mana lee ihe ndị mmadụ na-ekwu maka ya.

@meettherichard kwuru na o nweghị onye Naịjirịa ama ama na-eke ekike ruo ka Bobrisky

Lee ebe o yi uwe agbamakwụkwọ

Ụwa gbakara mgbe Bobrisky gara emume ncheta nna ya

N'ọnwa Jun ka foto fegharịrị ebe bobrisky yi uwe nwoke were gaa emume ncheta nna ya.

O yi uwe nwuda ụmụ nwoke, okpu ihu ma wepusie ihe ntecha ya.

Ndị mmadụ bidokwara kwuwe ọtụtụ ihe makana ha kwuru na ihe ahụ gbagọjuru ha anya.

Ihe ndị ọzọ ikwesiri ị ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:


A na ebo ndị ọrụ ụlọọrụ ọkụ latrik na ha na-akpa aka na mita

Ọnụ na-ekwuru ụlọọrụ a bụ Emeka Ezeh, gọrọ agọ a n'ajụjụọnụ ya na ndị ụlọọrụ ntakụkọ, News Agency of Nigeria, nwere n'Aba.

Ọ sịrị n'ụlọọrụ ha amaghị ọrụ gbasara idogharị mita.

Okwu ọnụ ya: "Nke a abụghị eziokwu. O nweghị onye ọrụ anyị ma anya ndogharị mita - belụsọ n'onye ahụ ọchọrọ imebi ya - maka na mita ha bụ nke ndị agba ọhụrụ.

"Ikekwa, o nwere ndị ọrụ anyị achọghị ka ha mee ka obi jụọ ndị mmadụ oyi n'ihe gbasara ịnara mita ọhụrụ ahụ."

"Cheta na ọ bụrụ n'onye ọbụla nwe mita ọkụ kwụọ-ụgwọ-ka-isi-mụọ ọkụ, agaghị enwe ohere igbubi ọkụ kwa ọnwa, belụsọ ma onye ahụ ewepụrụ ọkụ na mita ya."

Ọ kọwara na ọ marala ụfọdụ ndị ụlọọrụ ha ahụ ịnapụ ndị mmadụ akwụghị ụgwọ ọkụ ego aka azụ. Mana, mita ọhụrụ ga-eweta nke a n'isi njedebe'.

Ezeh gwara ndị mmadụ ka ha kpesa onye ọrụ ha ọbụla kpara mita ha aka ka a taa ya ahụhụ kwesịrị ekwesị.

Ọ tụnyere ha alo ka ha na-agbanyụ ọkụ ha na ihe ọbụla ji ọkụ arụ ọrụ iji mee ka ha ghara ị n... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:


A na ekwuzi na Buhari akwusighị ike na agha mpụ maka o dizi ka o na eme ima mmadụ

Okwu Yusuf Usman bu ihe entinyere anya maka na afọ gara aga, Minsta na ahu maka ahụike bụ Isaac Adewole nyere Yusuf ezumike ọrụ, ma hazikwa ndị nyocha ka ha tinye anya n'ọrụ Yusuf na-arụ na mpaghara ọ na-achị.

Akwukwọ o dere o jiri nye ezumike ike ruru Yusuf aka n'abalị isii n'ọnwa Jụlị 2017.

O kwesiri ịnọ ọnwa atọ na ezumike ahụ, mana ndị kọmitii na-ahụ maka ahụike na ụlọ ome iwu nke Naịjirịa nke nta tinyere ọnụ na okwu a, wee si ka akpọghachị Yusuf.

Onye no ni isi Komiti a bu Chike Okafor. Ha kpebiri n'aka Yusuf dị ọcha, ma sikwa na ọ mmegide ka Minista nke arụike na-emegide ya maka ọrụ ọ na arụ banyere etu ndị HMO (bụ ndị na ahazị etu e si akwụ ụgwọ maka arụike na Naịjirịa) si arụ ọrụ.

Okafor na Komiti ya kpebiri ka ewepụ nkwụsi ọrụ a enyere Yusuf nakwa ka-etinyere ha onye nchekwa.

Mana, ka aka nọ na-eche ka a mara ka Minista arụike ọ ga eme ihe Kọmiti a kwuru, ndị nyocha ọ haziri wepụtara nch... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

ọpụta ha, nke kpebiri na Yusuf mere mpụ n'ụlọ ọrụ ya.

Ndị nyocha si na aka Yusuf di n'ego ruru N919 nde bụ nke ojiri aghụghọ nweta.

Ha si na Yusuf mere ka ọ bụ ya "kachasị jide ọfọ, ma na azụ ha, o so na-amịkpọ NHIS".

Maka Usman Yusuf

Onye na ekwuchitere onyeisiala Naịjirịa bụ Femi Adesina gwara BBC Igbo na ya amaghị maka mpọghachịa emere Yusuf, ma kwuo na ọ minista ahụike ga-aza aziza dị n'ime ya.

BBC Igbo gbara mbọ inwete Minista arụike ka o kwuo ụche ya gbasara okwu a, mana ekwenti ya gbaṅụrụ agbaṅụ.

Kedu ka esi ahụzi aghaa na-ebuso mpụ?

Ka akụkọ mpọghachị a emere Yusuf putara ihe, ndị mmadụ na Twita na Facebụk bidoro ikwụpụta iwe ha banyere ya.

Ọtụtụ mmadụ na ekwu  na ihea Buhari mere gosiri n'onweghị mgbe o ji chụọ ibuso mpụ na aghụghọ agha etu o si na-ekwu.

Ụfọdụ ndị ọzọ na ekwu na ya bu mkpọghachị gbara ama ụdị mmadụ Buharị bụ.

Mana, onwekwere ndị kwenyere na ihe a Buharị mere, na akọwa na NHIS na-ada ada.


A na-agba mmọnwụ n'emume pụrụ iche ọkachasị ma e wechaa ihe ubi, akwamozu nnukwu mmadụ maọbụ okenye.

A na-ahụta ya dịka mmụọ ndị nna nna nke mere e ji akwanyere mmọnwụ na ndị bara mmọnwụ nnukwu ugwu.

Naanị ụmụnwoke bara mmọnwụ na-eti mmọnwụ.

Mana ugbua, ụfọdụ ụmụnwaanyị agba ọhụrụ na-ajụ ihe mere e ji enye ụmụnwaanyị oche azụ n'ihe gbasara iti mmọnwụ.

End of Twitter post, 1

Dịka ndị omenala doro anya siri kọwa, ịba mmọnwụ bụrụ ụmụnwoke, ihe ịbanye otu ụmụada bụ nye nwaanyị.

Otu n'ime ha bụ Ọzọ McGinger Ibeneme sị: "Mmọnwụ bụ otu nzuzo. Ọ bụ naanị nwoke bara mmọnwụ na-eti mmọnwụ."

'N'omenala Igbo, mmọnwu abụghị maka nwaanyị'

"Mmọnwụ abụghị nwaanyị anaghị."

"Mmọnwụ abụghị ụzọ imegide ụmụnwaanyị"

"Mmọnwụ abụghị ụzọ imegide ụmụnwaanyị, kama ọ bụ maka ichekwa obodo."

"Oge gboo, e nwere ọtụtụ otu; otu ụmụnwoke, otu ụmụnwaanyị, otu ntoroọbịa."

"Ụmụnwoke anaghị azọ ụzọ ịbanye n'otu ụmụnwaanyị."

Nwaanyị nwere ike ịba mmọnwụ

Agbanyeghị na mmọnwụ dịrị ụmụnwoke, o nwere ogogo nwaan... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

yị ga-eru, ọ baa mmọnwụ.

McGinger gara n'ihu kọwaa, "Nwaanyị bụ agbara nwaanyị maọbụ oke nwaanyị enye ya ohere ọ baa mmọnwụ."

Ụdị mmọnwụ dị iche iche

Akụkọ ndị ga-amasị:

Ihe nkiri a ga-amasị gị:

Ihe omimi dị n’emume Ikeji Arọndizuọgụ


A na-agbado ụkwụ ma mmadụ abụ nwoke maọbụ nwaanyị n'ike ọrụ maọbụ oke dịrị onye.

Ụmụnwoke n'agbanyeghị ma ha abụ nwata, karịrị nwaanyị n'ọkwa na ngụkọ dịka omenaala Igbo si dịrị.

Ya mere, o nwere ọrụ maọbụ ohere a mabidoro na nwaanyị enweghị ikike ya nke bụ na nwaanyị nupuru isi n'ihe ndị a 'mere arụ'.

Lee ụfọdụ n'ime ihe ndị nwaanyị anaghị eme:

1. Nwaanyị anaghị arị maọbụ ete nkwụ

Nwaanyị anaghị arị nkwụ n'ala Igbo

N'ala Igbo, nwaanyị anaghị arị elu nkwụ, elu ọjị maọbụ ọjịị.

Ngawuchu kwuru na nwaanyị anaghị arị nkwụ n'ihi na nwaanyị esighị ike.

"O nwere ike rịa elu nkwụ, hụ agwọ, egwu ejide ya, ọ daa n'elu."

N'okwu ọkammụta asụsụ Igbo na Mahadum Legọs (University of Lagos) bụ Chigozie Nnabuihe, ọ bụ iji chekwa ugwu nwaanyị.

Nnabuihe kọwara na oge gboo, nwaanyị anaghị eyi akwa na-awachi ahụ nwaanyị nke mere na ọ rịa elu, onye nọ n'ala ga-ahụ ọtọ ya.

2. Nwaanyị anaghị eketa ala obi

Nwaanyị nwere ike inweta ebe ịkọ ubi mana ọ gaghị enwe ikike ire ya maọbụ nye onye ọzọ

N... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

'ala Igbo, nwaanyị anaghị eketa ala obi.

Nkwenye Ndigbo dịka otu okenye, Chukwudi Nganwuchu, siri kọwa bụ na nwaanyị nwere oke naanị na be di ya.

Mana n'ezie, nwaanyị anaghị enweta oke na be di ya ma ọ bụrụ na ọ mụtaghị nwa nwoke.

O nwere ike e nye nwaanyị ebe ịkọ ọrụụgbo mana ọ bụghị nke ya n'ezie n'ihi na onweghị ikike ire ya maọbụ inye ya onye ọzọ.

3. Nwaanyị anaghị edu ụmụnwoke, ọ naghị aga agha

Nwoke ka ọ dịrị iga agha n'ala Igbo

Nwaanyị anaghị edu ụmụnwoke n'ọgbakọ maọbụ n'agha.

Na nkọwa ya, Ọkammụta Nnabuhe sị "O bụ nwoke ka ọ dịrị ichekwa ezinaụlọ ya. Ọ bụ ụmụnwoke ka ọ dịrị ichekwa obodo."

4. Nwaanyị anaghị awa ọjị

Nwaanyị anaghị awa ọjị ebe nwoke nọ.

Ọ bụ naanị oge ụmụnwaanyị gbakọrọ naanị ha ka onye kachasị okenye n'ime ha nwere ike ịwa ọjị mana ọgaghị agọ ya agọ.

Dịka Nnabuihe kwuru, ihe kpatara na nwaanyị anaghị agọ ọjị bụ na ọjị bụ ihe dị nsọ, nwaanyị nwere oge ọ na-anọ na nso; ọ ga-emerụ ọjị.

5. Nwaanyị anaghị ekenye nwa di

Nwanyị anaghị anọ ebe a na-ekwu akụ nwaanyị ọ masị ya, ya bụrụ na di ya anwụọla.

Nnabụihe sị "Ọ bụ iji gosi na ọbụghị anụmanụ ka a na-azụ, ọ bụ mmadụ ka a na-alụrụ. Ọ bụ anụmanụ na-anọ ebe a na-ekwe ya ọnụ."

6. Nwaanyị anaghị ata eke ọkụkụ

Nwaanyị ekwesighị iri eke ọkụkọ dịka omenaala Igbo siri dị

Otu okenye aha ya bụ Chukwudi Nganwuchu gwara BBC Igbo na ihe mere ndị gboo jiri machie nwaanyị ịta eke ọkụkọ bụ na e nwere nkwenye na eke ọkụkọ na-atọ ụtọ ebe ọ dị ukwu nke na 'nwaanyị tara ya ga-ebido gbawa n'ezi.'

Nnabuihe kwuru sị, "Eke ọkụkọ bụ nke nwoke. Akpụrụotule bụ nke ya, isi ya nke diọkpara. Ada nwe ukwu ya. agba dịkwara ada."

7. Nwaanyị nọ na nsọ anaghị esiri onye chiri echichi n'ala Igbo, nri.

Ọ bụrụgodu na di ya bụ onye chiri ọzọ, ọ gaghị eri nri nwaanyị ma ọ nọrọ na nsọ.

Nnabụihe sị, "Onye chiri echichi bụ onye dị nsọ. Ọ bụrụ na o rie nri nwaanyị nọ na nsọ o merụọ nsọ ya."

8. Nwaanyị anaghị alụ nwoke

Nwaanyị enweghị ike lụọ nwoke etu nwoke si aga alụ nwaanyị.

9. N'ekele, nwaanyị anaghị eri aka atọ

N'ekele, nwaanyị anaghị ana...


A na-ahapụ ụkwa ka o ree ure tupu e were mkpụrụ ya

Ụkwa nwere osisi nke na-amịpụta mkpụrụ ụyọkọ buru ibu nke Bekee na-akpọ 'breadfruit'. Azụ mkpụrụ ụyọkọ ya na-acha akwụkwọndụ akwụkwọndụ, ebe mkpụrụ mkpụrụ dị ya n'ime na-emepụta ihe anyị na-akpọ ụkwa.

Ụyọkọ ụkwa chaa, o si n'elu osisi ya daa n'ala, a hapụ ya ka ọ ree ure tupu a kụwaa ya ma wepụta ụkwa nke a na-esi esi. Ya mere ndị Igbo ji asị na 'ụkwa ruo oge ya ọ daa'.

Tupu e rie ụkwa, ọ ga-agabiga ụzọ dị icheiche dịka:

Ngwa nri eji esi ya

"Ụkwa ruo oge ya ọ daa"

Etu e si esi ya

Ihe ndị a ka ị ga-eme tupu i sie ụkwa gị:

Ụkwa bụ otu nri nwere ụtọ nke ya ị ga-erinwu ma ị tinyere maọbụ itinyeghị ngwanri ọbụla

Etu e si eri ya

A bịa n'ụfọdụ obodo dịka Urualla dị n'Imo steeti, ha anaghị azapụ mmiri e ji sie ụkwa ha. Ha na-aṅụ mmiri ya iche ma riekwa ụkwa ha iche.

Ụfọdụ anaghị etinye mmanụ nri n'ime n'ụkwa ha, ebe ụfọdụ na-ahapụ mmiri ụkwa n'ime ya nke bụ na ha kuru ya ha ekuru ya na mmiri.

A na-eghekwa mkpụrụ ụkwa eghe, jiri akị... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

etiri eti maọbụ akị bekee taa ya.

Ọtụtụ ndị mmadụ na-eji ụkwa eghere eghe atagharị ọnụ

Etu esi echekwa ụkwa

A na-agba ụkwa n'anwụ ka ọ kpọọ tupu a gbaa ya n'akpa maka ndị ga-azụta ya iji aga ala bekee.

Tupu ị sie nke kpọrọ akpọ, banye ya na mmiri site n'abalị ruo mgbe chi foro n'ụtụtụ. Nke a ga-eme ka o nwee ike dee ọfụma ma ghee ọsịsọ mgbe ị ga-esi ya.

Ihe ọ na-enye n'ahụ

Nchọpụta ndị ọkachamara sayensị chọpụtara gosiri na ụkwa nwere ọtụtụ ihe ndị dị mma n'ahụ, dịka riboflavin, iron, niacin, thiamin, iron na fosforụs. O nwekwara potassịọm, kọpa, iron, magnizịọm, kalshịọm, zịnkị, manganeezi, selenịụm nakwa fosforụs na vitamin C.

Ọ dị mma maka mkpụrụ obi mmadụ. Ụfọdụ na-eji akwụkwọ osisi ya asacha isi maka ọ na-egbu igu isi nke bekee kpọrọ dandruff, na-akwụsịkwa ndapụsị ntutu.

O nwekwara obere abụba kpụkọrọ ọnụ nke bekee kpọrọ saturated fats, kọlesterọl nakwa sodịọm.

Ụfọdụ na-aṅụ mmiri ụkwa iche ebe ụfọdụ na-eri ya na mmiri ya

Ihe ndị ọzọ eji ya eme ị na-amaghị

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

Ihe nkiri a ga-amasị gị:

Igbo foods: Ihe mere anyị ji ericha nri tupu anyị ataa anụ


A na-ebo ndị Fulani na-achị ehi ebubo na ha egbuola ihe karịrị mmadụ otu nari n'izu atọ gara aga

Kọmishọna a kwuru nke a mgbe ya na onye ntaakụkọ BBC kparitọtara ụka taa bụ afọ mgbụrụ mbọchị ise nke ọnwa Febuwarị.

Gọvanọ Ganduje sịrị na ha nwere ala ga abata nde mmadụ bụ ndị na-achị ehi, ọkachasị ndị sị Taraba nakwa Benue steeti bụ tigbuo zọgbuo ka njọ.

Ganduje bụ onye Fulani gwara ụmụnne ya ha lọtawa kama ha na ndị ọrụ ụgbọ ga na-egburikọta onye ha na steeti dị iche iche.

Dịka BBC pidgin siri dee, o siri na Gọvanọ ahụ sịrị n'ala karịrị na "Rogo, Gaya, Kura, Tudun Wada, Ungogo n'ebe ndị ọzọ gọọmentị hapụrụ ala maka nchekwa ụmụanụ na akụkụ".

Gọvanọ ahụ sịrị na ha nwere ihe niile ga-enyere ndị na-achị ehi aka ime ka ahụ sie ehi ha ike.

Ọ sịkwa n'ala ya wapụtara ha ga-abata ụlọakwụkwọ, ụlọọgwụ, ahịa, ebe egwuruegwu n'ihe ndị ọzọ ga-enyere ha aka ị kpata ego ma nyere ndụ aka.

Ọ bụ tigbuo-zọgbuo dị n'etiti ndị ọrụ ugbo na ndị Fulani na-achị ihe karịrị afọ atọ bụtere oku a Gọvanọ a ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:


A na-eche na Abacha zupuru ihe ruru ijeri dọla abụọ na ụma mgbe o bubu onyeisiala Naijiria

Ọtụtụ ha egosiputala itunanya dị ukwu dịka na-achọputa ego a sị na Abacha zupuru oge ọ chịburu.

N'ụbọchị Tuzde, ụlọikpe dị na mba Briten nyere iwu ka e jichie narị paund abụọ na iri na otu nke pụtara ijeri naira iri asatọ na abụọ (N82 billion) bụ nke ha si na Sani Abacha zupụrụ.

Akwụkwọ akụkọ Metro.UK kwuru na ọ bụ n'aha ụlọ ọrụ British Virgin Islands a kpọrọ "Doraville Properties Corporation" ka Abacha zoro ego ahụ.

Ọtụtụ ndị tinyere ọnụ n'okwu ahụ gbapụru ụrịọm kwuo na Abacha mekpọrọ ala, ebe ndi ọzọ ji ya akpa ọchị na-ekwu na ya bu onyeisiala ka na-ezitere Naijiria ego n'agbanyeghị na ọ nwụọlari ihe karịrị afọ iri abụọ gara aga.

Lee ihe ha na-ekwu:

@stjudendukwe kwuru na Abacha nwekwara ike izuru ọkụ nile dị n'ọkụmmụọ

@OgbeniDipo n'aka nke ya si na Abacha zupuru Nigeria mkpụrụ ọkwụrụ n'anya.

Ọ gbagwojuru @DaParrot anya ihe kpatara Naijiria ji ka nọdụ n'ụbiam nakwa agba mbibi ego ebe ọ ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

bụ na enwetara ego buru ibu otua n'aka Abacha.

@snowice91 kwuru na Abacha bu onyeisiala chiburu Naijiria kacha nwee obiọma nke na ọ naghị ahapụ izite ego kwa mgbe kwa mgbe.

@OncleDavidJosh jụrụ ihe ejirila ego ndị mbu e nwetara n'aka Abacha mee.

@ArewaTwiter sịrị na Abacha enyela Naijiria onyinye Sallah.

@el_shuaybb rịọrọ Onyeisiala Muhammadu Buhari ka o were ego ahụ mee ihe bara uru.

Lekwa ihe ndị ọzọ kwuru maka ya:

Kemgbe Abacha nwụchara n' afọ 1998, gọọmentị Naijiria ewechighatala nnụkwuru nnụ ego bụ nke ha sị na Abacha zoro n'ọbaego dị iche iche n'akụkụ ụwa nile.

N'afọ 2018, gọọmenti mba Swizzerland nyeghachiri Naijiria narị nde paunds atọ (£300 million) bụ ego Abacha zupụrụ.

Akụkọ ga-amasị gi:

Akụkọ na anyị anwụrụla Rochas bụ asị ọcha - EFCC


A na-eche na ihe butere akụkọ maka almajiri bụ dịka aka na-achị steeti ndị dị n'ugwu kagburu atụmatụ almajiri ma nwee nkwekọrịta na ha ga-amalite ịkpọla ndị almajiri ebe ha si.

Ọzọkwa bụ na a na-ejide ụgbọala bu mmadụ n'agbanyeghi na gọọmentị kagburu ibu mmadụ n'okeala steeti dị iche iche.

Ihe abụọ a nwereike bụrụ ihe e ji eme okwu na-eyi ndị mmadụ egwu nke aha almajiri nọ n'etiti ya.

Mana, okwu almajiri edoghi ndị ọwụwa-anyanwụ na ndị ndịda Naịjirịa ndị ọzọ anya makana ọ bụghị ihe njirimara na be ha.

Nke a butere anyị n'ajụjụ a bụ "kedụ ndị bụdị ndị a na-akpọ almajiri?"

Ihe bụ Almajiri

Etu ọbụla e si kwuo ya, ihe mbụ ị kwesịrị ịma maka almajiri bụ na ha bụ ụmụakwụkwọ.

Ndị almajiri bụ ụmụaka nne na nna ha kpọgara ụlọakwụkwọ ebe ha ga-anọ mụọ maka ofufe alakụba.

Ịma atụ ya ga-abụ ụmụaka na-aga akwụkwọ n'ụlọakwụkwọ obibi nke Bekee na-akpọ "boarding school".

Ihe dịkwa iche n'atụmatụ ụlọakwụkwọ obibi nke Bekee na nke almajiri bụ na ebe a na-enye ndị nke Bekee nri na ọzụzụ purụiche... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

, ndị nke almajiri bụ ihe ha rịọtara n'arịriọ ka ha na-eri.

Ọzọ bụkwa na ebe ndị nke ụlọakwụkwọ Bekee na-amụ ihe ọmụmụ dị iche iche, ndị almajiri na-amụ sọsọ ihe banyere ofufe alakụba.

Kedụ etu almajiri a siri malite?

Almajiri nwetere aha ha site n'asụsụ ndị Arab. Ọ bụ ihe ndị a na-akpọ "Al muhajirun", bụ nke pụtara onye na-aga njem maka ịmụta ofufe Alakụba.

Nke pụtara na ụmụaka a nọ n'ije ọmụmụ.

Ndị ma maka akụkọ a na-ekwu na tupu Bekee abata ebe a na-akpọzị Naịjirịa, ndị almajiri anaghị ebu efere akpagharị makana ndị na-achị obodo haziri ụlọakwụkwọ ha ọfụma.

Mana ka a bịara napụchaa ndị ọchịchị mgbe ahụ ikike ha, ihe niile mebichara nke mere na ụmụaka gara ọmụmụ a na-abụzị ndị ọ dịịrị ịchọta ihe ha ga-eri kwa ụbọchị. Ha na-eme nke a site n'ịrịọ arịrịọ.

Dịka ụfọdụ alakụba na-akwado onyinye, nne na nna na-ezipu ụmụ ha ịga ije a na-enwekarị olileanya na ha ga-enweta enyemaka.

Na mbụ, ọ bụ usoro a bụ usoro mmụta akwụkwọ dị n'ugwu Naịjirịa na-ebe ọzọ tupu e nwee mmụta akwụkwọ Bekee.

N'oge ahụ, a na-enwe ndị na-elekọta ụlọakwụkwọ ndị a nke eze mpaghara ha hibere. Ugbua, o bụzị oke na onwe ya chụwa ngwere.

Afọ ole ka ndị almajiri na-adị?

Ndị a bụ ụmụaka site n'oge amamihe ruo okoroọbịa.

Ndị dị ka nna nna ide ego Aliko Dangote bụ Alhassan Dantata, gabigakwara atụmatụ a ma ruo oge ọ dị afọ iri asaa.

Ọ bụ ohere a na-enye ka ndị almajiri na-amụtakwa ihe ọzọ oge ha anaghị amụ ọmụmụ alakụba mere nwoke a jiri mụta mgbere ma bụrụ ide kachasi nwee ego n'ọdịda anyanwu Afrịka mgbe ochie.

Ugbua, nwa nwa ya bụ Aliko Dangote bụ ide kachasị nwee ego n'Afrịka, mana yanwa esoghi n'usoro almajiri na ịmata izu nke ya.

Foto a na-egosi ụmụakwụkwụ almajiri azọpụtara n'otu ụlọakwụkwọ Alakụba dị na Kaduna steeti n'afọ 2019

Ihe mere eji kagbuo atụmatụ a?

Dịka anyị dere ebe a mbụ, atụmatụ almajiri gbanwere n'oge ndị Bekee malitere ịchị ebe mechara bụrụ Naịjirịa.

Ka oge na-aga, ọtụtụ mmadụ malitere ịgbarụ ihu maka ọnọdụ ụmụaka a nakwa ụdịrị ahụhụ ha na-ata.

Nke a kpatara ndị mmadụ jiri na-asị ka akagbuo ya bụ...


A na-eji anụ maọbụ azụ esi ofe egusi

Ihe ndị akachasị chọọ gụnyere aha mmadụ, egwu, nri, ajụjụ ndị akachasị jụọ dgz.

A bịa na nri ofe egwusi, ofe ọha, achịcha (bread) so na ndị akachasị chọọ.

Nri iri akachasị chọọ (Naịjirịa)

1.Pornstar martini recipe

2.Puff puff recipe

3.Pancake recipe

4.Red velvet cake recipe

5.Meat pie recipe

6.Chin chin recipe

7.Bread recipe

8.Chocolate cake recipe

9.Oha soup recipe

10.Egusi soup recipe

Ndị a bụ ndị mmadụ akachasị chọọ n'igwe 'google search' n'afọ 2020.

 Mmadụ iri akachasị chọọ (Naịjirịa)

1.Joe Biden

2.Rema

3.Naira Marley

4.Rahama Sadau

5.Hushpuppi

6.Laycon

7.Kamala Harris

8.Omah Lay

9.Maryam Sanda

10.Kai Havertz

Lee aha egwu iri akachasị chọọ n'ịntanetị n'afọ 2020

Egwu iri akachasị achọ (Naịjirịa)

1.Davido - Fem

2.Simi - Duduke

3.XXXTentacion - Bad

4.Betty - Butter

5.Rema- Ginger me

6.Rema - Woman

7.Burna Boy - Wonderful

8.Patoranking - Abule

9.Naira Marley - Tesumole

10.Davido ft Nicki Minaj - Holy Ground

Ajụj... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

ụ ndị Naịjirịa kachasị chọọ gụnyere ajụjụ dịka kedụ etu e si eme achịcha

Ajụjụ ndị mmadụ kachasị jụọ (Naịjirịa)

1.Who is the new President of America?

2.School resumption in Nigeria?

3.How to make hand sanitizer

4.Who is George Floyd?

5.How to make face mask

6.Who is Joe Biden?

7.Who is Laycon?

8.How to make cake

9.Who is Aisha Yesufu?

10.How to make bread?

Ihe iri ndị ọzọ akachasị achọ (Naịjirịa)

1.Coronavirus

2.US election

3.Joe Biden

4.Google Classroom

5.ASUU

6.Zoom Live

7.Rema

8.Naira Marley

9.Rahama Sadau

10.Hushpuppi


A na-ekwu na ọ dị mkpa ka mmadụ ghara ichefu onye nyerela ya aka mgbe ọ nọ na mkpa.

Ndị dịka Oluchi Onweagba Orlandi, onye ji ahụ ya ere uwe (model), nakwa Kanu Nwankwo bụ ọgba bọọlụ, bụcha ndị nọ ha nso tụpụtara alo ka e nye ha ohere nke mere ha ji tiwaa.

Mana ị ma na e nwere ụfọdụ ụmụ naijiria aka gị, eee, gị onwe gị, dị n'ime ha ihe ha bụ taa?

Dịka ị na-eke akụkọ ha na-soshal midia, i so na ndị mere ka ụwa mara ha.

Ndị soshal midia mere mmadụ:

1. Oluomachi Opara

Oluomachi sozi na ndị gọvanọ Imo steeti bụ Hope Uzodinma kpọrọ 'nwa m'

Akụkọ Oluomachi Opara ka dị ọkụ n'obi ọtụtụ mmadụ ugbua, n'agbanyeghi na ọ malitere naanị ọnwa ole na ole gara aga.

Nwata ahụ bụ onye Ahiazu Mbaise, n'Imo steeti, bụ nwata na-ebugharị ahịa n'Owere iji nyere nne na nna ya aka tupu chi nke ya efoo.

Ọ bụ ihe onyonyo ebe ọ na-ekwe ukwe wuru ewu dịka ọtụtụ ndị mmadụ gụnyere gị onwe gị kesara onyonyo ebe ọ na-agụ egwu mere ya ka ọ ghọọ ihe ndị nwere agba na-achọ ka akara dị ọkụ.

Gọvanọ Imo steeti bụ H... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

ope Uzodimma, Sinetọ Stella Oduah, nakwa Ụka Katọlik enyela ya ohere ịgụ akwụkwọ n'efu, ebe ọtụtụ ndị ọzọ nyere ya na ezinaụlọ ya ohere agụmakwụkwọ n'efu.

Etu m si mụta ịgụ egwu - Oluomachi Opara

2. Mmesoma Madu

Mmesoma Anthony Madu bụ nwata nwoke dị afọ 12 na-eri egwu 'ballet' ka ji.

O wuru ewu dịka ihe onyonyo na-egosi ebe ọ na-agba 'ballet' na mmiri ozuzo.

Ka ọ dị ugbua, Mmesoma enwetala ohere ịga mba Amerịka gụọ akwụkwọ maka etu e si agba egwu ballet nke ọma.

Ballet Dance: Etu nwata ji mkpịsị ụkwụ agba egwu ji gbata aka nchawa

3. Risikat nwere 'blue eyes'

Ọtụtụ ndị mmadụ malitere inyere Risikat Azeezat na ụmụ ya aka dịka akụkọ kwuru na di ya chụpụrụ ha n'ihi ụcha anya ha.

Na nsonso a ka akụkọ pụtara maka ụmụaka abụọ "nna ha jụrụ ha na nne ha" bụ Risikat Azeez n'ihi na anya ha na-acha anụnụ anụnụ (blue).

Ya bụ akụkọ kpọtụrụ akpọtụ na soshal midia n'ihi na mụ na gị kpọrọ ibe anyị 'bịa hụrụ ihe m hụrụ.'

Na-egbughi oge, enyemaka sitere n'aka nwunye gọvanọ Kwara steeti bịara ha dịka ha nwetara ohere agụmakwụ na nleta pụrụ iche.

Ugbua, akụkọ na-ekwu na di nwaanyị ahụ alọghachịla azụ ma rịọ mgbaghara.

4.Ikorodu bois

I chetere ụmụaka atọ ahụ na-eme ihe onyonyo ebe ha na-eji ụzọ nke ha ejije ihe nkiri (film) ndị a ma ama na sọshal midia?

Ọnwa ole na ole gara aga ka ha ṅomiri ejije ndị Hollywood nke Netflix kwadoro, a kpọrọ "Extraction". Nke a mere ka anya ndị na-ewu ewu na mba Amerịka rute ha.

Ị ma na nsonso a na ụlọọrụ na-egosi ihe ejije n'ọrụ bụ na Neflix ziteere ha akụrụngwa e ji eme onyonyo iji nyere ọrụ ha aka.

Nke a bụ dịka ọtụtụ ndị mmadụ na-ekesa aka ọrụ ha aghara agha na socịal midia.

Chetakwa na a kpọburu ha oku ime ịbịa ngosiputa (movie premiere) ihe nkiri na mba Amerịka mgbe a ga-ewepụta "Extraction 2".

5. Emmanuella

Ọ bụ nwata na-emepụta ihe ọchị

Onye ọbụla ma "Mark Angel Comedy" matara nwaada Igbo a na-ewu ebe nile maka ịkpa ọchị onye oke amamiihe.

Ọ bụ oke owuwu ihe onyonyo nke ya na nwanne ya nwoke nwe a na-akpọ Mark Angel Comedy na-ewu, na-eme nwata ahụ ọgaranya, ma mee ya...


A na-ele anya na Kim ga-akwụsị imepụta ngwọagha nuklia kpamkpam

N'okwu ya; "Bido n'ụbọchị 21 ọnwa Epreelu, Nọt Koria ga-akwụsị nnwale nuklia."

Kim kwukwara na nnwale ọhụrụ adịghịzị mkpa maka na ya egosipụala ikike ngwọagha nuklia nke Pyongyang.

Nkwupụta a nke tụrụ ọtụtụ mmadụ n'anya na-abịa dịka Nọt Koria na-akwado mkparịtaụka pụrụiche nke ya na mba Sawụtụ Koria na mba Amerịka nwere.

Kim kwesiri izute onye otu ya bụ onyeisiala mba Sawụtụ Koria Moon Jae-in n'izuụka na-abịa maka mkparịtaụka nke dị n'etiti mba ndị Koria abụọ ahụ nke a na-eme kamgbe ihe ruru afọ iri, ya na onyeisiala mba Amerịka bụ Donald Trump ga-enwe mkparịụka nke ha n'ọnwa Juunu.

Mba Sawụtụ Koria na mba Amerịka na-akwanye mba Nọt Koria kamgbe ka ha kwụsịngwọagha nuklia dịka ha gosipụtara nkwado nye Kim na nkwupụta ọhụrụ a.

Trump nọọ'akara twitter ya gosi aṅụrị ya gbasara nkwupụta nke Nọt Koria dịka o kwuru na ọ bụ ezigbo agamnihu nye mba Koria niile ma na-ele anya maka mkparịtaụka ha.

N'akụkụ nke ya, ndị Sawụtụ K... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

oria kwuru na ihe ndị Nọt mere bụ ezigbo agamnihu nke ga-amịta ezi mkpụrụ na mkparịtaụụka nke na-abịa.

O teela mba ụwa na-arịọ ka Nọt Koria kwụsị nnwale ngwọagha nuklia ha ebe Amerịka kwuburu na ha dị nkwade ibuso Nọt Kọria agha ma ọ bụrụ na ha kachie ntị.

Mana mkparịtaụka nke Sawụtụ na US ga-eme ga-abụ mbụ n'ọtụtụ afọ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


A na-ele anya na tupu afọ 2050 ọnụọgụgụ ndi Naijiria ga-erugo nde narị anọ na ụma

Otu onyeisi ndị 'National Population Commission' kwuru nke a na mkparịtaụka ya na BBC ụbọchị Tuusdee.

O kwuru na ọgụgụọnụ e mere na Naijiria na 2006 gosiri na umu nwoke ka n'ọnụọgụgụ.

N'oge ahụ, ụmụnwoke nọ na Naijiria di nde iri asaa na otu, puku nari atọ iri anọ na ise, nari anọ iri asatọ na asato (71,345,488).

Ụmụnwanyị dịkwanụ nde iri isii na itoolu, puku iri asatọ na isii, narị atọ na abụọ (69,086,302).

Mpụtara ọgụgụọnụ 2006

A na-echebu na ọ bụ ụmụnwanyị ka n'ọnụọgụgụ n'ụwa mana nchọpụta ọhụrụ nke mba ụwa a kpọrọ 'United Nations Population Division' weputara ụnyaahụ gosiri na ọdịghị otu a.

Nchọpụta ọhụrụ ahụ gosiri na ọnụọgụgụ ụmụnwoke karịrị nke ụmụnwanyi na Naijiria nakwa na mba ụwa.

Otu UN kwuru na ọnụọgụgụ ụmụnwanyi na Naijiria dị nde iri itoolu na itoolu, narị otu puku na iri atọ na abụọ (99,132,000).

Ha kwukwara na nke ndị nwoke di otu nde narị na otu, puku narị asatọ na iri atọ na ab... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

ụọ (101,832,000).

Ha kwukwara na ọnụọgụgụ mmadụ nile nọ na Naijiria dị nde nari abụọ, puku narị itoolu na iri isii na anọ (200,964,000).

Nchọpụta ndị UN mere gosiri na ọnụọgụgụ ụmụnwanyị akala nke ụmụnwoke.

Ọnụọgụgụ Afrịka na mba ụwa

Nchọpụta ahụ gakwara n'ihu kwuo na ọnụọgụgụ ndị mmadụ nọ n'ụwa ugbua dizi ijeri asaa, narị nde asaa na iri na atọ, puku narị ano na iri isii na asatọ (7,713,468,000).

Ụmụnwoke nwoke n'ime ha di ijeri atọ, narị nde asatọ na iri asatọ na itoolu, na puku iri atọ na ise (3,889,035,000), ebe ụmụnwanyị dị ijeri atọ, narị nde asatọ na iri abụọ na anọ, puku narị anọ na iri atọ na anọ (3,824,434,000).

Ọnụọgụgụ mba Afrịka dị otu ijeri na nde atọ na ụma, ebe ọnụọgụgụ mba ụwa dị ijeri asaa na nde asaa na ụma (7.7 billion).

A na-ele anya na tupu afọ 2030, ndị ọnụọgụgụ ndị mmadụ n'ụwa ga-erugo ijeria asatọ na nde ise na ụma (8.5 billion). ọnụọgụgụ a ga-arị ruo ijeri itoolu na nde asaa na uma (9.7 billion) tupu afọ 2050.

Akụkọ ga-amasi gị:


A na-emekpa ụmụagbọghọ na-alụbeghị di ahụ

Nkiru gwara onye ntaakụkọ  BBC na ọnọdụ ya na-ebutere ya mkparị, mmegbu, ịkpa oke na ihe obi ọjọọ n'aka ndị ezinaụlọ ya na ndịọzọ.

 "Oge ikpeazụ m gara ụlọ, ndị ụlọ anyị gwara m na m alọtazina ụlọ  ma o buru na onweghị nwoke m ji aka lọta."

Ọ tụrụkwara arịrị na nwanne nna ya (nna ya anwụọla) anaghị enye ya na nwanne ya nwaanyị oke ruru ha n'ihi na ha alubeghị di.

Gee ihe Nkiru kwuru:

Ndị ụlọ anyị sị m alọtazila ụlọ ma ọ bụrụ na onweghị nwoke m ji aka'

'Ndị ụlọ anyị sị m ma alọtazina ụlọ ọzọ ma m ahụghị di'

N'ala Igbo, ịlụ di bụ ihe e ji agụ onye tozuru okenye

Dịka nchọpụta nke ọnụọgụgụ na ahụike nke a kpọrọ 'National Demographic and Health Survey' na bekee e mere n'afọ 2013 siri gosipụta, n'ala Naijiria, ụmụnwaanyị dị bido afọ 15 rue afọ 19 lụrụ di dị pasentị 28.2, ebe ndị dị afọ 35 rue afọ 39 lụrụ di dị pasentị 89.4.

Nke a na-egọsị na ịlụ di bụ omenaala zụrụ agbụrụ ọnụ n'ala Naijiria.

Mana ọ bụrụ na nwaanyị etoruo ogo ịlụ di ma ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

ọ lughị, ọkachasị na mpaghara ọwụwa-anyanwụ Naijiria, a na-elede ya anya, na-emekpakwa ụfọdụ ahụ, ọtụmadị ihe ha mepụtarala na ndụ.

Ginị na akpata ya?

Dika ndị ọkammụta n'ihe gbasara mmekọrịta mmadụ na ibe ya nke a kpọrọ 'sociologists' na bekee siri kọwa, ihe na-akpatakarị mmegbu maọbụ mkpagbu ụmụnwaanyị alụghị di bụ omenaala na enweghị ezi nghọta.

N'okwu ya, Dr Adedeji Oyenuga bụ onye na-akụzi 'Sociology' na Lagos State University, kọwara na ọ bụ omenaala nakwa na ụfọdụ ndị nne na nna na-ahụ alụghị di nwa ha  dika ihe na-egosi na ha azụghị nwa ha nke ọma.

"O si na omenaala. O nwere oge nwata na-elekwasị nne na nna ya anya, mana mgbe nwata toro bụrụ okenya nọrọ onwe ya, a na-ele nwanwoke anya ịlụ nwaanyị ,na-ele nwanwaanyị anya ịlụ dị. ọ bụrụ na o meghị otu a, ọ kachasị na ọ bụrụ nwaanyị, nne na nna ya ga-ewe ya dịka na ha akụọla afọ n'ala n'ịzụlite ya."

Dr  Nkechi Emma-Echiegu bụ onye nkuzi na Ebonyi State University kwukwara na ọ bụ omenaala.

 "N'ala Igbo, ọ na-abụ ajụkata onye mụrụ, a jụwa onye na-alụ."

Ọ gara n'ihu kwuo na ọ bụ omenaala ọjọọ na a na-akparị maọbụ emegbu nwagbọghọ n'ihi alụghị di.

Gee ihe o kwuru n' uju:

Dr Nkechi Emma-Echiegu:Ọghọm dị na ikpagbu agbọghọ alụbeghị di''

Gịnị na-ebute alughị di n'oge:

Dr Adedeji Oyenuga kwuru na ihe so akpata alụghị di n'oge bụ nwaanyị ịgụ oke akwụkwọ nke nwere ike ime ka ụmụnwoke gara ịlụ ya na-atu ya egwu.

Ọzọ bụ na umunwaanyi kariri ụmụnwoke n'ọnụọgụgụ.  O kwukwara na ụmụnwoke na-ahapụkarị ebe a mụrụ ha ga mba tere aka karịa ụmụnwaanyị nke mere na ịlụ onye ya na ya tokọrọ na-ara ahụ.

Ihe ịkpagbu agbọghọ alụbeghị di na-ebute

Dịka ọkachamara Oyenuga siri kwuo, oke megide nwaanyi alubeghị di na-ebute otutu ihe dịka oke mmanya, ịṅụ anwụrụike, ọnwụ ike , oke nchekasị nke ndị bekee kpọrọ,'depression', nke nwere ike ibute ọnwụ ike, ịkwụ ụdọ.

Echiegu kwuru na o nwere ike ibute ọdachi dị iche iche gunyere oke echiche, agwa ọjọọ, ịlụ ajọ di, mkpafu na ọnwụ ike.

Ha kwuru na ịnwe nghọta ga-enye aka ị kwụsị omenaala ọjọọ nke na-eme ka a na-ahụta nwaanyị...


A na-enyefekarị aka ọchịchị n'ọnwa May 29 ma emecha ntụliaka onyeisiala

Taa onye ọkaikpe kachasị na Naịjirịa bụ Tanko Mohammed ga-edu onyeisiala Muhammadu Buhari na osote ya bụ Yemi Osinbajo n'iyi ọrụ n'emume pụrụiche a ga-eme n'ọgbọ Eagles' square dị n'Abuja.

Ị ga n'ọgbọ egwuregwu Eagle Square ị ga-ahụ na o yi uwe ọhụrụ maka emume nyefeaka ọchịchị taa.

Na steeti ruru iri abụọ na itoolu, a ga-edukwa ndị gọvanọ n'iyi ọrụ.

Ụfọdụ n'ime ha  na-enyefe ọchịchị n'aka ndị ọzọ, ebe ụfọdụ na-abanye agba nke abụọ ha n'ọchịchị.

Lee Gọvanọ ndị a na-edu n'iyi ọrụ taa

Okezie Ikpeazu (Abia),

Ifeanyi Ugwuanyi (Enugu),

 Dave Umahi (Ebonyi),

 Ifeanyi Okowa (Delta),

 Emeka Ihedioha (Imo)

Nyesom Wike (Rivers),

Udom Emmanuel (Akwa Ibom),

Ben Ayade (Cross River),

Babajide Sanwo-Olu (Lagos),

Seyi Makinde (Oyo),

Adedapo Abiodun (Ogun),

Darius Ishaku (Taraba)

 Samuel Ortom (Benue).

Nasir El-Rufai (Kaduna),

Abdullai Gandu- je (Kano),

Aminu Tambuwa (Sokoto),

Mohammed Mattawale (Zam... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

fara),

Atiku Bagudu (Kebbi),

Mohammed Bala (Bauchi),

 Solomon Lalong (Plateau),

Ahmadu Finitri (Adamawa),

 Babagana Zulum (Borno)

 Mai Mala Buni (Yobe).

 Aminu Masari (Katsina),

 Muhammad Yahaya (Gombe),

 Abdulrahman Abdulrazaq (Kwara)

 Muhammad Badaru (Jigawa),

Abubakar Bello (Niger)

 Abdullahi Sule (Nasarawa).

Gọvanọ ndị dịka Seriake Dickson (Bayelsa), Yahaya Bello (Kogi), Kayode Fayemi (Ekiti), Rotimi Akeredolu (Ondo), Godwin Obaseki (Edo), Willie Obiano (Anambra) nakwa  Gboyega Oyetola (Osun) ka nọ n'ọkwa ha.

Soro anyị na Facebook anyị bụ "BBC News Igbo"  nakwa Website anyị bụ "BBC.com/Igbo" dịka anyị ga-agba mbọ wetere gị emume ndị ka o si agaa taa n'akụkụ Naịjirịa dị iche tụmaadị na mpaghara ọwụwa anyanwụ.

Akụkọ ga-amasị gị:


A rụpụtala ihe ruru ọgwụ mgbochi nde 900 site n'atụmatụ dị iche iche, nke ga-ezu ịgba ihe ruru pasentị 30 n'ime mmadụ otu ijeri na ụma atọ (1.3b) nọ n'Afrịka n'afọ a.

Mkpachido nke ndị mba nwere nnukwu akụnaụba na-akpachi, enweghi ego e ji akwado, iwu nakwa ihe ndị ọzọ gụnyere n'ihe ndị na-eme ka usoro e ji ebuputa ọgwụ mgbochi ndị a na-akpụ ka eju. "Ụwa nọ n'oge ịda mba, mana ọ bụ ndụ ndị mmadụ nọ na mba ndị enweghi ego ka a ga-eji chụọ aja," ka Tedros Ghebreyesus bụ onyeisi ngalaba WHO kwuru.

E kesaala ihe ruru ọgwụ mgbochi nde 40 na mba 49 bụ ndị nwere ego, mana ọ bụ naanị mkpụrụ 25 ka e kerela n'ime naanị otu n'ime mba ndị na-enweghi ego, dịka Tedros si kwuo. "Ọ bụghị nde 25, ọ bụghị puku 25, naanị 25 nkịtị," ka o kwuru dịka ọ na-ekwughi mba nke ọ bụ.

Mana ka ọ dị ugbua, enwebeghi ọgwụ mgbochi ọbụla nke si n'ofesi e nyerela onye ọbụla n'Afrịka, ka ọnwa abụọ e bu ụzọ wepụta ya na mpaghara Yurop gachara.

Otu kpọrọ onwe ha "The People's Vaccine Alliance" chọpụtara na "mba ndị nwe... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

re ego na-anọchịte anya naanị pasentị 14 mmadụ nọ n'ụwa azụtachaala ihe karịri ọkara (53%) ọgwụ mgbochi niile ndị nwereike ịdị ire." Nke a gụnyere ma ọgwụ mgbochi Moderna niile nke 2021 na pasentị 96 nke Pfizer na-atụ anya ịrụpụta.

Kanada bụ mbụ n'ime mba ndị a, dịka ngụkọ nnyocha ụlọọrụ Airfinity mere kwuru, "ọgwụ mgbochi ha kwụrụ ụgwọ ya ga-ezu ịgba onye Kanada ọbụla ugboro ise". A ga-enye ha ihe ha kwụrụ ụgwọ ya tupu a tụpụrụ mba ndị enwechaghị ego ọnụ.

'Achọla nnukwu uru'

N'Afrịka, ọnọdụ a akpalitela ihe mere ebe afọ 1990, mgbe a rụpụtara ọgwụ e ji agwọ HIV/AIDS n'Amerịka. N'agbanyeghi na ọ bụ mpaghara a ka nwee ndị bu ọrịa HIV, o were ihe ruru afọ isii tupu ọgwụ e ji agwọtụ ọrịa ahụ enwee ike irute ndị Afrịka aka.

Ihe ruru mmadụ nde iri na abụọ nwụrụ site n'ọrịa ahụ n'ime afọ iri, ebe ọnụọgụgụ ndị o gburu n'Amerịka belatara ọfụma, dịka nchọpụta ndị Africa Centers for Disease Control and Prevention si kwuo.

Ngagharị na mkpu ndị mmadụ tigidere mere ka e nwee ike weta ọgwụ Aids na-adịghị oke ọnụ n'Afrịka

Winnie Byanyima bụ onyeisi ngalaba UNAids nọ n'ihu ndị na-eti mkpu ka ndị na-emepụta ọgwụ Covid-19 mee ihe ziri ezi.

"Anyị anaghị ekwu ka ha ghara irite uru," ka ọ gwara BBC. Mgbe ọ bụ ọgwụ nke Aids, ọ bụ nsogbu ndị bu HIV na ndị bu ikike mmadụ nwere ịdị ndụ n'isi nọ na-enye mere ka ndị gọọmentị kwere ka a na-arụpụta ọgwụ ndị nke na-adịghị oke ọnụ. "Ego ọgwụ Aids otu onye si n'ịbụ $10,000 n'otu afọ datuo na $100 kwa afọ."

Ọ chọrọ ka e sikwa etu ahụ mee maka ọgwụ mgbochi Covid-19, dịka ọ na-ekwu ka ndị ụlọọrụ mmepụta ọgwụ "ghara ikwe ka akpịrị irite nnukwu uru na-akwagharị ha". O kwuru na ha ga-eritenwukwa uru maọbụrụ na ha kesaa ihe ha mere ji nweta ọgwụ ha.

'Ịmafe ibe gị'

Onyeisi ngalaba WHO kwuru sị "Dịka a ka na-ekwu ka e mee ndị ọzọ ka e mere ibe ha, ụfọdụ mba na ụlọorụ ka na-achọkwa ụzọ ha ga-esi keta nke naanị onwe ha, nke mere ka ego ole a na-ere ya rịa elu, na-achọkwa ịmafe ibe ha kwụ n'ahịrị."

Saụt Afrika esonyela n'iji mmadụ ele ma ọgwụ mgbochi coronavirus dị iche iche ọ na-arụ ọrụ,...


A rụrụ akwa mmiri 'Thirdmainland' na 1990 n'ọchịchị Ibrahim Babangida

O kwuputere ihe a site n'ọnụ onye na-ahụ maka ọrụ okporouzọ na Legos akpọrọ Adedamola Kuti.

Kuti kwuru na a na aga-enwe mkparịtaụka maka ịgbachi ma mezie ya bụ akwa mmiri.

Akwa mmiri a bụ ebe ọtụtụ ndị bi na 'Mainland' sị ebi ije ha nke nke ma ha na-eje ''Island'' ma bụrụkwa ebe esi eje ọtụtụ ụlọ azụma ahịa na ọrụ bekee dịkwa.

Kuti kwukwara na ndị ọnụ na-eru n'okwu ga-ezukọ taa ka ha wee kpaa ka a ga-esi gbochie ntaramahụhụ mmezi a nwereike ibutere ndị ọkwọ ụgbọala nesikarị ụzọ ahụ agafe.

O kwughị oge a ga-agbachị okporoụzọ akwa mmiri a maọbụ mgbe a ga-ebido mezi we ya mana o kwuru na e nereiek ị gbachi ya na elekere 12 nke nderi nke ụbọchị Julai 12 ka ha wee lele ya ọfụma ma mezitu ya tupu ha emepe ya ụbọchị ụka n'ime abali.

N'ọnụ ya, ''ndị ọnụ na-eru n'okwu ga-abia nzukọ a gụnyere ndị ọrụ nhazi ụgbọala na-aga n'okporoụzọ,ndị na-ahụ maka njem okporoụzọ, ndị na-akwọ gwongworo nakwa ndị ọkwọ ụgbọala, ndị uweojii... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

na ndị ọzọ.

Na ọnwa May nke afọ a , Ka ndị so n'oche ochịchị onyeisiala akpọrọ Federal Executive council  na bekee binyere aka n'akwụkwọ kewapụtara ọnụ egọ Ijeri naira 18 na ọkara maka mmezi na nchekwa akwa mmiri a.

Akụkọ ndị ọzọ ga-amasị gị:


A tunyela nwaanyị sị na agwọ lolo nde 3.5 Jamb ụlọmkpọrọ

Ụlọikpe n'Abuja atụnyela Philomina Chieshe, nwaanyị kwuru na agwọ loro nde naira Iri atọ na ise ego Jamb etinyere ya n'aka na mmadụ ise ndị ọzọ  n'ụlọmkporo ganyere mgbe ikpe ahụ ga-ebi.

Chieshe sị na agwọ loro nde naira iri atọ na ise ga-azara ọnụ ya n'ihu ọkaikpe.

Ndị EFCC na-eme nyocha banyere mpụ dị na Jamb

EFCC kpụpụrụ Philomina Chieshe ụlọikpe ka ọ ga kwuo etu ya na mmadụ ise ọzọ na agwọ jiri mee ego ha retara ngalaba na-ahụ maka ule mahadum bụ Jamb.

Biafra Remembrance : Ndị e chere bụ Ndị Ipob tiri Fada ihe

Ndị e chere na ha bụ ndị Ipob kpuru otu ụkachukwu Katolik a kpọrọ Fada Festus Ezeamaka bụ ụkọchukwu  na-edu ụka katọlịk nke Saint Jude dị na Nnewi isi aba okpu ụbọchị Tozde.

Fada gwara BBC Igbo na ọ bụ ndị ntoroọbịa na-amanye ịnọdụ n'ụlọ ụbọchị Mee 30 nke 2019 wakporo ya ka ọ na-aga ịka 'Mass' ụtụtụ ụbọchị ihe mere.

"Ha jụrụ ma m che na ha na-egwu egwu mgbe ha si ka ndị mmadụ apụtaghị."

A 'gbabuọla' onye ruburu... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

Kagame ọrụ

Ndị na anọghị n'ọchịchị na mba Rwanda na-ekwu na  agbauola Camir Nkurunziza bụ onye ruburu Onyeisial mba ahụ bụ Kagame ọrụ maburukwa onye na-alụ ọgụ maka ikike dịrị onye na mba Saut Africa ebe ọ gbagara ọsọ ndụ mana ndị uweojii Saut-Africa kwuru na ha ka na-enyo ebubo ahụ.

______________________________________________________________________________

Liverpool VS Tottenham: Ronaldo aghọla onye amụma?

Ronaldo Da Lima gbaburu Brazil bọọlụ ebuola amụma na Liverpool ga-emeri Tottenham n' asompi ha-ga-agba ụbọchị Saturday.

Gee akụkọ ndị a nebe a:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Akpụrụakpụ Akachi ka ọ dị taa bụ Wenezde

Aka m adịghị n'ikutu Akachi - Ihedioha

Gọvanọ na-achị Imo steeti bụ Emeka Ihedioha agọọla na aka ya adịghị na nkụrịkpọ emere na akpụrakpụ Akachi dị n'Owere.

Agbanyeghi na a na-arụ aka na-ebe gọọmentị ya, Ihedioha kwuru na ndị Imo ahụghị ha bụ akpụrakpụ n'anya ma ga n'ihu katọ ya bụ akpụrakpụ.

Ndị amabeghị onye ha bụ gara ikutu Akpụrakpụ ahụ ụnyaahụ.

N'Ofesi

Mba Congo anabatala ozu Etienne Tshisekedi ka omechara afọ abụọ ọ nwụrụ.

Tshisekedi bụbụ onyeisi party na-anọghị na gọọmentị nwụrụ na mba Belgium mana gọọmentị Laurent Kabila machiri ịbụlata ozu ya.

Nwa ya Felix Tshisekedi, bụzị aka na-achị Congo ugbua

Ndị egwu Flying Eagle gbara ọnyụba n'asompi ha na mba Ukraine

N'Egwuregwu,

Flying Eagles nke Naịjirịa agafela agba nke abụọ n'asọmpị akpọrọ Fifa Under 20 World Cup na Bekee.

Flying Eagles ritere erere ịgafe mgbe ha na Ukraine ọkpụ ọkpụ sị onwe ya onye laba onye laba mgbe ha zutere ụnyaahụ.

Gee nkeji a n'uju ebe a:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile


A tọrọ Fr Keke dị afọ 75 n'abalị Tọzde abali 20 nke ọnwa Mee(20/5/2021) dịka ndị ntọ wakporo ụlọụka St. Vincent Catholic Church na Katsina steeti mana e gburu ogbo ya bụ Alphonsus Bello dị afọ 33.

Nị mmadụ na-anwụrị na atọhapụla Fada Joe Keke

Ọnụ na-ekwuru ụka Katọlik na Dayosis Sokoto bụ Christopher Omotosho, onye gbaara BBC Igbo ama a n'ụbọchị Tọzde n'ozi o zitere, kwuru na  Fada Keke na-anata  nleta n'ụlọọgwụ ugbua.

"Anyị anabatala Fada Joe Keke n'aka ndị ndị tọọrọ ya. Ugbua ọ na-anata nleta n'ụlọọgwụ."

Fada Omotosho kelere Chineke ma kelekwa ọha ndị mmadụ kpere ekpere mgbe aka ji Fada Keke.

Katsina Catholic Priest: Etu ndị ekperima si wakpo ụlọụka Katọlik na Katsina Steeti, gbuo otu ụkọchukwu

Fr Joe Keke dị afọ 75 atọọrọ n'abalị Tọzde mana enwebeghị onye hụrụ ya ruo ugbua

Ndị ekperima wakporo ụlọụka St. Vincent Catholic Church na Katsina steeti n'isi ụtụtụ Fraịde, gbuo otu ụkọchukwu, ma tọrọ ụkọchukwu ọzọ.

Ọnụ na-ekwuru ụka Katọlik na dayosis Sokoto bụ Christopher Omotosho ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

kwuru nke a n'akwụkwọ ozi o zipụrụ na Fraịde.

Omotosho kwuru na ndị ekperima ahụ kpụụrụ ndị ụkọchukwu abụọ oge ha wakporo ya bụ ụlọụka, mana e mechara hụ ozu otu n'ime ndị ụkọchukwu ahụ.

Anya ahụbeghi ụkọchukwu nke ọzọ ruo ugbua, dịka Omotosho si kwuo.

Aha ụkọchukwu abụọ a bụ: Joe Keke, onye gbara afọ iri asaa na ise; na Alphonsus Bello, dị afọ iri atọ na atọ.

Ndị ekperima wakporo ụlọụka St Vincent Catholic Church na Katsina steeti n'isi ụtụtụ Fraịde, gbuo Fr. Alphonsos Bello dị afọ 33

Ọ bụ Alphonsus Bello ka a hụrụ ozu ya, ebe Joe Keke bụ onye a kpụụrụ pụọ.

"Anyị amaghị ebe a kpụ ya gawa, ndị ekperima ahụ akpọbeghị anyị n'ekwentị," Omotosho kwuru.


A tọrọ ụmụakwụkwọ 110 a n'ọnwa Februwarị

Akwụkwọ ozi ndị isi ọchịchị Naijiria depụtara na-ekwu na ha ga-ebido chọwa ha n'obodo ndị agbataobi Naijiria.

Ọ bụ Mịnịsta na-ahụ maka mgbasa ozi na omenaala nke gọọmenti Naijiria bụ Lai Mohammed depụtara akwụkwọ ozi a.

N'ime ya,o kwuru na ndị isi ndị agha akwarala gawa Ugwu Awụsa ka were kwado mbọ ịchọ ụmụ aka ahụ na-efu efu.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:

Ndị sonyere na njem a bụ ndị agha Naijiria gbalitere n'ọkwa.

Ha gụnyere Gen. Abayomi Olonisakin,Vice Admiral Ibok-Ete Ekwe Ibas; Chief of Army Staff; Lt.-Gen.Tukur,Buratai na Alhaji Lawal Daura.

Ha sonyere onyeisi ndị agha ụgbọelụ bụ Air Marshal Sadique Abubakar,onye nke kwagarala Ugwu Hausa.

Na mbu, gọọmentị etiti na nke Yobe steeti na-agọ na onweghị ụmụaka na-efu ebe ha kwuru na ha achọtala ha. O bụ mgbe ndị nwe ụmụ aka ndị bidoro tiwe mkpu na-ha ahụ beghị ụmụ ha magbakọ dekọta aha mmadụ nari ise ka gọọmentị kwetara na mmadụ otu narị na iiri na-efu kemgbe ndị Boko Haramwakporo ụlọ akwụkwọ h... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

a n'onwa Februwarị iri na itoolu.

E wepụtakwara kọmiti ga-enyocha ihe niile gbasara ntọ ụmụaka ahụ.


A zọpụtara Chinecherem n'ọnwa Febrụwarị n'ụbọchị iri na asaa.

n'ọnụ ego naira nari puku anọ (400,000),ka ọmụchara nwa ọhụrụ.

Dị na nwunye a bụ Ifeanyi, iri ato na ise, na Emmaculata Elijah dị iri atọ bụcha ndị Amakpụ -Umuba, n'Isiala Ngwa North n'okpuru ọchichi dị n'Abia steeti.

Mana ha bị na Irete, na Owerri West n'okpuru ọchịchị Imo steeti.

Ndị ọzọ a na-enyocha sonyere na mpụ a bụ Grace dị iri ise na ise onye Ụmụọba Ụratta n'okpuru ọchichị Owerri North, Fedalia dị iri ise na ise bụkwa onye Umụoba Ụratta nakwa Amarachi dị iri anọ na itoolu onye sina n'okpuru ọchịchị Ideato North.

Onye na-ekwuchitere ndi uweojii ọnụ na Owerri bụ Andrew enwerem kwuru na di na nwunye tụkọtara alo na ntabị anya eji mụcha nwa ha nwaanyị were resi ya obiekwe site n'aka Mezu na Ariri.

Enwerem onye kwuputere  na di na nwunye a amụọla ụm̀ụ asaa,siri na amaghị ebe ụmụ abụọ n'ime ha nọ.

O kwuru na onye isi ndi police n'Imo steeti nyere iwu ka a ma ha ikpe ma enyochasia mpụ a.

Enwerem sị na nwa ọhụrụ ahụ ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

enwetaghị ihụnanya na nlekọta nne na nna ka amụchara ya. Di na nwunye kpakọtara nkata ka ha nara Naira 400,000 karia ma i nara nwa ha nwaanyi.

Ọ dị ka ihe nkiri mgbe ha nọ na-adọ ndorọndọrọ onye mere mpụ a.

Ufọdụ n'ime sị na ọ bụ nne nwa ahụ sonyere na mpu a mana ọ sị na aka ya adịghị ya.

Nwaanyị goro nwa ọhuru ahụ gwara ndị nta akukọ na ọ nyere Ifeanyi na Emmaculata ego ahụ na be ha.

Ifeanyi kwetere na ya na nwunye ya resiri Obiekwe nwa ha.


APC Imo juru Ịgbanye mkpachapụ Rochas

APC Imo steeti nọ n'ọgbaaghara kemgbe afọ gara aga

APC Imo steeti akpọọla oku ka achụpụ Adams Oshiomhole dịka onyeisi pati ha mana ekwusi ike na mkpachapụ ahụ akpachapụrụ Okorocha enweghị isi maọlị.

Onyeisioche Pati ahụ na Imo steeti bụ Daniel Nwafor gwara ndị ntaakụkọ ụbọchị Satọde na Onyeisi Pati ahụ bụ Adams Oshiohmole erubeghiri ụlọikpe isi maka okwu ahụ, nihi ya na ha agaghị ekwenya na ya bụ mkpachapụ.

SERAP Akpụpụla Gọọmenti ụlọikpe

SERAP gbara Gọọmenti etiti akwụkwọ

Otu Socio-Economic Rights and Accountability Project (SERAP) Akpụpụla gọọmenti etiti na nke steeti ụlọikpe nke ECOWAS dị n'Abuja maka iji nke Bekee kpọrọ Cyber Crime Act megide, jide maọbụ kpọchie ndị ntaakụkọ maka ikwu uche ha.

SERAP sị na ya bụ agwa gọọmentị na-akpa megidere ikike dịrị onye ịkwu uche ya na obodo Naịjirịa.

Ngagharịiwe na Algeria

Ngagharịiwe Algeria

N'ofesi, ụmụakwụkwọ mahadum n'Algeria apụtala ngagharị iwe ịmegide echiche onyeisiala ha bụ Abdelaziz Bou... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

teflika ịtinye akwụkwọ ịso zọọ ọkwa ọnyeisiala nke ụgboro ise.

Bouteflika bụ onye gbara afọ iri asatọ na abụọ (82) kwuru nke a n'ọnwa gara aga bụ nke kpaliri iwe na ọnụma ndị mmadụ na mba ahụ.

Chelsea 2 - 1 Fullham

Chelea ji ọkpụ abụọ asatara otu merie Fulham

N'egwuruegwu e Watford ewerela ọkpụ abụọ asatara otu merie Leicester (2 - 1)  na. Ebe Chelsea ji ọkpụ abụọ asatara otu merie Fulhma.

Gee nkeji anyi ebe a

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ndị ọkaiwu Atiku adịla njikere

Dịka okwu siri kwụrụ ugbua, Atiku Abụbakar sị na na ya ehiwela otu iwu ma nye ha ikike iweghachị oke ọ sị ruru ya ezuru ezu

Cheta na Maazị Abubakar bụ onye ji aha pati PDP zọọ ọkwa onyeisiala.

Agbanyeghi na ọtụtụ mmadụ isi ha gbagotere na Naịjirịa nakwa mba ofesi dị iche iche na-akwado ntuliaka, Abubakar na ọ na-ehiwe ndị ọkaiwu ga-ama aka mmeri Buhari meriri ya n'ụlọikpe.

Egbuola mmadụ ọzọ na Kaduna

Nasir el-Rufai rụbụrụ ọrụ ka Minista ha ahụ maka Abuja

Ogbugbu mmadụ ka bụkwa ihe a kpụ n'ọnụ na Kaduna steeti ebe ndị oji egbe aga gbagburu mmadụ isii ma merụọ mmadụ asatọ ọzọ ahụ.

Nke a mere ụbọchị Satọde n'obodo Sabon Sara dị nso na obodo Kidandan n'ọchịchị ime obodo Giwa, dịka ndị ntọọ chọrọ ịtọrọ mmadụ.

Ndị na-akatọ oke agbụrụ n'Italị

Ọtụtụ igwe mmadụ gbakọtara n'obodo Milan nke mba Ịtali ma mee ngagharịiwe megide ịkpa oke agbụrụ

Nke a bụ iji katọọ iwu gọọmentị ha nyere nke gụnyere ịgbara ndị mbịarambịa ụgbọ nwamkpị ma ọ bụrụ ha mee ihe ọjọọ.

Barca tụrụ Madrid ọkpọ n'isi

Barcelona egosila Real Madrid nkarị n'oge a site n'imeri ha ugboro abụọ n'ime ụbọchị anọ.

Barca ji otu ọkpụ goolu merie Madrid n'asọmpi El Classico ha gbara n'abalị ụnyaahụ.

Gee nkeji a n'uju ebe a:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri anyi nke taa:

Ndigbo bị n’Okota na Oshodi, Legos chi obi n’aka maka ogbaghara gbasara ntuliaka mere


APC na PDP na-asagharị onwe ha okwu banyere onye mere wuruwuru na ntuliaka ọkwa onyeisiala

Oshiomhole kwuru n' ozi ọ gbasara n'Abuja ụbọchị Tọzde na mpụtara ntuliaka bụ nke igwe 'Card Reader' wepụtara, na ọ bụghị nke ndị mmadụ ji aka ha depụta ka o si sọ ha.

O kwuru na ndị mmadụ gbara mbọ ịdenye aha ha oge karịrị otu mgbe mana o nweghi isi.

Ọ mara atụ kwuo na o nwere ndị mmadụ ejidere ebe ha ji PVC ruru otu nde.

O kwuru na ọ bụrụ na Atiku nyocha APC na PDP ọ ga ahụ na ihe dị iche dị.

Ọ dọrọ APC aka na ntị ka ha ghara iji aka ha jiri kpaa ike na Satode gara aga soro ntuliaka ọkwa gọvanọ nke na-abịa n'izu ọzọ.

Lee ihe niile o kwuru ebe a

Ngwa ngwa APC mechara mgbasa ozi nke ha site n'ọnụ Adams Oshiomhole,, PDP sochiri ha site na ịsaghari  n'ọnụ odeakwụkwọ mgbasa ozi ha bụ Kola Ologbodiyan.

odeakwụkwọ mgbasaozi PDP bụ Kola Ologbodiyan

 PDP boro ebubo na e jiri ndị agha were yie ndị mmadụ egwu ma mee wuruwuru na steeti ndị PDP gbanyere mgbọrọgwụ dịka Bayelsa steeti, Rivers  na Akw... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

a-Ibom.

Ologbodiyan boro ebubo na Rotimi Amaechi ji ndị agha gbanwee mpụtara Rivas steeti.

O bokwara Godwill Akpabio ebubo ideghari mpụtara ntuliaka n'Akwa-Ibom.

Kirie ihe Ologbodiyan. kwuru n'uju ebe:

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Abalị anọ bụka ụbọchị ahịa nke pụtara na oge gbua, obodo di iche iche na-ahọrọ oge nke ga-abụrụ oge ahịa be ha.

Otu obodo ghọrọ Eke, ọzọ ahọrọ Orie. Etu a obodo dị iche iche a na-emekọrịta dịka ha na-azụkọ ahịa.

Mana gịnị bụ mmalite ụbọchị anọ a?

Ole ndị manyere ya?

Kedụkwanụ mgbe o ji bido?

Gịnị mekwaranụ o ji dị oke mkpa rue taa?

Ị zaa ajụjụ ndị a, anyị ga-alaghachi azụ n'oge gboo.

Onye ọnụ na-eru n'okwu gbasara nkọmịrịkọ na omenala Igbo bụ Ọkankuzi Chiagozie Nnabuihe du anyị ga njem a.

Etu ụbọchị ahịa anọ si pụta ihe

Maazị Nnabuihe kọwara na mbido ụbọchị ahịa anọ bụkwa izu Igbo dị n'ime nkwenye ndị Igbo.

N'ọnụ ya; "Ndị Igbo kwenyere na Chukwu kere ụwa nakwa ihe niile anya ha na-ahụ, ha kwenye kwara na o kere ụwa okirikiri".

Mgbe o kechara ụwa, o nyere anywanwụ iwu ka o si n'aka nri letara ya ụwa rue n'aka ekpe.

Nke ahụ mere anyanwụ ji kewaa ụwa ụzọ abụọ akpọrọ ọwụwa anywanwụ na ọdịda anywanwụ.

Chukwu gwakwara ọnwa ya letara ya ụwa site na ugwu rue na ndịda.

Ọnwa eso... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

rokwa nzọmụkwụ anyanwụ were kewaa ụwa ụzọ abụọ nke ya pụtara ugwu na ndịda.

Njekọ ọnwa na anywanwụ kewaziri ụwa ụzọ anọ were weputa ikuku ụwa anọ nke akpọrọ Ọwụwa anyanwụ, ọdịa anyanwụ, ugwu nakwa ndida.

Nkewa a bụkwa iji nweta nhatanha ebe na oge nke pụtara "space and time" na Bekee.

Ọ bụ ebe ahụ ka esi nweta ụbọchị anọ nke ahịa nakwa izu Igbo.

Ọkankuzi Nnabuihe kwukwara na ụwa niile ndị Igbo kwenyere na ya dị ụzọ anọ

N'ọnụ ya "anọ ka ọ dị n'Igwe, anọ ka ọ dị na be mmụọ, anọ ka ọ dị na be mmadụ".

Akụkọ ndị ọzọ kwanụ?

Ego ayoro

Ụfodụ akụkọ gbalịrị ịkọwa mmalite ụbọchị ahịa ndị a dịka akụkọ gbasara Eze Nrijiofor nke Nri nakwa ndị ọbịa anọ bịara n'obieze ya.

Ọkankuzi Nnabuihe kọwara na nkọmịrịkọ Igbo ọbụla na-enwe ihe akaebe ndị a na-akọrọ ya ga-eji ghọta ya mana ọ dịghị n'akụkọ Eze Nrijiofor nke mere na o nweghi eziokwu dị na ya.

Akụkọ Eze Nrijiofor ahụ kwuru na ọbịa anọ gara n'ọbieze Nrijiofor ma rue n'abalị kwuputa aha ha bụ Eke Afọ Orie na Nkwọ.

N'ụtụtụ ha mechara saa ihu, kwọ aka, gọrọ Eze Nrijiofor ọjị ma bunye ya ite mmiri anọ sị ya debe ya n'ihu ụlọ alụsị dị n'obu Gad na Nri.

Mana Nnabụihe si ka a jụọ onye depụtara akụkọ a na "ọ bụ mgbe a mụrụ Eze Nrijiofor ka ụwa malitere?"

Ọsịsa ajụjụ a ga-egosi ma akụkọ a abụ eziokwu ka ọ na ọbụghị.


Abaribe kwuru nke a n'izu a n'ọgbakọ nke ndị ọkaiwu ngalaba nke Ọka nwere n'Ọka Anambara steeti, na "E kwube okwu nhazigharị Naijiria, ndị omeiwu ndị ugwu asị, ọ bụ na ka i were nweta Biafra?

"N'ezie achọrọ m Biafra, mana Biafra m chọrọ bụ Biafra nke mmụọ, ọ bụghị nke ala."

"Ndị rue ha mepewe mpaghara nke ha."

Mkparịtaụka ebe Sinetọ Abaribe kọwapụtara iwe ndị Igbo ebe onyeisiala Muhammadu Buhari nọ.

"Anyị nọ n'Ọwụwa Anyanwụ nwere ike bụrụ mpaghara kachasị nwee ego site n'ike ọrụ ha ma a hazigharịa Naijiria."

"Echeghị m na anyị ga-enweta ihe anyị chọọ site n'ọgbaghara."

Abaribe katọrọ ogbugbu a na-egbusisị ndị uweojii na ịgba ogige ha ọkụ n'Ọwụwa Anyanwụ sị na ọ bụ arụ kwọ nwa.

"Anyị  nwere ike inweta ihe anyị chọrọ site na ime ihe dị mkpa ka e mee, nke bụ isonye naa nhazigharị Iwu Naijiria."

"Ọ ka mma ka anyị mee ka Naijiria dị mma obibi kama ịkwafu ọbara kwa ụbọchị."

"Ọ bụrụ na ihe anaghị aga ọfụma, aga enwe ndị na-eti mkpu"

Abaribe onye kwuru na ọchịchị Buhari gbakụtara '... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

Iwu Naijiria dịka o siri metụta 'Federal Character' azụ, nke o kwuru so bute ihe na-afịọ ugbua na Naijiria.

"Dịka anyị na-ekweta na ọ dị mkpa ihazigharị ala anyị, anyị kwesịrị ikweta na ihe butere nsogbu na-afịọ ugbua anyị bụ emeghị onye ka e mere ibe ya nke gọọmentị nọ n'ọkwa ugbua."


Abaribe, El-shalom na Tochukwu Uchendụ gbaara Nnamdi Kanu akaebe mgbe eji ya eji

Oku a na-abịa ka o mere otu afọ Kanu furu ka ndị agha Naịjirịa wakposiri ụlọ ya dị n'Afaraukwu n'Abia steeti ụbọchị Sepụemba 14, 2017.

N'akwụkwọ Ejiofor dere, o kwuru na Kanu kpọrọ ya n'abalị ụbọchị ahụ ndị agha wakporo be ya ma kpọkwa oku ka otu mbaụea dị icheiche lebaa anya n'okwu ahụ ma hụ na a kpọpụara Maazi Kanu ma mee nyocha banyere arụ megide mmadụ.

Cheta na ndị agha Naịjirịa kporo ndịagha gaa mpaghara ọwụwa anyanwụ Naịjirịa n'ọnwa Sepụemba afọ 2017, n'agha ha kpọrọ 'Egwu Eke', iji kwụsị ndị otu Ipob na-eme ngaghrị iwe ka e kewaa Naịjirịa.

N'oge agha ahụ, ndị agha wakporo ụlọ Nnamdi kanu bụ onye e nyeburu nwereonwe site na 'bail' ebe a na-ekpebu ya ikpe maka arụ megiere ala.

Mana ọkwaikpe Binata Nyakobụ onye na-ekpe ikpe Kanu kpere ikpe n'ọnwa Jenuwarị afọ a na o nweghi ihe na-egosi na ndị agha Naịjirịa ji Nnamdi kanu.

Nwunye Nnamdi Kanu gwara ndị BBC Igbo na ọ maghị ebe dị ya nọ

Agbanyeghi i... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

kpe ahụ n'akwụkwọ ozi ahụ Ejioforo wepụtara iji cheta ndị nwụrụ oge mwakpo ndị agha ahụ, Ejiofor kwuru na nkata ikpeazụ ya na Kanu kpara bụ oge ndị agha ahụ nọ n'ụlọ ya.

N'okwu, Kanu gwara ya "Ejiofor, e gbojibidoro ụlọ m, ndị agha na-abata n'ike, na-agba egbe n'ihe niile ha na-ahụ, ị na-anụ olu egbe ahụ, biko gwaa ndị ụwa maka ihe a mere n'ụlọ m.

"Ana m ahụ site n'ime ụlọ na ha agbatuola ọtụtụ ndị otu m nọ n'ala dịka ha na-abata n'ime ụlọ m, ndụ m enweghizi nchekwa, gwa gọọmenti Briten na nke ndị Amerịka na ụwa niile na ọ bụ gọọmenti Naịjirịa ka a ga-ejide ma ihe ọbụla mee m."

Site na nkata a, Ejiofor na-agbadosi ụkwụ ike na ọ bụ gọọmenti Naịjirịa ji Kanu mana gọọmenti Naịjirịa ugboro ugboro ekwuola na ha ejighi ya.

Ejiofor kpọrọ ka ụwa niile tinye ọnụ n'okwu a dịka a na-eme ncheta maka ndị nwụrụ n'oge ahụ.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Abe kwuru nke a na mkparịtaụka  ya na ndị ntaakụkọ n'ehihie Satọde.

Nke a na-abịa na-agbanyeghị na coronavirus egbuola ihe ruru mmadụ 28 na mba Japan.

Mmadụ karịrị 1,400 ebutekwala ya bụ ọrịa na mba ahụ.

Shinzo Abe Praịm Mịnịsta mba Japan

Abe kwuru sị: "Anyị ga-akwụsị mgbasa ọrịa. Egwuregwu Olimpik ga-aga n'ihu dịka e si yibuo ya."

Egwuregwu Olimpik kwesịrị ibido n'ụbọchị 24 nke ọnwa Julaị ruo abalị itoolu nke Ọgọst afọ 2020.

Ọ bụ n'obodo Tokyo nke mba Japan ka ya bụ asọmpi ga-ebiri ọkụ.

Lee etu nje ọrịa si ebufe onwe ha site n'aka atịtị

Ịhazi asọmpi a eriela mba Japan ihe karịrị otu tarị yen na ụma atọ (I.35 trillion yen) nke pụtara ijeri paund iri na ụma abụọ ( (£10.26bn).

A na-atụ anya na ndị egwuregwu ruru mmadụ 11,091 ga-eso sọọ mpi na Olimpik nke afọ 2020.

Mmadụ ndị a ga-esi na mba 206 n'akụkụ ụwa niile abịa.

Mana mba Japan na-ekwu na egwu ọbụla adịghị n'ihi na ha zuru ka e mee.

Onye chiburu Imo steeti bụ Rochas Okorocha ekwuola na ndị si mpaghara ọwụwa anyanwu bụ agb... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

ụrụ kacha akpa udo na Naịjịrịa.

O kwuru nke a n'ụlọomeiwu ukwu oge ha na-atule okwu gbasara ihibe ngalaba ga na-ahụ maka nwulite mpaghara ọwụwa anyanwu nke a kpọrọ 'South East Development Commission' na Bekee.

Onye wepụtara akwụkwọ iwu ahụ bụ Stella Oduah na-anọchite anya Anambra North na Sineti Naịjirịa.

Lee ihe ndị ọzọ Okorocha kwuru ebe a

Uzodinma na-akwado Oshiomhole

Hope Uzodinma na Adams Oshiomhole

Gọvanọ Imo State bụ Hope Uzodimma ekwuola na ya kwụ onyeisioche Pati All Progressives Congress bụ Adams Oshiomhole n'azụ.

Uzodinma kwuru nke a oge ọ na-aza ndị ntaakụkọ ajụjụ n'ogige ụlọ gọọmentị dị n'Owere.

Ọ kọwara na o doro ya anya na ụfọdụ ndị otu APC na-agba mbọ ka ha chutuo Oshiomhole n'ọkwa, mana nkata niile ha na-akpa iji chutuo ya ga-ekpudorịrị ha.

Uzọdịmma kwuru na ihe kwesịrị ime ugbua bụ ka ndị isi pati ha jikọọ aka ọnụ ma wepụta atụmatụ nke ga-enye ha mmeri na ntuliaka nke afọ 2023.

Gịnị mere Buhari na Kebbi steeti?

Otu nwoke chóró ikwe onyeisiala n'aka

Ndị uweojii nzuzo nke Naịjirịa bụ DSS akọwaala na ha na-eleba anya n'ihe mere oge onyeisiala Muhammadu Buhari gara njem nleta na Kebbi steeti.

Mana Peter Nwahunanya bụ ọnụ na-ekwuru ndị DSS kwuru na ha na-eleba ya bụ ihe anya iji mara ebe mmiri si baa n'opi ụgbọgụrụ.

Ihe onyonyo ewepụtara na soshal midia gosiri ebe otu onye gbara ọsọ chọọ imetụ Buhari aka.

Ọtụtụ malitere ikwu na ọbụ mwakpo ka onye ahụ chọrọ ịwakpo onyeisiala.

E mechara kọwaa na ọ bụ onye hụrụ Buhari n'anya nke ukwu nke na-achọ ụzọ ọ ga-esi kwe ya n'aka.

Nwahunanya kwukwara na ndị ọrụ ha niile nọ ya oge ya bụ ihe mere ga-enweta ntaramahụhụ maka arụghị ọrụ ha nke ọma.

'Ndị si mba 26 na Yurop bịko abatala Amerịka ugbua'-  Donald Trump

Trump kwuru na ọnọdụ mba ya maka Coronavirus bụ gbata gbata

Onyeisiala mba Amerịka Bụ Donald Trump amachiela ndị mba iri abụọ na isii nọ na yurop ịbata mba ha maka igbochi mfesa Coronavirus ma kwupute na mba ya nọ ọnọdụ gbata gbata.

Mmachi a agụnyeghị mba UK nakwa Republic of Ireland ya na mba ndị na-anọghị n'ogige Schengen.

Ndị...


Abia fuel explosion: Di na Nwunye bi n'ụlọ m rere ọkụ

Okwuru na onye ọ bụla na-atụ ụdịrị asị ahụ achọghị ọ dịmma Abia steeti.

Ahukannah kwuru na mgbe ihe mechara, na gọọmentị Abia gagharirị gụkọ ọnụ ndị niile metutara ma gwa ndị na-ezo ezo ha bia ka-agwọ ha.

O kwukwara na ọ bụ naanị mmadụ anọ ka ebugara n'Absuth mana etu ọkụ si gba ha mere ha ji n'ọrọ n'etiti ọ dịndụ ọnwụ ka mma.

Ihe ruru mmadụ 200 nwụrụ na ọkụ a gbara na Osisioma

Kọmishọna na-ahụ maka mgbasi ozi na steeti ahụ bụ John Okiyi  jikwa ohere ahụ yọọ ndị mmadụ ha ejila ọnwụ maọbụ ihe mberede wee na-eme ndọrọndọrọ ọchịchị.

Okiyi kwuru ruo ugba, gọọmentị Abia steeti achọpụtabeghị ihe kpatara ọkụ ọgbụgba ahụ.

O kwuru na ha na-eme nyocha ị chọpụta ya.

Cheta na Chidiebere Njoku kwuru na ndị niile ọkụ gbara n'ihe mberede osisioma ebutere n'ụlọọgwụ (Abia state university teaching hospital) nwụrụ.

Njoku kwuru na ihe kpatara ọnwụ mberede a n'ụlọọgwụ a bụ maka na e nweghị ọkụ latrik mgbe ya gara ịleta ndị ọkụ a gbara.

O kwuk... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

wara na ha nweghị ndị ọrụ ahụịke zuru oke n'ụlọọgwụ ahụ nke mere na ndị ọrụ ahuike na-akpọta ndị be ha ka ha bia nyere ha aka.

Ụlọgwụ a bụ nke gọọmentị Abia steeti na-elekọta

N'okwu ya, "ụbọchị Satọde m kpọrọ Samuel Nwaokonko na Chamberlain Adiaso wee gaa ebe ahụ hụ na ọ bụ naanị otu nọsụ na-elekọta mmadụ anọ ọkụ gbatọrọ."

Njoku kwuru na ajụjụ ọ na-ajụ bụ kedụ uru kọmishọna na-ahụ maka ahụike bara?

Ọ na-ajụkwa ọ na ọ bụghị ụlọọgwụ gọọmentị bụ ihe a?

Ka ọ dị ugbua, Njoku kwuru na di na nwunye ọkụ gbara na ya bụ ihe mberede anwụọla. A ga-eli ha na be ha bụ Isuochi.

O kwuru na ihe karịrị mmadụ iri abụọ anwụọla n'ụlọgwụ a kemgbe ụbọchị Fraide Ọctober 12 ihe mberede a mechara.

Njoku na-ekwusi ike na ọ bụ gọọmentị gbutọpụrụ ndị a.

Njoku na-azọ oche nnọchite anya ndị Osisioma Ngwa North dị n'Abia steeti n'ụlọomeiwu nke steeti.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Abonyi kwuru na PDP ehiwela kọmiti ga-elebe anya na ya bụ okwu mara ebe ya bụ mmiri sị banye opi ụgbọnyiri.

Ọ sị na ya bụ kọmiti nke ndị isi pati ha na ndị ọkpamkpọ hibere na Tuzde nwere otu izuụka iji kwuo nchọpụta ha.

Abonyi sị na "ọrụ kọmiti a bụ ịchọ ka ga-esi weta udo".

Ọ kwesiri ike na ọ bụ mgbaokpuru mere onyeisi ụlọnta omeiwu bụ Gbajabiamela ji hapụ aha pati nyere ya kpọwa ọzọ.

Ụlọnọchite anya nke nta enweghị ezumike kemgbe izuụka gara aga maka okwu ihọpụta onye isi pati akacha nke atụrụ anya na ndị pati niile bụ ndị anọghị n'ọchịchị ga-ewepụta.

Onyeisioche ya bụ ụlọnọchite anya bụ Femi Gbajabiamila kpọpụtara aha Ndudi Elumelu (PDP) dịka onye pati ndị a niile chọrọ.

BBC gbara ndị ihe a metutera ajụjụ ọnụ ịmata nke bụ eziokwu.

Kingsley Chinda, onye bụ onye PDP kwadoro gwara anyị uche ya.

Chinda sị na ya atụghị anya na ya bụ okwu ga-aga ka ọ gara maka na uche ya adịghị na ya bụ ọkwa maka na ọ bụ nhọpụta ka a na-ahọpụta onye ga-anọ na ya, na ọ bụghị ntuliaka.

Okwuru n'ọg... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

bakọ pati niile anọghị n'ọchịchị ugbua nwere n'Abuja na ha niile tikorọ isi ikwu udi ihe onye ga-anọ na ya bụ oche Minority Leader kwesiri ịnwe.

Chinda sị na "mmadụ ise họpụtara m ebe otu onye họpụtara Ndudi Elumelu."

Ndị bịara ya bụ ọgbakọ gara n'ihụ ịgwa ndị isi ka ha ga nyocha mmadụ abụọ ahụ ahọpụtara ma nye ha otu onye.

Akpọrọ ọgbakọ ọzọ n'abalị mbụ nke ọnwa Julaị ebe pati niile anọghị n'ọchịchị gbakọrọ ma lebe ka ndị nke Sineti siri mee nke ha.

Ebe ahụ ka Tobi Okechukwu kwuru na ndị Ọwụwa Anyanwụ ga-achọ ka ewere ntuliaka wepụta onye ga-anọchite anya ha karịa nhọpụta dịka emere na mbụ.

Wole Oke kwukwara ndị otu ha n'Ọdịda Anyanwụ kpokotara mbinyeaka ndị otu ha.

Ndị isi rịọrọ ka ahapụ aha ndị nke họpụtaburu ka ha gawa kemgbe ọ bụghị iwu na a aga eji ntulika wepụta ndị ga-anọ na ya bụ oche.

Onye APGA bụ Presige Osy rịọrọ na kemgbe etinyeghị ha na oke nke a, na ha ga-achọ ka echetakwa ha mgbe ọzọ a ga-eke ọkwa.

Chinda kwuru na "iwu ụlọnọchite anya bụ na pati ọbụla na-erughị iri agaghị anọ n'isi oche obụla. Kemgbe APGA bụ ndị nwere oche itoolu anaghị atụ anya isi oche ọbụla".

Ekwere ha nkwa na a ga-eme ka ha soro n'ihe a na-eme.

Chinda sị na-emechere hụ ka ụfọdụ na-ebugharị akwụkwọ na-arịọ ka ndị otu ha na-etinye aka.

"Anyị amaghị ihe ha chọrọ iji ya bụ akwụkwọ mee."

Ọ sị na ya gara n'ụlọọrụ onyeisi ya bụ ụlọnọchite anya nke nta bụ Femi Gbajabiamila ịjụ ya ma onwetala akwụkwụ ndị pati PDP deere ya maka nhọpụta ha mere, ọ sị na ya nweteghị ya.

Chinda sị na mgbe ya gachiri azụ ịjụ ya, ka Gbajabiamila gwara ya na onwere aha ndị ọzọ enyere ya nke ndị pati ndị ọzọ niile tinyere aka, ọ bụ nke ahụ ka ya ga-agụpụta.

Ọgwakwara ya na PDP etinyeghị ya na ntuliaka, ya mere ya agaghị akpọ aha ndị nke ha ziteere ya.

BBC kpọrọ Toby Okechukwu na Ndudi Elumelu mana ha azaghị ekwenti

Akụkọ ga-amasi gị

Lee ihe nkiri a

Widowhood in Nigeria: Etu m si gbalahụ mkpagbu a na-akpagbu ndị di ha nwụrụ


Abrahama Amuta

hapụ ya bụ nwaamadị.

Ndị enyi Amuta sị na ndị Boko Haram a jidere ya izuụka abụọ gara aga ebe ha gara ibunye ndị gbara ọsọ ndụ nrị ma zisakwa ozi ọma, dịka ha kwuru n'akara Twitter ha.

Ha sị na ha nọ n'ụgbọala ha na ndi ọzọ mgbe mkpamkpa a kpara.

Ya bụ otu nwa nne ya, ji otu efe alanna na Batch B stream 1 dị na Maiduguri, Borno steeti.

Ọ bụkwa enyi Amuta aha ya bụ Success Ezeanya bụ onye zipuru ozi a n'akara Twitter sị na o nwere ndị kpọrọ sị na ha bụ ndị otu Boko Haram kwuru na ha ji Amuta eji.

Ezeanya rịọrọ n'akara twitter ya sị, "O ruola izuụka abụọ achọwara Abraham Amuta.

Ndị sị na ha bụ ndị Boko Hara kpọrọ n'ekwentị sị na ọ bụ ha tọọrọ Abraham. Biko onye ọbụla zisawa ozi a ka o rụọ ndị isi ọchịchị aka".

Ka Borno sị dị egwu, a na-enye ndị ji otu afọ efe alanna ohere ị sị na ha agaghị aga ebe ahụ.

Nke a mere ka ihe ruru narị asatọ mmadụ sị na ha agaghị aga ebe ahụ ife alanna ha kemgbe ọnwa Nọvemba gara aga.

Akụkọ ga-amasị gị

Abrahama Amuta

Ndị e chere bụ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

ndị Boko Haram tọọrọ otu nwoke na-efe ala nna ya bụ Abraham Amuta.

Ndị otu ahụ anaala ego mgbapụta bụ otu nde narị naira n'isi Amuta bụkwa onye ụkọchụkwụ ụlọụka Living Faith na Borno Steeti.

Ndị enyi Amuta sị na ndị Boko Haram a jidere ya izuụka abụọ gara aga ebe ha gara ibunye ndị gbara ọsọ ndụ nrị ma zisakwa ozi ọma.

Ha sị na ha nọ n'ụgbọala ha na ndi ọzọ mgbe mkpamkpa a kpara dịka ha si kọwa n'akara Twitter ha.

Ya bụ otu nwa nne ya mụrụ ji otu afọ efe alanna na Batch B stream 1 dị na Maiduguri, Borno steeti.

Ọ bụkwa enyi Amuta aha ya bụ Success Ezeanya bụ onye zipuru ozi a n'akara Twitter sị na o nwere ndị kpọrọ sị na ha bụ ndị otu Boko Haram kwuru na ha ji Amuta eji.

Ezeanya rịọrọ n'akara twitter ya sị, "O ruola izuụka abụọ achọwara Abraham Amuta.

"Ndị sị na ha bụ ndị Boko Hara kpọrọ n'ekwentị sị na ọ bụ ha tọọrọ Abraham.

Biko onye ọbụla zisawa ozi a ka o rụọ ndị isi ọchịchị aka". ka o kwuru.

Ka Borno sị dị egwu, a na-enye ndị ji otu afọ efe alanna ohere ị sị na ha agaghị aga ebe ahụ.

Nke a mere ka ihe ruru mmadụ narị asatọ sị na ha agaghị aga ebe ahụ ife alanna ha kemgbe ọnwa Nọvemba gara aga.

Akụkọ ga-amasị gị


Abubakar Shakau ezipụla ihe nkiri ọhụrụ gosiri oge ndị otu ya wakporo ndị agha Naịjirịa n'obodo Kumshe na Borno steeti na ngwụcha izuụka garaga.

Ihe nkiri a rutere ndị ntaakụkọ Sahara Reporters aka gosikwara egbe na mgbọ dị icheiche ndị Boko Haram sị na ha napụrụ ndị agha Naịjirịa.

Shekau pụtakwara n'ihe nkiri ọzọ na-eme ndị agha Naijirịa akaja.

APC apụtaghị n'akwụkwọ Inec n'Imo

N'Imo, INEC edepụtala aha ndị niile ga-azọ ọkwa dịka gọvanọ na steetị ahụ mana onweghị aha ọbụla pụtara n'okpuru otu pati APC.

Cheta na Hope Uzodinma na Uche Nwosu bụ mmadụ abụọ ka na-azọ onye ga-azọ ọchịchị dika gọvanọ n'okpuru APC n'ulọikpe.

Onye sụrụ ndị mmadụ mma anwụọla

N'ofesi, nwoke sụrụ mmadụ atọ mma na Australia anwụọla n'ụlọọgwụ.

Ndị uweojii akpọghị aha nwoke a mana ha sị na ọ dị afọ iri atọ na otu nakwa bụrụ onye mba Somalia.

Jose Mourinho agwala Man U okwu ike

N'egwuregwu, agbanyeghị na Man U meriri Juventus ọkpụ abụọ asatara otu, aka na-achịkọta ha bụ Jose Mourinho ekwuola na otu dị ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

iche iche ga na-emeri Man U maọbụrụ na ha jụ na agaghị eto.

Mourinho kwuru na ọdịghị mma na oge ọbụla ka ha na-esi azụ emere ndị ha meri n'asọmpi dị iche iche.

Okorocha na Hope Uzodinma

Gọvanọ Rochas Okorochas nke Imo steeti ekwuola na onweghi onye maara Hope Uzodimma bụ onye ji aha APC azọ ọkwa gọvanọ na Steeti ahụ.

N'akwụkwọ ozi si n'aka onye odeakwụkwọ mgbasaozi ya bụ Sam Onwuemeodo, Rochas kwuru na Uzodinma abụghị onye APC.

N'aka nke ọzọ onye isioche ndọrọ ndọrọ ọchịchị Hope Uzodinma bụ Declan Emelumba kwuru na Okorocha na-arọ nrọ n'okwu ndị a ọ na-ekwu.

Naịjirịa bụ mba abụọ kacha anyụ nsị n'ezi

Onyeisiala Naịjirịa bụ onye ikpeazụ ga-ebinye aka n'akwụkwọ maka ịhazigharị ụsoro ntụliaka ndọrọndọrọ ọchịchị ụgbụa

Naịjirịa bụ mba nke abụọ na mba ndị kachasị anyụ nsị na mbara ezi na mba ụwa niile.

Nke a mere onyeisiala Buhari ji gbarụọ ihu ma tinye ọnọdụ gbatagbata n'ụlọọrụ na-ahụ maka mmiri, ịdị ọcha nakwa idebe ebe ọcha na Naịjirịa.

Mba Ethiopia

Ndị uweojii na mba Ethiopia ekwuola na ha achọpụtala otu ili nwere ozu mmadụ narị abụọ dị na agbata Somali na Oromia.

Ntaakụkọ kwuru na a chọpụtara ili a oge a na-eme nyocha banyere ihe ọjọọ niile onye bụbu onyeisiala ha bụ Abdi Mohammed mere.

N'egwuregwu

Onye na-agbara Arsenal bọọlụ bụ Danny Welbeck enwetela mmerụ ahụ n'ime asọmpi ha gbatara ụnyaahụ.

Onye nchịkọta ha bụ Unai Emery kwuru a na-eche na mmerụ ahụ buru ibu.

Nkeji

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri

A na-ajụ ma abụ m mmadụ - Nigerian Jackie Chan


Abubakar na-azọ ọkwa onyeisiala Naịjirịa n'okpuru PDP kwuru n'oge mkparịtaụka a kpọrọ "The Candidates" nke ụlọakụkọ NTA mere kwuru  a ga-esi ụzọ a nata nde kwuru nde Naira ego ezupuru n'akpaego Naijiria.

Ọkaiwu Anthony Okah kwuru na ikpe ndị a na-ekpe ikpe na ha zuru ego Naijiria na-anọ afọ ise, iri na enweghị onye a natanwuru ego.

Okah gara n'ihu kwụọ na  "ọ ga-eme ka a nata ego ozuru ezu ọsịsọ."

N'otu aka ahụ, Ọkaiwu Ben Igweenyi kwuru na "O nweghị ihe dị njọ" na ya bụ atụmatụ.

O kwuru na a na-eme ya, e tinyekwara ya ụzọ ndị ọsọ na-alụ ọgụ megide nrụrụaka.

Amnesty for looters: Jonathan mere ya, Buhari mekwara ya

Ọkachamara n'ihe gbasara okwu ndọrọndọrọ ọchịchị bụ Chunonye Okereke kwuru na atụmatụ ahụ nke ọ kpọrọ "plea bargain" ga-enye aka napụta ndị zuru ego Naijiria ihe ha zuru na-egbughị oge, nakwa na- emefughị ego a na-emefu na-ikpegharị ikpe n'ụlọikpe.

Okereke kọwara na ihe Atiku kwuru abụghị ihe ọhụrụ n'ihi na Goodluck Jonathan na Muhammadu Buhari mere ya.

Akụkọ ga-amas... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:


Abụbọ ọrụ n'ụlọọrụ mịnịsịtrị sayensi na nka na ụzụ

Some NLC members marched in Abuja in support of the strike

Ndị ọrụ nọ na mịnịsịtrị sayensị na nka na ụzụ na ndị nkuzi na-arụ n'ụlọakwụkwọ na-eme nyocha awụsala ngwọ ọrụ ha n'abụbọ ọrụ.

Ha kwụsịrị ọrụ na mịnịstrị ahụ na-ekwu ka e wepụ ode akwụkwọ ụlọakwụkwọ ndị ahụ bụ Shamaki.

Naịjirịa

Ego ụtụ ibubata mmanya ọkụ na anwụrụ etinyekwuola

Naanị ndị rugoro afọ iri na asatọ kwesiri ịse anwụrụ na Naịjirịa

Ndị niile na-ebubata mmanya ọkụ na anwụrụ bido taa ga-amalite ịkwụ ụgwọ ụtụ e ji ebubata ngwọahịa nye gọọmenti etiti.

Gọọmenti etiti ga-amalite taa ịna ụgwọ ụtụ na ngwọahịa mmanya ọkụ na anwụrụ.

Akụkọ mba ofesi

Ọgbatauhie dakwasịrị mba Guatemala

Fuego volcano has been spewing ash and smoke

Ajọ ihe mberede volukeno mere na Guatemala taa egbuola mmadị iri abụọ na ise.

Volukeno ahụ mere taa kachasị njọ na nke merela ebe ahụ kamgbe afọ otu narị.

N'egwuregwu,

E zuru Kanu Nwankwo ohi na Rọshịa taa ruru puku dọla iri na otu.

Serena ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

Williams esepụla aka n'asọmpi French Open tupu ọ ga-ezute Maria Sharapova

Ndị mmadụ mmadụ na-ajụ ka ọ bụ ụjọ mere Serena jiri sepụ aka mana akụkọ kwuru na Serena nwere mmerụ ahụ.

Gere akụkọ mere na mgbede a n'otu nkeji:

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile

Ihe nkiri nke taa:

Di na nwunye mụrụ ejima atọ


Accord Party gbara akwụkwọ n'ụlọikpe ka NASS ghara ịmegharị usoro ejị eme ndọrọndọrọ ọchịchị na Naịjirịa

Cheta na Onyeisiala Naịjirịa bụ Muhammadu Buhari jụrụ na ya agaghị etinye aka na ya bụ akwụkwọ nke ndị ọgbakọ ọmeiwu wetere ya rụọ mgbe ụlọikpe ahụ kpebi ikpe maka akwụkwọ Accord Party gbara ha.

Ọkaikpe ukwu na-ahụ maka ya bụ ikpe bụ Ahmed Mohammed gwara ndị ya bụ ikpe metụtara ka ha ghara ịtinye aka maọbụ mee ihe ọbụla na ya bụ okwu "rụọ mgbe ụlọikpe ahụ yiri agba maka ya bụ ikpe".

Mohammed rụtụrụaka n'akwụkwọ ikpe obodo Naịjirịa, Isi nke isii 6 (6) nke 1999 Kọnstitushọn bụ ebe nyere ụlọikpe ikike ịkpụchị okwu ọbụla ewebetere na ya.

Eyighariri ikpe ahụ ruo Tuzde, Orie 20 Maachị.

Ụlọikpe ahụ sị na ha ma na ndị NASS nwere ike ịmalite ịmewe ebụm n'obị ha site na-ịdọrọ ike site na-ikike nke akwụkwọ iwụ bụ kọnstitụshọn, isi nke iri na asatọ amọokwụ nke ise 58 (5) nyere ha.

Akwụkwọ iwu a nyere ndị NASS ikike ịkpọkọta ndị otu ha ruru okara abụọ n'ime atọ bụ ndị kwekọrịtara na ya bụ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

atụmatụ. Ọ bụrụ na ha mee nke a, ọjụjụ ọnyeisiala jụrụ na ya agaghị etinye aka n'akwụkwọ agaghị enwekwa isi.

Ihe bidoro ikpe a bụ arịrịọ ọnụ efụ ndị otu Accord Party rịọrọ ụlọikpe sị ha ekwela ka ndị NASS mee uche ha na ya bụ okwu.

N'aka nke ọzọ, ọkaikpe ndị NASS bụ Nwaada C.E. Ogbozor kwụrụ na udị arịrịọ a Acord party an-arịọ abụghị ihe ejị ọnụ efu arịọ.

Na-ọbụrụ an ụlọikpe kweta ya na nke ahụ bụ ịnapụ ndị NASS ikike dịrị ha.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Achuzia bụ onye Asaba a ma ka onye na adịghị atu egwu, a makwa ya maka etu o siri duo ndị agha Biafra na nchekwa ọnicha n'oge agha.

N'agbanyeghị na Achuzia sepụrụ aka ka onye agha, ọ tinyere ọnụ n'ihe gbasara Biafra.

Na nkata ya na ndị ọrụ ntaakụkọ Sun nwere n'ọnwa May 2016, Achuzia sị n'onwere mgbe ha bụ ndị Biafra chiliri aka elu, maka ya bụrụ na ya chinyiri aka elu ọ ga-enwe akwụkwọ edere banyere ihe a. "Ke ebe akwụkwọ ha dị," Achuzia jụrụ ndị ntaakụkọ Sun.

Lee ụfọdụ ihe ndị ọzọ ị kwesịrị ịma maka Joe Achuzia:

BBC Igbo gbara otu onye lụrụ agha Biafra bụ Mejọ Foster Mbaekwe, ajụjụ ọnụ, o kwuru sị na ọ lụghị ọgụ n'okpuru Achuzia, kama na Achuzia bụ kọmanda siri ezigbo ike, onye a na-akwanyere ugwu ọfụma ma bụrụkwa onye rụpụtara ihe a hụrụ anya.

Ihe Okey Ndibe kwuru maka Biafra

Mbaekwe kwuru n'otu njirimara ndị mmadụ ji echeta Achuzia gbasara agha Biafra bụ mkpamkpa ọ kpara ịgba ụgbọala ndị agha Naịjirịa ọkụ n'Abagana, bụ 'ihe atụghịanya' n'ọbụghị ike aka Achuzia ka-esi chere.

"... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

Otu nkem bụ 7th battalion, anyị cheere ha na Nkpor tupu ihe ahụ emee n'Abagana, ya mere onye ọbụla ebunyela ya ebube ahụ."

"Ya na ụfọdụ ndị isi ndị agha esighị otu ụzọ gaa. Ụzọ ya amasịghị ha maka na ọ gbara ndị agha ndị ọ kpọrọ ndị 'oke ụjọ' egbe.

Ị ma na ọ bụghị onye agha azụrụ azụ, ọ batara dịka onye nkịtị, mana obi kara ya."

Ọ bụghị onye agha Naịjirịa tupu ọ banye n'agha Biafra."

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Achụpụrụ ndị ntaakụkọ nọ n'ikuku mana ha ji igwe mgbasa ozi youtube na-agbasa ozi iyi ọrụ ahụ

Gọọmenti etiti mechiburu ụlọọrụ ngosi ndị ahụ maka na ha  gbasara ozi gosịrị Raila Odinga ebe ọ na-edu onwe ya iyi ọrụ ma kpọkwa onwe ya onyeisiala mba Kenya.

Odinga emerighị na ntuliaka emere n'afọ 2017, ebe a na-ahụta iyi ọrụ ahụ o duru onwe ya dịka ihe "agwụ".

Otu onye ọnụ na-eru n'okwu gbasara oke na ugwu ruru mmadụ bụ Okiya Omtata kpụpụrụ  gọọmenti Kenya ụlọikpe ka ha kwụọ ndị ụlọọrụ ngosi ahụ e mechiri ụgwọ maka mmechi ahụ.

Ego ndị ụlọọrụ ngosi TV furu ruru nde dola

Okiya gwara ụlọikpe ahụ ka ha kpebie na mmechi ahụ emechiri ụlọọrụ NTV, KTN na Citizen TV megidere iwu.

Onye ọrụ BBC nọ na Kenya bụ Ferdinand Omondi kwuru na ndị Kenya nọ na mwute maka ya bụ mmechi maka na ha anaghị enweta ihe ngosi masịrị ha.

Ndị ulọọrụ ihe a metụtara kwuru na ego ha ruru nde dollar efuola maka na ha ereghi ahịa mgbasa ozi.

Onyeisiala mba Kenya bụ Uhuru Kenyatta meriri na ntuliaka ha mere n'afọ 2017... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

mana e megharịrị ntuliaka ahụ n'ihi na ndị ụlọikpe kagburu nke mbụ.

Raila Odinga bụ onye ndu pati na-anọghị n'ọchịchị esonyeghị na ntuliaka mmegharị ahụ e mere n'ọnwa Ogostu afọ 2017.


Adam Castillejo wants to be "an ambassador of hope"

Ndị dọkịta chọpụtara na Castillejo enweghịzi nje HIV ka ọ gachara ọnwa 30 ọ kwụsịrị ịnara ọgwụgwọ maka ya.

Ihe tụrụ n'anya bụ na ọbụghị ọgwụ HIV gwọrọ ya.

Ihe gwọrọ ya bụ nke a kpọrọ 'stem-cell treatment' bụ nke ọ natara maka ọrịa cancer ọ rịaburu.

Dịka akwụkwọ nnyocha the Lancet HIV si kwuo, e nwere ndị ahụ ha anaghị anabata nje HIV.

Ọ bụ ndị dị otu a nyere Castillejo 'stem cells' ha nke mere ka ahụ ya kwụsịkwa ịnabata nje HIV.

N'afọ 2011, Timothy Brown onye obodo Berlin na Jamanị bụ onye mbụ a chọpụtara na ọrịa HIV ya alaala.

A hụghị nje ọrịa ahụ n'ahụ Brown ka ọ gachara afọ atọ na ọkara ọ kwụsịrị ịṅụ ọgwụ.

Timothy Brown natakwara ọgwụgwọ 'stem cell treatment'.

Gịnị bụ stem cell treatment?

'Stem-cell transplants' bụ usoro ọgwụgwọ pụrụ iche e ji agwọ ụfọdụ ọrịa siri ike dịka sickle cell, diabetes na ndị ọzọ.

Ọ bụrụ na onye nyere mmadụ 'stem cells' ya nwere ọrịa ahụ ya anaghị anabata nke Bekee kpọrọ 'immunity', onye ahụ ga... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

-enwetakwa 'immunity' ahụ.

Ndị dọkịta na-ekwu na ọ dịka onye nyere Castillejo 'stem cells' ya nwere 'immunity' maka ọrịa HIV.

Ọkammụta Ravindra Kumar Gupta, nke Mahadum Cambridge, gwara BBC na nke a pụtara n'ọrịa HIV alaala n'ahụ Castillejo kpam kpam.

Gupta kwuru sị: "O ruola afọ abụọ na ọkara ọṅụbeghị ọgwụ mana HIV anọghịzị n'ahụ ya."

"Nchọpụta anyị goziri na 'stem-cell transplantation' nke gwọrọ HIV afọ itoolu gara aga nwere ike ime ọzọ."

Nnyocha na-ekwu na ọ ga-ara ahụ tupu HIV alaghachikwa n'ahụ Castillejo ọzọ.

Mana onwebeghị onye ma nke ga-eme n'ọdinihu.

Castillejo n'onwe ya kwuru na nke a bụ nnọọ ihe ịtụnanya.

O kwuru sị: "A chọrọ m ịbụ onye na-egosipụta olileanya."

"Achọghị m ka ndị mmadụ na-ele m anya dịka onye pụrụ iche."

Akụkọ ga-amasị gị


Adams Oshiomhole agọnahụla Amaechi n'okwu nkwekọrịta APC na AAC

APC kwuru n'akwụkwọ ozi ha wepụtara nke Lanre Issa-Onilu bụ odeakwụkwọ mgbasaozi binyere aka na Oshiomhole na Amaechi dị na mma.

"Ihe Onyeisioche kwuru bụ na o nweghị nkwekọrịta e dere n'akwụkwọ ha na AAc nwere mana nke a apụtaghị na o nweghị nkwekọrịta ọbụla APC nke steeti nwere."

Onyeisioche otu APC bụ Adams Oshiomhole kwuburu mkparịtaụka ya n'ụlọọrụ ntaakụkọ Channels TV nwere na nsonso a na o nweghị mgbe otu ahụ na otu pati AAC ji nwee nkwekọrịta ịkwado onye ọbụla na ntuliaka ọkwa gọvanọ na Rivas steeti.

"O nwebeghị ebe m kwuru na anyị (APC ) na otu ọbụla nwere nkwekọrịta."

 O kwuru nke a n'agbanyeghị na Rotimi Amaechi na ndị APC Rivas steeti  dọnyere Awara Biokpomabo  nke  AAC ukwu na ntuliaka ọkwa gọvanọ e mere na Rivas na nso nso.

"O nweghị onye sị na pati anyị ya na ndị isi ọrụ APC n'etiti gbara ụka maka nkwekọrịta ọbụla."

Lee okwu isii Oshiomhole kwuru na-akpọtụ akpọtụ

1. "Inec  akwụbaghị aka ọtọ na ntulia... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

ka 2019."

2. "Inec kagburu ntuliaka ndị ejighị 'card-reader mee n'ebe ụfọdụ ma hapụ ịkagbu ya n'ebe ndị ọzọ."

3. "Ntuliaka 2019 e mere kwụ ọtọ, na enweghị mkpagbu ọbụla."

4.  "Akpamaoke Inec megidere APC doro ewu na ọkụkọ anya."

5. "Steeti ndị anyị meriri doro anya, ha wereya nye pati ọzọ."

6. "Ndị ọrụ nchekwa rụrụ ndị nyere ha ego ọrụ."

Akukọ ga-amasị gị:


Adams Oshiomhole bidoro ọrụ dịka onyeisi otu APC n'ọnwa Juun, 2018

Inec kwuburu na APC enweghi ndị ga-anọchịte anya ha na ntuliaka nke 2019 makana ha emeghị ntuliaka imeụlọ tupu ụbọchị asaa nke ọnwa Ọktoba bụ oge Inec sị na nabata aha ndị ga-azọ ọchichị ga-emechi.

N'okwu APC, dị n'akwụkwọ mgbasaozi onyeisi oche ha bụ Adams Oshiomhole binyere aka, mkpebi Inec na ha emeghị ntuliaka imeụlọ n'usoro kwesiri abụghị eziokwu makana ọbụghị ihe mere.

APC sị na ha mere ntuliaka imeụlọ n'ụbọchị isi na asaa nke ọnwa Ọktoba 2019.

Ha kwuru na ndị ndọrọndọrọ ọchịchị ha mere nzukọ na ụlọ ụra akpọrọ City King Hotel dị na Gusau, isi obodo Zamfara steeti, ebe ha nọ mee nkwekọrịta maka ndị ga-azọrọ ha ọchịchị.

APC kwukwara n'usoro Inec wepụtara iji hazie ntuliaka imeụlọ nyere ha ohere inye Inec aha ndi ga-azọ ọchịchị rue ụbọchị iri na asatọ nke ọnwa Ọktoba, "bụ oge ekwesiri iji hazie nsogbu pụtara na ntuliaka imeụlọ niile".

"APC nọ n'ụzọ ihazi nsogbu pụtara n'ime ntuliaka imeụlọ anyị, nke mere o jiri... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

tụọ anyị n'anya na Inec ekweghị ka anyị wepụta aha ndị ga-zọrọ anyị ọchịchị tupu ha eme mkpebi a," akwụkwọ APC a kwuru.

APC gakwara n'ihu rụtụ aka na ha echeghi na otu na-anọghi n'ọchịchị bụ Peoples Democratic Party (PDP) emeghi ntuliaka imeụlọ na Kano, mana Inec edegaghara ha ụdịrị akwụkwọ a.

Cheta na ọgụ na mgba banyere ntuliaka imeụlụ ndị APC mere na Zamfara.

Lee ọgbaghara batara n'ebe APC na-eme ntuliaka imeụlọ na Enugwu.

APC Primaries: Ọgbaghara dapụtara n'Enugwu

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Adams Oshiomhole bidoro ọrụ dịka onyeisi otu APC n'ọnwa Juun, 2018

Onyeisioche otu APC bụ Adams Oshiomhole agwaala onyeisi ụlọomeiwu sineti bụ Bukola Saraki ya si n'ọkwa ya ritue.

Oshiomhole gwara ndị ntaakụkọ na ọ bụ ugwu kwesiri ekwesi dịka ya, onyeisiala Muhammadu Buhari na ụfọdụ ndị sinetọ APC gbachara izu ụnyaahụ na.

Ihe ọzọ pụtara na nzụkọ ahụ bụ na aka na-achị Imo steeti bụ Owelle Rochas Okorocha kwuru na ọ nweghi onye ọzọ ga-ahapụ pati ha.

O kwuru na ha bubu n'uche na ndị ahụ gafere n'otu PDP na ndị ọzọ ga-apụ.

Na mba ofesi,

BBC captures footage of post-election violence in Harare

Otu chikọtara mba uwa niile bụ UN nakwa mba Briten arịọla ka ndị agha jiri nwaanyọ sobe ndị na-eme ngagharị iwe ntuliaka na mba Zimbabwe.

Cheta na ọgbaaghara dara na ntuliaka emere na Zimbabwe ụnya ahụ tara isi mmadụ atọ.

N'egwuregwu,

Otu egwuregwu bọọlụ nke ụmụnwaanyị Naịjirịa bu Falconets ga-aga mba France taa

nke a bụ maka njem ị bụlata iko mba ụwa ụmụnwaanyị na-ebido na France n'ụbọch... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

ị ise nke ọnwa ọgọst.

Lee nkeji nke ụtụtụ a

Akụkọ ga-amasị gị ị ga-achọ ikọ taa niile


Adams Oshiomhole bidoro ọrụ dịka onyeisi otu APC n'ọnwa Juun, 2018

Oshiomhole kwuru nke a na ngwucha ọgbakọ ya na onyeisiala Naịjirịa bụ Muhammadu Buhari na kwa ụfọdụ ndị gọvanọ na sinetọ APC mere ụnyaahụ n'Abuja.

O kwusiri ike na Saraki kwesiri ị kwanyere onwenya ugwu, na kwa dee akwụkwọ a, makana ọkwa dị ya n'isi dịka onyeisịụlọ ọmeiwu ukwu bụ makana ọ bụbụ onye otu APC, bụ ndi kachasị na ụlọomeiwu.

N'ọnụ okwu Oshiomhole: "Okpueze a bụ akụ nke otu APC. Ọ bụrụ na Saraki bụ onye nwere nsọpụrụ o kwesiri ị dee akwụkwọ a"

Nsogbu kadị n'APC

Aminu Tambuwal bụ gọvanọ Sokoto steeti kwuputara na ya apụọla na APC gawa PDP. O bụ ya bụ gọvanọ nke atọ pụrụ n'APC gawa PDP.

Cheta na gọvanọ Benue steeti bụ Samuel Ortom na Abdulfatah Ahmed, bụ gọvanọ Kwara, pụrụ n'APC gawa PDP.

Saraki na ndị APC bidoro nkatọ onwe ha ka mgbe ọ banyere oche ọchịchị dịka onyeisiụlọ omeiwu ukwu

Ihe ndị mmadụ na-ekwu na Twitter

Okwu nke a Oshiomhole kwuputara butere mkparita ụka na Social Media.

Na twitter, otu ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

nwoke aha ya bụ Nkoro Macilinus kwuru na oge eruola APC ga hapụ Saraki. Ọ gbakwara ajụjụ ọnụ na ọ bụ zị njọ na Sarakị pụrụ na APC gawa PDP?

Onye ọzọ aha ya bụ Adam Yusuph dere na ọ gbagwojuru ya anya na Oshiomhole na-ekwusi ike na okpueze onyeisi ụlọmeiwu ukwu bụ akụ nke APC. O kwukwara na udi okwu a bụ ihe na-emebi ọchịchị gọọmentị

Mana Maina Yahumi dere na onye ọbụla kwadoro onweya ugwu ga-eme ihe a Oshiomhole na-ekwu ugbua.

Akụkọ banyere ntuliaka 219 ka na-apụta, anyi ga-ewetara unu ha mgbe anyi wetere ha.

Akụkọ ga-amasị gị


Adams Oshiomhole bidoro ọrụ dịka onyeisi otu APC n'ọnwa Juun, 2018

Ugbua, mkpamkpa a na-anụ n'ime APC mere ka ọ dị ka chi efoghị ọfụma na ngalaba onye na-achị pati ahụ.

Ụfọdụ afo ọrụru ndị a sitere na ntuliaka imeụlọ APC mere.

Cheta na nwunye onyeisiala bụ Aisha Buhari gara n'akara ya na Twitter dee iwe ya maka ntuliaka imeụlọ nke Adamawa steeti, nke nwanne ya nwoke achịtaghị aja na ya.

O kwuru na ọ bụ mpụ na aghụghọ mere nwanne ya jiri daa.

Okwu oriaku Buhari bịara dị ka mbupu okwute nọchiri awa mmiri, makana akụkọ bịazịrị karịa.

Ugbua, Rochas Okorocha bụ gọvanọ Imo na aba mba maka Oshiomhole.

Ebe 'ọgbaghara' dị

N'agbanyeghị obi onugbu a niile, Bola Ahmed Tinubu bụ onye isi APC na Naịjirịa gburugburu, sị na ọ kwụ Oshiomhole n'azụ gidigba.

Tinubu kwuru na pati ha bụ APC kachasị nwee ikike, nke mere na ọ naghị akwado mwepụ onyeisi pati ahụ.

Onyeisiala Muhammadu Buhari ekwubeghị okwu maka ihe a.

Mana, ọ naghị etinye ọnụ n'esemokwu dị n'etiti ndị pati n'ihe.

BBC Igbo gbara ọ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

nụ na-ekwuru APC na Legọs steeti ajụjụ maka ihe a ọ wee gwa anyi na onweghị ihe na-eme n'APC, kama na ihe na-eme bụ ụdịrị ihe a na-ahụ na pati buru ibu etu ahụ, makana onye ọbụla na-achọ ka ọ nọrọ n'ihu oche.

Ọ sị na enweghi onye chọrọ ịnọ n'azụ oche.

"A ga-enwerịrị ndọrọndọrọ makana enweghị onye ga-eke aga n'azụ, ihe niile a bụ ihe ndị na-eme ka e nwee ụdịrị ọnọdụ a. Ọ bụghị ihe ọhụrụ, ọ bụ ihe a na-ahụ mgbe niile," Maazị Igbokwe kwuru.

Ọ gakwara n'ihu sị; "Makana ọ bụ APC nọ n'ọchịchị, a ga-enwerịrị ndọrọndọrọ ahụ. Ka ndị mmadụ ghara ị na-asị na enwere ọgbaghara. A ga-edozirịrị ihe niile a.

Joe Igbokwe si na enweghị mgbe a ga-etinye mmadụ abụọ dịka gọvanọ, enweghị mgbe mmadụ abụọ ga-abụ onyeisiala.

"Ọ bụ otu onye ga-aga, onye nke ọzọ echere oge nke ya. Ọbụghị ihe adịghị eme eme, ọ na-eme, makana ndigbo sị na ọ bụ onye ji igu ka ewu na-esogharị," Igbokwe sị.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Adamu,onye kwuru na E-money ji ndị uweojii nchekwa e nyere ya were na-eme 'bọị-bọị, dịka ha na-ejidere ya ncheanwụ ma na-ebudoro ya akpa,  nyekwara iwu ka e nyochaa etu e-money si akpata ego.

E-Money, onye Uli n'Anambara steeti bụ onye na-akwado egwu nke Bekee kpọrọ 'music promoter'.

Ọ bụ ya nwee ụlọọrụ bụ "5-Star Music  bụ ebe ndị otiegwu dịka Harrysong na SkiiBii nwetara nkwado were wepụta egwu ha.

E bidoro kpọwa 'E-money' maka etu o si eji ụlọ kara aka, ụgbọala dị oke ọnụ na ihe enweenwe ndị ọzọ egosi ọgaranya na soshal midia.

E-Money  bụ nwanne otiegwu a ma ama bụ KCee( ezi aha ya bụ Kingsley Okonkwo )  nke tiri egwu, 'Limpopo' na egwu ndị ọzọ.

E-Money bụ onye a ma dịka onye na-akwalite ndịotiegwu mana na-atụbatakwa ahịa

A makwa E-Money dịka onye na-atụbata ahịa nakwa onye na-enyere ndị mmadụ aka nke Bekee kpọrọ 'philantropist.'

E-Money lụrụ nwaanyị ma jide ezinaụlọ.

Mgbe BBC Igbo kpọtụrụ onye na-ekwuchitere ndị uweojii na Legọs Steeti bụ Bala Elkana o kwuru sị n'ezie na h... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

a nwetara ntụzịaka site n'isi ụlọọru ndị uweojii ka ha wepụ ndị uweojii na-echekwa E-money.

Kedụ ihe ọ na-eri ndị uweojii inye gị 'escort'?

Onye ọbụla bụ nwa afọ Naijiria na-enweta nchekwa ndị uweojii dịka ndị uweojii na-agagharị n'ogbe ọbụla ịhụ na obodo deere jii.

Mana o nwere ndị a na-enye ndị uweojii maka nchekwa pụrụ iche n'ihi ọkwa ha nwere.

Ndị a gụnyere onyeisiala,ndị gọvanọ, onyeisi Ụlọomeiwu Nta na Ụlọomeiwu Ukwu wdg.

Mana onye abụghị onye ndọrọndọrọ ọchịchị nwere ike inweta ndị nchekwa pụrụ iche n'aka ndị uweojii.

Dịka ọnụ na-ekwuru ndị uweojii n' Enugwu steeti bụ  Daniel Ndukwe si kọwaa, tupu ndị uweojii enye mmadụ ndị ọrụ ha ga na-echekwa ya , onye ahụ ga-ebuụzọ detara ha akwụkwọ.

Ndukwe sị, " " I ga-etinye akwụkwọ, kwuo ihe iji chọọ ya tupu enye gị ya."

Ọ gara n'ihu sị na "ọ bụghị onye ọbụla gbabatara n'ogige ndị uweojii enye ya nchekwa, ọ ga-enwerịrị ihe kpatara ya."

"O nwere ike ọ bụrụ na ndụ gị nọ n'ihe egwu maọbụ dịka ụlọakụ, i nwere mkpa nchekwa pụrụ iche."

Akụkọ ga-amasị gị:


Adeboye mere nke a n'agbanyeghị na ọ bụ ụlọuka ya adịghị na Legọs.

Atụmatụ a bụ dịka Naịjirịa nwetere mmadụ iri abụọ na asaa nwere nje coronavirus na Abuja, Legọs, Ekiti nakwa Oyo.

Ụtụtụ ụka, ọkachasị nke ndị Katọlịk na CMS mechiri emechi na Legọs n'ụtụtụ ụka dịka gọọmentị Legọs sị ka akwụsi ọgbakọ karịrị mmadụ 20 iji gbochie ikesa coronavirus.

Agbanyeghi na ụfọdụ ụka mepere na Legọs, ụka Sọnde adịghị etu ọ na-adibu ka ọtụtụ mmadụ noduru n'ụlọ ha.

N'ụka ndị mepekwaranu, ndị mmadụ na-ekwu na enyere ha ihe ha ga-ete n'aka iji gbochie ya bu nje.

A kara ụka n'ụka Reemed dị n'ụzọ e si aga Legọs mana ọ bụ so so mmadụ iri abụọ nọ na ya bụ ụlọ ụka na-abata ihe ruru mmadụ pụku ise.

Lee foto ụfọdụ ndị mmadụ wetere anyị banyere etu ụka siri dị n'ogbe ha.

Ụlọụka RCCG dị n'Ikoyi tinyere akwụkwọ na ụzọ ha iji gwa ndị mmadụ na ha agaghị aka ụka taa

Ụlọ ụka Saint Vincent dị n'Olodi Apapa emepeghidi ma ncha

Ụlọ ụka Saint Flavius dị n'Oworonshoki mepere mana ha mere nkwụcha nke Bekee kpọrọ "so... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

cial Distancing"

Ejikwa ihe nyụcha aka anabata ndị bịara ụka n'Ụlọ ụka Saint Flavius dị n'Oworonshoki

Ụlọ ụka Saint Mary dị n'Isolo ekweghịdị ka mmadụ banyere ma ya fọzịa ika ụka

Ụka Messiah dị n'Okota na Legọs tọgbọrọ chakoo


Adeboye onyeisi ụka Redeem kara ụka n'okpokoro ụlọụka n'izuụka gara aga

Ọtụtụ ahịa anaghịkwa aga aga, mana ụfodụ bụkwa ugbua ka ha ji agbazi nke bụ aka ahịa.

Mba dị icheiche n'ụwa nakwa steeti dị iche iche na Naịjirịa amachiela ọgbakọ ndị mmadụ.

Nke a mere ka ụfọdụ na-ekwu na ndị ụkọchukwu na ndị amụma ga-ebuzi ọnụ.

Ma lee ihe ndị ọzọ na-ebe akwa kamgbe ọrịa coronavirus malitere:

Ndị ụka

Ụlọụka RCCG dị n'Ikoyi kwuru na ha emechiela

Dịka amachirila ọgbakọ ebe ndị mmadụ buru ibu, ya bụ ihe metụtakwara ndị ụka.

N'ụbọchị Sọnde gara aga, ọtụtụ ụlọụka na Legọs gbachiri agbachi.

Ọbụghị sọ na Legọs, ọtụtụ steeti na Naịjirịa amachiela ụka n'ihi na ndị mmadụ na-agbakọ ebe ahụ.

Nke a mere ndị mmadụ ji ekwu na ndị ụkọchukwu na ndị amụma ga-ahụ nke tọrọ fada.

Ha na ekwu na dịka ndị ụka anaghịzi abịa, ego onyinye na ego 'tithe' alaala.

Ụkọchukwu ọ ga-emezi aghaa?

'Betting'

Tupu coronavirus amalite, ngwụcha izuụka niile na-ekpo ọkụ na Naịjirịa n'ihi ọtụtụ asọmpi egwuregwu bọọlụ.

Ọbụghị... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

naanị ikiri bọọlụ na-eme ndị mmadụ obi ọma, nke ọzọ bụ itinye ego iji kaa ndị nwere ike imeri.

Ọ bụ nke a ka a na-akpọ 'betting na bekee.

Mana coronavirus emeela ka amachie egwuregwu niile.

Nke pụtara na ndị nwere ụlọahịa maka 'betting' nọzị na nnukwu njọ ahịa ugbu a.

Ebe nkiri bọọlụ (viewing centres)

N'ihi na ọkụ latrik anaghị adịkarị, ọtụtụ na-ahapụ ụlọ ha gaa ebe ha ga-anọ ekiri bọọlụ.

Mana kamgbe a kwụsịrị asọmpi niile, onye ọbụla nọzị be ya.

Ndị nwere ụlọ ebe a na-ekriri bọọlụ wee bụrụzie Erọn gbara aka laa.

Ụlọ nkwụ/Ụlọ ite egwu

Onwekwaghị onye na-achọ ịga ebe a na aṅụ nkwụ maọbụ agba egwu nke Bekee kpọrọ 'bars' na 'clubs'.

Ọrịa coronavirus achọghị mmekọrịta ahụ mmadụ na ibe ya ma ncha ma ncha.

Gịnịzi ka ndị nwere 'bar' na 'club' ga-emezi ugbua?

Ndị nhazi mmemme

Bekee na-akpọ ha 'event planners', mana njọ ahịa na-ajọgbu ha kịtaa.

Gọọmentị steeti dị icheiche amachiela ọgbakọ karịrị mmadụ iri ise, nke pụtara na a ga-akagbu maọbụ yighaa nnukwu mmemme ọbụla.

Onye 'event planner' ọ ga-ebuzi ọnụ?

Ndị ọkwọ ụgbọala

Nwaada a jị ịnya ụgbọala akpata ego

Otu onye ọkwọ ụgbọala aha ya bụ Lincoln Idowu gwara BBC Igbo na njọ ahịa na-ajọgbu ha ugbua.

Idowu na-akwọ ụgbọala 'Uber' na Legọs.

O kwuru sị: "N'oge mbụ anyị na-aga ọdọụgbọelu gaa buga maọbụ bulata ndị njem ihe ruru ugboro atọ n'otu ụbọchị."

"Mmadụ nwere ike inweta ihe ruru puku naịra 30 n'otu ụbọchị, mana ugbua onweghi ihe anyị na-ahụzi."

Lekwa ndị na-ebuba ego nke ọma n'oge a

Ndị ahịa nri

Onye ọbụla na-ego ihe nri na-edebe

Dịka a na-atụ egwu na gọọmentị nwere ike ịkpọchikọrọ elu na ala, ọtụtụ ndị mmadụ na-ego ihe nri n'ike n'ike.

Ka ọ ga-abụ opi ike gbuo, ka ha nwee nri ha na ezinụlọ ha ga na-eri ruo mgbe ikuku ọjọo a kuchara.

Ndị ahịa oroma nkịrịsị

Kepukepu na-ekwu na oroma nkịrịsị na mmanụ aṅụ a gwọkọrọ ọnụ na-enye aka maka ndị nwere ọrịa coronavirus.

Ọ bụ eziokwu na ndị ọkachamara ekwupụtabeghi nke a, ọtụtụ dnị mmadụ egojuola oroma nkịrịsị na be ha.

Ndị ụlọọrụ nzikọrịta ozi ekwentị

Ọtụtụ nọzị n'ụlọ ha arụ ọrụ n'ihi egwu maka...


Adeleka na Oyetola bụ ndị nọ n'isi ọsọ a ugbua

Ọ bụ oge ahụ ka ngalaba na-ahụ maka ntuliaka na Naịjirịa bụ Inec sị na a ga-emegharị ntuliaka n'atụmatụ Bekee kpọrọ "Ward' atọ dị n'okpuru ọchịchị atọ na ya bụ steeti.

Cheta na onye rụrụ ọrụ dịka ihe Bekee kpọrọ 'returning officer' na ntuliaka Ọshụn bụ Joseph Adeola Fuwape, kwuru na ntuliaka ahụ ezughi ezu makana ọnụọgụgụ vootu niile a tụrụ na ya bụ ntuliaka gosiri na ihe kewara pati abụọ nọ n'isi erụghị mmadụ ole nwereike ịtụ vootu na 'ward' ndị a akagburu ntuliaka ha.

Ọ pụtara na ndị nwereike ịtụ vootu na 'ward' atọ a dị mmadụ 3498. Ihe onye zọrọ ọchịchị n'okpuru PDP jiri gaa onye nke APC na ntuliaka ahụ bụ mmadụ 353.

Fuwape gbadoro ụkwụ n'iwu obodo mgbe o kwuru na a ga-emegharị ntuliaka n'ebe ndị akpọrọ aha dịka:

N'ọdụ vootu nke 9, akara nke 001 nakwa 004 nke dị n'okpuru ọchịchị Orolu; ebe mmadụ 393 denyere aha n'akwụkwọ e ji ama ndị tozuru iso mee ntuliaka, a kagburu ntuliaka ebe ahụ makana ndị omekome buru akpati vootu gbalaga.... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

Ọtụtụ ndị mmadụ pụtara maka ntuliaka a

Ọtụtụ mmadụ na-etinye ọnụ na ya bụ okwu.

N'ụbọchị Septemba 23, onye bụ Minista mgbasaozi bụ Lai Mohammed, gwara BBC na ntuliaka a gosiri ndị otu ya na ha ekwesịghị iji PDP gwuo egwu n'Ọshụn.

Ọ gakwara n'ihu kwuo na etu e si mee ntuliaka ahụ masịrị ha, agbanyeghi na onwere ebe ha che na Inec riri mperi.

Mana, onye bụ onyeisi ụlọomeiwu ukwu bụ Bukola Saraki dere na soshal midia na echiche ya bụ na Inec emeghị nke ọma maka mkpebi ha mere banyere ntuliaka a.

O kwukwara na ọdịghị n'aka Inec ịkabi ntuliaka ọbụla, na ọ bụ sọọsọ ụlọikpe nwere ike ime ihe a.

Mana ọtụtụ mmadụ katọrọ ihe a o kwuru, makana ha sị na ọbụghị mbụ ụdịrị ihe a na-eme, ma kwukwa na usoro ya dị n'iwu Naịjirịa.

Ihe ọkaiwu gwara BBC Igbo

Ike Chijioke bụ onye ọkaiwu kwuru na Inec nupuru isi n'iwu na mkpebi a makana ha ejighị akwụkwọ iwu Naịjirịa mee mkpebi a.

Ha gụgidere vootu ruo etiti abalị

O kwukwara na Inec jiri ntuziaka banyere ntuliaka nke Bekee kpọrọ "electoral guidelines" mee mkpebi a.

N'ọnụ okwu ya: "Ihe Inec kwesiri ime bụ ịchọpụta ihe iwu gbasara Naijirịa kwuru banyere ụdịrị ihe a mere n'Ọshụn.

Akụkọ ga-amasị gị


Adeleke gosiri na obi adighị ya etu esi nara ya mmeri ya

Ebe ọtụtụ na-asị na ya bụ mmeri Adeleke meriri n'ụlọikpe ehibere maka ikpezi okwu dapụtara n'etiti ndị ndọrọndọrọ ọchịchị bụ ekwuchaa ọgwụ.

End of Twitter post, 1

Osun Election: Ụlọikpe enyela Adeleke mmeri

Ụlọikpe achụdala sinetọ Aidoko

Nke bụ na onweghi ihe ọ fọrọ ka ya bụ nwanne nna Davido rigoro na ọchịchị.

Ụfọdụ na-ekwu na ụlọikpe ikpe mkpegharị nke Adegboyega Oyetola APC wegara ya bụ ikpe nwere ike ịtụgharị ya.

Osun Decides: A ga m anara APC mmeri m n'ụlọikpe - Adeleke

BBC Igbo kpọtụrụ okaikpe ukwu bụ Olisa Agbakoba ịmata ka ihe siri kwụrụ na ya bụ okwu.

Agbakoba kwuru n'ezie na Adeleke meriri ya bụ ikpe na ụlọikpe, mana Oyetola ewegala ya bụ okwu na ụlọikpe mkpegharị.

Olisa Agbakoba (SAN)

O kwuru na "iwu nyere Oyetola ohere ịnọ na ọkwa dịka Gọvanọ Osun steeti ruo mgbe ụlọikpe mkpegharị ga-ekpebi ya bụ ikpe."

Ọ sịkwa na ọ bụrụ na ya bụ Oyetola emerie na ogogo ahụ na ọ ga-achiri gawa ruo mgbe ọ chizuru afọ anọ y... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

a.

Akụkọ ga-amasi gị

Lee ihe nkiri anyị

Ndị ụlọomeiwu Imo steeti a họpụtara ọhụrụ aga-enye Emeka Ihedioha aka n'ịkwalite ọchịchị steeti?


Ademola Adeleke zọrọ ọkwa gọvanọ Osun n'afọ 2018

Adeleke  na PDP gbara akwụkwọ rịọ ụlọikpe ahụ ka ha kpọpụta ya dịka onye meriri na ntuliaka e mere n'ọsụn steeti dịka one onye nwetara vootu kachasị na ntuliaka ahụ.

Mana Oyetola na pati ya tinyere akwụkwọ na-ekwu na mkpesa Adeleke achịtaghị aja ma kwukwa na ụlọikpe ahụ emeghị ikike ịnụ ikpe ahụ.

Gboyega Oyetola na Ademola Adeleke zọkọra ọkwa gọvanọ Osun n'afọ 2019

Mana ka ọ dị ugbua, ụlọikpe a kpọpụtala ya dịka onye meriri ma gwa Inec ka ha napụta Gboyega Adeleke nke APC asambodo mmeri e nyeburu ya.

Otiegwu Davido ekelela ndị Osun steeti maka mkpebi ụlọikpe n'okwu nwanne nna ya bụ Adeleke.

Davido onye kwupụtara nke a na igwe Twitter yakwuru n'asụsụ Yoroba nakwa bekee' 'Ihe abịala! Ekelee kele ndị Osun steeti."

BBC agbarụọla ihu na mwakpo ndị ọrụ ya

Toyosi Ogunseye bụ onyeisi nke mbụ Ọdịda Anyanwụ mba Afrịka nke nta akụkọ BBC

BBC agbarụọla ihu na mwakpo awakporo ndị ọrụ ya abụọ n'oge ntulaiaka a gara aga ma dọọ aka na ntị na on... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

ye ọbụla mere nke a ga-echere ha aka mgba.

Onyeisi ụlọọrụ ha na mpaghara West Africa bụ Toyosi Ogunseye kwuru na BBC e meela mkpesa n'aka ụweojii banyere nke a.

N'ụbọchị iri abụọ na asaa n'ọnwa Febụwarị nwaanyị uweojii na mmadụ abụọ ọzọ wakporo onye ntaakụkọ BBC bụ Dooshima Abu n'oge ọ na-arụ ọrụ n'ihu ụlọ gọọmentị ndị Benue Steeti. Ọzọ bụrụ n'ụbọchị itoolu nke ọnwa Maachị onye BBC ọzọ bụ Ajoke Ulohotse, ka otu onye ndọrọ ndọrọ akpọrọ Segun Adewale n'ụzọ si Legọs gawa Abeokuta dịka ọ nọ n'ọrụ ntuliaka.

Ntuliaka ndị Inec

Ndị otu PDP na ndị patị ndị ọzọ nọ n' ụlọ nta omeiwu na-esi ọwụ ka emegharia usoro ntuliaka ọchịchị na Naịjirịa

Inec ekwupụtala echi bụ Satọde dịka ụbọchị  ha ga- emegharị ntuliaka fọrọ afọ n'ebe ndị enwere ọgbaaghara n'ihe karịri steeti iri na isii na Naịjirịa.

Kọmishọna mgbasa ozi Inec bụ Festus Okoye kwuru nke a mgbe ọ gwara ndị ntaakụkọ okwu n'Abuja, ma kwuo na aga-amalite ịgụ vootu na Rivas steeti n'abalị atọ ọnwa Eprelu.

Anwụchiela ndị ntọrị n'Enugwu

Ndị uweojii na-enyọ na ha bụ ntọ na-akpa mkpamkpa n'Enugwu steeti

Ndị uweojii kwuru na ha anwụchiela ndị  ntọrị asaa na-akpa ike n'Enugwu.

Mana ha ka na-achọ ndị nke gburu ụkọchukwu bụ Fada Clement Ugwu.

Nkewa akarịala na Naịjirịa - Obasanjo

Onye bụbu onyeisiala Naịjirịa bụ Olusegun Obasanjo etile mkpu na nkewa dị na Naịjirịa ugbua a karịa nke dị n'oge agha.

O tiri mkpu a n'Abeokuta ụbọchị bụ Tọzde n'ọgbakọ ndị isi ụlọakụ na ndị ọrụ nyocha akụnaụba bụ Association of Chief Audit Executives of Banks in Nigeria na bekee mere.

N'ofesi,

Onyeisiala mba Amerika bụ Donlad Trump ekwuola na oge eruola mgbe a ga-anabta Golan Heights dịka ala mba Izrel.

Ala ahụ bụ nke Izrel napụtara Sirịa mgbe ha lụrụ agha n'afọ 1967 ka nọ n'isiokwu kemgbe ahụ.

Ebe mba Sirịa akatọọla okwu a Donald Trump ma kpọọ ya okwu na-abaghị uru ma ncha.

Nyocha ụgbọelu Boeing 737 max

Ụgbọala ahụ kpọkasịrị ka ọ bere oge o ji felie elu gafere

Nyocha ka na-aga n'ihu n'ihe kpatara ụgbọelu Etiopịa Beeing 737 max jiri kpọkasịa.

Ụlọọrụ FAA na mba Amerịka wepụtara ozi...


Adeosun bubu kọmishọna na-ahụ maka ego na Ogun steeti

N'akwụkwọ onye na-ekwuchitere ha ọnụ bụ Adeyemi Adenike depụtara n'ụbọchị Julai 9, ha kwetere na Adeosun debara aha n'akwụkwọ iwezuga onwe i sonye n'emume ife ala nna.

Ha kwukwara na ha ga-elebanya na ya bụ asambodo aghụghọ.

N'ọnụ ha "anyị a nụla maka ihe gbasara  asambodo aghughọ ekwuru na Adeosun jiri nweta ọkwa ya. Mgbe anyi lebara anya n'akwụkwọ anyị, anyị chọpụtara na o denyere aha maka i nweta asambodo nwezuga.''

Cheta na ndị ntaakụkọ ''Premium Times'' deputara akụkọ na-agaharịnụ na Adeosun emeghị emume ife ala nna ma nwetakwa asambodo nwezuga aghụghọ.

Emume ife ala nna a bụ nke onye ọ bụla gụchara Mahadum na-erubeghị afọ iri na atọ ga-emeriri.

Ruo ugbua Adeosun ekwubeghị ihe ọ bụla gbasara ya bụ ebubo.

Adeosun achịala dịka kọmishọna na-ahụ maka ego na Ogun steeti site n'afọ 2011 ruo 2015 mgbe Ibikunle Amosun na-achi dika gọvanọ.

O mechara soro ọchịchị Muhammdu Buhari dika Minista na-ahụ maka akụ na ụba n'afọ 2015.

Ak... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:


Adeosun tinyere akwụkwọ arụkwaghị m ụbọchị Sepụtemba 14

PDP nọrọ n'akara ya na twitter taa wee kwuo na ọ bụ ezie na Adeosun ejirila aka ya tinye akwụkwọ arụkwaghị m mana o kwesiri ịga nga maka ihe o mere.

Ihe ndị ahụ ha gụpụtara gụnyere na o feghi ala nna dịka iwu nyere ma jirikwa asambodo adịgboroja iji gosi na a gafere afọ ime ya.

Ha kwuru na onyeisiala Buhari enweghi ike ịchụ Adeosun n'ọrụ garuo mgbe o jiri aka tinye akwụkwọ nke pụtara na ọ bụrụ na otinyeghi akwụkwọ ahụ, ọ kara ịnọ n'ọkwa ruo ugbua.

PDP gara n'ihu kwuo na nyocha ha na-ekwu na gọọmenti etiti chọrọ inyere Adeosun aka ka ọ ghara ịta ahụhụ njọ ya ebe ha boro ebubo na gọọmenti a na-ekpuchi ndị ọjọọ na ndị na-eme mpụ.

Ha kwukwara na gọọmenti etiti chọrọ izupu Adeosun gaa mba ofesi ebe ha kporo oku nye ndị otu mbaụwa ka ha hie asaa n'anya ịhụ na a chụlatara ya ma ọ gaa mba ofesi.

PDP kwuru na ihe ha chọrọ bụ nyocha tọrọ atọ banyere akwụkwọ niile dị n'ụlọọrụ ya oge ọ rụrụ ebe ahụ ebe ndekọ niile dị iji gosi magu magu ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

e mere oge ọ bụ mịnịsịta.

Cheta na Kemi Adeosun tinyere akwụkwọ arụkwaghị m ụnyaa nke gọọmenti natara ka ụmụ naịjirịa tigidere mkpu maka ya ebubo megide Adeosun.

Ndị ntaakụkọ Premier Times bụ ndị mere nyocha chọpụta n'asambodo NYSC nke Adeosun ji arụ ọrụ bụ nke adịgboroja mana Adeosun ekwuola na ya amaghị na nke ahụ bụ eziokwu.

Adeosun kwuru na ọ bụ ndị ọ tụkwasịrị obi bụ ndị wetara ya akwụkwọ ahụ nke ya na-amaghị na ọ bụ nke adịgboroja rue oge akụkọ ahụ pụtara.

Mana ajụjụ ọtụtụ ụmụ Naịjirịa na-ajụ n'igwe soshal midia gụnyere ndị PDP bụ ma ọ ga-atakwa ahụhụ so ya bụ ihe o mere ma ọ bụrụ n'ezie o mere ya.

Akụkọ ndị ga-amasị gị:


Adeosun ṅụrụ iyi ọrụ dịka minista n'afọ 2015

Izu ole na ole gara aga, akụkọ pụtara na Adeosun ejighị otu afọ fee ala Naijiria dịka iwu siri kwuo, kama  ọ gara kpụọ asambodo adigboroja nke na-ekwu na ọ karịala afọ eji eme ya.

Mana taa bụ Tọọsde, Serap nyere ngalaba gọọment na-ahụ maka iji otu afọ fee ala Naijiria bụ NYSC n'aha ịchafụ abali asaa iwepụta akwụkwọ na ozi na-egosi nke bụ eziokwu n'ebubo eboro Adeosun na ọ kpụrụ asambodo adịgboroja.

N'ozi Serap wepụtara na Twitter, ha kwuru na nkịtị ndị isi NYSC gbara n'okwu ahụ nwere ike igosi na o nwere mpụ e mere  ma bute ịtụ aka na ha nwere ihe ha na-ezo banyere ihe mere.

Lee ihe ụmụ Naijiria na-ekwu maka ya:

Ogbuehi Victor kwuru na ọgala abali 25 kemgbe ụlọakụkọ Premium Times wepụtara akụkọ gbara ama maka Adeosun na asambodo adịgboroja mana onyeisiala Buhari, EFCC nakwa ndị uweojii mere, ebe APC na-alụso Saraki ọgụ.

Nafiu T na Ben Tuyi jụrụ afọ ole ọ ga-ewe NYSC ịlebanye anya n'akwụkwọ ha ịchọpụta maka asambodo akụrụ akụ nke Kemi ... Gaa n'ihu akụkọ maka mkpụrụedemede 4000 ọzọ max:

Adeosun?

Ụfọdụ na-akpọ oku ka e mee ngagharịiwe iti mkpu ka  Adeosun rida n'ọkwa minista maka ebubo ịkpụ asambodo adigboroja.

Akụkọ ndị ga-amasị gị: