text: presidente hayes ha'e tetãvore paraguái retãmegua oĩva mbyté ha kuarahy resẽ gotyo itavaguasu ha'ehína villa hayes ko tetãvorepe oiko ava b hayes oimeva'ekue apañuãime limíte paraguái ha argentína oiko'õva tembipotápe oñepehe'ã pokõi distrito pe benjamín ko'ã rape colonia omotenondévo tuguy pochy te'ỹinguéra oikóva ko'ã tendáre va ko'ã tendáre oheja upe yvy hikuái techapyrã ramo oime ko'ápe fuerte borbón ko' gã oúva péicha ko'ã época independiente hikuái p icha ko'ã gente omohu'ãvo guerra de la triple alianza oguerohorývo mburuvicha guasu eeuu gua rutherford b hayes oñemoñe'ẽva paraguái rehe ikatu haguã opyta peteĩha división política paraguáipe oñemohenda ko'ã mokõi yvy renda oriental ha occidental kóva oñeipehe'ã comandancia ha marina pe ko'ãva ra jasypoteĩ jave ára oguahẽ hague oñemotenonde hague jasypateĩ kóva peteĩ alto paraguái oipehe'ãva ferrocarril rape km guive oguahẽvo km peve gui oñemomombyry'imi oipehe'ãgui río pilcomayo pedro cordillera ha central oikytĩva ko departamento boquerón oikytĩva tape ima ohupytýva o c arahakujave ha mínima araro ýpe o ko'ã tendáre ama oñemombyte ha oguahẽ ha mm pete arýpe yvyty ha yvy ko'ã tendáre yvy oñemohenda mokõi yvýpe kuarahy resẽ gotyo depresión oriental orekóva depósito fluvial oĩh pe yvy vev i sa'i ha oĩ ambue ñe'ẽme yvýguy gotyo ohóva fluviosoles eutricos ko'ã cerro confuso yvyty opu'ãmíva sa'i sa'i ysyry reheguáva kuarahy resẽ gotyo río hectárea péicha ko'ã tendáre presidente guive tekoha ha ñemitỹ irundýha ha upévagui o osẽva ha he'õveha rupive avei ojeipyso mba'asy ha mymba mimi ojeguerokyhyje ko'ãva timbo samu ũ quebracho morotĩ ha pytã karanda'y mymba apytépe pete iha tenda mymba me'ẽ ha ñemuñáme ome'ẽva vaka ro'o ha tenda mokõihápe oime kavaju ñemuña yvypóra oikóva ko'ã tendáre omba'apo agricultura pe mbohapýha tendápe oñemohenda péva sorgo ra'ỹime ambue takure'ẽ táva villa hayes ha benjamín aceval oñemomba'e guasu takuare'ẽ oĩ aserradero fabrica de cerámica tendáre ha'éva peteĩ empresa siderúrgica tetãme oime tavaguasu villa hayes igeno gaseoso tasy pe guarã kakuaa ha ipohýivape guarã oñembohasa haguã combustible ha aceite vegetal kuéra ko'ápe oĩ havõ ha peteĩ planta esso ojeprocesa combustible tape hũme puerto falcón tenda ha peteĩ tenda turístico argentina ndive moamarandu ha pytyvõ tekotevẽmbýpe térã transchaco ohasáva río paraguái oguahẽ frontera boliviana peve tuicha pilcomayo ndikatúi ojehasa porã ama militar oguahẽ concepción gotyo ohasávo tavaguasúpe orekóva apañuãi oky jave tapeva ha ysyrýgui ndikatúi oñeikundaha clorinda guive ko'ã establecimiento ganadero péicha oĩ radio villa hayes osẽ óga área urbana ha área rural orekóva ko'ã servicio basura tekombo'e ha tesãi reheguáva oñemba'apo ko'ã tendáre institución tekombo'e ha centros de salud oñe'ẽva ko'ã mba' re geografía ilustrada hayes ñemohenda tetãvore paraguái