Мы махуэхэм
Бадзэуэгъуэм и 25,
щэбэт
УФ-м СледствиемкIэ и органхэм я лэжьакIуэм и махуэщ
Урысейм псым къулыкъу щезыхьэкI и полицэм и махуэщ
УФ-м и Сату IэнатIэм и лэжьакIуэхэм я махуэщ
Белоруссием и мафIэсгъэункIыфI IуэхущIапIэхэм я лэжьакIуэхэм я махуэщ
1472 гъэм шэрджэс кхъухь 24-рэ тенджыз ФIыцIэм зэпрыкIри, Тыркум теуауэ щытащ.
1567 гъэм Венесуэлэм и къалащхьэ Каракас и лъабжьэр ягъэтIылъащ.
1942 гъэм щIидзащ Кавказым папщIэ екIуэкIа зауэм. Советыдзэхэмрэ нэмыцэхэмрэ абы папщIэ зэпэщIэтащ 1942 гъэм бадзэуэгъуэм и 25 щегъэжьауэ 1943 гъэм жэпуэгъуэм и 9 пщIондэ.
1943 гъэм Прохладнэ — Налшык гъущI гъуэгур зэфIэгъэувэжыныр зэфIэкIащ.
1946 гъэм США-м псы щIагъым (Бикини атоллым деж) щагъэунэхуащ атом Iэщэм и лъэщагъыр.
1947 гъэм Чехием и къалащхьэ Прагэ къыщызэIуахащ щIалэгъуалэмрэ студентхэмрэ я I дунейпсо фестивалыр.
1984 гъэм дунейм щыяпэу цIыхубз-космонавтыр хьэршым хыхьащ. Ар зыхузэфIэкIар совет космонавт Савицкая Светланэщ. «Салют-7» кхъухьым икIри, ар хьэрш зэIухам хыхьащ.
1992 гъэм Барселонэ къалэм (Испание) къыщызэIуахащ XXV Гъэмахуэ Олимп Джэгухэр. Ахэр екIуэкIащ бадзэуэгъуэм и 25 — шыщхьэуIум и 9-хэм.
Иорданием щыщ къэрал, жылагъуэ лэжьакIуэ, юстицэмкIэ министру, депутату, Адыгэ Хасэм и тхьэмадэу щыта Хьикмэт (МафIэдз) Умар къызэралъхурэ илъэси 134-рэ ирокъу.
КъШР-м и цIыхубэ тхакIуэ Ахъмэт Мухьэдин къызэралъхурэ илъэси 103-рэ ирокъу.
ТхакIуэ, кинорежиссёр, актёр цIэрыIуэ, РСФСР-м гъуазджэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ, Лениным и цIэр зезыхьэ саугъэтыр, СССР-м и Къэрал саугъэтыр зрата Шукшин Василий къызэралъхурэ илъэс 91-рэ ирокъу.
Филологие щIэныгъэхэм я доктор, ЩIДАА-м и академик, Адыгейм щIэныгъэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Хъут Шэмсэдин и ныбжьыр илъэс 84-рэ ирокъу.
Публицист, «Заман» газетым и редактор нэхъыщхьэ, УФ-м, КъБР-м, КъШР-м щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ я лэжьа-
кIуэ Аттаев Жэмал и ныбжьыр илъэс 76-рэ ирокъу.
АР-м и къэрал лэжьакIуэ, журналист, политикэ щIэныгъэхэм я доктор КIэрашэ Аслъэнбэч и ныбжьыр илъэс 72-рэ ирокъу.
Географие щIэныгъэхэм я доктор, СССР-м и Къэрал саугъэтыр зыхуагъэфэща Болэ Владислав и ныбжьыр илъэс 71-рэ ирокъу.
АР-м щIыхь зиIэ и журналист, «Шапсугия» газетым и редактор нэхъыщхьэ Ныбэ Анзор и ныбжьыр илъэс 48-рэ ирокъу.
Боксёр, Олимп Джэгухэм жэз медаль къыщызыхьа Хърачэ Мурат и ныбжьыр илъэс 37-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 28 — 29-рэ, жэщым градус 19 — 21-рэ щыхъунущ.
Бадзэуэгъуэм и 26,
тхьэмахуэ
УФ-м и Дзэ-Тенджыз флотым и махуэщ
Эсперантэ бзэм и махуэщ. 1887 гъэм Варшавэ (Польшэ) урысыбзэкIэ къыщыдэкIащ эсперантэ бзэр зэрырагъэджыну япэ учебникыр.
Урысейм щагъэлъапIэ парашютистым и махуэр
Белоруссиемрэ Украинэмрэ я сату IэнатIэхэм я лэжьакIуэхэм я махуэщ
1770 гъэм, Урыс-Тырку зауэм и зэманым, генерал Репнин Николай зи пашэ дзэм Измаил быдапIэр къащтащ.
1805 гъэм Везувий вулканыр къибыргъукIри, Неаполь къалэм и зэхуэдитIым нэхърэ нэхъыбэр зэтрикъутащ. А гузэвэгъуэм цIыху мин 26-м нэблагъэ хэкIуэдауэ щытащ.
1946 гъэм Москва къыщызэIуахащ СССР-м ФинансхэмкIэ и министерствэм и Гознак управле- нэм и типографиер. Иджыпсту ар УФ-м ФинансхэмкIэ и министерствэм и Гознакым и типографиерщ, урысей ахъшэхэр щытрадзэрщ.
1953 гъэм Кубэм цIыхухэр къыщызэрыIэтащ, Батистэ Фульхенсио къэралым щызэрихьэ залымыгъэхэр ямыдэу. Лъэпкъ зэщIэхъееныгъэм и пашэр уэчыл щIалэ Кастрэ Фидельт. ТекIуэныгъэр къахьа иужькIэ ар Кубэм и унафэщIу щытащ илъэс 30-м щIигъукIэ.
1957 гъэм СССР-м дунейм щыяпэу гъуэгуанэшхуэ зэпызычыф баллистическэ ракетэр иутIыпщащ.
1963 гъэм Горький дэт автозаводым щызэпкъралъхьащ хьэлъэзешэ автомобиль лIэужьыгъуэщIэр — «ГАЗ-53»-р.
1963 гъэм Югославием и Скопье къалэм щIыр щыхъейри, ухуэныгъэ куэд зэтрикъутащ, цIыху миным щIигъуи хэкIуэдащ.
1971 гъэм СССР-м и кинотеатрхэм гъэлъэгъуэн щыщIадзащ «Офицерхэр» фильмыр. Совет кинематографым и ехъулIэныгъэшхуэу, абы и дыщэ гъэтIылъыгъэхэм ящыщу иужькIэ къалъыта фильмым цIыху мелуан 53-рэ еплъат. Фильмым ди зэманми мыхьэнэшхуэ зэриIэм и щыхьэту, абы хэт лIыхъужь нэхъыщхьэхэм 2013 гъэм Москва фэеплъ щыхуагъэувауэ щытащ.
1993 гъэм Урысейм пщIэ щамыIэж хъуащ СССР-м къыщыдагъэкIа ахъшэхэм. 1961 — 1992 гъэхэм зекIуа совет ахъшэхэм я пIэ къиуващ урысей сомыр.
Инджылыз тхакIуэ, драматург, Нобель и саугъэтыр зрата Шоу Бернард къызэралъхурэ илъэси 164-рэ ирокъу.
ТхакIуэ, тхыдэдж-архивист, КъБР-м щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Опрышкэ Олег и ныбжьыр илъэс 84-рэ ирокъу.
Физико-математикэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор, РАЕН-мрэ ЩIДАА-мрэ я академик Къумахуэ Мурадин къызэралъхурэ илъэс 79-рэ ирокъу.
Тыркум щыщ актёр, сценарист, тхакIуэ, жылагъуэ лэжьакIуэ цIэрыIуэ Онер Четин (ГъуэгулI) къызэралъхурэ илъэс 77-рэ ирокъу.
КъБР-м и цIыхубэ усакIуэ, КъБР-м щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Бицу Анатолэ и ныбжьыр илъэс 74-рэ ирокъу.
Къэрал лэжьакIуэ, КъШР-м и Правительствэм и УнафэщIу щыта Къардэн Алик и ныбжьыр илъэс 66-рэ ирокъу.
Урысей къэрал къулыкъущIэ, политик Кириенкэ Сергей и ныбжьыр илъэс 58-рэ ирокъу.
США-м щыщ актрисэ цIэрыIуэ, «Оскар» саугъэтыр зыхуагъэфэща Баллок Сандрэ и ныбжьыр илъэс 56-рэ ирокъу.
КъБР-м щIыхь зиIэ и артист Iэщын Руслан и ныбжьыр илъэс 50 ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ, пIалъэпIалъэкIэрэ уэшх къыщешхынущ. Хуабэр махуэм градус 25 — 27-рэ, жэщым градус 19 — 21-рэ щыхъунущ.
Бадзэуэгъуэм и 27,
блыщхьэ
Вьетнамым щагъэлъапIэ къэралым и щхьэхуитыныгъэм щIэбэнурэ хэкIуэдахэм я фэеплъ махуэр
Финляндием махуэ гъэщIэгъуэн — жейнэдым и махуэ — щагъэлъапIэ
1147 гъэм Москва къалэм и лъабжьэр ягъэтIылъащ.
1694 гъэм дунейм щыяпэу Инджылызым къыщызэIуахащ и банк нэхъыщхьэр. ЦIыху 1268-м я мылъку халъхьат Шотландием щыщ хьэрычэтыщIэ Патерсон Уильям и банкым.
1841 гъэм Пятигорск пэмыжыжьэу Мэшыкъуэ бгы лъапэм и деж щаукIащ урыс усакIуэ, тхакIуэ щэджащэ Лермонтов Михаил.
1922 гъэм Адыгей автономнэ областыр къызэрагъэпэщащ.
1921 гъэм Канадэм щыщ физиолог Бантинг Фредерик хэIущIыIу ищIащ инсулин хущхъуэгъуэр зэрызэхилъхьар.
1941 гъэм Симонов Константин Москва щитхащ «Жди меня» зыфIища усэр. Зауэ зэманым ятхахэм я нэхъ цIэрыIуэ дыдэ хъуахэм ящыщщ а усэр.
1944 гъэм советыдзэхэм хуит къащIыжащ Львов къалэр.
1952 гъэм Индыл-Тэн кIэнауэр къызэIуахащ.
1981 гъэм Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал мэкъумэш академиер къызэIуахащ. Иджы ар Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал мэкъумэш университетщ.
1985 гъэм Москва къыщызэIуахащ ЩIалэгъуалэмрэ студентхэмрэ я ХII дунейпсо фестивалыр. ГуфIэгъуэ зэхыхьэр къызэIуихат КПСС-м и ЦК-м и Секретарь нэхъыщхьэу а зэманым щыта Горбачёв Михаил. Фестивалыр шыщхьэ-
уIум и 3 пщIондэ екIуэкIащ.
1990 гъэм Белорусскэ ССР-м и Совет Нэхъыщхьэм унафэ къищтащ я къэрал суверенитетым теухуауэ.
1991 гъэм Къэбэрдей-Балъкъэрым щагъэуващ президент къулыкъур.
2012 гъэм Инджылызым и къалащхьэ Лондон къыщызэIуахащ ХХХ Гъэмахуэ Олимп Джэгухэр. Ахэр екIуэкIащ бадзэуэгъуэм и 27 — шыщхьэуIум и 12-хэм.
Совет шахматисткэ, дунейпсо чемпионкэ Руденкэ Людмилэ къызэралъхурэ илъэси 116-рэ ирокъу.
Адыгей усакIуэ, драматург Чуякъуэ Джэфар къызэралъхурэ илъэс 96-рэ ирокъу.
Социалист Лэжьыгъэм и ЛIыхъужь Iэбубэчыр Нажмудин къызэралъхурэ илъэс 92-рэ ирокъу.
Медицинэ щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъУ-м и профессор Щомахуэ Алексей къызэралъхурэ илъэс 84-рэ ирокъу.
Адыгэ Республикэм и цIыхубэ тхакIуэ, Урысей Федерацэм щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Чуякъуэ Инус и ныбжьыр илъэс 80 ирокъу.
Жылагъуэ лэжьакIуэ, Тэрч щIыналъэм и Адыгэ Хасэм и тхьэмадэу щыта Емкъуж Хьэсэнбий къызэралъхурэ илъэс 75-рэ ирокъу.
КъБР-м щIыхь зиIэ и артисткэ КIэнэтI Лидие къыщалъхуа махуэщ.
Адыгэ усакIуэ, тхакIуэ Тау Нинэ къыщалъхуа махуэщ.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ, пIалъэ-пIалъэкIэрэ уэшх къыщешхынущ. Хуа-бэр махуэм градус 25 — 26-рэ, жэщым градус 19 — 20 щыхъунущ.
