Къанокъуэ Арсен шэджэмдэсхэм яхуозэ
Къэбэрдей-Балъкъэрым и Iэтащхьэ Къанокъуэ Арсен бадзэуэгъуэм и 26-м Шэджэм къалэм щригъэкIуэкIащ щIыпIэхэм къыщызэригъэпэщ и чэзу зэIущIэ. Абы и лэжьыгъэм хэтащ КъБР-м и министерствэ зэмылIэужьыгъуэхэм, муниципальнэ куейхэм, къалэ округхэм я унафэщIхэр.
Зэхуэсым и пэ къихуэу, республикэм и Iэтащхьэ Къанокъуэ Арсен, итальян технологиещIэхэмкIэ къызэрагъэпэща «Аламат» ООО-м и жыг хадэмрэ гъавэхэкIхэр щахъумэну яухуэ центрымрэ къиплъыхьащ, къуажэ зыбжанэм щыIащ, абыхэм дэс цIыхухэм яхуэзащ.
ЗэIущIэр щрагъэкIуэкIар Шэджэм район администрацэращ. Ар къыщызэIуихым Къанокъуэ Арсен жиIащ:
— Куейм хыхьэ жылагъуэхэр къыщытплъыхьым, дэ дыхущIэкъуащ абыхэм дэс цIыхухэм я гукъеуэхэм щыгъуазэ зыхуэтщIыну. Псалъэм папщIэ, Шэджэм ЕтIуанэм къыдэкIыу Налшык кIуэну транспортым япэ щIыкIэ Бахъсэн лъэныкъуэмкIэ игъазэу километр зыбжанэ щIикIун хуейр сыт? Япэрей зэIущIэми абы дыщытепсэлъыхьащ, къуажэ къыдэжыпIэм и деж гъуэгу зэхэкIыпIэ щIын, светофор гъэувын зэрыхуейм теухуа унафи къэтщтауэ щытащ. Абы лъандэрэ зэман дэкIащ, ауэ Iуэхум зыгуэркIи зигъэхъеяуэ къытхуэщIакъым. КъищынэмыщIауэ, языныкъуэ хьэблэхэм махуэ ныкъуэм и кIуэцIкIэ псы яIэрыхьэркъым. Зи гугъу тщIы Iуэхугъуэхэм я мызакъуэу, социально-экономикэ и лъэныкъуэкIэ Шэджэм районым зегъэужьынымкIэ илъэс блэкIам къриубыдэу влэжьахэм нобэ дытепсэлъыхьынущ.
КъБР-м и Iэтащхьэм и гугъу ищIащ куейм ис цIыхухэм лэжьапIэ зэрахуримыкъуми, гъуэгухэм я щытыкIэм арэзы укъызэримыщIми, нэгъуэщI зэкIэлъымыкIуагъэхэр зэрыщыIэми, ахэр гъэзэкIуэжыным хуэгъэзауэ, езым къызэрилъытэмкIэ, гъэзэщIапхъэхэми.
— Куейм ис цIыхухэр лэжьапIэкIэ къызэгъэпэщыным хуэгъэзауэ хэкIыпIэфIу къызолъытэ мэкъумэшым ехьэлIауэ къэунэху технологиещIэхэм щIы зиIэ къуажэдэсхэри щыгъуазэ хуэщIыныр, — къыпищащ и псалъэм Къанокъуэ Арсен. — Федеральнэ мылъкуу щыт щIы Iыхьэхэр муниципальнэ къызэгъэпэщыныгъэхэм яIэрыгъэхьэжыным хуэгъэза тхылъхэр гъэхьэзэрыным еужьэрэкIын хуейщ. Псалъэм папщIэ, цIыху мин 12-м щIигъу щыпсэу Нартан къуажэм федеральнэ мылъкум щыщ щIы Iыхьэ къыIэрыхьэныр икъукIэ Iуэху щхьэпэщ.
Шэджэм муниципальнэ куейм и щIыпIэ администрацэм 2012 гъэм зэфIигъэкIахэмрэ гъэ екIуэкIым къыпэщылъхэмрэ зэпкърыхауэ тепсэлъыхьащ КъБР-м экономикэ зыужьыныгъэмкIэ и министр Мусуков Алий.
— 2012 гъэм къриубыдэу куейм къыщыщIагъэкI продукцэм щыщу нэгъуэщI щIыпIэ ирагъэшамрэ промышленностым игъэзэщIа Iуэхутхьэбзэхэмрэ ахъшэм хуэбгъакIуэмэ, сом мелуан 614,7-рэ я уасэщ, — жиIащ абы. — Ар 2011 гъэм куейм иIа хэхъуэм нэхърэ процент 15-кIэ нэхъ мащIэми, зэман гъунэгъум къриубыдэу а бжыгъэм зэрылъэщIыхьэжынум шэч хэлъкъым. Хэхъуэм щIыхэщIам и щхьэусыгъуэр районым къыщыщIагъэкI фадэм и бжыгъэр хэпщIыкIыу нэхъ мащIэ зэрыхъуарщ. Абы и пIэ мы зэманым куейм нэрылъагъуу зыщызыужь мэкъумэш производствэр иувэну гугъэ диIэщ.
ЩIыпIэ администрацэм и Iэтащхьэ Бакъ Руслан 2013 -2016 гъэхэм социально-экономикэ IэнатIэхэм зегъэужьыным хуэгъэзауэ къапэщылъхэм зыубгъуауэ тепсэлъыхьащ.
КъищынэмыщIауэ, къуажэ администрацэхэм я унафэщIхэм, къехьэкI-нехьэкI хэмылъу, я Iуэху зыIутыр къаIуэтащ.
ЗэIущIэм и кIэухым республикэм и Iэтащхьэ Къанокъуэ Арсен къызэхуэсахэм яжриIащ дяпэкIэ щIыпIэ администрацэхэм я лэжьэкIэм нэхъ ткIийуэ зэрыкIэлъыплъынур, Iуэхум Iэпэдэгъэлэлу хущытхэм зэрыхуимыгъэгъунур. Абы щыгъуэми гугъу зезыгъэхьу, фIы и лъэныкъуэкIэ Iуэхум зезыгъэхъуэжыну хущIэкъу къулыкъущIэхэм зэрадэIэпыкъунури къыхигъэщащ.
Аруан Балилэ.
