Путин Владимир: Си фIэщ мэхъу ехъулIэныгъэ зэрызыIэрыдгъэхьэфынур
Урысей Федерацэм и Президентыр и къулыкъум щыпэрыхьэ Iуэхур дыгъуасэ Iэтауэ Кремль Уардэунэм и Андреевскэ пэшым щекIуэкIащ. Путин Владимир Владимир и къуэр иджы еплIанэу пэрыуващ а IэнатIэ лъагэм.
Кремлым и Андреевскэ, Александровскэ, Георгиевскэ пэшхэм щызэхуэсат махуэшхуэм ирагъэблэгъа цIыху мини 5-м щIигъур. Абыхэм яхэтащ депутатхэр, сенаторхэр, ГъэзэщIакIуэ, Суд къэрал къулыкъущIапIэхэм я лIыкIуэхэр, щIыналъэ Iэтащхьэхэр, хьэрычэтыщIэхэр, жылагъуэ, дин, щэнхабзэ лэжьакIуэхэр, журналистхэр. Ирагъэблэгъахэм яхэтащ КъБР-м и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Юрий я пашэу Къэбэрдей-Балъкъэрым икIа гупри.
А псори щызэхуэса пэш иным къыщIахьащ Урысейм и къэрал ныпыр, Президент штандартыр, УФ-м и Конституцэр, Урысейм и Президентым и Дамыгъэр. УФ-м и Конституцэм къызэригъэувым тету ФедерацэмкIэ Советым хэтхэр, Къэрал Думэм и депутатхэр, УФ-м и Конституцэ судым и хеящIэхэр щыту Путин Владимир Урысейм и цIыхухэм я пащхьэм тхьэрыIуэ щищIащ икIи Конституцэ судым и унафэщI Зорькин Валерий къызэхуэсахэм я пащхьэ щыжиIащ Путин Владимир Урысей Федерацэм и Президент къулыкъум зэрыпэрыхьар.
Президентым жиIащ къулыкъушхуэм щыпэрыхьэ дакъикъэхэм лъэпкъ куэдым, Урысей псом, дэтхэнэ зы цIыхуми я пащхьэ жэуаплыныгъэ ин зэрыщихьыр фIыуэ къызэрыгурыIуэр.
— Си къалэн нэхъыщхьэу, си гъащIэ псом и купщIэу къызолъытэ Урысейм сыхуэлэжьэныр, абы бгъэдэлъыр хъумэным, зегъэужьыным, дэтхэнэ унагъуэми фIыгъуэ илъыным си гуащIэ хэслъхьэну, — жиIащ Путиным. — Сигуми си псэми къабгъэдэкIыу фIыщIэ фхузощI фи зэкъуэтыныгъэм папщIэ, куэд зэрызэдгъэхъулIэфынур фи фIэщ зэрыхъум щхьэкIэ. Апхуэдэуи президент хэхыныгъэм щыгъуэ къызэвгъэза дзыхьым папщIэ Урысейм ис цIыхухэм сыфхуэарэзыщ, аращ политикэм и къэкIуэныр зыхэлъри, куэдым дытезыгъэгушхуэри. Сэ фыкъызэрыскъуэувам къегъэлъагъуэ Урысейм и уардагъыр адэкIи зэригъэбыдэнур, зэрызригъэубгъунур, цIыхухэм я псэукIэр зэрефIэкIуэнур фи фIэщ зэрыхъур, абы фызэрыщыгугъыр. Апхуэдэ зэкъуэтыныгъэм мыхьэнэшхуэ иIэщ дунейпсо утыкум ди еплъыкIэхэр щыпхыдгъэкIынымкIи къэрал кIуэцI Iуэхухэр дгъэкIуэтэнымкIи.
Урысейр иджырей зэманым декIуу, зыужьыныгъэм хуэпабгъэу, зэхъуэкIыныгъэхэр къищтэфу щытын хуейщ, IэнатIэ зэмылIэужьыгъуэхэм щыдиIэ лъэщагъым нэхъри хэдгъэхъуэн, нэхъ тхузэфIэмыгъэкIа Iуэхухэми дыщIэрыIэн щхьэкIэ. ИпэкIэ укIуэтэныр къызэрыгуэкIыу зэи щытакъым, хэкIыпIэ къэлъыхъуэныр сытым дежи гугъущ. Ауэ тхыдэм игъэгъуркъым гулъытэншагъэмрэ хуэмыхугъэмрэ, псом хуэмыдэу дэ дызыхэпсэукI дуней псом зэхъуэкIыныгъэ инхэр щекIуэкI лъэхъэнэм.
Путин Владимир къыхигъэщащ дяпэкIэ зэфIагъэкIын хуейуэ къапэщыт къалэнхэм Хэкум и зыужьыныгъэр зэрелъытар. Абы папщIэ урысей жылагъуэр зэрызэдэлэжьапхъэр, политикэ, жылагъуэ къару псори зэхалъхьэу гурэ псэкIэ Урысейм хуэлэжьэн зэрыхуейр игъэбелджылащ.
— IэнатIэ псоми лъэбакъуэщIэ щытчын хуейуэ къытпэщылъщ, — къыпищащ адэкIэ Путин Владимир. – Ар щытхузэфIэкIынур ди жылагъуэм хуитыныгъэ иIэу, лъэпощхьэпохэр къызэранэкIыфрэ я къарумрэ зэчиймрэ къагъэсэбэпу утыку ихьэфмэщ.
Къэрал УнафэщIым жиIащ мы гъэм Урысейм и Конституцэр илъэс 25-рэ зэрырикъур, ар уасэншэу зэрыщытыр, цIыхухэм я хуитыныгъэхэр хъумэным и шэсыпIэу дызэриIэр дыщIигъуащ. ИкIи къыхигъэщащ цIыху щхьэхуит- хэр, жэуаплыныгъэ зыхь жылагъуэр, демократие къэрал лъэщыр зэщIыгъумэ, Урысейм и зыужьыныгъэм лъабжьэ зэрыхуэхъунур.
Президентым жиIащ зэман зэкIэлъыкIуэм экономикэм, псэукIэм ехьэлIа гугъуехь куэд къызэрызэднэкIар, дунейм зыдэтщIу жытIэу ди тхыдэр, ди къежьапIэр, ди щэнхабзэр зыщыдгъэгъупщэ зэрымыхъунур зэрынэрылъагъур, лъэпкъ куэду дызэрызэхэсымрэ дызэрызэкъуэтымрэ къару зэрытхуэхъур.
— Пэжщ, зэманым зыдедгъэкIуу дыдэбэкъуэн, зыужьыныгъэм и хэкIыпIэхэр дгъэпсын хуейщ ди гукъэкIхэр гъащIэм хэтпщэн, ди къэкIуэнур дэ езым къыхэтхыжын папщIэ. Ауэ щыхъукIи, адрейхэм я дежкIэ сыт щыгъуи дызэIухащ. НэгъуэщI къэралхэм я гъусэу едгъэфIэкIуэн хуейщ дызэрызэдэлажьэ, гуманитар, щэнха- бзэ, щIэныгъэ зэпыщIэныгъэхэр. ЩIым мамырыгъэр щытепщэу щытын папщIэ къэрал псоми дадэлэжьэну дыхьэзырщ. Урысейр лъэщу, жыджэру, Iулыдж иIэу итщ дунейпсо утыкум, зыхъумэжыныгъэ къару инкIи къызэгъэпэщащ.
Путин Владимир къыхигъэщащ къэрал кIуэцI Iуэхухэр зэфIэха хъун папщIэ ди къару псори къэдгъэсэбэпын зэрыхуейр, псэукIэр, шынагъуэншагъэр, узыншагъэр егъэфIэкIуэныр къэрал политикэм и курыхыу зэрыщытыр. Зыпэрыт IэнатIэм емылъытауэ цIыхум и къалэнхэр зэрызэфIихыным иужь итмэ, зыужьыныгъэмкIэ сэбэп ин хъунущ. Жэуаплыныгъэ нэхъыбэ зыхьыр, дауи, къэрал, муниципальнэ IэнатIэхэрщ. Дэтхэнэри иужь итын хуейщ хьэрычэтыщIэхэм, щIэныгъэлIхэм защIэгъэкъуэным, творческэ лэжьыгъэ пэрыт цIыхухэм, щIэм, фIым хущIэкъу дэтхэнэми гулъытэ яхуэщIыпхъэщ. Президентым жиIащ а псори зрагъэхъулIэфын щхьэкIэ бгъэдыхьэкIэщIэхэмрэ гупсысэщIэхэмрэ зэрыхуэныкъуэр, щIалэгъуалэм гулъытэ ягъуэтын зэрыхуейр.
— Къэралым гууз-лыуз хузиIэхэм я къару псори зэхалъхьэмэ, ди къалэнхэр къыдэхъулIэнущ, щIэныгъэмрэ технологиещIэхэмрэ нэхъри ипэкIэ дгъэкIуэтэфынущ, къалэхэмрэ къуажэхэмрэ зегъэужьыным дыпэлъэщынущ, — жиIащ Путиным. — Иджырей зэманым декIу псэукIэм ехьэлIа политикэм къигъэувхэр и чэзум гъащIэм хэтпщэфмэ, егъэджэныгъэ, узыншагъэр хъумэнымкIэ IэнатIэм я фIагъым дегугъумэ, япэ дызэрищынум шэч хэлъкъым.
— Ныбжьэгъу лъапIэхэ, — къыпищащ адэкIэ Президентым. — Сэ къэрал Iэтащхьэу сыщытыху Урысейм и пщIэр сIэтынущ, и зыужьыныгъэм си гуащIэ хэслъхьэнущ, и лъэщагъыр гъэбыдэнымкIэ схузэфIэкI сщIэнущ цIыхубэр къызэрысщыгугъыр згъэзэщIэн папщIэ. Дэ дощIэ, 90 гъэхэм я кIэухымрэ 2000 гъэм и пэщIэдзэмрэ екIуэкIа зэхъуэкIыныгъэхэм я зэранкIэ, ди цIыхухэр гугъуехьышхуэ зэрыхэтар. Куэд зэфIэдгъэувэжащ, ауэ къэнари мащIэкъым. Дэ къытпэщылъщ ди щыщIэныгъэхэр зэдгъэзэхуэжынри, зэхъуэкIыныгъэщIэхэр къэдгъэIурыщIэнри.
Зитлъэфыхьыну зэман диIэкъым. Ауэ щыхъукIи, Урысейм и илъэс мин тхыдэм уриплъжмэ, лъэпощхьэпоууэ зрихьэлIамрэ ар къызэрызэринэкIамрэ болъагъу. Феникс бзум ещхьу къэщIэрэщIэжырти, хэхъуэхэр зыIэригъэхьэрт, адрейхэм яхузэфIэмыкIынур дэ ехъулIэныгъэм и гъуэгу тхуэхъурт. Ноби си фIэщ мэхъу фIым дызэрыхуэкIуэр. Дэ къалэнышхуэхэм пэлъэщыфын гуп лъэщ дызэрыгъэхъуащ. Хэкум худиIэ лъагъуныгъэмрэ цIыхум фIагъыу бгъэдэлъымрэ шэсыпIэ тхурехъу ди щхьэ Iуэхур дэдгъэкIынымкIэ, ди унагъуэхэр зыхуей хуэдгъэзэнымкIэ, ди Хэкум зедгъэужьынымкIэ. Си фIэщ мэхъу ехъулIэныгъэ зэрызыIэрыдгъэхьэфынур. Си щхьэкIэ си къару себлэжынукъым.
НэщIэпыджэ Замирэ.
