Мы махуэхэм
ШыщхьэуIум и 23, махуэку
ГъэрхэмкIэ сату щIыным хэкIуэдахэм я фэеплъыр щагъэлъапIэ дунейпсо махуэщ
Урысейм и дзэ щIыхьым и махуэщ — 1943 гъэм СССР-м и Дзэ Плъыжьым Курск и деж нэмыцэ-фашистыдзэр щызэтрикъутащ.
Белоруссием щагъэлъапIэ Къэрал статистикэм и лэжьакIуэхэм я махуэр
Украинэм и Къэрал ныпым и махуэщ
1382 гъэм Урысейм артиллерие дзэхэр къыщызэрагъэпэщащ. Ар япэу къагъэсэбэпащ Тохъутэмыщ хъаныр Мэзкуу щытеуам щыгъуэ.
1924 гъэм Франджым къыщызэрагъэпэщащ «Монако» футбол клубыр.
1935 гъэм СССР-м и ЦIыхубэ комиссархэм я советымрэ Компартым и ЦК-мрэ унафэ къащтащ Кремлым и чэщанэхэм щхьитI зыфIэт бгъэхэр къытехауэ къуапитху зиIэ вагъуэхэр тегъэувэным теухуауэ. Абы пIалъэ пыухы-кIаи хуагъэуват — щэкIуэгъуэм и 7-м ирихьэлIэу а лэжьыгъэр зэфIэкIауэ щытын хуейт.
1939 гъэм Iэ традзащ Молотовымрэ Риббентропрэ я зэгурыIуэныгъэ цIэр иIэу тхыдэм хыхьа дэфтэрым. Абы къыщыгъэлъэгъуат Совет Союзымрэ Германиемрэ зыр адрейм темыуэным хуэунэтIауэ къалэн зыщащIыжхэр.
1942 гъэм нэмыцэ кхъухьлъатэхэм Сталинград «лагъым уэшх» щрагъэшхащ. Абдеж къыщежьащ къалэр бийм щыхъумэным хуэунэтIа зауэшхуэр.
1943 гъэм советыдзэхэм Харьков къалэр нэмыцэ-фашистыдзэхэм къыIэщIагъэкIыжащ.
1955 гъэм Череповец лажьэу щаутIыпщащ гъущI щагъавэ заводышхуэ.
1959 гъэм США-м и Правительствэм унафэ ищIащ я къэралым и курыт школ 400-м урысыбзэр щаджыным теухуауэ.
1975 гъэм Харьков метром лэжьэн щыщIидзащ.
1990 гъэм Армян ССР-м и Совет Нэхъыщхьэм унафэ къищтащ СССР-м къызэрыхэкIыжым, езыр къэралыгъуэ щхьэхуэу зэрыщытым теухуауэ.
1991 гъэм Ельцин Борис къыдигъэкIа унафэм ипкъ иткIэ КПСС-м и лэжьыгъэмрэ «Правда» газетыр къыдэгъэкIынымрэ къэралым къыщызэтрагъэувыIащ.
1992 гъэм ЩIэныгъэхэмкIэ Дунейпсо Адыгэ академиер къызэрагъэпэщащ.
Урыс тхакIуэшхуэ Грин Александр (и цIэ-унэцIэ дыдэр Гриневский Александрщ) къызэралъхурэ илъэси 138-рэ ирокъу.
КъБР-м щIыхь зиIэ и артисткэ Шортэн Даниткэ къызэралъхурэ илъэс 92-рэ ирокъу.
Пшынауэ, УФ-м щIыхь зиIэ и артист, КъБР-м гъуазджэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ ХьэпащIэ Заудин и ныбжьыр илъэс 62-рэ ирокъу.
Уэчыл цIэрыIуэ, юридическэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор Кучеренэ Анатолий и ныбжьыр илъэс 58-рэ ирокъу.
Урысей уэрэджыIакIуэ, УФ-м щIыхь зиIэ и артисткэ Апинэ Алёнэ и ныбжьыр илъэс 54-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 23 — 24-рэ, жэщым градус 15 — 16 щыхъунущ.
ШыщхьэуIум и 24, мэрем
Украинэм и щхьэхуитыныгъэм и махуэщ. 1991гъэмРадэ Нэхъыщхьэм унафэ къищтащ Украинэр СССР-м къызэрыхэкIыжым икIи абы къэралыгъуэ щхьэхуэу зыкъызэрилъытэжым теухуауэ.
Къыргъызым и къэрал кIуэцI дзэхэм я махуэщ.
79 гъэм Везувий вулканыр къибыргъукIащ. Абы щIым щыщ ищIауэ щытащ Помпей, Геркуланум къалэхэр.
1516 гъэм Алеппэ (Сирие) ищхъэрэIуэкIэ тыркудзэхэм мысыр мамлюкхэм я дзэ-хэр щызэтракъутащ. А IэщэмкIэ узэуэныр мызахуагъэу, уеблэмэ щIэпхъаджагъэу къалъытэри, топхэр къагъэсэбэпын ядатэкъыми.
1830 гъэм дунейм ехыжащ Къэбэрдей пщы уэлий хахуэ Жанхъуэт Кушыку.
1853 гъэм США-м и Нью-Йорк штатым хыхьэ Сара-тогэ-Спрингс къалэ цIыкIум и ресторанхэм ящыщ зым япэу щагъэжьащ ди зэманым икъукIэ цIэрыIуэ чипсхэр — пIащIабзэу зэтегъэжа кIэртIофым къыхэщIыкIахэр.
1827 гъэм индустриализацэм и япэ къэрал займхэр къыдагъэкIащ.
1904 гъэм Урысейм унафэ къыщыдагъэкIащ къуаншагъэ зылэжьа цIыхум тралъхьа тезырыр щрагъэпшынкIэ удын традзэну зэрыхуимытым теухуауэ.
1943 гъэм Къардэн Къубатий Совет Союзым и ЛIыхъужь цIэр къыфIащащ.
1944 гъэм советыдзэхэм Кишинёв къалэр хуит къащIыжащ.
1949 гъэм къару игъуэтащ НАТО-р къызэгъэпэщыным теухуауэ мэлыжьыхьым Iэ зытрадза зэгурыIуэныгъэм.
1990 гъэм Таджик ССР-м и Совет Нэхъыщхьэм уна-фэ къищтащ и къэрал суверенитетым теухуауэ.
1991 гъэм Горбачёв Михаил КПСС-м и ЦК-м и Секретарь нэхъыщхьэ къулыкъум къызэрытекIыр хэIущIыIу ищIащ икIи ЦК-р зэбгрыкIыжынми къыхуриджащ.
1995 гъэм Куржым и Конституцэр къащтащ.
2008 гъэм Пекин щызэхуащIыжащ ХХIХ гъэмахуэ Олимп джэгухэр. Ахэр тхуэугъурлат ди республикэм — Китайм и къалащхьэм дыщэ медаль кърихауэ щытащ ди бэнакIуэ Хъущт Аслъэнбэч.
Урысей журналист, тхакIуэ, УФ-м и Президенту щыта Ельцин и пресс-секретару лэжьа Костиков Вячеслав и ныбжьыр илъэс 78-рэ ирокъу.
Адыгей усакIуэ, зэдзэкIакIуэ КъумпIыл Къадырбэч и ныбжьыр илъэс 75-рэ ирокъу.
Урысей космонавт, УФ-мрэ Къыргъыз Республикэмрэ я ЛIыхъужь Шарипов Салижан и ныбжьыр илъэс 54-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ, уэшх тIэкIу къыщешхынущ. Хуабэр махуэм градус 23 — 24-рэ, жэщым градус 16 — 17 щыхъунущ.
