
ШыщхьэуIум и 8
1899 гъэм США-м дунейм щыяпэу щIыIалъэ (холодильник) щащIащ.
1942 гъэм ЗыхъумэжыныгъэмкIэ Налшык комитетым унафэ ищIащ КъБАССР-м и щыхьэрым и къыдыхьэпIэхэм быдапIэхэр щаухуэну.
ШыщхьэуIум и 10
1929 гъэм къалъхуащ КъБАССР-м щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ, радиожурналист Емуз Гъузер.
ШыщхьэуIум и 11
УхуакIуэм и махуэщ
1934 гъэм къалъхуащ КъБР-м и цIыхубэ артист, УФ-м щIыхь зиIэ и артист Къаздэхъу СулътIан.
ШыщхьэуIум и 12
УФ-м и Дзэ-Хьэуа Къарухэм я махуэщ
ЩIалэгъуалэм я дунейпсо махуэщ
1944 гъэм къалъхуащ мэздэгу адыгэхэм ящыщ, къэрал лэжьакIуэ, КъБР-м и Правительствэм и УнафэщIым и къуэдзэу лэжьа, УФ-м щIыхь зиIэ и ухуакIуэ Тыркуин Анатолий.
ШыщхьэуIум и 13
1939 гъэм къалъхуащ КъБР-м щIыхь зиIэ и артисткэ, уэрэджыIакIуэ цIэрыIуэ Бэгъуэтыж Светланэ.
ШыщхьэуIум и 14
Абхъазыр зыхъумахэм я фэеплъ махуэщ
ШыщхьэуIум и 15
Археологым и махуэщ
1954 гъэм къалъхуащ сурэтыщI-график Горлов Михаил.
ШыщхьэуIум и 16
1934 гъэм Москва къыщызэIуахащ СССР-м и ТхакIуэхэм я япэ съездыр.
1939 гъэм «Кабардинка» ансамблым концертхэр КъуэкIыпIэ Жыжьэм тын щыщIидзащ.
1960 гъэм Налшык къыщызэIуахащ Изобразительнэ гъуазджэхэмкIэ музей.
1965 гъэм Урысейм и щэнхабзэмрэ тхыдэмрэ я фэ-еплъхэр хъумэнымкIэ зэгухьэныгъэм и Къэбэрдей-Балъкъэр къудамэр къызэрагъэпэщащ.
1919 гъэм къалъхуащ композитор, уэрэджыIакIуэ, КъБР-ми АР-ми я цIыхубэ артист Тхьэбысым Умар.
ШыщхьэуIум и 17
1771 гъэм Екатеринэ ЕтIуанэм езым и унафэкIэ Къэбэрдей цIыхубэм Щытхъу тхылъ къаритащ.
ШыщхьэуIум и 18
Урысейм и хьэуа флотым и махуэщ
1941 гъэм КъБР-м тхьэмахуэ щIыхьэху щекIуэкIащ. Абы къыщалэжьа сом мин 300-р Зыхъумэжыныгъэм и фондым халъхьащ.
1949 гъэм къалъхуащ къэрал лэжьакIуэ, генерал-лейтенант, УФ-м и МВД-м щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Ещыгуауэ Руслан.
ШыщхьэуIум и 19
1942 гъэм Къардэн Къубатий Елъхъуэт (Осетие Ищхъэрэ) и деж бийм и кхъухьлъатитI къыщриудыхащ.
1949 гъэм къалъхуащ тхыдэ щIэныгъэхэм я доктор, КъБР-м щIэныгъэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ, КъБР-м и Къэрал саугъэтым и лауреат Къэжэр Валерий.
ШыщхьэуIум и 20
1919 гъэм къалъхуащ шэрджэс тхакIуэ Хьэкъун Исуф.
1929 гъэм къалъхуащ КъБР-м и цIыхубэ артисткэ Ерчэн Казимэ.
ШыщхьэуIум и 21
1561 гъэм урыс пащтыхь Грозный Иван щхьэгъусэу ишащ къэбэрдеипщ Идар Темрыкъуэ ипхъу Гуащэнэ (Марие).
1964 гъэм Къэбэрдей-Балъкъэрым и цIыхубзхэм я V съезд екIуэкIащ.
ШыщхьэуIум и 22
Урысей Федерацэм и Къэрал ныпым и махуэщ
1959 гъэм Тэрч къалэ щатащ налмэс Iэмэпсымэхэр къыщыщIагъэкI завод.
ШыщхьэуIум и 23
1382 гъэм Урысейм артиллерие дзэхэр къыщызэрагъэпэщащ. Ар япэу къагъэсэбэпащ Тохъутэмыщ хъаныр Мэзкуу щытеуам щыгъуэ.
1943 гъэм СССР-м и Дзэ Плъыжьым Курск и деж нэмыцэ-фашистыдзэр щызэтрикъутащ.
1992 гъэм ЩIэныгъэхэмкIэ Дунейпсо Адыгэ Академиер къызэрагъэпэщащ.
ШыщхьэуIум и 24
1830 гъэм дунейм ехыжащ Къэбэрдей пщы уэлий хахуэ Жанхъуэт Кушыку.
1943 гъэм Къардэн Къубатий Совет Союзым и ЛIыхъужь цIэр къыфIащащ.
1934 гъэм къалъхуащ адыгэ усакIуэ, зэдзэкIакIуэ КъумпIыл Къадырбэч.
ШыщхьэуIум и 26
1908 гъэм Тыркум япэ Адыгэ Хасэ къыщызэрагъэпэщащ.
ШыщхьэуIум и 27
Урысей кином и махуэщ
ШыщхьэуIум и 28
1924 гъэм Налшык къыщызэрагъэпэщащ ФизкультурэмкIэ щIыналъэ совет.
1954 гъэм къалъхуащ адыгэ тхакIуэ, КъБР-м щIыхь зиIэ и журналист Мыз Ахьмэд.
ФокIадэ (сентябрь)
ФокIадэм и 1
Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм и Къэралыгъуэм и махуэщ
Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм и Конституцэм и махуэщ
Налшык къалэ и махуэщ
ЩIэныгъэм и махуэщ
Гъэ еджэгъуэщIэм щIе- дзэж
1569 гъэм урыс пащтыхьгуащэ Идар Гуащэнэ (Марие) дунейм ехыжащ.
1921 гъэм Къэбэрдей АО-р къызэрагъэпэщащ.
1939 гъэм ЕтIуанэ дунейпсо зауэр къэхъеящ.
1940 гъэм Тырныауз вольфрам-молибден комбинатыр лажьэу яутIыпщащ.
1940 гъэм Налшык къыщызэрагъэпэщащ адыгэ, балъкъэр балет студиехэр.
1909 гъэм къалъхуащ парт, къэрал лэжьакIуэ, КъАССР-м и Совет Нэхъыщхьэм и унафэщI (1944 — 1951) Къудей Чэрим.
ФокIадэм и 2
Журналистхэм я зэкъуэтыныгъэм и махуэщ
Терроризмэм ебэныным и дунейпсо махуэщ
1943 гъэмКъанкъуэщ Ахьмэдхъан Совет Союзым и ЛIыхъужь цIэр къыфIащащ.
ФокIадэм и 3
1934 гъэм къалъхуащ УФ-ми КъБР-ми щIыхь зиIэ я егъэджакIуэ Гугъуэт Лол.
1964 гъэм къалъхуащ адыгэ литературовед, тхакIуэ, щIэныгъэлI Абазэ Албэч.
ФокIадэм и 6
1939 гъэм Налшык шыгъэжапIэ къыщызэIуахащ.
1942 гъэм ВЛКСМ-м и обкомым республикэм и щIалэгъуалэр къыхуриджащ нэмыцэ-фашист зэрыпхъуакIуэхэм ялъэкI псомкIи япэщIэувэну.
1991 гъэм Ленинград къалэм и цIэр Санкт-Петербургыу зэрахъуэкIащ.
2001 гъэм Урысей Федерацэм и Президент Путин Владимир Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм къэкIуащ.
ФокIадэм и 7
1949 гъэм къалъхуащ педагогикэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор, ЩIДАА-м, МАИА-м, АПСН-м я академик, АР-м щIэныгъэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ КIэрмыт Къазбэч.
ФокIадэм и 9
1969 гъэм къалъхуащ адыгэ сурэтыщI Гъуэгунокъуэ Мурат.
ФокIадэм и 10
1939 гъэм къалъхуащ КъБР-м и къэрал лэжьакIуэ, политик Сэхъу Владимир.
ФокIадэм и 11
1943 гъэм Къуэныкъуей Назир къалэн иIэу япэ дыдэу уэгум ихьащ икIи япэ нэмыцэ кхъухьлъатэр къриудыхащ, абы папщIи япэ орденыр къратащ.
1929 гъэм къалъхуащ КъБР-м и цIыхубэ артист, УФ-м щIыхь зиIэ и артист Дашу Хьэшыр.
1954 гъэм къалъхуащ къэрал лэжьакIуэ, техникэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор, РАЕН-м и академик, КъБКъУ-м и ректор Алътуд Юрий.
ФокIадэм и 13
Парикмахерым и махуэщ
Программистым и махуэщ
Мэзым и лэжьакIуэм и махуэщ
Мамырыгъэм и дунейпсо махуэщ
1762 гъэм Екатеринэ ЕтIуанэр пащтыхь къулыкъум пэрыуващ.
1942 гъэм Сталинград зауэм щIидзащ.
1934 гъэм къалъхуащ шэрджэс тхакIуэ Шорэ Хьэсин.
ФокIадэм и 14
1914 гъэм къалъхуащ шэрджэс тхакIуэ Хъыту СэIидин.
ФокIадэм и 15
1932 гъэм Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал пединститутыр къызэIуахащ.
1949 гъэм къалъхуащ шэрджэс усакIуэ, журналист Пхъэш МуIэед.
1959 гъэм къалъхуащ адыгэ усакIуэ, тхакIуэ, драматург, жылагъуэ лэжьакIуэ Лыкъуэжь Нелли.
ФокIадэм и 16
1944 гъэм Налшык къыщызэIуахащ республикэм и дохутырхэм я съезд.
ФокIадэм и 17
1979 гъэм къалъхуащ Адыгэ Республикэм щIыхь зиIэ и журналист, «Адыгэ псалъэ» газетым узыншагъэр хъумэнымрэ экологиемкIэ и къудамэм и унафэщI ЩхьэщэмыщI Изэ.
ФокIадэм и 18
1989 гъэм къалъхуащ «Адыгэ пщащэ-2013» дунейпсо зэпеуэм Гран-при саугъэтыр къыщызыхьа, экономист КIукIуэнэ Беллэ.
ФокIадэм и 19
1544 гъэм къалъхуащ адыгэ бзылъхугъэ, урыс пащтыхьгуащэ, Иван Грознэм и щхьэгъусэ Идар Темрыкъуэ ипхъу Марие (Гуащэнэ).
ФокIадэм и 20
Адыгэхэм я дунейпсо махуэщ
1862 гъэм Санкт-Петербург къэрал консерваторэр къызэIуахащ. Ар Урысейм и япэ музыкэ еджапIэ нэхъыщхьэщ.
1936 гъэм Бахъсэн ГЭС-р лажьэу яутIыпщащ.
1999 гъэм Мэлбахъуэ Тимборэ дунейм ехыжащ.
1944 гъэм къалъхуащ КъШР-м и цIыхубэ усакIуэ Нэхущ Мухьэмэд.
ФокIадэм и 22
Махуэмрэ жэщымрэ зэхуэдэ щыхъу бжьыхьэ махуэщ
ФокIадэм и 23
1924 гъэм Къэбэрдей-Балъкъэрым щIэныгъэншагъэр щыгъэкIуэдынымкIэ комиссэ къызэрагъэпэщащ.
2000 гъэм Тегенекли жылагъуэм къыщызэIуахащ Высоцкий Владимир и музей.
1934 гъэм къалъхуащ КъБР-м и цIыхубэ усакIуэ, КъБР-м и Къэрал саугъэтым и лауреат Тхьэгъэзит Зубер.
ФокIадэм и 24
1942 гъэм Къэбэрдей-Балъкъэрым ис лъэпкъхэм я нэхъыжь лIыкIуэхэм республикэм ис псоми зыхуагъэзащ къарууэ яIэмкIэ нэмыцэ фашист зэрыпхъуакIуэхэм япэщIэувэну.
1993 гъэм Урысейм къыщызэрагъэпэщащ ЦIыхум и хуитыныгъэхэмкIэ комиссэ.
ФокIадэм и 25
1934 гъэм Налшык къыщызэIуахащ Къэбэрдей-Балъкъэрым и колхоз-совхоз япэ спартакиадэр.
1941 гъэм ВКП(б)-м и обкомым унафэ ищIащ уIэгъэ хъуа зауэлIхэр зыхуей хуэгъэзэнымкIэ комитет къызэрагъэпэщыну.
ФокIадэм и 26
Бзэхэм я европэпсо махуэщ
1941 гъэм Налшык щекIуэкIащ республикэм и парт активым и зэIущIэ. Абы щытепсэлъыхьащ цIыхухэр зауэ Iуэхухэм хуегъэджэным.
ФокIадэм и 27
Туризмэм и дунейпсо махуэщ
ФокIадэм и 28
Адыгэ фащэм и махуэщ
ФокIадэм и 30
Абхъаз лъэпкъыр щытекIуа махуэщ
ЗэдзэкIакIуэм и дунейпсо махуэщ
1960 гъэм Налшык лэжьэн щыщIидзащ «Горянка» алэрыбгъу фабрикэм.
Жэпуэгъуэ (октябрь)
Жэпуэгъуэм и 1
Зи ныбжь хэкIуэтахэм я дунейпсо махуэщ
Музыкэм и дунейпсо махуэщ
УФ-м и лъэсыдзэм и махуэщ
1924 гъэм Налшык егъэджакIуэхэр щагъэхьэзыр техникум къыщызэIуахащ.
1933 гъэм Налшык Лениным и цIэр зэрихьэу дэт еджапIэ къалэ цIыкIум къыщызэрагъэпэщащ лъэпкъ студие.
