КъБКъУ-мрэ Эрмитажымрэ зэрызэдэлэжьэнум топсэлъыхь
Бэрбэч ХьэтIутIэ и цIэр зезы- хьэ Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым егъэджэныгъэ лэжьыгъэхэмкIэ и проректор Къэжэр Артур бадзэуэгъуэм и 11-м журналистхэм яхутепсэлъыхьащ Эрмитажым зэрыдэлэжьэнум.
Къэжэр Артур Фигу къэдгъэкIыжынщи, 2016 гъэм гъатхэпэм и 31-м Урысейм и къалащхьэм Iэ щыщIадзауэ щытащ Къэрал Эрмитажымрэ Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетымрэ зэ рызэдэлэжьэнум теухуа зэгурыIуэныгъэм. А тхыгъэм Iэ щIадзащ Эрмитажым и унафэщI Пиотровский Михаилрэ КъБКъУ-м и ректор Альтуд Юрийрэ.
Проректорым къыхигъэщащ 2016-2018 гъэхэм Къэрал Эрмитажымрэ КъБКъУ-мрэ зэрызэдэлэжьэну планыр зэрызэхилъхьар, зэгурыIуэны-гъэм и лъабжьэ хъуну зэхыхьэхэр абы къызэрыщигъэлъэгъуар. Япэу ирагъэкIуэкIыну Iуэхур яубзыхуащ — ар Кавказ Ищхъэрэ археологие экспедицэ къызэрагъэпэщынырщ икIи ирагъэкIуэкIынырщ. КъэхутакIуэхэм я лэжьыгъэр шыщхьэуIу мазэм ирагъажьэу фокIадэм и кIэм нагъэсы-нущ. Абы хэтынущ КъБКъУ-м и тхыдэ къудамэм и студентхэмрэ Эрмита-жым и IэщIагъэлIхэмрэ. Экспедицэм и планыр зэхэлъхьэныр яух. КъБКъУ-м и проректорым къыхигъэщащ археологие къэхутэныгъэхэр щебгъэкIуэкI хъуну щIыпIэ гъэщIэгъуэн зыбжанэ КъБР-м зэрыщыIэр.
ЗэгурыIуэныгъэм ипкъ иткIэ егъэджэныгъэ, щIэныгъэ, узэщIыныгъэ унэтIыныгъэхэмкIэ зэдэлэжьэнущ. Апхуэдэу абы къызэщIеубыдэ КъБКъУ-мрэ Эрмитажымрэ къахуэщхьэпэну сыт хуэдэ зэпыщIэныгъэри.
Къыхэгъэщыпхъэщ, тхыдэ музейр Кэмбридж, Оксфорд щыIэ университет цIэрыIуэхэм хуэдэхэм зэрадэлажьэр, къэрал зэмылIэужьыгъуэ- хэм я дунейпсо музейхэри хыхьэу. Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым и закъуэщ Эрмитажым апхуэдэ зэгурыIуэныгъэ зрищIылIауэ зэкIэ щыIэр. Зэдэлэжьэныгъэм и унэтIыныгъэ нэхъыщхьэ хъунущ КъБКъУ-м и археологие школыр къэгъэщIэрэщIэжыныр.
Егъэджэныгъэ программэхэр гъэзэщIэным ипкъ иткIэ Эрмитажым дэлэжьэным мыхьэнэшхуэ иIэщ. ЕтIанэгъэ тхыдэ къудамэм щеджэну студентхэр къыхаха нэужь, Къэрал Эрмитажым и IэщIагъэлIхэм я гъусэу «археология» унэтIыныгъэмкIэ егъэджэныгъэ программэр къызэрагъэпэщыну я мурадщ. Къэжэр Артур зэрыжиIэмкIэ, археологие щIэныгъэм зегъэужьынымкIэ ар Iуэху щхьэпэщ. Къэхутэныгъэхэм мыхьэнэ яIэщ республикэм щыпсэуа лъэпкъхэм я тхыдэр зэфIэгъэувэ- жын и лъэныкъуэкIэ. Къэжэрым къыхигъэщащ «Антропология и этнология» унэтIыныгъэхэм щеджэну студентхэр мы гъэм япэу къызэрыхахынур, а егъэджэныгъэ программэр гъэзэщIэным Къэрал Эрмитажым и IэщIагъэлIхэр жыджэру зэрыхэтынур.
2017 гъэм щыщIэдзауэ Эрмитажым и лэжьакIуэхэм ящыщу КъБКъУ-м и тхыдэ, археологие этнологие къудамэхэм щIэсхэм папщIэ археологием-кIэ лекцэ къахуеджэну, археологие къэхутэныгъэхэр зэрырагъэкIуэкIым хэзыгъэгъуэзэнухэр къыхахащ. КъБКъУ-м и студентхэр, аспирант- хэр, егъэджакIуэхэр Къэрал Эрмитажым ягъакIуэу я лэжьыгъэм кIэлъагъэплъынущ.
А зэхыхьэхэр хуэунэтIащ студентхэм я щIэныгъэм хэгъэхъуэным, егъэджэныгъэ Iуэхухэр егъэфIэкIуэным. Абыхэм я фIыгъэкIэ университетым зиужьынущ.
Уэлджыр Аринэ,
КъБКъУ-м и пресс-IуэхущIапIэм и лэжьакIуэ.
