Бзылъхугъэ гуащIафIэ
Къэхъун къуажэ дэт Тхылъ хъумапIэр 1952 гъэм къызэIуахауэ щытащ. Метр зэбгъузэнатIэ 30 фIэкIа мыхъу библиотекэм тхылъ мини 2 щIэлъу къежьат ар. ИужькIэ, 1970 гъэм, къуажэм ЩэнхабзэмкIэ унэ дащIыхьри, абы ягъэIэпхъуащ. Тхылъ зыфIэфIхэмрэ зи щIэныгъэм хэзыгъэхъуэну зи мурадхэмрэ я дежкIэ гурыфIы- гъуэшхуэт ар. Иджы абы ущеджэ хъун пэш хуитышхуэхэр иIэт, узыхуей тхылъхэр тыншу щыбгъуэтырт, езы IуэхущIапIэм щы-лажьэхэри нэжэгужэу къыпIущIэрт.
Жылэр дэзыхьэха а IуэхущIа-пIэ дахэр къыщызэIуаха лъэхъэнэ лъандэрэ къуажэ библиотекэм щолажьэ Пхъэшх Светланэ. 1975 гъэм а IэнатIэм зэрыпэрыхьэрэ зы махуи хущIегъуэжакъым икIи езэшакъым. Светланэ щылажьэр ауэ тхылъ хъумапIэ къудейтэкъым а зэманым, атIэ щIалэгъуалэм я зэхуэзапIэт, зыгъэпсэхупIэт, щIэныгъэм и къигъэхъуапIэт.
Илъэс 45-рэ ирокъу Светланэ а IэнатIэм зэрыпэрытрэ, абы щыщу илъэс 30-м нэблэгъауэ Къэхъун дэт библиотекэм и унафэщIщ. КъыщIэупщIэм тхылъ ирит къудейкIэ зэфIэкIыркъым абы и лэжьыгъэр, атIэ и гумызагъагъэмрэ и лэжьыгъэм хуиIэ лъагъуныгъэмрэ къигъэсэбэпу жылэдэсхэм къахуэщхьэпэ Iуэхугъуэ куэд ирегъэкIуэкI. КъищынэмыщIауэ, щIалэгъуалэм тхылъыр IэщIыб ямыщIыным, къыдэкIуэтей щIэблэр абы дегъэхьэхыным теухуауэ бгъэдыхьэкIэ щхьэхуэхэр къегупсысыф.
И къалэн нэхъыщхьэхэм къадэкIуэу, Светланэ сыт щыгъуи пшыхь дахэхэр, зэIущIэ гукъинэжхэр зэхешэ. Псалъэм къыдэкIуэу жыпIэмэ, абы и фIыгъэкIэ къэхъундэсхэм зрагъэцIыхуащ ди республикэм щыцIэрыIуэ тхакIуэ, усакIуэ, щIэныгъэлI куэд. Апхуэдэуи махуэшхуэхэм ехьэлIауэ къызэригъэпэщ зэхыхьэхэр гукъинэж мэхъу. Абы-хэм кърохьэлIэ къуажэм щыщ цIыху щэджащэхэр, пщIэ зыхуащIхэр, IэщIагъэ, къулыкъу зэмылIэужьыгъуэхэм ехъулIэныгъэхэр щызыIэрызыгъэхьахэр. А Iуэхухэр къызэгъэпэщыным хуэшэрыуэщ Светланэ. Арагъэнщ ар егъэджакIуэхэмрэ гъэсакIуэхэмрэ я дэIэпыкъуэгъу, чэнджэщэгъу нэсу къыщIалъытэр, жылэм дэлъ сыт хуэдэ Iуэхуми жыджэру щIыхэтыр.
Нобэ библиотекэм и къалэнхэм- рэ мурадхэмрэ зыкъомкIэ захъуэжауэ жыпIэ хъунущ. Ар иджы тхылъ щахъумэ унэкъым, атIэ жылагъуэ гъащIэм щекIуэкI Iуэху щхьэпэхэм я къарурэ гуащIэрэ щыхалъхьэщ. Абы ипкъ иткIэ, Къэхъун къуажэ администрацэм, жылэм дэт курыт еджапIэхэм, сабий гъэсапIэхэм, амбулаторэм, жылагъуэ зэгухьэныгъэхэм я гъусэу Пхъэшхым Iуэхугъуэ зэмылIэужьыгъуэхэр къызэрегъэпэщ икIи дэтхэнэми ядолажьэ.
Къуажэдэсхэр псом нэхърэ нэхъ яфIэфIу зыхэтыр ТекIуэныгъэм, Анэм, Ныкъуэдыкъуэхэм я махуэ-хэм ятеухуауэ Светланэ къызэригъэпэщ Iуэхугъуэхэрщ. Апхуэдэхэм Iэмал имыIэу къыхешэ щIалэгъуалэр, школакIуэхэр, зи школ кIуэгъуэ мыхъуа цIыкIухэр. Сыт щхьэкIэ жыпIэмэ, Светланэ япэ иригъэщхэм ящыщщ нэхъыжьхэмрэ нэхъыщIэхэмрэ я зэпыщIэныгъэр. Абы сыт щыгъуи кърегъэблагъэ зауэмрэ лэжьыгъэмрэ я ветеранхэр, тылым и лэжьакIуэхэр, Нэхъыжьхэм я советым хэтхэр. «Абыхэм я гъащIэ гъуэгуанэм ириплъэжкIэрэщ щIалэгъуалэм къапэщылъ гъащIэр щаубзыхуфынур, нэхъыжьхэм я чэнджэщхэрщ къыдэкIуэтей щIэблэм гъуазэ яхуэхъунур», — жиIэ зэпытщ Пхъэшхым. Бзылъхугъэ гуащIафIэм къызэрилъытэмкIэ, апхуэдэ зэпыщIэныгъэм гугъуехь куэд иризэфIэпхыфынущ, щIалэгъуалэр фIым, дахэм, пэжым хуэбунэтIыфынущ, щэнхабзэр, хабзэр, лъэпкъ зэныбжьэгъугъэр ирибгъэбыдэфынущ.
Хэкур фIыуэ лъагъуным, анэдэлъхубзэр зэгъэщIэным, хэкупсэу щIалэгъуалэр гъэсэным сэбэп хуэхъунур зэIущIэ, зэпсэлъэныгъэ гъэщIэгъуэнхэрщ. Абы ипкъ иткIэ Светланэ и лэжьыгъэми щигъэнэхъыщхьэр ахэращи, Тхьэм къыхузэпищэ!
Дохъушокъуэ Синэ.
Аруан щIыналъэ
