Зи къулыкъум хуэпэж
УФ-м и УФСИН-м КъБР-м щиIэ къудамэм и лэжьакIуэ, подполковник Къардэн Владимир СССР-м и МВД-м и еджапIэ нэхъыщхьэхэр къиухащ. 1980-2007 гъэхэм КъБР-м и МВД-м IэнатIэ зэмылIэужьыгъуэхэр щиIыгъауэ пенсэм кIуащ. Иджы ар егъэджакIуэу щолажьэ ПУ-214-м и 3-нэ колонием и еджапIэм.
Унагъуэщ, пхъуитI иIэщ.
— Владимир, тутнакъхэм уадэлэжьэну, уахэтыну, уагурыIуэну гугъукъэ?
— Ар адрей дэтхэнэ лэжьыгъэхэми хуэдэщ, зыкIи нэхъ лейкъым. Тутнакъхэм теухуауэ цIыхухэм я нэгу къыщIагъэхьэмрэ зэрыщыт дыдэмрэ зэтехуэркъым. Мы дунейм зэщхьу цIыхуитI теткъым. Тутнакъхэри зэ-хуэдэкъым. ГъащIэм куэд къыщохъу: мыхъумыщIагъэ къызыIэщIэщIи, Iэмалыншагъэм абы ирихулIи. Тутнакъхэм яхэтщ бзаджащIэ дыди, ищIам хущIегъуэжаи, игъащIэкIэ зызымыхъуэжыни.
— Уэ автомеханикэмкIэ щебгъаджэу аращ колонием. А еджапIэр зыхуэдэм къытхутепсэлъыхьыт.
— Дэ IэщIагъэу 22-м худогъаджэ, щIакхъуэгъажьэ, машинэ зыщIыж, дэрбзэр жыпIэми. Курыт еджапIэр къэзымыуха тутнакъ диIэмэ, ахэр псори мази 10-кIэ идогъаджэри, абыкIэ щыхьэт тхылъ идотыж, IэнатIэ къахудогъуэт, улахуэ кърату лэжьэну Iэмал яIэу. Сэ куэдрэ срохьэлIэ тутнакъэщым исыху IэщIагъэ зэзыгъэгъуэта, хуит хъужа нэужь лэжьапIэ тыншу къэзыгъуэта цIыхухэм. Абыхэм «девгъэджат, къыдбгъэдэфлъхьа щIэныгъэр къытхуэсэбэпыжат» жаIэу, фIыщIэ къыщытхуащIкIэ, ар хуабжьу си гуапэ мэхъу.
— Сабийхэм яхэт егъэ-джакIуэхэм я лэжьыгъэр къащехьэлъэкI щыIэщ. Зи гъащIэр мытыншу къе-кIуэкIыурэ абы пхъашэ ирихъуа цIыху балигъхэм уадэлэжьэн, абыхэм щIэныгъэ гуэр ябгъэдэплъхьэн папщIэ, дэтхэнэми бзэ къыхуэбгъуэтыфын хуейщ, дауи…
— Пэжщ. Абы и лъэныкъуэкIэ си лэжьыгъэм къыщысхуэщхьэпэн куэд еджапIэ нэхъыщхьэм сыщыщIэсам дагъэджат. ЛэжьапIэ сыздэкIуэри, сыщIэкIуэри, схузэфIэкIынури зыхэсщIыкIыу сыкъекIуэкIащ.
— Уи бынхэм уи лъагъуэм ирикIуа яхэт?!
— ХъыджэбзитI диIэщи, тIуми си IэщIагъэм пащащ, ди жагъуэ зэрыхъунщи…
— Сыт уи жагъуэ щIэхъур ар?
— Плъагъурэ, уэ езым а къулыкъур щепхьэкIым, уегупсысыркъым абы и гу-гъуакъым, ауэ уи быным а гъуэгуанэ дыдэр къыщыхахкIэ уогузавэ, къапэщылъ гугъуехьхэм ущыгъуазэщи. Псалъэм папщIэ, 2005 гъэм жэпуэгъуэм и 13-р си нэгу щIэкIащи, хъыджэбзхэри апхуэдэ зыгуэр ирихьэлIэмэ жызоIэри, сытошыныхь. Хэт хуей и быным нэщIэбжьэ и нэгу щIэкIыну?! Сэри аращ. Езыхэри бынунагъуэщи, нэхъри уемыгупсысу плъэкIыркъым. Ауэ зэрыцIыкIурэ ялъэгъуар арат, езыхэр а IэщIагъэм щIэхъуэпсу къэтэджати, сапэрыуэфакъым.
Епсэлъар Фырэ Анфисэщ.
Сурэтыр Холлаевэ Любэ трихащ.
