«Гъуазджэхэм я жэщ»
КъБР-м и Лъэпкъ, СурэтыщI гъуазджэхэмкIэ музейхэм щекIуэкIащ «Гъуазджэхэм я жэщ» урысейпсо Iуэхур. Ар теухуауэ щытащ 2016 гъэр Кином и илъэсу Урысейм зэрыщагъэувам.
СурэтыщI гъуазджэхэмкIэ музейм и къудамэм и унафэщI Леонтьевэ Ни- нэ Iуэхум хэтахэр хигъэгъуэзащ «Время созидать» къыхуеджэныгъэм щIэту щIэщыгъуэу икIи гъэщIэгъуэну къызэрагъэпэща «Гъуазджэхэм я жэщ» программэм.
Музейм жыджэру сыт щыгъуи къыдолажьэ Налшык къалэм ГъуазджэхэмкIэ и сабий школ №1-м и гъэсэнхэр. Ахэр мы Iуэхуми я гуапэу хэтащ. НыбжьыщIэхэм удихьэхыу зыкъагъэлъэгъуащ. КъБР-м Лэжьыгъэмрэ социальнэ зыужьыныгъэмкIэ и министерствэм балигъ мыхъуахэм я узыншагъэр щрагъэфIакIуэ и «Нэ-мыс» IуэхущIапIэм щыIэхэм папщIэ музейм и пэш цIыкIум дерс щрагъэкIуэкIащ ГъуазджэхэмкIэ сабий школ №1-м щеджэхэм. НыбжьыщIэхэм ящIащ бжьыхьэ дыщафэм и теплъэгъуэхэр, удз гъэгъахэр, таурыхъхэм къыхэщ лIыхъужьхэм я сурэтхэр. ГъуазджэхэмкIэ сабий школ №1-м и егъэджакIуэхэмрэ еджакIуэхэмрэ концерт ягъэлъэгъуащ, уэрэдри, къафэри, театр теплъэгъуэхэри къызэщIаубыдэу.
СурэтыщI гъуазджэхэмкIэ музейм и фондым и хъумакIуэ нэхъыщхьэ Мокаев Владимир фIыщIэ яхуищIащ мы Iуэхур тэмэму къызэгъэпэща хъуным егугъуа псоми, тепсэлъыхьащ музейм и гъэтIылъыгъэхэмрэ ахэр къэзыгъэщIэрэщIэж реставраторхэмрэ. Абы щIэблэр къыхуриджащ щэнхабзэ фэеплъхэр яхъумэну.
Эстетикэ зыужьыныгъэмкIэ «София» IуэхущIапIэм щеджэ сабийхэм ягъэлъэгъуащ Экзюпери Антуан и «Маленький принц» таурыхъым къытращIыкIа театр теплъэгъуэ. Налшык и Гуащэ театрым и актёрхэми музейм и хьэщIэхэр хагъэгъуэзащ я IуэхущIапIэм и тхыдэм, гуащэхэр зэращI щIыкIэм. Я репертуарым хэт лэжьыгъэхэм щыщ теплъэгъуэхэри къагъэлъэгъуащ.
«Гъуазджэхэм я жэщ» зэхыхьэр ягъэдэхащ, кърихьэлIахэм я нэгу зрагъэужьащ КъБКъУ-м и «Каллисто», «Амикс» театрхэм щыщхэм. Зэхыхьэм кърихьэлIахэм ящыщу гупыж зыщIахэри усэ къеджащ, уэрэд жаIащ.
Пшыхьыр гукъинэжу екIуэкIащ. Абы хыхьэу къагъэлъэгъуащ Москва щекIуэкIа «Родина в сердце» фестивалым и лауреат хъуа «Дивизия» документальнэ фильмыр. Къызэхуэсахэр IуагъэщIащ ар тезыхахэм. КъБР-м ЩэнхабзэмкIэ и фондым и унафэщI, режиссёр, тхакIуэ, журналист Вэрокъуэ Владимир фильмым яхутепсэлъыхьащ икIи абы и режиссёр Ашэбокъуэ Дарье яригъэцIыхуащ.
Дэфтэрхэр зи лъабжьэ кадрхэр, зауэм хэтахэмрэ ар зи нэгу щIэкIахэмрэ къыIаха интервьюхэр, лIыхъужьыгъэ зезыхьахэм я Iыхьлыхэм, благъэхэм я гукъэкIыжхэр, зауэм теухуа уэрэдхэр, макъамэ щабэр — а псори гукъинэжщ. Мы фильмым щыболъагъу Хэку зауэшхуэм ТекIуэныгъэ къызэрыщахьрэ илъэс 70 зэрырикъур Мартыновкэ Ин щIыналъэм щыщагъэлъапIэм къызэрагъэпэща гуфIэгъуэ зэхыхьэхэм Къэбэрдей-Балъкъэрым и лIыкIуэхэри зэрыхэтар, абыхэм щIыпIэм щыпсэухэр гуапэу къазэрыIущIар, хэкIуэдахэм я фэеплъым удз гъэгъахэр зэрытралъхьар. Фильмым къыхощ а зауэр щекIуэкIым Ростов областым ди хэкуэгъу щIалэу минищым щIигъу махуиплIым къриубыдэу зэрыщыхэкIуэдар. Абыхэм я фэеплъыр къэзакъ унагъуэхэм нобэр къыздэсым яхъумэ. 115-нэ шууей дивизэм хэта лIыхъужьхэм ящыщу нобэ псэужыр зы закъуэщ.
Хэку зауэшхуэм и зэманым къызэрагъэпэща 115-нэ шуудзэм теухуа фильмыр зэхуэсахэм гъэщIэгъуэн ящыхъуащ икIи абы теухуа упщIэхэр ятащ. Музейм тыгъэ хуащIащ фильмыр зытет дискыр.
КъБР-м и Лъэпкъ музейм и «Гъуазджэхэм я жэщ» Iуэхум и программэри гъэщIэгъуэнт. Абы хыхьэу ягъэлъэгъуащ музейм и фондым щахъумэ, реставратор Кузьмин Евгений зэхуихьэсыжа сурэт, радио Iэмэпсымэжь-хэр.
Апхуэдэу къызэрагъэпэщащ «Актёры советского кино», «Деятели кино и театра КБР» сурэт гъэлъэгъуэныгъэхэр. КърихьэлIахэр ирагъэплъащ дэфтэрхэр зи лъабжьэ «История советского кино», «История кинематографии» фильмхэм.
«Гъуазджэхэм я жэщ» урысейпсо Iуэхур илъэс еплIанэ хъуауэ ди республикэм щIэщыгъуэу, гукъинэжу щокIуэкI.
ТЕКIУЖЬ Заретэ.
