Адыгэ цIыхубэ уэрэдыжьхэм я пшыхь
Налшык и Къэрал киноконцерт гъэлъэгъуапIэм щэкIуэгъуэм и 8-м щекIуэкIащ цIыхубэ уэрэдхэм я фестиваль-зэпеуэ, адыгэ уэрэдыжьхэм хуэIэкIуэлъакIуэу щыта, IуэрыIуатэдж, КъБР-м и цIыхубэ артист, Адыгэ Республикэм щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ КъардэнгъущI Зырамыку и фэеплъу. Зэхыхьэр къызэригъэпэщащ КъБР-м ЩэнхабзэмкIэ и министерствэм УФ-м ЩэнхабзэмкIэ и министерствэр и дэIэпыкъуэгъуу.
Налшык и Къэрал киноконцерт гъэлъэгъуапIэм и япэ къатым дапхъэ щагъэуват КъардэнгъущI Зырамыку къыдигъэкIа тхылъхэр, нарт хъыбархэр, псалъэжьхэр, жыIэгъуэхэр, уэрэдыжьхэр, пшыналъэхэр зэрытхэр, иужьрейхэр щызэхуэхьэса дискхэр, Зырамыку и унагъуэм, и лэжьэгъухэм, ныбжьэгъухэм щIыгъуу траха сурэтхэр щызэхуэхьэсауэ.
Пшыхьыр ирагъэкIуэкIащ ЩоджэнцIыкIу Алий и цIэр зезыхьэ Къэбэрдей къэрал драмэ театрым и артисткэ КIэхумахуэ ФатIимэрэ КъБР-м и цIыхубэ артист Къуныжь Алимрэ. Абыхэм зэхуэсахэм ягу къагъэкIыжащ адыгэ лъэпкъым и джэгуакIуэ нэс, IуэрыIуатэр зэхуэхьэсыжыным хэлъхьэныгъэфI хуэзыщIа Къардэн-гъущI Зырамыку цIыху те-лъыджэу, адэжь щIыналъэр фIыуэ илъагъуу, абы ис гуащIэрыпсэухэм пщIэшхуэ яхуищIу зэрыщытар.
КъардэнгъущI Зырамыку и лъагъуэм ирикIуэ, КъБР-м щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Щомахуэ Хьэсэнбий зэIущIэр къызэIуихащ куэдым ягу дыхьа «Чэлам и гъыбзэ» уэрэдымкIэ.
Мы пшыхьым хэтащ районхэм щекIуэкIа зэпеуэхэм щытекIуахэмрэ кърагъэблэгъахэмрэ. Абыхэм ягъэзэщIащ КъардэнгъущI Зырамыку хуэдэ щIэныгъэлIхэм я фIыгъэкIэ ди деж къэса адыгэ цIыхубэ уэрэдыжьхэр. Лъэпкъым дежкIэ мыхьэнэшхуэ зиIэ, адыгэм къикIуа гъуэгуанэр къызыхэщ а уэрэдыжьхэм уедэIуэну куэд и уасэт. Уэрэдхэмрэ пшыналъэхэмрэ щыхьэт техъуэрт фIыр ем зэрытекIуэм, лъэпкъым бэлыхь куэд зэришэчам, зи цIэр жыжьэ Iуа лIыхъужь щхьэмыгъазэхэр адыгэм зэрикуэдам. Къэбгъэлъагъуэмэ, апхуэдэхэт куэдым фIыуэ ялъэгъуа «Нэсрэн ЖьакIэ», «Бэдынокъуэ», «Нартыжь уэрэд», «Уэзы Мурат», «Лашын и уэрэд», «Нэхущ удж», «Си къуэш, си пщафIэ», «Iуащхьэмахуэ», «Гуащэгъагъ», «Iэдииху», «Iэлъын цIыкIу», «Истамбыл», нэгъуэщI уэрэдхэри. Зи ныбжьыр илъэс 70-м щхьэдэха нэхъыжьхэу Лэскэн район ис Локъуэ Хьэмидбий, Шагъыр Мулид, Бажэ Угъурлы сымэ, тхакIуэ, джэгуакIуэ Iэзэ ХьэхъупащIэ Амырхъан и къуэрылъху, шыкIэпшынауэ Iэзэ ХьэхъупащIэ Амырхъан, БатIитIэ Мухьэмэд, Шэру Ислъам, Гуазэ Тимур, ГъуазджэхэмкIэ Кавказ Ищхъэрэ институтым и хорыр пшыхьым и хьэщIащ.
КъБР-м щэнхабзэмкIэ и министр Фырэ Руслан фестивалым хэтахэм фIыщIэ яхуищIащ адыгэ лъэпкъ уэрэдыжьхэр зэрахъумэм, щIэблэми ахэр зэрырагъащIэм папщIэ икIи я министерствэм къыбгъэдэкI щIыхь тхылъыр, КъардэнгъущI Зырамыку зэхуихьэсыжа адыгэ уэрэдыжьхэмрэ пшыналъэхэмрэ зэрыт тхылъхэмрэ ахэр зытет дискхэмрэ тыгъэ яхуищIащ.
Къуныжь Алим фестивалым хэтахэмрэ абы кърихьэлIахэмрэ къыхуриджащ лъэпкъым и псэр, и блэкIар зыхэлъ уэрэдыжьхэр яхъумэну.
Республикэм и щэнхабзэм зезыгъэужь мыпхуэдэ зэхыхьэм цIыхухэр зэрыхуэныкъуэм и нэщэнэщ пшыхьым куэд къызэрекIуэлIар. Нэхъыжьхэри нэхъыщIэхэри зыхэта щэнхабзэ фестивалым куэдым «я псыхуэлIэр» иригъэкIащ. Абыхэм Iэгуауэшхуэ хуаIэтащ фестивалым хэта псоми зэдагъэзэщIа «Сэнджэлей» уэрэдым. Пшыхьым иджыри зэ наIуэ ищIащ анэдэлъхубзэкIэ сабийр зыщIагъэдэIу гущэкъу уэрэдхэр, нарт хъыбархэмрэ пшыналъэхэмрэ щIэблэм гъэсэныгъэ дахэ етынымкIэ, ахэр тхыдэм щIэпIыкIынымкIэ зэрыщхьэпэр.
ТЕКIУЖЬ Заретэ.
