«Къуажэм щылажьэ егъэджакIуэ» программэ щаубзыхуащ Башкирием
Урысей Федерацэм 2012 гъэм щаублащ «Земский доктор» программэр. А лэжьыгъэр ужьыхми, аргуэру къагъэщIэрэщIэжми, илъэсих лъандэрэ йокIуэкIри, къуажэхэм дохутыру щылэжьэну кIуахэм я бжыгъэр мин 15 хъуащ. ЗэрыфщIэщи, дэтхэнэ дохутыр ныбжьыщIэми сом мелуан ирату къыщIадзат, ауэ здэкIуэ щIыпIэм елъытауэ, иджы ар сом мелуани 3-м щIигъуащ. Дохутырым и ныбжьын хуейри илъэс 45-м нэс ягъэкIуэтащ, а IэщIагъэлIхэр зыхуримыкъу къуажэхэм кIуэну жэрдэм зыщIынум и ныбжьыр зэран къыхуэмыхъун папщIэ.
ПхужыIэнукъым мы программэр тыншу кIуэтауэ, ауэ къуажэ пхыдза гуэрхэм цIыхухэр зэжэлIэфын дохутыр дэс хъуамэ, ари куэд и уасэщ.
Дохутырхэм хуэдабзэу, къуажэхэр щощIэ егъэджакIуэхэми. Къапщтэмэ, Башкорстан Республикэм и унафэщIхэм абы хэкIыпIэу къыхуагъуэтар «Къуажэм щылажьэ егъэджакIуэ» программэ ягъэбелджылыуэ ар ягъэзэщIэжынырщ.
СыткIэ къыдахьэхыфыну егъэджакIуэ ныбжьыщIэхэр? Щыпсэун унэкIэ, банкым куэд щхьэщамытыкIыу къаритыну щIыхуэмкIэ. Республикэр зыщыщIэр егъэджакIуэ 220-рэ хуэдизщ. Ахэр щагъэхьэзыр университети колледжи яIэщ, ауэ нэхъыбэр ирилажьэркъым зыхуеджа IэщIагъэм, абы и щхьэусыгъуэри улахуэр зэрымащIэрщ. ЗэрыжаIэмкIэ, студентхэм ящыщ куэдым я мурадщ мы хэкIыпIэр къагъэсэбэпу нэхъ псынщIэIуэу лъэ быдэкIэ гъащIэм хэувэну. Псом хуэмыдэу абы щогуфIыкI къуажэхэм къикIауэ еджэхэр. «Дгъэзэжмэ, дызыщыпсэун унэ, дызыхуеинур къызэрытщэхун ахъшэ къыдатынумэ, нэхъыфI къэтлъыхъуэнукъым», — жызыIэр мащIэкъым.
ЦIыху бжыгъэ гуэрым нэхъ мыхъуми я щыIэкIэ-псэукIэр езыгъэфIакIуэ сыт хуэдэ Iуэхуми ущогуфIыкI, ауэ УФ-р зэрыиным, абы и щIыналъэхэр мылъкурэ хэкIыпIэу яIэмкIэ зэрызэхуэмыдэм тепщIыхьмэ, нэгъуэщIу пIэрэт щIэн хуейр, жыбоIэ. Псалъэм папщIэ, илъэс зыбжанэ хъуащ УФ-м и Къэрал Думэм жэрдэм къызэрыщыхалъхьэрэ егъэджакIуэхэм «къэрал IэнатIэ зыIыгъ» статусыр етын зэрыхуейм теухуауэ. Ди жагъуэ зэрыхъунщи, а жэрдэмыр Хабзэм хуэкIуакъым. Ауэ, депутатхэм а Iуэхур къыщаIэтакIэ, дыщыгугъынщ иджыри абы къытрагъэзэжыну.
Къэрал IэнатIэм пэрыту ябж, зи улахуэри зи пенсэри нэхъ ин къулыкъущIэхэм ящIэмрэ егъэджакIуэхэм, дохутырхэм я лэжьыгъэмрэ тэрэзэм теплъхьэмэ, си фIэщ хъуркъым иужьрейхэм «ирамышэхыну».
Аращи, къэрал къулыкъущIэу къалъытэ хъуну егъэджакIуэхэр, дохутырхэр я щIэныгъэмрэ зэфIэкIымрэ елъытауэ къыхахмэ, а IэщIагъэхэм я пщIэм зэрыхэхъуэнур гурыIуэгъуэщ. Апхуэдэ къабзэуи нэрылъагъущ егъэджакIуэфIымрэ дохутырыфIымрэ я нэIэ зытет жылагъуэр зэрефIэкIуэнур. «Къэралым и щхьэр» зыгъэуз Iуэхухэм ящыщ куэд къыхузэнэкIынуи къыщIэкIынт, цIыхухэм я щIэныгъэмрэ узыншагъэмрэ нэхъыбэ тригъэкIуадэтэмэ.
