Анэдэлъхубзэр зэрахъумэн Iэмал
ЗымащIэкIэ нэхъ мыхъуми и лъэпкъым гууз-лыуз хузиIэ, анэдэлъхубзэм и нобэмрэ пщэдеймрэ къызыфIэIуэху дэтхэнэми къыгуроIуэ компьютер программэхэмрэ жып телефонхэм я гуэдзэнхэмрэ бзэм теухуауэ къэдмыгъэсэбэпмэ, щIалэгъуалэр абы нэхъри зэрыщыунур.
Зэманым зыдрагъэкIун зэрыхуейм, щIэблэми анэдэлъхубзэр зрагъэщIэныр ящыгъэпсынщIэным тращIыхьу, Шэшэн Республикэм ЩIэныгъэмкIэ и академием семиотикэмкIэ и къудамэм щылажьэхэм, я унафэщI Умархаджиев Салаудин я пашэу, Iуэху яублащ, ди къэралым урысыбзэкIэ, инджылызыбзэкIэ щагъэхьэзыр компьютер программэхэр, жып телефоным и гуэдзэнхэр, видеоджэгукIэхэр шэшэныбзэкIэ зэрадзэкIыну я мураду.
— УрысыбзэкIэ тхыгъэ щытебдзэкIэ, компьютерым щIетхъэ, щыуагъэ хэпщIыхьмэ. Шэшэныбзэм апхуэдэ Iэмал къыхузэдгъэпэщыну яужь дыщихьэм, нэгъуэщI лъэпкъхэм я щапхъэ дылъыхъуэу щIэддзащ, гъуазэ зыхуэтщIыну. КъызэрыщIэкIамкIэ, Тэтэр Республикэм и закъуэщ а лэжьыгъэр щекIуэкIар, — жеIэ Салаудин.
Шэшэным бзэмкIэ и щIэныгъэлIхэр Къэзан кIуэуэ Iуэхум зыщагъэгъуэза нэужь, лэжьыгъэр яублащ, абы къыхашащ студентхэри. ЗэрыжаIэмкIэ, я Iуэхур нэхъри гугъу къащищIащ шэшэныб-зэм и псалъалъэ куэд щIауэ къызэрыдамыгъэкIам, бзитIым (е урысыбзэм, е инджылызыбзэм) я псалъалъэ зэрамыIэм. Ауэ, дауэ ямыщIами, зыхуагъэувыжа къалэным пэлъэщащ. Езы лэжьы-гъэм нэхърэ нэхъ гугъуу къыщIэкIащ Microsoft компанием и программэм шэшэныбзэр хигъэхьэныр. ЖыпIэнумэ, компанием ар «фIэгъэщIэгъуэнакъым». Къапщтэмэ, тэтэрхэми я Iуэхур я Правительствэращ пхызыгъэкIар, компанием зэгурыIуэныгъэ ирищIылIэри. Шэшэн Республикэми ардыдэр къыпэщылъщ.
Мы лэжьыгъэм къыдэкIуэу нэгъуэщI зы Iуэхуи зэфIагъэкIащ шэшэн щIэныгъэлIхэм — елэжьыжауэ, щIэуэ куэд халъхьауэ къыдагъэкIащ орфографиемкIэ псалъалъэ ин. Иджы абы ихуахэм щыщ дыщIагъужынущ компьютер программэм хуагъэхьэзыра псалъэхэм.
Ди гъунэгъухэм зи гъунэ иралъа лэжьыгъэм хуэдэ дэри къытпэщылъщ. ЗыгуэркIэ ар къытщигъэпсынщIэнущ адыгэбзэ псалъалъэ бей, адыгэ-урыс, урыс-адыгэ псалъалъэхэр дызэриIэм. Нэхъ гугъур иджырей технологиехэмрэ анэдэлъхубзэмрэ зэIэпэгъу зыщIыфын IэщIагъэлIхэр къэбгъуэтынырщ. Ауэ абыи зыгуэр пхуещIэнущ, ахъшэ уиIэмэ. Мылъкур зэгъэуIунри компанием гурыIуэнри республикэм и унафэщIхэм я псалъэ хэмылъу зэрызэфIэмыкIынур тэтэрхэмрэ шэшэнхэмрэ къыдгурагъэIуащ.
И чэзум умыщIа Iуэхум къыщыпхуемыгъэзэж щыIэщ. Сигу къинащ Кавказым иса лъэпкъхэм куэдымкIэ щапхъэ яхуэхъуа адыгэхэр тхыбзэ зрагъэгъуэтыным щIемыгугъуам теухуауэ гукъанэ мащIэ хэлъу Бещтокъуэ Хьэбас жиIауэ щытар — Кавказыбгхэм щхьэдэхыу ермэлыхэмрэ куржыхэмрэ зэрытхэм зэремыплъар, а Iуэхум и мыхьэнэр къазэрыгурымыIуар. Хьэбас жиIауэ щытар сигу къыщIэкIыжар иджыри зы къэгъэшыпIэ дынэсащи аращ.
Анэдэлъхубзэмрэ иджырей технологиехэмрэ зэпытщIэным и мыхьэнэр зыхэлъэгъуапхъэр абы ди тхыбзэр зэрихъумэнумрэ ар щIэблэм зрагъэщIэныр нэхъ тынш зэращищIынумрэщ. Къежьэм зыдебгъэкIуурэщ, къэбгъэIурыщIэурэщ ипэкIэ узэрыкIуэтэфынур.
