Мы махуэхэм
ФокIадэм и 11,
гъубж
Фадэ емыфэным и Урысейпсо махуэщ
Урысей Федерацэм IэщэкIэ ЗэщIэузэда и Къарухэм гъэсэныгъэ лэжьыгъэмкIэ я IэщIагъэлIхэм я махуэщ
ХьиджрэмкIэ илъэсыщIэр къыщихьэ махуэщ
Аргентинэм щагъэлъапIэ егъэджакIуэм и махуэр
1812 гъэм Аляскэм япэу итIысхьащ урыс лъэпкъым щыщ гупхэр — Форт Росс зыфIаща щIыналъэр къэунэхуащ.
1943 гъэм Къуэныкъуей Назир боевой къалэн иIэу япэ дыдэу уэгум ихьащ икIи япэ нэмыцэ кхъухьлъатэр къриудыхащ, абы папщIи генерал Савицкэм япэ орденыр къритащ.
1961 гъэм къызэрагъэпэщащ Дыкъэзыухъуреихь щIыуэпсыр хъумэным и Дунейпсо фондыр.
1973 гъэм Чилим Iэщэ къагъэсэбэпу щрагъэкIуэкIа зэхъуэкIыныгъэхэм яужькIэ властыр IэщIыхьащ дзэ хунтэм, генерал Пиночет Аугустэ зи пашэм.
2000 гъэм Кавказым и къуршхэм ящыщ зым «Курск» фIащащ, Баренцевэ тенджызым 2000 гъэм шыщхьэуIум и 12-м щыщIилъэфа псыщIагъыры-кIуэ кхъухьым исахэм я фэ-еплъу.
2001 гъэм дунейм щынэхъ ин дыдэ теракт щалэжьащ США-м и Нью-Йорк къалэм. Дэтхэнэри къати 110-рэ хъууэ зэбгъурыту абы дэт унэшхуитIым, дунейпсо сату центрым игъэлажьэм, щIэпхъаджащIэхэм зэрагъакIуэ кхъухьлъатитI еуащ. А гузэвэгъуэм цIыху минищым щIигъу хэкIуэдат.
Америкэм щыщ тхакIуэ цIэрыIуэ, дунейпсо литературэм и классик О’ Генри къызэралъхурэ илъэси 156-рэ ирокъу.
Совет къэрал лэжьакIуэ, ВЧК-м и къызэгъэпэщакIуэ Дзержинский Феликс къызэралъхурэ илъэси 141-рэ ирокъу.
Совет кинорежиссёр, тха-кIуэ, драматург, УФ-м и цIыхубэ артист Довженкэ Александр къызэралъхурэ илъэси 124-рэ ирокъу.
Балетмейстер, КъБР-м и цIыхубэ артист, УФ-м щIыхь зиIэ и артист Дашу Хьэшыр къызэралъхурэ илъэс 89-рэ ирокъу.
Кхъухьлъатэзехуэ-космонавт, авиацэм и генерал-полковник, Совет Союзым и ЛIыхъужь Титов Герман къызэралъхурэ илъэс 83-рэ ирокъу.
СССР-ми КъБР-ми я цIыхубэ артист Кобзон Иосиф къызэралъхурэ илъэс 81-рэ ирокъу.
КъБКъУ-м и ректор, техникэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор, РАЕН-м и академик Алътуд Юрий и ныбжьыр илъэс 64-рэ ирокъу.
Сирием щыщ къэрал къулыкъущIэ, 2000 гъэ лъандэрэ абы и президент Хафез ал-Асад Башар и ныбжьыр илъэс 53-рэ ирокъу.
Генерал-майор, Кавказ Ищхъэрэ федеральнэ округым и Следственнэ комитетым и лэжьакIуэ Хьэжмусэ Руслан и ныбжьыр илъэс 48-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ, уэшх къыщешхынущ. Хуабэр махуэм градус 17 — 18, жэщым градус 14 — 15 щыхъунущ.
ФокIадэм и 12,
бэрэжьей
Япэ медицинэ дэIэпыкъуныгъэ хуэныкъуэм зыщIэгъэкъуэным и дунейпсо махуэщ
1492 гъэм Колумб Христофор Америкэр зэрыщыIэр къихутащ.
1698 гъэм Урысей пащтыхьыгъуэм Таганрог къалэм и лъабжьэр щагъэтIылъащ.
1934 гъэм Латвием, Литвам, Эстонием политикэ зэгухьэныгъэ къызэрагъэпэщащ. Женевэ Iэ зыщытрадза а зэгу-рыIуэныгъэр тхыдэм хыхьащ Балтикэм и Антантэ цIэр иIэу.
1953 гъэм Хрущёв Никитэ КПСС-м и ЦК-м и япэ секретару хахащ.
1953 гъэм Кеннеди Джонрэ Бувье Жаклин Лирэ я нэчыхьыр ятхащ. 1954 гъэм Краснодон щагъэуващ нэмыцэ фашистхэм я бийуэ а къалэм Хэку зауэшхуэм и лъэхъэнэм къыщызэрагъэпэща «ЩIэблэщIэ гвардие» зэгухьэныгъэм хэтахэм.
1959 гъэм «Восток-Л» совет ракетэр япэу Мазэм лъэтащ икIи СССР-м и ныпымрэ гербымрэ ихьащ.
Франджы физик, Нобель и саугъэтыр зыхуагъэфэща Жолио-Кюри Ирен къызэралъхурэ илъэси 121-рэ ирокъу.
КъШР-м и цIыхубэ тхакIуэ Брат Хьэбас къызэралъхурэ илъэс 88-рэ ирокъу.
Театрымрэ киномрэ я актрисэ, режиссёр, СССР-м и цIыхубэ артисткэ Доронинэ Татьянэ къызэралъхурэ илъэс 85-рэ ирокъу.
Дирижёр, скрипкэм Iэзэ дыдэу зэреуэмкIэ дуней псом цIэрыIуэ щыхъуа, СССР-м и цIыхубэ артист Спиваков Владимир и ныбжьыр илъэс 74-рэ ирокъу.
Совет фигуристкэ, щэнейрэ Олимп чемпионкэ хъуа, дунейм пщIэнейрэ пашэныгъэр щызыубыда, УФ-м и Къэрал Думэм и 5 — 6-нэ зэхуэсыгъуэхэм я депутату щыта Роднина Иринэ и ныбжьыр илъэс 69-рэ ирокъу.
КъБР-м и цIыхубэ артист ШэджыхьэщIэ Аслъэнбий и ныбжьыр илъэс 68-рэ ирокъу.
Урысей политик, УФ-м и ХэхакIуэ комиссэ нэхъыщхьэм и унафэщI Памфиловэ Эллэ и ныбжьыр илъэс 65-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 20 — 22-рэ, жэщым градус 16 — 19 щыхъунущ.
Зыгъэхьэзырар
ЖЬЭКIЭМЫХЪУ
Маринэщ.
