115-нэ шуудзэм хэтахэр ящыгъупщэркъым
Къэбэрдей-Балъкъэрым икIа гу пыш хуэ мы махуэхэм щыIащ Ростов областым и Мартыновкэ Ин къутырым. Абы щекIуэкIащ 115-нэ шуудзэр 1942 гъэм и бадзэуэгъуэ — шыщхьэуIу мазэхэм фашист зэрыпхъуакIуэхэм а щIыпIэм зэрыщыпэщIэтрэ илъэс 75-рэ зэрырикъум теухуа фэеплъ Iуэху гъуэхэр.
Ди республикэм икIахэм яхэтащ щэнхабзэмкIэ министр Къумахуэ Мухьэдин, IэщэкIэ ЗэщIэузэда Къарухэмрэ хабзэхъумэ органхэмрэ я ветеранхэм я тхьэмадэ Шыхъуэбахъуэ Мухьэмэд, Тэрч район администрацэм и Iэтащхьэм и къуэ дзэхэу Семэн Пщыкъанрэ Хьэпажэ Тимуррэ, ДОСААФ-м Кавказ Ищхъэрэ федеральнэ округым щиIэ къудамэм и къэпщытакIуэ комиссэм и унафэщI Уэрсей Владимир, КъБР-м и Дохутыр палатэм и унафэщI Iумэт Мурат, «Призвание» медицинэ колледжым и къызэгъэпэща кIуэ Щоджэн Эдуард сымэ, нэгъуэщIхэри.
Мартыновскэ районым и унафэщIхэмрэ зауэм хэкIуэдахэм я хьэдэхэр къэзылъыхъуэжхэмрэ илъэс куэд хъуауэ зэпыщIэ ныгъэ быдэ яхузиIэ Гулэжын Беслъэн къы зэрыджиIамкIэ, мы гъэми автомо биль зекIуэ къызэрагъэпэщри, 115-нэ шуу дзэр щызэуа щIыпIэхэм щыIащ.
— Къэбэрдей-Балъкъэрым щыпсэухэр зыхэта шуудзэр 1942 гъэм бадзэуэгъуэм и кIэухым — шыщхьэуIум и пэщIэдзэм Ростов областым и губгъуэхэм бжыгъэрэ IэщэкIэ къефIэкI нэмыцэ-фашистхэм лIыхъужьыгъэ яхэлъу щапэщIэтащ, — къыхигъэщащ Гулэжыным. — А лъэхъэнэм къриубыдэу ди шу миниплIым нэблагъэ хэкIуэдащ, арщхьэкIэ бийр адэкIэ ягъэ кIуакъым. Мартыновскэ районым щып сэу хэм зэи ящыгъупщэркъым ди республикэм икIа зауэлIхэм зэрыпхъуакIуэхэм зэрыщахъумар икIи илъэс къэс драгъэблагъэ абыхэм я фэеплъыр ядэдгъэлъэпIэну.
Автомобиль зекIуэм хэтахэр, Марты новс кэ районым щыпсэухэм я гъусэу, щыIащ я щIыпIэр зыхъума 115-нэ шуудзэм я щIыхькIэ ягъэува Мемориал комплексымрэ щIыпIэ музеймрэ. Зыща плъы хьащ Къэбэрдей-Балъкъэрымрэ Ростов областымрэ я зэныбжьэгъугъэм и аллеем. Абы иужькIэ кIуащ зэхэуэ гуащIэхэр щекIуэкIа Лысый Iуащхьэм. ЩIыпIэ къэлъыхъуакIуэхэм я унафэщI Мартынов Александр зыубгъуауэ тепсэлъыхьащ илъэс 75-рэ ипэкIэ къэхъуа Iуэхугъуэхэм -рэ ди лъахэгъухэм я лIыхъужьыгъэмрэ.
АдэкIэ колоннэм иунэтIащ Батлаевкэ къутырым. Абы щыIэ хадэхэм ящыщ зым щыщIалъхьащ зауэлI хахуэхэу Гуанэмрэ Шымэзокъуэмрэ. ИтIанэ Московскэ къу ты рым дэт школым, 115-нэ шуудзэм и цIэр зезыхьэм, яунэтIащ. Абы щекIуэкIа пэкIум къыщыпсэлъащ Мартыновскэ районым и щIыпIэ администрацэм и Iэтащхьэ Тесленкэ Анатолий, школым и къэлъы хъуакIуэ гупым и унафэщI Федющинэ Татьянэ, ди республикэм икIахэм я пашэхэу Къумахуэ Мухьэдинрэ Шыхъуэбахъуэ Мухьэмэдрэ. Къызэхуэсахэр зы дакъикъэкIэ щыму яхуэщыгъуащ Хэкум пап щIэ зи псэр зыта ди зауэлIхэм.
Новониколаевкэ къутырым ди лъахэгъу нэхъыбэ дыдэ щыщIалъхьащ. Абыхэм я кхъащхьэм Къэбэрдей-Балъкъэрым ираша щIы IэмыщIэхэр тракIутащ.
115-нэ шуудзэр щызэуа нэгъуэщI щIыпIэхэми щыIащ автомобиль зекIуэм хэтахэр.
Хьэтау Ислъам.
