Ди лъынтхуэм ирижэр зылъщ — Хэкум худиIэ лъагъуныгъэрщ
«Абазэххэ, беслъэней, бжьэдыгъу, мамхэгъ, жаней, къэбэрдей, кIэмыргуей, мэхъуэш, натыхъуей, убых, хьэтыкъуей, шапсыгъ! Адыгэ лъэпкъым и лIакъуэ пщыкIутI! Iэпкълъэпкъыу цIыхум фхуэдизщи иIэр, зыгуэр фыхэщIу ди гур ивмыуд». Мыпхуэдэ псалъэхэмкIэ Адыгэхэм я махуэр Налшык къалэм дэт Прогимназие №34-м къыщызэIуахащ. Махуэшхуэм и гупсысэ нэхъыщхьэр арагъэнщ жыуегъэIэ.
ЕджапIэм и пщIантIэм щрагъэувэкIат адыгэхэр ижь-ижьыж лъандэрэ зыхуэIэкIуэлъакIуэу къэгъуэгурыкIуа IэщIагъэхэм я гъэлъэгъуэныгъэр: пхъэм къыхэбзыкIа хьэпшыпхэри, хэдыкIри, нэгъуэщI куэди. А псом лъагэу фIэдзауэ къащхьэщытт адыгэр зэрыгушхуэ и бэракъыр.
ГуфIэгъуэ махуэр къызэIуахащ «Шагъдий» къэфакIуэ гупым хэтхэм.
Къызэхуэсахэм фIэхъус псалъэкIэ защыхуигъазэм, Налшык къалэм и щIыпIэ администрацэм ЕгъэджэныгъэмкIэ и департаментым и IэщIагъэлI нэхъыщхьэ ЛIыIэщын Людмилэ къыхигъэщащ иужьрей илъэситIым цIыхухэм зэхыхьэну Iэмал зэрамыIам къыхэкIыу, прогимназием къызэригъэпэща Iуэхум гуфIэгъуэр тIууащIэ зэрищIар.
— Департаментым къыбгъэдэкIыу щIэблэми нэхъыжьхэми дынывохъуэхъу нобэрей махуэшхуэмкIэ! Узыншагъэ быдэ, ехъулIэныгъэ куэд фиIэну ди гуапэщ. Ди гъащIэр мамыру, гуапагъэ тхуэщIэу, унагъуэхэр бэIутIэIуншэу псэуну Тхьэм жиIэ! Мы Iуэхугъуэр къызэзыгъэпэщахэм фIыщIэ яхузощI. Шэч хэмылъу, гу лъыботэ махуэшхуэм гукIи псэкIи зэрызыхуагъэхьэзырар, лэжьыгъэшхуэ зэрырагъэкIуэкIар. Къэбэрдей-Балъкъэрым ис лъэпкъхэр псори дызэгурыIуэ-дызэдэIуэжу дяпэкIи дыпсэуну Тхьэм ищI! Адыгэ лъэпкъым мыпхуэдэ махуэшхуэ куэдрэ игъэлъэ- пIэну къыхузэпищэ, — жи- Iащ ЛIыIэщыным.
Абы дыщIигъуащ Адыгэхэм я махуэм и щIыхькIэ къызэрагъэпэщ Iуэхугъуэхэм нэхъыфIыр къыхэхыным теухуауэ департаментым зэхьэзэхуэ къызэрыхилъхьар икIи прогимназиер абы къыхэжаныкIыну Iэмал зэриIэр.
Философие щIэныгъэхэм я доктор, профессор, УФ-м и транспортым щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Хъурей Феликс жиIащ зэманыр кIуэхукIэ Адыгэхэм я махуэм и мыхьэнэри нэхъ ин зэрыхъунур.
— Мы Iуэхугъуэр къыщызэрагъэпэща еджапIэр илъэс пщIы бжыгъэ хъуауэ нэхъыфIхэм хабжэу, лъэныкъуэ куэдкIэ ехъулIэныгъэхэр иIэу къызэрыгъуэгурыкIуэм псори дыщыгъуазэщ. Псом хуэмыдэу нэхъыщхьэр сабий гъэсэкIэм мыбдеж гулъытэ ин зэрыщыхуащIырщ. Дыщогугъ а хабзэфIым тету дяпэ-кIи лэжьэну, — жиIащ Хъурейм. Нэхъыжьым и IэдакъэщIэкI тхылъ зыбжанэ IуэхущIапIэм тыгъэ хуищIащ.
КъБР-м и Iэтащхьэмрэ Правительствэмрэ я лIыкIуэу КъБР-м и Парламентымрэ суд IуэхущIапIэхэмрэ щыIэ ДыщэкI Мадинэ къыхигъэщащ Адыгэхэм я махуэр тхыдэм къыгуэхыпIэ имыIэу зэрыхыхьар икIи, шэрджэсхэм я мызакъуэу, а махуэшхуэр адыгэхэр щыхэхэс къэрал псоми щагъэлъапIэу щыхъун зэман къэунэхуну зэрыщыгугъыр. «Апхуэдэ гугъэфIхэр уегъэщI УФ-м и Президент Путин Владимир Дунейпсо Адыгэ Хасэм и илъэс 30-м ирихьэлIэу хъуэхъукIэ зыкъызэрыхуигъэзам», — жиIащ къэпсэлъам.
КъБР-м щIыхь зиIэ и дохутыр Мэремкъул Иринэ псалъэ щратым адыгэ лъэпкъыр ефIэкIуэну, бэгъуэну, зэкъуэтыну зэригуапэр жиIащ.
IуэхущIапIэм и унафэщI Дол Анжелэ къыхигъэщащ: «Нобэ дызыхэт дыгъэп- сым зыкъызэрыддищIым гу лъыфтагъэнщ. Адыгэхэм я махуэшхуэм и щIыхькIэ мыпхуэдэ зэхуэс къызэдгъэпэщыну мурад щытщIам, си гум жиIа хуэдэт нобэ махуэфI зэрытхуэхъунур. Дигури апхуэдэу хуабэу, гуапагъэ тхуэщIэу куэдрэ адыгэ лъэпкъыр игъэпсэу. Ди щIэблэр лъэ быдэкIэ дунейм тедгъэувэфу, нэхъыжьхэр тхуэпсэууэ къытхузэпищэну сынывохъуэхъу. Ди щIыналъэм нэгъуэщI лъэпкъым къыхэкIа куэд дыщызэдопсэури, дызэгуры-Iуэу, мамыру дызэдэгъуэгурыкIуэнуи сыхуейт. ХьэщIэхэм фIыщIэ яхузощI ди Iуэхур къыддаIыгъыну къызэрытхуеблэгъам щхьэкIэ. Пэжыр жысIэнщи, сыт хуэдэ мурад умыщIми, ар лэжьакIуэхэм къыбдамыIыгъмэ, къохъулIэнур мащIэщ. Абы къыхэкIыу си лэжьэгъухэми ди сабий дыгъэхэми сахуэарэзыщ».
Адыгэр иджыпсту дэнэ щымыпсэуми, и бзэр мэIу, и хабзэр ехъумэ. Махуэшхуэм зыкъыщызыгъэлъэгъуа дэтхэнэ ныбжьыщIэми игъэлъэгъуащ лъэпкъыр зэрыкъулей псори: пшынэр ягъэбзэрэбзащ, псынщIэрыпсалъэхэм зэрыхуэIэзэм къызэхуэсахэр щагъэгъуэзащ, адыгэ уэрэдхэр жаIащ, лъэтеувэ хабзэм иращIэкIа теплъэгъуэм хэтащ, нэхъыщхьэжращи, кхъуейплъыжькIэрыщIэм я жанагърэ къарурэ щагъэунэхуащ. Лъэпкъым и пщIэр зыIэтыр зэрихьэ хабзэращ. Афэрым, адыгэ лъэпкъ!
БАГЪЭТЫР Луизэ.
Сурэтхэр Къарей Элинэ трихащ.
