Пшынауэ джэгу
Джэгум и псэр хабзэжьщ.
Джэгум и псэр къафэжьщ.
Къэбэрдей-Балъкъэр, Адыгэ, Ингуш, Осетие Ищхъэрэ — Алание республикэхэм щIыхь зиIэ я артист, пшынауэ, уэрэдус, макъамэтх Iэзэ Лосэн Тимур КъБР-м и Музыкэ театрым иджыблагъэ щызэхуишэсащ цIыхубэм я гур хэзыгъахъуэ, дэрэжэгъуэ езыт и пшыналъэхэмрэ макъамэхэмрэ фIыуэ зылъагъухэр.
Нэгъаби хуэдэу, джэгум цIыхушхуэ къекIуэлIащ, лъэпкъ пшыналъэм, пшынэбзэм, пшынэпсэм зэрыхуэзэшар IупщIу.
— Ди гум илъ IэфIагъыр фи деж нэтхьэсыну, ди гукъыдэжымрэ дэрэжэгъуэмрэ зэдэдгуэшыну, дыздэгуфIэну аращ мы пшыхьыр къыщIызэдгъэпэщар. Хъуапсэ и псэ кIуэдыркъым, — жиIащ Лосэн Тимур, кърихьэлIахэм фIэхъус щарихым.
Утыкур япэу ягъэбжьыфIащ «Бзэрабзэ» гупым хэт, илъэс тIощI зи ныбжь щIалэгъуалэм. ЩIалэхэмрэ хъыджэбзхэмрэ лъапэлъэф къафэр зэрагъэзащIэм дыщыкIэлъыплъым, ди фIэщ хъуащ къэфэнкIэ абыхэм къатекIуэн зэрыщымыIэр.
Пшыхьыр ягъэдэхащ Лийхэ Аслъэнрэ Иринэрэ илъэс и пэкIэ къызэрагъэпэща «Ридадэ» гупым. Нэгъабэ Тимур зэхиша джэгум япэу щытлъэгъуа цIыкIухэм хэпщIыкIыу зэрызаужьар, я Iэзагъэм зэрыхагъэхъуар хьэкът. Зи фащэкIи зыIыгъыкIэкIи зэкIуж ныбжьыщIэхэм я къэфэкIэмрэ уэрэд жыIэкIэмрэ щIэщыгъуэ тщыхъуащ. Мы хъыджэбз цIыкIухэм зэфIэкI зэраIэр къыщагъэлъэгъуащ Москва, нэгъуэщI щIыпIэхэм щекIуэкIа зэхьэзэхуэхэм.
Къэбэрдей-Балъкъэр, Адыгэ, Осетие Ипщэ республикэхэм щIыхь зиIэ я артист, уэрэджыIакIуэ Хъыжьрокъуэ СулътIан нэгъабэ къыдигъэкIа «Уафэм — лъапцIэу» фильмым Лосэн Тимур хуитха «Лэу-лэу» гущэкъу уэрэдыр игъэзэщIащ «Бзэрабзэ» гупым хэт Iэминэ. Хъыджэбзым пшыхьым зыкъыщигъэлъэгъуащ зэфIэкI зиIэ уэрэджыIакIуэу. Шэч къытетхьэркъым Iэминэ и макъ дахэр жыжьэ зэрыщыIунум.
Лосэн Тимур итха, макъамэ зыщIилъхьэжа е къигъэщIэрэщIэжа уэрэдхэм ящыщ игъэзэщIащ ДыщэкI Артур. Тимуррэ Артуррэ мыгувэу къыдагъэкIыну я мураду зэдатх альбомым хыхьэну уэрэдхэрщ дызэдэIуар.
Апхуэдэу Лосэным и псалъэхэмрэ макъамэхэмрэ зыщIэлъ уэрэдхэр, ахэр гурэ псэкIэ зэрызыхащIэр IупщIу, жаIащ Тхьэгъэлэдж Светланэ, Лий Аслъэн, Гуазэ Тимур, Бэч Азэмэт, ПащIэ Алим, КIыщхэ Ислъамрэ Каринэрэ сымэ. Тимур и уэрэдхэу куэдым фIыуэ ялъэгъуахэри, япэу ягъэзащIэхэри пшыхьым щыIуащ. Апхуэдэхэщ «Ботэщей», «Дахэ», «ПщIыхь», «Нэ къуэлэн», нэгъуэщIхэри.
ЗэрытщIэщи, макъамэмрэ пшыналъэмрэ лъэпкъ гупсысэр, гъащIэр къызэщIаубыдэ. Пасэрей пшынэбзэ дахэр зи лъабжьэ макъамэм дыщыщIигъэдэIукIэ, Лосэным хузэфIокI ди блэкIа зэманым, тхыдэм дыхишэн. Ар фIыгъуэ мылъытэщ. ЖыпIэнуракъэ, псалъэхэр хэщыпыхьу къыхихами ярейуэ, Тимур и уэрэдхэр щIэщыгъуэ пщохъу, макъамэхэр псэм хохьэ. Абы и щхьэусыгъуэр пасэрей пшыналъэхэр лъабжьэ зэрахуищIарауэ къыщIэкIынущ. Ди фIэщ мэхъу а уэрэдхэр гъащIэ кIыхь зэрыхъунур, яIэщIэмыужагъуэу куэдрэ зэрызэIэпахынур.
Пшынауэ джэгу нэсым и нэщэнэу, утыкум пшынэ зыбжанэ щыплъагъурт. А макъамэ Iэмэпсымэм зэманым ижь къыщIихуурэ зэрызиужьар, зэрызихъуэжар IупщIт. Зэрысабийрэ пшынэм пщIэ хуэзыщI, а Iэмэпсымэм пасэу дихьэха Лосэныр кIэщIу къытеувыIащ зи гъащIэ, зи хъыбар зиIэж пшынэхэм къадекIуэкI тхыдэ гъэщIэгъуэнхэм. Абыхэм ящыщт и анэшхуэм къыщIэнауэ нобэр къыздэсым хуэсакъыу ихъумэр, Батуми щащIа, Истамбыл Адыгэ Хасэм тыгъэ къахуищIа, кIахэ лъэныкъуэмкIэ илъэс щэ ныкъуэ ипэкIэ къикIа пасэрей пшынэхэр. Зи инагъкIи зи теплъэкIи зэмыщхь а пшынэхэм я зэфIэкIыр чэзууэ ягъэунэхуащ. Абыхэм къарыкI макъамэхэр зыхуэдэм къызэхуэсахэр иригъэдэIуащ Анкара къыщалъхуа, ди лъэпкъэгъу щIалэщIэ Нэсрэн. Апхуэдэу ар еуащ и адэ-анэр щыпсэу Узун-Яйла щагъэзащIэ зы къафэ кIапэ. УедаIуэ пэтми зызыщумыгъэнщI а къафэр зэхэзыхахэм ящIэ абы и дахагъэр псалъэкIэ къызэрыпхуэмыIуэтэнур. Нэсрэн пшынэхэм къригъэкIам ящыщщ къэбэрдей къафэжьри.
КIуэ пэтми пшынэр къызэрыкIырт, пшыналъэр зэрылъэлъырт, макъамэр псэм щесырт, джэгур нэхъри зэщIэплъэрт, къызэхуэсахэм я Iэгуауэм зиIэтырт. КъэфакIуэхэмрэ уэрэджыIакIуэхэмрэ нэхъри зыкъызэкъуахырт. Пшыналъэр, макъамэр, уэрэдыр, къафэр щызэхэухуэна, ахэр екIуу щызэщIэжьыуэ пшыхь гукъинэжыр апхуэдэу гуапэу, хуабэу екIуэкIащ. Джэгум и къалэныр игъэзэщIащ. Ар къызэзыгъэпэщахэми я мурадыр къайхъулIащ. Ди фIэщ мэхъу Лосэн Тимур хуэдэ пшынауэ Iэзэхэр, уэрэдусхэр диIэху, адыгэр пшынэбзэ, макъамэ дахэ дызэрыщымыщIэнур.
Лъэпкъ пшыналъэр хъумэнымрэ ар егъэфIэкIуэнымрэ зи гуащIэ хэзылъхьэ, макъамэр зи псэм хэлъ Лосэн Тимур фIыщIэ яхуищIащ Музыкэ театрым и унафэщI Бэрэгъун Руслан, утыку зэрита фащэхэр хуэзыда дэрбзэр Iэзэ ГъущIо Заирэ, концертым кърихьэлIахэмрэ ар зыгъэдэхахэмрэ.
Зэрыхабзэу, пшыхьыр уджкIэ зэхуащIыжащ. Музыкэ театрым и бжэIупэм щIалэгъуалэм пшынауэ джэгум щыпащащ. Къэфэну гукъыдэж зиIэхэр куэд хъурти, щIалэгъуалэм затIыжащ.
ТЕКIУЖЬ Заретэ.
Сурэтхэр Iэхъуэбэч Илья трихащ.
