«Гъэмахуэмэ» гуакIуэкIэ гъэнщIа сурэтхэр
Ткаченкэ Андрей и цIэр зезыхьэ СурэтыщI гъуазджэхэмкIэ музейм щагъэлъагъуэ Санкт-Петербург и художник цIэрыIуэ Анненков Анатолий и лэжьыгъэ гъэщIэгъуэнхэр.
Музейм и пэIущIэ пэшитIым утыку къыщрахьащ сурэт хьэлэмэтхэр. Гъуазджэ лэжьыгъэхэм я къарур зыхэпщIэу, художникым и Iэдакъэ къыщIэкIа дэтхэнэ зы лэжьыгъэри узыIэпызышэщ, дахагъэр гум къыщызыгъэушщ, щIэщыгъуэ зыхэплъагъуэщ. Апхуэдэхэщ гъэмахуэмэ къызыпих, дыгъэ теплъэ зиIэ сэхураныщхьэ гъуэжьхэр, удз гъэгъа зэмыфэгъухэр, тенджыз Iуфэхэр, гъэм и зэманхэр, щIыуэпсым и дахагъэмрэ къулеягъэмрэ, Iуащхьэмахуэ лъапэ «къыщигъэщIа» бгы уардэхэр, езым фIыуэ илъагъу, и лэжьыгъэм увыпIэфI щызыубыд Санкт-Петербург къалэм и «псэр», и щIыпIэ дахэхэр, и теплъэ телъыджэр щIэщыгъуэу къызэрыщигъэлъэгъуахэр. Анатолий и лэжьыгъэхэм ущеплъкIэ гу лъыботэ художникым гъуазджэм къыдэкIуэу гъащIэми лъагъуныгъэ зэрыхуиIэр и сурэтхэм къыщигъэнэIуэныр къызэрехъулIар. Арауэ къыщIэкIынущ абы и Iэдакъэ къыщIэкIахэм гукъыдэж къущIатым и щэхур.
IуэхущIапIэм и лэжьакIуэ Леонтьевэ Нинэ и гуапэу къыхигъэщащ УФ-мрэ КъБР-мрэ ЩэнхабзэмкIэ я министерствэхэр зэрызэгурыIуам и фIыгъэкIэ, Санкт-Петербург и сурэтыщI Анненков Анатолий и лэжьыгъэхэр ди щIыналъэм утыку къыщрахьэну Iэмал зэраIэр зэрыIуэху дахэр икIи къилъытащ гъуазджэ, щэнхабзэ зэпыщIэныгъэхэм зегъэубгъунымкIэ абы мыхьэнэшхуэ зэриIэр.
— Ди жагъуэ зэрыхъунщи, музейм и пэшхэм щыфлъагъу лэжьыгъэ телъыджэхэр зи Iэдакъэ къыщIэкIа сурэтыщIым и выставкэр къыщызэIуахым зыкъригъэхьэлIэфакъым. Ауэ, нэхъыщхьэр художник Iэзэм и зэфIэкIымрэ и сурэт нэхухэмрэ зыхэдгъэгъуэзэну Iэмал дызэри-Iэрщ, — жиIащ КъБР-м и СурэтыщIхэм я зэгухьэныгъэм и унафэщI Темыркъан Геннадий. — Гъуазджэм и лэжьакIуэ куэдым къащхьэщыкIыу, Анатолий и сурэтхэм къыщигъэлъэгъуахэм еплъурэ къатрищIыкIащ, сурэттехкIэ траха сурэтхэр, интернетыр е нэгъуэщI Iэмалхэр къимыгъэсэбэпу. Аращ сурэтыщIым и лэжьыгъэхэм псэ щIаIутымрэ ахэр нэхъ куууэ щIызыхэпщIэмрэ я щхьэусыгъуэр. Музейм и лэжьакIуэхэм фIыщIэ лей яхуэфащэщ, гъэлъэ- гъуэныгъэр екIуу къызэрызэрагъэпэщам папщIэ.
УФ-м и СурэтыщIхэм я правленэм и зэгухьэныгъэм хэт Жылэ Анатолэ къыхигъэщащ Анненков Анатолий и лэжьыгъэхэм къадэкIуэу выставкэм хыхьэу нэгъуэщI сурэтыщI IэкIуэлъакIуэхэм яйхэри утыку къызэрырахьар, абыхэм гупсысэ куу зэращIэлъыр, дахагъэмрэ Iэзагъэмрэ зэрыщызэхэухуэнар.
Выставкэм къыщыIэта темэм къыпызыщэщ музейм и ещанэ пэшым щагъэлъагъуэ, XVIII лIэщIыгъуэм и пэщIэдзэхэм щегъэжьауэ XX лIэщIыгъуэм и 80 гъэхэм пщIондэ урыс сурэтыщIхэм Санкт-Петербург къалэмрэ абы и Iэгъуэблагъэхэмрэ я теплъэхэр къыщагъэлъэгъуэжа, музейм и фондым щахъумэ лэжьыгъэ хьэлэмэтхэр. Апхуэдэхэщ урыс сурэтыщIхэу Зубов А., Отроумов-Лебедев А., Шиллинговский П., Митрохин Д., Житков Р., Мордвинов А., Почтенный О., Волков Н., Сердюков В., нэгъуэщIхэми я графикэ, ксилографие, гравюрэ, акварель лэжьыгъэхэр. Художникхэм я сурэтхэр нэхъри хьэлэмэт пщещI къалэр езыхэм зэралъагъум хуэдэу къызэрагъэлъэгъуам.
Гу зылъытапхъэ: Анненков Анатолий 1959 гъэм Владикавказ къыщалъхуащ. Мэздэгу къалэм и художественнэ училищэм щеджа нэужь, Сурэт щIынымкIэ, скульптурэмрэ архитектурэмкIэ Репин Иван и цIэр зезыхьэу Ленинград къалэм и институтыр 1988 гъэм къиухащ. 1990 гъэм щыщIэдзауэ УФ-м и СурэтыщIхэм я зэгухьэныгъэм хэтщ. Абы и Iэдакъэ къыщIэкIахэм ящыщ лэжьыгъэ зыбжанэ Урысейм, Австрием, Инджылызым, Бельгием, Германием, Данием, Финляндием, Франджым щахъумэ.1988 гъэм щыщIэдзауэ Урысейм и мызакъуэу, хамэ къэралхэм къыщызэрагъэпэща выставкэ зэмылIэужьыгъуэхэм жыджэру зыкъыщигъэлъэгъуащ. Анненков Анатолий Санкт-Петербург щопсэу икIи щолажьэ, ХудожествэхэмкIэ Урысей Академием и егъэджакIуэщ. СурэтыщIым и IэщIагъэм фIыщIэ, щIыхь тхылъ куэд къыпэкIуащ, псапащIэ Iуэхухэм жыджэру зэрыхэтри хыхьэу. Ар икIи скульпторщ, Кронштадт щыIэ члисэр зэгъэпэщыжыным жыджэру хэтащ.
Зэхыхьэм зыкърагъэхьэлIащ гъуазджэр фIыуэ зылъагъухэм, сурэт щIыным дихьэххэм, художникхэм. Выставкэр бадзэуэгъуэм и 31 пщIондэ зэхэтынущ.
ТЕКIУЖЬ Заретэ.
Сурэтхэр КъуэщIысокъуэ Марьянэ трихащ.
