Къафэм епсыхь хьэлыр
  Ди газетым и хьэщIэщым къедгъэблэгъащ балетым и къэфакIуэ Къущхьэ Камилэ.
 - Камилэ, балетым и курыхым хэт ухэзышар?
 - Къэбэрдей-Балъкъэрым гъуазджэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ ПащIэ Рамедщ. Музыкэ театрым сызэрыщылажьэрэ илъэсипщIым щIигъуащ. Классикэр къафэ гъуазджэм къызэщIиубыдэ псоми я лъабжьэщ, си гъэсакIуэм и унафэм сыщIэту абы и IэмалыщIэхэр згъэунэхуащ.
 Къапщтэмэ, сыт щыгъуи срогушхуэ гъэсакIуэфIхэм сызэрихьэлIам. Ауэ, ди жагъуэ зэрыхъунщи, абыхэм ящыщ зы нобэ къытхэтыжкъым - ар Къэбэрдей-Балъкъэрым и лъэпкъ балетым и лъабжьэр зыгъэтIылъахэм яхэта къэфакIуэ гъуэзэджэ Хьэкъул Розэщ.
 - Хьэкъулым япэу ущыIущIар уигу къэбгъэкIыжыфыну? Сыт хуэдэу ар уигу къинэжа?
 - Щэнхабзэмрэ гъуазджэмкIэ колледжым классикэ къафэм дыхуэзыгъасэм и пIэкIэ ар къытхуагъэкIуэну зэхэтхат. Абы псори дыфIэлIыкIырт. Сыт щыгъуи уардэу зэрызиIыгъым къытщигъэхъурт абы хьэл ткIий иIэу. Ауэ нэхъ гъунэгъуу а бзылъхугъэр къыщытцIыхум, къыдгурыIуащ абы и зыIыгъыкIэр къафэм ипсыхьа хьэлу зэрыщытыр. Хьэкъыу тпхыкIащ классикэ къафэ лIэужьыгъуэм узыщысхьыжыныр зэрыхэмызагъэр.
 Зэгуэрым си насып кърихьэкIри, Розэ и зы лэжьыгъэ сеплъауэ щытащ. Хьэкъулым абы бгырыс къафэ, пуантхэм тету, щигъэзащIэрт. Абы и къэфэкIэм апхуэдизкIэ ситхьэкъуати, къыхэсха IэщIагъэмкIэ сызэрыщымыуар, адэкIи абы пысщэну сызэрыхуейр а сыхьэтым къызгурыIуат. Хьэкъулым и ныбжьыр щыхэкIуэтами, балеринэ нэхъ щIалэ дэтхэнэми и къэфэкIэмкIэ ехьэехуэфынут. Ар си дежкIэ щапхъэ хъуат. «ЕджапIэр къэбухмэ, Музыкэ театрым лэжьакIуэ укъэкIуэну сыхуейт», - къызэрызжиIар нобэ хуэдэу сощIэж. А псалъэхэм си дежкIэ мыхьэнэшхуэ яIэт.
 - Балет къафэм нэхъ гугъуу хэлъыр сыт?
 - ЗэрыжыпIащи, балетыр езыр IэщIагъэ гугъущ. КъафэмкIэ уи гущIагъщIэлъ псори къэпIуэтэфын хуейщ - Iэпкълъэпкъыр зэрыбгъэлажьэм и мызакъуэу, абы уи псэри дебгъэжьуупхъэщ. А щытыкIэр къыщохъулIэнур узыщымысхьыжу, уи къару уемыблэжу улажьэмэщ. Пэжыр жыпIэмэ, лъакъуэр е си бгыр щымыуз махуэ щIагъуэ къыхэхуэркъым. Ауэ а псори балеринэр зэсэж щытыкIэщ, IэщIагъэр тщыщ Iыхьэщи.
 - Сыт хуэдэ партиехэр бгъэзэщIа?
 - «Дон Кихот» (Китри и вариацэр), «Корсар» балетхэм партие нэхъ гугъухэр щызогъэзащIэ, апхуэдэуи Эсмеральдэ и вариацэр утыку къисхьащ. «Дон Кихот» лэжьыгъэр езыр хъыбар дахэщ. Ар нэхъыбэу сигу щIрихьыр лъагъуныгъэ гурыщIэ дахэр къафэкIэ къызэрыщыпIуэтэфырщ. Партиер Балъкъэр Аслъэнрэ сэрэ зэдыдогъэзащIэ. Къэбгъэлъагъуэмэ, лэжьыгъэр къызэхьэлъэкIакъым, абы къыщекIуэкI Iуэхур зэрызэкIэлъыхьар спэгъунэгъущи. Псалъэм папщIэ, сыт хуэдэ пщащэми хуэдэу, сфIэфIщ гугъуехь тIэкIухэм упхыкIми, ар къызэрызэбнэкIам уи гур хигъэхъуэжу, узыхуэпабгъэу щытар къыщохъулIэм деж. Сыкъыщыфэну сызыщIэхъуэпс лэжьыгъэм ущIэупщIэмэ, ар «Легенды о любви» балетырт.
 - Камилэ, ди щIыналъэм балетым къэкIуэн щиIэну къыпщыхъурэ?
 - ИлъэситIкIэ Щэнхабзэмрэ гъуазджэхэмкIэ колледжым щезгъэджати, абы щызгъэсахэм ящыщхэр нобэ театрым къыщыддолажьэ. КъищынэмыщIауэ, къыхэзгъэщыну сыхуейт ПащIэ Рамед илъэс зыбжанэ хъуауэ балет къафэмкIэ студие къызэIуихауэ зэригъэлажьэри. ЖысIэнуращи, абыхэм я ехъулIэныгъэхэр щытлъагъукIэ, ди балетым и гъуэгуанэм иджыри зэрыпищэнум шэч къытетхьэркъым.
 Нэхъыщхьэращи, къэфакIуэ ныбжьыщIэхэм балет гъуазджэр яфIэгъэщIэгъуэнщ, гу лъыботэ классикэ къафэм и лъагапIэм лъэIэсыну ахэр зэрыхуэпабгъэр.
 - Балетым цIыху куэд къызэхуишэсыфрэ иджыпсту?
 - Шэч хэмылъу, дегъэгушхуэ а гъуазджэм дихьэххэр дызэриIэм. Дэтхэнэ ди пшыхьми пэплъэу, зы балет бламыгъэкIыу театрым къекIуалIэхэри ди мащIэкъым. Дауи, къалэшхуэхэм мы гъуазджэм зэрызыщиужьам хуэдэ дыдэкъым, ауэ дыхущIокъу ди къафэхэмкIэ Къэбэрдей-Балъкъэрым щыпсэухэр балетым дедгъэхьэхыну. Гугъэр нэхъыбэу зэтпхыр щIэблэ къытщIэхъуэращ.
 - Упсэу, Камилэ. ЕхъулIэныгъэшхуэхэр уиIэну ди гуапэщ.
Епсэлъар БАГЪЭТЫР Луизэщ.
