Лъэпкъ зэныбжьэгъугъэр ягъэбыдэ
Иджыблагъэ Яловэ къалэм щекIуэкIа Кавказ лъэпкъхэм я къафэмрэ макъамэмрэ я дунейпсо фестивалым Тыркум щыпсэу адыгэхэм я гур хагъахъуэрэ я дэрэжэгъуэр къаIэту хэтащ «Шагъдий» къэфакIуэ ансамблыр. Ди къэфакIуэ ныбжьыщIэхэм я щыпэкIуэкъым адыгэ нэхъыбэ дыдэ зэрыс Тырку щIыналъэм, атIэ илъэс куэд щIауэ жэуаплыныгъэ ин зыпылъ хабзэ дахэ яIэщ — ахэр гъэ къэси хамэ къэрал зэмылIэужьыгъуэхэм щрагъэкIуэкI фестивалхэм ирагъэблагъэ, я хэкужь щызекIуэ хабзэмрэ лъэпкъым къыдекIуэкI щэнхабзэмрэ ягъэлъэгъуэну.
Мы гъэми Унэжокъуэ Тимуррэ Заремэрэ зи пашэ къэфакIуэ ансамблым адыгэ къэфэкIэ дахэр дунейпсо фестивалым щигъэлъэгъуащ. Ансамблым и унафэщI Унэжокъуэ Заремэ зэрыжиIэмкIэ, а зэхыхьэр илъэс къэс къызэзыгъэпэщыр Тыркум щыпсэу дагъыстэн щIалэхэрщ. Абыхэм тыркум щыхэхэс кавказ лъэпкъхэм я хэкум щыщ къэфакIуэхэр, уэрэджыIакIуэхэр ирагъэблагъэурэ гуфIэгъуэ зэхуэс дахэхэр зэхашэ.
— Дагъыстэн зэадэзэкъуэм я жэрдэмкIэ, кавказ зэгухьэныгъэм къызэригъэпэщ фестивалщ дыздэщыIар, — къыддогуашэ Заремэ. — «Шагъдийм» нэмыщI, Адыгейм, Осетие Ищхъэрэ — Аланием, Шэшэным, Дагъыстэным, Грузием, езы Тыркум щыщ ансамблхэр хэт хабзэщ абы. Ауэ мы гъэм, пандемием и зэранкIэ, Кавказым икIауэ дэрэ Дагъыстэным щыщ ансамблымрэщ хэтар.
Фэри зэрыфщIэщи, хэхэсхэм я гум жьы дезыгъэху, зыгъэгушхуэ, зэрыпагэ Iуэху дахэщ фестивалхэр. Абы къекIуалIэр концертыр щекIуэкI къалэм дэсхэм я закъуэкъым, атIэ гъунэгъу къалэхэми къокI, уеблэмэ кхъухьлъатэкIэ нэхъ жыжьэ къилъэтыкIхэри щыIэщ. КъызэгъэпэщакIуэхэм нэ-мыщI, дэ сытым дежи гуапэу къытпожьэ Тыркум и къалэхэм щызэхэт Адыгэ Хасэхэм я тхьэмадэхэр, ди концертхэм зыхамыгъэныну иужь итщ дэтхэнэ адыгэри.
Апхуэдэу мы гъэми Бурсэ, Анкара, Истамбыл, Балакисир къалэхэм къикIахэр къытхуэзащ. Хуабжьу гухэхъуэт пандемием имыгъэшынэу я хэку и хуабагъ, тIэкIу нэхъ мыхъуми, зыхащIэну ди лъэпкъэгъухэр къызэрызэхуэсар. Ахэр концертым дагъэгушхуэу щIэсащ, Iэгу ину тхуеуащ, къэфакIуэхэм я гъусэу сурэтхэр зытрагъэхащ. Мы зэIущIэхэр нэхъри гукъинэж зыщIыр мис а гуапагъэхэрщ, щIыпIэ зэхуэмыдэхэм щыпсэу зэкъуэшхэм я зэпыщIэныгъэхэрщ, зыр зым игу хигъахъуэу зэрызэбгъэдэтырщ.
Хамэ къэрал щыпсэуныр зи натIэ хъуа, зи хэку махуэ къэс къэмыкIуэжыф ди лъэпкъэгъухэм апхуэдэ гуфIэгъуэ мащIэкIэ дахуэупсэфмэ, дэ зи яужь дит Iуэхур къыдэхъулIауэ къэплъытэ хъунущ. Щэнхабзэм и зыужьыныгъэм хуэпщI хэлъхьэныгъэм, сабийр и лъэпкъ хъугъуэфIыгъуэм зэрыхэппIыкIым нэхърэ нэхъ мащIэкъым уи лъэпкъэгъухэм я дэрэжэгъуэр къэпIэтыныр, хамэ лъэпкъхэм уи щэнхабзэр ебгъэлъагъуныр. Мис ахэр ди къалэн нэхъыщхьэу къэтлъытэу сабийхэр догъасэ, утыкухэм дохьэ.
Абы дыщыщыIа махуэхэм адыгэ куэд зэдгъэцIыхуащ, апхуэдэ фестивалхэр къызэзыгъэпэщ хасэ тхьэмадэхэм даIущIащ икIи дяпэкIэ, нэгъуэщI къалэхэм деблагъэмэ, дызэдэлажьэмэ зэрагуапэр къыджаIащ.
Заремэ зэрыжиIэмкIэ, фестивалым и пщIэр егъэлъагэ ар хасэхэм къызэрагъэпэщынымкIэ дэIэпыкъуэгъушхуэ къахуэхъу къалэ, щIыналъэ унафэщIхэм. «Апхуэдэу Яловэ къалэм и унафэщIым, ар зыхыхьэ щIыналъэм и Iэтащ- хьэм я деж драгъэблэгъащ хьэщIэхэм. ЛIыщхьэхэр гуапэу къызэрытпежьамрэ псалъэ дахэу къыджаIамрэ къагъэлъагъуэрт Тыркум щыпсэу кавказ лъэпкъхэм пщIэшхуэ къызэрыхуащIыр, ахэр езыхэм я къуэш хуэдэу, зэхэгъэж щымыIэу зэрызэхэтыр. Дэ и гугъу тщIащ зэныбжьэгъугъэм и лъэмыжыр нэхъри гъэбыда зэрыхъунум, ди щIалэгъуалэр нэхъ зэкIэлъыкIуэ зэрытщIыным, егъэджэныгъэ и лъэныкъуэкIэ, студентхэр къагъакIуэу, дгъакIуэу зэтеублэныр зэрыщхьэпэм, нэгъуэщIхэми. Мы зы гъуэгум дыздэщыIа Яловэ Хасавьюрт и къуэш къалэ ящIащ куэд щIауэ, Къайсэррэ Налшыкрэ къуэш зэрызэхуэхъуам ещхьу. Иджы Налшыкрэ Яловэрэ апхуэдэ зэпыщIэныгъэ я зэхуаку дэлъыныр зэрамыжагъуэр къыхагъэщащ унафэщIхэм», — жеIэ Заремэ.
Хамэхэм яхэсу я анэдэлъхубзэр тIэкIу яIэщIэхуами, я псэм хамыхыну ди лъэпкъэгъухэм яIэщ адыгэ къафэр, фащэр, пшынэр, макъамэр. «Шагъдий» къэфакIуэ ансамблым хэхэс адыгэхэм я гум къыщыблэ а мафIэ бзийр нэхъри къызэрызэщIигъэстыжам шэч хэлъкъым. Апхуэдэ зэпыщIэныгъэхэрщ лъэпкъыр лъэпкъыу къызэтезыгъанэри, адыгэр нэхъ зэпэгъунэгъу зыщIыжри.
НэщIэпыджэ Замирэ.
