Болэтей щалъхуа адыгэлI щэджащэ КIэнцIэлий Тембот
Республикэм и медицинэ лэжьакIуэхэм иджыблагъэ ягъэлъэпIащ щIыналъэм узыншагъэр щыхъумэнымкIэ IэнатIэм и лъабжьэр щызыгъэтIылъахэм ящыщ цIыху щэджащэ, УФ-м, КъБР-м щIыхь зиIэ я дохутыр КIэнцIэлий Темболэт къызэралъхурэ илъэси 100 зэрырикъур.
Бер Мухьэдин
Жылагъуэм хуэлэжьэным зи гъащIэ псор хуэзыгъэпса, цIыхухэм я узыншагъэр, гъащIэр хъумэным зи гуащIи зи зэфIэкIи хэзылъхьахэр гуфIэгъуэ пшыхьым щагъэпэжащ «КIэнцIэлий Темболэт къызэ- ралъхурэ илъэси 100 ирокъу» медалхэмкIэ. «Псэ къабзэхэр» жылагъуэ зэгухьэныгъэм игъэува дамыгъэ лъапIэр а пщыхьэщхьэм яIэрыхьащ цIыху 60-м.
КIэнцIэлий Темболэт Джылахъстэней щIыналъэм хыхьэ Болэтей (Терекскэ) жылэм къыщалъхуащ. Къуажэ школым и классиплIыр къиуха иужь, Мэртэзей станцым щыIэ мэкъумэш еджапIэм щIэтIысхьащ. ИлъэсищкIэ абы щеджэри, гъавэ зыгъэкI гупым я бригадиру щалъхуа жылэм лэжьэн щыщIидзащ. ИлъэсиплI дэкIри, Ростов дэт медицинэ институтым и студент хъуащ — абдеж щызэхэкIащ абы и къэкIуэнур зыхуэдэнур. Институтым и ещанэ курсым щIэсу ЗыхъумэжыныгъэмкIэ наркомым и унафэкIэ ар ягъэкIуащ Киров С. М. и цIэр зэрихьэу Ленинград щыIэ дзэ-медицинэ академием.
КIэнцIэлийм и гъащIэм тхыдэ къэхъукъащIэ куэд щызэхэухуэнащ. Абы и зауэ, лэжьыгъэ гъуэгуанэр зыхуэдар наIуэу къыхэщыжырт пшыхьым щагъэлъэгъуа, Къэбэрдей-Балъкъэр телевиденэм и журналист Коломийцев Владислав игъэхьэзыра документальнэ фильмым. Ар хэтащ граждан, совет-финн зауэхэм, Хэку зауэшхуэм. Темболэт къратащ Зауэ Бэракъ Плъыжь, Вагъуэ Плъыжь, Хэку зауэшхуэм и I, II нагъыщэхэр зиIэ орденхэр, «Ленинград зэрихъумам папщIэ», «Кёнигсберг къызэращтам папщIэ», «Хэку зауэшхуэм Германием зэрыщытекIуам папщIэ» медалхэр. Зауэ нэужь лъэхъэнэм КIэнцIэлийм къыхуагъэфэщащ «ГуащIэдэкIым и Бэракъ Плъыжь», «ЩIыхьым и Дамыгъэ» орденхэр, «И лэжьыгъэфIым папщIэ» медалыр.
1947 гъэм КIэнцIэлий Темболэт Налшык къалэ дэт сымаджэщ закъуэм и унафэщIу ягъэуващ. Нобэ ар къалэ сымаджэщ №1-рщ. Абы хузэфIэкI къигъэнакъым зауэ зэманым зэтракъута сымаджэщым и унэр зэригъэпэщыжынымкIэ, къудамэщIэхэр къызэIуихащ. Апхуэдэуи мыхьэнэшхуэ иритырт дохутырхэм я Iэ- загъэм, зэфIэкIым хэгъэхъуэнми. КIэнцIэлийм узыншагъэр хъумэнымкIэ IэнатIэм, медицинэ щIэныгъэм щиIэ зэфIэкIхэр къалъытэри, медицинэ лэжьакIуэхэм къыхалъхьащ абы и цIэр къалэ сымаджэщым фIащыну.
ГуфIэгъуэ пшыхьым кърихьэлIахэм псалъэ гуапэкIэ зыхуагъэзащ КъБР-м и Парламентым лэжьыгъэмкIэ, социальнэ политикэмрэ узыншагъэр хъумэнымкIэ и комитетым и тхьэмадэ Карныш Сергейрэ КъБР-м и профсоюзхэм я федерацэм и унафэщI Амщокъуэ ФатIимэтрэ.
Дамыгъэ лъапIэр зратахэм яхэтщ Темболэт и гъусэу лэжьахэр, республикэм и узыншагъэр хъумэнымкIэ IэнатIэм зегъэужьынымкIэ дэIэпыкъуэгъу хуэхъуахэр, абыхэм я лъагъуэм ирикIуа нобэрей дохутырхэр. «КIэнцIэлий Темболэт къызэралъхурэ илъэси 100 ирокъу» медалыр хуагъэфэщащ РСФСР-м щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Ефэнды Джылахъстэн, УФ-м, КъБР-м щIыхь зиIэ я дохутыр Бер Мухьэдин, биологие щIэныгъэхэм я доктор, профессор КIэрэф Майе, медицинэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор, КъБКъУ-м и медицинэ факультетым нейрохирургиемкIэ курсым и унафэщI Былымгъуэт Борис, УФ-м мэкъумэш хозяйствэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Кабардиков Махъты, СССР-м узыншагъэр хъумэнымкIэ IэнатIэм и отличник, КъБАССР-м щIыхь зиIэ и дохутыр Зеленская Еленэ сымэ, нэгъуэщI куэдми.
Псалъэ дахэ куэд хужаIащ а пщыхьэщхьэм КIэнцIэлийм. ЖыпIэнурамэ, ар гукъэкIыж гуапэхэм я пшыхьт.
«Псэ къабзэхэр» жылагъуэ зэгухьэныгъэм и гъэзэщIакIуэ гупым и тхьэмадэ Тэмазэ Къантемыр къыщыпсалъэм жиIащ «КIэнцIэлий Темболэт къызэралъхурэ илъэси 100 ирокъу» медалыр ягъэувыныр къыхалъхьэн хуей щIэхъуам и щхьэусыгъуэр.
— Шэч хэмылъу, дохутыр IэщIагъэр ар мыхьэнэшхуэ зиIэщ икIи жэуаплыныгъэшхуэ зыпылъщ, — къыхигъэщащ абы. — Махуэ къэс абыхэм цIыху гъащIэ кърагъэл. Си жагъуэ зэрыхъунщи, КIэнцIэлий Темболэт сэ сцIыхуу щытакъым, ауэ абы къыдэгъуэгурыкIуахэм зэрыжаIэмкIэ, ар IэщIагъэлI нэст, цIыхугъэшхуэ зыхэлът, гулъытэ зиIэт. Сыхуейт ди дохутыр псоми ар щапхъэ яхуэхъуну. Аращ ди зэгухьэныгъэми апхуэдэ дамыгъэр къыщIыхилъхьар. Нобэ медалхэр яIэрыхьащ IэщIагъэлI нэхъыфIхэм.
Тхьэхущынэ Ланэ.
Сурэтхэр Къарей Элинэ трихащ.
