Мы махуэхэм
ЩэкIуэгъуэм и 4, щэбэт
Урысейм и дзэ щIыхьым и махуэщ — ЦIыхубэ зэкъуэтыныгъэм и махуэщ
1742 гъэм Черкасский Алексей (адыгэпщ) дунейм ехыжащ.
Череповец къалэм и махуэщ. Абы и лъабжьэр 1777 гъэм ягъэтIылъащ.
1879 гъэм дунейм щыяпэу кассэ аппарат къигупсысащ икIи абы и патент къыIихащ США-м щыIэ Дейтон къалэм щыпсэу, шхапIэ цIыкIу зыгъэлажьэ Ритти Джеймс.
1890 гъэм дунейм щыяпэу Лондон къыщызэIуахащ токкIэ лажьэ метром и къудамэ. Метро транспорт лIэужьыгъуэр къыщагупсысари лэжьэн щыщIидзари Инджылызым и къалащхьэрщ. 1863 гъэм щIы щIагъым щызекIуэу хуежьащ гъэсыныпхъэкIэ лажьэ мафIэгухэр.
Тхыдэ щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъУ-м и профессор, КъБР-м щIэныгъэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ, Къэбэрдей-Балъкъэрым и Къэрал саугъэтым и лауреат, къэрал, жылагъуэ лэжьакIуэ, политик Думэн Хьэсэн къызэралъхурэ илъэс 75-рэ ирокъу.
Совет музыкант, уэрэджыIакIуэ, уэрэдус Тальков Игорь къызэралъхурэ илъэс 61-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык уэфIу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градуси 10 — 13, жэщым градуси 2 — 3 щыхъунущ.
ЩэкIуэгъуэм и 5, тхьэмахуэ
Урысейм Дзэ тIасхъэщIэхым и махуэр щагъэлъапIэ
1922 гъэм Налшык щызэхэтащ Къэбэрдей-Балъкъэрым и цIыхубзхэм я япэ съезд.
1929 гъэм Москва СССР-м щыяпэу планетарий къыщызэIуахащ. Ар дунейм щыепщыкIущанэт. ГъэщIэгъуэнщ пщIыр а зэманым Германием зэрыщыIар.
1941 гъэм ВКП(б)-м и Къэбэрдей-Балъкъэр обкомым унафэ къищтащ республикэм зыхъумэжыныгъэмкIэ быдапIэхэр щыухуэным теухуауэ.
1957 гъэм Болгарием совет зауэлI-щхьэхуитщIыжакIуэхэм я фэеплъ къыщызэIуахащ. Европэм псори зэхэту дзэ мемориал миниплIым нэблагъэ щыIэщ, етIуанэ дунейпсо за-уэм хэкIуэда совет зауэлIрэ офице- ру мелуанитIрэ ныкъуэм щIигъу щыщIалъхьауэ.
1967 гъэм Москва щатащ «Останкино» телецентрыр. Ар яухуащ архитекторхэу Баталов Леонид, Бурдин Дмитрий, конструктор Никитин Николай сымэ я проекткIэ.
Инджылыз актрисэ, Оскар саугъэту тIу зыхуагъэфэща Ли Вивьен къызэралъхурэ илъэси 104-рэ ирокъу.
Франджы уэрэджыIакIуэ, композитор цIэрыIуэ Дассен Джо къызэралъхурэ илъэс 79-рэ ирокъу.
СурэтыщI-график Къып Мухьэмэд къызэралъхурэ илъэс 75-рэ ирокъу.
Физико-математикэ щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъУ-м и профессор Журт Арчыл и ныбжьыр илъэс 68-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 12 — 13, жэщым градуси 4 — 5 щыхъунущ.
ЩэкIуэгъуэм и 6, блыщхьэ
Дыкъэзыухъуреихь дунейм и хъугъуэфIыгъуэхэр зауэ щекIуэкIым деж къэмыгъэсэбэпыным и дунейпсо махуэщ
1492 гъэм Колумб Христофор и нэгу щIэкIащ индейцхэм я хабзэу гъэщIэгъуэн дыдэ къыщыхъуар — тутын ефэныр. ИлъэсиплI нэхъ дэмыкIыу тутыныр Европэми щащIэу хуежьащ, ауэрэ дуней псом щызэлъащIысащ. Урысейм ар 16-нэ лIэщIыгъуэм и япэ Iыхьэм кърашащ.
1731 гъэм Урысейм и Министрхэм я Кабинет къызэрагъэпэщащ. Абы хагъэхьат Черкасский Алексей.
1930 гъэм Москва лажьэу щаутIыпщащ автомобиль щызэпкъралъхьэ заводыр.
1941 гъэм, Утыку Плъыжьым щекIуэкIыну парадышхуэм и пэ къихуэу, Сталиным совет цIыхубэм захуигъэзащ, къэралыр нэмыцэ-фашист зэрыпхъуакIуэхэм ящыхъумэным къы-хуриджэу.
1943 гъэм Украинэм и къалащхьэ Киев нэмыцэ зэрыпхъуакIуэхэм къыIэщIагъэкIыжащ. Советыдзэхэр икIуэту ар бийм иратын хуей хъуат 1941 гъэм фокIадэм и 26-м.
1991 гъэм РСФСР-м и Президент Ельцин Борис и унафэкIэ КПСС-мрэ Урысей Федерацэм и Компартымрэ зэхуащIыжауэ щытащ.
Къэрал, жылагъуэ лэжьакIуэ, политик, 1956 — 1985 гъэхэм КъБР-м и унафэщIу щыта Мэлбахъуэ Тимборэ къызэралъхурэ илъэси 100 ирокъу.
УэрэджыIакIуэ, УФ-м щIыхь зиIэ и артист ПащIэ Ахьмэд къызэралъхурэ илъэс 81-рэ ирокъу.
Урысей кинорежиссёр цIэрыIуэ, сценарийхэр зытх, УФ-м и цIыхубэ артисткэ Суриковэ Аллэ и ныбжьыр илъэс 77-рэ ирокъу.
Филологие щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъУ-м и профессор, ЩIДАА-м и академик Быж Зарэ къыщалъхуа махуэщ.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градуси 9 — 10, жэщым градуси 5 — 6 щыхъунущ.
ЩэкIуэгъуэм и 7, гъубж
1917 гъэм екIуэкIа Жэпуэгъуэ революцэшхуэм и махуэщ
ЦIыхухъухэм я дунейпсо махуэщ
1902 гъэм Урысейм, Тулэ къалэм, къыщызэрагъэпэщащ чэфыр щытрагъэуж IуэхущIапIэ.
1918 гъэм Совет Урысейм япэ маркэхэр къыщыдагъэкIащ.
1928 гъэм Къэбэрдей-Балъкъэрым Акъбащ ГЭС-р щатащ.
1941 гъэм Москва и Утыку Плъыжьым Дзэ Плъыжьым и парад щекIуэкIащ. Полякхэр абы икIри занщIэу зауэм Iухьащ.
Франджы физик, химик цIэрыIуэ, Нобель и саугъэтыр тIэунейрэ зыхуагъэфэща Склодовская-Кюри Марие къызэралъхурэ илъэси 150-рэ ирокъу.
Совет тхакIуэ, «Чапаев» роман цIэрыIуэр зи IэдакъэщIэкI Фурманов Дмитрий къызэралъхурэ илъэси 126-рэ ирокъу.
Совет актрисэ, РСФСР-м и цIыхубэ артисткэ Зелёная Ринэ къызэралъхурэ илъэси 115-рэ ирокъу.
Совет актёр, РСФСР-м и цIыхубэ артист Милляр Георгий къызэралъхурэ илъэси 114-рэ ирокъу.
Адыгей усакIуэ ЕхъулIэ Сэфар къызэралъхурэ илъэси 102-рэ ирокъу.
УсакIуэ, журналист ЩоджэнцIыкIу Нурий къызэралъхурэ илъэс 93-рэ ирокъу.
Техникэ щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъМУ-м и профессор, УФ-ми КъБР-ми щIэныгъэхэмкIэ щIыхь зиIэ я лэжьакIуэ Быгуэ Хьэзрэталий къызэралъхурэ илъэс 87-рэ ирокъу.
УсакIуэ, УФ-м щэнхабзэмкIэ щыхь зиIэ и лэжьакIуэ Къэжэр Пётр къызэралъхурэ илъэс 82-рэ ирокъу.
УсакIуэ, журналист, жылагъуэ лэжьакIуэ Джэдгъэф Борис и ныбжьыр илъэс 79-рэ ирокъу.
АР-м и япэ президент, экономикэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор, ЩIДАА-м и академик Джарым Аслъэн и ныбжьыр илъэс 78-рэ ирокъу.
УэрэджыIакIуэ, УФ-м щIыхь зиIэ и артист, АР-м и цIыхубэ артист Анзэрокъуэ Чеслав и ныбжьыр илъэс 78-рэ ирокъу.
ТхакIуэ, тхыдэдж Бейтыгъуэн Сэфарбий и ныбжьыр илъэс 75-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 12 — 13, жэщым градуси 5 — 6 щыхъунущ.
