Лъэпкъым папщIэ
Адыгэ тхыдэдж Iэзэ Дзэмыхь Къасболэт и къалэмыпэм къыпыкIащ лэжьыгъэ купщIафIэ куэд, лъэпкъ тхыдэм и лъэхъэнэ зэмылIэужьыгъуэхэр щIэныгъэ лъабжьэ яIэу зэфIэгъэувэжыным хуэгъэпсауэ. Ахэр хуабжьу сэбэпщ ди лъэпкъым и къекIуэкIыкIар хэкум нобэ къихъуэ щIэблэм пэжу ябгъэдэлъхьэнымкIэ.
Лъэпкъым и блэкIам куууэ щыгъуазэ, апхуэдэуи ар нэгъэсауэ и лэжьыгъэхэм къыщызыIуэтэф щIэныгъэлIщ Дзэмыхьыр. Абы бгъэдэлъ зэфIэкIыр зэрыабрагъуэр къэзыгъэлъагъуэхэм ящыщщ и лэжьыгъэщIэ иныр, «Урысейм Кавказым щригъэкIуэкIа политикэмрэ адыгэхэмрэ (1550 — 1770 гъгъ.)» монографиер. А диссертацэ лэжьыгъэм Дзэмыхьым IэкIуэлъакIуэу щызэхиухуэнэфащ теорие щIэныгъэри тхыдэ къэхъукъащIэхэр зэпкърыхынри. Къасболэт иригъэкIуэкIа къэхутэныгъэр ди лъэпкъ тхыдэ щIэныгъэр адэкIэ зыгъэкIуатэ лэжьыгъэ инщ. Апхуэдэ пщIэ лъагэ лэжьыгъэм щIигъуэтам и щхьэусыгъуэхэм ящыщщ зи IэщIагъэм фIы дыдэу хэзыщIыкI щIэныгъэлIым утыку кърихьахэр ипэкIэ намыджыса, адрей къэхутакIуэхэр зыхунэмыса Iуэхугъуэхэм ятеухуа пэжыр къызэригъэнэIуарщ.
Дзэмыхьым хуэдэу лъэпкъ тхыдэм хуэнабдзэгубдзаплъэ еджагъэшхуэхэм я фIыщIэщ адыгэм къикIуа тхыдэ гъуэгуанэр махуэ къэс нэхъ IупщI зэрыхъужыр. Адыгэ лъэпкъыр зыгъэлъапIэ, зыIэт Дзэмыхьым и доктор диссертацэр ипэжыпIэкIэ хэлъхьэныгъэ ин хуэхъуащ щIыналъэм и тхыдэ щIэныгъэм. ЖыпIэнурамэ, Къасболэт и гъащIэр, унэтIыныгъэ куэд къызэщIэзыубыдэ и щIэныгъэ-къэхутэныгъэ лэжьыгъэр хуэгъэпсащ ди республикэмрэ ар зыхэт къэралымрэ я ехъулIэныгъэм, тхыдэ пэжыр зи лъабжьэ зэхущытыкIэхэр егъэфIэкIуэным.
КЪЭЖЭР Валерэ,
тхыдэ щIэныгъэхэм я доктор, Къэбэрдей-Балъкъэрым Гуманитар къэхутэныгъэхэмкIэ и институтым тхыдэмкIэ и къудамэм и унафэщI.
2007 гъэ
