ЩIыхь зыпылъ дзэ къулыкъум цIыхухъум и пщIэр еIэт
Къуэдзокъуэ Жамболэт и гъуэгуанэ дахэр
КъБР-м ЩIалэгъуалэм дзэ-хэкупсэ гъэсэныгъэ ядегъэкIуэкIынымкIэ и Жылагъуэ советым и унафэщI, МЧС-м и ветеранхэм я зэгухьэныгъэм хэт, полковник Къуэдзокъуэ Жамболэт ящыщщ дзэм пыщIа гъащIэ гъэщIэгъуэн езыхьэкIахэм. Абы дедгъэкIуэкIа псалъэмакъым щыгъуазэ фыдощI.
-Жамболэт, нэмыцэхэр ди лъахэм къыщихьа 1942 гъэм уи ныбжьыр илъэс дапщэ хъурэт?
— Илъэс епщIанэм ситт, Хьэтуей къуажэм сыдэст. ЗэрыпхъуакIуэхэр къыщызэтрагъэувыIэн мурадкIэ, ипщэкIэ къыщыс Дыргъыпс осетин жылэ цIыкIум деж мащэ кIыхь, ди къуажэм ини цIыкIуи къыдамынауэ, ирырагъэтIэкIырт. Абыхэм я шхынрэ ирафынрэ шыдыгукIэ яхуэсшэрт.
— Дзэм ухыхьэну мурад зэрыпщIа щIыкIэм къытхутепсэлъыхьыт…
— Зауэ нэужьхэм, сыцIыкIу пэтми, дзэ Iуэхум сыдихьэхырт. Хьэтуей мазэм зэ кино къытхуашэу арати, абы щытлъэгъуахэр ди нэгу къыщIэдгъэувэжрэ запытщIыжу щIалэ цIыкIухэр псы Iуфэм дыщыджэгурт, партизанхэм зедгъэщхьрэ гуп хъарзыни дыщызэрыгъэхъужауэ. ГушыIэ папщIэу къыхэзгъэщынщи, абыхэм апхуэдизу жыджэру сахэтати, си армэ дэкIыгъуэм ирихьэлIэу «къулыкъушхуэхэр» къыщысхуагъэфэщауэ щытащ. ЖыпIэнур арамэ, зауэ нэужьым шэ къэуэжи, автомати, кIэрахъуи ди куэдыжьт, адэкIэ-мыдэкIэ къыщыдгъуэтырти…
— Армэ Iуэхум нэмыщI нэгъуэщI гуэрхэми удихьэхрэт?
— Школыр къэзуха иужь, колхозым сыхыхьащ, хадэ дыпщIэми, мэкъу Iэнащтэ жыпIэми. Iуэху зэмылIэужьыгъуэхэм дыпэрагъэувэрт. Махуэ псом губгъуэм ита щIалэгъуалэр зэхуэсшэсырт, нып цIыкIухэр яIэщIэслъхьэрт, балигъхэм япэ изгъэувэрти, уэрэд жьгъырухэр кърашу унэм къэсшэжырт. Къуажэ унафэщIхэм абы гу лъатэри, «Шэчэр» колхозым и комсомол зэгухьэныгъэм и секретару сыхахат. Ауэрэ екIуэкIыурэ, сызипашэ гупыр район псом щынэхъыфIу къалъытащ. Арати, афIэкIа хэлъакъым, комсомолым и район комитетым и инструктору сагъэуващ. А къулыкъур здесхьэкIым, Парт Школ Нэхъыщхьэри къэзухащ. А зэманым ирихьэлIэу си къуэш нэхъыщIэ Анатолэ армэм дагъэкIащ.
— Уэ уамыгъакIуэу уи къуэш нэхъыщIэр дауэ ираджат, Жамболэт?
— ЗэкъуэшитIым языхэз ди анэм къыбгъэдэнэн хуейт. Сэ сынэхъыжьт, ауэ райкомым и япэ секретарым си лэжьэкIэр игу ирихьати, сыдамышын щхьэкIэ бронь къысхудихауэ щытащ. АрщхьэкIэ, армэ Iуэхум апхуэдизу сыдихьэхырти, Къэбэрдейм и дзэ комиссарым деж сыкIуэри, дзэм сыдагъэкIыну сыщIэлъэIуащ. ИкIи шы нэхъыщIэр къызэрысыжу, сэри сраджащ.
— Сыт хуэдэ гуп узыхэхуар?
— Инженер Iуэхухэм пыщIам. Абдежым щыIэ еджапIэм илъэс ныкъуэ хуэдизкIэ сыщыхуагъэхьэзырри, взводым и унафэщI IэнатIэр къыщысхуагъэфэщащ. А лъэхъэнэм дзэ къулыкъур илъэсищт зэрырахьэкIри, ар зэрызэфIэкIыу, «партым ухэтщ, еджапIэ умыкIуэу хъунукъым, армэр къыпхуэныкъуэщ» жаIэри, Калининград Ждановым и цIэр зэрихьэу дэт Ищхьэ дзэ-инженер еджапIэм сагъэкIуащ икIи ар ехъулIэныгъэкIэ къэзухащ.
— Абы иужькIэ, Жамболэт, сыт хуэдэ щIыпIэ укъыщыхутар?
— СыкъыздикIам — Украинэм и Ровно областым хыхьэ Хмельницк къалэм дэт частхэм ящыщ зым — саутIыпщыжащ, еджапIэм сызыгъэкIуар арати. Ауэрэ, къулыкъур здесхьэкIым, Германием сыкъыщыхутащ.
— ЗэрызэхэсхамкIэ, Германием ягъакIуэу щытар и къулыкъум зэщIэкъуауэ бгъэдэт, дзыхь нэхъ зрагъэзхэрат.
— Пэжщ. НэгъуэщI къэрал къулыкъу щезыхьэкIыну ягъакIуэу щытар жэуаплыныгъэ и лъэныкъуэкIэ нэхъ къыхэжаныкIхэр арат. Германием капитан сыщыхъуащ. А къэралым илъэситхукIэ сыщыIащ. Абы сыкърагъэкIыжри, Урал дзэ округым сагъэкIуащ. Свердловск къалэм егъэщIылIа частхэм ящыщ зым хыхьэ дзэ-техникэ полкым и Iэтащхьэм тылымкIэ и къуэдзэу сагъэуващ. А щIыпIэм къулыкъу щесхьэкIырт. Ауэрэ, округым и штабым щыIэ генералым среджэри, Саратов областым хыхьэ Вольск къалэм Комсомолым и цIэр зэрихьэу дэт Дзэ-инженер еджапIэ нэхъыщхьэм сегъакIуэ, абы ипэкIэ зэзгъэгъуэта IэщIагъэмкIэ сыегъэджакIуэрэ адрей дерсхэмкIэ сыеджакIуэу сыщыIэн хуейуэ.
— А еджапIэри къэбуха?
— АтIэ. Абы иужькIэ Свердловск сагъэгъэзэжри, дзэ къулыкъум щыпызагъэщащ. Ауэрэ, илъэс зыбжанэ дэкIа иужь, Мэжэрым (Венгрием) щыIэ частхэм ящыщ зым сагъакIуэри, абдежым полкым и унафэщIым и къуэдзэ сыщыхъуащ. ИужькIэ, СССР-м ЗыхъумэжыныгъэмкIэ и министерствэм и унафэкIэ, Мэжэрым щыдиIэ дзэ округым хыхьэ дивизием и Iэтащхьэм и къуэдзэу сагъэуващ. А щIыпIэм лэжьыгъэ гуэрхэри щыдиIэт, дзэм къыдэгъэщIылIауэ. Апхуэдэт щIакхъуэ заводыр, зауэлI щыгъынхэр щад фабрикэр, абыхэм къыщIагъэкI продукцэр щаIыгъа гъэтIылъыпIэ инхэр. Къыхэзгъэщынщи, зи гугъу сщIа заводым зы сменэм къриубыдэу тонн 15 щIакхъуэу щагъажьэрт.
— Жамболэт, уздэщыIа щIыпIэхэм ящыщу уигу нэхъ къинэжар дэтхэнэра?
— Си гум нэхъ фIэIэфIу сыздэщыIар Венгриеращ. Абы щыпсэухэм Кавказыр фIыуэ дыкъалъагъу. А къэралым и щIыналъэм итщ бгъэ къащхъуэм и сурэт гъэжа, къатитху хъу унэм и лъагагъ хуэдиз хъурэ и лъэбжьанэхэмкIэ гуэбэнэчым кIуэцIыгъэджэрэза сабий иIыгъыу. Абы кърагъэкIыр, езы мэжэрхэр Кавказым иIэпхъукIауэ аращ… Гуапэу къысхущытахэщ, сэшхуи тыгъэу къыщызатащ, «мэжэр-совет зэныбжьэгъугъэр зэригъэбыдэм папщIэ» псалъэхэр тетхэжауэ.
Телъыджэр аращи, зи ныбжьыр илъэс 87-м нэблэгъа Къуэдзокъуэ Жамболэт мы зэманми, дзэм ираджа щIалэгъуалэм я Iуэху зэрихуэу, къэралым и щIыпIэ зэмылIэужьыгъуэхэм къыщыщIедз. Ар ди щIалэхэр здэщыIэ гарнизонхэм макIуэ, я Iуэху зыIутым щыгъуазэ зыщыхуещI, ящыщ гуэрхэм псалъэ гъэхуакIэ захуегъазэ, хуей хъумэ, ядоIэпыкъу.
Тхыгъэри сурэтри КЪУМАХУЭ Аслъэн ейщ.
Иналрэ Алимрэ щапхъэ къагъэлъагъуэ
КъэкIуэнум фIыкIэ ухуэзыгъаплъэ щIалэхэр дызэриIэм щыхьэт техъуэ Iуэхугъуэхэр мащIэкъым. Абыхэм ящыщ зыщ къэралым и хэгъэгу зэмылIэужьыгъуэхэм щыIэу дзэм къулыкъу щызыщIэхэм ятеухуа хъыбар гуапэхэр щIэх-щIэхыурэ ди щIыналъэм къызэрылъэIэсыжыр. Хэкум и хъумакIуэ нэсхэр зей лъэпкъым абыхэм гушхуэныгъи пагагъи къыхалъхьэ.
ГъукIакъуэ Инал Щытхъу яIэу, зыхэтым фIыкIэ къахэщу дзэ къулыкъур езыхьэкIхэм ящыщщ Налшык къалэ щыщхэу ГъукIакъуэ Иналрэ Даур Алимрэ. НыбжьыщIитIыр къыщыхъуащ адыгэ хабзэмрэ нэмысымрэ зи жьэгу дэлъ унагъуэ дахэхэм. ЩIалэхэм яхэлъ гъэсэныгъэри хьэл-щэн зэпIэзэрытри, шэч хэмылъу, зыдэлъагъупхъэр абыхэм я нэхъыжьхэрщ. ЗэрыжаIэу, нэхъыжьыфI здэщымыIэм нэхъыщIэфIи щыIэкъым.
Гуапэ зэрыхъущи, къызыхэкIахэм яхуэфащэу къыщIэкIащ щIалитIри. ГъукIакъуэ Иналрэ Даур Алимрэ Налшык къалэ дэт гимназие №14-р къаухри, Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым и юридическэ къудамэм щIэтIысхьащ. Абы и бакалавр дипломыр зыIэрызыгъэхьа щIалэхэм адэкIэ я щIэныгъэм магистратурэм щыпащэ. Дзэм къулыкъу щащIэну щраджэм, Хэкум и пащхьэм щаIэ къалэныр ягъэзэщIэну пэрыхьащ.
Зэныбжьэгъухэм армэ къалэныр зэгъусэу щрахьэкI Москва къалэм. Абыхэм къулыкъу щащIэ МВД-м и къэрал кIуэцIыдзэм. Ахэр зыхэт частым и къалэн нэхъыщхьэр жылагъуэм щытыкIэ тэмэм щыIэнымрэ шынагъуэншагъэр къызэгъэпэщынымрэ кIэлъыплъынырщ. Абы ипкъ иткIэ, Москва щрагъэкIуэкI Iуэхугъуэхэми къалэм и уэрамхэми шынагъуэншагъэр къыщапщытэ.
Даур Алим Апхуэдэ зи чэзу къыдэкIыгъуэм къэхъуа зы Iуэхугъуэм къыщыхэжаныкIащ Инал. Абы зыкъигъэлъэгъуащ зи пщэрылъыр нэгъэсауэ зыщIэ сэлэт жыджэру. Уэрамым ирикIуэ хъыджэбзым и телефоныр къыIэщIэзыуда бзаджащIэр жыжьэ нигъэсакъым ГъукIакъуэм. Къэхъуам псынщIэу гу лъызыта щIалэ Iэчлъэчым щIэпхъаджащIэр зэуэ къызэтригъэувыIащ икIи абы и фIыгъэкIэ пщащэми лей къытехьакъым. Инал къыхуэщхьэпащ спортым зэрыдихьэхыр. Иджыри пэщIэдзэ классым щIэсу щIалэ цIыкIур и адэшхуэ, «Адыгэ псалъэ» газетым и редактор нэхъыщхьэ ХьэфIыцIэ Мухьэмэд спорт школым ишауэ щытащ. ГъукIакъуэм зыхуигъэсащ бэнэкIэ хуитми, дзюдоми, Iэпщэрыбанэми. И щIэныгъэкIи зыхэт гупым къахощ Инал. Апхуэдэу частым къэпщытэныгъэхэр щекIуэкIкIэ, жэуап итыну нэхъыбэрэ утыку кърашэр а щIалэрщ. Абы и лъэныкъуэкIи мызэ-мытIэу унафэщIхэм я щытхъу, фIыщIэ псалъэхэр къилэжьащ.
Даур Алим пэжым и телъхьэу, уи дзыхь зэбгъэз хъун щIалэу зэрыщытыр къыщигъэлъэгъуащ зыхэт гупым. И пщэ дэплъхьэ сыт хуэдэ Iуэхури нэгъэсауэ, жэуаплыныгъэ пылъу зэрызэфIигъэкIыр, и къалэн нэхъыщхьэм хуэIэкIуэлъакIуэу, зыхуеджа и IэщIагъэм фIыуэ хищIыкIыу зэрыщытыр, лей къызытехьэм и щхьэщыжакIуэу къызэрыувым теухуауэ хъыбархэр къыщокIуэкI абы къулыкъу щищIэ дзэ гупым.
Къэбэрдей-Балъкъэрым икIа щIалэхэм псом хуэмыдэу къащыгуфIыкIащ икIи абыхэм я зэфIэкIым ирогушхуэ дзэ частым и унафэщIым и къуэдзэ, Шэрэдж щIыналъэм щыщ Кадыров Ибрэхьим. Сыт и лъэныкъуэкIи къалэным къыщыхэжаныкI, дэтхэнэ зы Iуэхуми жыджэру пэщIэувэ и лъахэгъу ныбжьыщIэхэм, дауи, абы и пщIэри къаIэт.
Мазищ хъууэ аращ зэныбжьэгъуитIыр дзэм зэрыраджэрэ. Ауэ пIалъэ кIэщIым къриубыдэу абыхэм зыкъагъэлъэгъуащ Хэкум и хъумакIуэ нэсу, яхузэфIэкIащ къызыхэкIа лъэпкъми и цIэр фIыкIэ ягъэIун. Дрогушхуэ апхуэдэ щIалэ къуданхэм, адэкIи гъащIэм ехъулIэныгъэхэр щаIэну, лъагапIэщIэхэм хуэкIуэу я мурад зрагъэхъулIэну ди гуапэщ. ЩIэдзапIэ дахэ зиIэ Даур Алимрэ ГъукIакъуэ Иналрэ ятеухуа хъыбарыфIхэр дяпэкIи куэдрэ зэхэтхыну дыщогугъ.
ЩхьэщэмыщI Изэ.
Тхьэгъэзит Зубер
Сэлэт уэрэд
Ди щIалэгъуэу Iэщэ къыдатауэ
Ди щIыр гурэ псэкIэ догъэпэж, —
Щытхъумэнщ Хэку-анэр бий етахэм:
Къэдгъэхъункъым зауэ, сэ си къуэш!
Анэу щIылъэм тетым дэрщ я плъапIэр,
Дэ къытпэплъэу ахэр емызэш.
Мамырыгъэ гъащIэрщ я хъуэпсапIэр:
Къэдгъэхъункъым зауэ, сэ си къуэш!
Ди хъыджэбзхэм я гум дыщагъафIэу
Я гухэлъ уэрэдыр дэ тхуагъэш, —
Ягъэужьыхкъым лъагъуныгъэ мафIэр:
Къэдгъэхъункъым зауэ, сэ си къуэш!
Псэм фIэфI и IэщIагъэр къэзыгъуэта Дэлэл Анзор
ИлъэсипщIым нэблэгъащ си классэгъу гушыIэрей, гупыр зыгъэгуп Дэлэл Анзор зэрызмылъагъурэ. Школым гитарэ къыздихьурэ дзэ уэрэдхэр щIалэм къыджиIэу зэрыщытар гукъинэж тщыхъуащ. Хэт ищIэнт, илъэс пщIы бжыгъэхэр дэкIыжауэ, а уэрэдхэр и классэгъухэм ди пащхьэм мыхъуу, къулыкъу зыдищIэ и ныбжьэгъухэм я гъусэу жиIэну.
Тхыгъэр зытеухуа Дэлэл Анзор контракт зэгурыIуэныгъэкIэ Къэрэшей-Шэрджэсым и мотострелковэ батальоным и медицинэ пунктым санитар, инструктору къулыкъу щещIэ. Псори зэхэплъхьэжмэ, а IэнатIэм илъэс 12 хъуауэ пэрытщ. Зы илъэсыр илъэсрэ ныкъуэм зэрыпэкIуэр къэбгъэлъагъуэмэ, илъэс 17 мэхъу. Къыхэгъэщыпхъэщ Анзор дзэм къулыкъу щызыщIэхэм я узыншагъэм и нэIэ тет къудей мыхъуу, хуей щыхъукIэ, зауэлIхэм я гъусэу мазэ бжыгъэкIэ губгъуэхэми бгыхэми щыIэну къызэрыхуихуэр, уэздыгъэм, газым, Интернетым пэIэщIэу.
Интернетым сэбэпынагъ куэд пылъми, иджырей зэманым щIалэгъуалэм заужьынымкIэ ар зэран къахуэхъуу къелъытэ Дэлэлым. Мазэ бжыгъэкIэ зекIуэ кIуэну къызэрыхуихуэр абы и дежкIэ IэмалыфIт зыхунэмыс тхылъ куэдым еджэнымкIэ, къызэрыгуэкI гъащIэм и мыхьэнэмрэ зыпэIэщIэ лъапIэныгъэхэмрэ зэхищIыкIынымкIэ.
Къэбэрдей-Балъкъэрым и медицинэ колледжыр 2006 гъэм къиуха нэужь, ар Краснодар крайм и Лабинск къалэм дзэм къулыкъу щищIэну ираджащ. Илъэсрэ ныкъуэкIэ абы щыIауэ, 2007 гъэм дзэ контрактым Iэ тридзащ. А зэгурыIуэныгъэм тету, абы къыпэщылът зауэ щекIуэкI щIыналъэхэм илъэсищкIэ къулыкъу щищIэну, къэралым и Iэтащхьэм къыхуигъэув къалэнхэр игъэзэщIэну. Ар ирихьэлIат зауэ нэужьым Шэшэныр щызэфIагъэувэжа зэман гугъум.
— Мамыр цIыхухэм я шынагъуэншагъэр къызэдгъэпэщынырт ди пщэрылъ нэхъыщхьэр. Зауэр увыIами, щIыналъэм иджыри ист езыр-езыру ягъэхьэзыра лагъымхэр социальнэ мыхьэнэ зиIэ ухуэныгъэхэм, дзэм хухаха техникэхэм кIэщIэзыдзэ оппозиционер гупхэр. Къэбгъэлъагъуэмэ, медицинэ санитару сыздэщыIэ ди ротэм ихъумэрт радиотехникэм и объектхэр, зэрыкIэлъыплъ Iэмэпсымэхэр. Илъэсым щIигъукIэ къулыкъу щысщIа а щIыналъэм куэд щыслъэгъуащ икIи щызгъэващ, — жеIэ Анзор. — Автомашинэхэр, дзэ техникэхэр къагъауэрт. Аращ япэу сыщрихьэлIар IэрыщI лагъымым щыщ абдж зи нэкIу къыхэна къулыкъущIэм. Абы уIуплъэну шынагъуэт. Къэхъугъэ куэдыр езы цIыхухэм я делагъэт къызыхэкIыр. Дзэ къулыкъум пэрытхэр набдзэгубдзаплъэу дыщытын, ди дэтхэнэ зы лъэбакъуэми дыхуэсакъын хуей хъурт, ди гъащIэр тхъумэжын щхьэкIэ.
Куэдрэ урохьэлIэ къулыкъу зыщIэхэм зэгурыIуэныгъэр зэпауду къыщагъэзэж. Анзор апхуэдэхэм щIадэмыплъейр и псэр фIэмыIэфIыжу е и ныбжьэгъухэр щыхэкIуадэкIэ мышынэу аракъым, атIэ псэзэпылъхьэпIэ ит нэгъуэщI цIыхухэр къегъэлынымкIэ щхьэпэ зэрахуэхъуфынур, и гъащIэм и мыхьэнэр, и купщIэр зэрыарар зэрызыхищIарщ.
2014 гъэм Дэлэлым «Юриспруденция и уголовное право» IэщIагъэр Лабинск къалэм щызыIэригъэхьэри, Къэбэрдей-Балъкъэрым къигъэзэжащ. Гъунапкъэхъумэ дзэхэм яхыхьэну и мурадащ, арщхьэкIэ, щхьэусыгъуэ зэмылIэужьыгъуэхэм къыхэкIыу, къехъулIакъым.
Псэм фIэфI и IэщIагъэр къэзыгъуэта, жэуаплыныгъэ пылъу зи пщэрылъхэр зыгъэзащIэ, къэралымрэ жылагъуэмрэ хуэщхьэпэ щIалэм и мурадщ илъэс 45-рэ хъухукIэ Хэкум къулыкъу хуищIэну. Абы зэрыхуэпэжым папщIэ, Дэлэл Анзор къыхуагъэфэщащ «Ветеран-участник боевых действий в Чечне», «За службу на Кавказе» медалыр, щIыхь, фIыщIэ тхылъ куэд.
Гуэбэшы Марианнэ.
Лъэпкъыр ирогушхуэ
ЩIэблэ узыншэ къызыщIэхъуэ лъэпкъым и насыпщ. Аращ, бынырщ, адэ-анэм гъащIэм щаIэ хъуэпсапIэхэр зрапхыр, я гум щагъафIэ мурад дахэхэр зыхуэгъэпсар. Сытуи гуапащэ быным ифI, и дахэ зэхэпхыну, абыкIэ угушхуэну! ФIыгъуэ куэдым я пIэ йоувэ апхуэдэ псалъэхэр.
Шагъыр Залымбэч Зи гугъу сщIы гурыщIэхэр зыхащIэ Лэскэн щIыналъэм хыхьэ Лэскэн ЕтIуанэ къуажэм щыщ зэщхьэгъусэхэу Шагъырхэ Зауррэ Светланэрэ (Къардэнхэ япхъущ). Абыхэм я унагъуэм къагъэхьащ я къуэ закъуэ Залымбэч къулыкъу щищIэ дзэ частым къикI ФIыщIэ тхылъ. Къыхэдгъэщынщи, Залымбэч десант дзэхэм хэту къулыкъур щрихьэкIыр пэжыжьэщ щалъхуа щIыналъэм.
«ПщIэ зыхуэтщIхэу Заур Iэбэч и къуэмрэ Светланэ Тамбий и пхъумрэ! — дыкъыщоджэ тхыгъэм. — Ди гуапэу хъыбар фыдогъащIэ фи къуэ, зауэлI-десантник Шагъыр Залымбэч Заур и къуэм дзэ къулыкъур екIуу, ныкъусаныгъэншэу зэрырихьэкIымкIэ, абыкIи щытхъу, фIыщIэ куэд зэрыхуэфащэмкIэ икIи къызэрихьымкIэ. Дзэ часть №54801-м къулыкъу зэрыщищIэ зэманым къриубыдэу, Залымбэч зыкъигъэлъэгъуащ и пщэрылъхэр гъэзэщIэным жэуаплыныгъэр зыхищIэу, пэжу пэрыт сэлэту. Дзыхь кърагъэза IэнатIэм пщIэ щызиIэ, къулыкъу къыдэзыщIэхэм щапхъэ яхуэхъу Залымбэч дзэм епха IэщIагъэр къызыхуэтыншэу, ныкъусаныгъэншэу къищтащ икIи къикIуэт имыщIэу и къалэнхэр ирехьэкI, лъэпощхьэпохэмрэ гугъуехьхэмрэ къамыгъэдзыхэу. Зауррэ Светланэрэ фи къуэ Залымбэч дзэ къулыкъур адэкIи щIыхьрэ пщIэрэ пылъу зэрырихьэкIынур быдэу си фIэщ мэхъу.
ПщIэ къыфхуэзыщI, дзэ часть №54801-м и командир,
полковник Наумец А.».
Дзэ частым и командирым и Iэр зыщIэлъ а дэфтэрым апхуэдэу итщ хэлъ егугъуныгъэмрэ жанагъымрэ папщIэ взводым и командирым и къуэдзэ, сержант нэхъыжь Шагъыр Залымбэч и унафэщIхэм къабгъэдэкI фIыщIэ, щытхъу тхылъхэр мызэ-мытIэу къызэрыхуагъэфэщар. Наумец адэ-анэм фIыщIэ ин къахуещI я къуэр цIыху зэтет, хьэл-щэн екIу зыхэлъ, Хэкум и хъумакIуэ нэсу зэрагъэсам папщIэ икIи абыхэм къохъуэхъу узыншагъэ быдэ яIэу, унагъуэ насыпрэ ехъулIэныгъэрэ щымыщIэу псэуну.
Адыгэ щIалэщIэм хужаIэ псалъэ гуапэхэм, дауи, гукъыдэжышхуэ къаритащ адэ-анэм. Абыхэм зэрыжаIэмкIэ, Залымбэч зэрысабийрэ жыIэщIэу, гууз-лыуз иIэу, цIыху щабэу, апхуэдэуи жану къэхъуащ. Ар спортым, техникэм дахьэхырт. Нэхъыжьхэм ягъуэта дэрэжэгъуэм зыкIи пебдзых хъунукъым Залымбэч и анэкъилъху закъуэ Заринэ (ар Мэсейхэ я нысэщ) и дэлъху закъуэм папщIэ и гум щыщIэ гурыщIэхэри. Абыхэм я гъусэу Залымбэч и ехъулIэныгъэхэм ирогушхуэ Шагъырхэ я нысэ цIыкIу Нини, унагъуэщIэм къащIэувэ я къуэ цIыкIухэу Салимрэ Самиррэ. А щIалэ цIыкIухэм щапхъэ яхуохъу я адэр, ахэри хуейщ абы ещхьу Хэкум и къыщхьэщыжакIуэ нэс хъуну.
И Iыхьлыхэм, благъэхэм мы зэманым япэжыжьэми, адыгэ лъэпкъ напэр сакъыу зыхъумэ, Хэкум хуэщIапхъэ къалэн мытыншыр хабзэрэ нэмысрэ хэлъу, екIуу зэфIэзых Шагъыр Залымбэч дохъуэхъу и къулыкъур узыншэу кърихьэлIэну, щалъхуа щIыналъэм и лъэр угъурлыгъэкIэ щытригъэувэжыну, нобэ хуэдэу и цIэр фIыкIэ къаIэту, нэхъыжьхэр зэрыгушхуэн, зэрыпэгэн адыгэлI нэс къыхэкIыну.
ЖЫЛАСЭ Маритэ.
