Сабий тхылъым и тхьэмахуэ
Хабзэ дахэ хъуауэ, илъэс къэс ди республикэм щрагъэкIуэкI Сабий тхылъым и тхьэмахуэ, ныбжьыщIэхэм яхуэгъэза литературэр утыку къихьэн, абы щIэблэр дегъэхьэхын мурадкIэ.
Мы гъэми гъатхэпэм и 22-м ар екIуу къыщызэIуахынущ Налшык и Къэрал киноконцерт гъэлъэгъуапIэм. А махуэм щегъэжьауэ гъатхэпэм и 29 хъуху къалащхьэми районхэми щекIуэкIынущ а Iуэхум ехьэлIа гъэлъэгъуэныгъэхэр, зэIущIэхэр, семинархэр, зэпеуэхэр, нэгъуэщIхэри.
Къыхэгъэщыпхъэщ Сабий тхылъым и тхьэмахуэр Урысей псом зэрыщагъэлъапIэр. Ар къыхэзылъхьар икIи 1943 гъэм гъатхэпэм и 23-м «Тхылъ цIыкIур къыщалъхуа махуэ» зыфIаща япэ зэIущIэр езыгъэкIуэкIар (Союзхэм я унэм и колоннэ пэшым щызэхэтат) сабий тхакIуэ Кассиль Левт. Ар къызэрагъэпэщат «Детгиз» IуэхущIапIэм и унафэщI Дубровинэ Людмилэрэ Дзэ Плъыжьым и Политикэ управленэ нэхъыщхьэм и лектор Кассиль Леврэ. Жыджэру махуэшхуэм хэтащ Маршак Самуил, Михалков Сергей, Барто Агние, Пришвин Михаил, нэгъуэщIхэри.
Псори къызэрыщIидзар мыпхуэдэущ. 1943 гъэм и гъатхэпэ махуэ уэтIпсытIт. Зауэр и гуащIэгъуэу екIуэкIырт, шхынхэр зэпэубыдат, унэхэр щIыIэт. Щыгъын фаджэхэр, зэхэдыжыхьахэр, вакъэ лъэбышэхэр зыщыгъ щIалэ, хъыджэбз цIыкIухэр Союзхэм я унэм щIэз хъуат. Ахэр нэхъуеиншэу едаIуэрт зи тхылъхэмкIэ фIыуэ яцIыху сабий тхакIуэхэмрэ усакIуэхэмрэ къыжраIэм. Апхуэдэу япэу ягъэлъэпIауэ щытащ «тхылъ цIыкIум и тхьэмахуэр».
Илъэс дэкIри, ар Союзпсо Iуэху дахэ хъуащ, 1944 гъэм щегъэжьауи къалэхэм, къуажэхэм зэIущIэхэр щрагъэкIуэкIыу щIадзащ. 1945 гъэм Киев щыIащ япэ тхьэмахуэр, Панч Петро, Бажан Миколэ, Багмут Иван сымэ зи хьэщIар.
Мы гъэм илъэс 70 мэхъу сабий тхылъым и махуэхэм республикэхэм, районхэм, къуажэхэмрэ къалэхэмрэ я цIыхухэр, щIэблэр зэрызэхуашэсри, нобэр къыздэсым а зэIущIэхэм ныбжьыщIэхэр еджэным къыхураджэ, тхылъым драгъэхьэх.
БЛИЙ Даянэ.
