ЗэфIагъэкIахэмрэ саугъэтхэмрэ
«Кавказ Ищхъэрэм и щIыналъэхэм электрокъарур ятезыгуашэ компание» акционер обществэ зэIухам («МРСК СК» ОАО) и Къэбэрдей-Балъкъэр къудамэм и хэщIапIэм дыгъэгъазэм и 20-м Энергетикым и махуэр щагъэлъэпIащ. Абы ирагъэблэгъащ IуэхущIапIэм и ветеранхэмрэ и IэнатIэ псоми я лIыкIуэхэмрэ. Пашэхэр, лэжьыгъэм къыхэжаныкIхэр ягъэпэжэн и пэ къихуэу, щIыналъэ къудамэм и унафэщI Гъубжокъуэ Юрэ илъэсыр зыхуэдам, зэфIэгъэкIа хъуахэм къытеувыIащ, щIымахуэ лъэхъэнэм къапэщытхэр игъэбелджылащ.
— Фызэрыщыгъуазэщи, энергетикэм ди гъащIэм къалэнышхуэ щегъэзащIэ. Сыту жыпIэмэ, экономикэм и лъабжьэр къызэзыгъэпэщ IуэхущIапIэ псори абы епхащ, цIыхухэм тыншыпIэ, хуабэрэ нэхурэ ярет. Дэ ди нэIэм щIэтщ электроподстанцу 72-рэ, трансформатор подстанцу минитIым нэблагъэ, я лъэщагъкIэ зэщхьэщыхауэ токыр зэретт кIапсэу километр мин пщыкIузым щIигъу. Ахэр ди лэжьакIуэ 1267-м зэрахьэ икIи республикэм и IэнатIэхэмрэ и цIыхухэмрэ электрокъарукIэ зэпIэзэрыту къызэрагъэпэщ, — къигъэлъэгъуащ абы гуфIэгъуэ зэхыхьэр къыщызэIуихым.
Мы гъэм зэфIагъэкIахэр щызэхилъхьэжым, Гъубжокъуэ Юрэ къыхигъэщащ къапэщытахэм хъарзынэу зэрапэлъэщар, щIымахуэ лъэхъэнэм зэрыхуэхьэзырым щыхьэт техъуэ тхылъ нэхъыщхьэр — паспортыр — и чэзум къызэрыратыжар. Абы зэрыжиIамкIэ, зэраубзыхуам тету, лэжьыпхъэхэр и пIалъэм зэфIахащ. Мазэ пщыкIузым къриубыдэу трансформатору 76-рэ, токыр зэрыIуач, зэрыIуадзэ Iэмэпсымэу 220-рэ зэрагъэпэщыжащ, электрокъарур зрикIуэ линэу километр 580-рэ зыхуей хуагъэзащ. Киловатти 6 — 10-хэм хуэщIа трансформатор подстанцу 316-рэ къызыхуэтыншэу зэрагъэпэщыжащ. Уэгу линэу километри 135-м я щытыкIэр къапщытащ, кIапсэу километр 305,1-рэ, изолятору 12826-рэ, зи пIалъэр икIа пкъоууэ 1502-рэ яхъуэжащ. Нэхъ зыхуэсакъыпхъэ объектхэм гулъытэ хэха хуащI. Ток кIапсэхэр зыхуэзэ щIыпIэу гектари 152, 9-рэ ягъэкъэбзащ. Ар зытраухуауэ щытам процент 23-кIэ щIегъу. Пкъо хэтыпIэхэр гектари 2,2-кIэ нэхъ Iэхуитлъэхуит ящIащ. Гъубжокъуэ Юрэ къытеувыIащ я псэуалъэхэр, ухуэныгъэхэр, хъумапIэхэр щIымахуэ лъэхъэнэм зэрыхуагъэхьэзырам, къызэрымыкIуэ щытыкIэ, мафIэс къэхъу хъужыкъуэмэ, я IэщIагъэлIхэр абыхэм зэрапэщIэтыну щIыкIэм, ток кIапсэхэм Iумыл кIэрищIэмэ зэрагъэткIуну Iэмалыр, зэраубзыхуам хуэдэу, пэублэу зэрагъэунэхуам, электрокъару гуэшыпIэхэм я схемэхэр а Iуэхум зэрыхуэгъэпсам зэпымыууэ зэрыкIэлъыплъым. Псори зэхэту ремонт лэжьыгъэу сом мелуани 189-рэ и уасэ ирагъэкIуэкIащ.
— Токыр пызыдзэну хуейхэм я тхылъу (заявкэу) 1051-рэ мазэ пщыкIузым къеIытхащ. А зэманым къриубыдэу объектыщIэм электрокъарур пызыщIэнухэм зэгурыIуэныгъэ 978-рэ етщIылIащ. А Iуэхутхьэбзэхэм сом мелуани 8-м щIигъу фейдэуэ къапэкIуащ И лъэщагъым хэдгъэхъуэн мурадкIэ, «Налшык» подстанцым и Т-1 трансформаторыр мВт 25-м хуэщIам хуэдэкIэ зэтхъуэкIащ. Ди IуэхущIапIэм и инвестицэ программэм ипкъ иткIэ ар къэгъэщIэрэщIэжыным мылъкушхуэ хэтлъхьащ. Программэм хыхьэу ВГТ — 110 зэрагъэункIыфI элегаз лIэужьыгъуэу 5 зэпкърытлъхьащ, ТГФМ — 110 элегаз трансформатору 15, токыр зэрызэбладз РГН — 110-м хуэдэу 19, НАМИ-110,9 лъэщагъым тещIыхьа трансформатору 9 дгъэуващ, нэгъуэщI лэжьыгъэ гугъухэри зэфIэдгъэкIащ,- къигъэлъэгъуащ щIыналъэ къудамэм и унафэщIым. — Республикэм и щыхьэрым и гъунэм щыIэ Налшык полупроводник Iэмэпсымэ заводымрэ сымаджэщхэм я къалэ цIыкIумрэ папщIэ 1960 гъэм яухуауэ щыта «Дубки» подстанцым жылагъуэ социальнэ мыхьэнэ зиIэ псэуалъэхэр электрокъарукIэ ирикъуу къызэрыхузэмыгъэпэщыжым къыхэкIыу, ар едгъэфIэкIуащ, и лъэщагъым хэдгъэхъуащ. Едгъэжьэжа подстанцым сымаджэщхэм, предприятэхэм, организацэхэм, «Налшык» хьэлвэ заводым, «Дубки» бэзэрым, Вольнэ Аул хьэблэм зэпIэзэрыту электрокъарур ярет. Киловатти 110-рэ хъууэ абы екIуалIэ вольтышхуэ линищым киловатти 6-м папщIэ къыхэкI гуэшыпIэ 30-м республикэм и къалащхьэм щыпсэу цIыху мин 40-м нэблагъэ токкIэ къызэрагъэпэщ. ЩыIахэм я пIэкIэ мегаватт 16 зи лъэщагъ трансформаторыщIэу 2 дгъэуващ. «Дубки» подстанцыр иджырей IэмэпсымэхэмкIэ, нэгъуэщI зыхуейхэмкIэ зэхурокъу, хъуэжыпхъэ псори щIэкIэ щызэтхъуэкIащ, гъущI-бетон бжыхькIэ къэтхухьащ, нэгъуэщI лэжьыгъэ щхьэпэ куэди зэфIэдгъэкIащ. А псор зи фIыщIэр, зи IэрыкIыр фэращи, Энергетикым и махуэмкIи, ИлъэсыщIэ къэблэгъамкIи сынывохъуэхъу. Ди цIыхухэр нэхурэ хуабэкIэ къызэвгъэпэщу республикэм и дэнэ щIыпIи зэуIуу фыщызэдолажьэри, дяпэкIи хэвгъэхъуэну дыфщогугъ,- къыхигъэщащ Гъубжокъуэ Юрэ икIи зэхуэсахэм я Iэгуауэм щIэту УФ-м ЭнергетикэмкIэ и министерствэм, «Урысейм и сетхэр» ОАО-м, «Кавказ Ищхъэрэм и МРСК» акционер обществэ зэIухам, абы и Къэбэрдей-Балъкъэр къудамэм я щIыхь тхылъхэмрэ ахъшэ саугъэтхэмрэ IэнатIэм щыпашэхэм яритащ. Къызэхуэсахэм IуэхущIапIэм и хьэкъкIэ гуфIэгъуэ Iэнэ къыхуащтащ.
Хьэжыкъарэ Алик.
