Щэнхабзэм и илъэс
2014 гъэр Щэнхабзэм и илъэсу ди къэралым щагъэуващ. Ар гуфIэгъуэ щытыкIэм иту къыщызэIуахащ Налшык и Къэрал киноконцерт гъэлъэгъуапIэм. Дмитрий Лихачев и «Щэнхабзэр щымыIэмэ, цIыхур дунейм щIытетым и мыхьэнэр мэкIуэд» псалъэхэр эпиграф зыхуащIа пшыхьым удихьэхырт, щIыхьэпIэм деж щегъэжьауэ зыхэпщIэрт махуэшхуэм узэрыхыхьэр.
IуэхущIапIэм и бжэIупэм макъамэ дахэр щыIурт, республикэм и къалэхэмрэ районхэмрэ я къэфакIуэ, уэрэджыIакIуэ гупхэм я зэфIэкI зэрагъэлъагъуэм щIэжьыуэу. АдэкIэ укIуатэмэ, Киноконцерт гъэлъэгъуапIэм и пэIущIэ пэшыр IэдакъэщIэкI телъыджэхэм яуфэбгъуат. Декоративно-прикладной, сурэтыщI гъуазджэхэм я гъэлъэгъуэныгъэр, сабий творчествэмкIэ выставкэр гъэщIэгъуэнт, пхъэм, абджым, кхъуэщыным, жэзым, нэгъуэщIхэми къыхэщIыкIа лэжьыгъэхэмрэ дыщэидэм, лъэпкъ фа- щэхэр дыным хуэIэкIуэлъакIуэхэм я лэжьыгъэхэмрэ цIыхухэр дихьэ- хат. ЕтIуанэ къатым удокIуейри — абыи къыщыпещэ гъэлъэгъуэныгъэм…
Щэнхабзэм и илъэсыр къыщызэIуахым иращIэкI концертыр щекIуэкIыну пэшым цIыхур щIэз хъуащ. КъБР-м и Къэрал филармонием и симфоние оркестрыр утыкум зэрисым къигъэлъагъуэрт ар гукъинэж, щIэщыгъуэ зэрыхъунур. Шостакович Дмитрий и «Махуэшхуэ увертюра» макъамэ лъэщымкIэ къызэIуаха пшыхьым япэу псалъэ щратащ Къэбэрдей-Балъкъэрым и Правительствэм и УнафэщIым и къуэдзэ Фырэ Руслан. КъБР-м и Iэтащхьэм и къалэнхэр зыгъэзащIэ КIуэкIуэ Юрий, езыр зи лIыкIуэ IуэхущIапIэм, муниципальнэ IэнатIэхэм, жылагъуэ зэгухьэныгъэхэм, щэнхабзэмрэ гъуазджэмрэ я лэжьакIуэхэм къабгъэдэкIыу зэIущIэм кърихьэлIа псоми абы фIэхъус ярихащ, и псалъэм къыхигъэщащ УФ-м ЩэнхабзэмкIэ и министерствэм и департаментым и унафэщI Яриловэ Ольгэ зэрыщыIэр зэригуапэр.
— Мы илъэсым дэ мурад дахэ куэд диIэщ. Ди пщэрылъхэм ящыщщ Музыкэ театрымрэ Курзалымрэ къызэIутхыжыныр, Къэбэрдей театрыр зэгъэпэщыжыныр и кIэм нэгъэсыныр, — жиIащ Фырэм. — Ди къэралым ЩэнхабзэмкIэ и министерствэм ди IуэхущIафэхэр къыддиIыгъыну хьэзырщ. Къэнар зымащIэщ, шыIэ тIэкIу зэхэвгъэлъыжмэ, дызыщыгуфIыкIын куэд мы илъэсым къызэрыдэкIуэнум шэч къытесхьэркъым.
Фырэ Руслан и псалъэхэр диIыгъащ Яриловэ Ольгэ. Абы къыхигъэщащ щэнхабзэ IуэхущIапIэхэм программэ хэхахэмкIэ ахъшэ къызэрыхуаутIыпщынур, псом хуэмыдэжу къуажэхэм, районхэм щыIэхэм гулъытэ хуащIыну зэрамурадыр. Зыхуэныкъуэ елъытауэ, хэт автобускIэ, хэт макъамэ IэмэпсымэкIэ, хэти нэгъуэщI хьэпшып мыпудхэмкIэ къызэрагъэпэщынущ. «Руслани жиIауэ, тIэкIу мащIэу зыхуэвгъэшэчыж», — щIигъужащ хьэщIэм. Щэнхабзэ и лъэныкъуэкIэ куэд зэрызэфIигъэкIым и щыхьэту, Яриловэр зи лIыкIуэ министерствэм и фIыщIэ тхылъ Фырэ Руслан къритащ.
Апхуэдэуи ар къеджащ Урысей Федерацэм щэнхабзэмкIэ и министр Мединский Владимир къыбгъэдэкI хъуэхъу тхыгъэм. Щэнхабзэм и илъэсыр щIыуэпсым и хъугъуэфIыгъуэ зэмылIэужьыгъуэхэмкIэ къулей Къэбэрдей-Балъкъэрым къызэрыщызэIуахым фIыгъуэ куэд къыдэкIуэну зэригуапэр къыхощ абы.
Пшыхьым я цIэ къыщраIуащ ди республикэм и Iэтащхьэм и унафэкIэ «Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм щIыхь зиIэ и артист» цIэ лъапIэр зыхуагъэфащэхэм. Апхуэдэхэщ Къэбэрдей къэрал драмэ театрым и актерхэу Мысост Вадимрэ Шал (КIэхумахуэ) ФатIимэрэ, Бачиев Хьэждаут (Балъкъэр драмэ театр), Килесэ Наталье (Музыкэ театр), Жылэ Мурат (Жэмтхьэлэ къуажэ, ГъуазджэхэмкIэ сабий школ), Гузиев ТIэхьир (Ташлы-Тала ЩэнхабзэмкIэ и унэм и унафэщI), Музыкэ театрым и балет труппэм и артистхэу Хьэкъул Анжелэрэ Гейцай Натальерэ.
Пшыхьыр ягъэдэхащ зи цIэ къитIуа, КъБР-м и Къэрал филармонием и симфоние оркестрым и артистхэм (дирижерыр Темыркъан Борисщ), СКГИИ-мрэ абы Щэнхабзэмрэ гъуазджэхэмкIэ и колледжымрэ я хорым (художественнэ унафэщIыр Мыд Мадинэщ), уэрэджыIакIуэ цIэрыIуэхэу Мамбэт Мадинэ, Кабардоковэ Зухра, Шэрджэс Iэсият, Сокъур Ольгэ «Кабардинка», «Балкария», «Терские казаки», «Нал цIыкIу» гупхэм, ГъуазджэхэмкIэ сабий школхэм я хорым (дирижерыр Щэнхабзэмрэ гъуазджэхэмкIэ институтым и егъэджакIуэ Гридасов Геннадийщ).
ИСТЭПАН Залинэ.
