«Фэеплъым и уэздыгъэ»
ИлъэситхукIэ узэIэбэкIыжмэ, 2008 гъэм и гъэмахуэм Куржымрэ Осетие Ипщэмрэ я кум зэныкъуэкъу къыдэхъуащ. Зауэ гуащIэм къыщIидзащ шыщхьэуIум и 8-р къыщихьэ жэщым. Осетие Ипщэм и къалащхьэ Цхинвал иубыдын мурадкIэ, Куржым и дзэр абы топкIэ куэдрэ дэуащ.
Урысейр хэмыхьэу хъуакъым а зэпэщIэтыныгъэм — япэрауэ, а щIыналъэм щыпсэу и цIыхухэм къащхьэщыжын хуейт, къимыдэкIэ мамыру зи щIыналъэ исыж цIыхубзхэм, сабийхэм лей къатехьэрт. Иджыри къыздэсым нэсу къахуэгъэнэIуакъым а лъэхъэнэм къриубыдэу Цхинвал цIыху дапщэ щыхэкIуэдами. Ауэ, лажьи хъати зимыIэ цIыхухэр, сабийхэр щыхэкIуадэм деж уи гур мэуз. Абы лъандэрэ шыщхьэуIум и 8-м УФ-ми ягу къыщагъэкIыж а зауэм хэкIуэдахэр.
Къэбэрдей-Балъкъэрми гулъытэншэу къыщагъэнакъым а Iуэхур. «Урысей зэкъуэт» партым и «ЩIэблэщIэ гвардием» хэтхэр, волонтерхэр, къалэдэсхэр, уеблэмэ республикэм и хьэщIэ турист нэгъунэ, дунейр зэрыуэлбанэм щхьэкIи къамыгъанэу, хэтащ абы ехьэлIауэ ирагъэкIуэкIа Iуэхугъуэхэм.
Мы Iуэхум и къызэгъэпэщакIуэ Нэзрэн Беслъэн и жэрдэмкIэ Осетие Ипщэм и бэракъыр щаIэтащ ХьэтIохъущокъуэм и хадэм лъакъуэрыгъажэкIэ къыщыбжыхь хъу и лъагъуэм и гъунэгъуу щыт пхъэ унэ цIыкIум икIи шэху уэздыгъэхэр пагъэнащ.
Лъэпкъ зэзауэ щымыгъэIэным щIалэгъуалэр къыхуезыджэ, апхуэдэуи Осетие Ипщэм щыхэкIуэдахэм я фэеплъыр зыгъэлъапIэ Iуэхугъуэр зылъэгъуа псоми гукъинэж ящыхъуащ. Мыр къызэзыгъэпэщахэм жаIащ мыпхуэдэ Iуэхугъуэхэр илъэс къэси, Iэмал зэриIэкIэ щIалэгъуалэ нэхъыбэ къыхашэурэ, ирагъэкIуэкIыныр зэрафIэигъуэр.
Осетие Ипщэмрэ Абхъаз Республикэмрэ я щIыналъэхэм мамырыгъэ сыт щыгъуи щрыреIэ, къытщIэхъуэ щIэблэм зэи ящремыгъупщэ я тхыдэмрэ мамырыгъэм папщIэ зи гъащIэр зыта лIыхъужьхэмрэ.
Тюльпин Александр итха «Цхинвал» усэри апхуэдэ фэеплъым и дамыгъэхэм ящыщщ:
ЩIалэхэр зауэм докI.
Дапщэщ? Дэнэ? Сытым щхьэкIэ?
ПигъэщхьэхукIауэ мафIэ лыгъэм,
Кавказ Ищхъэрэр къыдэтщ я
щIыбагъым.
Псым и Iуфэм ирахулIахэу,
Сабийхэр, лIыжь-фызыжьхэр
зэщIотхьэджэ.
Къыпщагъэхъуу дунейр зэтещахэу,
Топ уэ макъхэм къалэр
ягъэзджыздж.
Унэхэр къэуфэрэнкI къыпфIэщIырт,
ИкIи иджыри къэскIэ дэ дымыщIэ:
Хэт мыбдеж щыIар,
Хэт хэкIуэдар?
Уэгум нэсу къэуа мафIэ бзийр
ЗэшэзэпIэу теуат къалэ жейм.
Топышэхэм, танкхэм, минэхэм
ЩIаукIыхьырт цIыхухэр унэм.
Хэт теувэнур ахэм я бжэщхьэIум,
Ажалым щызыхъумэ мэIуу?
Танкхэр кIуэми, иращIыкIыу
къахуэзэр,
ЩIалэхэр поув шыщхьэмыгъазэу.
Бий къайкуэдэкIым хуимыкIуэту,
ЩIалэхэм кърагъэлащ Осетиер.
