Анэдэлъхубзэм топсэлъыхь
Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым щокIуэкI «Дэ Урысейм дрицIыхущ» фестивалыр. Урысыбзэмрэ урыс щэнхабзэмрэ ятещIыхьауэ къызэрагъэпэщами, зэхыхьэм и утыку кърахьэ ди щIыналъэм щыпсэу лъэпкъ мащIэхэм я анэдэлъхубзэхэм узыгъэпIейтейуэ хэлъ Iуэхугъуэхэри. Апхуэдэу фестивалым къриубыдэу университетым иджыблагъэ щекIуэкIащ «Кавказ Ищхъэрэм хыхьэ республикэхэм я къэралыбзэхэр: дыгъуасэрэ нобэрэ» щIэныгъэ-практикэ конференцыр.
ЕджапIэ нэхъыщхьэм и пресс-IэнатIэм и лэжьакIуэ Брай Марие хъыбар къызэрыдигъэщIамкIэ, конференцым хэтащ ди республикэм, Осетие Ищхъэрэ — Аланием, Ставрополь крайм, Дагъыстэным, Къэрэшей-Шэрджэсым щыщ бзэ щIэныгъэлIхэр, студентхэр. Абыхэм фIэхъускIэ захуигъэзащ конференцыр къызэIузыха, КъБКъУ-м гъэсэныгъэ лэжьыгъэмрэ социальнэ IуэхухэмкIэ и проректор Къумыкъу Iэуес.
— «Дэ Урысейм дрицIыхущ» фестивалыр илъэс ныкъуэм щIигъуауэ щокIуэкI КъБКъУ-м. А зэманым къриубыдэу ди деж щекIуэкIащ урысыбзэм, урыс щэнхабзэм, ди республикэм щыпсэу лъэпкъхэм я анэдэлъхубзэхэмрэ хабзэхэмрэ ятеухуа зэхыхьэ куэд, — къыхигъэщащ Къумыкъум. — Нобэрей ди зэхыхьэр тещIыхьащ Кавказым ис лъэпкъ мащIэхэм я бзэхэр хъумэным, абыхэм зегъэужьыным епха Iуэхугъуэхэм.
Абы и псалъэм къыпищэу зэIущIэм къыщыпсэлъащ филологие щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъУ-м урысыбзэмкIэ и кафедрэм и унафэщI Башиевэ Светланэ.
— Анэдэлъхубзэм ар зей лъэпкъым и дежкIэ мыхьэнэшхуэ иIэщ, — къыхигъэщащ абы. — ЦIыхур тегъэгушхуэн хуейщ и анэбзэр нэхъыбэIуэрэ къигъэсэбэпыным, абыкIэ унагъуэм, еджапIэм нэхъ шэщIауэ щрипсэлъэн хуейщ. Апхуэдэу бзитIри: урысыбзэри анэдэлъхубзэри — зэгъусэу зэдэгъэлэжьапхъэщ.
Конференцым кърихьэлIахэм иужькIэ гуп-гупу загуэшащ икIи лэжьыгъэм секцэхэм щыпащащ. ЩIэныгъэлIхэм ягъэхьэзыра докладхэр ятеухуат Кавказ Ищхъэрэм лъэпкъыбзэхэм епхауэ щекIуэкI политикэм, бзэхэм къакIуа щэнхабзэ-тхыдэ гъуэгуанэм, адыгэбзэр, балъкъэрыбзэр, осетиныбзэр хъумэным, абыхэм адэкIи заужьынымкIэ щыIэ Iэмалхэм, нэгъуэщIхэми. Къэпсэлъахэм къызэрыхагъэщамкIэ, Кавказ Ищхъэрэм щыпсэу лъэпкъхэм я бзэхэм ящыщ гуэрхэр (адыгеибзэр, къэбэрдей-шэрджэсыбзэр) ЮНЕСКО-м хигъэхьащ кIуэдыжыну шынагъуэ зыщхьэщыхьэхэм. «Абы къыхэкIкIэ дэтхэнэми ди къалэн нэхъыщхьэр лъэпкъ мащIэхэм ди анэдэлъхубзэр хъума хъуным гулъытэ нэхъыбэ хуэтщIынырщ», — щыжаIащ конференцым.
ЖЫЛАСЭ Маритэ.
