Федченко Людмилэ и пщIэр
Политик IэкIуэлъакIуэ, щIэныгъэ лэжьакIуэ Iэзэ, Бгылъэ геофизикэ институтым и унафэщIым и къуэдзэ, географие щIэныгъэхэм я доктор Федченкэ (Лапте-вэ) Людмилэ Михаил и пхъур ди республикэми гъунэгъу щIыналъэхэми щыцIэрыIуэ бзылъхугъэ щыпкъэщ. Хэлъ хьэл-щэн дахэмрэ акъыл шэщIамрэ, зэфIэкI инымрэ IуэхущIафэ дахэхэмрэ я фIыгъэкIэ ар къыщацIыхуащ икIи пщIэшхуэ къыщихьащ жылагъуэ псом. Людмилэ и гъащIэ гъуэгуанэр лъэпкъ щIэныгъэм, къэралым псэ хьэлэлкIэ хуэлэжьэным и щапхъэ екIущ.
Людмилэ Кэнжэ къажэм къыщалъхуащ икIи къыщыхъуащ. Налшык дэт курыт школ №5-р дыщэ медалкIэ къиуха нэужь, ар щIэтIыс-хьащ КъБКъУ-м и физико-математикэ къудамэм икIи фIы дыдэу абыи щеджащ, дип-лом плъыжькIи къиухащ. «Геофизик» IэщIагъэр зэзыгъэгъуэта бзылъхугъэм мурад ищIащ бгъэдэлъ щIэныгъэм хигъэхъуэну икIи и еджэным щыпищащ университетым и аспирантурэм. И чэзур къэс-ри, кандидат лэжьыгъэр, иужькIэ доктор диссертацэр утыку кърихьащ, ехъулIэныгъэхэр иIэуи ахэр пхигъэ- кIащ. Апхуэдэу Людмилэ и гъащIэр зэрысабийрэ дэ- зыхьэхыу щыта щIыуэпсым, географием, физикэм пищIащ. Абы лэжьэн щыщIидзащ Бгылъэ геофизикэ институтым. Лэжьыгъэм щIэхыу хуэIэижь хъуащ ар. ЩIэныгъэ лэжьакIуэ нэхъыщIэу Iэна-тIэм пэрыува Федченкэ хъуащ япэщIыкIэ щIэныгъэ лэжьакIуэ нэхъыжь, щIэныгъэ секретарь, иужькIэ институтым и унафэщIым щIэныгъэ лэжьыгъэмкIэ и къуэдзэ къулыкъур къыхуагъэфэщащ.
Лъэпкъ щIэныгъэм и зыужьыныгъэм Федченкэ хуищIа хэлъхьэныгъэр къыпхуэмылъытэным хуэдизщ. Абы иригъэкIуэкI къэхутэныгъэ лэжьыгъэхэр цIэрыIуэ щыхъуат ди щIыпIэми, абыхэм къащIэупщIэрт хамэ къэралхэм я щIэныгъэлIхэри. Федченкэ къалъытэ геофизикэмкIэ, дунейм и къэхъукъащIэхэр джынымкIэ, пшэхэм я физикэр къэхутэнымкIэ щIэныгъэ зэфIэкIышхуэ зыбгъэдэлъ лэжьакIуэу. Апхуэдэу абы и фIыщIэщ Кавказ Ищхъэрэм и щIыуэпсыр нэхъ куууэ джыным, абы иIэ щытыкIэмрэ дунейм и къэхъукъащIэхэмрэ зэпыщIэныгъэ яку зэрыдэлъым ехьэлIа къэхутэныгъэхэр егъэкIуэкIыным хуэгъэп-са щIэныгъэ унэтIыныгъэщIэ къызэрыунэхуар. АбыхэмкIэ иIэ еплъыкIэхэр къиIуатэу, Людмилэ зэкъым-тIэукъым къызэрыщыпсэлъар щIэныгъэ утыкушхуэхэм, дунейпсо зэхуэсхэри яхэту. Илъэс зыбжанэкIэ ар хэтащ Росгидрометым и зэгухьэныгъэ советым, абы и IэнатIэхэм ящыщ зым и пашэуи щытащ.
И IэщIагъэмкIэ иIэ зэфIэкIхэм, бгъэдэлъ щIэныгъэ куум, зыхищIэ жэуаплыныгъэм, апхуэдэу цIыху щыпкъэу, зы хьэлымрэ щэнымрэ иту зэрыщытым къыхэкIыу, Людмилэ пщIэшхуэ къыщилэ-жьащ жылагъуэм. Абы къы-хэкIыуи Федченкэ пIалъищ-кIэ зэкIэлъхьэужьу хахащ КъБР-м и Парламентым и депутату, цIыхубэм я дзыхь кърагъэзу.
Людмилэ лъэ быдэкIэ хэуващ политикэ Iуэхухэми. КъБР-м и Парламентым РеспубликэмкIэ и Советым и УнафэщIым и къуэдзэу, КъБР-м и Парламентым и УнафэщIым и къуэдзэу лажьэу, абы Iуэхугъуэ куэд зэфIихащ щIыналъэр егъэфIэкIуэным, абы зегъэужьыным хуэунэтIауэ, республикэм парламентаризм нэсым и лъабжьэр щыгъэтIылъыным хуэгъэпсауэ.
Хабзэгъэув IэнатIэ нэхъыщхьэм и депутату щыту, Федченкэ Iуэхугъуэ куэд зэфIихащ цIыхухэм я гъащIэр, абыхэм я псэукIэм и фIагъыр нэхъри къэIэтыным, республикэм и социально-экономикэ щытыкIэр егъэфIэкIуэным хуэунэтIауэ. Людмилэ КъБР-м и Парламентым щыщыIа илъэсхэр куэдым яхуэхъуащ зэпIэзэрытыныгъэм, цIыхугъэ лъагэм, лэжьэкIэ пэрытым и дерс купщIафIэ.
КъБР-м и Жылагъуэ палатэм хэту, хабзэгъэув IэнатIэ нэхъыщхьэм зэрыщылэжьа и Iэрыхуагъхэри къигъэсэбэпу, Федченкэ хулъэкIынущ ди республикэ законхэм хэплъэу, ныкъусаныгъэ гуэрхэр яхэлъмэ, гу лъыдигъэтэжын. Политик Федченкэ зи гупсысэхэр, IуэхущIафэхэр, мурадхэр, еплъыкIэхэр екIуу къэзыIуэтэф, къедаIуэхэри малъхъэдисым хуэдэу зыщIэзышэф цIыхущ. Аращ Людмилэ цIыхубэм я пщIэрэ нэмысрэ къыщIилэжьар. Апхуэдэ жылагъуэ гулъытэр абы хуэфащэ ды- дэщ.
Бзылъхугъэ-щIэныгъэ лэжьакIуэ, бзылъхугъэ-политик Федченкэ Людмилэ пщIэш-хуэ щиIэщ щIэныгъэ дунейми, политикхэм я дежи. И зэфIэкIышхуэхэм папщIэ Федченкэ къыхуагъэфэщащ къэрал дамыгъэ лъапIэхэр, щIыхь, фIыщIэ тхылъхэр. Апхуэдэхэщ, псалъэм папщIэ, «ГуащIэдэкIым и Бэракъ Плъыжь», Зэныбжьэгъуэгъэм и орденхэр, «ГуащIэдэкI хьэлэлым папщIэ» медалыр, «Парламентаризмэм зиужьынымкIэ иIэ фIыщIэхэм папщIэ» УФ-м и Федеральнэ Зэхуэсым и щIыхь дамыгъэр, КъБР-м и Совет Нэхъыщхьэм, Парламентым къабгъэдэкI щIыхь, фIыщIэ тхылъхэр. Людмилэ УФ-м, КъБР-м щIэныгъэмкIэ щIыхь зиIэ я лэжьакIуэщ. Ар Естественнэ щIэныгъэхэмкIэ Урысей Академием, ИнформатизацэмкIэ Дунейпсо Академиехэм я академикщ, КъБР-м щIэныгъэмрэ техникэмкIэ и къэрал саугъэтым и лауреатщ.
ЖЫЛАСЭ Маритэ.
