Ди лъынтхуэм ирижэр зылъщ - Хэкум худиIэ лъагъуныгъэрщ
«Абазэххэ, беслъэней, бжьэ­дыгъу, мамхэгъ, жаней, къэбэрдей, кIэмыр­гуей, мэхъуэш, натыхъуей, убых, хьэтыкъуей, шапсыгъ! Адыгэ лъэпкъым и лIакъуэ пщыкIутI! Iэпкълъэпкъыу цIыхум фхуэдизщи иIэр, зыгуэр фы­хэщIу ди гур ивмыуд». Мып­хуэдэ псалъэхэмкIэ Ады­гэхэм я махуэр Налшык къалэм дэт Прогимназие №34-м къыщызэIуахащ. Ма­хуэшхуэм и гупсысэ нэхъыщхьэр арагъэнщ жыуе­гъэIэ.
ЕджапIэм и пщIантIэм щра­гъэувэкIат адыгэхэр ­ижь-ижьыж лъандэрэ зы­хуэ­Iэ­кIуэлъакIуэу къэгъуэгуры­кIуа IэщIагъэхэм я гъэ­лъэ­гъуэныгъэр: пхъэм къыхэбзыкIа хьэпшыпхэри, хэдыкIри, нэгъуэщI куэди. А псом лъагэу фIэдзауэ къащ­хьэ­щытт адыгэр зэрыгушхуэ и бэракъыр.
ГуфIэгъуэ махуэр къызэIуахащ «Шагъдий» къэфакIуэ гу­пым хэтхэм.
Къызэхуэсахэм фIэхъус пса­­лъэкIэ защыхуигъазэм, Налшык къалэм и щIыпIэ ­администрацэм ЕгъэджэныгъэмкIэ и департаментым и IэщIагъэлI нэхъыщхьэ ЛIы­Iэщын Людмилэ къыхигъэщащ иужьрей илъэситIым цIыхухэм зэхыхьэну Iэмал зэрамыIам къыхэкIыу, прогимназием къызэригъэпэща Iуэхум гуфIэгъуэр тIууащIэ зэрищIар.
- Департаментым къыб­гъэ­­дэкIыу щIэблэми нэхъыжьхэми дынывохъуэхъу нобэрей махуэшхуэмкIэ! Узын­шагъэ бы­дэ, ехъулIэ­ныгъэ куэд фи­Iэну ди гуа­пэщ. Ди гъащIэр мамыру, гуапагъэ тхуэщIэу, уна­гъуэхэр бэIутIэIуншэу псэу­ну Тхьэм жиIэ! Мы Iуэхугъуэр къызэзыгъэпэщахэм фIы­щIэ яхузощI. Шэч хэ­мылъу, гу ­лъыботэ махуэш­хуэм гукIи псэкIи зэры­зы­хуа­гъэхьэзырар, лэ­жьы­гъэш­хуэ зэры­рагъэкIуэкIар. ­Къэ­­­­­­­бэрдей-Балъкъэрым ис лъэпкъ­­­хэр псори дызэгу­рыIуэ-дызэдэIуэжу дяпэкIи дып­сэуну Тхьэм ищI! Адыгэ лъэпкъым мыпхуэдэ ма­хуэш­хуэ куэдрэ игъэлъэпIэну къы­ху­зэпищэ, - жиIащ ЛIы­Iэ­щы­ным.
Абы дыщIигъуащ Адыгэхэм я махуэм и щIыхькIэ къызэ­рагъэпэщ Iуэхугъуэхэм нэхъыфIыр къыхэхыным теу­хуауэ департаментым зэ­хьэ­зэхуэ къызэрыхилъхьар икIи прогимназиер абы къыхэжа­ныкIыну Iэмал зэриIэр.
Философие щIэныгъэхэм я доктор, профессор, УФ-м и транспортым щIыхь зи­Iэ и лэжьакIуэ Хъурей Феликс жи­Iащ зэманыр кIуэхукIэ Ады­гэхэм я махуэм и мы­хьэ­нэри нэхъ ин зэрыхъунур.
- Мы Iуэхугъуэр къыщызэра­гъэ­пэща еджапIэр илъэс пщIы бжыгъэ хъуауэ нэхъыфIхэм хабжэу, лъэныкъуэ куэдкIэ ехъулIэныгъэхэр иIэу къызэрыгъуэгурыкIуэм псори дыщыгъуазэщ. Псом хуэ­мыдэу нэхъыщхьэр сабий гъэ­­сэкIэм мыбдеж гулъытэ ­ ин зэрыщыхуащIырщ. Дыщогугъ а хабзэфIым тету дяпэ-кIи лэжьэну, - жиIащ Хъурейм. Нэхъыжьым и IэдакъэщIэкI тхылъ зыбжанэ IуэхущIапIэм тыгъэ хуищIащ.
КъБР-м и Iэтащхьэмрэ Прави­тельствэмрэ я лIыкIуэу КъБР-м и Парламентымрэ суд IуэхущIапIэхэмрэ щыIэ ДыщэкI Мадинэ къыхигъэщащ Адыгэхэм я махуэр тхыдэм къыгуэхыпIэ имыIэу зэрыхыхьар икIи, шэрджэс­хэм я мызакъуэу, а махуэш­хуэр адыгэхэр щыхэхэс къэ­рал псоми щагъэлъапIэу ­щыхъун зэман къэунэхуну зэры­щ­ыгугъыр. «Апхуэдэ гу­гъэфIхэр уегъэщI УФ-м и Пре­зидент Путин Владимир Дунейпсо Адыгэ Хасэм и илъэс 30-м ирихьэлIэу хъуэхъукIэ зыкъы­зэ­рыхуигъэзам», - жи­Iащ къэп­сэлъам.
КъБР-м щIыхь зиIэ и дохутыр Мэремкъул Иринэ псалъэ щратым адыгэ лъэпкъыр ефIэкIуэну, бэгъуэну, зэкъуэ­тыну зэригуапэр жиIащ.
IуэхущIапIэм и унафэщI Дол Анжелэ къыхигъэщащ: «Нобэ дызыхэт дыгъэпсым зы­къы­зэрыддищIым гу лъыф­­тагъэнщ. Адыгэхэм я махуэшхуэм и щIыхькIэ мып­хуэдэ зэхуэс къызэдгъэпэщыну мурад щытщIам, си гум жи­Iа хуэдэт нобэ махуэфI зэрытхуэхъунур. Дигури ап­хуэ­дэу хуабэу, гуапагъэ тхуэ­щIэу куэдрэ адыгэ лъэпкъыр игъэп­сэу. Ди щIэблэр лъэ бы­дэкIэ дунейм тедгъэувэфу, нэ­хъыжьхэр тхуэпсэууэ къытхузэпищэну сынывохъуэхъу. Ди щIыналъэм нэгъуэщI лъэп­къым къыхэкIа куэд ды­щызэдопсэури, дызэгурыIуэу, мамыру дызэдэгъуэгуры­кIуэнуи сыхуейт. ХьэщIэхэм фIыщIэ яхузощI ди Iуэхур къыддаIыгъыну къызэрыт­хуеблэгъам щхьэкIэ. Пэжыр жысIэнщи, сыт хуэдэ мурад умыщIми, ар лэжьакIуэхэм къыбдамыIыгъмэ, къохъулIэнур мащIэщ. Абы къыхэкIыу си лэжьэгъухэми ди сабий ­дыгъэхэми сахуэарэзыщ».
Адыгэр иджыпсту дэнэ щымыпсэуми, и бзэр мэIу, и хабзэр ехъумэ. Махуэшхуэм зыкъыщызыгъэлъэгъуа дэтхэнэ ныбжьыщIэми игъэлъэгъуащ лъэпкъыр зэрыкъулей псори: пшынэр ягъэбзэрэбзащ, псынщIэрыпсалъэхэм зэ­рыхуэIэзэм къызэхуэсахэр щагъэгъуэзащ, адыгэ уэрэдхэр жаIащ, лъэтеувэ хабзэм иращIэкIа теплъэгъуэм хэтащ, нэхъыщхьэжращи, кхъуейп­лъыжькIэрыщIэм я жанагърэ къарурэ щагъэу­нэхуащ. Лъэпкъым и пщIэр зыIэтыр зэрихьэ хабзэращ. Афэрым, адыгэ лъэпкъ!
Сурэтхэр Къарей Элинэ трихащ.
БАГЪЭТЫР Луизэ.
