Къэралыгъуэм и махуэр зэдагъэлъапIэ
ФокIадэм и 6-м Налшык къалэм цIыху минхэм Iэтауэ щызэдагъэлъэпIащ Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм и Къэралыгъуэм и махуэр илъэс 97-рэ зэрырикъур. Абы зыкърагъэхьэлIащ федеральнэ центрым и лIыкIуэхэм, КъБР-м и Парламентымрэ Правительствэмрэ я унафэщIхэм, жылагъуэ зэгухьэныгъэхэм щыщхэм, ветеранхэм, щIалэгъуалэм.
Республикэм щыпсэухэмрэ хьэщIэхэмрэ жыджэру хэтащ щIыналъэм щекIуэкIа зэхыхьэ гуапэхэм. ГуфIэгъуэ дауэдапщэхэр ирагъэжьащ Налшык къалэм и Къэбэрдей уэрамым къыщызэрагъэпэща «Налшык — фIыуэ слъагъу си къалэ!» арт-фестивалымрэ «Восток» киногъэлъэгъуапIэм и гупэм деж щыIэ утыкум зауэмрэ лэжьыгъэмрэ я ветеранхэм я «Эстафета» уэрэджыIакIуэ гупым щызэхаубла концертымкIэ.
Пщыхьэщхьэм къалэдэсхэмрэ республикэм и хьэщIэхэмрэ я нэгу зыщрагъэужьащ гуфIэгъуэм хуэщIауэ лъэпкъ тхыпхъэхэмкIэ екIуу ягъэдэха Театр щхъуантIэм щIыналъэм и уэрэджыIакIуэхэмрэ къэфакIуэхэмрэ къадэкIуэу Урысей эстрадэм и вагъуэхэу Амирамов Ефремрэ Валериерэ зыхэта махуэшхуэ концерт гукъинэжым.
Къэбэрдей-Балъкъэрым и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Юрий къызэхуэсахэм кIэщIу ягу къигъэкIыжащ адыгэ, балъкъэр лъэпкъхэр Къэралыгъуэм и махуэм зэрыхуэкIуар.
— Урысей Федерацэм хыхьэу зи щхьэ и унафэ зыщIыж къэралыгъуэ адыгэ, балъкъэр лъэпкъхэм диIэ зэрыхъуам и фIыгъэкIэ IэмалыфI къытхукъуэкIащ щIыналъэм и экономикэ, социальнэ, щэнхабзэ унэтIыныгъэхэм зедгъэужьыну. Тхыдэм уриплъэжмэ, пIалъэ кIэщIым къриубыдэу Къэбэрдей-Балъкъэрым и цIыхубэм яхузэфIэкIащ гъащIэр, псэукIэр лъэныкъуэ куэдкIэ ирагъэфIэкIуэну, зэгуэр Урысейм и плIанэпэ къыкIэрыхухэм яхэту щыта щIыналъэм зэуэ экономикэ зыужьыныгъэ ирагъэгъуэтыну. А илъэсхэм адыгэ, балъкъэр лъэпкъхэм тхыбзэ диIэ хъуащ, цIыхухэм щIэныгъэм зратащ, литературэм, гъуазджэм, узыншагъэр хъумэным, щIэныгъэм, щэнхабзэм зрагъэужьащ. 1991 гъэм республикэм и Совет Нэхъыщхьэм Къэрал суверенитетым и декларацэр къищта нэужь Къэбэрдей-Балъкъэрыр урысейпсо Iуэхум хыхьащ, Урысей Федерацэм и щIыналъэ зэрыхъуам и фIыгъэкIэ хуитыныгъэ нэхъыбэ иIэу. Республикэм нобэ исхэм, япэ ита нэхъыжьыфIхэм я хабзэ дахэхэм пащэу, Къэбэрдей-Балъкъэрым и ехъулIэныгъэхэр нэхъри ягъэбагъуэ, я гуащIэрэ зэфIэкIрэ емыблэжу.
Зэманыр зэрыгугъуми емылъытауэ, щIыналъэм и социально-экономикэ зыужьыныгъэр зэрахъумэным, инвестицэхэр къызэрырашэлIэным иджыри хущIокъу. Промышленностым, энергетикэм, мэкъумэш хозяйствэм, туризмэм, нэгъуэщI унэтIыныгъэхэм ехьэлIа инвестицэ проект инхэр ягъэзащIэ, технологие лъагэхэр зи лъабжьэ производствэхэр къызэрагъэпэщ, егъэджэныгъэмрэ щэнхабзэмрэ, узыншагъэр хъумэнымрэ социальнэ IэнатIэмрэ ехъулIэныгъэхэр яIэу мыхьэнэшхуэхэр зиIэ къалэн мытыншхэр щызэфIах. Республикэм щаухуэ иджырей школхэр, медицинэ центрхэр, сымаджэщхэр, поликлиникэхэр, щэнхабзэмкIэ уардэунэхэр, псэупIэ унэхэр, спорт IуэхущIапIэхэр, физкультурэ-узыншагъэр щрагъэфIакIуэ комплексхэр. ЦIыхухэм къыхузэрагъэпэщ нэхъ тыншу зэрыпсэуным, зэрылэжьэным хуэунэтIа Iуэхугъуэхэр. ЩIыналъэм инфраструктурэр къыщагъэщIэрэщIэж, псэупIэхэр, гъуэгухэр щаухуэ, информацэ технологиехэр къыщагъэсэбэп, къалэхэмрэ къуажэхэмрэ я теплъэр нэхъри ирагъэфIакIуэ, зрагъэужь.
Быдэу си фIэщ мэхъу дызэкъуэувэмэ, сыт хуэдэ гугъуехьхэми дызэрыпэщIэтыфынур, ахэр къызэднэ-кIыу адэкIи ди щIыналъэм зэрызытхуегъэужьынур. Къэбэрдей-Балъкъэрым и ехъулIэныгъэхэр нэхъыжьхэм къытхуагъэна хъугъуэфIыгъуэхэмрэ щIэинхэмрэщ, цIыхубэм я гуащIэрщ. Къыхэгъэщыпхъэщ абы и лъэныкъуэкIэ федеральнэ центрым, псом япэу Урысей Федерацэм и Президент Путин Владимир, республикэм и проектхэмрэ жэрдэмхэмрэ къызэрыддаIыгъыр зэрыуасэншэр. Урысейм зы унагъуэшхуэу щызэкъуэт лъэпкъ зэмылIэужьыгъуэхэм хуэдэу, Къэбэрдей-Балъкъэрым щыпсэухэм хэлъхьэныгъэфIхэр хуащI иджырей урысей къэралыгъуэр гъэбыдэным-рэ абы зегъэужьынымрэ. Республикэм и цIыхубэр адэкIи я къару еблэжынукъым Хэкур ирагъэфIэкIуэн, Урысейм и зэкъуэтыныгъэр гъэбыдэнымрэ и зэфIэкIым хэгъэхъуэнымрэ хуащI хэлъхьэныгъэр ягъэбэгъуэн папщIэ, — жиIащ Къэбэрдей-Балъкъэрым и Iэтащхьэм.
Пшыхьыр езыгъэкIуэкIахэу телевиденэм и лэжьакIуэ, уэрэджыIакIуэ Аттаев Азноррэ КъБР-м щIыхь зиIэ и артисткэ КIэхумахуэ ФатIимэрэ кърихьэлIахэм я псалъэм къыхагъэщащ Къэбэрдейр Урысейм зэрыгухьам щIэдзапIэ хуэхъуа тхыдэ напэкIуэцIхэм щыщ Iуэхугъуэм — XVI лIэщIыгъуэм Москва къэралыгъуэмрэ къэбэрдеипщхэмрэ яку дэлъа зэхущытыкIэхэм, пащтыхь гуащэ, адыгэ хъыджэбз Гуащэнэ (Марие) пащтыхь Иван IV (Грозный) етIуанэ щхьэгъусэ зэрыхуэхъуам.
ЗыкърезыгъэхьэлIахэм я Iэгуауэм щIэту пшыхьым щыжаIащ Урысей Федерацэм и цIыхубэ артисткэ Валерие «Къэбэрдей-Балъкъэрым и цIыхубэ артисткэ» цIэ лъапIэр зэрыхуагъэфэщар. УэрэджыIакIуэр республикэм исхэм Къэбэрдей-Балъкъэрым и Къэралыгъуэм и махуэм- кIэ гуапэу ехъуэхъуащ икIи къыхигъэщащ хьэщIагъэ ин къыщрах, хьэуар щыкъабзэ, цIыхухэр щынэжэгужэ ди щIыналъэм къэкIуэну сыт щыгъуи зэрыфIэфI дыдэр.
Пшыхь щIэщыгъуэм зыкърезыгъэхьэлIахэм артистхэм ягъэзэщIа къафэ телъыджэхэмрэ гум дыхьэ уэрэдхэмрэ дэрэжэгъуэ къратауэ зэбгрыкIыжащ. ГуфIэгъуэ зэхыхьэ гуапэхэм я кIэухыу пщыхьэщхьэм Театр щхъуантIэм и пщIантIэм хьэрэкIытIэ щхъуэкIэплъыкIэхэр щагъэлъэтащ.
Республикэм и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Юрий концерт нэужьым щIыналъэм исхэм я гъусэу къыщикIухьащ къагъэщIэрэщIэжа щэнхабзэ зыгъэпсэхупIэ паркым.
Къэбэрдей-Балъкъэрым и Къэралыгъуэм и махуэм теухуа гуфIэгъуэ зэхыхьэхэр республикэм и къалэ, район псоми гукъинэжу щагъэлъэпIащ.
ТЕКIУЖЬ Заретэ.
Сурэтхэр Къарей Элинэ трихащ.
