СурэтыщIымрэ щIыуэпсымрэ
Жыг хадэхэр — гъуэжьу, плъыжьу, щхъуантIэу. Къыр задэхэр зэми дыжьыныфэу, языныкъуэхэми дыгъэ пшэплъыр абыхэм тепщIыпщIыкIыу. Жэщ мазэгъуэмрэ хьэндырабгъуэхэмрэ.
Ахэрщ балъкъэр сурэтыщI Будаев Сулеймэн къытхузэIуих дунейр. ЗэманыфIкIэ, 1980 гъэхэмкIэ узэIэбэкIыжми ди лIэщIыгъуэм и япэ илъэсипщIрами, мы художникыр зэлэжьахэм ущыхэплъэкIэ, зыщIыпIэ дежи и хъэтIым зригъэхъуэжауэ гу щылъыптэркъым. СурэтыщIым и гупсысэмрэ и IэщIагъэмрэ зэтехуауэ къыщIэкIынущ.
Будаевым щIыуэпсыр зэрилъагъу къудейм хуэдэукъым зэрищIыр, абы и сурэтхэм дуней псо къыщызэIуех, дэтхэнэми гупсысэшхуэ хелъхьэф. Апхуэдэ лэжьыгъэхэр абы къыщIехъулIэм и щхьэусыгъуэр ар бгылъэ щIыпIэ дахэм, Тырныауз къалэ, къызэрыщалъхуар арагъэнущ. Мы махуэхэм Будаевым и сурэтхэр щагъэлъагъуэ СурэтыщI гъуазджэмкIэ музейм (Налшык къалэ).
— ЩIым и «тепщэ» сурэтыщIщ, ар зыми емыщхьу живописымрэ графикэмрэ къыщызыгъэлъагъуэщ Сулеймэн. Ар езым и гуащIэкIэ, щIэныгъэкIэ, гурыгъу-гурыщIэкIэ гъуазджэ лъагэм лъэIэсащ, — жиIащ Санкт-Петербург къалэм и СурэтыщIхэм я зэгухьэныгъэм хэт Левандовский Сергей гъэлъэ-гъуэныгъэр къыщызэIуахым. Абы жиIам къыдэкIуэу, КъБР-м и Сурэ-тыщIхэм я зэгухьэныгъэм и правленэм и унафэщI Темыркъан Геннадий къыхигъэщащ республикэм и художникхэм я ехъулIэныгъэм правленэр зэрыкIэлъыплъыр, лъагъуэщIэ гъуазджэм щыхэзышхэм зыкъызэкъуахын папщIэ щIэгъэкъуэн зэрахуэхъур. Будаев Сулеймэн и лэжьыгъэхэр абы игъэщIэгъуащ, сурэтыщI нэсым, гупсысэ куу зиIэ цIыхум ахэр къыбгъэдэкIауэ къызэрилъытэр жиIащ.
— Усыгъэм и дунейм сыкъыщыхутауэ къысщыхъуащ. Сулеймэн и гупсысэхэр зэрыкъулейм хуэдэу, и IэдакъэщIэкIхэри гъэщIэгъуэнщ, езыр цIыху къызэрыгуэкI дыдэми, — жиIащ КъБР-м и ТхакIуэхэм я зэгухьэныгъэм и правленэм и тхьэмадэм и къуэдзэ Бегиев Абдулыхь. — Ар дауэ, зы жыг закъуэкIэ, зы тхьэмпэ цIыкIукIэ гупсысэ пыухыкIа къызэрыбгъэлъэгъуэнур?! Уегупсысмэ, гугъущ. ИтIанэми, зи гугъу тщIы художникым ар къохъулIэ. Мыдрейхэр сщIэркъым, ауэ сэ си псэм щыщIэхэр зыхузигъэIуэтэфащ абы и зы жыгым.
КъБР-м и СурэтыщIхэм я зэгухьэныгъэм и правленэм жэуап зыхь и секретарь, искусствовед Сындыку Нелли Будаев Сулеймэн ехъуэхъуащ и IэщIагъэм адэкIи ехъулIэныгъэхэр къыхуихьыну, узыншагъэ мыкIуэщI иIэну.
— Тырныауз сурэтыщI телъыджэхэр къыщыунэхуащ. Куэд щIакъым художник хьэлэмэт Курданов Валерэ и IэдакъэщIэкIхэр зэрыдгъэлъагъуэрэ. Абы дэгъуэу хузэфIэкIащ къызыхэкIа лъэпкъым и щыIэкIэр, и тхыдэр и сурэтхэм къыщызэщIикъуэн. Сулеймэн дежи аращ щытлъагъур. Щалъхуа и лъахэр зэрилъагъумрэ ар абы зэрыхущытымрэ гъэщIэгъуэну ди пащхьэ кърелъхьэ. Си гуапэщ гъуазджэм хуэлажьэ дэтхэнэми игу илъ къехъулIэну, — жиIащ Нелли.
БАГЪЭТЫР Луизэ.
