ФIыщIэрэ щытхъурэ зыхуэфащэхэр
СССР-м и Совет Нэхъыщхьэм и Президиумым 1980 гъэм жэпуэгъуэм и 1-м унафэ къищтауэ щытащ Медицинэм и лэжьакIуэм и махуэр ягъэувыну. Абы щегъэжьауэ, илъэс 40 хъуащи, мэкъуауэгъуэм и ещанэ тхьэмахуэр цIыхухэм я узыншагъэр, гъащIэр хъумэнымкIэ IэнатIэм пэрытхэм я махуэшхуэщ.
Дэтхэнэ зы IэщIагъэми гъащIэм мыхьэнэшхуэ щиIэщ, ауэ ар медицинэм епхамэ, абы пылъ жэуаплыныгъэр куэдкIэ нэхъ инщ, сыт щхьэкIэ жыпIэмэ а унэтIыныгъэм и лэжьакIуэхэм цIыхум нэхъ лъапIэ дыдэу иIэр — и узыншагъэр, и гъащIэр — дзыхь хуащI. Абы къыхэкIыу я Iэзагъэм, щIэныгъэм хагъахъуэ зэпыту екIуэкIын хуейщ, медицинэм щIэуэ къыхыхьэ псори я лэжьыгъэм нэсу къыщагъэсэбэпыфын хуэдэу.
Дэтхэнэ зы унэтIыныгъэми хуэ-дэу, медицинэми зэхъуэкIыныгъэхэр къыхыхьащ, псынщIэу зызыхъуэж зэманым къыздихьащ узыр щыуагъэншэу къэхутэнымкIэ сэбэпышхуэ хъу IэмэпсымэщIэ куэд. Апхуэдэу щытми, сымаджэм и дежкIэ нэхъыщхьэр дохутырым и гу щабагъырщ, псэ къабзагъырщ, и гущIэгъурщ, и зэхэщIыкIырщ, и псалъэ гуапэхэрщ. Мис ахэр псо- ри зэуIуу хэлъын хуейщ медици- нэм и лэжьакIуэ нэсым. Гуапэ зэрыхъунщи, ди республикэм ди мащIэкъым зыпэрыт IэнатIэм зэфIэкI лъагэхэр щызиIэ, цIыхухэм зи цIэр фIыкIэ къраIуэ дохутырхэр. Апхуэдэуи щытхъурэ фIыщIэрэ яIэу ди щIыналъэм щыщ дохутыр куэд Урысейм и хэгъэгухэм и мызакъуэу, хамэ къэралхэми щолажьэ.
Узыншагъэр хъумэнымкIэ IэнатIэр иджы къэрал политикэм щагъэнэхъапэхэм ящыщщ. Ди республикэр къэтщтэнщи, иужьрей илъэсхэм абы зэхъуэкIыныгъэфI-хэр къыщыхъуащ: медицинэ IуэхущIапIэщIэхэр яухуащ, куэдым зэгъэпэщыжыныгъэ лэжьыгъэхэр щрагъэкIуэкIащ, ахэр иджырей IэмэпсымэхэмкIэ къызэрагъэпэщ, щIэныгъэ куу зыбгъэдэлъ IэщIагъэлIхэр гъэхьэзырынми гулъытэ хэха хуащI.
ИпэжыпIэкIэ, дохутыр IэщIагъэр жэуаплыныгъэшхуэ зыпылъщ икIи икъукIэ лэжьыгъэ хьэлъэщ. Абы къыхэкIыуи дохутырхэм пщIэшхуэ яхуэфащэщ. Тыншкъым махуэ къэс цIыхум и узыншагъэм, апхуэдэу щыхъукIи и гъащIэм и хъумакIуэу ущытыныр. Абыхэм я дежщ къыщежьэр жылагъуэ узыншэм и лъабжьэр. Псом хуэмыдэу нобэрей зэманым, дуней псор COVID-19 узыфэ зэрыцIалэм щытыкIэ гугъум щригъэувам, дохутырхэрщ гугъуехь тIуащIэр зи пщэ къыдэхуар. Абыхэм я къару псори хуаунэтIащ уз шынагъуэм цIыхухэр къызэрырагъэлыным. Узыфэ зэрыцIалэхэм еIэзэ дохутырхэм махуэри жэщри сымаджэщым щагъакIуэ, лэжьэгъуэ сыхьэтыр нагъэсами, ахэр я унэхэм екIуэлIэжыну Iэмал ямыIэу. Абыхэм я псэемыблэж лэжьыгъэм и фIыгъэкIэ цIыху мин бжыгъэхэр уз шынагъуэм къыIэщIэкIыфащ. Шэч къытумыхьэу жыпIэ хъунущ нобэ ди зэманым и лIыхъужь нэхъыщхьэу ахэр зэрыщытыр.
Медицинэм и лэжьакIуэ псоми я махуэшхуэмкIэ дохъуэхъу. ЕхъулIэныгъэ, узыншагъэ быдэ яIэу, фIыщIэмрэ щытхъумрэ щымы-щIэу, цIыхухэр къахуэарэзыуэ, я лэжьыгъэм и хъер ялъагъуу я IэнатIэ мытыншыр ирахьэкIыну ди гуапэщ.
ЩхьэщэмыщI Изэ.
