
Шыфэкъуж (ХьэфIыцIэ) Данэ дыгъуасэ илъэс 40 ирикъуащ. Абы КъБКъУ-р къиухащ. «Нарт» газетым и редактор нэхъыщхьэм и къуэдзэу лэжьащ, «Мэкъумэш банкым» и пресс-IуэхущIапIэм и унафэщIу щытащ. Иужьрей илъэс 15-м Иорданием щопсэу. Унагъуэщ, ипхъу Санэ илъэс 12 мэхъу.
Шыфэкъуж Данэ
Данэ Амман дэт шэрджэс школым адыгэбзэр щрегъэдж. Куэд щIауэ усэ етх. Шыфэкъужым и IэдакъэщIэкIхэр къытехуащ Налшык, Дамаск, Мейкъуапэ, Амман, Черкесск къыщыдэкI газетхэм, журналхэм, тхылъхэм.
Нобэ тыдодзэ Данэ и усэ зыбжанэ.
Шыфэкъуж Данэ и усэхэр
Пщыгъупщэжмэ си цIэр
Сыгъынщ, си нитIым
Нэпс къыщIэмынэху.
Сэ гуауэ хьэлъэр
ЩIэзуфэнщ сылIэху…
УхуэлIэ хъумэ нобэ
Си гущIэгъу,
БжесIэнщ сэ хуэму:
«Псори пхузогъэгъу!»
Арами, щIэщхъум
КъресыкI си гущIэр,
Къызэпеуд гъэпцIагъэм
Ди зэIущIэр…
Сэ гуауэм сихьрэ
Пщыгъупщэжмэ си цIэр,
Къызэгуитхъынщ си бампIэм
Мы щIы фIыцIэр…
Гумрэ налкъутымрэ
ЩегъэпщкIу тенджызым сакъыу и псы лъащIэм
Налкъутналмэсыр хъуауэ илъэс куэд.
Сэ уигу щыпыIэр къызолъыхъу игъащIэм.
Къэхъуащ лъэужьхэр куэдрэ щысфIэкIуэд.
Я гугъэр, гуфIэр хъуауэ жэуапыншэ
ЦIыхухъухэм куэдрэ сэ слъэгъуащ я нэпс.
КъысфIощI а нэпсхэр хъуауэ ажалыншэ,
Налкъутналмэсу хуэдэщ псым къыхэпс.
Сэ куэдрэ, куэдрэ къэслъыхъуащ уэ уи гур,
Сэ къалэу, къуажэу щIэсщыкIари мыз.
СфIадыгъури уи гур, хъуащ зеиншэ щIыгур,
Сыхъуащ жеиншэ, сыхъуащ къулейсыз…
Дыгъэ къуэмыхьэж
Мы сыхьэтыпцIэм гур екъузыр гуауэм.
Ар тепыIэншэу гуфIэм ныщIохъуэпс.
Нэхуншэ мащэм хуэдэщ сыщыбауэм,
КъэкIуэнум си гур поплъэ и дыгъэпс.
Мы сыхьэтыпцIэм сэ сыхуейщ нэгъуэщIым
И псалъэ гуапэ, и гулъытэ нэс.
Насыпу щыIэм сыщIобэг я куэщIым,
Ар хъунут занщIэу Тхьэшхуэм къызипэс.
Гупсысэ жагъуэу мы дунейм щызеуэр
Акъылым нобэ хуэмурэ ехьэж.
ЛIэжынщ шэчыншэу схуэмыгъэв си гуауэр,
Хъужынщ си дыгъэр куэдрэ къуэмыхьэж.
Арами, зэкIэ схуемыгъэх си гуауэр,
ЗэIущIэ гуапэр зикI къысхуэмыгъэс…
Къыхоплъ кIыфIыгъэм схуемыгъэх гукъанэр,
Къыщос си гущIэм щIимыгъачэу уэс.
Уи деж
Сэ сфIэфIт си усэр куэдрэ мылIэжыну.
Сэ сфIэфIт ар хъуну мыкIуэдыж фэеплъ.
Иухмэ Тхьэшхуэм сэ сыщIалъхьэжыну,
Усэ сатырхэм къыпхуаIуатэм еплъ…
ГурыщIэ мафIэм ипсыхьащ си усэр.
Усэ сатырхэм псэуэ хэлъыр уэрщ.
Уэ уи цIэ згъафIэу дыгъэ бзийм и гъусэр
Лыдыжу нобэ си усыгъэм хэлъщ.
Зы махуи гъащIэр къысщыхъуакъым псысэу.
ГуфIэгъуи гуауи сэ сиплъащ я нэгу.
Сэ жэщи махуи узиIащ гупсысэу,
Усыгъэ шырхэр изэгъэху уанэгу.
Усэ сатырхэм хьэрфу къыщытIэпIыр
Си гущIэ мафIэм куэдрэ къегъэнэху.
Ужьыхыжынкъым си гурыщIэ-дэпыр,
Мы дуней нэхур нэхэм къыщIэпсэху.
Дакъикъэ ябгэр къыщыса уахътыми
Сэ срелIэж, пимыщэу махуэ лей, —
Мы дунеишхуэм гурыфIыгъуэу щыIэм
Сэ зыдэсхьынущ я нэхъ Iыхьэ лей:
Зэманыр уэркIэ хъункъым гущIэгъуншэ.
МылIэжыныпсэ сэ къысфIощIыр пхэлъ.
ПсэухукIэ усэр уэ ухъунщ уахътыншэ,
Ухъунщ уэ нобэ мыкIуэдыж фэеплъ.
Уи гум ар и нетт
СощIэж сэ фIыуэ а пщыхьэщхьэ гуауэр:
ЩыхупIэ дыдэм лъагъуныгъэр тетт.
ЩIэгъэхуэбжьати зэрызехьэр, дауэр,
Шэчыншэу уи гум щIыIэбжьын и нетт.
Мазэгъуэ жэщхэр тыншу пщыгъупщэжу
Ущежьэжами, пхэмылъа гущIэгъу.
Иджы, блэкIахэр нэгум къыщIыхьэжу,
Къэбгъэзэжауэ жоIэ: «Къысхуэгъэгъу».
Сыхуейщ сэ нобэ си гур жэуапыншэм.
Си гуауэм тыншу сэ сыхъуащ пэлъэщ.
Уи дзыхэм, гуIэм, уи нэ гущIэгъуншэм
СащIащ сэ нобэ жэуапыншэ, лъэщ.
Къэсхьыжынт тобэ
Си кIэн къикIамэ — ар мычэму лIыгъэт.
Театр утыкуу сэ къысфIэщIт дунейр.
ЛIыхъужь нэхъыщхьэу сэ сыджэгу си гугъэт…
Ситащ утыкум сщIэуэ сызыхуейр.
Дакъикъэ закъуэу псэр зыщыгуфIыкIым
Сэ еш сымыщIэу сыщIэтащ и дыгъэм.
Сэ сахэтакъым шынэ уз зэфыкIым —
Сэ куэдрэ мафIэм сыхэтащ и лыгъэм.
Къуаншагъэ псори сэ къызощтэ нобэ,
Сэ чэфыжьыпкъэм сыкъыхэкI нэхъей.
Си гугъэ лъапIэщ къэсхьыжыну тобэ,
БжьыхьэкIэ махуэу псэри хъуащ нэщхъей.
ЛIыхъужь нэхъыщхьи сыхэмыт и джэгум,
Си махуэр хъуакIэщ пшагъуэ зэфэзэщ.
БлэкIар шэ фIыцIэу къытохуэжыр си гум,
Си гъащIэм гуIэр хъуащ мычэму хуэщ.
Амман, Иордание
