Анэдэлъхубзэр зи гупсэхэр
Бэрбэч ХьэтІутІэ и цІэр зезыхьэ Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым иджыблагъэ щекІуэкІащ хамэщІ къикІыу Хэкужьым еджакІуэ къэкІуа адыгэ щІалэгъуалэм я пшыхь гъэщІэгъуэн. Адыгэ тхыбзэм и ма-хуэм ирихьэлІэу къызэрагъэпэща концертым и утыкур зыгъэбжьыфІахэм я адэжьхэм я бзэм шэщІауэ иримыпсэлъэфми, зэрыхэкупсэм, зыщыщ лъэпкъым гукІэ зэрыхуэгъэзам узыІэпишэрт.
«Тыркум, Сирием, Иорданием къикІауэ ди университетым щІэныгъэрэ ІэщІагъэрэ щызэрагъэгъуэту адыгэ еджакІуэ 60-м нэблагъэ щІэсщ, — жеІэ ЦІыпІынэ Аслъэн и цІэр зезыхьэ Адыгэ щэнхабзэмкІэ центрым и унафэщІ, филологие щІэныгъэхэм я кандидат Езауэ Мадинэ. — Адыгэбзэр зэзыгъэщІэну хуей ди лъэпкъэгъу щІалэгъуалэм папщІэ Центрым къыщызэдгъэпэщауэ курс щхьэхуэхэр диІэщ. Еджэным къыдэхуэу щахущІыхьэ зэманым ирагъэхьэлІэри, бзэр зэрагъэщІэну цІыху 28-рэ къокІуэ. Абыхэм ядолажьэ адыгэбзэмрэ литературэмкІэ кафед-рэм и егъэджакІуэхэр. Иджыпсту дыкъыздэсам и гугъу пщІымэ, еджэкІэрэ тхэкІэрэ зымыщІэ абыхэм яхэткъым, ауэ, нэхъ дызыщыгуфІыкІыр аращи, ахэр адыгэбзэкІэ я ныбжьэгъухэм епсэлъылІэну, бзэр ягъэшэрыуэну иужь итщ.
Езауэр зыщыгуфІыкІ Іуэхугъуэм и щапхъэ дахэщ гъатхэпэм и 11-м хамэщІ къикІыжа щІалэгъуалэм зэхаша пшыхьыр. А махуэм абы къыщыІуащ цІыхубэм фІыуэ ялъэгъуа уэрэдхэр, къыщеджащ адыгэ усэхэм, щагъэлъэгъуащ къафэхэр, гушыІэ теплъэгъуэхэр. Дэтхэнэ зы теплъэгъуэми гур итхьэкъурт, нэхугъэ гуэркІэ къызэщІиІэтэрт — зи хэкур зыбгынахэм я нурыр я щІэблэм къапхрыпс къыпщыхъурт.
ЩІалэгъуалэм я гукъыдэжыр ядиІыгъыу, кърахьэжьа Іуэхуми нэхъри трагъэгушхуэу пшыхьыр ягъэдэхащ адыгэ дунейм фІыуэ щацІыху уэрэджыІакІуэ Бэч Азэмэтрэ «Бзэрабзэ» гупымрэ.
Апхуэдэу, концертым кърихьэлІащ Тыркум адыгэ хасэу итым я хасащхьэм (KAFFED-м) хэт тхьэмадэ гупыр. Илъэгъуамрэ зэхихамрэ къагъэгумэщІа ха-сащхьэ гуащэ Мамхэгъ-Рахъуэ Илдыз щІалэгъуалэм захуигъазэу жиІащ: «КъытщІэхъуэ щІэблэм адыгэбзэр яІэщІэхуу зэрыкІуэм нэхъ гухэщІыгъуэ диІэкъым. Бзэр уимыІэмэ, улъэпкъыжкъыми, сыт хуэдиз Іуэху дахэ къепхьэжьэми, псэ хэмытым ещхь хъунущ. ДэркІэ уасэшхуэ иІэщ, сыт хуэдэ щхьэусыгъуэкІэ Хэкум къэкІуами, ди щІалэгъуалэр хэкурысым хуэдэу псалъэу тлъагъуныр. Нобэ ди нэгу щІэвгъэкІар а хъуэпсапІэм хуэунэтІа зы лъэбакъуэщи, дыщогугъ абы нэхъри зиубгъуну, зиІэтыну. Лъэпкъым щыщ дэтхэнэ зы цІыхури анэдэлъхубзэм фригупсэщ, езыри зи гупсэм ящыщ фыхъуну сыщІохъуэпс. Дыщылъэщыр дыщызэкъуэтращи, дызэрывгъэІыгъ».
ЦІыпІынэ Аслъэн и цІэр зезыхьэ Адыгэ щэнхабзэмкІэ центрым къызэригъэ-пэщ Іуэхугъуэр адыгэбзэм и пщІэр къэІэтыным, лъэпкъ щэнхабзэм щІалэгъуалэр дегъэхьэхыным, хэкурысхэмрэ хамэщІ къикІыжа ныбжьыщІэхэмрэ нэІуасэ зэхуэщІыным хуэунэтІащ. Къыхилъхьэ дэтхэнэ зы гупыжми Центрыр хъарзынэу полъэщ. Апхуэдэщ, псалъэм папщІэ, щІалэгъуалэ уэршэрхэр, щэнхабзэ щІэнІуатэхэр. Центрым и гуащІэ хэлъщ Адыгэ тхыбзэм и махуэм ирихьэлІэу студентхэр зыхэта «Адыгэ Іуэрытхым» и къызэгъэпэщынми.
Табыщ Мурат.
