Мы махуэхэм
ШыщхьэуIум и 11, щэбэт
УФ-м щагъэлъапIэ Физкультурникым и махуэр
1845 гъэм Урысейм щыяпэу Петербург щащIащ бахъэкIэ лажьэ мафIэгур. Ар трагъэувауэ щытащ Петербургрэ Москварэ зэпызыщIэ гъущI гъуэгум.
1928 гъэм Москва къыщызэIуахащ Япэ союзпсо спартакиадэр.
1959 гъэм Москва къыщызэIуахащ «Шереметьево» аэропортыр. Абы япэу къыщетIысэхащ Ленинград къилъэтыкIа Ту-104 кхъухьлъатэр.
1973 гъэм СССР-м и телевиденэ нэхъыщхьэм игъэлъэгъуэн щIидзащ серие куэд хъу «Семнадцать мгновений весны» фильмыр. Семёнов Юлиан и повестыр и лъабжьэу ар игъэуват Лиозновэ Татьянэ.
1979 гъэм Днепродзержинск къалэм пэмыжыжьэу уэгум щызэжьэхэуащ Ту-134 кхъухьлъатитI. Абыхэм иса цIыхуи 178-р иукIащ, Ташкент къалэм и «Пахтакор» командэм щыщ футболист 17-ри абыхэм яхэту.
КъБР-м и цIыхубэ артист, УФ-м щIыхь зиIэ и артист Къаздэхъу СулътIан къызэралъхурэ илъэс 84-рэ ирокъу.
Пакистаным и президенту щыта Мушарраф Первез и ныбжьыр илъэс 75-рэ ирокъу.
Медицинэ щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъУ-м и профессор, РАЕН-м и член-корреспондент, КъБР-м щIэныгъэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Елгъэр Анатолий и ныбжьыр илъэс 73-рэ ирокъу.
Экономикэ щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъМУ-м и профессор ДзыхьмыщI Иринэ къыщалъхуа махуэщ.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ, уэшх къыщешхынущ. Хуабэр махуэм градус 17 — 18, жэщым градус 14 — 15 щыхъунущ.
ШыщхьэуIум и 12, тхьэмахуэ
ЩIалэгъуалэм я дунейпсо махуэщ
Каспий тенджызым и дунейпсо махуэщ
Урысейм и Дзэ-Хьэуа Къарухэм я махуэщ
УФ-ми, СССР-м хыхьэу щыта республикэхэм ящыщ зыбжанэми щагъэлъапIэ УхуакIуэм и махуэр
1851 гъэм США-м щыщ дэрбзэр Зингер Исаак Iэрыгъадэ машинэщIэ къигупсысащ. Махуэ 11 къудейкIэщ ар зэрелIэлIар иужькIэ езыр дуней псом цIэрыIуэ щызыщIа, и цIэр зезыхьэ а Iэмэпсымэр зэпкърилъхьэным.
1865 гъэм Инджылызым щыщ хирург Листер Джозеф операцэ зэрищI Iэмэпсымэхэмрэ и Iэхэмрэ микробхэр кIэригъэкъэбзыкIын щхьэкIэ япэу къигъэсэбэпауэ щытащ фенол (карболовая кислота) жыхуаIэр. Операцэ нэужьым уIэгъэхэр е екIуэурэ илIыкIхэм я бжыгъэр абы и фIыгъэкIэ хуэдищкIэ нэхъ мащIэ хъуауэ щы-тащ.
1953 гъэм СССР-м дунейм щыяпэу водороднэ бомбэ игъэунэхуащ.
1981 гъэм IBM компанием къыщIигъэкIащ цIыхум здыхуейм деж щигъэуву къигъэсэбэпыным тещIыхьа компьютерыр.
1985 гъэм «Японием и авиалинэхэм» я «Боинг-747» кхъухьлъатэр Оцутакэ бгым жьэхэуащ. А гузэвэгъуэм цIыху 520-рэ хэкIуэдат, 4-р къелат. Кхъухьлъатэ къехуэхыу апхуэдиз цIыху зэуэ щыхэкIуэда абы фIэкIа къэхъуатэкъым.
2000 гъэм Баренц тенджызым щыщIилъэфащ «Курск» псыщIагъырыкIуэ кхъухьыр. Абы иса цIыхуи 118-ри хэкIуэдащ.
Химие щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъУ-м и профессор Бырхьэм Михаил къызэралъхурэ илъэс 88-рэ ирокъу.
Къэрал лэжьакIуэ, КъБР-м и Правительствэм и УнафэщIым и къуэдзэу щыта, УФ-м щIыхь зиIэ и ухуакIуэ Тыркуин Анатолий къызэралъхурэ илъэс 74-рэ ирокъу.
Франджым и президенту щыта Олланд Франсуа и ныбжьыр илъэс 64-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ, уэшх къыщешхынущ. Хуабэр махуэм градус 18 — 19, жэщым градус 14 — 15 щыхъунущ.
ШыщхьэуIум и 13, блыщхьэ
Зи Iэ сэмэгур нэхъ зыгъэшэрыуэхэм я дунейпсо махуэщ
1913 гъэм Шеффилд (Инджылыз) дунейм щыяпэу щагъэващ мыулъий гъущI лIэужьыгъуэр.
1928 гъэм Лондон дунейм щыяпэу телевизоркIэ къыщагъэлъагъуэу хуежьащ щхъуэкIэплъыкIэу траха нэтынхэр.
1942 гъэм Кавказ Ищхъэрэм щыпсэу лъэпкъхэм фашистхэм я бийуэ пэкIу ирагъэкIуэкIащ.
1961 гъэм Берлин ухуэн щыщIадзащ къалэр тIууэ зыгуэш блыныр. ГДР-м икIыурэ ФРГ-м Iэпхъуэ цIыхухэм я бжыгъэр зы илъэсым нэхърэ къыкIэлъыкIуэм нэхъыбэ зэрыхъум къыхэкIыу кърагъэжьат ар. Блын-гъунапкъэр щытащ 1989 гъэм щэкIуэгъуэм и 9 пщIондэ.
2004 гъэм Афины къалэм (Алыдж) къыщызэIуахащ ХХVIII гъэмахуэ Олимп джэгухэр. Дзюдо спорт лIэужьыгъуэмкIэ зэпеуахэм я деж абы жэз медаль къыщихьат ди республикэм щыщ Тау Хьэсэнбий, КъШР-м икIа Хърачэ Мурати апхуэдэ дыдэ ехъулIэныгъэ зыIэригъэхьат боксымкIэ.
Кубэм щыщ политик цIэрыIуэ, 1959 — 2008 гъэхэм а къэралым и унафэщIу щыта Кастрэ Фидель къызэралъхурэ илъэс 92-рэ ирокъу.
Мэкъумэш щIэныгъэхэм я доктор, АКъУ-м и профессор, УФ-м щIэныгъэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ ТхьэкIушынэ Нухь къызэралъхурэ илъэси 110-рэ ирокъу.
Радиом и диктору илъэс куэдкIэ лэжьа, УФ-мрэ КъБР-мрэ щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ я лэжьакIуэ Безрокъуэ Хужь къызэралъхурэ илъэси 103-рэ ирокъу.
УэрэджыIакIуэ цIэрыIуэ, КъБР-м щIыхь зиIэ и артисткэ Бэгъуэтыж Светланэ къыщалъхуа махуэщ.
Химие щIэныгъэхэм я доктор, профессор, ЩIДАА-м и академик Мэшыкъуэ Нуралий и ныбжьыр илъэс 71-рэ ирокъу.
КъБР-м физкультурэмрэ спортымкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ, УФ-м и къуажэ Iэтащхьэ нэхъыфIхэм ящыщу къалъыта Къуныжь Хьэчим и ныбжьыр илъэс 66-рэ ирокъу.
Урысей Федерацэм, КъБР-м, КъШР-м щIыхь зиIэ я артист, оперэ уэрэджыIакIуэхэм Пуччини и цIэкIэ Милан (Италие) щрагъэкIуэкIа зэпеуэм и финалисту щыта Ташло Алий и ныбжьыр илъэс 55-рэ ирокъу.
Урысей актрисэ, УФ-м щIыхь зиIэ и артисткэ Тереховэ Аннэ и ныбжьыр илъэс 51-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык уфауэ щыщытынущ, уэшх къыщешхынущ. Хуабэр махуэм градус 19 — 20, жэщым градус 14 — 16 щыхъунущ
