Нобэрэ пщэдейрэ
ШыщхьэуIум и 15, махуэку
Урысейм и Археологым и махуэщ
Кхъухьлъатэ зэпкърызылъхьэм и махуэщ
Тыва Республикэм и махуэщ
Индием и щхьэхуитыныгъэм и махуэщ
1498 гъэм Италием щыщ хыдзэлI-къэхутакIуэ Колумб Христофор зекIуэ ежьауэ къыздикIухьым Гренадэ хытIыгур къигъуэтащ.
1723 гъэм урысей императорхэм гъэмахуэр щагъэкIуэну я унэ лъапсэр Петергоф къыщызэIуахащ.
1795 гъэм Франджым валютэщIэ — франкыр — щызекIуэу хуежьащ.
1877 гъэм къэхутакIуэ Эдисон Томас япэ дыдэу къыхилъхьащ телефонкIэ псэлъам трубкэр къытезыхам «Алло!» жиIэу зыхуигъэзэныр.
1914 гъэм Панамэ псыдэжыпIэм япэ кхъухьыр дэкIащ.
1945 гъэм маршал Жуков Георгий «ТекIуэныгъэ» орденыр етIуанэу иратащ.
1956 гъэм СССР-м щату хуежьащ Лениным и цIэр зезыхьэ саугъэтыр (Сталиным и цIэр зезыхьэу щытам и пIэкIэ).
1992 гъэм Азербайджаныр валютэщIэм — манатым — хуэкIуащ.
Франджы дзэзешэ, а къэралым и императору щыта Бонапарт Наполеон къызэралъхурэ илъэс 250-рэ ирокъу.
Адыгэ усакIуэ, джэгуакIуэ Теувэж Дзыгъуэ къызэралъхурэ илъэси 164-рэ ирокъу.
Шэрджэсым и япэ егъэджакIуэ, ГуащIэдэкI Бэракъ Плъыжь орденыр зыхуагъэфэща Уэхъутэ Хьэсэн къызэралъхурэ илъэси 120-рэ ирокъу.
ТхакIуэ, офицер КIыщокъуэ Рашид къызэралъхурэ илъэси 112-рэ ирокъу.
Фильм куэдым макъамэ яхуэзытха композитор цIэрыIуэ, РСФСР-м и цIыхубэ артист, УФ-м гъуазджэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ, СССР-м и Къэрал саугъэтыр зрата Таривердиев Микаэл къызэралъхурэ илъэс 88-рэ ирокъу.
СурэтыщI, КъБР-м гъуазджэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Щхьэцэ Владимир и ныбжьыр илъэс 79-рэ ирокъу.
КъБР-м щIыхь зиIэ и артист Мэкъуауэ Хьэсэн къызэралъхурэ илъэс 78-рэ ирокъу.
СурэтыщI-график, КъБР-м и цIыхубэ сурэтыщI Горлов Михаил и ныбжьыр илъэс 65-рэ ирокъу.
ХьэрычэтыщIэ, «Чесико» фирмэм (Москва) и унафэщI Шэрджэс Мухьэрбий и ныбжьыр илъэс 64-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык уэфIу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 28 – 31-рэ, жэщым градус 17 – 18 щыхъунущ.
ШыщхьэуIум и 16, мэрем
Астронавтикэм и дунейпсо академиер къыщызэрагъэпэща махуэщ. Швецием и къалащхьэ Стокгольм 1960 гъэм шыщхьэуIум и 16-м щызэхэтащ ХI дунейпсо Астронавтикэ конгресс. Абы унафэ къыщащтауэ щытащ а IуэхущIапIэр къызэгъэпэщыным теухуауэ.
Фошыгъу хэлъу гъэва мамкъутым и махуэщ
1896 гъэм Клондайк (Канадэ) щIыпIэм дыщэ куэду зэрыщIэлъыр къахутащ. Ар къыщIахыу къулей ирихъун мурадыр яIэу цIыху минищэ зэрехьэжьауэ щытауэ къыхощыж тхыдэм. А щIыпIэм нэсу дыщэ къэзыгъуэтар миниплI хуэдиз къудейщ. Адрейхэм къагъэзэжащ е гъуэгум щылIащ.
1930 гъэм Дисней Уолт и студием (США) дунейм щыяпэу щытрахащ макъи зыщIэт, щхъуэкIэплъыкIэуи яла мультфильмыр.
1934 гъэм Москва къыщызэIуахащ СССР-м и ТхакIуэхэм я япэ съездыр.
1939 гъэм «Кабардинка» ансамблым концертхэр КъуэкIыпIэ Жыжьэм тын щыщIидзащ.
1941 гъэм СССР-м IэщэкIэ ЗэщIэузэда и Къарухэм я командование нэхъыщхьэм и Ставкэм унафэ къыдигъэкIащ советыдзэм къулыкъу щызыщIэхэм бийм езыхэми гъэру зратыну, я Iэщэри Iэрагъэхьэну Iэмал зэримыIэм теухуа унафэр.
1956 гъэм СССР-м унафэ къыщыдэкIащ щIыщIэхэр вэным, абыхэм псы зэрыщIагъэлъадэ кIэнауэхэр щыукъуэдииным теухуа унафэр.
1960 гъэм Кипрыр къэралыгъуэ щхьэхуэ – Кипр Республикэ — зэрыхъуар хэIущIыIу ищIащ.
1960 гъэм Налшык къыщызэIуахащ изобразительнэ гъуазджэмкIэ музей. Абы республикэм щыцIэрыIуэу щыта сурэтыщI, егъэджакIуэ Ткаченкэ А. Л. и цIэр зэрехьэ иджыпсту.
1965 гъэм Урысейм щэнхабзэмрэ тхыдэмрэ я фэеплъхэр хъумэнымкIэ и зэгухьэныгъэм и Къэбэрдей-Балъкъэр къудамэр къызэрагъэпэщащ.
1976 гъэм къару игъуэтащ псантхуэм егуэуэнкIэ хъуну веществохэр къызэрагъэсэбэп щIыкIэм кIэлъыплъыным хуэгъэза Конвенцэм.
Адыгэ тхакIуэ, СССР-м и Къэрал саугъэтым и лауреат КIэрашэ Тембот къызэралъхурэ илъэси 117-рэ ирокъу.
Композитор, уэрэджыIакIуэ, КъБР-м, АР-м, УФ-м я цIыхубэ артист Тхьэбысым Умар къызэралъхурэ илъэси 100 ирокъу.
Франджым щыщ киноактёр цIэрыIуэ Ришар Пьер (и цIэ дыдэр — Пьер Ришар Морис Шарль Леопольд Дефей жиIэущ) и ныбжьыр илъэс 85-рэ ирокъу.
Совет хоккеист, СССР-м спортымкIэ щIыхь зиIэ и мастер, олимп чемпион тIэунейрэ хъуа Цыганков Геннадий къызэралъхурэ илъэс 72-рэ ирокъу.
Дуней псом и кинорежиссёр нэхъ лъэщ дыдэхэм хабжэ, зи лэжьыгъэхэм папщIэ саугъэт куэд дыдэ зыхуагъэфэща Кэмерон Джеймс и ныбжьыр илъэс 65-рэ ирокъу.
Америкэм щыщ уэрэджыIакIуэ, актрисэ цIэрыIуэ Мадоннэ Чикконе и ныбжьыр илъэс 61-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 29 — 32-рэ, жэщым градус 21 — 22-рэ щыхъунущ.
