Хьэмыку Жаннэрэ ар фIыуэ зылъагъухэмрэ
Гъуазджэр фIыуэ зылъагъухэр, КъБР-м щIыхь зиIэ и артисткэ Хьэмыку Жаннэ и творчествэм дихьэххэр Къэбэрдей къэрал драмэ театрым щызэхуэсат. Жаннэ и бенефису ягъэлъэгъуащ итальян драматург Николаи Альдо и пьесэм къытращIыкIа «Гулъытэншэ хъуахэр» спектаклыр (зыгъэувар УФ-м гъуазджэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Фырэ Русланщ).
Театрым и артистхэм дахэу утыку кърахьащ гъащIэм и зы Iыхьэ пэж: зэгуэр езыхэри а ныбжьым зэрынэсынур ямыщIэу бынхэм я адэ-анэм лей зэрытрагъэхьэр. Жьы хъуахэр щапIыж унэм къыщыхъу Iуэхугъуэщ спектаклым къигъэлъагъуэр, ауэ абыкIэ жыIа мэхъу нэхъыжьхэмрэ нэхъыщIэхэмрэ яку дэлъ зэхущытыкIэр, къэзылъхуахэм хьэм и пщIэ зэрыхуамыщIыр, я щхьэ ифI фIэкIа къызэрамылъыхъуэм, мылъкум я нэр къызэрыщригъэпхъуам цIыху сэфэтым зэрыришыр. «ГъащIэ гъуабжэ, зэшыгъуэ, хэкIыпIэншагъэ, къызэбнэкIа гъащIэм епха гукъэкIыж»… а гупсысэхэр и кIыхьагъкIэ щыпхышащ абы. «Бынхэм дэрэ дуней зырыз дытет хуэдэщ, псом нэхъыфIыр зыми ущымыгугъыу упсэунырщ» — а гупсысэр щIегъэбыдэ спектаклым. Ар пэжщ, ауэ узэрыхуей дыдэм хуэдэу щыхъуркъым гъащIэм, къыпэпкIухьын, дэпчыхын, уи гугъэм пэIэщIэ гуэрхэм зыщыдэбгъэшын хуей куэдрэ къохъу. АтIэми, ар уи адэ-анэм елъытамэ, абы гуитIщхьитIыгъэ гуэри къыщIыхэкIын щыIэкъым. Ауэ ар къагурыIуэркъым Нинелрэ (ролыр зыгъэзащIэр Къэжэр Борисщ) Мимирэ (Хьэмыку Жаннэ) я бынхэм. ЯхузэфIэкIращи, бынхэм я жыIэм къыщIэкIыну хэтщ, тIэкIу кIасэIуэу къыпщыхъуми, насып кIапэ зрагъэгъуэтыным папщIэ.
Спектакль нэужьым утыку къихьащ пшыхьыр езыгъэкIуэкIа артисткэ КIэхумахуэ ФатIимэ. Абы япэу сценэм къригъэблэгъа хъыджэбз цIыкIум псори хьэщыкъ ищIат. Хьэмыку Жаннэ и къуэрылъху Денизэ анэшхуэм макъамэкIэ ехъуэхъуащ, уэрэдитI дахэ дыдэу игъэзэщIащ (и гъэсакIуэр Бжьыней Маринэщ).
КъыкIэлъыкIуэу псалъэ иратащ КъБР-м и Iэтащхьэм и чэнджэщэгъу Уянаевэ Iэминат.
— Актер IэщIагъэр къыхэзыхам цIыхубэм и пщIэ хуэфащэщ, абы ину ирипагэ хъунущ, сыту жыпIэмэ псэ къару хэплъхьэу утыкум ущыджэгуныр, роль гъэщIэгъуэнхэм уихьэу ахэр пэжагъ ин хэлъу къэппсэуныр зыхузэфIэкIынур зэчийм и мызакъуэу, лIыгъэшхуи зыхэлъ цIыхурщ, — жиIащ Уянаевэм. — Зэчийр Тхьэм и тыгъэщ икIи ар Хьэмыку Жаннэ нэсу къигъэсэбэпащ. Ар дэ долъагъу театрым дыкъэкIуэху. Актер нэхъыжьхэм хаша лъагъуэм дахэу ирикIуэ актрисэ лъэщщи, ефIэкIуэну ди гуапэщ.
Мы гъатхэм къриубыдэу Къэбэрдей къэрал драмэ театрым бенефисхэмкIэ дызэригъэгуфIэр къыхигъэщащ къыкIэлъыкIуэу псэлъапIэр хуит зыхуащIа, КъБР-м щэнхабзэмкIэ и министрым и къуэдзэ Карчаевэ Аминэ. Зи махуэр зыгъэлъапIэ Жаннэ ехъуэхъуа иужь, ар министрым къыбгъэдэкI тхыгъэ гуапэм къеджащ.
Хьэмыку Жаннэ и лэжьыгъэм, и гъащIэм, и цIыху щIыкIэу зыщыгъуазэм гуапэу и гугъу ящIу зэIущIэм къыщыпсэлъащ Налшык къалэ администрацэм и Iэтащхьэм и къуэдзэ Дол Анжелэ, а IуэхущIапIэм щэнхабзэмкIэ и управленэм и унафэщI Токъуий Мадинэ, КъБР-м и Театр лэжьакIуэхэм я зэгухьэныгъэм и унафэщIым и къуэдзэ Куэтэншы Хьэлимэт, Тэрч район администрацэм и тхьэмадэм и къуэдзэ КIэрэф Мурадин. Утыкум къадит я ныбжьэгъум псалъэ IэфIхэр хужаIащ УФ-м щIыхь зиIэ и артистхэу ЖьакIэмыхъу КIунэрэ Балъкъыз Валерэрэ, КъБР-м и цIыхубэ артист Къэжэр Борис, КъБР-м щIыхь зиIэ и артисткэ, ГъуазджэхэмкIэ Кавказ Ищхъэрэ къэрал институтым Хьэмыкум щыдэлажьэ Балъкъэр Тамарэ.
ЗэIущIэм и кIэухыу микрофоныр къищтащ езы Хьэмыку Жаннэ. Пшыхьыр къызэзыгъэпэщахэми абы кърихьэлIа псоми фIыщIэ ин яхуищIа иужь абы жиIащ:
— Артистым сытым дежи упщIитIкIэ зыхуагъазэ: щыщIалэм — и хъуэпсапIэм, и ныбжьыр хэкIуэта иужь, насыпыфIэрэ и мурадхэр къехъулIа-къемыхъулIарэ. Мыращ а упщIэхэм теухуауэ жысIэфынур. Хуабжьу сыщынасыпыфIи щыIащ, сынасыпыншэу зыкъыщыслъытэжи куэдрэ къэхъуащ, ауэ лэжьыгъэншэу сыкъыщынэм и деж тIэуней сынасыпыншэщ. Творческэ цIыхухэр щыщыуэ куэдрэ къохъу, сэри абыхэм сащыщщ. Театрым зыри щызэзмыгъэхъулIэфыну сыщигугъаи, абы сыхуэмыфащэу къыщысщыхъуаи къэхъуащ. Нэхъ гъащIэ хуиткIэ, нэжэгужэкIэ сыпсэуну сыщыхуежьаи щыIащ, арщхьэкIэ ар сэратэкъым. Аращи, нобэ зы цIыхум нэхъ мыхъуми псэхугъуэ гуэр лъэзгъэIэсамэ, адэкIэ сигурэ си щхьэрэ зэтелъу сылэжьэнущ. Дэнэ сэ си ныбжьыр здынэсар?!
ИСТЭПАН Залинэ.
Сурэтхэр Толгуров Чэрим трихащ.
