Нобэрэ пщэдейрэ
Бадзэуэгъуэм и 23, махуэку
Джейхэмрэ хыкхъуэхэмрэ я дунейпсо махуэщ. 1986 гъэм ягъэуващ, а псэущхьэхэр илъэс 200-кIэ гущIэгъуншэу зэрызэтраукIам и зэранышхуэ дыкъэзыухъуреихь дунейм зэрекIым игъэгузавэри. Абы лъандэрэ джейхэр къаубыдуи, я лыр ящэуи ядэркъым.
Абхъаз Республикэм и Къэрал ныпым и махуэщ
Осетие Ипщэм и хъыбарегъащIэ IуэхущIапIэхэм я лэжьакIуэхэм я махуэщ. Абы щыгъуэщ дунейм къыщытехьар япэ осетин газетыр — 1906 гъэм Владикавказ къыщыдэкIыу щIидзащ «Ирон газет» («Осетинхэм я газет») жыхуиIэм.
1687 гъэм Париж кIуащ Урысейм и япэ посольствэм щылэжьэнухэр.
1774 гъэм Пугачёв Емельян и унафэщI, цIыху мин тIощI хъу дзэм Къэзан къалэр иубыдащ.
1881 гъэм Льеж (Бельгие) къалэм къыщызэрагъэпэщащ ГимнастикэмкIэ дунейпсо федерацэр — дунейм щыяпэ спорт зэгухьэныгъэр.
1903 гъэм «Форд» корпорацэм япэ автомобиль къыщIигъэкIащ.
1930 гъэм Москва авиационнэ институт къыщызэIуахащ.
1952 гъэм Мысырым и дзэр полковник Насер Абдель Гамаль я пашэу къызэрыIэтри, къэралым и пащтыхь Фарукъ Езанэр традзащ. Зы илъэс дэкIри, Мысырыр республикэ хъуащ, абы и унафэщIуи хахащ пащтыхьыр текIыным езыхулIа гупым и унафэщIу щыта Насер.
1985 гъэм Урысейм и дзэхэм хагъэхьащ Iэщэ лIэужьыгъуэщIэ — «Тополь» ракетэхэр.
1992 гъэм Абхъазым и Совет Нэхъыщхьэм унафэ къищтащ Куржым къызэрыгуэкIым икIи къэрал щхьэхуит зэрыхъум теухуауэ.
1994 гъэм «УФ-м и Конституцэ судым и IуэхукIэ» законым къару игъуэтащ.
Урыс усакIуэ, критик Вяземский Пётр къызэралъхурэ илъэс 228-рэ ирокъу.
Совет усакIуэ-уэрэдус Матусовский Михаил къызэралъхурэ илъэси 105-рэ ирокъу.
Совет дзэ къулыкъущIэ, генерал-майор, тхакIуэ, жылагъуэ лэжьакIуэ Нэхущ Мырзэбэч (Борис) къызэралъхурэ илъэс 97-рэ ирокъу.
«Кабардинка» ансамблым и къэфакIуэу щыта, КъБР-м щIыхь зиIэ и артист ДзыхьмыщI Къэралбий къызэралъхурэ илъэс 76-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ, пIалъэ-пIалъэкIэрэ уэшх къыщешхынущ. Хуабэр махуэм градус 27 — 28-рэ, жэщым градус 20 — 21-рэ щыхъунущ.
Бадзэуэгъуэм и 24, мэрем
Урысейм щагъэлъапIэ Кадастр инженерым и махуэр
Удз гъагъэхэмкIэ IэщIагъэлIхэм я махуэщ
1790 гъэм Франджым и ипщэ-къухьэпIэ лъэныкъуэм, Барботан къалэ цIыкIум пэмыжыжьэу, къыщехуэхащ вагъуэижыпкъ (метеорит). ЩIым къытехуауэ дунейпсо тхыдэм япэу иратхар аращ.
1937 гъэм Америкэм щыщ кхъухьлъатэзехуэ Эрхарт Амалие кхъухьлъатэкIэ япэу Атлантикэ хым щхьэпрылъэтыкIащ.
1938 гъэм псым занщIэу хэткIухь кофе хьэжар къагупсысащ.
1942 гъэм нэмыцэдзэхэм Дон Iуфэ Iус Ростов къалэр яубыдащ икIи Кавказыр къэзэуным яужь ихьащ.
1945 гъэм СССР-м, США-м, Инджылызым я къэрал унафэщIхэр хэту Потсдам конференцыр щекIуэкIыу, Америкэм и президент Трумэн Гарри Сталин Иосиф къыжриIауэ щытащ иджыри къэс зыми имылъэгъуа Iэщэ лъэщ зэращIар. Абы зи гугъу ищIар атом бомбэрат.
1956 гъэм ягъэтIылъащ физикхэм я къалэу къалъытэ Дубнэ и лъабжьэр.
1956 гъэм щIэныгъэлIхэм я хэщIапIэ нэхъыщхьэу къалъытэ Обнинск къалэ хъуащ.
Франджы тхакIуэ, драматург Дюма Александр (адэр) къызэралъхурэ илъэс 218-рэ ирокъу.
Урыс революционер, тхакIуэ, философ, критик Чернышевский Николай къызэралъхурэ илъэси 192-рэ ирокъу.
Адыгэхэм я макъамэ Iэмэпсымэхэр щIыным хуэIэзэу щыта Ойберман Владимир къызэралъхурэ илъэс 91-рэ ирокъу.
Композитор, КъБР-м, КъШР-м я цIыхубэ артист, УФ-м щIыхь зиIэ и артист, УФ-м и Къэрал саугъэтым и лауреат Даур Аслъэн къызэралъхурэ илъэс 80 ирокъу.
Философие щIэныгъэхэм я доктор, АКъУ-м и профессор Къэзан Хьэмзэт и ныбжьыр илъэс 80 ирокъу.
Урысей актрисэ, уэрэджыIакIуэ, УФ-м и цIыхубэ артисткэ Мирошниченкэ Иринэ и ныбжьыр илъэс 78-рэ ирокъу.
ТхакIуэ, критик, литературовед, филологие щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъУ-м и профессор, КъБР-м щIэныгъэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Гъут Iэдэм и ныбжьыр илъэс 76-рэ ирокъу.
Узбекистаным и президент Мирзиёев Шавкат и ныбжьыр илъэс 63-рэ ирокъу.
Урысей хоккеист цIэрыIуэ, дунейпсо чемпионатхэм тхуэнейрэ, Олимп Джэгухэм тIэунейрэ я чемпион, Урысейм щIыхь зиIэ и тренер, УФ-м хоккеймкIэ и командэ къыхэхам и гъэсакIуэ нэхъыщхьэу щыта Быков Вячеслав и ныбжьыр илъэс 60 ирокъу.
Адыгейм щыщ усакIуэ, тхакIуэ, драматург Хъунэгу Саидэ къыщалъхуа махуэщ.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ, пIалъэ-пIалъэкIэрэ уэшх къыщешхынущ. Хуабэр махуэм градус 28 — 29-рэ, жэщым градус 20 — 22-рэ щыхъунущ.
