Уэрыш Нурхьэлий Хъызыр и къуэр
Ди лъэпкъ журналистикэм хэщIыныгъэ ин игъуэтащ щIышылэм и 25-м дунейм ехыжащ и IэщIагъэм илъэс куэдкIэ хуэпэжа Уэрыш Нурхьэлий Хъызыр и къуэр.
Уэрышыр Прохладнэ щIыналъэм хыхьэ Къэрэгъэш (Иналхьэблэ) къуажэм 1935 гъэм накъыгъэм и 12-м къыщалъхуащ. Курыт школыр хъарзынэу къиуха нэужь, Тэрч мэкъумэш техникумым, Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетым и тхыдэ-филологие факультетым-рэ журналистикэмкIэ и къудамэмрэ щеджащ. КъБКъУ-м журналист IэщIагъэр щызэзыгъэгъуэтахэм ящыщу абыкIэ дипломыр япэу зратыжар Нурхьэлийщ. Университетыр къиухыным зы илъэс иIэжу ВЛКСМ-м и обкомым ирагъэблэгъащ, Бахъсэн щIыналъэм къыщыдэкI «Коммунист» газетым 1963 гъэм яшэри, корреспондент, парт IуэхухэмкIэ къудамэм и унафэщI, редакторым и къуэдзэ къалэнхэр илъэс куэдкIэ ирихьэкIащ. ЛIэщIыгъуэ кIуам и 70 гъэхэм КПСС-м и Бахъсэн райкомым щылэжьащ, профсоюзхэм я район советым и тхьэмадэу щытащ. 1979 гъэм къыщыщIэдзауэ илъэс 20-кIэ «Ленин гъуэгу» (иджы «Адыгэ псалъэ») газетым и редакцэм щылэжьащ, япэщIыкIэ пропагандэмкIэ къудамэм и корреспонденту, иужькIэ письмохэмкIэ, политикэмкIэ, жылагъуэмрэ лъэпкъ IуэхухэмкIэ и къудамэхэм я унафэщIу.
И щIэныгъэм хигъахъуэ зэпытт: Мэзкуу, Дон Iус Ростов, Краснодар, Ульяновск, Владикавказ къалэхэм курс щхьэхуэхэр къыщиухащ. Ар филологт, дунейм щекIуэкI IуэхухэмкIэ лекторт, идеологие лэжьакIуэт, публицистт. Политикэр, цIыхухэм я зэхущытыкIэр зыхуэдэнур журналистым куэдкIэ елъытащ. Абы и лъэныкъуэкIэ Нурхьэлий зэхэщIыкI лъагэ зыбгъэдэлъ, жэуаплыныгъэр зыфIэлъапIэ, псалъэм хуэсакъ цIыху набдзэгубдзаплъэт. ЩытыкIэр пэжу къызэригъэ-лъэгъуэным, ар бэм я деж зэрынихьэсыным хущIэкъурт. А псор гулъытэншэ хъуакъым — «Мамырыгъэрэ зэкъуэтыныгъэрэ щыIэн папщIэ» республикэ саугъэтыр 1993 гъэм къыхуагъэфэщащ. КъыкIэлъыкIуэ илъэсым «Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм щIыхь зиIэ и журналист» цIэ лъапIэр къыфIащащ.
Адыгэпсо (Шэрджэс) стIолыщхьэ махуэгъэпсыр лъэпкъ щIэнгъуазэ пэлъытэщ. Ди лъэпкъэгъухэм я къекIуэкIыкIам, ди зыужьыныгъэм зи гуащIэш- хуэ хэзылъхьа цIыху щэджащэхэм, Iуэхугъуэ зэмылIэужьыгъуэ куэдым ятеухуа тхыгъэ кIэщIхэр абы щызэхуэхьэсащ. Абы и япэ къыдэкIыгъуэр дунейм къызэрытехьэрэ илъэсипщIым щIигъуащ. КъыдэкIыгъуэ къэс махуэгъэпсым йохуэ цIэщIэхэр, Къэ- бэрдей-Балъкъэрым, Адыгейм, Къэрэшей-Шэрджэсым, ди къэралым, дуней псом щагъэлъапIэ махуэшхуэхэр. Апхуэдэщ, псалъэм папщIэ, ди тхыдэми лъэужь дахэ къыщызыгъэна, лъэпкъым и зыужьыныгъэм хэлъхьэныгъэ ин хуэзыщIа цIыхушхуэхэм я цIэхэр, я гъащIэм теухуа тхыгъэ кIэщIхэр, бжыгъэ, къэхъукъащIэ гъэщIэгъуэнхэр, адыгэ щэнхабзэм, лъэпкъ хабзэхэм ящыщ Iыхьэхэр, псалъэжьхэр, жыIэгъуэ купщIафIэхэр, цIыху цIэрыIуэхэм я гупсысэхэмрэ щIыпIэ телъыджэхэм хуэгъэпса хэзыгъэгъуазэхэмрэ. «Адыгэ махуэгъэпсыр» гъэхьэзырыным Уэрышым къаруушхуэ ирихьэлIащ, игури и псэри етауэ а Iуэху дахэм икIи щхьэпэм телэжьащ. КъищынэмыщIауэ, Хэку зауэшхуэм лIыгъэ щызезыхьахэр къэгъэлъэгъуэным, хъыбарыншэу кIуэдахэр къэлъыхъуэжыным, къэгъуэтыжыным хуэунэтIауэ куэд хузэфIэкIащ. Апхуэдэу «Фэеплъ тхылъыр» къызэрыдэкIам абы и гуащIэ хьэлэл хэлъщ.
И лэжьыгъэфIым папщIэ, къэрал дамыгъэ лъапIэхэр, фIыщIэ тхылъхэр къыхуагъэфэщащ Уэрышым. Абыхэм ящыщщ СССР-м и Журналистхэм я зэгухьэныгъэм, комсомолым и Къэбэрдей-Балъкъэр обкомым, ВЛКСМ-м и ЦК-м я щIыхь тхылъхэр. КъБР-м Печатымрэ хъыбарегъащIэ IэнатIэхэмкIэ и минис- терствэм и саугъэтым и лауреат республикэм япэу щыхъуар Нурхьэлийщ.
НэхъыжьыфIу, цIыху гуапэу дунейм тета Уэрыш Нурхьэлий псэухункIэ къалэмыр игъэтIылъакъым, ар жыджэру цIыхубэм яхуигъэлэжьащи, апхуэдэуи ди гум къинэнущ.
«Адыгэ псалъэ» газетымрэ
Къэбэрдей-Балъкъэр радиомрэ я лэжьакIуэхэр.
КъБР-м Печатымрэ цIыхубэ коммуникацэхэмкIэ и къэрал комитетым, КъБР-м и Журналистхэм я союзым, «Адыгэ псалъэ», «Кабардино-Балкарская правда», «Заман», «Горянка», «Советская молодежь» газетхэм, «Iуащхьэмахуэ», «Литератур- ная Кабардино-Балкария», «Минги Тау», «Солнышко», «Нур», «Нюр» журналхэм, «Къэбэрдей-Балъкъэр» программэхэр къэзыт телекомпанием, «Къэбэрдей-Балъкъэр» къэрал телерадиокомпанием, «Налшык» жылагъуэ радиотелекомпанием, «Къэбэрдей-Балъкъэр» республикэ хъыбарегъащIэ агентствэм, «Эльбрус» тхылъ те-дзапIэм «КъБР-м и цIыхубэ хъыбарегъащIэ IуэхущIапIэхэм я лэжьыгъэр къызэзыгъэпэщ комплекс центр» къэрал кIэзонэ IуэхущIапIэм, «Тетраграф» ООО-м я лэжьакIуэхэм гущIыхьэ ящыхъуащ КъБР-м щIыхь зиIэ и журналист Уэрыш Нурхьэлий Хъызыр и къуэр дунейм зэрехыжар икIи абы и Iыхьлыхэмрэ и благъэхэмрэ яхуогузавэ.
