Зыгъэпсэхугъуэ махуэм
ЖыIэгъуэхэр
Узымышэчыну къудамэм узыIэпешэ
Пщы щыфIищым, пщылIкIэ къеджащ.
ПщIэ зиIэ хьэлъэр зехьэгъуафIэщ.
ПцIым итхьэкъуам пэжыр къотхьэкъуж.
ПцIым натIэкIэ жьэхэуэри, и акъылыр зэтес хъужащ.
ПцIым пэщIэувэр ажалми щышынэркъым.
Сакъ и анэ гъыркъым.
Сэбэпыншэм щэм я зэран къелъэпхъэщ.
Сэгъейр узэсэракъым, къосэращ.
ТхьэкIумэ Iувым зыхуейр нэхъ IупщIу зэхех.
ТхьэмадэфIри гупым егъэулъииф.
ТхьэмыщкIагъэм уемыжьэми, щежьэжкIэ узыпегъаплъэ.
ТхьэмыщкIэм и бжэнри жэму мэбу.
ТIум ябзыщI щэхур ещанэм игъэхъыбарырт.
ТIур зэзыгъэкIужыр езыр лей мэхъуж.
Уафэм щещIэ хъыринэр щIэзыупскIэн хуэныкъуэкъым.
УзыгъэтIыс уиубыжмэ, уджэла пэлъытэщ.
Узымышэчыну къудамэм узыIэпешэ.
Узыгъэхуабэр уи жьэгущ, укъэзыхъумэр анэгущ.
Узэмыджэ уриджэрейщ.
УпщIэ щIэщхъуркъым, дауэ гъуащэркъым.
КIэрэф Хьэсэнбий.
Къуажэхьхэр
Къу зимыIэ пэгун цIыкIу
Пхъэ курыхым
къыхащIыкI,
Адыгэгум къипсэлъыкI.
Ар и закъуэу зэи ямышх,
Ар хэмылъу лы ямышх.
Къу зимыIэ пэгун цIыкIу.
Унащхьэм телъэт,
Зэи къэмылъэтэж.
ШыкIэ кIапсэ,
КIапсэ лъахъэ.
ДзапэкIэ мэкъу
зезыхьэ,
Iэщхэм хыхьэрей.
Зэхэзылъхьар
Щоджэн Леонидщ.
ЖЭУАПХЭР:
ШыкIэпшынэ. Шыгъу. Iэпхъуалъэ. Iугъуэ. Аркъэн.
Гуахъуэ.
ГушыIэхэр
Щхьэ укъызэупщIрэ?
Зы махуэ гуэрым пхъэ къишэу Хъуэжэ мэз къикIыжырт. Къуажэм къыдыхьэжауэ зимыIуэху зезыхуэ и цIыхугъэ гуэр къыIущIэри къеупщIащ:
— Уа, Хъуэжэ, дэнэ ущыIа, сыт мы къапшэри? – жиIэри.
— Хьэмым сыщыIауэ хукхъуэ къызошэ, — жриIащ Хъуэжэ.
— АтIэ уи гум илъыр пхъэи, мэзымкIи укъокIыжри, — къыжриIащ и цIыхугъэм.
— АтIэ, си хэгъэрей, сыкъыздикIыжымрэ къасшэмрэ уэ нэхъыфIу пщIэ пэтрэ, щхьэ укъызэупщIрэ? – жиIэри къежьэжащ Хъуэжэ.
Мы щIыпIэм
сыщыщкъым
Чэф хьэлъэ зыгъуэта удэфаитI дыгъэр зэпаубыдауэ зэныкъуэкъурт:
— Мо тлъагъур дыгъэкъым, мазэщ, — жиIэрт зым.
— Мазэкъым, дыгъэщ, — жиIэрт адрейм.
Абыхэм япэмыжыжьэу блэкI пэтрэ, Хъуэжэ къагъэувыIэри къеупщIащ:
— Мо уафэм щытлъагъур дыгъэ хьэмэрэ мазэ? — жаIэри.
— Сэ мы щIыпIэм сыщыщкъым, сщIэркъым, — жиIэри Хъуэжэ и гъуэгу теувэжащ.
Махуэ Iэлисэхь.
Лъэпкъ шхыныгъуэхэр
Нартыху
хьэжыгъэ
жэмыкуэ
Шыуаным псы щIыIэ иракIэ, абы джэдыкIэ кугъуэ уда зыхэлъ шатэ хакIэ, фIыуэ зэIащIэри, мафIэм трагъэувэ. ЗэIащIэурэ дакъикъи 5-6-кIэ къагъавэ. АдэкIэ нартыху хьэжыгъэ ухуэнщIар хаудэри, тхъу къыщIидзыху, дакъикъи 10-15-кIэ, зэIащIэурэ ягъажьэ. Хьэзыр мэхъу щыжаIэм, зэIащIэурэ, кхъуей цIынэ упщIэта халъхьэ, шыгъушыпс щIыIэ хакIэ.
Пщтыру Iэнэм трагъэувэ, шху щIыIэ и гъусэу.
Халъхьэхэр (цIыхуитI Iыхьэ): псы щIыIэу — г 100, шатэу — г 500, джэдыкIэ кугъуэу – 1, нартыху хьэжыгъэу — г 115-рэ, кхъуей цIынэу — г 40, шыгъуу — узыхуейм хуэдиз.
Бжэнышэм форэ бжэныщэрэ хэлъу
Мы шхыныгъуэ-хущхъуэгъуэр нэхъ сэбэп зыхуэхъур щIыIэ зыхыхьахэмрэ зи тхьэмбыл узхэмрэщ.
Шыуаным псы щIыIэ ирагъэжыхь, бжэнышэ зар иракIэри пэшхьэкум трагъэувэ, абы фо, бжэныщэ гъэвэжа халъхьэри мафIэ мыиным тету дакъикъи 10-12-кIэ къагъэкъуалъэ. Грамм щитI-щитIурэ махуэм щэ хуабэу ираф. ГунэщIыуи ушха нэужьи уефэ хъунущ, ауэ Iэмал имыIэу гъуэлъыжыгъуэм ипэ къихуэу зэпхьэлIэн хуейщ.
Халъхьэхэр: бжэнышэу — г 1000, фоуэ — г 250-рэ, бжэныщэу — г 25-рэ.
«Адыгэ шхыныгъуэхэр» тхылъым къитхыжащ.
Ди сурэт гъэтIылъыгъэхэр
Инджылызым щопсэу КъБР-м и цIыхубэ тхакIуэ, ЩIДАА-м и академик, кинорежиссёр, продюсер Къандур Мухьэдин.
Гугъэмрэ гъащIэмрэ
Iуэтэж
ЛэжьакIуэжькIэ къеджэу щытащ Мухьэж и зэманыгъуэу колхозым щыхэтам щыгъуэ. Жьэпкъ мэзым пхъашэ кIуэн хуей хъуамэ, мэзакIуэхэм сыт щыгъуи я пашэр арат. Ягъэхъыбарырт абы и выгур зэгуэр къуэм дэнати, езым и закъуэ къыдилъэфыжу ялъэгъуауэ. Колхозри апхуэдэлIтэкъэ зыхуейр, ар нэхъ лэжьыгъэ хьэлъэ дыдэхэм пэщIагъэувэу кърашэкIт. КъыщыкIуэжкIи джабэм къыкIэрыхьэжауэ ецIэнтхъуэкIрэ гухэм щыщ джабэкIэ гъуэлъмэ, фэ хъумпIэцIэджхэр абы фемыжэу, мыдэ сэ си закъуэ хуит къысхуэфщIыт ар жиIэрти, къыдигъэкIт и пелуаныплIэри гур къигъэувыжырт. Ауэ а зэманыр куэд щIауэ блэкIащ. Иджы Мухьэж и къарури иIэжкъым, зыхэта колхозри щыIэжкъым, и ныбжьым иту къуажэм къыдэнэжар закъуэтIакъуэххэщ. Абыхэм ящыщ гуэр хуэзэрэ сэлам зэрахыу зэщIэупщIам, япэу зи гугъу ящIри нобэрей гъащIэм ущыгуфIыкIыну хэплъагъуэр зэрымащIэрщ. ХьэкIэкхъуэкIэхэм я хабзэр тепщэ щыхъуащ гъащIэм. Къулыкъу зыIыгъахэм яхузэлъэфалIэр зэралъэфэлIащ, лэжьакIуэхэр зэрытхьэмыщкIам нэхърэ нэхъ тхьэмыщкIэж хъуащ, къалъысыжар щхьэж иIыгъа шэмэджымрэ фIанэмрэщ.
Абыхэм ящыщщ Мухьэжи. Уеблэмэ и къуэ закъуэм мыбы лэжьапIэ щимыгъуэту Мэзкуу кIуауэ илъэситху мэхъури абы дэсщ, лажьэ щхьэкIэ, зы соми и адэ-анэм къахуимыгъэхьыфу. Ауэ зэзэмызэ и тхыгъэ кIапэ къаIэрохьэ: Мыращ итыр яужьу къитхам: «Папэ! Зы илъэс закъуэ зыхуэвгъэшэчыж, сэ сощIэ гугъу фызэрехьри сэ фыспIыжын зэрыхуейри, ауэ си Iуэхур иджыпсту апхуэдэу фIэкIа хъуркъым. Дызыбгъэдэува унэшхуэм и щхьэр тыдолъхьэжри, ар зэрыдухыу сынэкIуэжынущ. Псори дымыухауэ къэдлэжьар къыдатыжынукъым, зэкIэ къыдат тIэкIур тшхыну дырикъу къудейщ. Тхьэм жиIэмэ, сызэрынэкIуэжу ди унэжь цIыкIур зэтхъуэкIынщи фызгъэтыншыжынщ». А письмор Мухьэж и бгъэ жыпым илъу къыздрехьэкI, абы ит псалъэхэр и гум къехуэбылIэу, ешауэ щетIысэхми, щыгъуэлъыжым дежи зэтрихрэ къеджэу, я Iуэхур зэрефIэкIуэжынумкIэ Тхьэм фIыщIэ хуищIу.
Мухьэж и бгъуитIымкIэ къыщыта унэ лъэбышэжь цIыкIухэр ящэжри, ахэр зыщэхуахэм зы илъэсым къриубыдэу унэ зэтетхэр кърагъэуващ абыхэм я пIэм. Иджы Мухьэж и унэр а тIум я зэхуакум къыдэщыжыххэркъым, апхуэдизкIэ цIыкIу щIохъукIри. А унэ уардэхэр зыщIахэр къыздикIар Мухьэж и къуажэм пэгъунэгъу дыдэу щыс къалэрщ. Къуажэр абы гуагъэхьэжыну хъыбар ягъэIуащи, мы къуажэжь цIыкIумкIэ къаплъэхэр куэд хъуащ.
Мухьэж и ныбжьыр илъэс пщIейм ебэкъуами, и къарур колхоз лэжьыгъэ хьэлъэм щIихами, иджыри и щхьэ Iуэху зрехуэжыф. Зы жэмыжь къашу яIэщи, ар зэи ишхын щигъащIэркъым, абы къилъхуа шкIэр щIэпхауэ и щIалэм хуехъумэ, къэсыжрэ къишэм хуиукIыну. И щхьэгъусэми джэдкъаз хъарзынэ егъэхъу. Ауэ шхынымрэ щытIэгъэнымрэ я закъуэкъым цIыхур зыхуейр, адрейхэм яIэм хуэдэ сэри сиIарэт жыбоIэри уохъуапсэ, мис а уимыIэм псори къызэхекъутэж. АрщхьэкIэ колхоз губгъуэм махуэ псом хьэлIамэ закъуэкIэ лажьэу итам сыт хуэдэ мылъку ибгъэIэнур?! Аращ Мухьэжи щIимыIэр.
Куэд щIащ Мухьэж и колхоз шэмэджыжьыр зригъэтIылъыжрэ. Iэщхэм яшхын тIэкIу къахурифыщIу зы шэмэджыжь цIыкIу зригъэпэщащи, губгъуэм щыдэкIкIэ гу кIуэцIым щегъэпщкIу. МэукIытэ къэзылъагъухэм ауан къащIынкIэ, мо лIышхуэм къищтэжам еплъ жаIэу. Псом хуэмыдэжу къохьэлъэкI шыдыгум ису я уэрамым къыдыхьэжыну, шыуэ щытами сыт хъунт гум щIэщIар. Унэм къызэрыблэгъэжу зеплъыхь, и шыдыгур нэхъ хуэм ещIри, цIыху зэхэзекIуэ щымыIэмэ, унэ зэтетитIым я кум дэт и унэжь цIыкIум зыдедзэж. МэукIытэ, иджыри къэс мы лIыжьым мыпхуэдэ псэукIэ фIэкIа хузэмыгъэпэщауэ ара, жаIэнщ жери. И насыпщи, и псэм телъ гугъуехьыр и фэм къигъэлъагъуэркъым.
Мухьэж и гъунэгъуитIыр къызэрытIысрэ, тIум язи къекIуэкIакъым зэдгъэцIыхунщ жаIэу, ялъагъу зэрытхьэмыщкIэр. Гъунэгъухэр къызэрыхуэмейр щилъагъум, езыми игу игъэбыдэри тIысыжащ. КъыдэкIым тесыну ищIа тетIысхьэпIэри икъутэри дихьэжащ. Ауэ иджыдыдэ, я гъунэгъумрэ Мухьэжрэ я къыдэкIыгъуэр зы щыхъум, щIалэм и машинэ ехьэжьар игъатхъуэу кърихулIэри къепсэлъащ:
— Ей, дед-дедуля! Уи цIэри сщIэ мыгъуэрэ, аращ ар сытми. ПыIэжьынэ ухъужауэ, дзыгъуэшхуэм хуэдэу, мы уи гъуэмбырэщыжь цIыкIум укъыщIэпщ-ущIэпщхьэжу куэдрэ зэкъуэшитIым ди зэхуакум удэсыну?! Дэ зэкъуэшищ дохъу, ди шынэхъыщIэр ди зэхуакум къыдэмытIысхьэжу хъунукъым. Уэ сыт хуэдизкIи псынщIэу зэрызыбгъэфыным иужь итыт дахэкIэ. Хьэуэ жыпIэрэ, а уи гъунэгъуитIыр здедгъэша дурдомым уедгъэшэнщ уэри. Торг сщIынщ жыпIэу щытми, абы щыгъуэми содэ. Дауэ-къэдауэ хэмыту, дегъауи, сэ занщIэу и уасищ узотри уи гъуэмбырэщыр изогъэуэж. уарэзы абыкIэ?!
— Уэлэхьи, сымыарэзын и уасипщI къызэптами. Сэ мыр си щIапIэщ! Мыбы си адэри си бынри къыщалъхуащ. Мынобэми, дэри ди гугъэщ мы щIапIэм унэ гуэр итщIыхьыну, фэ фхуэдэу къыткIуэцIымывыкIми. А си зэманыгъуэ мыгъуэ, еI! Сэ уэ пхуэфащэ жэуапым утезгъэIэбэнт, си жьыгъэм Iэпхлъэпх симыщIамэ. Ауэ дунейр шэрхъщи мэкIэрахъуэ, дэри апхуэдэу етхьэкIынкъым, — зэщIокIызызэ Мухьэж.
— МэкIэрахъуэ, уэлэхьи, кIэрахъуэ ухуеймэ, си машинэм и шэрхъхэр! Узыщымыгугъыным куэдрэ ущымыгугъ. Уэ уиIаи уиIи мы дунейм теткъым, а укъызыщIэплъ пыIэжьым фIэкIа. Уэ пхуэдэ гъунэгъу сэ сыт зэрысщIынур! — Ар жиIэри щIэпхъуэжащ Мухьэж и гъунэгъур.
Абы къыжриIахэр Мухьэж и кIуэцIым шэ фIыцIэу итIысхьащ, и щхьэм дэкIуеижрэ, шэ къэуэжу къыщыуэжу, афIэкI щымытыжыфуи щIыхьэжри гъуэлъащ. Гъуэлъа щхьэкIэ хэлъыфрэ, и гъунэгъум мафIэ къыщIидзащи, и лъынтхуэхэм лъыуэ итым япIэкIэ иджы мафIэщ щызежэр. ЙокIукI, къокIукI и щхьэр здихьынур имыщIэу, итIанэ къыщIокIри и щIалэм хуигъашхэ выщIэ епхам и натIэм ба хуещI.
— Си щхьэгъумыжь! Уэ цIыкIур узыхуэзгъашхэр си щIалэ закъуэрщ. Ялыхь ар къэмысыжауэ сумыгъалIэ! Аращ сэ гугъапIэу сиIэр. Абы къишауэ сымылъагъуу мы дунейм сехыжмэ, мы щIы фIыцIэр къызэгуэстхъынщ.
Шхалъэм доплъэри, зы тIэкIунитIэщ дэлъыжыр удз цIынэу.
— Умыгузавэ, си щхьэгъумыжь! Уэлэхьи, иджыпсту къыпхуэзгъэсыным тевэвэжу. Мыдэ си шыдыгур зэщIэзгъащIэ закъуэ.
Мухьэж дэкIри, гъуэгур зэпимыупщI щIыкIэ къэувыIэжауэ къызоплъэкIыж. И унэжьыр бгъуэтым къащтэ! Абы и пIэм и къуэм хуищIыну жыхуиIа унэшхуэр итщ. Мухьэж и пащIэкIэ щIогуфIыкI, и гъунэгъуитIым ейм елъэгэкIыу и щIапIэм къиува унэм еплъурэ. «Уэлэхьи, си Iуэхум, — жи Мухьэж игукIэ, — дяпэкIэ сэ зызгъэпщкIуурэ сыкъыдыхьэжым. ТетIысхьэпIэри щIэуэ къэзгъэувыжынкъэ, тхьэм жиIэмэ. Сэри абы сыкъытетIысхьэжынщ, си пащIитIыр сIуантIэрэ, тутын Iугъуэ къызыIурезгъэцыцыкIыу. Къызыреплъ итIанэ блэкIри къыблэкIыжри, си Iуэхущ абыхэм пыIэ хуабафэ къызаплъыжым, яхуэгъэтIысащ итIанэ си пыIэжьыр…»
И гур хэзыгъахъуэр нэкъыфIэщIми, Мухьэж и лъэр жан хъуауэ ежьэжащ.
Мухьэж и шыдыгум удз цIынэр из ищIри, сыт щыгъуи хуэдэу езыри удзым и щхьэм къытетIысхьэжащ. И гур зэгъауэ къыздэкIуэжым, и щIалэм и письмор и бгъэм къыдихри мыпIащIэурэ къеджэу щIидзащ. Шыдым езым ищIэжт къызэрыкIуэжын хуей гъуэгури, щхьэхьу къакIуэурэ къэмыувыIэу гъуэгушхуэм къыщытехьэм, шэ цIывам хуэдэу асфальтым кърижэ джип зыкъизыхыр къыжьэхэуэри, шыдыгури абы исари метр тIощIырыпщIкIэ игъэлъеящ. Иджыри зэрыбауэр пщIэуэ кърахьэжьэжами, Мухьэж псэууэ и унэ нахьэсыжакъым.
Мухьэж выщIэр зыхуигъашхэ и къуэр дыуэщI махуищым къриубыдэу къэсыжыну цIыхухэр пэплъами, ар и адэм и хьэдэщIэлъхьэм кърихьэлIэжакъым. ИужькIэ къызэрыщIэкIамкIэ, ар лъэхъуэщым ист унэ зэтетышхуэр зыхуащIам иригъэтIысхьауэ. Ахъшэ къаримытын щхьэкIэ игъэлэжьа щIалэ гупым абы пцIы къатрилъхьат банкым къыIиха ахъшэр ядыгъуауэ, езыри яукIыну хэтауэ.
Iэщыж Борис.
Гупсысэр — псалъэкIэ
ПщIыхьэпIэм хэпсэухь псэ
Аргуэру къэдыгъуауэ сыногупсыс. ГъэпщкIуауэ си пщIыхьэпIэм укъыхызошэ. ЖэщкIэрэ си пщIыхь ущызгъэфIэнырщ сэ гугъапIэу къысхуэнар. ПщIыхьэпIэ зэфэзэщу есхьэкIыну сыхьэзырщ си гъащIэр, уэ ущысщIыгъур аращи. Тезырхэм я нэхъ хьэлъэр къыщыстыболъхьэ нахуапIэм. Дыгъэ бзийхэм гур щагъэхуабэ, къуалэбзухэм я бзэм дунейр щагъэщхъуэкIэплъыкIэ, нэхугъэм и нурым щIымрэ уафэмрэ зэпызыщIэ псоми хуиту уащыхигъаплъэ зэманыр жагъуэ къысщыпщIауэ. КIыфIыгъэм сыпыбогъаплъэ, вагъуэхэм сахубогъэжыIэщIэ, жьынду джэ макъыр макъамэ гуакIуэу си тхьэкIумэм къыбогъэувэ. Махуэм узихамэщ, сызытет дунейм щекIуэкI псоми уи гур хуэмывэщ, уи лъэр хуэабрэмывэщ…
Дыгъэм къыпкъырыкI хуабагъэр жэщкIэрэ пхузэщIэзгъэст мафIэм къыхэкIыу аращи, зэгуэр си пщIыхьым ухэкIыу дыгъэ куэщIым щыблэ мафIэр зэхыумыгъэкIыж. Си къару пэмылъэщу къещэщэхынкIэ хъуну яжьэм къыхэлъэлъ жэпым и зы хъуаскIэ къыптехуэным сытошыныхь. Ауэ абы щыгъуэми къэзгъуэтыфынущ хэкIыпIэ – уэшхыу сыкъыптешхэнщ. ЗыгуэркIэ схуэмыубыду си нэпс хэткIуэрэ, уи уIэгъэм зэран сызэрыхуэхъункIэ хъунур зыщызмыгъэгъупщэурэ. Уэ сыпщыгъупщагъэххэми, умыцIыхуж си псэр ныпкIэлъожэ, уи цIэр къиIущэщу, уи Iуплъэгъуэ хуэлIэу. Ауэ уи теплъэри уи плъэкIэри къыхуэщIэжыркъым, кIыфIым ухэзэрыхьащи. Зэ нэхъ мыхъуми, нэхуу зыкъебгъэлъэгъуамэ, игъащIэкIэ узыщигъэгъупщэнтэкъым икIи уигъэгъуэщэнтэкъым пщIыхьэпIэм хэпсэухь псэ тхьэмыщкIэм.
Жэмбэч Рабия.
Псалъэзэблэдз
ЕкIуэкIыу:3. Игъуэ нэмысу дунейм къытехьа сабий. 6. … нэ хуащIати, «набдзэ» жиIащ. 9. ХадэхэкI. 10. ЩэкI кIапэ. 13. … нэгъуэщIым хуэптIмэ, уэ уихуэжынкIэ мэхъу. 14. Хьэжыгъэм къыхэщIыкIа адыгэ шхыныгъуэ. 15. ГъэшхэкI. 17. ХакIуитI зы … щIэзагъэркъым. 18. Анэкъилъху. 20. ПыIэр ирагъэщIэращIэу и щыгум ирадэ уагъэ. 21. Зи щхьэгъусэм къыбгъэдэкIыжа цIыхубз. 22. Адакъэм тет … Е гъукIэ Iэмэпсымэ. 23. Щхьэхуимыту яIыгъ цIыху. 25. Iуэху мыублэ … хэсщ. 27. ШколакIуэхэм къуалэбзухэм … хуащIащ. 30. … и щIагъ нанэ щыIэкъым. 31. Танэ мэжэлIам и … макъ къэIуащ. 32. Пхъэщхьэмыщхьэ. 33. Дунейм ехыжам и цIэкIэ хуэмыщIауэ псэухэм ират Iыхьэ. 35. Iэпслъэпсым щыщ. 37. Къэлэрым зэреджэ нэгъуэщIыцIэ. 40. Пхъэ уадэшхуэ. 42. ЩIым щIэт, къэралыр зэрыуэркъ хъугъуэфIыгъуэ. 43. Iэпкълъэпкъым хэлъ лъы зекIуапIэ.
Къехыу:1. Езыр мылъэтэфми, Iэзэу бадзэ къеубыд. 2. Атэлыкъым ирагъэпI сабий. 3. Ди гъунэгъу лIы домбейм … лъэпкъ иIэкъым, сыт къратми ирегъэмэрэкIуэх. 4. Тутнакъэщым нэхъапэм зэреджэу щыта. 5. Псыхьэ щыкIуэкIэ пэгунитIыр абы фIадзэ. 7. Шхыныр хуабжьэу цIыхубэм къащемэщIэкI лъэхъэнэ. 8. Нартыху хьэжыгъэм къыхэщIыкIа пIастэ. 11. Къуаншагъэ зымылэжьа, цIыху хей. Е гъуэгу … 12. Дунейр … къызэрыхъуу сабийхэр уэрамым къыдэужьгъащ. 16. Гукъеуэ зиIэр псалъалэщи, бэгу зиIэр … 19. МафIэр ину щыдэлыдейкIэ къыпех. 20. Псыежэх. 24. УэрэджыIакIуэ цIэрыIуэ, адыгэ хъыбарыжь, псалъэжь куэд зэхуэзыхьэсыжа лъэпкъылI, щIэныгъэлI, тхакIуэ. 26. ГъавэгъэкI цIэрыIуэ, Социалист Лэжьыгъэм и ЛIыхъужь … Ахьмэд. 28. Бахъсэн районым хиубыдэ къуажэ. 29. Къэбэрдейм и тхыдэм теухуауэ тхылъ гъэщIэгъуэн зи Iэдакъэ къыщIэкIа адыгэпщ … Елбэздыкъуэ. 34. Дзапэ … 36. Адыгэр къызытехъукIа пасэрей лъэпкъхэм ящыщ зы. 38. Армэм щыIэ и щIалэм теухуауэ гуфIэгъуэ хъыбар зэхэзыха анэм … къытекIауэ къыщыхъуащ. 39. ХъуэпсапIэ, гуращэ. 41. Ар уи пашэмэ, вэнвейм ухешэ.
Зэхэзылъхьар
Мыз Ахьмэдщ.
Жэпуэгъуэм и 31-м ди газетым тета псалъэзэблэдзым и жэуапхэр:
ЕкIуэкIыу:1. Кърым. 3. Псыжь. 5. ТхьэкIумэкIыхь. 7. Бжьиз. 8. Псы. 9. Сеул. 12. Кучмэ. 13. Мылыф. 16. Iэмбатэ. 17. Из. 18. Уд. 19. Тхьэзэплъ. 22. Нэкурэ. 23. Курыбэ. 27. Хьэлу. 29. Шэд. 30. Хьэсы. 31. Хьэсэпэхъумэ. 32. Шэнт. 33. Кумыщ.
Къехыу: 1. Къэдабэ. 2. Мухьэз. 3. Псыпс. 4. Жьуджалэ. 6. Мысэ. 10. IумпIэ. 11. Чынт. 12. Калинин. 14. Фэндырэ. 15. Абазэ. 20. Хьэрэ. 21. Перу. 24. Щхьэгуэш. 25. Лэгъуп. 26. Чыщмыщ. 28. УнэIут. 30. Хьэмыку.
