Зыгъэпсэхугъуэ махуэм
Псапэ
Мылъкуракъым насыпыр
Норвегием и цIыху нэхъ къулей дыдэхэм ящыщ, ухуакIуэ компаниехэр зыIэщIэлъ, зи ныбжьыр илъэс 90 ирикъуа Тун Улав и мылъкур псапэ Iуэхум хилъхьащ.
«Сэ лъакъуэрыгъажэрэ лъэрыжэрэ сиIэщ, сшхыр мащIэ дыдэщ. Си гугъэщ псори хъарзынэ хъуну», — щыжиIащ Тун «Dagbladet» газетым ирита интервьюм.
Тун Улав кронэ мелард 25,4-рэ зыхэлъ псапащIэ фонд къызэIуихащ. «Сэ сызэреплъымкIэ, зы илъэсым къриубыдэу псапэ Iуэхухэм тедгъэкIуэдэфынущ кронэ мелуан 50, — жиIащ хьэрычэтыщIэм. — А ахъшэм и ныкъуэр трагъэкIуэдэнущ математикэм, биологием, медицинэм, нэгъуэщI щIэныгъэхэм къэхутэныгъэхэр щегъэкIуэкIыным».
ХьэщIэщхэр, сату IуэхущIапIэ инхэр ухуэным игъащIэ лъандэрэ хэта Тун Улав Норвегием и цIыху къулейхэм я пашэщ. Абы мызэ-мытIэу къыхигъэщащ и мылъкур адрей дунейм къызэрыщыхуэмысэбэпынур, къызыхуигъэнэн бын, Iыхьлы зэримыIэр.
2005 гъэм Тун кронэ мелуан 15 турист зэгухьэныгъэм иритауэ щытащ, 2006 гъэм кронэ мелуан 26-рэ благъагъэкIэ къыгухьэхэм зи ныбжьыр илъэс 13-м щегъэжьауэ 30 хъууэ яхэтхэм яхуигуэшащ.
Абы сыт щыгъуи жеIэ мылъкумрэ хъугъуэфIыгъуэмрэ насып къызэрыпхуамыхьыр, атIэ щIэм ухуэпабгъэу, фIыуэ плъагъу IэщIагъэм упэрыту упсэуныр зэрыгухэхъуэр. Аращ ар пенсэм мыкIуауэ иджыри щIэлажьэр.
Къэбарт Мирэ.
Фэ фщIэрэ?
Къуалэбзухэм я цIэхэр
Воробей полевой — Губгъуэбзу, губгъуэбзуужь
Горихвостка-чернушка — КъущхьэбзукIэплъ, бзукIэплъфIыцIафэ
Дубонос — Дубэкъ, бзупэгъум, жыгыщхьэмацIэ
Мухоловка — Жьыкъан
Желна — ЖыгыуIуфIыцIэ
Жулан — Къажьыкъ
Зеленушка кавказская — БзуудзыфэцIыкIу
Конек полевой — МэкъущIэж
Коноплянка — БзухьэкIэ, щIэпхуэлъэ
Куропатка — Адэжынэ
Овсянка садовая — Цыкъан, жыгкIырыкъ
Перепел — Ныбгъуэ, ныбгъу, ныбгъэбыку
Деряба — БзуупцIэкъуэлэн
Дрофа — Дудакъ
Журавль венценосный — Кърущхьэгумэ
Зяблик — Румат
Клест-елевик — Пэкъыу
Коростель — МэкъупIэджэд, мэкъупIэчэт
Орел-карлик — Бгъэжьей
Пустельга — Къаргъэуэгу
Синица — ЦIыжьдадэ
Снегирь — Бзупагуэ
Улар кавказский — Жумэрэкъ — 1, губгъуэгуэгуш, къуршгуэгуш, къущхьэхъуджэд
Шхыныгъуэхэр
Гуэгушыл гъэва, шыпс и гъусэу
Абы щхьэкIэ гуэгуш гъэкъэбзар якъутэ е зэпкърах, псы щIыIэкIэ ятхьэщIыж. Шыуаным иралъхьэри псы щIыIэ щIакIэ, мафIэр ину зэ къытрагъэкъуалъэ, тхъурымбэр къытрахыурэ. МафIэр цIыкIу ящI, шыуаныщхьэр трапIэри ныкъуэвэфI хъуху ягъавэ, тхъурымбэри дагъэри къытрахыурэ. ИтIанэ абы бжьыныху-шыгъу тIэкIу, губгъуэпхъ халъхьэри, хьэзыр хъуху шыуаныщхьэр тепIауэ ягъавэ. Гуэгушыл гъэва Iыхьэхэр лэпсым къыхахыжри хьэкъущыкъу мыулъийм иралъхьэ, и щхьэр трапIэж. Лэпсыр тIэу-щэ бинткIэ яз.
Шыпсыр зэращIыр: шыуаным тхъу иралъхьэ, е лэпсым къытекIа дагъэр иракIэри, къагъэплъ, абы щимэ цIыкIуурэ упщIэта бжьыныщхьэ халъхьэ, чымчыркIэ зэIащIэурэ ягъэлыбжьэ, гъуэжьыфэ къытеуэхукIэ. ИтIанэ абы, зэIащIэурэ, гуэдз хьэжыгъэ халъхьэри, тхъуэплъ дахэ хъуху ягъэлыбжьэ. Абы шыбжий сыр хьэжа халъхьэри, зэIащIэурэ дакъикъитI хуэдизкIэ ягъэлыбжьэ. Лэпсым и ткIыбжьыр имыIэн щхьэкIэ, япэщIыкIэ шыуаным псы щIыIэ тIэкIу иракIэ, итIанэ лэпс зар хакIэ, чымчыркIэ зэIащIэурэ. Гуэгушыр щIэмэ, псы щIыIэ хыумыкIэми хъунущ. Къагъэкъуалъэ дакъикъэ 25 — 30 хуэдизкIэ, зэзэмызэ чымчыркIэ зэIащIэурэ. Хьэзыр хъуа шыпсыр пэшхьэкум къытрахыж, джэдгын хаудэри и щхьэр тепIауэ дакъикъэ зытхухкIэ щагъэт, нэхъ IэфI, мэ гуакIуэ къыхихын щхьэкIэ. Iэнэм гуэгушыл гъэвари шыпсри щхьэхуэ-щхьэхуэу трагъэувэ, бжьыныху-шыгъу шейщIэт цIыкIукIэ трагъэувэ. Пщтыру, пIастэ, мэжаджэ е чыржын и гъусэу яшх.
Халъхьэхэр (цIыхуий Iыхьэ):
Гуэгушылу — грамм 1500-рэ
Псыуэ — грамм 2000
Бжьыныху укъэбзауэ — грамм 60
Бжьыныщхьэ укъэбзауэ — грамми 100
Тхъууэ е дагъэу — грамми 150
Гуэдз хьэжыгъэу — грамм 80
Шыпсым хакIэну лэпсу — грамм 1300-рэ
Псы щIыIэу — грамми 100
Шыгъуу, шыбжийуэ, губгъуэпхъыу, джэдгыну — узыхуейм хуэдиз.
Iэдакъэрыпщ
Гуэдз хьэжыгъэр пIинэ цIыкIуу Iэнэм траухуанщIэ, и кур къратхъу, абы шыгъу зыхэлъ, градус 20-25-рэ зи хуабагъ псы иракIэри, тхьэвым хьэжыгъэ имыщтэжыху япщ, нэхъ зэхэшыпсыхьын щхьэкIэ хъыдан трапIэри, дакъикъэ 30 — 40-кIэ щагъэт. ИтIанэ тхьэвыр г 500 — 510-рэ хъууэ зэпаупщI, абыхэм я Iувагъыр см 2 — 2,5-рэ хъууэ хьэлIамэм ещхьу хъурейуэ яху, тхъу зыщыхуа тебэм ихуэр иралъхьэ, зи пщтырагъыр градус 220-м нэса хьэкулъэм ирагъэувэри, дакъикъэ 40 — 45-кIэ ягъажьэ. Iэдакъэрыпщыр пэшхьэкум тетуи зэрагъэдзэкIыурэ ягъажьэ. Япэм хьэку кIуэцIым и джабэмкIэ кIэралъхьэрти дэпкIэ ягъажьэрт. Ар хьэзыр хъуамэ, кхъуей плъыжьым ещхьщ. Iей мыхъуу куэдрэ щылъщ. ЗекIуэ кIуэхэм здрахьэжьэу щытащ.
Халъхьэхэр:
Гуэдз хьэжыгъэу — грамм 740-рэ
Псыуэ — грамм 270-рэ
Шыгъуу — грамм 12
Тебэм щахуэ тхъууэ — грамми 6
Къубатий Борис.
ГушыIэхэр
Хэт нэхъ губзыгъэр?
Кхъухьлъатэм зы пщащэрэ зы щIалэрэ щызэбгъэдэсщ. ЩIалэр уэчылу лажьэрт, и IэщIагъэм и щэху псори зыщIэт. Хъыджэбз щхьэц сырыхухэр нэхъ акъыл мащIэу жаIэу зэхихати, игъэунэхун мурадкIэ, къыбгъэдэс пщащэм зыхуегъазэ:
— Жыжьэ дылъэтэнущ, дымызэшын щхьэкIэ, сэ упщIэ уэстурэ умыщIэмэ, доллари 5 къызэпту, уэ укъызэупщIрэ сэ сымыщIэмэ, доллар 500 уэсту дыгъэджэгу.
— Хъунщ, — арэзы мэхъу хъыджэбзыр.
— Мазэмрэ ЩIымрэ я зэхуаку дэлъыр дапщэ? — щIоупщIэ уэчылыр.
Пщащэм зыри жимыIэу долларитху къыхуеший.
Езым и чэзущи, щIоупщIэ:
— Хэт бгым лъакъуищкIэ дэкIуейуэ лъакъуиплIкIэ къехыжыр?
Куэдрэ егупсысащ щIалэр, щимыщIэм, доллар 500-р иритри еупщIащ:
— Хэт?
Хъыджэбзым зыри жимыIэу къыбгъурысым долларитху хуеший.
Сыхэмытми хъунукъэ?!
Инджылызыбзэр езыгъэджыр щIалэ цIыкIум йошхыдэ:
— Си дерсым умыхьэзыру щхьэ укъакIуэрэ? Инджылызыбзэр щхьэ пфIэмыгъэщIэгъуэнрэ? Абы дуней псом цIыхуу тетым и ныкъуэр иропсалъэ!
— АтIэ сэ сыхэмытми ирикъуркъэ ар! Куэдыщэщ!!!
КъыслъэщIыхьакъым
ЩIалэ цIыкIур школым къикIыжауэ и анэм жреIэж:
— Мамэ, нобэ классым щIэс псоми мастэ хаIуащ, узыфэ гуэрхэр къапкърымыхьэн щхьэкIэ.
— Хъарзынэщ! Угъауэ къыщIэкIынкъым, инышхуэ ухъуащ.
— Сыгъакъым, умыгузавэ. КъыслъэщIыхьахэкъым, сыкъыщIэпхъуэжащ.
Налшык
Жэщми ди къалэм и теплъэр дахащэщ. Лениным и цIэр зезыхьэ уэрамыр зэщIолыдэ щхъуэкIэплъыкIэ дахащэу.
ЩIалэгъуэ
Адыгэхэм ятопсэлъыхь
Адыгэ Республикэм и Iэтащхьэ ТхьэкIушынэ Аслъэнджэрий хэтащ Япэ каналымкIэ екIуэкI «Iущхэмрэ Iущыцэхэмрэ» нэтыным. Кавказ лъэпкъхэм я тхыдэм, Урысеймрэ Шэрджэсымрэ я зэпыщIэныгъэхэм ятеухуауэ щыта къыдэкIыгъуэм Вяземский Юрий иригъэблагъэри, ТхьэкIушынэ Аслъэнджэрий къэпщытакIуэ гупым я нэхъыщхьэу лэжьащ.
Дыгъэгъазэм и 14-м къагъэлъэгъуа нэтыным и гугъу щащIащ Кавказымрэ абы щыпсэу лъэпкъхэмрэ я тхыдэм. ЕджакIуэхэр щызэпеуэ Iыхьэм я зыр хухэхат Иван Грознэм и щхьэгъусэ, пщы Идар Темрыкъуэ ипхъу Гуащэнэ, адыгэ шууейхэм, адыгэ хабзэхэм, нэгъуэщIхэми.
Зэпеуэм кърикIуахэр къапщытэжа нэужь, Вяземский Юрий ТхьэкIушынэм къеупщIащ адыгэ IуэрыIуатэм, хабзэм ятеухуауэ. Апхуэдэуи нэтыным и хьэщIэм къызэхуэсахэр щигъэгъуэзащ политик зэрыхъуа щIыкIэм, щIэныгъэм щызыIэригъэхьа ехъулIэныгъэхэм, УФ-м и зы хэгъуэгум и Iэтащхьэу зэрыхахам, Адыгейм и экономикэм и иджырей щытыкIэм, Кавказ Ищхъэрэм турист кластерым зэрызыщиужьым, Сочэ щекIуэкIыну Олимп Джэгухэм республикэр зэрыхэтыну щIыкIэм.
АР-м и Iэтащхьэм и пресс-IуэхущIапIэм къызэрыщыджаIамкIэ, ТхьэкIушынэмрэ Вяземскэмрэ зэгурыIуащ адыгэ щIалэгъуалэр нэхъыбэу «Iущхэмрэ Iущыцэхэмрэ» нэтыным дяпэкIэ хэтыну.
Мэлбахъуэ Алий.
Интернетым дыкъыщоджэ
КIэртIоф къэп
ЕджакIуэр егъэджакIуэм еупщIащ:
— Уэ уцIыху Iущщ, угубзыгъэщ. Сытым дежи гукъыдэж уиIэщ, укъыщыгубжь къэхъуркъым. Сэри апхуэдэу сыщытынымкIэ дэIэпыкъуэгъу укъысхуэхъуамэ арат.
ЕгъэджакIуэр арэзы хъури, еджакIуэм кIэртIофрэ къэпрэ къыхуихьыну елъэIуащ.
— Зыгуэрым зыхуэбгъэгусэмэ е ухуэгубжьмэ, мы кIэртIофыр къащтэ, зы лъэныкъуэмкIэ — уэ уи цIэр, адреймкIэ — укъэзыгъэгубжьам и цIэр тетхи, къэпым илъхьэ.
— Аркъудей? — щIэупщIащ еджакIуэр.
— Хьэуэ. Уэ мы къэпыр сытым дежи къыздепхьэкIын хуейщ икIи зыгуэрым зыхуэбгъэгусэху е укъигъэгубжьыху зы кIэртIоф ибдзэн хуейщ.
ЕджакIуэр арэзы хъури ежьэжащ. Зэман зыкъом дэкIащ, абы къыздрихьэкI къэпым кIэртIоф куэд ирилъхьащ, хьэлъи хъуащ. КъыздепхьэкIынуи гугъут, нэхъапэу ирилъхьахэр фын щIадзати, мэ гурымыхьи кърихырт. ЩIалэм щыхуэмышэчыжым, егъэджакIуэм деж кIуащ.
— Мыр къепхьэкIыну къезэгъыжыркъым, икIи хьэлъэщ, икIи мэ кърех.
— Мис апхуэдэ дыдэу гугъу йохь уи псэри, — жиIащ егъэджакIуэм. — Зыгуэрым ухуэмыарэзымэ, уи псэм зы мывэ тыболъхьэ. Ауэрэ зэхуехьэсри, хьэлъэ мэхъу.
А псэм къыщыщIыр нэрылъагъу пщысщIыну сыхэтауэ аращ. Иджы егупсыс, сыт апхуэдэ хьэлъэ къыщIыздепхьэкIынур? Дэ ди щыщIэныгъэхэр къэзыгъэщIыжыр дэращ. Дыхуей атIэ кIэртIоф фа къэп сыт щыгъуи къыздетхьэкIыну?!
Гупсысэр – псалъэкIэ
Къигъэзэжамэ, ипхъуэтэжынт
Аддэ къурмакъей лъащIэм къыщIэплъэфрэ бэлыхьищэр пыщIауэ къыдэплъэфейуэ упсэлъэн жыхуэпIэр Iуэху къызэрыгуэкIыу къэзылъытэр хуабжьу щоуэ. АтIэ апхуэдиз гъуэгуанэр къызэзынэкIыу бзэгупэм къетлъэфалIэ, абдежи къыщызэтедмыгъэувыIэу дунейм къытедутIыпщхьэ дэтхэнэ псалъэри хэщыпыхьарэ курых защIэу дгъэIу щхьэ мыхъурэ? Хъищэм игъэкIарэ кхъузанищэкIэ ухуэнщIыжауэ а игъащIэкIэ къытхуэмыубыдыжынур тэмэму къыщIэдмыпсэлъыфым и щхьэусыгъуэр сыту пIэрэ? Абы и лъэныкъуэкIэ зэрыжакъуэр, акъыл зэблэплъ зэриIэр, гупсысэ жьгъей зэрыбгъэдэлъыр ищIэжу мы дунейм зы цIыху тезгъуэтамэ, а псор гурызгъэIуэным сытегушхуэнут. Ауэ Iейм IейкIэ упэмыджэжмэ, сытыфэ къыптеуэрэ, жыхуиIэм хуэкIуащ цIыху цIыкIум я псэлъэкIэр. КуэдыкIейр фIым, дахагъэм, зэхущытыкIэ екIум, нэхъуеиншагъэм, гущIэгъум, лъытэныгъэм, псом ящхьэжырщи, цIыхугъэм щыужащ.
Моуэ ужьыхауэ, гуитIщхьитIыгъэм и Iэдэм диубыдауэ, фыгъуэ-ижэным иригъэшауэ, IуитIбзитIыным иужьыгуауэ, гужьгъэжьгъкIэ зэIуща щIагъыбзэкIэ псэлъэным иудыныщIауэ щыплъагъукIэ, лъэныкъуэ куэдкIэ урегъэгупсыс я гъащIэм. Узэхъуэпсэнуи зы IэпапIэ къыпхухэмыубыдыкIыурэ уи псэр пелъэсыкI, уи гур щIыIагъэ гуэрым хуеутIыпщ. Къэплъэнэф, жьажьэ, гурымыкъ, Iуплъэгъуей, акъмыкъ, къэрабгъэ, лъагъугъуей щIэхъукI апхуэдэ зыгуэрми къыхукъуэплъа, къежэлIа насыпыр Iэрылъхьэ зэрищIынур хузэхэмыгъэкIыурэ, IуигъэкIуэтыжынущ. Къыщыхъунущ ар езым и закъуэ къыIэрымыхьэн фIыгъуэу, къыфIэщIынущ и гъунэгъуи и жагъуэгъуи я Iыхьэ хэкIыну. А псор зэпишэчыху, зэриудэкIыху, насыпыр къэзыутIыпщари къаутIыпщари къемылIалIэу и гъуэгу теувэжынущ…
ФэрыщIыгъэм, Iимансызыгъэм, нэжэсыгъэм я Iумэтым ихуа хъуа гуэрым и гугъу ящIу щызэхэпхкIэ, мыпхуэдэ гупсысэр уигу къыпфIыдримыдзеижын плъэкIыркъым.
ДыкъэзыгъэщIауэ, псори зэлъэIуу зыми емылъэIужым зыгуэрым зыхуигъэзат зыхуей дыдэмкIэ елъэIумэ, хуищIэну. Мы зыри дыщIигъужат: абы хуищIэр тIукIэ гъэбэгъуауэ и гъунэгъум хуищIэну. Зызыхуагъэзар адэкIи-мыдэкIи емыплъэкIыу, мыр жэуапу къитащ: «ЗанщIэу си нэ лъэныкъуэр хьэфиз щIы», — жиIэри.
Шэч хэмылъу, гъэунэхупIэ изыгъэувам ита псалъэр игъэпэжащ. Ауэ фIэщщIыгъуейщ Езы дыдэм абы игу щIэмыгъужауэ, ил иримыузыжауэ, зэрелъэIуа къудейм хущIемыгъуэжауэ…
Жамбэч Рабия.
ЦIыхушхуэхэм я псалъэ
Куэд еджэ
Упсэун щхьэкIэ зыгуэр пщIэфу ущытын хуейщ.
Горький Максим.
МащIэ пщIэн щхьэкIэ куэд уеджэн хуейщ.
Монтескье Шарль.
Шхэнрэ жеинрэ фIэкIа Iуэху зимыIэ цIыхур сыт? Псэущхьэ къудейуэ аращ.
Шекспир Уильям.
Ахъшэм цIыхур делэ ищIу аракъым, атIэ делэхэр къыщIигъэщу арщ.
аббард Фрэнк.
Псалъэзэблэдз
ЕкIуэкIыу: 6. Iэщхэм я тхьэу къалъытэу щыта. 7. ЩIымахуэ … е гъэмахуэ … 9. … цIыкIу бжьакъуэшхуэ. 10. Iэщым къыпах ерыскъыпхъэ. 12. Лым сабий нэхъ цIыкIухэр зэреджэр. 13. Нэхъыжь тIысыпIэ. 16. Ар зэуар аркъэным щощтэ. 17. Уэшх къемышхыу зэман кIыхь щыдих лъэхъэнэ. 18. Шыуанышхуэ. 20. … жапIи ирамыту, бийр ауз зэвым даубыдащ. 22. Муслъымэныгъэр зи лъым хэт цIыхум … итар икъутэркъым. 24. Уэсыр зэратхъу. 25. ШыкIэпшынауэ цIэрыIуэ … Елмырзэ. 26. ЩIакхъуэ … джэдкъазым яритащ. 30. Жэм мэжэлIам и … макъ къэIуащ. 31. ФIыцIэ псалъэм и пIэкIэ ари къэбгъэсэбэп мэхъу. 32. Удын зэхэдзэ нэхърэ — … зэхэдзэ. 33. ПшахъуэщI. 36. «Телъхьэ уанэр си шым, уэ си шынэхъыщIэ, … кIуэ жаIауэ ТэрчкIэ соукъуэдий» — КIыщокъуэ Алимрэ ХьэIупэ ДжэбрэIилрэ яуса, Тут Заур игъэзащIэ уэрэд цIэрыIуэм щыщщ. 37.Уэзджынэшхуэ. 39.Ухуэныгъэм къыщагъэсэбэп. 40. Къуалэбзуушхуэ. 41. Къамэ Iэпщэр зэрагъэщIэращIэ. 43. Зи нэхэр куууэ ис. 44. Губгъуэм къыщрахьэлIэ гъавэр япэщIыкIэ щызэтракIутэ щIыпIэ. 46. УимыIуэху зепхуэмэ, ар уи щхьэм къытехуэнкIэ хъунущ. 48. ЛIым и шыпхъу. 50. Шыр зыщIагъэт егъэзыпIэ. 51. Шым я фэр изых бадзэжь. 52. Унэ кIуэцIыр зыгъэхуабэ. 53. Къэрэшей-Шэрджэсым, Адыгейм, Краснодар щIыналъэхэм щежэх псы, километр 870-рэ и кIыхьагъыу. 54. Нартхэм я ныкъуэкъуэгъу лъэпкъхэм а цIэмкIэ йоджэ.
Къехыу: 1. Зыбжанэ, зыкъом. 2. Мыщэм фIэбэлацэ хьэкIэкхъуэкIэ. 3. Ар дыщэпс хуэныкъуэкъым. 4. Сэхуран иракIутэн папщIэ яшыхьа тхылъымпIэ. 5. Тхьэвым къыхэщIыкIа шхыныгъуэ, тхьэгъум ещхьу. 8. Социалист Лэжьыгъэм и ЛIыхъужь … Хьэчим. 9. IэмыкIуэлъэмыкIуэ. 11.УнэлъащIэм щыщ. 14. Адыгэ таурыхъхэм хэт шы лъэрызехьэ: икIи мэпсэлъэф, икIи мэлъэтэф. 15. Е гуфIэгъуэщ, е гузэвэгъуэщ жысIэри ахъшэ … дэздзыхащ. 19. Мэш хьэуазэ. 21. Къурш лъэныкъуэмкIэ къриху жьы щIыIэтыIэ. 23. ХадэхэкIыр Iисраф зыщI дзыгъуэшхуэ. 24. АпхуэдэцIэ зэрахьэу Къэбэрдей-Балъкъэрми Къэрэшей-Шэрджэсми къуажэ зырыз щыIэщ. 27. КъуэкIыпIэ гъунэгъум щыIэ хьэрып къэрал нэхъ хуэмыщIахэм ящыщ. 28. Къуалэбзу пщэ кIыхь-лъакъуэ кIыхь. 29. Языныкъуэ пхъэщхьэмыщхьэхэм я кум илъщ. 34. Къэрэшей-Шэрджэсым щыщ, джэгуакIуэ Iэзэу щыта, Черкесск дэт Адыгэ театрым зи цIэр зэрихьэ Акъ … 35. Махуэм и зы Iыхьэ. 37. Къэбэрдей-Балъкъэрым и Жылагъуэ палатэм и тхьэмадэ … Пщыкъан. 38. Iэпслъэпсым щыщ. 40. Чы щIыкIэ къыумыгъэшар … хъуа нэужь къыпхуэгъэшыжыркъым. 42. Гуэгушыхъум и бгъэм тет пшэрыпIэ. 43. Предприятэхэм, колхозхэм, совхозхэм щрагъэкIуэкI зэхьэзэхуэхэм щытекIуэм ирату щыта щэкI плъыжь цIыкIу. 45. КъулыкъущIэ нэпсейм абыкIэ зигъэнщIыркъым. 47. ПIастэ зыхагъапщIэ шхыныгъуэ. 48. Пщым и IуэхутхьэбзащIэ. 49. Iэщым ират Iус зэхэщIа. 50. ГъэшхэкI.
Зэхэзылъхьар Мыз Ахьмэдщ.
Дыгъэгъазэм и 13-м ди газетым тета псалъэзэблэдзым и жэуапхэр:
ЕкIуэкIыу: 1. Малъхъэ. 6. Дуней. 9. Арму. 10. Хьэкъурт. 11. Нэгумэ. 12. Мухьэрэб. 14. Хъун. 15. Залэ. 17. Лъэпщ. 18. Зэ. 19. Яжьэ. 20. Псафэ. 22. АдрыщI. 25. Еру. 26. Дыкъуэнагъ. 27. Ибэ. 28. Теунэ. 29. Благъуэ. 31. Гъупщ. 33. Ущ. 34. Сату. 36. Пщае. 39. Егъу. 40. Щхьэхынэ. 43. Хьэрэм. 44. Нэкурэ. 45. Сабын. 46. Уэтэр. 47. Дыхьэгъ.
Къехыу: 2. Адэжынэ. 3. Хъарбыз. 4. Баку. 5. IумпIэ. 7. Унэкъуэщ. 8. Елмырзэ. 12. Мыл. 13. Блэ. 16. БжьыхьэкIапэ. 20. Пэрыт. 21. Фэдэн. 23. Дыгъэл. 24. ЩIэблэ. 30. ПщыхьэщIэ. 32. Бемырзэ. 34. Сэдэкъэ. 35. Тощ. 37. Щхьэ. 38. Ермэлы. 41. Хьэсэ. 42. «Нанэ».
