Ныбжьэгъухэм я псалъэ
Уасэ зимыIэ
УсакIуэхэр куэд мэхъу, куэдми я фIэщ мэхъу ахэр усакIуэу. Ауэ Гамзатов Расул хуэдэхэр мащIэ дыдэщ. Абы и IэдакъэщIэкIхэм уасэ яIэкъым, сыту жыпIэмэ адрейхэм ейм ещхькъым, апхуэдэу щыIэри а зы закъуэращ. Гамзатовыр лъэпкъ усакIуэщ, атIэми къэрал куэдым я щIэджыкIакIуэхэм къацIыху.
И япэ псалъэхэм деж щегъэжьауэ абы и усэхэр зытхар къыбощIэ. Ар сыт щыгъуи зым тетщ, зызымыхъуэжщ, Нэхущ вагъуэм идз нэхум зэрызимыхъуэжым, нэхущым нэхъыбэрэ блэуэ икIи нэхъ лыду къанэм хуэдэу. Гамзатовым зэчиишхуэ бгъэдэлъу къигъэщIащ икIи езым и дуней еплъыкIэ дахэ, щабэ, ин иIэжщ.
АЙТМАТОВ Чингиз. 1993 гъэ
Авар лъэпкъым и джакIуэ
Щхьэлыкъуэ щохьэщIэ. 1984 гъэ Гамзатов Расул литературэм къыхыхьащ Дагъыстэ- ным и авар лъэпкъ цIыкIум и гъащIэм и джакIуэу, абы хуэусэу, сурэтыщIым хуэдэу къуршыщхьэ ткIийхэмрэ ауз бгъузэхэмрэ гукъыдэж кърату… ИкIи и япэ усэхэмкIэ дигъэлъэгъуащ, сыт щыгъуи уэскIэ щIэгъэна къуршыщхьэхэм я дахагъэмрэ псы уэрхэмрэ я мызакъуэу, езыр къыщыхъуа щIыпIэм щыпсэу цIыхухэм я гумащIагъыр, цIыхуфIагъыр, хьэлэлагъыр. А псом Расул и псэр усэным къыхуагъэушащ.
АБАШИДЗЕ Григол. 1973 гъэ
ПсалъэкIэ къыпхузэщIэубыдэнукъым
Гугъущ Расул утепсэлъыхьыну, сыту жыпIэмэ усыгъэм и Iыхьэу къэплъытэ хъуну Гамзатов Расул псалъэкIэ къыпхузэщIэубыдэнукъым. А Iыхьэм езым и щытыкIэ иIэжщ, и инагъыр пхужымыIэным хуэдизщ. Абы и усыгъэр урысхэм, Совет Союзым щыпсэу нэгъуэщI лъэпкъхэм къыгуэхыпIэ имыIэу епхащ. Ауэ Гамзатов Расул иджырей усыгъэм апхуэдизкIэ хэлъхьэныгъэшхуэ хуещIри, Союз псом и щIэджыкIакIуэхэм куэд щIауэ ягу ирихьу къокIуэкI. Расул усыгъэм хилъхьащ и щIыпIэм и плъыфэхэр, и мэ гуакIуэхэр икIи Совет Союзым и тхылъеджэхэм ахэр захригъэщIащ.
ТВАРДОВСКИЙ Александр. 1968 гъэ
Уэ къыпхалъхьа къарур
Гугъущ усыгъэр фIыуэ щалъагъу, щагъэлъапIэ, щыцIэрыIуэ къэралым и усакIуэшхуэу укъыщалъытэныр. Гугъущ Дагъыстэным, Аварым я усакIуэ инхэу Чанкэ, Махьмуд, Цадаса Гамзат сымэ щыпсэуам усыгъэм щыпыпщэну. Ауэ уэ ар пхузэфIэкIащ, къурш лъагэхэм, уи лъэпкъым къару къыпхалъхьати. Аращ уэ щIэджыкIакIуэ куэдым фIыуэ укъыщIалъэгъуар.
ТИХОНОВ Николай. 1973 гъэ
Хьэлэлагъэр къегъэуш
Абы и усэхэр лъагъуныгъэм, цIыхубзхэм, нэмысым- рэ лIыхъужьыгъэмрэ ятеухуащ икIи цIыхум и гум щигъэпщкIуа хьэлэлагъэр къегъэуш, гъащIэ дахэм къыхуреджэ. Ар зрегъэплъыж икIи нэхъыфIу щытыну хуей мэхъу, нэхъ лъагэу зелъагъуж, и щхьэм пщIэ хуищIыжу егъасэ. Усыгъэм аращ и къалэн нэхъыщхьэр.
КУГУЛЬТИНОВ Давид. 2000 гъэ
Псом япэ ирегъэщ
Дэ Гамзатов Расул зэрытцIыхур усакIуэущ (ар усакIуэщ и усэхэмкIи, и прозэмкIи, публицистикэ тхыгъэхэмкIи). Дэ Гамзатов Расул зэрытцIыхур цIыху нэсущ. А тIур зэгуэхыпIэ ямыIэу зэпхащ. Гамзатовыр фIыуэ плъагъуу щытмэ, абы къикIыркъым цIыху хэха гуэр фIыуэ плъагъуу, атIэ ар щыпсэу щIыналъэм пщIэ хуэпщIу, блэкIам и фэеплъ хабзэхэм уахуэпэжу пщэдейрей махуэм упежьэу аращ. ЦIыхуу ущытыныр — лъагъуныгъэ пхэлъынырщ. Аращ усакIуэ-лирикым псом япэ иригъэщыр.
МИХАЛКОВ Сергей. 1993 гъэ
