Нобэрэ пщэдейрэ
Накъыгъэм и 14, махуэку
1692 гъэм япэ урыс дзэ кхъухьыр псым трагъэхьащ.
1796 гъэм инджылыз еджагъэшхуэ Дженнер Эдуард япэу фэрэкI хилъхьащ.
1878 гъэм США-м и тыкуэнхэм къыщIалъхьащ Инджылызым щыщ химик Чезбро Роберт зэхилъхьа, медицинэми косметологиеми къыщагъэсэбэп вазелиныр.
1900 гъэм Франджым и къалащхьэ Париж къыщызэIуахащ II Гъэмахуэ Олимп Джэгухэр.
1904 гъэм Сент-Луис (США) къыщызэIуахащ III Гъэмахуэ Олимп джэгухэр.
1948 гъэм Израиль къэралыгъуэр къызэрагъэпэщащ.
1955 гъэм Албанием, Болгарием, ГДР-м, Венгрием, Польшэм, Румынием, СССР-м, Чехословакием я лIыкIуэхэм зэращIылIащ зэныбжьэгъуным, зэдэлэжьэнымрэ зызэщIэгъэкъуэнымрэ хуагъэпса Варшавэ зэгурыIуэныгъэр.
1995 гъэм Беларусь Республикэм щекIуэкIащ япэ цIыхубэ референдумыр. Абы ипкъ иткIэ къащтауэ щытащ къэралым и ныпымрэ и гербымрэ.
2005 гъэм дунейм щыяпэу вертолёт тетIысхьащ ЩIы хъурейм и къурш нэхъ лъагэ дыдэ Эверест и щыгум. Ар зыхузэфIэкIар франджы кхъухьлъатэзехуэ Дельсаль Дидьещ.
2008 гъэм Санкт-Петербург и «Зенит» футбол клубым УЕФА-м и Кубокыр къихьащ.
Экономикэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор, УФ-м щIэныгъэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Тау Пщыкъан и ныбжьыр илъэс 83-рэ ирокъу.
СССР-м спортымкIэ щIыхь зиIэ и мастер, 1964 гъэм Японием и къалащхьэ Токио щекIуэкIа ХVIII Гъэмахуэ Олимп Джэгухэм атлетикэ псынщIэмкIэ чемпион щыхъуа Брумель Валерий къызэралъхурэ илъэс 78-рэ ирокъу.
Къэрал къулыкъущIэ, тхыдэ щIэныгъэхэм я доктор, Абхъаз Республикэм и япэ президенту щыта Ардзинбэ Владислав къызэралъхурэ илъэс 75-рэ ирокъу.
Композитор, музыковед Блай Тамарэ къыщалъхуа махуэщ.
Совет композитор, усакIуэ, продюсер цIэрыIуэ Матецкий Владимир и ныбжьыр илъэс 68-рэ ирокъу.
УФ-м щIэныгъэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ, Урысей банкхэм я зэгухьэныгъэм и унафэщI Тосунян Гарегин и ныбжьыр илъэс 65-рэ ирокъу.
США-м щыщ программист, «Facebook» сетым и къызэгъэпэщакIуэ Цукерберг Марк и ныбжьыр илъэс 36-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 19 — 21-рэ, жэщым градус 11 — 12 щыхъунущ.
Накъыгъэм и 15, мэрем
Унагъуэхэм я дунейпсо махуэщ
Климатым и дунейпсо махуэщ
Езым и дуней еплъыкIэм къызэремызэгъым къы-хэкIыу дзэм къулыкъу щымыщIэным и дунейпсо махуэщ
Осетие Ищхъэрэ — Алание Республикэм щагъэлъапIэ осетиныбзэмрэ литературэмрэ я махуэр
1867 гъэм Жор Плъыжьым и Урысей зэгухьэныгъэр къызэрагъэпэщащ.
1930 гъэм США-м щыщ Черч Эллен дунейм щыяпэу стюардессэу лэжьэн щIидзауэ щытащ.
1935 гъэм Москва и метром и япэ къудамэм — «Сокольники» — «Парк культуры» линэм — мафIэгу ирикIуащ.
1942 гъэм 115-нэ Къэбэрдей-Балъкъэр лъэпкъ шууей дивизэр зауэм кIуащ.
1945 гъэм Югославием и дзэм иухащ къэралыр фашист зэрыпхъуакIуэхэм къаIэщIэгъэкIыжын.
1945 гъэм Москва и радиом къитащ Хэку зауэшхуэм и фронтхэм къикI иужьрей хъыбарыщIэхэр.
1955 гъэм СССР-м, Инджылызым, Франджым, США-м, Австрием Венэ Iэ щытрадзащ Австрием и къэралыгъуэр зэфIэгъэувэжыным, ар демократие хабзэхэм тетыным теухуа зэгурыIуэныгъэм.
1965 гъэм СССР-м къыщызэрагъэпэщащ ЩIэныгъэхэмкIэ и академием Хьэрш къэхутэныгъэхэмкIэ и институтыр.
Урыс биолог, Нобель и саугъэтыр зрата Мечников Илья къызэралъхурэ илъэси 175-рэ ирокъу.
Урыс сурэтыщI цIэрыIуэ Васнецов Виктор къызэралъхурэ илъэси 172-рэ ирокъу.
Франджы щIэныгъэлI-физик, Нобель и саугъэтыр зыхуагъэфэща Кюри Пьер къызэралъхурэ илъэси 161-рэ ирокъу.
Роман цIэрыIуэ куэд зи къалэмыпэм къыщIэкIа урыс тхакIуэ, драматург, режиссёр Булгаков Михаил къызэралъхурэ илъэси 129-рэ ирокъу.
Шэрджэс тхакIуэ Темыр Сэлихь къызэралъхурэ илъэси 117-рэ ирокъу.
Режиссёр, УФ-м гъуазджэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ, Адыгэ Республикэм и цIыхубэ артист IэхъуэджакIуэ Мэжид къызэралъхурэ илъэси 107-рэ ирокъу.
Драматург, КъБР-м гъуазджэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Акъсырэ Залымхъан къызэралъхурэ илъэси 101-рэ ирокъу.
ТхакIуэ, драматург, КъБР-м гъуазджэхэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ Дудар Хьэутий къызэралъхурэ илъэс 99-рэ ирокъу.
Совет актрисэ, СССР-м и цIыхубэ артисткэ Касаткинэ Людмилэ къызэралъхурэ илъэс 95-рэ ирокъу.
Урысей композитор, Совет Союзым и цIыхубэ артист, СССР-м и Къэрал саугъэтым и лауреат Эшпай Андрей къызэралъхурэ илъэс 95-рэ ирокъу.
КъБР-м и цIыхубэ артист, режиссёр ШэрыIужь Анатолий къызэралъхурэ илъэс 87-рэ ирокъу.
ТхакIуэ, журналист, «Адыгэ псалъэ» газетым и къудамэм и унафэщIу илъэс куэдкIэ лэжьа Къамбий Зуфар къызэралъхурэ илъэс 85-рэ ирокъу.
УФ-м щIыхь зиIэ и артисткэ Светличная Светланэ и ныбжьыр илъэс 80 ирокъу.
Техникэ щIэныгъэхэм я доктор, РАЕН-ми ЩIДАА-ми я академик, РАН-м и Къэбэрдей-Балъкъэр центрым пщIэ зиIэ и тхьэмадэ Иуан Пётр и ныбжьыр илъэс 78-рэ ирокъу.
УФ-ми, Кубанми, КъБР-ми щIыхь зиIэ я артист, Адыгэ Республикэм и Къэрал саугъэтыр зыхуагъэфэща, Зэныбжьэгъугъэм и орденыр зрата Зыхьэ Заурбий и ныбжьыр илъэс 73-рэ ирокъу.
Физико-математикэ щIэныгъэхэм я доктор, КъБКъУ-м и профессор ДыщэкI Артур и ныбжьыр илъэс 58-рэ ирокъу.
Дунейм и щытыкIэнур
«pogoda.yandex.ru» сайтым зэритымкIэ, Налшык пшэр техьэ-текIыу щыщытынущ. Хуабэр махуэм градус 25 — 26-рэ, жэщым градус 15 — 16 щыхъунущ.
