Къалмыкъ Юрэ и щIыхькIэ
Политикэ лэжьакIуэ цIэрыIуэ, юридическэ щIэныгъэхэм я доктор, профессор, щIэныгъэ лэжьакIуэ гъуэзэджэ, Дунейпсо Адыгэ Хасэр къызэзыгъэпэщахэм яхэта икIи абы и япэ тхьэмадэу щыта Къалмыкъ Юрэ и фэеплъ пшыхь щекIуэкIащ Сэралъп Мадинэ и арт-центру Налшык къалэ дэтым. Ар къызэригъэпэщащ «Чистые сердца» щIыналъэ зэхуаку жылагъуэ зэгухьэныгъэм.
— Сыт хуэдэ лэжьыгъэ IэнатIэ Iумытами, ар сытым дежи зэгупсысыр и лъэпкъым и ехъулIэныгъэрат, — жиIащ зэIущIэр къыщызэIуихым жылагъуэ зэгухьэныгъэм и гъэзэщIакIуэ комитетым и унафэщI Тэмазэ Къантемыр. — Къалмыкъыр, шэч хэмылъу, юрист лъэщт, щIэныгъэлI гъуэзэджэт, мамырщIэкъут, жылагъуэ, политикэ лэжьакIуэ емызэшыжт. ЖыпIэнуракъэ, адыгэ лъэпкъыр зэрыгушхуэ цIыхушхуэт. ЩIалэгъуалэр хуэныкъуэщ щапхъэ зытрахыфынухэм, зызрагъэпщэфынухэм, Юрэ хуэдэхэм.
Къалмыкъ Юрэ и фэеплъу ягъэуващ медаль, юриспруденцэм, лъэпкъ щэнхабзэмрэ щIэныгъэмрэ зегъэужьыным хэлъхьэныгъэ хуэзыщIа, мамырыгъэр хъумэным зи гуащIэ хэзылъхьа IэщIагъэлIхэр ирагъэлъэпIэну. Къалмыкъыр къызэралъхурэ етIанэгъэ илъэс 80 зэрырикъум и щIыхькIэ а медалыр хуагъэфэщащ нобэ къытхэмытыжхэу, ауэ зи щIэныгъэри зэфIэкIри къызыхэкIа лъэпкъым щхьэузыхь хуэзыщIахэу республикэм и цIыхубэ усакIуэ, IуэрыIуатэдж, жылагъуэ, политикэ лэжьакIуэ Нало Заур, генерал Сосналы СулътIанрэ тхакIуэ, щIэныгъэлI IутIыж Борисрэ.
Къэбэрдей Адыгэ Хасэм и тхьэмадэ ХьэфIыцIэ Мухьэмэд и псалъэ.
Фэеплъ медалыр иратащ Къэбэрдей Хасэм и тхьэмадэ, «Адыгэ псалъэ» газетым и редактор нэхъыщхьэ ХьэфIыцIэ Мухьэмэд, Къэбэрдей-Балъкъэрым цIыхубэ хъыбарегъащIэ IуэхущIапIэхэмкIэ, жылагъуэ, дин зэгухьэныгъэхэмкIэ и министр Къумахуэ Мухьэдин, композитор ХьэIупэ ДжэбрэIил, Къэбэрдей-Балъкъэрым БизнесымкIэ и институтым и ректор Хъурей Феликс, КъБР-м и цIыхубэ артист Думэныщ Iэулэдин, жылагъуэ лэжьакIуэ цIэрыIуэ ГуэбэщIыкI Жантемыр, тхыдэдж, адыгэ жылагъуэ зэгухьэныгъэхэм я лэжьыгъэр зэзыгъэуIу советым и тхьэмадэ Къалмыкъ Жылэбий, КъБР-м и сату-технологие колледжым и унафэщIым егъэджэныгъэ-гъэсэныгъэ лэжьыгъэмкIэ и къуэдзэ Безрокъуэ Маритэ, КъБР-м и Лъэпкъ музейм и унафэщI Накуэ Феликс, «Адыгэ шхыныгъуэхэр» тхылъыр зытха Къубатий Борис, нэгъуэщIхэми.
Дамыгъэхэр зыхуагъэфэща дэтхэнэри гуапэу тепсэлъыхьащ сыт хуэдэ щытхъури зыхуэфащэ Къалмыкъ Юрэ и гъащIэмрэ и гуащIэмрэ. И Iуэху зехьэкIэу зыщыгъуазэхэм я гугъу ящIащ, щапхъэ зытепх хъун адыгэлIу, цIыху пэжу, захуагъэм и телъхьэу зэрыпсэуар къыхагъэщащ, хуэфащэ гулъытэ и зэфIэкIым зэримыгъуэтари ябзыщIакъым.
— «Шэрджэс» псалъэм къызэщIиубыдэ мыхьэнэ псори — ар лIыгъэщ, къарущ, хахуагъэщ, напэщ — къанэ щымыIэу Къалмыкъ Юрэ епхьэлIэ хъунущ, — жиIащ ХьэфIыцIэ Мухьэмэд. — Дунейпсо Адыгэ Хасэм и унафэкIэ 2014 гъэр Къалмыкъ Юрэрэ КIыщокъуэ Алимрэ я илъэсу ягъэуващи, адыгэ лъэпкъым и къуэ пажэхэм я фэеплъыр хъумэным теухуа Iуэху зэхуэмыдэхэр ди республикэми гъунэгъу щIыналъэхэми щекIуэкIынущ. Нобэрей зэIущIэр гъунэ изылъу иращи, къызэзыгъэпэщахэм фIыщIэ яхузощI.
Апхуэдэуи Мухьэмэд къыхигъэщащ езым и жэрдэмкIэ къыхалъхьауэ къыдэкI «Черкесика» серием и япэ тхылъыр Къалмыкъ Юрэ теухуауэ зэрыщытар икIи а серием щыщхэр «Чистые сердца» жылагъуэ IуэхущIапIэмрэ Сэралъп Мадинэрэ тыгъэ яхуищIащ.
ХьэIупэ ДжэбрэIил къыхигъэщащ XVI лIэщIыгъуэм халъхуа Къэзанокъуэ Жэбагъы XX лIэщIыгъуэм псэуа Къалмыкъ Юрэ еплъыт зэрыхъунур. ТIуми лъэпкъыр хуашэрт нэхум, хуитыныгъэм, дахэм. «Псори блокI, зызымыхъуэж щыIэкъым, къанэр Iущыгъэрщ», — жиIащ абы.
А махуэм Къалмыкъым и фэеплъ медалыр цIыху 30-м щIигъум иратащ, псори зэхэту нобэкIэ ар зыхуагъэфэщар цIыху 45-рэ мэхъу.
ИСТЭПАН Залинэ.
