УФ-м и Президент Путин Владимир дыгъуасэ Налшык щыIащ
Абы иригъэкIуэкIащ Лъэпкъ зэхущытыкIэхэмкIэ cоветым и зэIущIэ
Къэрал мыхьэнэ зиIэ Iуэхухэр
Урысей Федерацэм и Президент Путин Владимир щэкIуэгъуэм и 29-м Налшык щригъэкIуэкIащ УФ-м и Президентым деж Лъэпкъ зэхущытыкIэхэмкIэ щыIэ советым хэтхэм я зи чэзу зэIущIэр. Абы щыхэплъащ Урысей Федерацэм и Къэрал лъэпкъ политикэм и унэтIыныгъэ нэхъыщхьэхэм къагъэув къалэнхэмрэ Iуэхухэмрэ гъэзэщIа зэрыхъум.
ЗэIущIэм и пэщIэдзэм Путин Владимир КъБР-м и Iэтащхьэм фIыщIэ хуищIащ «ДыгъафIэ къалэ» сабий творчествэмкIэ республикэ унэм и лэжьыгъэр екIуу зэрызэтеублам папщIэ. «Иджыпсту хэгъэгу куэдым щаухуэ апхуэдэ центрхэр, илъэсым и кIэм иджыри зы IуэхущIапIэ ухуэн яухынущ. Ауэ иджыпсту дыздэщыIам лэжьыгъэ куу щокIуэкI, щылажьэхэри гуапэ защIэщ, жыджэрхэщ, щIэныгъэ ябгъэдэлъщ, гухэхъуэт уахэплъэну», — жиIащ Путиным.
— Нобэрей зэIущIэр щекIуэкIыр Кавказ Ищхъэрэм и къалащхьэхэм ящыщ зы Налшыкщ. Къапщтэмэ, арэзы фыкъыздэхъуну къыщIэкIынщ, лъэпкъ куэд щызэхэс Урысейм дежкIэ Кавказ Ищхъэрэм мыхьэнэшхуэ зэриIэр жысIэмэ. ЛIэщIыгъуэкIэрэ мыбы щызэдопсэу ди къэралым ис лъэпкъ зэмылIэужьыгъуэ куэд, абыхэм ящыщ дэтхэнэми езыр зэрыгушхуэ бзэ, хабзэ, тхыдэ иIэжщ, иропагэ и лIыхъужьхэм, спортсменхэм, лэжьакIуэжьхэм. Мыбы хабзэ щызэрахьэ, я хьэщIэ гъэхьэщIэкIэмкIэ, адэ-анэм, нэхъыжьым, унагъуэм хуащI пщIэмкIэ цIэрыIуэщ, — къыхигъэщащ къэрал УнафэщIым. — Кавказ лъэпкъхэм я хэкум хуаIэ лъагъуныгъэр мызэ-мытIэу ди фIэщ ящIащ икIи псоми ди зэхуэдэ Хэкур, Урысейр, зылI и быну зэкъуэту зэрахъумэнум шэч къытетхьэркъым. Апхуэдэ хэкупсэ лъапIэныгъэхэрщ урысей жылагъуэр зэкъуэзыгъэувэр, лъэпкъ зэгурыIуэныгъэм лъабжьэ хуэхъур, дин зэмыщхьхэр зезыхьэхэм я зэхуаку зэхущытыкIэфIхэр къыдэзылъхьэр. Мис абыхэм урысей хэгъэгухэм я зыужьыныгъэр нэхъри щIагъэбыдэ, щIэныгъэ, щэнхабзэ зэпыщIэныгъэр ирагъэфIакIуэ.
— Абы къыдэкIуэу къыхэгъэщыпхъэщ, лъэпкъ зэхущытыкIэм гулъытэ хэха зэрыхуэщIыпхъэр, лэжьыгъэ пыухыкIахэр зэрехьэлIапхъэр, — къыпищащ Путин Владимир. — Ар цIыхум и узыншагъэм ещхьщ — сытым дежи егугъун хуейщ. ЩIыналъэ псоми я Iэтащхьэхэм захуэзгъэзэну сыхуейщ къэрал лъэпкъ политикэм сытым дежи я нэIэ трагъэтыну, лъэпкъ-щэнхабзэ жылагъуэ зэгухьэныгъэхэм нэхъ быдэу япыщIауэ ядэлэжьэну. Нобэ дытепсэлъыхьынущ а зэгухьэныгъэхэм хабзэм къигъэув я статусыр зыхуэдэм, езыхэм я зэдэлэжьэныгъэми, ахэр властым зэрадэлажьэми я жыпхъэхэм, апхуэдэуи дыщIэдэIунущ Iулыдж зиIэ цIыхухэм я Iуэху еплъыкIэм, лъэпкъ зэгухьэныгъэхэм я лIыкIуэхэм къыхалъхьэ жэрдэмхэм, щIэныгъэ, творческэ интеллигенцэм, диным и лэжьакIуэхэм, щIалэгъуалэм я гупсысэхэм. Абыхэм я макъыр къыщыIун хуейщ щIыналъэхэм къыщызэдгъэпэщ жылагъуэ советхэм, чэнджэщэгъу органхэм. Апхуэдэ структурэхэр къызэгъэпэщыныр, дауи, мащIэщ, нэхъыщхьэр ахэр купщIафIэу лэжьэнырщ, пIалъэ-пIалъэкIэрэ зэхуэс мыхъуу, я IуэхущIафэхэм сэбэп къыпэкIуэу щытын хуейщ, икIи жылагъуэр зыгъэпIейтейхэрщ къаIэтыпхъэр.
Президентым къыхигъэщащ къулыкъущIэхэм ящыщу апхуэдэ лэжьыгъэхэр езыгъэкIуэкIыпхъэр лъэпкъ, дин Iуэхум куууэ хэзыщIыкIхэр зэрыарар, абы папщIэ апхуэдэ IэщIагъэлIхэм я щIэныгъэм хагъэхъуэну унафэ зэрищIар, еджапIэ нэхъыщхьэхэр, егъэджэныгъэ методикэхэр, интернет-ресурсхэр къэгъэсэбэпын зэрыхуейр.
Къэрал унафэщIыр щхьэхуэу тепсэлъыхьащ лэжьыгъэ къалъыхъуэу Урысейм къэIэпхъуэхэр ди щIыналъэм изэгъэнымкIэ егъэкIуэкIыпхъэ Iуэхухэм. «Хамэ щIыпIэ къикIахэр ди гуапэу къызэредгъэблагъэм хуэдэу, ди деж щеджэну, щылэжьэну, щыпсэуну хуейхэм дадэIэпыкъун хуейщ, ауэ щыхъукIи щIэпхъаджагъэм дыхуэзышэнкIэ хъуну зы Iуэхуи дытеплъэкъукI хъунукъым», — къыхигъэщащ Путин Владимир.
Къэрал УнафэщIым къызэхуэсахэм я пащхьэ щыжиIащ ООН-м и жэрдэмкIэ 2019 гъэр Лъэпкъыбзэхэм я дунейпсо илъэсу зэрыщытар, ар зэрырагъэкIуэкIам теухуа хъыбархэр зэIущIэм зэрыщыжаIэнур, нэхъапэкIэ зи гугъу ящIауэ щыта, Лъэпкъ гъуазджэмрэ щэнхабзэ щIэинхэмрэ я илъэс Урысейм щегъэкIуэкIыныр 2022 гъэм траубыдэ зэрыхъунур.
Президентыр къытеувыIащ дызытехьэ илъэсым ТекIуэныгъэ Иныр илъэс 75-рэ зэрырикъур къэралым Iэтауэ зэрыщагъэлъэпIэнум, 2020 гъэр Фэеплъымрэ щIыхьымрэ я илъэсу зэрыщытынум, абы дэтхэнэ зыри жыджэру хэлIыфIыхьыну къызэрыхуриджэр жиIащ Путиным.
Япэу псалъэ зрата, УФ-м щэнхабзэмкIэ и министр Мединский Владимир убгъуауэ тепсэлъыхьащ «Щэнхабзэ» лъэпкъ проектыр ди къэралым зэрыщылажьэм, ар лъэпкъ щэнхабзэр хъумэным, цIыхубэ зэкъуэтыныгъэр гъэбыдэным, щэнхабзэр псоми я зэхуэдэу щытыным лъабжьэ зэрыхуэхъур. Псом япэу министрым къыхигъэщащ къуажэхэм дэт ЩэнхабзэмкIэ унэхэр зэрызэрагъэпэщыжыр, зыдэмытхэм зэрыщаухуэр. Псом хуэмыдэу гулъытэ нэхъыбэ мы гъэм ягъуэт Кавказ Ищхъэрэмрэ КъуэкIыпIэ Жыжьэмрэ. А щIыналъитIым ЩэнхабзэмкIэ унэу 80 щаухуащ, 220-рэ щызэрагъэпэщыжащ, библиотекэхэр къыщагъэщIэрэщIэжащ. «Модельнэ библиотекэхэр щIыналъэхэм къыщызэIухыным федеральнэ бюджетым къыхэкIыу 2019 гъэм сом мелардым нэс хухэтхащ, щIыналъэ мылъкум щыщу къыхалъхьэхэр хэмыту», — жиIащ Мединскэм. Министрыр тепсэлъыхьащ «Щэнхабзэ» лъэпкъ проектым и фIыгъэкIэ музейхэр, театрхэр, кино гъэлъэгъуапIэхэр зыхуей зэрыхуагъэзэжым, лъэпкъ творчествэр дэIыгъыным гулъытэ хэха зэрыхуащIым, нэгъуэщIхэми.
Лъэпкъ зэхущытыкIэхэмкIэ советым хэтхэр тепсэлъыхьащ лъэпкъ политикэм и щхьэхуэныгъэхэмрэ ахэр щIыналъэхэм гъэзэщIа зэрыщыхъумрэ, Урысейм ис лъэпкъ цIыкIухэм я бзэр хъума хъуным епхауэ ящIэхэмрэ иджыри лэжьыпхъэхэмрэ, цIыхубэм я зэхэтыкIэр егъэфIэкIуэнымкIэ хэкIыпIэхэм, абы и лъэныкъуэкIэ щIыналъэхэм щыщыIэ щытыкIэхэм, лъэпкъхэм я анэдэлъхубзэр зэрадж тхылъхэр зыхуей хуэзэу зэгъэпэщын зэрыхуейм, къэрал властымрэ лъэпкъ щэнхабзэ центрхэмрэ я зэдэлэжьэкIэм, урысейпсо къэрал лъэпкъ политикэр ефIэкIуэн папщIэ гулъытэ нэхъыбэ зыхуэщIыпхъэхэм, нэгъуэщI куэдми.
Зэхуэсым къыщыпсэлъащ Урысей Федерацэм цIыхухэм щIэныгъэ егъэгъуэтынымкIэ и министр Васильевэ Ольгэ, Лъэпкъ IуэхухэмкIэ федеральнэ агентствэм и унафэщI Баринов Игорь, УФ-м и Федеральнэ Зэхуэсым ФедерацэмкIэ и Советым и УнафэщIым и къуэдзэ Умаханов Ильяс, «Кавказым щыпсэу лъэпкъхэм я урысей конгресс» урысейпсо жылагъуэ зэщIэхъееныгъэм и совет нэхъыщхьэм и Iэтащхьэ Паскачев Асламбек, Дунейпсо Адыгэ Хасэм и тхьэмадэ Сэхъурокъуэ Хьэутий сымэ, нэгъуэщIхэри.
ЗэIущIэр зэрекIуэкIам теухуа тхыгъэ убгъуа ди газетым тетынущ.
НЭЩIЭПЫДЖЭ Замирэ.
