
Тхылъ плъыжьыр утыку кърахьэ
Адыгей. ТомитIу къыдагъэкIа республикэм и Тхылъ плъыжьыр Адыгей къэрал университетым и щIэныгъэ библиотекэм щагъэлъэгъуащ.
Экспертхэм къызэралъытэмкIэ, мы къыдэкIыгъуэр Урысейм щынэхъыфIхэм ящыщщ. Тхылъ плъыжьыр зэхагъэуващ ЩIыуэпсыр хъумэнымкIэ дунейпсо зэгухьэныгъэм къигъэувхэм тещIыхьауэ — нэхъапэм апхуэдэ бгъэдыхьэкIэр щIыналъэм къыщагъэсэбэпу щытакъым. Урысейм и Тхъылъ плъыжьым иувэну материалхэри а пщалъэмкIэ къыхахынущ. Адыгэ республикэм и етIуанэ Тхылъ плъыжьым щызэхуэхьэсащ псэущхьэхэм ятеухуа очерк 243-рэ, Iэгъэбэгухэмрэ къэкIыгъэхэмрэ ехьэлIауэ 196-рэ. КъыдэкIыгъуэм къыщрабжэкI гулъытэ хэха хуэныкъуэ къэкIыгъэ, Iэгъэбэгу, псэущхьэ лIэужьыгъуи 146-рэ.
Тхылъ плъыжьыр зэхэгъэувэным хэтащ хамэ къэрал, урысей щIэныгъэлI 70. Адыгейм и щIыуэпс гъэтIылъыгъэхэр къэгъэсэбэпынымкIэ лэжьыгъэ псори а къыдэкIыгъуэр и лъабжьэу яубзыхунущ.
«Мэшыкъуэ-2013»-м хэтынухэр къыхах
Къэрэшей-Шэрджэс. Республикэм къыхэхын щыщIадзащ кавказпсо щIалэгъуалэ форумым хэтынухэр. Абы и пэ къихуэу Кавказ Ищхъэрэ къэрал гуманитар-техникэ академием (СКГГТА) щекIуэкIащ «Мэшыкъуэ-2013» зэIущIэм и проектхэм я жармыкIэ.
Iуэхугъуэм и мыхьэнэ нэхъыщхьэр республикэм и щIалэгъуалэр проект зэпеуэм хуэгъэхьэзырынырщ, абы хэтыну лэжьыгъэ нэхъыфIхэр къыхэхынырщ.
МахуищкIэ унэтIыныгъэ зэмылIэужьыгъуэхэм теухуа мастер-классхэр ирагъэкIуэкIащ. Ятха проект 700-м щыщу нэхъыфI дыдэу 220-р Къэрэшей-Шэр-джэсым къыбгъэдэкIыу форумым щагъэлъэгъуэнущ.
Гъатхасэр и кIэм нагъэс
КъШР-м Мэкъумэш хозяйствэмкIэ и министерствэм и къудамэм и унафэщI Пронозэ Николай зэрыжиIамкIэ, республикэм и аграриехэм гъатхасэр яухащ. Ар тращIащ гектар мини 103,4-м икIи нэгъабэ елъытауэ проценти 3-кIэ ар нэхъыбэщ.
Мы гъэм нартыху жылэр хагъэзэгъащ гектар мин 44,2-м. Нэгъабэ елъытауэ абы иубыдащ процент 17,5-кIэ нэхъыбэ гъавэ щIапIэ. Пронозэ къызэрыхигъэщамкIэ, илъэс кIуам нартыху бэв къызэрырахьэлIам ахэр тригъэгушхуащ икIи нэхъыбэжкIэ мэгугъэ. Абы къызэригъэлъэгъуащи, фошыгъу жэгундэр гектар мини 7-м, кIэртIофыр гектар мин 17-м нэблагъэм, хадэхэкIыр гектар мини 2,2-м тращIащ, сэхураным иубыдащ гектар мин 16,4-рэ. КъищынэмыщIауэ, мэкъумылэхэр трасащ гектар мин 15-м нэблагъэм, соем гектар 700 хухахащ, илъэс куэдкIэ къэкI удзхэм гектар мини 4,6-рэ яубыдащ.
УЭРДОКЪУЭ Женя.
