КIуэкIуэ Юрий: «Ди щхьэр лъагэу щIэтIэтын IуэхущIапIэ къыдэхъулIауэ къызолъытэ»
Налшык къалэ къыщызэIуаха перинатальнэ центрыщIэм дыгъуасэ яхуеблэгъащ КъБР-м и Iэтащхьэ КIуэкIуэ Юрий.
Фигу къэдгъэкIыжын- щи, УФ-м и Президент Путин Владимир и унафэкIэ, Урысейм перинатальнэ IуэхущIапIэу 32-рэ щаухуэну траухуащ. 18-р нэгъабэ лъандэ-рэ мэлажьэ, 2017 гъэм ди республикэми апхуэдэ къыщызэIуахащ.
— Перинатальнэ центрыр зыхуей хуэдмыгъэзауэ, къетхьэжьар нэдмыщIысауэ къызэIутхыну дыхуейтэкъыми аращ иджыри къэс зыщIэтIэжьар, — жиIащ КIуэкIуэм. — Лэжьыгъэр щекIуэкIым куэдрэ дыкъыкIэлъыгъуэзащ, IэщIагъэлI куэдым дечэнджэщащ, икIэм-икIэжым, ди щхьэр лъагэу щIэтIэтын IуэхущIапIэ къыдэхъулIауэ къызолъытэ.
Гектари 8-м тращIыхьа центрышхуэр метр зэбгъузэнатIэ мин 35-рэ мэхъу, зэуэ цIыхубзи 150-м Iуэху-тхьэбзэ щагъуэтынущ, республикэм и дохутыр нэхъ Iэзэ дыдэхэр щылэжьэнущ, Гаевэ Аленэ и унафэм щIэ-ту. ЗэрыжаIэмкIэ, зы илъэсым къриубыдэу цIыхубз мин 12 — 13-м щеIэзэфынущ, мы центрым нэхъ инрэ нэхъ лъэрызехьэрэ Кавказ Ищхъэрэм зэкIэ иткъым.
Центрым IэмэпсымэфIхэр иIэщ. Абы теухуауэ республикэм и Iэтащхьэм жиIащ:
— Сэ зэрысщIэмкIэ, перинатальнэ центрым щIэтыну Iэмэпсымэхэм я процент 55-р хамэ къэралхэм щащIащ, 45-р Урысейм ейщ, уеблэмэ Къэбэрдей-Балъкъэрым къыщыщIагъэкIаи яхэтщ. Ди дохутырхэм я щIэныгъэм хедгъэгъэхъуащ мы къудамэщIэм къэдгъэIэпхъуэн и пэ къихуэу, зэрылажьэ Iэмэпсымэхэм зэрыхащIыкIым, щIысхь ящIэу, хуэсакъыу зэрырилэжьэнум шэч къытесхьэркъым. Сыщогугъ ди щIыналъэм и цIэр фIыкIэ зыгъэIун ехъулIэныгъэхэмкIэ дагъэгуфIэну. 2016 гъэм зы цIыхубз лъхугъэм илIыкIакъым, зы сабии тIэщIэкIакъыми, нэхъыфIыжкIэ сыфщогугъ. Адрей республикэхэм къикIыурэ ди перинатальнэ центрхэм илъэсым цIыхубз зы мин хуэдиз къокIуалIэ. Уеблэмэ Урысейм, хамэ къэрал щыпсэу ди лъэпкъэгъухэр къокIуэж я лъхуэгъуэр къыщысам дежи, ар ехъулIэныгъэу къызолъытэ — дзыхь къытхуащIу аращ, — жиIащ абы.
Республикэм и Iэтащхьэм центрыщIэр къиплъыхьащ, реанимацэр, операцэ щащI къудамэр, сабийхэм я пэшхэр къызэрызэгъэпэщар зригъэлъэгъуащ, икIи арэзы техъуащ илъэгъуам.
ЖыIапхъэщ, щэкIуэгъуэм и 20-м сыхьэти 3.45-м перинатальнэ центрым япэ сабийр — хъыджэбз цIыкIу, мыгувэуи щIалэ цIыкIу — къызэрыщалъхуар. КIуэкIуэ Юрий къалъхуагъащIэхэм саугъэт, я анэхэм удз гъэгъа яритащ, ехъуэхъуащ.
— Центрыр зыухуа лэжьакIуэхэм деж къыщыщIэдзауэ КъБР-м узыншагъэр хъумэнымкIэ и министрым деж щиухыжу фIыщIэ яхуэсщIыну сыхуейт мыпхуэдэ IуэхущIапIэ дэгъуэ къызэрыдэхъулIамкIэ. Дауи, цIыхуи 150-р мащIэщ мы центрым и инагъым теухуауэ, ауэ ди гугъэщ хуэм-хуэмурэ а бжыгъэм хэдгъэхъуэну, — жиIащ КIуэкIуэм, центрым и лэжьакIуэхэм щаIущIам.
Перинатальнэм щылажьэ дохутырхэм зэрыжаIамкIэ, иджыри къэс яIакъым тэмэму зэрылэжьэн Iэмэпсымэ, ауэ, иджыпсту я Iэзагъыр здынэсыр ягъэлъэгъуэну Iэмал яIэ хъуащи, цIыхухэр арэзы ящIу лэжьэну щогугъ.
«КъБР-м медицинэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ» цIэ лъапIэр зыхуагъэфэща акушер-гинеколог Жамбэч Лимэ а зэIущIэм дэфтэрыр щратыжащ.
— Сэ лэжьэн щыщIэздза зэманым диIакъым нобэ фэ къыфхузэрагъэпэща тыншыгъуэм хуэдэ. Арами, тхузэфIэкI къэдмыгъанэу, дызыщымысхьыжу дылажьэрт, гугъу дехьырт. УнэщIэ фхуаухуам фыхуэсакъ, ди щхьэр лъагэу тIэтыфын хуэдэу фылажьэ, евгъэфIакIуэ, — захуигъэзащ Лимэ дохутырхэм. — Иджыпсту медицинэм апхуэдизкIэ зиужьащи, ныбэрылъым и сурэт плъагъун дэнэ къэна, ныбэм зэрилъым хуэдэу операцэ ящI, и узыншагъэм сэкъат иIэмэ. ДяпэкIэ апхуэдэ операцэхэр ди республикэми щащIыфынущ, иджырей медицинэм дылъэщIыхьащи. Ар ехъулIэныгъэшхуэщ. ФIыщIэ хуэсщIыну сыхуейт перинатальнэ центр диIэным зи гуащIэрэ акъылрэ хэзылъхьа дэтхэнэ зыми.
Фырэ Анфисэ.
