БлэкIамрэ къэкIуэнумрэ зэпызыщIэ
Къэбэрдей-Балъкъэрым БизнесымкIэ и институтым зэхыхьэ гуапэ щекIуэкIащ. Абы утыку къыщрахьащ Котляровхэ Мариерэ Викторрэ я тхылъ тедзапIэм иджыблагъэ къыщыдэкIа «Черкесы. Воины и мастера» альбомыр. Тхылъым и авторыр дизайнер, сурэттех Щоджэн Жаннэщ.
Котляровэ Марие и псалъэм къыхигъэщащ шэрджэсхэм я щэнхабзэ хъугъуэфIыгъуэр щызэхуэхьэса лэжьыгъэр щыуагъэншэу дунейм къытехьэным зэрегугъуар, сурэтхэр щхъуэкIэплъыкIэу зэрыхагъэхьар, хьэпшыпхэм, Iэщэ-фащэхэм я цIэхэр, абыхэм ухэзыгъэгъуазэ тхыгъэхэр бзищымкIэ (адыгэ, урыс, инджылыз) зэрыщIыгъур.
— Тхыдэм и лэжьакIуэхэми дэтхэнэ зы цIыхуми мы тхылъым щIэ куэд къыщагъуэтынущ, шэрджэсхэм я блэкIам теухуауэ. Тхылъыр къыдэдгъэкIынымкIэ къыддэIэпыкъуа коллекционерхэм фIыщIэ яхудощI. Мы лэжьыгъэм адэкIи пытщэну ди мурадщ, — жиIащ Марие.
КъБР-м ХъыбарегъащIэ IуэхущIапIэхэмкIэ, жылагъуэ, дин зэгухьэныгъэхэмкIэ и министр Къумахуэ Мухьэдин жиIащ тхылъым елэжьахэр Iуэхум зэрегугъуар. Ар гуапэу ехъуэхъуащ сурэт альбом зыщIахэмрэ ар зи унэ илъынухэмрэ.
КъБР-м щэнхабзэмкIэ и министру илъэс куэдкIэ лэжьа Ефэнды Джылахъстэн, профессор, философие щIэныгъэхэм я доктор Эфендиев Сэлихь, Дунейпсо Адыгэ Хасэм и тхьэмадэ Сэхъурокъуэ Хьэутий, тхыдэтх Бэрзэдж Нихьэт сымэ Щоджэн Жаннэрэ Котляровхэ Мариерэ Викторрэ ехъуэхъуащ узыншагъэ, ехъулIэныгъэ я куэдыну, тхылъым и къыдэкIыгъуэр махуэ яхуэхъуну.
КъБР-м и Iэтащхьэм и Администрацэм и лIыкIуэ Ксанаев Мурат мы зэхыхьэ гуапэм къызэрырагъэблэгъам папщIэ фIыщIэ яхуищIа нэужь, жиIащ и лэжьэгъухэм альбомыр ягу зэрырихьар. Тхылъыр къыдэзыгъэкIахэм щехъуэхъум, абы къыхигъэщащ Щоджэн Жаннэ и лэжьыгъэр зэрыдагъуэншэр, лъэпкъ гъуазджэм и IэпщIэлъапщIэхэм я IэрыкI хьэпшыпхэр, Iэщэ-фащэхэр тхылъым дахэу къызэрыщыгъэлъэгъуар. ЗауэлIым, цIыхухъу Iэщэм теухуа сурэтхэмрэ тхыгъэхэмрэ бзылъхугъэм зэрызэхуихьэсыфам папщIэ щытхъу зэрыхуэфащэри щIигъужащ.
Кавказым ис лъэпкъхэм я Iэщэхэр илъэс зыбжанэ хъуауэ зэхуэзыхьэс Кузнецов Андрей къыхигъэщащ Хэку зауэшхуэм и пэкIи и ужькIи абыхэм хуэфащэ гулъытэ зэрыхуамыщIар, тхыгъэрэ тхылъу траухуар зэрымащIэ дыдэр.
— Кавказ Iэщэм теухуа иужьрей тхылъыр къызэрыдэкIрэ илъэс 18 щрикъум мы альбомыр дунейм къызэрытехьар IуэхуфIщ. Шэч хэлъкъым ар куэдым къызэрыдгъэсэбэпынум, щхьэпэ зэрытхуэхъунум. Лэжьыгъэм и пщIэр еIэт ар къэхутэныгъэу зэрыщытым. Тхылъым зэрегугъуар нэрылъагъущ, щыщIэныгъэ иIэкъым, — жиIащ Кузнецов Анд-рей.
Дэрбзэр, модельер ХьэцIыкIу Мадинэ жиIащ пасэрей IэпщIэлъапщIэхэм я IэдакъэщIэкIхэр, езым и дежкIэ лъапIэ хьэпшыпхэр, Iэщэ-фащэхэр щызэхуэхьэса альбомым зэрыщыгуфIыкIар, тхылъым ихуахэр жьыми щIэми зэрафIэгъэщIэгъуэнынур.
Филологие щIэныгъэхэм я доктор, профессор Гъут Iэдэм къыхигъэщащ адыгэм къыдекIуэкI щэнхабзэ хъугъуэфIыгъуэр щызэхуэхьэса мы лэжьыгъэм лъэпкъыр зэрыхуэныкъуэр, хуэфащэ гулъытэ зыхуамыщI языныкъуэ тхылъхэм хуэмыдэу, сурэт альбомым щIэупщIэшхуэ иIэну, щIэблэм зэIэпахыну зэригуапэр.
Тхылъыр дунейм къытехьэнымкIэ къыдэIэпыкъуахэмрэ зэхыхьэм хэтахэмрэ Щоджэн Жаннэ фIыщIэ яхуищIа нэужь, кърихьэлIахэм я упщIэхэм жэуап иритащ.
ЗэIущIэр ягъэдэхащ ГъуазджэхэмкIэ Кавказ Ищхъэрэ институтым и студентхэм.
ТЕКIУЖЬ Заретэ.
