ХьэIупщы Лолэ Мацэ и пхъур
Къэбэрдей-Балъкъэрым и лъэпкъ щэнхаб-зэм хэщIыныгъэшхуэ игъуэтащ — КъБР-м и ТхакIуэхэм я зэгухьэныгъэм хэт, усакIуэ ХьэIупщы Лолэ Мацэ и пхъур щIышылэм и 8-м, и ныбжьыр илъэс 87-м иту, дунейм ехыжащ.
1929 гъэм накъыгъэм и 10-м Дзэлыкъуэ щIыналъэм хыхьэ Сэрмакъ къуажэм ар къыщалъхуащ. Курыт еджапIэр къиуха иужь, 1945 — 1946 гъэ хьэлъэхэм, яхэтащ къуажэ колхозыр зэфIэгъэувэжыным зи гуащIэ хэзылъхьахэм. Абы папщIэ ХьэIупщым «За трудовую доблесть» медалыр къыхуагъэфэщауэ щы-тащ.
1947 — 1952 гъэхэм КъАССР-м и Нагорнэ щIыналъэм экономисту, абы иужькIэ Сэрмакъ дэт амбулаторэм щылэжьащ. 1969 гъэм Лолэ Сэрмакъ дэт библиотекэм и унафэщI къулыкъур къыхуагъэфэщащ, иужькIи нэгъуэщI IэнатIэ зыбжани зэрихъуэкIащ.
Сыт хуэдэ лэжьыгъэ пэрытами, тхэныр зэи IэщIыб ищIакъым. ХьэIупщым гум къыбгъэдэкI и тхыгъэхэр урысыбзэкIи балъкъэрыбзэкIи зэдзэкIауэ щыIэщ. Абы и япэ усэхэр «Къэбэрдей пэж» газе-тым, «Iуащхьэмахуэ» журналым щIэх-щIэхыурэ къытехуэрт. Республикэм и хъыбарегъащIэ IэнатIэхэм жыджэру зэрадэлэжьам папщIэ щIыхь, фIыщIэ тхылъ зыбжанэ къыхуагъэфэщауэ щытащ. Апхуэдэуи «КъБАССР-м щэнхабзэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ» цIэ лъапIэр къыфIащащ.
КъызыхэкIа лъэпкъым, и хэкум, и анэдэлъхубзэм яхуэпэжу и къалэмыр яхуигъэлэжьащ ХьэIупщы Лолэ. Абы и щыхьэтщ къыдигъэкIа тхылъхэр: «Жэналъкъы псынэ» (1962), «ЦIыхубз насып» (1966), «ЩоджэнцIыкIу Алий» (1969), «Сыхыумын. Жьыбгъэ пхъашэ» (1972), «СIых фIэхъусыр, Адыгей!» (1973), «Анэм и гуащIэ» (1973), «Табунщик» (1977), «Хэкум ипхъу» (1985), «Жыг хадэр жейртэкъым» (1993) тхылъхэр. Лолэ и IэдакъэщIэкIхэм, и хъэтI гъэщIэгъуэным теухуа статьяхэр республикэм къыщыдэкI газетхэмрэ журналхэрэ къытехуауэ щытащ.
Iэужь дахэ къэзыгъэна бзылъхугъэм и ахърэтыр нэху Тхьэм ищI!
КъБР-м и ТхакIуэхэм я зэгухьэныгъэр,
«Адыгэ псалъэ» газетым, «Iуащхьэмахуэ» журналым я редакцэхэр, «Эльбрус» тхылъ тедзапэм и лэжьакIуэхэр.
