Адыгэ къэкIыгъэцIэхэр
БэрэтIинэ — Мята. ЛIэужьыгъуэ зыбжанэу гуэшыжа удз лъэпкъыгъуэщ. Ди щIыпIэхэм узыщыхуэзэ бэрэтIинэхэр илъэс зыбжанэкIэ къокI, лъабжьэжь ящI. Зэрызэщхьым къыщинэмыщIауэ, абыхэм зэрызэщхьэщыкI щытыкIэхэри яIэщ. Медицинэм къыщагъэсэбэп. Адыгэхэри куэд щIауэ ироIэзэ.
БэрэтIинагъуэ — Мята полевая. Илъэс куэдкIэ къэкI удз лIэужьыгъуэщ, бэрэтIинэ лъэпкъыгъуэм щыщщ. Гъэгъа пшэплъыфэ мащIэхэр и щхьэкIэм къыпедзэ мэкъуауэгъуэм къыщыщIэдзауэ фокIадэр къихьэху. Удзым мэ дахэ къыкIэрех. МэкъупIэхэм, псыхъуэхэм, щIыпIэ псыIэхэм, къуэхэм къыщыкIыу ухуозэ. Адыгэхэр куэд щIауэ ироIэзэ. КъэкIыгъэм хэлъ дагъэр, эфирыр медицинэм, парфюмерием къыщагъэсэбэп. БгырыпхиIэ — Жостер слабительный. Жыг цIыкIущ, и пхъафэр щхъуафэщ, щхъуафэфIыцIафэщ. Жыгыпкъым тет къудамэхэмрэ къудамэхэм ятет тхьэмпэ хъурей кIыхьхэмрэ зэпэщIэтщ. Гъэгъа фагъуэщхъуантIафэхэр тхьэм пэхэмрэ къудамэ цIыкIухэмрэ я зэхуакум, Iэрамэ цIыкIухэу накъыгъэм — мэкъуауэгъуэм ирихьэлIэу къыпедзэ. Бжьэм фо къыхах. Пхъэщхьэмыщхьэ къыпыкIэхэр хъурей цIыкIухэщ, хъуа нэужь, фIыцIафэщ. Мэз лъапэхэм, чыцэхэм къыщокI. Паркхэм, мэз Iэрысэхэм щыхасэ, хущхъуэ, иIэгъэ къыхахын папщIэ. Адыгэхэм, абазэхэм жыг пхъафэм, пхъэщхьэмыщхьэм иIэгъэ зэмылIэужьыгъуэхэр къыхах.
Хьэкъун Барэсбий.
