Yeni yılda asgari ücretli, memur ve emeklilerle birlikte dul ve yetimlerin aylıkları ve buna bağlı olarak sosyal güvenlik destekleri de artacak. Sosyal Güvenlik Kurumu’nca sağlanan, halk arasında “çeyiz parası” olarak bilinen evlenme ödeneği yardımı da yükselecek. En düşük emekli aylığının 10 bin liraya çıkması durumunda yüzde 75 oranında dul ve yetim aylığı alanların aylığı 7.500 liraya, yüzde 50 hissesi olanın 5 bin liraya, yüzde 25 hissesi olanın da 2 bin 500 liraya çıkacak. Buna göre 7.500 lira yetim aylığı alan (iki yıllık aylık kadar) 187 bin liranın üzerinde evlenme yardımı alabilecek.
YAŞ SINIRI BULUNMUYOR
Evlilik yardımı, çeyiz parası olarak bilinen evlenme ödeneği, annesi veya babası vefat eden, ölüm geliri ya da aylığı alan kız çocuklarına nakdi olarak veriliyor. Evlilik yardımında yaş sınırı ve sigorta kolu ayırımı bulunmuyor.
xİkramiye hakkı bulunanlar ilk evliliğini 40 yaşında da yapsa alma hakkı bulunuyor. Evlilik desteği hak sahibinin en son aldığı yetim aylığına göre hesaplanıyor. Hak sahipleri çeyiz parasını evlilik öncesinde Sosyal Güvenlik Kurumu’na e-devletten başvurarak alabiliyor. Bugüne kadar evlenme yardımı almayanlar 5 yıllık süre için geriye dönük ödeme için başvuruda bulunabiliyor.
SSK, BAĞ-KUR’DA 24 KATI
Çeyiz desteği, hak sahibinin en son aldığı yetim aylığına göre hesaplanıyor. Evlenme ödeneğinden sadece SSK, Emekli Sandığı’ndan aylık alanlar değil Bağ-Kurlular da yararlanabiliyor. SSK, Bağ-Kur sigorta kolu üzerinden yetim aylığı alanlar aylığının 24 katı, Emekli Sandığı’ndan aylık alanlar da 12 katı üzerinden evlenme ödeneği alabiliyor.
TEK BİR EVLİLİK İÇİN ÖDENİYOR
Dul olup yeniden evlenenler ikinci defa bu ödenekten yararlanamıyor. Boşanma durumunda anne ya da babadan yeniden gelir, aylık almak için iki yıllık sürenin dolması gerekiyor. Eşin vefatı durumunda aylık bağlanması için çeyiz parasının bitiş süresi beklenmiyor. Evlenme ödeneğinin beş yıl içinde talep edilmemesi halinde hak düşüyor. Evlenme yardımları gelir vergisinden istisna olup vergiye tabi tutulmuyor. Evlenme ve ikramiyeden yararlanma durumunda diğer hak sahiplerinin aylık ya da gelirleri yeniden hesaplanıyor. Örneğin iki kız kardeş anne ya da babasından yetim aylığı alıyorsa birinin ikramiye alması durumunda öbürünün aylığı artıyor.
KİM NE KADAR ALABİLİR?
Ocak zammıyla birlikte dul ve yetim aylıkları da artacak. Bugün için 7.500 lira olan en düşük emekli aylığının 10 bin liraya çıkması bekleniyor. En düşük emekli aylığının 10 bin lira olduğunu varsayarsak yüzde 75 oranında dul ve yetim aylığı alanlar 7.500 lira, yüzde 50 oranında hissesi olan 5 bin lira, yüzde 25 hissesi olan da 2 bin 500 lira alacak. Buna göre SSK’dan 7.500 lira alana yaklaşık 187 bin lira evlilik ikramiyesi ödenecek.
ÇALIŞAN KADIN YARARLANAMIYOR
Sigortalı çalışan kadınlar, ölüm aylığı veya geliri alamadığı için çeyiz parası uygulamasından yararlanamıyor. Evlenme tarihi nüfus kütüğünde güncellenmediyse dilekçeyle beraber evlilik cüzdanının bir örneğinin SGK’ya verilmesi gerekiyor.