Hamilelik süreci, bir kadının hayatındaki en özel dönemlerden biridir. Ancak, bu süreçte ortaya çıkabilecek sağlık sorunları da dikkate alınmalıdır. Bunlardan biri de sıklıkla karşılaşılan ancak genellikle estetik kaygılarla öne çıkan varis sorunudur. Hamilelikte varis tehlikesi artar, bu da bireyin yaşam konforunu olumsuz etkileyebilir. Bu makalede, hamilelerde varis tehlikesini anlamak ve bu sorunla başa çıkabilmek için alınması gereken önlemleri ele alacağız.
Varisin Temel Nedenleri ve Risk Faktörleri
Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Cengiz Köksal'a göre, toplum genelinde yüzde 30'a kadar görülebilen varis, aslında 'iyi huylu' bir damar hastalığıdır. Bu hastalığın en önemli risk faktörü ailevi yatkınlıktır. Bunun yanında, mesleki risk faktörleri ve hamilelik sürecindeki vücut değişiklikleri de varis oluşumunu tetikleyebilir. Özellikle uzun süre ayakta duran meslek grupları, varis açısından ciddi risk altındadır.
Prof. Dr. Köksal, hamilelikte varis şikayetlerinin artmasında en önemli faktörün bebeğin anne rahminde büyümesi olduğunu belirtiyor. Bebeğin büyümesi, bacaklardaki toplardamarlara baskı yaparak kan akışını kısmen engelleyebilir. Bu durum, toplardamarlardaki kanın akciğerlere dönüşünü azaltarak varis oluşumunu hızlandırabilir.
Hamilelikte Varis Şikayetleri ve Tehlikeleri
Hamilelikte artan progesteron hormonu, aşırı kilo alımı ve artan vücut kan hacmi, varis oluşumunu artıran risk faktörleri arasında yer alır. Varis problemi olan hamilelerde ayaklarda artan şişlik, kaşıntı, ağırlık hissi, bacak krampları ve ağrı şikayetleri sık görülür. Daha ileri safhalarda ise tedbir alınmazsa toplardamarlarda pıhtı oluşabilir, bu da hayati risklere yol açabilir.
İç Varis ve Hamilelik
Hamilelikte artan progesteron hormonu, iç varis yaralarına neden olabilir. Bebeğin büyümesi nedeniyle toplardamarlara baskı yapılması, iç varise bağlı bacaklarda yaralara yol açabilir. Prof. Dr. Köksal, bu durumu önlemek için hamilelik sürecinde alınması gereken önlemler hakkında şu önerilerde bulunuyor:
- Tayt, Topuklu Ayakkabı ve Hareketsizlikten Kaçının: Bu giyim ve hareket alışkanlıkları varis şikayetlerini artırabilir.
- Baldır Kasları Çalıştırın: Sık yürüyüşlerle baldır kaslarınızı çalıştırmak, toplardamar kanının yukarı pompalanmasını sağlar.
- Doğru Oturuş Pozisyonu: Bacak bacak üstüne atılmamalı, otururken bacakların altına yükseklik konulmalıdır.
- Varis Çorapları Kullanın: Özel hazırlanmış varis çorapları, bacaklardaki kanın yukarı doğru hareketlenmesine yardımcı olabilir.
- Tuz Alımını Sınırlayın: Hamilelikte aşırı tuz ve tuzlu ürünlerin alımı, varis oluşumunu artırabilir.
Varis Tedavisi ve Sonuçları
Varis tedavisi genellikle estetik bir süreçtir ve çoğunlukla ameliyatsız yöntemlerle çözülebilir. Prof. Dr. Köksal, ince örümcek ağı gibi olan varisli damarların mikro injeksiyon yöntemi ile yok edildiğini ve daha ileri safhalardaki varislerin radyofrekans veya lazer ile tedavi edildiğini belirtiyor.
Unutulmamalıdır ki, hamilelik sürecinde varis sorunu yaşayan annelerin doğum sonrasında bir kalp ve damar cerrahına başvurması önemlidir. Bu sayede uygun tedavi seçenekleri konuşularak, varis sorunu etkili bir şekilde ele alınabilir.