Kazakistan’ın dil politikasının yeni devlet programında, Kazak dilinin Latin alfabesi temelinde modernize edileceği vurgulanıyor.
2023-2029 döneminde ülkede dil politikasının geliştirilmesi için yeni bir devlet programı hazırlandı.
Hükümet tarafından halka sunulan programda, ülkedeki ana millet olarak Kazakların nüfus içindeki sayısının her yıl arttığı ve Kazak dilinin konumunun güçlenmeye devam ettiği belirtildi.
Programda, 2021 yılında yapılan genel nüfus sayımı sonuçlarına göre nüfusun yüzde 70’inden fazlasının Kazaklardan oluştuğu ve ülkenin tek millet devleti olma yolunda ilerlediğine dikkat çekilerek, “Bu demografik durum, Kazak dilinin kapsamının genişletilmesi için yoğun bir çalışmayı gerektirmektedir.” terimler kullanıldı.
Programda özellikle devlet dili statüsüne sahip olan Kazakçanın güçlendirilmesinin ulusal güvenliğe doğrudan katkı olarak görüldüğüne dikkat çekildi.
Bu kapsamda programda Kazakçanın düzenleyici çerçevesinin 2029 yılına kadar güçlendirileceği, bilim ve eğitim, kamu hizmeti, iktisat ve bilişim gibi dallarda itibarının artırılacağı ve kullanımının yaygınlaştırılacağı belirtiliyor. Medya ve internet alanı. Çalışmalar yapılacağı, Kazakça yazının kaldırılması uygulamasına geçileceği ve devlet memurlarının Kazakça bilmesinin zorunlu olacağı belirtildi.
Kazak dilinin yeni Latin alfabesi temelinde modernize edileceğine de vurgu yapılan programda şu ifadelere yer verildi:
“Latin alfabesi temel alınarak geliştirilen yeni Kazak alfabesine geçiş, Kazak dilinin doğasına uygun yazım kuralları ve normlarının oluşmasını sağlayacaktır. Bu, Kazak dilinin uluslararası popülaritesini artıracak, uygun hale getirecektir. modern teknolojiler için aynı zamanda Türkçe konuşan halklarla entegrasyonunu büyük ölçüde kolaylaştıracaktır.”
Programda, halihazırda dilbilimciler tarafından Latin harflerine uyarlanan 31 harflik “bir ses bir harf” unsuruna göre geliştirilen yeni Kazak alfabesinin hazırlandığı belirtilirken, “Kazak alfabesine geçiş” ifadeleri kullanıldı. yeni alfabe, alfabe ve imla kurallarının düzenleyici belgelerle onaylanmasından sonra kademeli olarak yerini alacak.” değerlendirme yapıldı.
Latin alfabesine geçiş
Birçok eski Sovyet ülkesi gibi Kiril alfabesini kullanan Kazakistan, Ekim 2017’de Latin alfabesine geçiş kararı aldı.
Ocak 2021’de Ahmet Baytursunov Dilbilim Enstitüsü, “tek ses-bir harf” unsuruna göre hazırlanan 31 harfli Latin harflerine uyarlanmış yeni Kazak alfabesini tanıttı.
Ülkenin 2023-2031 döneminde kademeli olarak Latin alfabesine geçeceği açıklandı.