Hadi arkadaşlıklarınızın ne kadar sağlıklı olduğunu anlamak için küçük bir test yapalım. Sizin için tam 5 soruluk bir test hazırladım.
- Yakın arkadaşlarınız moral ve motivasyonunuzu düşürücü sözler söylüyorlar mı?
- Arkadaşlarınızla buluştuktan sonra kendinizi sinirli, halsiz veya yorgun hissediyor musunuz?
- Yakın arkadaşlarınız ilgi alanlarınızı ve aldığınız kararları eleştiriyorlar mı?
- Yardıma ihtiyaç duyduğunuzda arkadaşlarınızı size destek olmak adına ikna etmek zorunda kalıyor musunuz?
- Yakın arkadaşlarınız ile kendinizi sık sık olumsuzluklardan bahsederken buluyor musunuz?
Bu sorulardan en azından bir tanesine bile evet dediyseniz, üzülerek söylemeliyim ki arkadaşlıklarınızda sağlıklı gitmeyen bir şeyler var.
Peki neden böyle oluyor?
Kültürel yapı, toplumsal insan ilişkileri modelleri ve algı farklılıkları nedeni ile Türkiye şartlarında sağlıklı arkadaşlık ilişkisi kurmak biraz zor. Aslında çevrenizde sıkı dostlukları ve sağlıklı arkadaşlık ilişkileri olan birileri yoksa bunu okuyarak öğrenmek de biraz zor. Bana en çok gelen mesajların bir ana başlığı da arkadaşlık ilişkileri üzerine. Şanslısınız ki ben size sağlıksız arkadaşlık ilişkilerinizi değerlendirip nasıl sağlıklı bir hale getirebileceğinizin rehberini hazırladım. Hazırsanız başlayalım.
Sağlıklı ve sağlıksız arkadaşlık ilişkileri nasıl ayırt edilir?
Öncelikle sağlıklı arkadaşlıklar kurabilmek için sağlıklı bir birey olarak davranabilmek gerekir. Eğer arkadaşlık ilişkileriniz sancılı ise muhtemelen siz bir yerlerde hata yapıyorsunuzdur. Nasıl mı? Aslında çok basit. Ya iyi bir arkadaş değilsinizdir ya da iyi olmayan arkadaşlıkları yalnız kalmamak adına sürünse de sürdürüyorsunuzdur.
Sağlıklı arkadaşlık kurabilmek için dürüst, nazik, anlayışlı, destekleyici ve pozitif davranmak gerekir. Biraz daha açmam gerekirse arkadaşınızın gelişmesini, mutluluklarını, zorluklarını, başarılarını paylaşmalı ve size ihtiyaç duyduğunda yanında olmalısınız. Eğer ihtiyacı olduğunda yanında olmuyorsanız, fikrinizi sorduğunda dürüst davranmıyorsanız, başarısını paylaştığında içinizden gelerek alkışlamıyorsanız ve birlikte gülüp eğlenmiyorsanız bu sağlıklı bir ilişki değildir. Tam bu noktada “acaba ben bunları gerçekten yapabiliyor muyum?” diye ufak da olsa kendinizi sorguladıysanız, size tavsiyem arkadaşlarınıza bundan sonra kalbinizin sevgi dolu yerinden yaklaşmanız ve “arkadaş” olarak nitelendirdiğiniz insanların sizin sevginize nasıl karşılık verdiğine bakmanız.
Tamam kalbimizin sevgi dolu yerinden yaklaştık, çok güzel. Ya arkadaşlarımız bize kalbinin sevgi dolu yerinden yaklaşmazsa?
İşte tam bu noktada da sizin ihtiyaçlarınız devreye giriyor. Her insanın duygusal ihtiyaçları üç aşağı beş yukarı aynıdır.
- Herkes sevgi ve ilgi görsün ister. Sevgi ve ilginize karşılık alıyor musunuz?
- Gözlerinizin içine bakarak sizi dinleyen, fikirlerinize saygı gösteren ve sözünüzü kesmeden anlattıklarınızı dinleyen insanlarla arkadaşlık ediyor musunuz?
- Vaktinizi ayırdığınız ve desteğinizi verdiğiniz arkadaşlarınızdan ihtiyaç duyduğunuz zamanların % 90’ında aynı karşılığı alıyor musunuz?
- Arkadaşlarınızla geçirdiğiniz vaktin size, ruhunuza, bedeninize ve aklınıza bir şeyler kattığını düşünüyor musunuz?
- Arkadaşlarınızla ortak ilgi alanlarına sahip misiniz?
- Birlikte ortak duygular paylaşabiliyor musunuz? Birlikte ağlayıp birlikte gülebiliyor musunuz?
- Arkadaşlarınız hayatınızda olduğu için zaman zaman da olsa hayatınızın daha kolay olduğunu hissedebiliyor musunuz?
Arkadaşlıklarım çok sağlıksızmış. Peki ama yeni arkadaşlar nasıl edineceğim?
Doğru insan bulmadan önce doğru insan olmak önemlidir. Bugüne kadar kurduğunuz arkadaşlıklar sağlıksızsa buna mahkum değilsiniz. Artık sağlıklı arkadaşlık tanımınız var ve çevrenizdeki insanları buna göre değerlendirebilirsiniz.
- Arkadaş edinmede ilk adım, sağlıksız arkadaşlıklara veda etmek. Ruhunuzu sıkan, size akıl vermekten başka bir iş yapmayan, kıskanan insanlara elveda deyin. Onlar kötü değiller ama henüz duygusal olarak olgunlaşmamışlar. Bize olgun ve aklı başında insanlar gerek.
- Yeni arkadaşlar edinebilmek için yeni insanlarla tanışmak gerek. Bence en güzel çıkış noktası ilgi alanlarınıza göre yeni ortamlara girmek. Yeni kulüplere gidin. Yeni bir kursa kayıt olun. Bir etkinliğe katılın. Gönüllü projelerde yer alın. İnsan içine karışın. Sosyalleşin.
- Enerjinizi yükseltin ve hayatınıza yeni insanları davet edin. Savunmasızlık zor bir mesele biliyorum ama istisnasız herkes güler yüzlü bir merhabayı sever. Sosyalleştiğin süre boyunca insanlarla ilgilenin ama gerçekten ilgilenin. Her yeni gördüğünüz insanı keşfedilecek yeni bir dünya olarak düşünün ve her gün yeni birilerinin dünyasını keşfetmek için kendi kendinize meydan okuyun. Dostça merhabanıza kaçta kaç aynı dostlukta geri dönüş alacağınıza bakın.
- Eğlenin. İçinizde neşe uyandıran insanları seçin. İletişim kurarken kendinize odaklanmak yerine karşınızdaki insanın duygularına odaklanın. İnsanlara, hayvanlara ve bitkilere ilgi ve sevgi dağıtın. Her gün birilerini mutlu edin. Zaten siz bu kadar pozitif olunca insanlar da sizinle vakit geçirmek isteyecekler ve yeni arkadaşlıklar başlayacak.
- Bir de şunu hatırlayın. Hayatınız çevrenizdeki en yakın beş kişinin ortalamasıdır. Bu yüzden de çok arkadaşınız olsa bile en yakın beşliyi seçin ve o beşli ile ilişkiyi dengeli götürün. Herkesle aynı samimiyet seviyesinde olmak gibi bir yanılgıya kapılmayın. Her ilişkide her denge hep %50-%50 olmaz ama genel ortalamada bir eşitliksağladığınızdan emin olun. İnsanlar arkadaşlık konusunda beklentinizi karşılamadığında da onlara kızmayın ve gücenmeyin. Sadece durmak istedikleri mesafede tutun. Daha yakın olmaları için ısrar etmeyin.
Hepinize harika arkadaşlıklar dilerim.
Sevgiler,
Ayça