Duyduk - duymadık denmesin: Pek yakında hayatımızı akıllı kol saatleri yönetecek. Bileklerimize dolanacak akıllı saatler, özellikle medyada belirleyici rol oynayacak. Apple’ın son hamlesi, bu yeni teknolojik yaşam biçimini tüm dünyaya ilan etti. Apple uzun zamandan beri beklenen akıllı kol saatlerini nihayet piyasaya çıkararak, medyanın başat beşlisini (Quintet) “şimdilik” tamamlamış oldu. Böylece akıllı kol saatleri, bugün için giyilebilir teknolojinin en önemli ürünü haline geldi. Hibrit medyanın dört ana unsuruna (basılı gazete -web portalları – akıllı telefonlar - tabletler) yeni bir mecranın daha eklemlenmesiyle iletişim dünyasının hayatımızda açtığı haberleşme kanalları beşe tamamlanmış oldu. Altı çizilerek ifade edilmesi gereken yalın gerçeklik ise şu: Apple, böylelikle gazete ve haber yayıncılarına yeni bir imkan daha sunmuş oldu.
Yazıişleri, gecikmeden hazırlanmalı
Medya dünyasının dijital mutfağında bir süredir, akıllı kol saatlerinin yazıislerinde nasıl bir rol üstlenebileceği konusunda yoğun çalışmalar yapılıyordu: Teknolojinin artık en ön planda olduğu yayıncılıkta, mevcut teknolojilerden en optimum biçimde nasıl yararlanılabileceği hususu bile henüz tartışılırken, yazıişleri acaba böyle bir yeniliğe hazır mıydı? Özellikle güçlü dijital editörlere sahip olmayan yayıncılar ne yapacaktı? Bu konu ile çok yakından ilgilenen The Guardian ve The New York Times gibi gazeteler, şimdiden akıllı kol saatleriyle ilgili “App” -uygulamaları - hazırlamış durumdalar. Konuyla daha yakından ilgilenecekler için belirtelim, özellikle de Danimarka’nın Aarhus Üniversitesi’nde akıllı saatler ile ilgili araştırmalar yapılıyor. Medyanın bu yeni teknolojiden en iyi şekilde yararlanabilmesinin parametreleri belirleniyor.
Neler yapılması gerekiyor ?
Hibrit gazeteciliğe gelişen teknolojiyle yeni ufuklar açılırken, medya dünyasının teknoloji uzmanları yayıncıların akıllı kol saatlerine hemen bugünden hazırlanmaya başlamaları gerektiğinde birleşiyor.
En önemli husus, karşınızda çok küçük bir ekran bulunması... Bu açıdan, haberin kısa ve öz şekilde tüketiciye sunulması yaşamsal önem taşıyor. Bu noktada özellikle sosyal medyadan (Twitter, Quartz gibi) ders alınması gerektiği hatırlatılıyor.
Twitter piyasaya çıktığında “140 harfle gazetecilik yapılmaz” diye dudak bükenler vardı. Ama Twitter bugün medyanın ayrılmaz bir parçası haline geldi. iPhone çıktığında “Ekranı küçük” diye burun kıvıranlar olmuştu. Gelgeldim, akıllı telefonlar bugün tüketicilerin “olmazsa olmazı” haline geldi; herkes her yerde bir şekilde faydalanmak istiyor. Dijital dünyanın yeni oyuncusu akıllı kol saatleri de önümüzdeki aylarda tüketiciler için birer “Hayat Arkadaşı” olacak. Bugünlerde genellikle günde yüz defa kontrol edilen iPhone’ larin yerine, tüketiciler en azından 200 kere saatlerine bakıp gelen acil mesajları değerlendirecekler.
Parola: ısa, öz ve vurucu
Akıllı saatlerde en önemli sorun, tüketiciye en çarpıcı/en özlü mesajı verecek biçimde haberin manşetini seçmek olacak. Tüketiciyi anında cezp edip yakalamak ve bıktırmamak için, giriş paragrafl arı ve tekrarlar yerine kısa ara başlıklarla haberi dinamik bir yazım tekniğiyle aktarmak gerekiyor. Akıllı saatlerde en uzun haberin 20 satırı geçmemesi gerektiği hususunun altı çiziliyor. Bugünün tüketicilerinin fazla vakti olmadığı hiç unutulmamalı. Bu, çok farklı bir mecra ve o nedenle de haberler yazılı basındakine benzememeli. Basit ve konuyu en iyi şeklide takdim eden, sözcük ve fikir tekrarlarından arınmış bir yazım tarzı... Artı, içinde insan unsuru bulunan, haberle bütünleşmiş fotoğraflar... Doğaldır ki, fotoğrafl arın küçük saat ekranına uyarlanması, dijital editörlere sorunlar yaratabilir. Bu bakımdan da daima yaratıcı olmak gerekecek.
Sayın editörler, 4 saniyeniz var!
Tüketiciye gönderilecek mesajlar asla uzun ve sıkıcı olmamalı. Hesaplanan o ki, tüketici her mesaja ortalama 4 saniyelik bir zaman ayıracak. O nedenle de bırakınız her cümleyi hatta her kelimeyi, her harfin bile büyük Önemi var. İşte burada da, işini bilen editörlerin, teknolojiyle bütünleşmiş kaliteli “yeni gazeteciler”in önemi ortaya çıkıyor. Akıllı saatlerde artık parmağımız değil, gözlerimiz ve beynimiz devrede olacak. Buna “göz gezdirme, göz atma gazeteciliği” de diyebiliriz. Böylelikle dijital mantalite, basılı gazetelere çok daha etkin biçimde hakim olacak.
Ya dijital ile uzlaş, ya da...
Şu hususu bir kez daha önemle vurgulamakta sayısız fayda var: Evet, vahim yönetsel hatalar yapmayan basılı gazeteler - yan sütunlardaki kutu- daha uzunca bir süre ortadan kalkmayacak, ancak hayatiyetlerini etkin biçimde sürdürebilmeleri, dijitalle iş birliği halinde gerçekleşebilecek. Aksi halde, basılı gazete okuma keyfine er veya geç veda etmemiz ne yazık ki kaçınılmaz olacak. Böyle bir hazin sonucu hiç mi hiç arzu etmeyenlerden olduğumuz için de, alarm zillerini asla üşenmeden ısrarla çalıyoruz. Gelin, şu akıllı kol saatleri olayına bir an önce eğilin ve medyanıza yeni bir yaşam kanalı açmakta geç kalmayın.