Sabıka Kaydı Nedir? Sabıkası Olan Memur Olabilir mi?
Sabıka kaydı daha evvel bir suç işleyip işlemediğinize ilişkin olarak Adalet Bakanlığı Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürülüğü tarafından tutulan hüküm kaydırdır. Kişinin, devlet tarafından tutulan adli sicil kaydı şeklinde ifade edilmektedir. Sabıka kaydı olan kişiler için genellikle sabıkalı ve sabıkası olan ifadeleri kullanmaktadır.
Sabıka kaydı, ceza tüm hüküm ve sonuçlarıyla birlikte infaz edilmişse, hüküm af veya bir başka nedenle kaldırılmışsa yani artık kişinin giydiği hüküm nedeniyle herhangi bir yükümlülüğü yoksa kendiliğinden kalkmaktadır. Ancak adli sicil arşiv kaydı devlet nezdinde tutulmakta olup devlet memur alımı yaparken Emniyet Genel Müdürlüğü aracılığıyla inceleme yaptrımaktadır. Sabıka kaydı olması belli durumlarda devlet memuru olmaya engel olurken belli durumlarda ise engel oluşturmamaktadır. Burada üç farklı ihtimalden bahsetmek gerekmektedir.
- Aşağıdaki suçları işleyen kişiler
- Kasıtlı suçlardan bir yıl ve üstü mahkum olanlar
İlk maddede belirtilen husus 657 sayılı devlet memurları kanunu belirli suçları tek tek saymış ve bunlardan birini işleyen kişinin kasıtlı işlenmese dahi, kaç yıla mahkum olursa olsun, memur olamaya engel suç olarak belirlemiştir. Bu suçlar 657 sayılı DMK madde 48 hükmünde sayılmış olup bunlar irtikap, rüşvet, zimmet, hırsızlık, dolandırıcılık, kaçakçılık, sahtecilik, hileli iflas ve affa uğrasa dahi anayasal düzene karşı suçlar olarak sayılmıştır.
Memur olmaya engel diğer sabıka kaydı ise kasıtlı biçimde herhangi bir suçtan alınmış 1 yıl ve üstü hapis cezası olarak belirlenmiştir. Burada hiç bir suç ayrımı yapılmamış ancak suçun kasıtlı olması gerektiği özellikle düzenlenerek belirtilmiştir. Diğer taraftan taksir yani dikkatsizlik sonucu işlenen suçlar ise kaç yıl olursa olsun memur olmaya engel suç olarak belirlenmemiştir.
Sabıkası Olan Polis Olabilir mi?
Son dönemde en fazla kafa karıştıran hususlardan bir tanesi ise sabıkası yani sabıka kaydı olan kişi polis olabilir mi konusudur. Polis alımları hakkında mevzuat kapsamında memuriyete giriş engeli olanlar haricinde düzenlenmiş bir sabıka kaydı veya adli sicil kaydı hakkında hüküm bulunmamaktadır. Dolayısıyla yukarıda belirttiğimiz engeller haricinde sabıka kaydı olan biri polis olabilir.
Sabıkası Olan Öğretmen Olabilir mi?
Devlet memurları kanunu dışında öğretmen olmak için aranan şartları düzenleyen herhangi bir kanun, yönetmelik, kararname ve benzeri mevzuat hükmü bulunmamaktadır. Dolayısıyla yukarıda belirttiğimiz şartları taşıyıp memur olmaya engel suç işlememiş kişiler sabıkası olsa bile öğretmen olabilir. Yani sabıkalı olmak öğretmen olmaya engel değildir.
Sabıkası Olan Üniversite Okuyabilir mi?
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası temel hak ve özgürlükler bölümünün ekonomik ve sosyal haklar başlığı altında eğitim öğretim hakkı güvence altına alınmıştır. Dolayısıyla sabıka kaydı olan biri üniversite okuyabilir. Üstelik herhangi bir sınırlama bulunmamaktadır. Yani hangi suçtan sabıkası olursa olsun sabıkası olan üniversite okuyabilmektedir. Ayrıca kaç yıl hapis yattığı ve benzeri hususlar da engel teşkil etmemektedir.
Sabıkası Olan Kişi Avukat Olabilir mi?
Avukatlık bir kamu hizmeti olarak belirlenmiş olup avukat olmak için belirli şartları taşımak gerektiği kanunda düzenlenmiştir. Avukat olma şartları memur olma şartları ile oldukça benzeşmektedir. Sabıkası olan kişi avukat olabilir yani sabıkalı olmak avukatlığa engel değildir. Ancak belirli durumlarda istisnalar belirlenmiştir.Kasıtlı işlenen bir suçtan 2 yıl ve üstü hüküm giyen kişiler avukatlık yapamaz. Burada memur olma şartları arasında 1 yıl olan süre 2 yıl olarak belirlenmiştir.
Memur olmaya engel olan yukarıda belirttiğimiz suçlardan sabıkası olan kişiler ise kaç yıl hüküm giyildiğine ve suçun kast mı yoksa dikkatsizlik ile mi işlendiğine bakılmaksızın avukatlık yapamazlar. Yani sabıkası olan kişi avukat olabilir ancak belirli şartlarda avukatlık yapabilmesi kanunen yasaklanmıştır.
Görüldüğü üzere sabıkalı biri için hayat bitmemekte aksine yapabileceği onlarca işi olduğu, memur olabileceği, avuaktlık yapabileceği, polis olabileceği görülmektedir. Yani herhangi bir suçtan herhangi bir suçtan hüküm giymek belirli istisnalar haricinde memur olmaya engel değildir.Güncelleme Tarihi: 08 Mayıs 2020, 22:54