Tarım vasfı olmayan arazilerde, atıl durumda olan çatı alanlarında enerji üretmek için Ege Koop’un 2019 yılında kurduğu İzmir Elektrik Enerjisi Yenilenebilir Enerji Üretim Kooperatifi, ortaklarına Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın ilgili yönetmeliğine göre “10 bin lira karşılığında 30 yıl boyunca yılda 2 bin kilovatsaat elektrik verecekti. Ege-Koop Genel Başkanı ve İzmir Elektrik Enerjisi Yenilenebilir Enerji Üretim Kooperatifi Başkanı Hüseyin ASLAN, “Enerji Kooperatifimizin önüne taş konmasaydı, bugün İzmirli vatandaşlarımız ve esnaf elinde elektrik faturası ile feryat etmeyecekti” dedi.
Hüseyin ASLAN “kurulan kooperatif, elektrik üretimi ve dağıtımı” konusunda şu açıklamayı yaptı: “Kooperatifin kuruluşundan hemen sonra çıkarılan yönetmelikle dağıtım bedellerinin oluşturduğu külfette bir düzenleme beklenirken, üretimin ve tüketimin farklı yerlerde olması durumunda dağıtım bedelinin hem üretim, hem tüketim yönünde uygulanacak olması bu yapılanmanın bütün faydalarını ortadan kaldırıldı.”
“Vatandaşı ‘ödenemez’ hâle gelen elektrik faturası yükünden kurtaralım” diyen ASLAN, sözlerini şöyle sürdürdü: “Enerji kooperatifleri, tüm dünyada uzun yıllardır uygulanan, yenilenebilir enerji kullanımının artışı ile birlikte giderek yaygınlaşan yenilikçi bir enerji üretim metodudur. Elektriğin bu kadar pahalı olduğu ülkemizde bu metot göz ardı edilemez. Ege-Koop; 200 ayrı meslek gurubundan oluşan kooperatiflerle 38 yıllık tecrübesi ve şimdiye kadar tamamlamış olduğu 30 bin konut güvencesi ile güneş enerjisinden elektrik üretimini kooperatifçilik metoduyla yaygınlaştırmayı hedeflemekteydi. Kooperatif katılımcıları, ortak oldukları pay oranında 30 yıl boyunca elektrik üretiminden faydalanacaktı. İzmir Elektrik Enerjisi Yenilenebilir Enerji Üretim Kooperatifi’ni kurduğumuzda kooperatiflere enerji üretip devletle mahsuplaşabiliyordu. Örneğin Manisa’da kuracağımız güneş enerjisi tarlası ile Manisa ve İzmir’in tüm ilçelerinde oturan vatandaşlarımız 10 bin liralık katılım payı ile 30 yıl boyunca yılda 2 bin kilovatsaat elektrik alacaktı. Bunu kooperatife üyelik bedelini artırarak katlayabilecekti. Veya daha az tüketirse bedelini alacaktı. Bundan esnaf, sanayici de yararlanabilecekti. Bugün esnafın canını yakan, dükkan kapatma noktasına getiren elektrik faturaları ile karşılaşılmayacaktı.”
Türkiye’de 2016 yılında yenilenebilir enerji kaynaklarından kooperatif kurulmasının yasal zeminin ve Türk hukukuna “yenilenebilir enerji kooperatifi” kavramının getirildiğini belirten Hüseyin ASLAN, “bazı engellerin ortadan kaldırılmasına sevinirken, son yönetmeliklerle kooperatifleşmenin tüketim noktalarının tek ortak sayaç ve bağlantı şartı yüzünden site ve apartmanlardan öteye taşınması engellendi” diyerek şunları kaydetti:
“Bu kapsam dışında kalan tüzel/gerçek kişilerin, kooperatife katılarak bu fırsattan fayda sağlaması engellendi. Beklentimiz, tüketim noktalarının 2 defa dağıtım bedeli alınmadan tüketim birleştirilerek tüzel/gerçek kişilerin aynı dağıtım bölgesinde olmasına olanak sağlanmasıdır. Kooperatifler özelinde, aynı dağıtım bölgesinde bulunmak tüketim birleştirme için yeterli sayılmalıdır.
Kurulacak güneş enerji tesisi sonrası, üretim ve tüketimin farklı yerlerde olmasından dolayı hem üretim yönünde hem tüketim yönünde dağıtım bedellerinin alınması, kooperatifler aracılığıyla mini ölçekli GES yatırımı yapmak isteyen yatırımcıların amortisman sürelerini uzatmaktadır. Dağıtım bedelleri hususunda kooperatif özelinde yapılabilecek düzenlemeler, bu alanda katılımı arttıracak ve yatırımcıları rahatlatacaktır.
Cumhurbaşkanımızın lisanssız güneş enerjisi ve rüzgar enerjisi yatırımları ile ilgili olarak yaptığı açıklamaları olumlu buluyoruz. Kooperatif bazında talep ettiğimiz değişikliklerin yapılması durumunda tüm vatandaşlarımızı kooperatif çatısı altında toplayarak kuracağımız lisanssız yenilenebilir enerji tesisleri sayesinde, ülkemizin küresel çapta yaşanan enerji krizini en az hasarla atlatmasında önemli bir rol üstlenmiş olacağız.”