Hakan Ağkuş yazdı
1999 depremi sonrası Türkiye ekonomisi kötü günler geçirirken TOFAŞ iflasın eşiğindeydi, ta ki 1999 yılının sonlarında “223” kod ismiyle Scudino (güncel adıyla Doblò) projesi için AR-GE faaliyetleri başlamasıyla yepyeni bir model inşa edilene kadar. Geçmişten gelen Station Wagon otomobil kültürü artık Türkiye pazarında yerini hafif ticari otomobillere bırakıyordu, buna karşılık TOFAŞ cephesinde ilk defa fikri ve sınai hakları kendilerine ait olan model Doblo doğmuştu.
2000 yılının son çeyreğinde Türkiye pazarıyla buluşan Doblo, Türk aileleri tarafından çok ilgi görmüştü, devamında yeni motor seçenekleri ve farklı kombinasyonları da türetilmişti ( VİP , Malibu vs.) yıl 2006 olduğunda Doblo küçük çaplı bir makyaj operasyonu geçirerek zamana ayak uydurmuş ve artık ve Multijet motor teknolojisi Doblo sayesinde çok bilinir bir hal almıştı. Bu başarının bir getirisi olarakta 2006 yılında yılın ticari aracı ödülüne layık görülmüştü, kendi sınıfının yaratıcılarından olan Doblo rakiplerini pazar da bir hayli zorluyordu, neredeyse her köşe başında bir Doblo görebilmek mümkün hale gelmişti.
Takvimler 2009’u gösterdiğinde Bursa caddelerinde siyah kamuflajlar giymiş yeni nesil Doblo prototipleri testlerine başlamıştı, “263” kod ismiyle yeni bir Doblo yaratılmaya başlanmış öyle ki geçmişinden sağlam bir ders çıkartan TOFAŞ yeni nesil Doblo’da bir çok şeyi kökünden değiştirme yoluna gitmişti. Örneğin süspansiyon sistemi günümüzde bile sınıfında tek olan “Tam bağımsız arka süspansiyon” sistemine dönmüştü bu sayede konfor ve yol tutuş eskisiyle kıyaslanamayacak hale gelmiş ve Doblo artık biraz daha otomobilimsi hisler veren aile otomobili profiline bürünmüştü.
2010′ da yeni nesil Doblo tanıtıldığında Multijet motor teknolojisinin 3 farklı ünitesi ile gelmişti. Bunların başında 1.3 Multijet 90 hp, 1.6 Multijet 105 hp ve ürün gamının en güçlü versiyonu 2.0 Multijet 135 hp motoru ile satışa sunulmuş ve Türk aileleri ve esnafları tarafından yine büyük ilgi görmüştü. 2011 yılında dünyada yılın ticari aracı ödülüne layık görülmüştü. Ülkemiz için artık çok değerli bir hal almış olan model, 2014 yılında bir makyaj operasyonu daha geçirerek artık daha gergin yüz hatlarına ve daha Amerikanvari bir yüze sahip olmuştu. 4 yıl aradan sonra yenilenen Doblo ile bir de Amerika’ya ihraç edilecek olan kardeşi Ram PromasterCity ortaya çıkmıştı, Fiat Chrysler ortaklığından doğan bu model normal Doblo’ya ek olarak 2.4 Tiger Shark 178 hp’lik motoru ve 9 ileri tam otomatik şanzımanı, güçlendirilmiş süspansiyon gibi öğelerle kardeşinden farklıydı. Yıl 2015’i gösterdiğinde bizim Bursalı Doblo 80 ülke ye ihraç edilmeye başlamıştı, başta Avrupa kıtası, ABD, Kanada gibi lokasyonlara ihraç edilerek üst üste ihracat rekorları kırmaya devam ediyordu.
2019 yılına gelindiğinde TOFAŞ 2 milyon adet Doblo ürettiğini açıklamış ve bunun 1.5 milyonu dış pazar, kalan 500.000 adetin iç pazara satıldığı söylenmişti.
Günümüze kadar çeşitli varyasyonlar da üretilen Doblo’nun 2020 yılında 20 yaşına ayak basmasıyla 20.yılına özel bir seri hazırlanmış ve sadece 2020 adet üretileceği belirtilmişti, bunun sonrasında 2020 yılı sonlarında TOFAŞ yaptığı açıklama ile mevcut Doblo modelinin Bursa’daki üretiminin 2022 yılının sonuna kadar uzatılacağı bildirilmiş ve günümüze geldiğimizde 6 Haziran 2022 tarihinde TOFAŞ’ın KAP’da yayınlamış olduğu bildiri de Doblo modelinin artık Türkiye’de üretilmeyeceği, yeni Doblo’nun FCA-PSA ortaklığında kurulan Stellantis kuruluşunun İspanya Vigo’daki fabrikasında mevcut PSA ticari araçlarıyla aynı kasa tipiyle üretileceği ve Bursa’daki mevcut Doblo modelinin üretiminin 2023 sonuna kadar Türkiye, ABD, Afrika ve Ortadoğu gibi ülkeler den gelen talepler doğrultusunda üretimine devam etmek istediğini söylenmişti.
Türkiye ekonomisi ve Türk tüketicisi için büyük bir kayıp yaşandı, zira halkın büyük bir kısmının uygun fiyata rahatça erişebildiği bir model ve ekonomik açıdan değerli bir ürün Türkiye topraklarından çekildi. Bir otomobil tutkunu olarak Türk mühendislerinin ve Türk işçisinin emeğiyle ortağa çıkan bu değerli bir ürünün topraklarımızdan gitmesinin üzüntüsünü yaşadığını dile getirmekle beraber, mühendislerimizin ve işçilerimizin gereken imkanlar verildiğinde daha nice Doblo gibi başarılı projelere imza atacaklarına eminim…
Başta Erdem Atay olmak üzere bana bu yazıyı yazma imkanı sağlayan tüm VeryansınTv ekibine teşekkür ederim.