Yıldızımız Güneş’i Dünya üzerindeki gözlemevlerinin yanı sıra uzaydaki SOHO gibi uydularla sürekli olarak izliyoruz. Fakat bunlar genel olarak gezegenlerin sıralandığı düzlemin dışına, yani Güneş’in ekvator düzleminin üzerine çıkmadılar. Kutupları inceleyen tek görev Ulysses’ti ancak onun üzerinde de herhangi bir görüntüleyici araç bulunmuyordu. Dolayısıyla Güneş’e ‘tepeden bakma’ şansımız olmadı ve kutuplarını doğrudan gözlemleyemedik.
Güneş’in kutupları nasıl görülür hiç merak ettiniz mi? Bilim insanları çok meraklı olduğu için bu sorunun da yanıtını aramışlar.
Avrupa Uzay Ajansı’ndaki (European Space Agency – ESA) bilim insanları Proba-2 uydusundan toplanan görüntülerden elde edilen verilerle yıldızımızın kutbunun neye benzeyebileceğini gösteren bir görüntü ortaya çıkarmışlar.
Rusya’nın kuzeyindeki Plesetsk Kozmodrom’undan kalkan Rokot fırlatma aracı, ESA’ya (Avrupa Uzay Ajansı) ait iki uyduyu yörüngeye taşıdı: SMOS ve Proba-2.
SMOS (Soil Moisture and Ocean Salinity – Toprak Nemi ve Okyanus Tuzluluğu) uydusu okyanuslar, toprak ve atmosferdeki nem değişimi ile okyanusların tuzluluğundaki değişimleri gösterecek, ayrıca bu değişkenlerin atmosfer ve iklim üerine etkilerini anlamada yardımcı olacak. SMOS uzaydan okyanus tuzluluğunu ölçmeye yarayan ilk araç olma özelliğine de sahip.
Proba-2 uydusuysa çeşitli enstrümanların test edilmesi amacını taşıyor. Bunlardan biri güneş tacı (korona) ve yörüngede plazma ölçümünü yapacak olan geniş açılı küçük bir kamera. Uyduda güneş fırtınaları ve püskürmelerle uzaya saçılan çok sıcak iyonlardan oluşan plazma özelliklerini incelemeye yarayan ve güneş gözleminde kullanılacak üç farklı cihaz daha bulunuyor.
Proba-2 130 kg ağırlığında, valiz boyutlarında (0.6 × 0.6 × 0.8 metre) küçük bir uydu. Gelecekte yaygınlaşması beklenen küçük boyutlu-düşük maliyetli uyduları temsil ediyor.
Uzaya gönderilen her iki uydu da güneşle eşzamanlı (senkronize) yörüngeye oturtuldular. SMOS 760 km, Proba-2 725 km uzaklıkta bulunuyor. Uyduların tüm özelliklerinin kullanılabilir hale getirilebilmesi içinse aylar geçmesi gerekecek.