TARİH : Türklerin MISIR daki Piramitlere karsi ilgisizligi…!
Türklerin MISIR daki Piramitlere karsi ilgisizligi…!
664 Yıl Mısır’da
Hüküm Süren Türklerin Tarihinde Piramitler Neden Hiç İlgi Görmedi?
Türkler, yaklaşık
664 yıl boyunca Mısır’da hüküm sürmelerine rağmen Mısır piramitlerinin izine
yazılı eserlerde pek rastlanmıyor.
Evet, dile kolay; 1250’de Mısır’da kurulan Türk devleti Memlükler’den
Osmanlı’nın son dönemlerine kadar Türk’ün hüküm sürdüğü topraklarda, böylesi
devasa büyüklükteki yapılar için “acaba bunlar nedir? Bir araştıralım.”
denmemiştir. Belki ileride birisi bu piramitlerle ilgili bir şeyler
bulacaktır lâkin şu anda elimizde çok az belge vardır Türk/Osmanlı – piramitler
ilişkisine dair.
Bu kaynaklardan
ikisi hoca Sâdeddin Efendi’nin tâcü’t – tevârîh adlı eseri ve Evliyâ Çelebi’nin
seyahatnâme’sidir. tâcü’t – tevârîh’in de farklı farklı yazmaları var ve
piramit meselesi hepsinde bulunmamaktadır. eser, Osmanlı’nın kuruluşundan Kanunî
dönemine kadar bazı bilgiler içerir. tâcü’t – tevârîh’te selimnâme diye de bir
bölüm vardır Yavuz Sultan Selim’in anlatıldığı.
Yavuz, Ridâniye
muharebesi’yle Memlükler’e son verip Mısır’ı fethettikten sonra vilayeti
dolaşırken piramitleri de görür ve hemen vezirlerine emir verir piramitler
hakkında mâlumat toplamaları için, ancak oranın halkı dahi bu piramitler
hakkında bilgi sahibi değildir. Sadece yaşlı birisi çıkıp ” bunları firavunlar
yaptırmış ” der.
Gelelim Evliya
çelebi’ye… “1083 safer’in 7. günü Mısır’a girip Mısır’ın içini dışını
dikkatlice inceleyip hayretler içinde kalıp parmağımı ısırdım.” der, “bu
yapıları Ay’a kim inşaa etti acep?” diye sorar. Onları devasa büyüklükteki
dağlara benzetir, ayrıca firavunların buradaki hazinelerinden de bahseder ama
çalındıklarını söyler. Buradan anlıyoruz ki çoktan soyulup soğana çevrilmiştir
piramitler. Yüz kantar barut bu ihramların (piramitler) altında açılacak
lağımlara atılsa ancak yıkılırlar diye ekler ve oranın halkının şuna inandığını
söyler. Nil nehri taşıp da Mısır’ı sel basmasın diye tılsım olarak yapılmıştır
piramitler.
Ali Mustafa
Efendi’nin 1568’de kaleme almaya başladığı hâlâtü’l kahire adlı eserinde
anlatılanlara göre halk, piramitlerden çekinmektedir.
Bin türlü
efsanenin anlatıldığı bu yapıların içine girenlerin lanetlendiğine inanılır!
Doğu dünyası
efsaneler üzerinden mısır piramitleri ile ilgilenirken batı dünyası ise işin
ilmî ve tarihî kısmına yönelmiştir. Nitekim 1700’lü yılların sonuna doğru
hazırlanıp 1829’da yayımlanmaya başlanan meşhur eser description de l’egypte,
piramitlerin avrupalı araştırmacılar tarafından da dikkat çekmesini
sağlamıştır. 1798’de Mısır’a sefer düzenleyen Napolyon’un, yanında götürdüğü
yaklaşık 20 kişiden oluşan bilim adamı grubu hazırlamıştır bu eseri.
Bu konu bağlamında şu bilgiyi de vereyim. iddia, Talha Uğurluel’e aittir.
Kendisi Osmanlı döneminde piramitlere “Yusuf ambarları” denildiğini
söylemiştir. Mısır’da yedi yıllık kıtlık yaşanacağını bilen hz. Yusuf’un yedi
yıllık bolluk zamanında buraları inşâ ettirdiğini ve bu piramitlere buğday
depolattırdığını söylemiştir! ben ne arşivde ne de başka bir yerde Osmanlı
döneminde piramitlere bu ismin verildiğini gördüm. iddianın doğru olabilecek
tek tarafı hz. Yusuf döneminde zaten var olan piramitlerin buğday ambarı olarak
kullanılmış olabilme ihtimalidir. yine de Osmanlı’nın bu piramitlere Yusuf
ambarları dediğine dair hiçbir bilgi, belge yoktur.
İşte bildiğimiz
kadarıyla bu kadardır Osmanlı’nın ve Türklerin piramitlere ilgisi. Muhtemelen
çoğu padişahın haberi dahi yoktur bu yapılardan. Osmanlı devleti maalesef yeni
dünyaya da ilgi duymamış, kibirden ve zenginlikten olsa gerek gelişimini kendi
kendine durdurmuştur. Lâkin şöyle düşünüyorum. Osmanlı gerçekten her şeyi
yazıya döken, kayda alan bir devlet anlayışına sahipti. Muhtemelen Yavuz Sultan
Selim’in yanında da şehnâmenüvisler vardı. Böylesi muhteşem yapılarla ilgili
bir şeyler yazmamaları neredeyse imkansız. Eğer kaybolup gitmedilerse bu
piramitlerle ilgili kayıtların da bir gün arşivden çıkacağını umuyorum.