İçinde bulunduğumuz mevsim itibarı ile birçoğumuz yıllık izin planlamasını yapmaya başladı bile. Özel sektör çalışanları çalıştığı işyeri kurallarına göre yıllık izinlerini planlamaktadır. Yıllık izin süresinde öyle zamanlar vardır ki bunlar planlananın dışında gerçekleşmektedir. Yıllık izinde rapor alan işçilerin durumu izin planlarını nasıl etkilediği kafa karıştıran bir durum oluşturabilmektedir. Yazımızda yıllık İzin süresi İçinde rapor alınması durumuna değineceğiz.
Yıllık Ücretli İzin
Çalışma hayatımızın temel yasal dayanağı olan 4857 Sayılı İş Kanunu kapsamına giren işyerlerinde yıllık ücretli izin 4857 Sayılı İş Kanunu madde 53’te düzenlenmiştir. Anılan maddeye göre;
İşyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi de içinde olmak üzere, en az bir yıl çalışmış olan işçilere yıllık ücretli izin verilir.
Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez.
Niteliklerinden ötürü bir yıldan az süren mevsimlik veya kampanya işlerinde çalışanlara bu Kanunun yıllık ücretli izinlere ilişkin hükümleri uygulanmaz.
İşçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi, hizmet süresi;
a) Bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dâhil) olanlara ondört günden,
b) Beş yıldan fazla onbeş yıldan az olanlara yirmi günden,
c) Onbeş yıl (dâhil) ve daha fazla olanlara yirmialtı günden,
Az olamaz. Yer altı işlerinde çalışan işçilerin yıllık ücretli izin süreleri dörder gün arttırılarak uygulanır.
Ancak onsekiz ve daha küçük yaştaki işçilerle elli ve daha yukarı yaştaki işçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi yirmi günden az olamaz.
Yıllık izin süreleri iş sözleşmeleri ve toplu iş sözleşmeleri ile artırılabilir.
Yıllık Ücretli İzin Süresinde Rapor Alınması
Yıllık ücretli iznini kullanan çalışanlar planlananın dışında istirahat raporu alması durumunda uygulamada bir takım yanlışlıklar ile karşılaşılmaktadır. İşyerinde 1 yıllık kıdem süresini doldurarak yıllık ücretli izne hak eden ve 8 günlük yıllık ücretli iznini kullanan bir çalışan, izninin 4 gününü istirahat raporu aldığını düşünelim.
8 günlük yıllık ücretli iznin kullanılması esnasında 4 günlük istirahat raporu alınması halinde, çalışanın yıllık ücretli izni içerisindeki 4 günlük rapor süresi boyunca yıllık ücretli izni askıda kalmaktadır. Çalışan almış olduğu 8 günlük ücretli iznin 4 gününü kullanmış ve 4 günü ise raporlu geçirilmiştir. Bu durumda rapor süresi boyunca (Örneğimizde 4 gün) yıllık ücretli izin süresi askıda olması nedeni ile çalışan 8 günlük yıllık ücretli iznin 4 gününü kullanmış olacaktır ve kalan 4 günü şartların oluşması kaydı ile tekrardan kullanabilecektir.
Yıllık ücretli süresinin alınan rapor dönemi(süresi/günü) kadar askıda kalması ile, artan ve kullanılmayan yıllık ücretli iznin ne şekilde kullanılacağı iş sözleşmesi ya da toplu iş sözleşmesi ile kararlaştırılabilir. Burada çalışana düşen en büyük ödev, yıllık ücretli izin sürecinde almış olduğu istirahat raporunu işverenine bildirmektir. Sosyal Güvenlik Kurumuna çalışanların hizmetlerine ilişkin bildirimlerde işveren bu durumu aylık prim hizmet belgelerinde ilgili kodlar ile bildirmek zorundadır.