Tarafların boşanma süreci sonrasında, mali gücü yetersiz olan eşe ödemekle zorunlu olduğu paradır. Nafaka kararında, nafakayı verecek olan kişinin kusuru önemli değildir. Nafaka alacak kişinin, boşanmaya etken olan olaylarda kusurunun en aza inmiş olması gereklidir.
Nafaka miktarı, davaya bakan hâkime göre değişkenlik göstermektedir. Burada önemli olan, varsa çocuklarla beraber boşanan eşinin sosyal ve ekonomik güçlerinin sağlanıyor olmasıdır.
Kartal boşanma avukatı olarak sık karşılaştığımız konulardan biri, nafaka borcu yüzünden emekli maaşına el konup konmayacağı konusudur. Bir emeklinin maaşının haczedilmesi, 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 93. Maddesine göre, emeklinin iznine bağlıdır.
Emekli kişinin nafakadan dolayı herhangi bir borcu varsa, böyle bir durumda “nafaka borçları” dahilinde, emeklinin maaşına el konabilmektedir.
Nafaka Ödenmiyorsa Ceza Veriliyor mu?
Bazı durumlarda, nafaka verilmesine hükmedilen taraf, ödeme yapmayabilir. Böyle bir durumda cezai işlemler uygulanmaktadır. Nafaka alacak kişi, nafakanın ödenmediğine dair herhangi bir şikâyette bulunduğunda, nafaka verecek kişiye tazyik hapsi hükmüne varılır. Bu süre içinde ödeme yapılırsa, hapis cezası düşer.
Nafaka vermesi gerekirken, nafaka şartlarına uymayan kişi, şikâyet edildiğinde durumuna bakılarak 10 günden 3 aya kadar hafif hapse mahkûm edilir. Yine Aile Mahkemesi hakiminin verdiği karara riayet etmeyen kişi hakkında icra takibi başlatılabilir.
Nafaka Türleri Nelerdir?
Türk Medeni Kanunu’na göre dört çeşit nafaka türü bulunmaktadır:
- Yoksulluk nafakası
- İştirak nafakası
- Yardım nafakası
- Tedbir nafakası
İştirak nafakası; tarafların müşterek çocukları için ödenen nafaka çeşididir. Burada çocukların menfaati göz önünde tutulur. Yoksulluk nafakası; boşanma sonucunda diğer eşin düşeceği yoksulluk durumu düşünülerek verilen nafakadır. Burada boşanmaya neden olan tarafların kusur durumu, eşin yoksulluğa düşüp düşmeyeceği gibi durumlar, hâkimin takdirine bırakılmıştır.
Tedbir nafakası; boşanma davası açıldığında ya da dava sürecinde, eşin hem kendisi hem de varsa çocukları için isteyebileceği bir nafaka çeşididir. Yardım nafakası ise, boşanmayla alakası olmayan ve yakın akrabalar tarafından sağlanan nafaka türüdür.
Nafaka alan taraf, nafaka borçlusu vefat ederse, iştirak nafakası sona ermektedir. Çocuğun reşit yaşa gelmesiyle, iştirak nafakası son bulur. Velayetin karşı tarafa geçmesi ya da velayetin süresini tamamlamasıyla da iştirak nafakası sona ermektedir.
Tedbir nafakası, boşanma kararının kesinleşmesiyle biter. Eğer mahkeme, nafakanın devam etmesine karar vermişse; tedbir nafakası, diğer eş adına yoksulluk nafakasına çevrilirken, çocuklar için de iştirak nafakası olarak devam etmektedir.
Yoksulluk nafakası, nafaka alacak kişinin yeniden evlenmesi, nafaka borçlusunun vefatı ya da nafaka alacaklısının ölmesi durumunda son bulur. Aynı zamanda nafaka alan kişinin nikahsız olarak evli şekilde yaşaması durumunda, yoksulluk durumunun bitmesi halinde, karşı tarafın başvurusuyla, sona erdirilir.
Nafaka Artırımı Yapılabilir mi?
Nafaka artırımının yapılabilmesi için bazı şartların oluşması gereklidir. Nafaka artırımı, değişen yaşam şartlarına ve enflasyonun durumuna göre artırım yoluna gidilebilmektedir.
Türk Medeni Kanunu’nun 176/4 maddesine göre nafaka artırımı yapılabilecek koşullar şu şekilde düzenlenmiştir:
- Nafaka alan kişinin maddi anlamda alım gücünün düşmesi
- Ödenen nafakanın giderleri karşılayamaması
- Nafaka ödemekle yükümlü kişinin, gelirinde artış olması
Anlaşmalı boşanmalarda, tarafların hem iştirak hem de yoksulluk nafakası miktarı üzerinde anlaşmaya varmaları gereklidir. Nafaka artırımına gidilebilmesi için “nafaka artırım istemli dava” adı altında davanın açılması gereklidir. Bu dava için yetkili mahkeme ise nafaka alacak kişinin ikamet ettiği yerdeki aile mahkemesidir.
Memur Olarak Çalışan Kadın Nafaka Alabilir mi?
Boşanma avukatı Kartal bölgesinde gelen boşanma davalarında en çok karşılaşılan sorunlardan biri memur olarak çalışan kadının nafaka alıp almayacağıdır. Türk Medeni Kanunu’nun 175. Maddesi uyarınca, nafaka almak için bazı koşulların oluşması gerekir.
Memur olarak çalışan bir kadın için nafaka koşulları oluşmamaktadır. Memur olarak çalıştığı için düzenli bir gelirinin olması, yoksulluk durumuna düşmeyeceği kanaati oluştuğundan dolayı, yoksulluk nafakası alamamaktadır.