Kurgu Mahali atölyelerini ve Tasarım Atölyesi Kadıköy ortaklığı ile 6 ve 20 Ekim 2018 tarihlerinde düzenlendik. Bu atölye dizisinde, yaşanan çevrenin izini sürme amacı ile, Kadıköy dokularının desene çevrilmesini ve mevcut mekanları deneyimleyerek çizimler üretilmesini amaçladık. Araştırmacı, duyumsal ve deneysel çalışma atmosferinde kentin görselleştirilerek keşfedilmesi hedefledik. 4. İstanbul Tasarım Bienali’nin Atölyeler programı kapsamında yapılan çalışmalar, Edding’in desteği ile gerçekleşti.
Atölyeler öncesinde yapılan hazırlık toplantılarında hem atölyenin içeriği hem de kullanılacak malzemeler üzerine çalıştık. İçerik olarak kent üzerine yeniden düşünmeyi sağlayacak araçlar olarak kolaj ve çizimlerin kurgulanma ihtimalleri üzerine düşündük ve ilk atölye için fotoğraf kolajları, ikinci atölye için ise harita çizimlerinin kopyalanması yoluyla üretimler yapılmasına karar verdik. Atölyeler sırasında kullanılacak malzemeler için ise atölye destekçisi Edding’in deneme amaçlı gönderdiği kağıt, plastik, metal, seramik ve kumaş üzerine özelleşmiş kalemlerin kapasiteleri keşfedildi ve bunların uygulamada en iyi sonuç verecekleri teknikler ile uygulama yüzeylerini belirledik.
6 Ekim’de Tasarım Atölyesi Kadıköy’de yapılan ilk atölye kentte sokak ölçeğinde karşılaşılan dokuların oluşum ve yaşam süreçlerini yeniden düşünmeyi ve üretmeyi amaçladı. Başlangıçta atölyenin içeriğini tartışan bir bölümden sonra katılımcılara Kadıköy Yeldeğirmeni Mahallesi’nden bina cepheleri fotoğrafları dağıttık.. Katılımcılardan bu fotoğraflar üzerinden binaların ve içerisindeki yaşamların izini sürmek için bir hikaye kurgulamalarını istedik. Fotoğrafın ve hikayenin yazıldığı kağıdın sırayla bir sonraki kişiye iletilmesiyle her fotoğraf için kolektif hikayeler oluşturuldu. Bu hikayeler katılımcıların kendi hikayelerini ve dokularını kurgulamaları için birer altlık oldu. Atölyenin devamında herkes masa üstünde bulunan fotoğrafları alarak asetat kağıtları üzerinden kendi doku kolajlarını kopyalama tekniği ile üretti. Katılımcıların üretimlerini anlattığı ve üzerine yorumların yapıldığı son konuşma bölümünden sonra, asetatlar bir sonraki atölyeye kadar sergilenmek üzere panolara astık. 20 katılımcının katıldığı bu ilk atölyeye kenti sokak ölçeğinde anlayıp dönüştürmek üzerine ortaya çıkan ürünleri ile ikinci atölye öncesi fikirsel bir altlık oluşturdu.
Kurgu Mahali atölyesinin ikinci ayağı 20 Ekim tarihinde yine Tasarım Atölyesi Kadıköy’deydi. Bu atölye ise kente üst ölçekten bakarak alanların birbiriyle ilişkileri, sınırları, geçişleri açısından değerlendirmeyi ve yeniden kurgulamayı hedefledi. Atölye öncesi Kadıköy’ün halihazır haritalarının küçük ölçekli çıktılarını masalara dağıtıp, bir adet büyük ölçekli haritayı da yere serdik. Atölyenin başında katılımcılarla bu haritalardan okunan dokular üzerine kentin gelişimi üzerine bir tartışma yürüttük. Devamında katılımcılar ilk atölyedeki gibi asetat kağıtlarına haritalardan kent dokusu örnekleri kopyaladılar. Bu kopyalama ve bir araya getirme bölümü atölyenin ikinci kısmı olan farklı malzemeler üzerinde yapılacak çizimlerin hazırlığı oldu. İkinci bölümde şeffaf pleksi, beyaz seramik, Amerikan bezi, saç plaka gibi yüzeylere, bu yüzeyler için özelleşmiş Edding kalemler ile aktarılan çizimler, katılımcıların kentsel dokunun temsil ettiklerini yorumladıkları ve yeniden nasıl kurgulanabileceği üzerine fikirlerini aktardıkları üretimler oldu. 10 katılımcının yer aldığı atölyedeki üretimler daha önce Mobil Büro işi için yaptığımız, seyyar kentsel dönüşüm bürosu aracının üzerine sergilenmek üzere yerleştirdik.
Kurgu Mahali atölyeleri çizim aracılığı ile kent üzerine tekrar düşünmeyi sağlarken ve farklı yüzeylerde işleyen kalemleri deneyimlemeye imkan verdi. Herkes İçin Mimarlık ve Tasarım Atölyesi Kadıköy olarak bu atölyelerin gerçekleşmesini sağlayan 4. İstanbul Tasarım Bienali, Edding ve atölye katılımcılarına teşekkür ederiz.
Atölyenin fotoğraf albümüne buradan ulaşabilirsiniz.
Atölye Yürütücüleri: Ceren Bek, Emre Gündoğdu, İdil Bayar, Merve Gül Özokcu