Nasıl? Kafanızda bu soru oluştu mu hiç? Gerçi ekonomik kriz yoluyla gelen son zamlardan sonra Türkiye’de insanlar bu fiyatlara nasıl erişir bilemiyorum ama…
Krizin olmadığını varsayıp (koca CB öyle demedi mi?) konumuza devam edelim. Yani “….mış gibi yapalım”. Hatta “ne krizi ya, hazinemiz hiç olmadığı kadar güçlü” diyecek kadar yakalalık bile yapabilirim:
Tam kare aynasız furyasını Sony başlattı. Birkaç senede sistemdeki eksikleri büyük ölçüde giderdi ve Canikon’dan önemli oranda kullanıcı çekmeye başladı. Gidişatın bu yönde olduğu zaten belliydi ama Canikon önce piyasanın gidişatını görmek istediğinden aynasız tam karelerini biraz geç çıkardı.
Şimdi önümüzde 3 tam kare aynasız sistem var: Sony, Canon ve Nikon. Belki Mart-Nisan gibi L sistemi de gelecek (Leica-Sigma-Panasonic), yani önünüzde 4 tam kare aynasız sistem olacak. Şimdilik LeSiPa’yı unutalım ve CaNiSo’ya bakalım.
“Hangisini alayım” sorusuna lens fiyatı ve kalitesi, gövde ergonomisi ve özellikleri, algılayıcı piksel sayısı ve dinamik aralık vs.. gibi tonla detayla yanıt vermek yerine daha basit bir yanıt vereyim:
- Güzel Canon lensleriniz varsa EOS R alın, adaptörle tüm lenslerinizi kullanın.
- Güzel AF-S ve AF-P Nikon lensleriniz varsa Z6 ya da Z7 alın, adaptörle hepsini kullanın. AF-D lenslerinizi sadece manuel odakla kullanabileceksiniz.
- Başka bir sistemdeyseniz veya elinizde hemen elden çıkarabileceğiniz bir gövde ve kit lens varsa, hemen m43 gövde ve lens alın 🙂 Yok lan şaka şaka, kafanıza ve bütçenize ne uyuyorsa onu alın. Yeminle bak, bunların arasında bazılarının abarttığı kadar “rezil kepaze” sistem yok. Ve sakın unutmayın: Kayıpsız, mükemmel ve eksiksiz sistem yok. Yani hepsinin eksikleri var, size düşen şey ihtiyacınızı belirlemek ve ona göre “şunu alayım bari” demek.
Bence en basit ve anlaşılır yanıt yukarıdaki.
Youtube’da gelir elde etmek için artık insanlar abartılı saçma ve agresif videolar çekmeye başladı. Yani artık “A7 III incelemesi” başlığı yetmiyor, bunun yerine “A7 III diğerlerini paramparça ediyor” ya da “Neden Sony en iyisi ve neden diğerleri tarihi eser” gibi başlıklar atmak gerekiyor. Ayrıca videolarda olmayacak dedikodular, ürünlerin en kullanılmayan üstünlüklerini milletin gözüne sokup “bak bu diğerlerinde yok” gibi şeyler demek lazım. Düzgün, dürüst kalan Youtube kanalı sayısı ciddi azaldı. Keza fotoğrafla ilgili “inceleme” sitesi ve günceler de buna döndü yavaştan. Bir de bu adamları bazı firmalar (mesela Sony) alıyor, yeni ürünlerin tanıtımı için egzotik yerlere götürüyor, bedava ürün veriyor vs.. Şimdi böyle birinin yazdıklarına ya da dediklerine ne kadar güvenilir? DPReview bile son 2-3 senedir hafiften bu yöne kaydı.
Bu yüzden siz felaket tellallarıne bakmayın, içinize ne siniyorsa onu alın. Dustin Abbott (https://dustinabbott.net), Thom Hogan (bythom.com), Sebahattin Demir (https://www.arthenos.com), Imaging Resource gibi adamları okumakta da sakınca yok tabi (bir de halkboyleistiyor 🙂 ).
Tek bir örnekle konuyu kapatayım: Sony’nin A7 III ve A7R III’ü birçok konuda CaNikon’un yeni gövdelerinin önünde görünüyor ya. Bazılarına sorsanız diğerlerini hiç almamak lazım ama Sony “Black Friday”de A9’da 1000 Dolar, A7R III’te 400 Dolar indirim yaptı. Madem ki herşeyde öndesin, bu dev indirim niye?
Bazı şeyler bariz açıkta oluyor, savunmak bile yersiz:
İLLA ALALIM MI YANİ?
Son “Black Friday” indirimlerinde Amerika’da EOS R, Z7 ve A7/R III’ten daha çok sayıda “eski” gövde satıldı. Özellikle ciddi indirime giren ,A7, A7 II, 6D II, 5D III, D750, D810 gibi gövdeler “eski” olmalarına rağmen hala çok iyiler ve fiyat farkına bakarsanız kendinize “ulan ben neden bu kadar fark veriyorum” diye sormanız lazım.
Yani sırf yeni diye hemen aynasız tam kare gövdelere atlamak ne kadar doğrudur bilemem.
Bu aslında hem avantaj hem dezavantaj: DSLRlar artık olgunluğun zirvesine yakınlar (hala geliştirilebilirler bence). Lensler oturdu ve fiyatları da yeni aynasız lenslerden daha ucuz. Mesela D750 Z6’ya göre ne kadar geride? Açıkçası video, titreşim azaltma ve dokunmatik ekran haricinde elle tutulur fazla avantajı yok Z6’nın. Tabi bunlar bazılarına göre faydalı da olabilir, ama büyük çoğunluk için çok da dert değil çünkü D750’nin de bazı avantajları var: AF-D lenslerle odaklayabilme, daha iyi sürekli odaklama özelliği, güzel optik bakaç (hem artı hem eksi). Algılayıcı hemen hemen aynı. Aradaki fiyat farkına kaliteli bir lens sığıyorsa D750’yi seçip uzun süre bunu kullanmak da mümkün.
MARKA DEĞİŞTİRMEK
Marka değiştirmek konusuna gelirsek… Sony’den önce dönem dönem Canon ve Nikon üstünlüğü ele geçirdi. Bir Canon gövdeler öne geçti bir Nikon. Yani tek bir markanın 100 yıllık üstünlüğü hiç olmadı. Bir marka özel bir gövde çıkarıyorsa birkaç sene içinde diğeri onu hemen yakaladı. Yani sadece ve sadece tek bir gövde daha iyi diye diğer markaya geçmeyin. Büyük ihtimalle kullandığınız marka da (gövde açısından) diğerini yakalayacaktır (Pentax’ın otomatik odaklaması haricinde!!!!). Bir süre Canon’un yüksek ISO performansı daha iyiydi, sonra Nikon D300/D3 serisiyle Canon’un yakaladı hatta D3’le geçti. Bir süre Canon’un 21MP’lik tam kare gövdeleri piksel sayısı olarak tepedeydi, A900 ve D3X geldi. D3 ve D3X’in dinamik aralıkları Canon’dan daha iyiydi, hatta bu bir süre devam etti. 5D Mark IV’te Canon büyük oranda bu sorunu halletti. Bu birdirbir oyunu gibi birşey: İşinde ciddi olan firma bir şekilde diğerini yakalıyor ve öne geçiyor, sonra diğeri öne geçiyor.
Tek bir gövdeye bakıp firma değiştirmeyin diyorum ben. Bu kadar dönmek bünyeye zarar:
Şu anda Nikon D500 hız, sağlamlık, güvenilirlik, fotoğraf kalitesi, video alanlarında toplamda en yüksek fiyata sahip APS-C gövde. Bundan önceki lider 7D II’ydi, ondan önceki 7D, ondan önceki D300. Bu böyle gider hep. Sen elindekinden maksimum verim almaya bak, sonra çitin diğer tarafındaki çimlerin ne kadar yeşil olduğuna bakarsın.
Ama şu durumda iş farklı: Bir sistemde lensler daha uygunsa, daha kaliteliyse, ya da sizin aradığınız lensler diğer firmadaysa iş farklı. Örneğin son 19mm TS-E lense kadar ultra-geniş açı tilt-shift lenslerde Canon en tepedeydi. Telefoto lenslerde de Canon uzun süre liderliğini sürdürdü (300mm ve üzeri egzotik lenslerde), Nikon adam gibi AF-S motorlu telefotoya geçince yavaş yavaş piyasaya yayılabildi. Canon, USM motorlu beyaz telefoto lensleri sayesinde özellikle sporla ilgilenen profesyoneller arasında uzun süre hemen hemen tek tercih oldu (Yaklaşık D3/D300’e kadar). Bir örnek daha: Bel veya omuz ağrınız varsa gövdeden ziyade lenslerin boyut ve kütlelerine bakacaksınız. Bu durumda ya sabit lensli bir makine bakacaksınız (Sony RX10 IV, Panasonic FZ2000 vs..) ya da m43 sistemine bakacaksınız. Veya 1-2 lensle idare etmeyi öğreneceksiniz çünkü tam kare lensler aynasızlarda bile genelde büyük ve ağır.
Tüm bu dediklerime istisna: Sadece tek gövde ve 1-2 lens sahipleri. Bunlar ellerindekini rahatça elden çıkarabilir ve başka bir markaya geçebilir. Bu durumda olsanız bile kazanacağınız ve kaybedeceğiniz şeyleri iyi düşünün. Örneğin Pentax bir gövdeden diğer herhangi bir sisteme geçmek size daha iyi otomatik odaklama becerisi verecek ama belki de ergonomi, gövde sağlamlığı gibi konulardan feragat edeceksiniz. Veya Canon 7D II’den Sony A6500’e geçerken daha iyi dinamik aralık ve daha ufak boyut avantajınız olacak ama uygun fiyatlı ve dev gibi bir lens yelpazesi, sağlam ve güvenilir gövde ve düşük ışıkta daha iyi odaklamadan vazgeçeceksiniz.
Her seçiş bir vazgeçiştir:
ERTAN’IN SEÇİM KRİTERLERİ
Benim seçim kriterlerim çok basit aslında:
- Boyut ve kütle: Bu toplamda gövde ve lensler, yani sadece gövde değil. Uzun yıllar iki tam kare sistem kullandım (5D II + D700, 5D III + D800, 5D IV + D810) ve bu ikisiyle ilgili en büyük derdim yanımda taşıyamamak oldu. 5D II ve 100-400mm, D700 ve 24-70’i çantaya koyunca yarım saat sonra o çanta 100 kilo gibi hissediliyor. Arada inceleme yazdığımdan ve iki markada da farklı güzellikler olduğundan bir türlü hangisini satacağıma karar veremedim ama hem gövdeler hem lensler büyük ve ağır olduğundan istediğim zaman istediğim şeyleri yanımda taşıyamadım. Çok beylik bir laf ama doğru: En iyi makine yanında olandır. Aslında bence bu laf eksik, “en iyi sistem yanında olandır” olmalı.
- Ergonomi ve kullanım kolaylığı: Adam gibi ele oturan, mantıklı menü sistemi olan, tuşlara rahat basılabilen, bakacı düzgün gövde… Çok şey mi istiyorum?
- Objektifler: Odak mesafesi, keskinlik, diyafram aralığı, otomatik odaklama, renk bozulması, köşe kararması vs.. Sadece “en keskini bu abi” bana yetmiyor. Ek olarak uygun fiyatlı da olmalı. Leica APSH lensler ufak, keskin vs.. ama 3 lens alayım desem arabayı satmam lazım.
- Algılayıcı performansı: Bunun sonda olmasına şaşırdınız mı? Hiç şaşırmayın. 2018’de alacağınız bir makinedeki algılayıcı ile iyi fotoğraf çekemiyorsanız mesela sizdedir. Bana göre ilk 3 madde bundan çoook daha önemli.
M43 sistemi ilk 3’ünü rahat karşılıyor. 4. maddede biraz eksiği var ama onu da çoğu zaman kapatabiliyorum (geniş diyaframlı lensler, titreşim azaltma, biraz teknik bilgi vs..). Sony gövdeler 1 ve 4’ü karşılıyor ama 2 ve 3. madde konusunda pek rahat değilim. DSLR sistemleri genel olarak 2, 3 ve 4. maddeleri karşılıyor ama 1 numaralı ve en önemli maddede çuvallıyorlar (APSC gövdeler bile). Yeni Canikon aynasız tam kare sistemler de Sony gibiler biraz ama bunlar ek olarak 2 numarayı da sağlıyor.
Kendi seçim kriterlerime göre bence fotoğraf sistemleri arasındaki puanlamam:
Yukarıdakiler benim 2018 Kasım ayındaki duruma göre puanlamam. Sizinki farklı olabilir. En tepedekiler “ağırlık” puanları. Toplam puanlama için örneğin “boyut ve kütle” puanı “3” ise, onu 2 ile çarpıyorum. Dikkat ederseniz m43 sistemi zirvede ve onu EOS R takip ediyor. Neden m43 sistemi en tepede? Çünkü ilk 3 kategoride en yüksek puanları alıyor. Peki neden EOS R ikinci sırada? Çünkü elimde tonla Canon EF lens var ve bunları adaptörle kullanabilirim, bu yüzden Nikon aynasız objektif puanı 1 iken Canon’unki 3. Mesela neden Sony aynasız tam karede objektif puanı 3 değil? Çünkü Sony’de bana göre adaptörle lens kullanmak Canon’daki gibi performanslı değil ama Sony’nin objektif puanı Nikon’dan yüksek (hatırlayın: sizin elinizde Nikon objektifler varsa Canon’un puanı 1 Nikon’unki 3 olacak).
Sizin için neler yapıyorum baksana 🙂 Tablolar hazırlıyorum, örnekler veriyorum. Gerçi sizin için başka şeyler yapanlar da var:
KAĞIT KATLAMAK
Bir kağıdı en fazla kaç kere katlayabilirsiniz? Şu anda rekor 12 ama normal insanlar 6-8 arası katlayabiliyor (en fazla). A4 fotokopi kağıdı kalınlığında bir kağıdı 23 kere katlayabilirseniz kağıt 1 km yüksekliğinde oluyor. 30 defa katlarsanız uzaya çıkıyorsunuz (100km), 42 defa katlarsanız Ay’a gidiyorsunuz. 103 defa katlayabilirseniz bilinen uzayın en ucuna gidebiliyorsunuz, yani kağıt o kadar yüksek oluyor. Peki neden böyle? Çünkü buradaki üstel bir artış var. Standart bir kağıt 0,01cm diyelim. İlk katlamada 0,02cm olacak, sonrakinde 0,04 ve sonrakinde 0,08. Artışı gördünüz mü? 3 katlayışta kalınlık 8 katına çıktı. İlginç geldi bana. Yani matematikle düşününce mantıklı tabi ama insan “kağıt lan bu” deyiveriyor ilk başta 🙂 Soğan deposu baskınlarından kafanızı biraz kurtarın, böyle şeylere bakın 🙂
Peki enflasyonu dizginlemek için kaç soğan deposu basmak lazım?