Kortizon Nedir? Yan Etkileri Nelerdir?
Kortizon Nedir ? ; Kortizon vücudumuzdaki bir hormondur, böbrek üstü bezler sayesinde üretilir. Vücutta, yağ ve karbonhidrat metabolizmasının düzenlenmesini sağlar. Gün boyunca insan vücudunun salgıladığı kortizon miktarı değişkenlik gösterir. Mesela, dinlenme halindeki normal bir insan tarafından salgılanan kortizon miktarı günlük 15 ila 40 mg. arasında değişim gösterir ancak kilolu insanlarda bu miktar %50 daha fazladır. Gün içerisindeki vücudun üretmiş olduğu kortizon seviyesi ; vücut sıcaklığı, kan basıncı, gece ve gündüz olmasına bağlı olarak saat saat değişim gösterir.
- Böbrek üstü bezleri en fazla sabah saatlerinde kortizon salgılar, sinirlenen bir insanda bu üretim 10 katına kadar yükselebilir. Doğduktan üç hafta sonrasında başlayıp ölene kadar salgılanmaya devam eden kortizon üretimi vücut tarafından az miktarda salgılandığında veya hiç salgılanmadığında dışarıdan alınır.
- Pek çok hastalığın tek tedavi çözümü olan kortizon miktarı doktor tarafından doğru bir şekilde belirlenmelidir. Bu çok önemli bir konudur; Çünkü daha düşük miktarda kortizonun yeteceği hastalıklarda yüksek dozda kortizon kullanımı önerilebilir. Bu nedenle kortizon kullanımı sırasında hasta, doktor tarafından takipte olmalı; yerinde ve belirli miktarda kullanım sağlanmalıdır.
Kortizon Tedavisinin Uygulandığı Hastalıklar İse;
• Romatizmal hastalıklar,
• Kan hastalıkları,
• Sinir sistemi rahatsızlıkları,
• Şoklar,
• Kalp ve damar bozulmaları,
• Bağ dokusu rahatsızlıkları,
• Alerjik durumlar,
• Tümör tedavileri,
• Karaciğer hastalıkları,
• Böbrek ve idrar yolu hastalıkları,
• Hormonsal hastalıklar,
• Zehirlenmeler ve sıcak çarpmaları,
• Göz hastalıklarıdır.
Kortizon bazı hastalıklarda tek çözüm tedavi yöntemi olsa da fazla alındığında geri dönüşü olmayacak hastalıklara da sebep olabilir:
• Gelişme bozuklukları,
• Vücudun bazı bölgelerinde normal dışı şişlikler ve vücutta yağlanma,
• Adale zayıflığı,
• Kan basıncında yükselme,
• Kemik erimesi,
• Psikolojik rahatsızlıklar,
• Ciltte kıl artması, kırışıklıklar,
• Adet düzensizlikleri,
• Şeker, tansiyon yükselmesi,
• Gözlerde katarak ,
• Mide rahatsızlıkları.
- Kortizonun 1937’de E. Kendall ve Wintersteiner tarafından bulunarak ve ilk olarak 1938’de T. Reichstein tarafından işlenmesi sayesinde, 1948’de Ph. S. Hench‘nin bu maddeyi romatizmal eklem inflamasyonu olan bir hastada kullanarak tedavi etmede başarı elde etmesine olanak sağlamıştır. Kortizol,(günlük konuşmada basitçe kortizon olarak söz edilen) kortikosteroidler bir hormon sınıfına dahildir. Hormonlar vücudun mesaj taşıyıcılarıdır. Kelime kökeni Yunancadadır ve “harekete başlatmak” anlamına gelir.
- Hormonlar genellikle bir uyarıya yanıt olarak özel bezlerden serbestleşirler ve vücuttaki hedeflerine kan ile beraber taşınırlar. Daha sonra hormonlar taşındıkları hedef organlarıda çeşitli metabolik süreçleri kontrol altında tutarlar. Kortikosteroidlerin güçlü ve hızlı etkisi, çeşitli hastalıkların tedavisinde hızlı bir ilerlemeye yol açmıştır ve üç kâşifine 1950’de Nobel Ödülü kazandırmıştır. o zaman bile kortizonların istenen aktivitelerine malesef ki istenmeyen yan etkilerin eşlik ettiği tespit edilmiştir. Zamanla kişiler, kortikosteroidlerin kullanımının hedefe yönelik olmasına çabalamış ve kullanımlarını sınırlandırarak yan etkilerden olabildiğince nasıl uzak kalınacağını öğrenmişlerdir.
Benzer konular için Sağlık kategorimizi ziyaret edebilirsiniz.