Psikosomatik terimi, organik nedenler disinda gerçeklesen fiziksel semptomlari ifade eder. Bir baska deyisle, yaralanma ya da enfeksiyon durumlari olmadan zihin ve duygulardan kaynaklanan agri ve aci hissetme halidir. Psikosomatik bozukluk, duygusal stresten kaynaklanir veya bu stres tarafindan siddetlenir. Vücutta fiziksel agri ve diger semptomlar seklinde kendini gösterir. Depresyon, özellikle vücudun bagisiklik sistemi siddetli ve kronik stres nedeniyle zayifladiginda, psikosomatik hastaliga katkida bulunabilir.
Sanilanin aksine, psikosomatik kosullarin hayali ya da gerçek olmadigi yanlis bir degerlendirmedir. Gerçekte, psikosomatik kosullarin fiziksel semptomlari gerçektir ve tipki diger hastaliklar gibi tedavi edilmeyi gerektirir. Ne yazik ki, etkili tedavi her zaman zamaninda veya dogru sekilde gelmez. Psikosomatik hastaliga bagli yaygin sosyal damgalama, hastanin tedavi aramasini engelleyebilir. Birisi tedavi aradiginda bile tedavi aksayabilir çünkü stres-hastalik iliskisini yönlendiren mekanizmalar henüz tam olarak anlasilmamistir.
Psikosomatik Bozukluk Belirtileri
Stresin fiziksel olarak ortaya çiktigi benzersiz yollar hakkinda fazla düsünmemis olabilirsiniz. Ancak asiri stres altindayken bunu nasil anlayacaginizi ögrenmek faydali olabilir. Belirtileri belirledikten sonra, stresin sagliginiz üzerindeki etkisini azaltmaya çalisabilirsiniz. Karmasik gibi görünse de aslinda asiri stresli olup olmadiginizi belirlemenin bazi basit yollari vardir. Sik görülen fiziksel stres belirtileri sunlardir:
- Midede kelebek hissi
- Çok hizli atan kalp
- Avuçlarin terlemesi
- Gergin kaslar
- Kadinlarda genellikle yeterli uyku almalarina ragmen yorgunluk, sinirlilik, karin siskinligi ve adet dönemlerinde degisiklikler
- Erkeklerde gögüs agrisi, artmis kan basinci ve cinsel dürtüdeki degisiklikler
Ergenlik yillarindaki stres, özellikle büyük sosyal uyum ve hormonal degisim dönemlerinde özellikle yogun olabilir. Bazen, bu yas grubundaki kisilerde stres belirtileri gözden kaçabilir. Ayni sekilde gerçekten ergen depresyonunun bir isareti oldugunda, normal gençlik tavirlari olarak atfedilebilir. Yaslilar da, genellikle izolasyon, kayip ve kronik saglik sorunlari gibi çesitli bilesik faktörlerle mücadele ettikleri için depresyona meyillidirler.
Psikosomatik Bozukluk Hangi Hastalıkları Etkiler?
Birçok hastalik ve durum, hastanin ruhsal durumundan etkilenebilir. Ancak bazi hastaliklar bireyin zihinsel dinginligine digerlerinden daha çok baglantilidir. Su anda, zihinsel faktörlerin en fazla agirlastirdigi düsünülen birkaç hastalik vardir:
- Egzama
- Sedef hastaligi
- Mide ülseri
- Yüksek tansiyon
- Kalp hastaliklari
- Huzursuz bagirsak sendromu
Psikosomatik bozukluklar; solunum sistemi, gastrointestinal sistem ve kardiyovasküler sistemi olumsuz etkileyebilir. Ayrica bir kisinin yasam kalitesi üzerinde olumsuz etkileri olabilir ve bir kisinin düzgün islev görme yetenegi üzerinde olumsuz etkileri olabilir.
Psikosomatik Bozukluğun Tedavisi
Doktorunuz bir akil sagligi uzmaniyla konusmanizi isteyebilir. Ancak bu durum, fiziksel belirtilerinizin yalnizca psikolojik tedaviye ihtiyaci oldugu anlamina gelmez. Stresi nasil etkili bir sekilde yöneteceginizi ögrenmek önemlidir fakat bu bir süreçtir ve zaman alabilir. Bu arada, fiziksel agrinizin ve diger semptomlarinizin tedavi edilmesi gerekir. Örnegin, boynunuzda agri varsa, stresli tetikleyicilerle bas etmeyi ögrenmek kesinlikle bunun olmasini önlemeye yardimci olabilir. Ancak agri yalnizca zihninizde degildir. Agri gerçekten beyninizde baslayabilir. Stres vücudunuzda boynunuzun kaslarinda iltihaplanmaya neden olan bir dizi kimyasal maddeye neden olabilir ve bu da agriya davetiye çikarir. Agrinizi yönetmek için anti enflamatuar ilaçlara veya fizik tedavi gibi baska bir tedaviye daha ihtiyaciniz olabilir.
Psikosomatik Bozukluk Kullanılan İlaçlar
Psikosomatik bozuklugu tedavi etmek için bazi durumlarda, ilaç tedavisine de ihtiyaç duyulabilir. Böyle durumlarda uzman kontrolü altinda, belirli dozlarda ilaç kullanimi yapilabilir. Psikosomatik bozukluk tedavisinde ilaçlar genellikle psikoterapilerle beraber kullanilir. Tedavinin hizli sonuç verebilmesi ve etkili olabilmesi adina önemlidir. Psikosomatik bozukluk tedavisi için kullanilan ilaçlar söyle açiklanabilir:
- Antidepresanlar
- Anksiyolitik (kaygi giderici) ilaçlar
- Antipsikotikler
- Duygudurum düzenleyicileri