Diş eti kanaması, oldukça yaygın görülen ve pek çok farklı diş eti hastalığından kaynaklanabilen önemli bir ağız sağlığı sorunudur. Ağız ve diş sağlığının bozulmasının vücuttaki diğer organları da olumsuz etkilediği pek çok bilimsel çalışma ile gösterilmiştir. Bu nedenle başta diş eti kanaması olmak üzere diş çürükleri ve ağız hastalıkları mutlaka önemsenmeli ve tedavi edilmelidir. Diş etleri, ağız ve dişlerin altyapısını oluşturur. Diş etleri sağlıklı dişler için vazgeçilemez öneme sahiptir, bu nedenle de diş eti kanamalarının takip edilmesi gerekli durumlarda mutlaka bir uzman hekime gidilmesi önerilmektedir.
İçindekiler
Sağlıklı diş etleri soluk pembe renkte ve sıkı görünümdedir. Dişi, boyun bölgesinde bir yaka gibi sarar ve diş ile birleştiği yerde bıçak sırtı şeklindedir. Dişleri kök başlangıçlarında saran ve konturlarını takip eden muntazam bir diş eti sınırına sahiptir. Kırmızılık, şişkinlik ya da enfeksiyon yoktur. Normal fırçalama ve ip kullanımıyla kanama olmaz. Herhangi bir rahatsızlık hissi oluşturmaz. Diş eti hastalıkları, en önemli diş kanaması nedenidir.
Dişler ve diş etleri düzenli fırçalanmaz ise, bakteri plakları oluşur ve buda diş etinde iltihaba ve kanamaya neden olur. Diş eti hastalıklarının ilk ve en önemli belirtisi, diş eti kanamasıdır. Sağlıklı diş eti kanamaz. Eğer ara sıra diş eti kanaması problemi yaşıyorsanız bu durumun nedeni gündelik olarak yaptığınız basit hatalar olabilir. Örneğin;
Ancak çoğu zaman diş eti kanaması diş etiniz ile ilgili bir probleminiz olduğunu göstermesinin yanı sıra başka hastalıklara da işaret edebilir.
Diş eti kanamasına neden olan pek çok hastalık vardır. Bunların başında diş eti ve dişleri kemiklerini etkileyen iltihaplar vardır. Yetişkinlerde diş kayıplarının %70’inden, diş eti ve çene kemiğini ilgilendiren hastalıklardan sorumludur. Periodontal hastalıklar, erken dönemde teşhis edildiklerinde tedaviye kolay ve başarılı bir şekilde cevap verir. Belli başlı diş eti hastalıkları şunlardır:
Gingivitis, diş eti hastalığının başlangıcıdır. Diş etleri kanamalı, kırmızı ve hacim olarak büyümüştür. Gingivitis, çok fazla rahatsızlık vermeyebilir. Diş fırçalama sırasında kanayan diş etleri genelde hassaslaşmıştır. Tedavi edilmezse, hastalık Periodontitis’e ilerleyerek, diş eti ve dişi destekleyen kemikte hasar oluşturur.
Diş eti hastalıklarının daha ilerlemiş safhasıdır. Dişleri destekleyen diğer dokularla birlikte, alveol kemiğinde de hasar oluşur. Diş ile diş eti arasında periodontal cep kendini gösterir. Bu cepte bakteriler hızla üremeye başlar. Çünkü, temizlenemeyen küçük bir alandır. Belirti olarak hastalığın ilerlemesiyle dişler sallanmaya başlar, hatta çekime kadar gidebilir.
Diş etleri dişlerden kolaylıkla ayrılabilir ve uzaklaşabilir. Dişler ve diş etleri arasında iltihabi akıntı, dişlerde sallanma görülebilir. Hatta hasta zamanla dişlerinin birbirinden uzaklaştığını fark eder. Çünkü, alveol kemiğinde hücresel düzeyde yıkım olduğundan hareketlilik vardır. Sürekli kötü ağız kokusu mevcuttur.
Bununla beraber, periodontal hastalıklar bazen hiç bir bulgu vermeden de ileri safhalara ulaşabilir. Bu nedenle, düzenli aralıklarla diş hekimine gitmek ve muayene olmak son derece önemlidir. Çocuklarda da diş eti hastalıkları oluşur. Diş etlerindeki kanama, şişme ve kızarıklık görülebilir. Bu durum çoğu zaman fırçalamanın yetersiz olmasından ya da çapraşık dişlerin temizlenememesinden kaynaklanır. Tedavi edilmeyen çürükler ve taşkın dolgularda bu bulgulara rastlanmaktadır.
Kanayan veya şişmiş diş etleri, tip 1 veya tip 2 diyabet için bir uyarı işareti olabilir. Diyabet hastalığınız varsa ağzınız mikroplarla savaşmada yetersiz kalabilir, bu nedenle diş eti hastalığı gibi enfeksiyonlara yakalanma olasılığınız daha yüksektir. Şeker hastalığında görülen yüksek kan şekeri seviyeleri, vücudun iyileşmesini zorlaştırır; bu da diş eti hastalıklarını daha da kötüleştirebilir.
Kanayan diş etleri, bir kanser türü olan löseminin belirtileri olabilir. Kan trombositleri vücudunuzda oluşan kanamaların durdurulmasına yardımcı olur. Löseminiz varsa trombosit sayınız düşüktür. Bu durum, diş etleri de dahil olmak üzere vücudunuzun çeşitli yerlerinde oluşan kanamaların durdurulmasını zorlaştırır.
Dişlerinizi fırçalarken diş etleriniz kanıyorsa ve kanama durmuyorsa bu durum trombositopeninin bir işareti olabilir. Bu rahatsızlığınız varsa, vücudunuzda kan pıhtısı oluşması için yeterli trombosit bulunmayabilir. Bu diş etleri de dahil olmak üzere vücudunuzun farklı yerlerinde çok fazla kanamanın oluşmasına neden olabilir.
Küçük bir yerinizi kestiğinizde veya diş tedavileriniz sırasında yoğun diş eti kanaması yaşıyorsanız bu, hemofili veya von Willebrand hastalığı gibi bir bozukluğun işareti olabilir. Bu koşullar altında, kanınız düzgün bir şekilde pıhtılaşmaz ve diş etlerinizde kanamalar meydana gelebilir.
C ve K vitaminlerinin eksiklikleri diş eti kanamasına neden olabilir. Bu durum yeterli ya da sağlıklı beslenmemenizden kaynaklanabilir. Diş bakımınızla ilgisi olmayan kanamalarla karşılaşırsanız, doktorunuzdan vitamin C ve K vitamini seviyenizi kontrol etmesini isteyin. Aşağıdaki besinleri günlük beslenme düzeniniz içinde dahil ederek hem sağlıklı kalabilir hem de diş eti kanamasını önleyebilirsiniz:
Ağız ve diş eti temizliği diş eti kanamalarının tedavisinin ilk adımıdır. Profesyonel temizlik için yılda iki kez diş hekimine gidin. Diş etinizde iltihap olup olmadığını diş hekiminiz size bildirecek ve dişlerinizi nasıl doğru fırçalayacağınızı size öğretecektir. Doğru diş fırçalama ve diş ipi dişeti hattınızdaki plağı ortadan kaldırabilir, böylece riskiniz azalır.
Diş hekiminiz, ağzınızda oluşan plakayı en aza indirgemek için antiseptik bir gargara kullanmanızı önerebilir. Diş etleriniz özellikle fırçalama sırasında kanıyorsa daha yumuşak bir diş fırçası kullanabilirsiniz. Orta ve sert kıllar hassas diş etleriniz için çok aşındırıcı olabilir. Ayrıca bir elektrikli diş fırçası kullanmayı düşünebilirsiniz. Bu diş fırçaları üzerinde özel olarak tasarlanmış fırça kafaları, dişeti çizgisini manuel bir diş fırçasına göre daha kolay temizlemenize yardımcı olabilir.
Bazı durumlarda diş eti kanamalarınızın sebebi dişleriniz olmayabilir. Eğer bu problemi yoğun ve sık yaşıyorsanız kanama nedeninizi tespit etmek amaçlı bir fizik muayeneden geçmeniz ve kapsamlı bir kan testi yaptırmanız gerekebilir. Uygulanacak tedavi de hastalığınıza göre değişkenlik gösterecektir.
Bakteriden yapılmış yapışkan bir film olan plak, yiyeceklerinizdeki nişastalar ve şekerler nedeniyle dişlerinize yapıştığında oluşur. Dişleriniz birkaç günden daha uzun süre fırçalanmazsa, bu plak diş etlerinizde sertleşebilir ve tartar denilen bir madde oluşturur. Zamanla bu diş çürümesine ve diş eti hastalığına neden olabilir.
Ağzınızı sağlıklı tutmanın en iyi yolu, dişlerinizi fırçalamak ve diş ipi kullanmak, her gün bir antibakteriyel gargara ile durulamak ve dişçi randevularınızı takip etmektir. Bu rutine bazı doğal tedaviler eklenmesi bazı yararlar sağlayabilir, ama sonuçlar kişiden kişiye değişir.
Tuzlu Su ile Gargara: Gargara ve ağzınızı tuzlu suyla çalkalama, dişetlerinin kanamalarında en yaygın doğal ilaçlardan biridir. Bir bardak ılık suya bir kaşık tuz ekleyin ve karıştırın. 1-2 dakika gargara yapın ve ağzınızı çalkalayın. Bunu, özellikle yemeklerden sonra, günde en az 3-4 kez tekrarlayın.
Bal: Balın antiseptik özelliğinin yanı sıra antibakteriyel özellikleri olduğu da bilinmektedir. Bu nedenle diş eti tedavisinde oldukça etkili olabilir. Diş fırçalamayı tamamladıktan sonra, parmak uçlarınıza biraz bal alıp diş etlerinin etkilenen alanlarına uygulayın. Ancak, bal şeker açısından son derece zengin olduğundan, diş çürümesine neden olabilir. Bu yüzden yalnızca dişetinize uygulamanız gerekir; dişlerinize uygulanmamalıdır.
Dişlerinizi karbonatla fırçalayın: Sıcak suya karbonat ilave ederek karıştırın ve dişlerinizi fırçalamak için kullanın. Karbonat ağzımızda bulunan asitleri nötralize ettiğinden diş çürümelerini ve diş eti hastalıklarını önleyebilir.
Çay Poşetleri kullanın: Diş eti hastalıklarınızı iyileştirmek için yeterince ısıtılmış çay poşetlerini kullanabilirsiniz. Çay poşetlerini bir süre sıcak suda bekletin. Ardından, bir süre soğumasını bekleyin. Daha sonra, çay poşetlerini diş etlerinin etkilenen bölgesine yerleştirin ve yaklaşık 5 dakika boyunca orada tutun. Çay poşetlerinin içerdiği tanik asit, kanamış diş etlerini etkili bir şekilde iyileştirir.
Karanfil Yağı kullanın: Karanfil yağı diş eti kanamalarında etkili bir şifalı bitkidir. Karanfil yağının 2 türlü kullanabilirsiniz. Karanfil yağını diş etlerine sürebilir ya da bir parça karanfil çiğneyebilirsiniz. Bu, ağızda bir miktar yanma hissine neden olsa da iyi gelir.
Dişlerinizi cayenne tozuyla fırçalayın: Cayenne etkili bir antibakteriyeldir ve diş eti kanamasına neden olan bakterileri öldürmek için kullanılabilir. Tek yapmanız gereken diş fırçanıza bir miktar cayenne tozu koymaktır. Dişlerinizi cayenne tozuyla fırçalamak biraz sert bir his verebilir, ancak dişetlerinin kanaması için son derece etkili bir tedavi yöntemidir.
Kızılcık suyu için: Diş etlerinin kanamasının en önemli nedenlerinden biri, bakterilerin dişlerimize yapışmasıdır. Kızılcık suyu içmek, bu bakterilerin dişlerden çıkarılmasında etkili bir yöntemdir. Ancak çok fazla şeker dişlerinizi olumsuz etkileyebileceğinden, şekersiz kızılcık suyu içmeyi tercih etmelisiniz.
Limon suyunu tuzla karıştırarak hazırladığınız karışımı dişlerinize uygulayın. Birkaç dakika sonra ağzınızı ılık suyla durulayın. Limonun diş etlerinde kan dolaşımını arttırma özelliği vardır, C vitamini bakımından zengindir ve ayrıca anti-inflamatuardır.
Sigarayı bırakın: Diş ve dişeti sorunları çoğunlukla sigara içenlerde görülür. Diş eti kanaması sorununuz varsa mutlaka sigarayı bırakın.
Süt: Süt ürünlerinde dişlerinizi güçlendiren bir besin maddesi olan kalsiyum bulunur. Periodontoloji Dergisinde yapılan bir araştırma, süt, peynir ve yoğurt gibi süt ürünlerini düzenli olarak yiyen kişilerin daha az diş eti hastalığı geçirdiğini ortaya koymuştur.
Diş eti kanamasının önlenmesinde ilk adım sağlıklı bir ağza sahip olmaktır. lDüzenli ağız bakımının yapılması (fırçalama, diş ipi kullanımı ve ağız çalkalama sularının kullanımı), rutin olarak diş hekiminin ziyaret edilmesi ile diş eti kanamalarının önüne geçilmiş olunur.
Elbette olur. Diş taşları, bakteri plağı dediğimiz bu püremsi birikintilerin üzerisine, tükürükte bulunan iyonların çökelmesiyle oluşur. Diş taşları temizlenmediği zaman, üzerinde mevcut mikroorganizmalardan ve diş etlerine mekanik baskılardan dolayı diş eti kanaması, kızarıklık, şişme ve diş eti çekilmeleri oluşabilir.
Yaşam boyu dişlerinizi kaybetmemek için bakteri plağının; diş fırçalanması, diş ipi ve kimyasal ajanlar kullanılması yoluyla, düzenli olarak her gün dişlerden uzaklaştırılması gerekmektedir. Bunlara ek olarak, diş hekimine düzenli gidilerek kontrollerin yaptırılması da son derece önemlidir. Günlük ağız bakımı diş taşlarının oluşumunu en az seviyede tutmakla beraber, tamamen önleyememektedir. Bir diş hekimi tarafından yapılacak diş taşı temizliği; diş fırçası, diş ipi ile temizlenemeyen bölgelerdeki sertleşmiş diş taşlarının ortamdan uzaklaştırılmasını sağlar.
Diş taşlarının kaldırılmasına, diş taşı temizliği ismi verilmektedir. Diş hekimi, kişinin özel gereksinimlerine göre kişisel bir ağız bakım planı yapabilir. Bu programla dişler ile diş etlerine zarar vermeksizin, diş fırçalamayı ve diş ipi kullanma öğrenilip, uygulanabilir. Diş hekimi düzenli ziyaret edilerek, ağız sağlık ürünleri hakkında öneriler alınabilir. Piyasada çeşitli diş fırçası, diş ipi, ağız gargaraları ve dişler arası temizleyicileri bulunmaktadır. Diş hekimi kişilerin ihtiyaçlarına en uygun olan ürünlerin seçilmesine yardımcı olacaktır.
YAZIYI PAYLAŞ