İçindekiler
Değerli ziyaretçilerimiz, hangi hallerde Ramazanda oruç tutulmaz? konusunda İslam dini, insanları güçleri nispetinde yükümlü tutmuştur. Güçlerini aşan veya sıkıntıya sebep olan durumlarda kolaylaştırıcı bazı hükümler getirmiştir. Aşağıdaki mazeretlere sahip kişilerin Ramazanda oruç tutmakla yükümlü olmayıp daha sonra kaza etmelerine ya da yerine fidye vermelerine izin tanınmıştır:
1. Yolculukta Oruç
Yolculuk, Ramazan ayında oruç tutmamak için ruhsat olarak kabul edilmiştir. Yolculuk sırasında tutulmayan oruçlar, sonra kaza edilir. Kur’an’da “Ey inananlar! Oruç sizden öncekilere farz kılındığı gibi, Allâh’a karşı gelmekten sakınasınız diye, size de sayılı günlerde farz kılındı. İçinizden hasta olan veya yolculukta bulunan, tutamadığı günler sayısınca diğer günlerde tutar. Oruca dayanamayanlar, bir düşkünü doyuracak kadar fidye verir. Kim gönülden iyilik yaparsa, o iyilik kendisinedir. Eğer bilirseniz, oruç tutmanız sizin için daha iyidir.” buyrulmaktadır (Bakara 2/183-184).
Geceden oruca niyetlenip de, gündüz yolculuğa çıkan kimse, dilerse bu orucunu bozar, dilerse tamamlar. Geceden oruç tutmaya niyetlenip gündüz ise yolculuğa çıkmak zorunda olan kimse yolculukta zorluk çekerse orucunu bozabilir. Ancak orucunu tamamlaması daha uygundur. Hz. Peygamber, Mekke’nin fethi için sefere çıktığında oruçlu iken, Kedîd denilen yere varınca orucunu bozmuştur (Buharî, Savm, 34; Müslim, Sıyam, 15). Bu uygulama sefere çıkınca orucun bozulabileceğini göstermektedir.
2. Hastalıkta Oruç
Kişi Oruç tuttuğu zaman, hastalığının artmasından veya uzamasından korkar ise, hastalığı nedeniyle oruç tutmakta zorlanan kişiler Ramazanda oruç tutulmaz. İyileştikten sonra kaza etmelerine ruhsat verilmiştir. Yukarıda zikredilen ayet buna işaret etmektedir. uzman bir hekim tarafından oruç tutması durumunda hasta olacağı bildirilen kişi de hasta hükmündedir.
3.Hamilelik ve Çocuk Emzirmede Oruç
Oruç tutmaları kendilerine veya çocuklarına zarar vermesi durumunda, hamile hanımlar oruçlarını tutmayabilirler. Emzikli kadınlar da, sütlerinin kesilmesi ve çocuklarının zarar görebileceği durumlarda oruç tutmayabilirler. Hz. Peygamber buna müsaade etmiştir (Nesâî, Sıyam, 50-51, 62; İbn Mace, Sıyam,3).
Hatta zarar görme ihtimali kuvvetli ise tutmamaları gerekir. Durumları normale döndüğünde tutamadıkları oruçları kazâ ederler (Sahnûn, el-Müdevvene, I, 278-279; Şîrâzî, el-Mühezzeb, I, 328; İbn Kudâme, el-Kâfî, I, 433-434; Kâsânî, Bedâî’, II, 97).
4. Zor Ve Meşakkatli İşlerde Çalışmakta Oruç
Oruç tuttuğu takdirde sağlığına bir zarar gelmesinden endişe eden kimse, orucunu tutmayabilir. Bu durumda olanlar, izinli olduğu günler veya uygun zamanlarda tutamadıkları oruçları kaza ederler. Ağır işlerde çalışmak zorunda olan kişilerin oruçlu olarak çalıştıkları takdirde sağlıkları riskli olacaksa ramazan ayında tutamadıkları oruçlarını müsait bir zamanda kaza ederler.
Kur’anı Kerim Bu Durumu Bu Ayetlerle Açıklar
“Ey iman edenler! Allah’a karşı gelmekten sakınmanız için oruç, sizden öncekilere farz kılındığı gibi, size de farz kılındı. Oruç, sayılı günlerdedir. Sizden kim hasta, ya da yolculukta olursa, tutamadığı günler sayısınca başka günlerde tutar. Oruca gücü yetmeyenler ise bir yoksul doyumu fidye verir. Bununla birlikte, gönülden kim bir iyilik yaparsa (mesela fidyeyi fazla verirse) o kendisi için daha hayırlıdır.
Eğer bilirseniz oruç tutmanız sizin için daha hayırlıdır. (O sayılı günler), insanlar için bir hidayet rehberi, doğru yolun ve hak ile batılı birbirinden ayırmanın apaçık delilleri olarak Kur’an’ın kendisinde indirildiği Ramazan ayıdır.
Öyle ise içinizden kim bu aya ulaşırsa onu oruçla geçirsin. Kim de hasta veya yolcu olursa tutamadığı günler sayısınca başka günlerde tutsun. Allah size kolaylık diler, zorluk dilemez. Bu da sayıyı tamamlamanız ve hidayete ulaştırmasına karşılık Allah’ı yüceltmeniz ve şükretmeniz içindir.” (Bakara, 2/183-185)
5. Yaşlılıkta Oruç
Oruç tutamayacak kadar yaşlı olan kişiler, oruç yerine fidye verebilirler. Bakara suresinin 184. ayetinde, bu şekilde olup da oruca güç yetiremeyenlerin, oruç tutmayıp fidye vermeleri gerektiği hükme bağlanmıştır. İyileşme ümidi olmayan hastalar da bu hükme tabidir uyabilirler.
Peki, tutamadığım oruçlar için ne yapmalıyız. Sitemizde yer alan bu konu ile alakalı Ramazan Ayında Tutamadığımız Oruçlar İçin Ne Yapmalıyım? başlıklı konudan istifade edebilirsiniz.