KPSS Tarih: Temsil Kurulu’nun Ankara’ya Gelişi ve Son Osmanlı Mebusan Meclisi’nin Açılması
Temsil Kurulu 27 Aralık 1919 yılında Ankara’ya geldi. Mustafa Kemal Atatürk, Mebuslar Meclisinin İstanbul’da toplanmasının uygun olmaması münasebetiyle Sivas’ta bir komutanlar toplantısı yaparak alınan kararları seçilen milletvekillerine iletti. Arkasından genel durumu yakından izlemek üzere idare ve sevk sorumluluğunu da üzerine alarak İstanbul ve cephelere tren hattı ile bağlı olan Ankara’ya gitmeyi uygun buldu.
Ankara’nın merkez seçilme nedenleri;
Ankara, Ali Fuat Paşa’nın kontrolü altındaydı,
İstanbul’daki gelişmeleri yakından izleme imkanı sağlıyordu,
Demiryolu ulaşımı ve haberleşme imkanı vardı,
Asıl cehpe olan Batı cephesine yakındı,
Buradan bütün Anadolu kontrol edilebilirdi,
İşgalcilere uzak ve güvenli bir konumdaydı,
Ankara halkı milli mücadeleyi desteklemekteydi.
Ankara bu andan sonra milli mücadelenin ve milli egemenliğin merkezi haline geldi. 10 Ocak 1920 tarihinden itibaren Temsilciler Kurulu, İrade-i Milliye Gazetesi’ni Hakimiyet-i Milliye adıyla çıkarmaya başlamıştır. Bu gazetde; milli mücadele kararlarını halka duyurmak, ayaklanmaların ortaya çıkmasına neden olan propagandalara karşı halkı bilinçlendirmek ve milli bütünlüğü sağlamak amacıyla yayımlanlıştır.
Bunun yanı sıra; Amasya’da ortaya çıkan, Erzurum ve Sivas Kongreleri ile gücünü gösteren milli iradenin üstünlüğü karşısında İstanbul Hükümeti Meclis-i Mebusan’ın toplanmasını Amasya Görüşmeleri sonucunda kabul etmişti. Bu amaçla 7 Kasım 1919’da seçimlere İstanbul Hükümeti ve İtilaf devtleri müdahale etmemişti. Mustafa Kemal Atatürk, tüm ırarlara sağmen meclisin İstanbul’da toplanmasını engelleyememiş ve meclisin İstanbul’da toplamanmıştır.
Tutuklanacağı için İstanbul’a gidemeyen Temsil Kurulu başkanı Mustafa Kemal Atatürk, Mebusan Meclisi toplanmadan önce Ankara’da milletvekilleri ile bir ön toplantı yapmıştır ve Mebuslar Meclisi’ne katılan vekillerden şunları istemiştir.
Mustafa Kemal Atatürk meclis başkanı olarak seçilmesini sağlamak,
Mebusan Meclisinde Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti grubu kurmak,
Misak-ı Milli’nin mecliste kabulünü sağlamak,
Vatanın bütünlüğü ve bağımsızlığıyla ilgili kararlar almak,
Bu isteklere rağmen Son Osmanlı Mebusan Meclisi 12 Ocak 1920 yılında İstanbul’da toplandı. Mustafa Kemal Atatürk meclis başkanı seçlemedi. Müdafaa-i Hukuk Grubu yerine Felah-ı Vatan yani Vatanın Kurtuluşu grubu kuruldu. Bu sonucun nedeni; Mustafa Kemal Atatürk ile Ankara’da görüşüp, kendisine bu konuda söz veren mebuslardan çoğu İstanbul’a gidince; gerek padişah ve gerekse itilaf devletlerinin baskılarından çekindikleri için önceden verdikleri sözleri yerine getirmediler.
Bu olumsuzluklara rağmen 28 Ocak 1020 yılında Meclis-i Mebusan gizli oturumda vatanın bütünlüğüyle ilgili olarak Türk milleti için çok önemli olan Misak-ı Milli’yi kabul etmiştir. Temeli Erzurum ve Sivas Kongresi’ne dayanan Misakı Milli tam bağımsızlık bilincini aksettirmete ve razı olunabilecek asgari şartları içerdiğinden bir barış taslaağı özelliği taşımaktadır.