ÜST İDRAR KANALI (ÜRETER)
Böbrek havuzundan ayrılan idrar üst idrar kanalı (üreter) aracılığı ile karın üst bölümünden kasıklara doğru ilerleyip idrar torbası (mesane) içine boşalır. Erişkinlerde ortalama 26-28 cm boyunda olup yaklaşık 5 mm’lik çapa sahiptir.
Üst idrar kanalı (üreter) karın içine doğru ilerlerken üç farklı darlığa sahiptir:
1. Böbrekten hemen çıkış yeri
2. Karın orta bölümlerinde büyük damarları çaprazladıkları yer
3. İdrar torbası (mesane) içine giriş yeri
Bu anatomik darlık gösteren bölgeler özellikle böbrek taşı olan hastalarda taşların düşerken en çok takılıp kaldıkları yer olarak dikkati çekmektedir.
İDRAR TORBASI (MESANE)
Böbreklerden gelen idrarı atılıncaya kadar depolayan içi boş kendisi kastan ibaret olan bir organdır. Normalde yaklaşık 350-450 ml idrar depolayabilmektedir.
Her iki üst idrar kanalı (üreter) idrar torbasının (mesane) arka-alt bölümüne açılırlar. İki üreter arasında yaklaşık 2.5 cm’lik uzaklık bulunmaktadır. Bu açıklıkların arasındaki alandan başlayıp mesane boynuna kadar olan tümsek alana trigon adı verilmektedir.
İdrar torbası (mesane) erkeklerde üreme organları seminal veziküller (er bezi kesesi) duktus deferens (meni kanalı) ve rektumla kadınlarda ise uterus ve vagina ile komşuluk göstermektedir.
PROSTAT
Mesanenin hemen altında yaklaşık 18-20 gr ağırlığında kestane şeklinde bir dokudur. Önde pubik kemiğe bağlıdır. Prostata arka yüzden giren meni kanalı buradan idrar kanalı içine girerek içeriğini boşaltmaktadır. İdrar torbasına yakın bölümünde kontrolumuz dışında çalışan idrar tutmamızı sağlayan idrar kaçırmayı önleyen iç kas lifleri ve prostatın hemen bitiminde ise kendi isteğimizle kontrol ettiğimiz idrar kaçırmayı önleyen dış idrar tutucu kas lifleri içine bulunmaktadır. Anatomik olarak ön arka orta ve iki tane de dış olmak üzere 5 farklı doku kümesinden oluşur.
McNeil sınıflamasında prostat şu şekilde sınıflandırılmaktadır :
1. periferal (dış) : Kanserleşme eğilimi gösteren bölge
2. transizyonel (orta geçiş) : İyi huylu prostat büyümesi oluşturan bölge
3. santral (merkezi)
4. preprostatik sfinkter
Mikroskopik olarak içinde salgı üreten kanalları bulunmaktadır. Meniyi oluşturan sıvının %110-20’si prostattan salgılanan sıvıdır. Özellikle cinsel ilişki öncesi bu kanallardan salgılanan sıvılar bir yandan ilişki sırasında kayganlığı artırarak ilişkiyi kolaylaştırmakta öte yandan atılacak olan spermlerin kadın döl yoluna bırakıldıkları andan itibaren iltihaplardan uzak güvenle geçişini sağlamakta ve aynı zamanda menideki spermlerin akışkanlığını (likefaksiyon) kolaylaştırmaktadır.