Bel fıtığı, bel bölgesinde bulunan 5 adet omur arasında bulunan ve disk adı verilen yapının yer değiştirmesi sonucununda ortaya çıkan ağrılı durumlara verilen isimdir. Bu diskler hareketten doğan sürtünme, ağırlıktan dolayı sıkışma gibi etkileri emer. Bu yapı zamanla kendiliğinden bozulabileceği gibi ters hareket, ağır yük kaldırma gibi nedenlerden dolayı da zarar görebilir. 2 omur arasından, özellikle bacaklara doğru ilerleyen sinirler diskin yer değiştirmesi sonucu baskı altına girer. Bu değişiklik sonucunda bacaklarda ağrı ve uyuşma, kuvvet kaybı hatta ileri safhada idrar kaçırma gibi etkilerle karşılaşılabilir.
Bel fıtığı teşhisi için klinik muayene, MRG ve EMG kullanılır.
Bacakta his ve kuvvet kaybının yaşanması durumunda acil cerrahi müdehale ile sinirleri rahatlatma yoluna gidilebilir. Tedavide geç müdehale felç geçirilmesine neden olabilir. Bel fıtığı tedavisi öncelikle bölgenin güçlendirilmesi ve yükünün hafifletilmesi amacıyla fizik tedavi uygulamak suretiyle yapılır. Gerekli durumlarda cerrahi operasyona gidilir. Doktor operasyon kararı vermişse fazla geç kalınmaması önerilir. Ancak çoğu bel fıtığı hastası ameliyat olmadan tedavi edilebilmektedir. Doğru ve düzenli bir fizik tedavi bel fıtığından kurtulmanızı sağlayabilir.
Bel fıtığı hastalığı bir nöroşirürji dalı konusudur yani beyin ve sinir cerrahisi alanında sağlık açısından çok önemli bir konumdadır.
Bel fıtığı bazen de hamilelikte ortaya çıkar. Kadının iskelet yapısı bebeği taşırken oluşan ağırlık tarafından zorlanır. Bebek yavaş büyüdüğünden ve ağırlık yavaş arttığından genelde anne buna uyum gösterir. Bunun için hamilelere egzersiz yapmaları tavsiye edilir. Egzersizin yetmediği ve bacakta his kaybı başladığı durumlarda uzmanlar annelere sert bir yatakta yatmalarını öneriyor. Doktor kontrolünde ve doktorun önerdiği bir zamandan itibaren bel bölgesine hafif masaj ve sıcaklık uygulamaları ile anne rahat hissebilir. Doğumdan önce ise nöroşirürji uzmanı ve kadın doğum uzmanı birlikte son bir kontrol yaparak annenin durumuna göre doğumun normal veya sezeryan olup olmayacağına karar verirler. Doğum sonrasında anne tamamen iyileşebilir. Ancak bu doğum sonrası uzman doktorun verebileceği bir karardır. Anne rahat hissedip tek başına karar veremez. Aksi takdirde bel fıtığı tekrar ortaya çıkabilir. Annenin doğum öncesi ve hatta sonrasında doktorun tavsiye edeceği karın bölgesi kaslarını kuvvetlendirecek egzersizler yapması gerekir.
Bu egzersizler genel olmakla beraber kişinin durumuna göre farklılık gösterebileceğinden ve yanlış egzersizin felç veya durumun daha da kritikleşmesi sonuçları doğurabileceğinden burada ne tür hareketler yapılması gerektiği konusunda bir şey önermiyoruz. Bu konuda yetkili kişi sizi muayene eden doktordur. Bilmeden, sadece çevreden yapılan tavsiler veya kendi araştırmalarınız sonucu aklınıza yatan hareketleri yapmak sağlığınızı çok kötü etkileyebilir.
Bel fıtığı sonrasında yine doktorunuzun tavsiyesine göre egzersizlerinize devam etmelisiniz. Zaten yaş ilerledikçe özellikle kadınlarda meydana gelecek kemik ve eklem rahatsızlıkları nedeniyle bir de fıtıkla uğraşamazsınız. Ayrıca bu egzersizler sizi diğer kemik ve eklem rahatsızlıklarına karşı da dirençli kılacaktır.