ERZURUM (AA) - AYŞE YILDIZ - Atatürk Üniversitesi'nden bilim adamlarının 1986'dan bu yana çeşitli illerde yaptığı kazılarla, Müslüman Türklerin Ermeniler tarafından vahşice katledildiği bilimsel verilerle ortaya konuldu.
Atatürk Üniversitesi'den bilim insanları, 1986 yılından bu yana Erzurum, Kars, Iğdır, Van ve Ardahan başta olmak üzere toplu mezarların tespit edildiği illerde kazı çalışmaları gerçekleştirdi.
Bölgede gerçekleştirilen 15 kazı çalışmasında ulaşılan toplu mezarlarda yaklaşık 5 bin Müslüman şehide ulaşıldı.
Kazılarla, Iğdır Oba'da 550 sivilin yakılarak, Ardahan'da camide ibadet eden vatandaşların da silahla vurulduktan sonra yakılarak şehit edildiği ortaya konuldu.
Erzurum'un Yakutiye ilçesi Dağ Mahallesi'ndeki demiryolunda çalıştırılma bahanesiyle şehir merkezinden götürülen Müslüman ahalinin de söz konusu yerdeki derede yakıldığı ve üzerinin toprakla örtüldüğü tespit edildi.
Kazı çalışmalarıyla, Ermeni çeteleri tarafından, cephe gerisinde bulunan çocuk , kadın ve yaşlıların yakılarak, silahla vurularak ve çeşitli işkencelere tabi tutularak katledildiği, bilimsel olarak ortaya konuldu.
Atatürk Üniversitesi Türk-Ermeni İlişkileri Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Erol Kürkçüoğlu, AA muhabirine yaptığı açıklamada, 1986'dan bu yana başta Erzurum olmak üzere birçok yerde kazılar yaptıklarını söyledi.
- Tandır damında yakarak katletmişler
Kazılarda toplu mezarlara ulaştıklarını dile getiren Kürkçüoğlu, şunları kaydetti:
"Erzurum'da Alacaköy'de 278 şehidimize, Yeşilyayla'da 95, Tımar'da 350 şehidimize, Tepeköy'de 45 şehidimize ulaştık. Van Zeve'de 450 şehidimize, Kars Subatan'da 550 şehidimize, Derecik köyünde 325, Iğdır Oba'da 550 şehidimize ulaştık. Oba'nın çok farklı bir hikayesi var. Müslüman Türkleri, Oba'da tandır damına doldurup, resmen yakarak katlediyorlar. Bir nevi büyük tandır gibi. Burada yakıyorlar, sonra üzerine toprak döküyorlar ve bu şeklide toplu katliam yapıyorlar. Iğdır Hakmehmet ve Gedikli'de kazı yapıldı. Bitlis'te de kazı yaptık."
Kürkçüoğlu, bu kazılarla, Ermeni çetelerinin sivillere yönelik yaptığı katliamları bilimsel olarak kanıtladıklarını belirtti.
Erzurum'da demiryolunda çalıştırılma bahanesiyle Dağ Mahallesi mevkisine götürülerek burada yakılan Müslümanlar için Şehitlik Anıtı yaptırdıklarına değinen Kürkçüoğlu, "Derenin ismi de Yanıkdere diye değiştirildi" dedi.
Ardahan'da ise eski adıyla Halil Efendi Camisi'nin ibadet esnasında, Ermenilerce kuşatıldığını dile getiren Kürkçüoğlu, şunları söyledi:
"Önce caminin içerisindeki insanlarımızı silahlarla tarıyorlar, sonra ateşe veriyorlar. Halil Efendi Camisi'nin ismi Yanık Cami oldu. 2003 yılında orada şehitlerimize yakışır anıt yaptık ve bunu belgesel şeklinde de bilim dünyasına kazandırdık. Yani bu bölge Müslüman Türk soykırımı yaşayan bir şehir. Ermeniler, 24 Nisan'ı, 100. yılı olarak dünya kamuoyuna taşıyor ama bütün dünyaya şunu söylemek lazım; yaptığımız bilimsel çalışmalar, kazı çalışmaları, elimizdeki belgeler, bilgiler, asıl katliamın 1918'in ocak, şubat, mart aylarında yoğun şekilde yapıldığını ortaya koyuyor. Yani 3 yıl sonra şehitlerimizi kaybettiğimizin 100. yılını bütün dünyaya belgelerle ortaya koymamız gerekiyor."
- Börekli köyünde kazı yapılacak
Kürkçüoğlu, Müslüman Türklere yapılan katliamı dünya gündemine taşımak gerektiğinin altını çizerek, "Bizim dünya gündemine getireceğimiz tarih, 1918, yani 2018'dir. Yedi ayrı cepheye gönderdiğimiz asker kayıplarımızın toplamı 2,5 milyon ama cephe gerisinde 519 bin sivili kaybettik" ifadesini kullandı.
Erzurum'un Cinis köyünde iki toplu mezar tespit ettiklerini anlatan Kürkçüoğlu, Börekli köyünde de iki alanda toplu mezarın olduğunu, bunun ön raporunu hazırladıklarını ve gerekli izinler alındıktan sonra kazılara başlayacaklarını sözlerine ekledi.