Hava Kirliliğinin İnsan Sağlığına Etkileri ve Neden Olduğu Hastalıklar Nelerdir?01 Nisan 2021 - 08:50:15
Hava kirliliği; havada bulunmaması gereken maddelerin havaya karışması olarak tanımlanan, endüstrinin gelişmesi, kentlerin büyümesi ve nüfusun artması ile birlikte ortaya çıkan bir durumdur. İnsan sağlığı açısından son derece zararlı olan bu durum aynı zamanda pek çok hastalığı da beraberinde getirmektedir.
Hava Kirliliğinin İnsan Sağlığına Etkileri Nelerdir?
Atmosferde meydana gelen toz, su buharı, duman ve gaz hava kirliliği meydana getirmektedir. Normalde atmosferde yer alan havanın %78,084'ü Azot, % 20,946 Oksijen, %0,934 Argon ve %0,035 Karbondioksittir. Geriye kalan % 0,001'i ise Neon, Metan, Helium, Hidrojen ve Kripton gazlarıdır. Fakat bunların arasında toz, duman gibi farklı maddelerin karışması havadaki gaz oranını değiştirir ve bu da kalitesiz bir yaşama neden olur. Yoğun trafik, çarpık ketleşme, kalitesiz yakıt kullanımı bu durumu artıran etkenler arasında yer almaktadır.
Hava kirliliği solunum yolu, kalp, cilt, göz ve sinir sistemi hastalıklarına neden olmaktadır. Genel olarak hava kirliliği uzun vadeli ve kısa vadeli olmak üzere insan sağlığı üzerinde ciddi etkiler meydana getirmektedir. Havanın kirliği olduğu dönemler gözlerde kaşıntı olması ya da öksürmek kısa vadeli sonuçlar arasında gösterilmektedir. Fakar kirli havnın hakim olduğu bölgede uzun süreli yaşayan kişilerde ilerleyen zamanlarda bronşit, kalp hastalıkları, kanser gibi farklı etkiler ortaya çıkmaktadır. Hava kirliliği uzun dönemde kalıcı ve kronik hastalıklar meydana getirmektedir.
Hava Kirliliğinin Zararları Nelerdir?
Kirli havayı soluduğumuz zaman havada yer alan parçacıklar, çeşitli gazlar, sülfat, nitrat, amonyak, sodyumklorür, su ile birleşip partikül haline gelen mineral tozları yer almaktadır. Bunlar oldukça küçüktür ve akciğerdeki hava keseciklerine kadar girmektedir. bu küçük parçacıklar oldukça tehlikelidir. Solunan bu havadaki çeşitli kimyasal gazlar vücuda oldukça zarar vermektedir. Karbonmonoksit bunlardan biridir. Karbonmonoksit soluduğunuz zaman kanın oksijen taşıma kapasitesi azalmaktadır. Bu da kan damarlarında, kalp ve beyin gibi dokularda işlev bozukluğu meydana getirmektedir. Bir diğer havayı kirleten gaz kükürtdioksittir. Bu kimyasal gaz bronşit ve amfizem gibi akciğer hastalıklarına neden olmaktadır. Taşıtların egzozlarından ve sabit yakma tesislerinden çıkan gazlar güneş ışığı ile birleşince nitrik asit meydana getirmektedir. Bu gaz solunum yollarında enfeksiyon meydana getirir ve akciğerde kalıcı hasarlar oluşturur. Ayrıca bu zararlı bileşenler havada birleşip asit yağmurlarının oluşmasına da neden olmaktadır. Asit yağmurları ise toprağı, yeşil alanları, denizde yaşayan canlıları etkiler ve ekosistemin bozulmasına neden olur. Hava kirliliğinin çevreye etkileri hem insan sağlığı hem de diğer canlıları olumsuz yönde etkilemektedir.
Hava Kirliliğinin Neden Olduğu Hastalıklar Nelerdir?
Kalp ve akciğer hastalıklarının oluşmasına neden olan hava kirliliği aynı zamanda bu hastalıklara bağlı olarak ölümlerin de artmasına neden olmaktadır. Çocukların akciğer gelişimini önemli ölçüde etkileyen bu durum, olumsuz sonuçların meydana gelmesine sebep olur. Hava kirliliği hastalıkları olarak ayrıca astım, KOAH gibi kronik hava yolu hastalıklarının oluşmasına da neden olur. Bununla birlikte nörolojik problemler de meydana gelebilmektedir. Damar sertliği gibi sorunlara bağlı olarak kalp problemlerine neden olabilir.
Hava Kirliliğinin Nedenleri Nelerdir?
Genel anlamda Türkiye'de hava kirliliğinin nedenlerine bakacak olursak; sanayileşmenin artması, motorlu araçların yaygın bir şekilde kullanılması, yaygın olarak soba kullanılması, doğaya zararlı kozmetik ürünlerin kullanımı, sanayi tesislerinin yanlış kullanılması gibidir. Bilinçli bireyler yetiştirmek, özel araç kullanımı azaltmak, sanayi alanlarının yerleşim alanlarının dışında yapılması, yeşil alanların çoğaltılması ve kömür sobalarının kullanılmaması hava kirliliğinin azaltılması için neler yapılabilir sorusuna yanıt olmaktadır.