Borsada Para Kaybetme Riski Yüksek Mi? Alıcı ile satıcıyı arasında bir sürü aracı olacak şekilde buluşturan organizasyonlara borsa denir. Hisse senedi gibi değerli kağıtların alınıp satıldığı borsa çeşidine menkul kıymet borsası ismi verilir. Alıcı ve satıcıları buluşturan aracılar satış yaptığı her mal üzerinden komisyon değeri alır. Her borsanın kendine has kuralları olabilir. Her borsayı denetleyen denetleyici kurumlar bulunur.
Parasını borsaya yatırmak isteyen her insan kazanmak ister. Her insan borsa piyasasının çok fazla risk barındırmasından dolayı paralarını borsaya yatırmak istememektedirler. Borsaya para yatırmak risklidir, fakat bu riski kendi lehinize yönetilmek kişinin elindedir.
Borsada Para Kaybetme Riski Yüksek Mi? Borsada Yapılan İşlemler Nelerdir?
Borsada yatırım olarak birden fazla işlem yapılabilir.
Yapılabilecek işlemler aşağıdaki gibidir:
- Hisse senedi almak: Şirketlerin sermaye paylarını her bir ortağın payını resmiyete dökebilmek için kullandıkları evraklara hisse senedi denir. Hisse senedi alarak yatırım yapmak borsada en çok gerçekleşen durumlardan biridir. Hisse senetleri borsaların kurulmasına katkı sağlamıştır. Bir şirketin hisse senedi alabilmesi için Sermaye Piyasa Kurulu’ndan izin çıkartması gerekir. Her şirketin hisse senedi çıkarması olası değildir. Hisse senedi çıkarabilecek şirketlere; anonim şirketler, komandit şirketler, Türkiye Cumhuriyeti tarafından çıkarılan özel kanunla kurulmuş şirketler örnektir.
- Bono: Üzerinde ödenmesi gereken paranın bedeli yazan, belirli birisine belirli bir zamanda ödenmesi gerektiğini söyleyen senettir.
- Tahvil: Şirketlerin ekstra fona ihtiyacı oldukları zaman çıkardıkları senetlere verilen isimdir. Bir başka deyişle borçlanma senetleridir. Anonim kuruluşlu şirketler genel kurul ile tahvil çıkartabilir. Şirketin sermayesinden daha yüksek bir meblağda tahvil senedi çıkarılamaz. Tahvil çıkartabilmek için Sermaye Piyasa Kurulu’ndan özel izin almak gerekir.
- Viop: Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası’nın kısa adıdır. Vadeli bir işlem yapmak isteyen kurumsal ve bireysel yatırımcılar içindir.
Vadeli piyasalar aşağıdaki gibi hizmetler sunar:
- Kaldıraç sistemi
- Risk yönetimi
- Kazanç yönetimi ve çeşitlendirilmesi
- Spot piyasalardan daha düşük teminat oranı ile aynı miktarda dayanak varlığa yatırım yapma ve getiri yaratma
- Çift Yönlü İşlem
- Riskli dönemlerde en çok ilgi çeken yatırım aracı viop işlemleridir.
Yatırımcıların Borsaya Yatırım Yapmadaki Amaçları Nelerdir?
Bireysel ve kurumsal yatırımcıların borsaya yatırım yapmalarının üç ana amacı vardır. Bu amaçlar arbitraj, hedging ve spekülasyondur.
- Arbitraj: Para kazanma yöntemlerinden en risksiz olana verilen addır. Diğer yatırımcılar ile eşzamanlı olarak çok talep olan bir ürünü alıp satar. Kazanılan para satış fiyatı ve alış fiyatı arasındaki farktır.
- Hedging: Bazen piyasalarda çok fazla dalgalanma olur. Genellikle böyle durumlarda tercih edilir. Dalgalanmanın çok önemli olduğu dönemlerde çeşitli risklerden uzak durulur. Böylece paranın bir nevi sigortası yapılmış olur.
- Spekülasyon: Borsada en risksiz para kazanma yöntemi olan arbitrajın aksine en yüksek risk içeren amaçtır. Menkul kıymetleri ucuz bir fiyata alıp daha sonra ileri bir tarihte yüksek bir kâr elde etmeyi amaçlayan kimseye spekülatör ismi verilir. Spekülatörler, şuan ki mevcut borsa piyasası hakkında değerlendirmeler yapıp fiyatı artacağı ürünlere yatırım yapmak amacıyla önceden satın alır, buna spekülasyon denir.
Borsada Dalgalanmalarının Sebepleri Nelerdir?
- Borsada fiyatların belirlenmesinde en büyük rol oynayan şey arz talep ilişkisidir. Ülke içinde ve dışında yaşanan olaylar arz talep dengesini değiştirir.
- Eğer arz taleplerden fazla ise aşağı yönlü hareket oluşurken, talep arzdan büyük ise yukarı yönlü hareket oluşur.
- Borsada dalgalanmaların sebepleri aşağıdaki gibidir:
- Ülke Dışında Yaşanan Gelişmeler: Gelişmiş devletlerin borsaları diğer ülkelerin borsalarına etki etmektedir. Örneğin;1929’da New York Borsası’nın çökmesiyle dünyada Büyük Buhran diye adlandırılan dönemin yaşanması.
- Şirketlerin İzledikleri Para Kazanma Politikaları: Şirket içinde yaşanan her olay olumlu ya da olumsuz bir şekilde borsaya etki eder.
- Merkez Bankalarının Oluşturdukları Para Politikaları: Ülkedeki ekonomik koşullara göre izlenecek politika açıklanmalıdır, ekonomik koşullar göz ardı edildiğinde borsada aşağı yönlü harekete sebep olur.
- Siyasi Durumlar, Savaş ve Terör Gelişmeleri: Ekonomi ve siyaset birbirinden ayrılamayan kavramlardır. Borsa olan yerde huzur yoksa bu faaliyetler borsayı olumsuz yönde etki eder.
- Doğal Afetler
- Ülkede ve ülke dışında yaşanan her olay borsada küçük ya da büyük etki yaratabilir.
Borsada Kaybetme Riski Yüksek Midir?
Borsaya yatırılan her yatırımcı kaybetme risklerinin olduğunu bilir. Fakat borsada şansa asla yer yoktur. Borsa konusunda araştırma yaparak, borsadaki hareketlenmeleri takip ederek borsa hakkında bilgi sahibi olunabilir.
Kazanma ihtimalinizi arttırmak için aşağıda verilen konularda bilgi sahibi olunması gerekmektedir:
- Borsa hakkında bilgi seviyesi ve yatırım deneyimi seviyesi: Bilgilenme yoluyla ki bu piyasayı takip ederek ve okuyarak gerçekleşen bir süreçtir, profesyonel yatırımcı olma yolunda ilerlersiniz.
- Borsada yatırım yapılan tarih: Ülke içinde ve dışında her olay borsalara etki ettiği için yatırım yapılan zaman çok önemlidir. Kimse ne zaman yatırım yapılması fikri veremez.
- Yatırımcının Beklentisi: Yapılan yatırımın büyüklüğüne göre değişse de bireysel ve kurumsal yatırımcıların beklentileri birbirinden farklıdır.
- Gündem: Dünyada meydana gelen ekonomik ve siyasi olaylar borsayı etkiler.
- Strateji: Strateji konusu yatırım yapıldıkça oluşur.
Yukarıdaki gibi birçok madde kazanmayı ya da kaybetmeyi etkiler. Ancak doğru zamanlama yapıldığında kazanma ihtimali artar.
Borsada Kaybetme Riskini Azaltmak İçin Neler Yapılmalıdır?
Kaybetme riskini azaltmak için borsa üzerinde eğitim almak çok yardımcı olacaktır. Borsa hakkında bilgi sahibi olunduktan sonra piyasadan beklentilerinin neler olduğunu belirlemektir. Beklentisine göre uygun yatırım aracı seçilmelidir. Yatırım araçlarının fiyatlarını sürekli takip edin, gündemde olan olayların borsaya yansıması hakkında yorum yapın.
Borsa hakkında ileri seviye bilgiye sahip olduktan sonra borsada kaybetme riskini azaltmak için sanal dünyada borsa oynayarak tecrübe kazanılır. Hangi vadede işlem yapmanız gerektiğini belirleyin. Daha sonra yatırım planı oluşturun ve bunu sürekli değiştirmemeye özen gösterin.