Akciğerlerimiz ve ağzımız trakea adı verilen soluk borusu ile birbirlerine bağlıdır. Soluk borusu boğazın arka kısmından başlar ve solunan havayı ciğerlere yönlendirmekle görevli bronş adı verilen hava kanallarına ayrılır. Hasta olduğumuzda ağzımız ve ciğerlerimiz arasındaki yollar sigara dumanı, hava kirliliği vb. nedenlerle tahriş olduğunda balgam oluşur. Öksürükle birlikte vücuttan atılabilen balgamlar farklı nedenlerle oluşabildiğinden hastanın genel sağlık durumu da göz önünde bulundurularak balgam kültürü yapılması gerekebilir. Balgam kültürü ile akciğerlerdeki ya da solunum yollarındaki enfeksiyona neden olan temel faktör belirlenebilir. Böylece hastalıkların teşhis edilmesi ve tedavi süreçlerinin başlatılması mümkün olur.
Balgam Kültürü Hangi Durumlarda Yapılır?
Akciğerlerin ürettiği balgam nefes almayı zorlaştırabilir, öksürüğe neden olabilir ve bakteri yuvasına dönüşebilir. Balgam kültürünün yapılmasına balgamın rengi, kıvamı, balgamda kan olup olmaması, hastanın genel sağlık durumu ve şikayetleri doğrultusunda karar verilir. Hastanın bronşit, zatürre veya verem gibi hastalıklarının olduğundan şüphe edildiğinde de balgam kültürü yapılması gerekebilir.
“Balgam çok fazla önemsenmeyen bir semptom olarak düşünülse de astım, kistik fibroz, pulmoner amboli, akciğer kanseri, pnömokonyoz, akciğer apsesi, zatürre, bronşektazi, bronşit, bronşiolit, verem ve KOAH gibi hastalıkların habercisi olabilir! Balgamın türü, rengi ve sürekliliği bu nedenle hastalar tarafından yakından takip edilmelidir. Balgamda kan görülmesi, sürekli köpüklü balgam üretilmesi, balgam miktarının artması, balgam renginin koyulaşması gibi belirtiler yaşayan hastaların göğüs hastalıkları uzmanlarına muayene olması gerekir.”
Balgam Kültürü Nasıl Yapılır?
Balgam kültürü yapılabilmesi için yeterli miktarda balgam örneği alınmalıdır. Hastalar öksürerek balgam örneği verebilirler ancak öksürmeye rağmen örnek alınamaması halinde göğüs hastalıkları uzmanları bronkoskop adı verilen özel bir tıbbi cihaz kullanarak örnek toplayabilirler. Toplanan örnekler laboratuvara gönderilir ve balgam oluşumunun nedenleri ortaya incelenir.
Balgam kültürü sayesinde vücutta her zaman bulunan ve hastalığa neden olan bakteriler ayrışabilir. Balgam kültürü sonuçları enfeksiyon varlığına işaret ederse akciğer fonksiyon testi, akciğer filmi veya bilgisayarlı tomografi gibi ileri tetkiklerin de yapılması gerekebilir.