Öncelikli olarak kartel kavramını açıklamamız gerekmektedir. Kartel; rakipler arasında gerçekleşen fiyat tespiti, pazar paylaşımı, arz miktarının kısıtlanması veya kotalar konması, ihalelerde danışıklı hareket edilmesi gibi rekabeti sınırlayıcı anlaşmalar için kullanılan ortak bir kavramdır. Rekabet hukukunda pişmanlık kavramı, bir kartel oluşumu içerisinde yer alan teşebbüslerin bu kartelin varlığını Rekabet Kurumu’na haber vererek cezadan kurtulmaları ya da verilecek cezadan indirim elde etmelerini ifade etmektedir.
Pişmanlık Programının Amacı Nedir?
Pişmanlık programı ile, kartellerin Rekabet Kurumu ile işbirliği yaparak kartel oluşumunun azalmasını sağlamak amaçlanır. Bu işbirliği neticesinde söz konusu karteller cezadan muaf tutulur ya da belirli durumlarda cezalarında indirime gidilir. Pişmanlık programına ilişkin söz konusu süreç, Pişmanlık Yönetmeliği kapsamında yürütülmektedir.
Pişmanlık Programından Kimler Yararlanabilir?
Pişmanlık programından; rekabet otoritesinin haberdar olmadığı bir kartelin varlığını otoriteye ilk bildiren ve konuya ilişkin delilleri sunan teşebbüsün yararlanabileceği gibi, Rekabet Kurumu’nun başlatmış olduğu bir soruşturmada yeterli delilin bulunmaması halinde Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un ihlal edildiği sonucuna varılmasını sağlayacak delilleri sunan ilk teşebbüs de yararlanır. Sonraki başvuran teşebbüsler ise başvuru sıralarına göre alacakları cezada indirime tabi tutulur. Bu teşebbüsler bakımından indirim oranı %50’ye kadar uygulanmaktadır.
İlk başvuran teşebbüsün ardından diğer teşebbüsler için cezadan tamamen kurtulma imkânı kalmamaktadır, bu nedenle pişmanlıktan yararlanabilmek için en önemli husus diğer teşebbüslerden önce Kurum’a başvurulmasıdır.
Rekabet Otoriteleri Bakımından Pişmanlık Programının Önemi Nedir?
Pişmanlık programı sayesinde Rekabet Kurumu delillere ulaşmak için daha az zaman, emek ve para harcayacağından bu sayede kamu kaynakları daha etkili kullanılmaktadır. Diğer yandan, kaynak kullanımından yapılan tasarruf sonucunda ilgili otoriteler görev alanlarına giren diğer ihlaller ile ilgilenme olanağı bulmaktadır.
Sonuç olarak; eğer serbest piyasa ekonomisine zarar verecek bir kartelleşmeye dahilseniz, Kurum’a başvurarak kartelleşmeyi bildiren ve delilleri sunan ilk teşebbüs olmak yararınıza olur, bu sayede verilecek cezadan muaf tutulabilirsiniz. Bu imkânı kullanamamış olsanız bile, başvuran sonraki teşebbüslerden biri olarak sıranız oranında alacağınız cezadan indirim elde edebilirsiniz.
Çitil Avukatlık Ortaklığı Blog sayfasında yer alan hukuk ve diğer konulardaki yazılar ilk sizin e-postanıza gelsin isterseniz Çitil Haber Bülteni’ne abone olun!
Elifsu KARAHÜSEYİN
Kaynakça:
https://www.rekabet.gov.tr
https://hukukvebilisim.org/rekabet-hukukunda-pismanlik-kavrami/