Siyasi iktidarın Mersin /Akkuyu’da kurmayı planladığı nükleer santral için 16 gün önce şatafatlı ama uzaktan gerçekleştirdiği temel atma töreni nedeniyle bu projenin gerçekleşmesi ihtimali karşısında duyulan endişelerin yarattığı kaos henüz durulmuştu ki sivil toplum yeni bir engellemeyle daha karşılaştı.
Bu seneki sloganı “Balkona değil Sokağa çık!” olan mitinge özellikle Akkuyu ve Sinop Nükleer santral projelerini gerçekleştirmek amacıyla başvurulan haksız ve hukuksuz uygulamaların kamuoyu üzerindeki olumsuz tesiri, karşılaşılan baskı, söz ve ifade hakkının engellenmesi gibi nedenlerle yoğun katılım bekleniyordu. Nitekim 6 şubat 2018 tarihinde Sinop halkının kentlerine kurulması planlanan nükleer santrale dair ilk kez resmi ağızlardan bilgi alma imkanı olacağı düşünülen Sinop Çevre Etki Değerlendirme (ÇED) Halkın Katılımı Toplantısı , halkın hatta yandaş olmayan basının dahi katılmasının engellendiği bir toplantı olarak planlanmış ve öyle de yapılmıştı.
Çernobil Mitingi ağlamak kadar haktır!
Oysa 26 Nisan 1986 tarihinde meydana gelen Avrupa’da bugün dahil on yıllar boyunca 700 milyon insanın yaşamına olumsuz etki eden yoğun olarak Ukrayna,Belarus ve Rusya’da hissedilmiş olan ve Türkiye’de de onarılması güç anılar ve izler bırakması nedeniyle Çernobil Nükleer Felaketi’nin etkisi hep hissedilir ve Sinop’ta Çernobil Anması’nın her yıl planlanlanması bir ihtiyaç olduğu kadar da haktır. Nitekim her yıl Sinop Nükleer Karşıtı Platform’un liderliğinde düzenlenen organizasyonuna destek verilir, katılım gösterilir.
Mitinge ilk kez yasak!
Çernobil Anması diğer şehirlerde de yapılmakta ise nükleer santral palnları olan şehirlerin önü normalde bu konuda daha açıktır. Sorunu yüreklerinde hisseden geniş kitlelere ulaşmak mümkündür. Fakat bu yıl Türkiye’nin dört bir yanından Sinop’a akacak olan onbinlerin katılacağı Çernobil Felaketi’ni Anma Yıldönümü etkinliği ve haftalar önce Valilikten izni alınmış olmasına rağmen mitinge üç gün kala İç İşleri Bakanlığı tarafından iptal edildi. Böylece 1990’larda nükleer felaketin etkileri anlaşılıp akabinde Sinop’ta nükleer santral kurulması tartışmaya açılınca 2006 yılı itibariyle her yıl diğer illerden katılım sağlanarak sorunsuz gerçekleştirilen Sinop’ta Çernobil Anma Mitingi ilk kez yasaklanmış oldu.
Daha önce Çernobil tasfiye memurlarının, Japonya’dan aktivistlerin halkla buluştuğu mitingde bu yıl da Fukuşima Nükleer Felaketi’nden bir tanıklığın paylaşımına da yer verilecekti. İlginç olan diğer bir konu ise mitingin iptaliyle beraber Fukuşima tanığının bir gün önce katılacağı panelin de iptal edilmesi oldu.
Şüphesiz Sinop Nükleer Santrali’nin yapım maliyetinin arttığına dair Japonya tarafından yapılan açıklamalar; Sinop’taki sivil toplum örgütlerinin başarılı örgütlü mücadelesi; Samsun Elektrik Mühendisleri tarafından hazırlanan bir sergi ile Sinop’taki nükleer santralin sebep olacağı çevresel tahribatın çarpıcı şekilde gözler önüne serilmesi ; Çernobil ile Fukuşima Nükleer Felaketi’ne dair tanıklıkların halkla buluşması; bilgi paylaşımı, sivil toplumun baskı karşısından gösterdiği dayanışma refleksi bu yasaklamada biraz etkili oldu. Özellikle planlanan erken seçim öncesinde toplumun sesi ve akıllarda kalacak görüntüsü bastırılmak istenmiştir.
Bu gelişmeler bağlamında 19 Nisan günü Sinop NKP Yürütmesi ve Miting Tertip Komitesi adına Sinop NKP Dönem Sözcüsü Kayhan Konukçu tarafından yapılan yazılı açıklamayla mitingin iptal edildiği şöyle açıklandı:
Sinop NKP olarak Çernobil Felaketinin 32. ve Fukuşima’nın 7. Yılı nedeniyle
22 Nisan 2018 pazar günü için planladığımız;“Sinop Nükleer Santral İstemiyor” konulu mitingimiz İç işleri Bakanlığı talimatıyla yasaklanmıştır. Buna bağlı olarak 21 Nisan 2018 Cumartesi günü yapmayı planladığımız; “Çernobil’den Fukuşima’ya Nükleer Santraller Gerçeği” konulu panelimiz de yasaklanmıştır”
Mitingin yasaklanmasına mukabil 22 Nisan 2018 günü saat 13.00’da Sinop Nükleer Karşıtı Platform olarak kitlesel katılımlı bir basın açıklaması ve söyleşi gerçekleştirileceği bildirilerek diğer yerel örgütlere de eş zamanlı basın açıklaması yapmaları yönünde çağrıda bulunuldu.
Istanbul’da 22 Nisan 13:00 Beşiktaş Kartal Heykeli önünde
Sinop’taki Çernobil Mitingine katılmak için hazırlıklarını yürüten İstanbul NKP bileşenlerine danışmak suretiyle Istanbul Beşiktaş’ta Saat 13:00’da çarşı içindeki Kartal Heykeli önünde bir basın açıklaması yapacağını açıkladı.
Bir kez daha net biçimde görüldüğü üzere siyasi iktidar OHAL koşullarını kendi üzerinde baskı oluşmayacak şekilde araçsallaştırmakta, tayin ettiği kararlara istinaden aykırı seslerin çıkmasına da bir o kadar tahammülsüz görünmektedir. Çernobil gibi Dünyaya kan kusturmuş bir nükleer felaketin anması üzerinden ülke sınırları içinde kurmayı planladığı nükleer santrallere dair olumsuz fikirlerin biriktirilmesine ve sözlerle sokakalara dökülmesine seyirci kalamayan siyasi iktidar ancak gerçek bir seçime kadar bu şekilde idare edebilir.
Haber: Pınar Demircan