Yavru kedilere hangi aşılar yapılır? Tüm detaylara geçmeden önce kedilerin aslında dokuz canlı olduğu gibi yanlış bir inanış vardır; fakat bu kediler hakkında doğru zannedilen yanılgılardan yalnızca biridir. Bu nedenle onları korumak için elinizden geleni yapmalısınız. Peki, onları korumak ve sağlıklı olmalarını sağlamanın anahtar nedir? Tabi ki doğru aşılar…
Aşılar, kedinizi virüs ve bakterilerin neden olduğu hastalıklardan koruyacağı gibi bağışıklık sistemlerini de güçlendirirler. İster bir yavru kediniz ister yetişkin bir kediniz olsun, veterineriniz hangi aşıların kediniz için en iyisi olduğunu ve kedinizin ne sıklıkla aşı olması gerektiği konusunda size yol gösterecektir.
Kedilerin ne sıklıkla, hangi aşıları olmaları gerektiği, genellikle yaşlarına, genel sağlıklarına ve yaşam tarzlarına bağlı olarak değişiklik göstermektedir. Yavru kedilere hangi aşılar yapılır? Yavru kedi aşı takvimi ile ilgili tüm detaylar aşağıda sizlerle!
İçindekiler
Yavru kedilere aşı ne zaman yapılmalı?
Yavru kediler 6 ila 16 haftalık dönemde aşı olmaya başlamalıdır. Daha sonra aşılar sıklaşarak bir rutin haline gelmelidir. Yani her 3-4 haftada bir aşı yaptırmak gerekebilir. Yetişkin kedilerde ise durum biraz daha farklıdır. Yetişkin kediler, bir aşıya, söz konusu aşının ne kadar süre etki ettiğine bağlı olarak, genellikle her yıl veya 3 yılda bir olmak üzere daha az sıklıkta ihtiyaç duyarlar.
Yavru kedilere hangi aşılar yapılır?
Tüm kediler için bazı aşılar oldukça önerilir. Zira söz konusu aşılar, kedilerde sık görülebilen sağlık sorunlarına ve aşağıda sıralanan hastalıklara karşı korurlar:
- Kuduz
- Feline Panleukopenia (Gençlik hastalığı olarak da bilinir)
- Kedi kalisivirüsü (Feline Calicivirus – Kedi gribi)
- Kedi viral rinotrakeit (Kedi gribine neden olan bir virüs)
Kedi viral rinotrakeit, kalisivirüs ve panlökopeni (gençlik hastalığı) aşıları genellikle “distemper aşısı” olarak adlandırılan bir kombinasyon aşısı (FVRCP) olarak yapılır. Kediniz dışarıda vakit geçiriyorsa diğer kedilerin yanında sıklıkla vakit geçiriyorsa ekstra aşılara ihtiyaç duyabilir. Ayrıca bölgenizde yaygın olan hastalıklar da kedinizin ekstra aşı olmasını gerektirebilir.
Kedi lösemi aşısı
Kedilerde lösemi ciddi bir viral enfeksiyon türüdür. Söz konusu enfeksiyon, tükürük, dışkı, idrar ve anne kedi sütü gibi pek çok vücut sıvısı yoluyla yayılır. Aşı, dışarıda vakit geçiren kediler için tavsiye edilir. Kedi lösemisi maalesef tedavi edilemez. Dolayısıyla kedinizin lösemiye yakalanma ihtimaline karşı önceden önlem almak gerekir. Bu önlem de yalnızca lösemi aşısı ile alınabilir.
Bordetella aşısı
Barakalarda veya hayvan kulübelerinde yaşayan kediler, çok sayıda hayvanla iç içe olduğu için bu aşıyı olmak zorundadır. Zira Bordetella, hayvanlar arasında hızla yayılan bir enfeksiyondur. Aşı, hastalığı önlemese bile, kedinin bu enfeksiyondan çok fazla etkilenmesini önleyecektir.
Bordetella aşısı rutin olarak tavsiye edilmemekle birlikte, bireysel işletmeler tarafından gerekli olabilir. Kediniz sürekli evdeyse, bu tür hastalıklardan otomatik olarak korunduğunu düşünebilirsiniz. Ancak yine de bir pencere veya kapıdan girebilecek mikropları da göz ardı etmemelisiniz.
Bunun yanı sıra en uysal kediler bile bazen evden kaçabilirler. Bunun olma ihtimaline karşı, kediniz isteğiniz dışında dışarı çıkarsa, en azından aşılarının tam olduğundan ve korunduğundan emin olmak istersiniz. Evdeki kediniz, yeni bir kedi getirdiğinizde, eğer yeni kedide bakteri ve virüs varsa onları da kapabilir.
Lakin bunun birlikte, aşıların hastalıklara karşı tam bir bağışıklık sağlamadığını da belirtmekte fayda var. Evcil hayvanınızın sağlıklı kalması için, onu enfekte hayvanlarla ve hastalıkların daha yaygın olabileceği ortamlarla temas etmesinin önüne geçmelisiniz.
Yavru kedi aşı takvimi
Yukarıda da belirtildiği gibi hemen her kedinin, hastalıklardan korunup, sağlıklı kalabilmesi için aşı olması şarttır. Özellikle yavru kedilerde bu gereksinim çok daha fazladır. Yavru bir kedi, anne sütünün koruyucu etkisinin geçmesi ile birlikte bağışıklık sisteminin güçlendirilmesi için çeşitli aşılara ihtiyaç duyar. Yavru kediler için gerekli olan aşılar; temel aşılar ve temel olmayan aşılar olmak üzere iki ayrı grup olarak düşünülebilir.
Temel aşılar, yavru kedilerin yanı sıra yetişkin kedilere de uygulanması gereken ve en sık karşılaşılabilecek sağlık sorunlarına karşı koruma sağlayan aşılardır. Karma aşı, kuduz aşısı ve lösemi aşısı, yavru kedi aşılama takvimi içerisinde yer alan temel aşılardır. Temel olmayan aşılar ise her kediye uygulanması gerekmeyen aşılardır.
Bunlar çeşitli durumların oluşması halinde uygulanması gereken aşılardır. Temel olmayan aşılar; karın zarı enfeksiyonu aşıları, bağışıklık sistemi için virüs aşıları ve cinsel yolla bulaşan hastalıklara karşı koruyucu aşılar olarak örneklendirilebilir. Ayrıca bu aşılar, yalnızca veteriner hekim gerekli görürse yapılabilir.
Peki, takip etmeniz gereken aşı rutini nedir? İşte, yavru kedi aşı takvimi:
- İç ve Dış Parazit İlaçları 6 ila 8 hafta arasında kullanılmalıdır.
- Karma Aşı, 8 ila 10 hafta arasında yapılmalıdır.
- Lösemi Aşısı, 9 ila 11 hafta arasında yapılmalıdır.
- Karma Aşı tekrarı, 10 ila 12 hafta arasında yapılmalıdır.
- Lösemi Aşı tekrarı, 11 ila 13 hafta arasında yapılmalıdır.
- Kuduz Aşısı ise 12 ila 14 hafta arasında yapılmalıdır.
İç – dış parazit
Yavru kedilerde aşılama işlemine ilk önce iç ve dış parazit ilaçları ile başlanmaktadır. Yavru kedilerin bağışıklık sisteminin gelişmeye devam ettiği ilk 6 ila 8 haftasında, iç parazitlere maruz kalma olasılığı daha fazladır. Bu iç parazitler, kusma, halsizlik, dışkıda kan ve kilo kaybı gibi birçok belirtiyle kendisini gösteren bağırsak kurtları ve ishale yol açabilen Protozoa gibi sorunlarla ortaya çıkarak yavru kedileri hasta edebilir.
Dolayısıyla bunların yaşanma olasılığına karşı iç parazit aşısı veya ilacı takviyesi mutlaka gereklidir. İç parazite ek olarak dış parazitlere karşı da korunma sağlanması gerekir. Bu nedenle yavru kedilere, parazit ilaçlarının belli aralıklarla uygulanması gerekir. İç ve dış parazitler yapıldıysa, bir sonraki adım olarak karma aşılara geçilmelidir.
Karma aşı
Kedi sağlığı için oldukça önemli olan karma aşı, ikinci ayını dolduran tüm yavru kedilere uygulanmalıdır. Viral enfeksiyonlara karşı koruma sağlayan karma aşı, Herpes Virüs, Feline Parvos ve Feline Calici gibi virüs etkenleri içeren bir kombinasyondan oluşur. Yavru kedilere, 8 ile 10 haftalık dönemde uygulanan karma aşı, yaklaşık 2 hafta sonra tekrarlanmalıdır.
Lösemi aşısı
Kedilerde her yıl tekrarlanması önerilen lösemi aşısı ise bir diğer önemli aşıdır. %100 koruyucu olmasa da lösemi virüsüne karşı bir kalkan oluşturmak amacıyla uygulanır. ‘feLV virüsü’ (kedi lösemi virüsü) ile bulaşan bu hastalık, kedilerin pek çoğunda; kanser, üreme sorunu ve çeşitli enfeksiyonlara neden olabilir. Yavru kedilere de uygulanması gereken lösemi aşısı ilk olarak 9 ila 11 hafta arasında yapılmalı; 11 ila 13 hafta arasında tekrarlanmalıdır.
Kuduz aşısı
Yavru kedinize yaptırmanız gereken bir diğer önemli aşı ise kuduz aşısıdır. Kuduz aşısı, 3 ayını doldurmuş yavru kedilere uygulanır. Evde yaşayan kedilere uygulanıp, uygulanmaması tartışılan bir konu olsa da kuduz hastalığı olan bir hayvan tarafından ısırılma veya tırmalama ihtimaline kaşı mutlaka uygulanması gerekir.
Esasen Hayvan sağlığı ve zabıtası kanunu uygulama yönetmeliği, 3285 sayılı maddesi kapsamında, kedilere kuduz aşısı yaptırılması yasal bir zorunluluk olarak belirtilmiştir.
Aşılanma döneminde dikkat etmemiz gereken şeyler
Yavru kedilerin aşılanması belirli periyotlarla gerçekleştirilir. Yani her aşı zamanında olmalıdır. Örneğin kuduz aşısı yapılması için yavru kedinin 3 ayını doldurmuş olması gerekir. Bunda aşıların spesifik nitelikleri de etkilidir. Geri kalan her detay veteriner hekimin kontrolünde kedi sahiplerine bildirilir. Aşı günleri ve tekrarları için kedilere aşı karnesi verilir. Dolayısıyla veterinerinizden mutlaka aşı karnesi isteyin.
Yavru kedilerde aşılama riskli mi?
Aşı ile ilgili riskler yavru kedilerde oldukça nadir görülür. Bunun yanı sıra aşı işleminden sonra, enjeksiyonun yapıldığı bölgede ağrı ve şişlik ile birlikte halsizlik ve hafif ateş gibi yan etkiler görülebilir. Bunlar oldukça az görülmekle birlikte; genellikle kendiliğinden geçen etkilerdir.
Fakat çok az bir ihtimal olsa da kimi kedilerde, aşı sonrası alerjik reaksiyonlar görülebilir. Bunlar, yavru kedilerde, cilt sorunları, yüz bölgesinde şişlik veya nefes darlığı gibi belirtilerle kendisini gösterebilir. Eğer kedinizde bu tip belirtiler gözlemliyorsanız hemen veterinerinize başvurmanızda fayda var.
Yavru kedilerin anne sütünden sonraki süreçte bağışıklıklarının güçlendirilmesi gerekir. Zira aşılanma yavru kedilerin sağlıklı bir şekilde yaşayabilmesi için kritik bir öneme sahiptir.
Bir kesim aşıya karşı olsa da veterinerlerin büyük bir kısmı özellikle yavru kediler söz konusu olduğunda, aşıların yan etkilerinden çok faydalı yönlerinin göz önünde bulundurulması gerektiği konusunda hemfikirdir.
Yavru kedilere hangi aşılar yapılır? sorusunu kapsamlı olarak ele aldığım yazı burada sona eriyor. Fakat genel olarak kediler ve aşı konusunda daha fazla ve daha detaylı bilgi almak için okumanızı şiddetle önerdiğim birkaç içerik var! Bunlar;