Güz aylarında havaların soğumasıyla beraber çoğalan üst solunum yolu enfeksiyonları ile alakalı şikayetler akla, “Her sene yaptırılması gerektiği söylenen grip aşısı gerçekten yararlı mı?” suallerini getiriyor. Grip için en ehemmiyetli şeyin evvelden ihtiyat alınması olduğunu söyleyen İç Hastalıkları Uzmanı Yrd. Doç. Dr. Başak Oğuz, antibiyotik kullanmadan bir çok üst solunum yolu hastalığını yenebileceğimizin altını çizerken, gripten korunmanın için yapılması gerekenleri anlattı.
Eylül ve nisan ayları en tehlikeli yarıyıl
Gribin öbür üst solunum yolu enfeksiyonlarından farkı ateşin 39 °C ve üzerinde olabilen ve yaygın eklem adale sızılarının daha apaçık olmasıdır. Hastalığın görülme sıklığı eylül-ekim ayları arasında çoğalıp nisan ayı sonlarına doğru gerilemeye başlar. Hastalığın bulaşması ‘damlacık yolu’ iledir. Hasta şahısların öksürük sırasında havaya yaydığı virüs kapsayan damlacıkların bir başkası tarafından solunum yolu ile alınması sebebi ile olur.
Hastalık büyüdükten sonra kesin rehabilitasyonu yoktur, ancak hastaların şikayetlerinin eksiltilmesi ve hayat niteliklerinin artırılması için bazı rehabilitasyonlar uygulanabilir. Ehemmiyetli olan ise hastalığın tesirlerinin büyümesini önleyebilmek ve zamanında fark edip müdahale edebilmektir.
Hemen antibiyotik kullanmayın
Hastalığın lüzumlu miktarda takip ve rehabilitasyon edilmesi ehemmiyetlidir ama sık yapılan bir kusur ise şahısların zorunluluk olmadan antibiyotik kullanmalarıdır. Burada usta yakalanması gereken bir hayli üst solunum yolu enfeksiyonunun etmen bakteriler olsa dahi antibiyotik rehabilitasyonuna gereksinim dinlemeden bağışıklık sistemimiz tarafından yenilebileceğidir.
Grip aşısı yaptırılmalı mı
Her sene dünya sıhhat teşkilatınca tanımlanan yeni virüs çeşitlerini içerecek biçimce grip aşısı geliştirilir. Bu aşının uygulanmasını takiben 1-2 hafta içerisinde bireylerde bağışıklık büyür. Bu vakit içinde hastalığa tutulma tehlikeyi devam etmektedir. Aşı en kapsamlı biçimde geliştirilmeye çalışılsa da yeniden de hastalığa tutulabilir ancak bu halde hastalık daha hafif izler. Dileyen herkes aşı yaptırabilir ancak özellikle aşı yaptırması önerilenler astım, KOAH, bronşektazi gibi solunum yolu hastalığı olanlar, kalp eksikliği, böbrek eksikliği, diyabet gibi kronik hastalığı olanlar, bağışıklık sistemi baskılanmış şahıslar, kanser hastaları, steroid kortizon içerikli rehabilitasyon alanlar, sıhhat çalışanları ve yaşlılardır. Dikkat edilmesi gereken, yumurta alerjisi olanlara bu aşının uygulanamayacağıdır. Aşı her sene yinelenmelidir.
Hastalanmamak için yapılması gerekenler
– Öncelikle sıhhatli ve balanslı beslenmeyi yaşamınızın ana merkezine alın.
– Fiziksel egzersiz, kumpaslı uykuyu asla ilgisizlik etmeyin.
– Hijyen şartların itina gösterin, sık sık el devireme alışkanlığı kazanın.
– Özellikle portakal, mandalina, limon, domates, yeşil biber gibi C vitaminince zengin taze sebze ve meyveleri sıkça harcayın.
– Ihlamur, zencefil, ekinezya gibi natürel nebat çaylarının harcanması gözetici ve kuvvetlendirici olabilmektedir.
– Kumpaslı hareket ve fiziksel egzersiz yapan bireylerde tüm hastalıklara tutulma oranı eksileceği gibi bu hastalıklarla gayret eforları da çoğalacaktır; Sarih hava yürüyüşleri, koşu, yüzme gibi egzersizler seçim edilmelidir ancak ehemmiyetli olan bu çalışmaları kumpaslı yapabilmemiz ve devam ettirmemizdir.
– Sigaradan uzak durmak kendimiz için atacağımız en ehemmiyetli adımlardandır. İhtiyat alabilmek ismine hijyen şartlarımıza da dikkat etmeliyiz.
– Salgın yarıyılında kalabalık etraflardan olabildiğince uzak durmaya çalışmak veya o civarda kaldığımız vakti en aza indirmek, mecburi kalmadıkça tokalaşmamak veya tokalaşma ve temas sonrasında hemen ellerimiz yıkamak bu ihtiyatlardandır.
– Ailelerin, ateşli çocuklarını iyileşene kadar mektebe yollamamaları salgınların önlenmesi için önerilmektedir. Doğru zamanda yapılması tasarlanan aşı da alınabilecek temkinlerin başında gelmektedir.