Güneydoğu Anadolu Bölgesinin mağaraları, kiliseleriyle ve doğal güzellikleriyle öne çıkan Batman a uğradık. Tarihsel güzellikleri bi arada bulunan bu şehri gelin beraber tanıyalım.
1. Batman Müzesi ve Müzepark: Müze içerisinde Batmanda yapılan kazıları ve kültürünü anlatan belgeseller yayınlanmaktadır. Müze kendi içerisinde üç bölüme ayrılmakta. Bu bölümler Hasankeyf, Ilısu ve Paleolitik-Neolitik. Başar Höyük kazısı esnasında en önemli eserlerde sergilenmektedir.
2. Hasankeyf: Eskiden yerleşim yeri olan kullanılan darüşşifa, rasathane ve medrese gibi önemli eğitim merkezler olarakta kullanılmıştır. Zenel Abidin Türbesi ve Artuklu Hamamı gibi önemli merkezlere de ev sahipliği yapmıştır. Hasankeyf Bizanslılar tarafından yaptırılmış ve en sağlam kalelerindendir. Selçuklu döneminde yaptırılan Hasankeyf Köprüsü Dicle Irmağı üzerindedir. Hasankeyf içerisinde çok sayıda mağara bulunmaktadır.
3. Berha Yezidiya Resimli Kaya Sığınağı: Hayvan barınağı olarak kullanılan bu sığınak içerisinde dağ keçisi figürleri yer almaktadır.
4. Mor Kiryakus Manastırı: Bu manastırın girişinde Süryanice bulunan iki kitabe bulunmaktadır. Bu manastırın en önemli özelliklerinden biri ilk ibadet mekanı olmasıdır.
5. Saint Pierre Manastırı / Komk Manastırı: Kitabesi bulunamayan bu manastırın ne zaman yapıldığı belli değildir. Ama yapımda kullanılan taşlarla 4. yada 5.yy ait olduğu tahmin edilmektedir. Bu yapı beşeri tahribatla hasara uğradığı da söylenebilir.
6. Batman Höyükleri: Çok fazla sayıda höyüğe sahip olan batman listenize eklenmesi gereken yerlerden olmalıdır. Bu höyükler; Şeyh Çoban Höyüğü, Akça Höyük, Hallan Çemi Höyüğü, Kani Mara Höyük, Karşıyaka Höyük, Binatlı Höyük, Balpınar Höyük, İluh Höyük.
Bu höyükler içerisinde Hallan Çemi Höyüğünde kazı çalışmaları sonucu hayvan figürleri ve kadın süs eşyalarına rastlanmıştır. Tarihin tüm izleri görülen bu yerler gidilmeye değer.
7. Çorti Kilisesi: Bölgeye hakim olan bir tepe üzerine inşa edilmiştir. Beşeri faaliyetlerden harap gören bu kilise içerisinde hac motifleri halen görülmektedir.
8. Zevruney Vadisi Tek Nefli Kaya Kilise: Kaya içlerine oyularak yapılan bu kilise içerisin de çok sayıda hac motifleri kazınarak elde edilmiştir.
9. Kozluk Kalesi / Hazo Kalesi: Pers döneminde inşa edilen bu kalenin amacı dini bir merkez olmasıdır. Orta Çağda ise İpek yolunun kontrolü sağlamak amacıyla kullanılmaya başlamıştır.
10. Mor Aho Manastırı: Süryaniler tarafından inşaa edildiği düşünülen bu manastır yöre halkı tarafından Deyr Mahar olarak’ta bilinir.
11. Pisyar Köprüsü: Köprü İpek yolu için en önemli geçiş güzergahlarından ve köprünün tarafından Arapça bir kitabe bulunmuş ama harap olduğu için bu kitabe aydınlanamamıştır.
12. Pepira Köprüsü: 32 ayağı olan bu köprü günümüze kadar ancak 15 ayağı kalabilmiş. Batman Çayı üzerinde bulunan bu köprünün hangi döneme ait olduğu tam belirlenememiştir. Ama tahminler Asur dönemine ait.
13. Şab Camii / Molla Halil Camii: Hasankeyf içinde olan bu cami yukarıdan düşen kaya parçaları tarafından hasar aldığı tahmin edilmiş ve osmanlı tarafından sonradan mescit eklendiği kalan tahribatında mezarlık olarak kullanılmıştır.
14. Er-Rızk Camii: Ebu’l Mefâhir Süleyman tarafından yaptırılmıştır. Cami girişinde kitabeler bulunmaktadır.
15. Zeynel Bey Türbesi / Zeynel Bey Kümbeti: Anadoludaki ilk anıt mezar özelliği olan bu türbe Batmanda gezilecek yerler listesine kesinlikle eklemelisiniz.