Yaşandığımız şu topluma bakıldığında, gerçekten belli makam ve mevkilere erişmiş; valisinden doktoruna, amirinden memuruna, işçisinden patronuna işi insanlara hizmet olan ve bu işten para kazanan insanların davranışlarına bakıldığında, onlarla irtibatınız olduğunda, bir işiniz düştüğünde; "adam olmuş" adamların ne kadar da az olduğunu görürsünüz?Sitem edersiniz, oralara ya da o kişilere işinizin tekrar düşmemesi için dua edersiniz, ama sorun sadece orada değil ki, sorun insanın olduğu her yerde mevcuttur? O zaman sorunun çözümü için öncelikle bazı aşamaların kat edilmesi gerekmektedir. Rahmetli Celal Mısır Hocamız sohbetlerinde şöyle buyurmuştu:"Yaşanan bir olumsuzluğun düzeltilmesi için üç aşamalı bir çalışmaya gerek vardır. Birinci aşama; "tanıma", ikinci aşama; "kınama", üçüncü aşama "terk etmedir". Yani görülen bir olumsuzluğun ortadan kaldırılması öyle kolay bir iş değildir, çaba gerektir, çaba?"Toplumlardaki olumsuzluklara baktığımızda "adam gibi adamların azlığını" gözlemleriz.O zaman toplumdaki "adam gibi adam" azlığını gidermek adına yapılması gerekenleri üç aşamada ele alalım: Sorunun adı; "adam olamamak?"Yapılması gereken birinci aşama; adam olmak ya da adam olamamak meselesi bilgi olarak tanımlanmalı, bu davranışın yansımaları bilgi bazında ele alınmalıdır.İkinci aşama; adam olmaya engel olan tutum ve davranışların başta gönül boyutunda kınanması, sonrada niyet olarak bu davranışın terk edilmesi kalbe yerleştirilmelidir.Üçüncü aşama; adam olmanın önündeki engelleri ortadan kaldırmak için olumsuz davranışların ortadan kaldırılması fiili olan terk etmeyi gerçekleştirmek gerekmektedir.Bunun için de nefisle mücadele gerekmektedir, bu da işin en zor kısmıdır. Ecdadımız mesleki eğitimin yanında mutlak nefis terbiyesinin gerekliliğini çözdüğü için, ahilik dergâhlarını devreye koymuş, usta çırak ilişkileri ile mükemmel insanlar yetiştirmiştir.Hem mesleğinde uzman, hem insanlıkta uzman, adam gibi adamlar, sultanlar yetişmiştir.Zamanla adam yetiştirme meselesi göz ardı ya da ihmal edilmiş, şimdi de toplum olarak adam gibi adamların azlığından dolayı sıkıntıları hep birlikte çekmekteyiz.Meselenin çözümü hakkında bilgi edinmek adına, İslam Tarihinden bir örnek verelim:Âlemlere Rahmet Hazreti Muhammed (s.a.v.) Efendimiz çok çetin geçen bir harp dönüşünde şehrin girişinde ashabını toplayarak onlara nasihatte bulunur; "ey ashabım dikkat ediniz küçük cihattan büyük cihada gidiyorsunuz, bu cihat nefislerinizle olan mücadelenizdir."İnsanoğlunun elde ettiği her makam ve mevkiye erişirken ortaya koyduğu eğitim, çabalar, nefis terbiyesi ile birlikte ele alınmadığı takdirde, elde edilen her kazanım o kişinin kendi nefsini putlaştırmasını sağlamaktadır. Böylelikle davranıştaki güzellikler ortadan kalkmakta, nezaket, zarafet olmayınca da karşıdaki ikinci şahısları kıran, sızlatan, acı veren, sadece kaba bir davranış ortaya çıkmaktadır. Bu satırlardan sonra empati denen, kendini başkasının yerine koyma metodunu uygulayalım; "iğneyi kendine çuvaldızı başkasına" fikrini biraz derinlemesine düşünelim değerli dostlar?Göreceksiniz ki başkalarına layık gördüğünüz birçok davranışın size karşı yapılmasını asla kabul edemeyeceksiniz. Lütfen şu kısa ömürlerimizi gereksiz nefsi davranışlarla bir birimize çile olarak yaşatmayalım. Yardım edin tutun insanların elinden. Adam olalım, adam olmanın nimetlerini hep beraber yaşayalım. Zor ama imkânsız değil?Ahilik haftası dolayısıyla yapılması gereken; adam gibi adamların azlığındaki sorunları tespit ve bu konudaki tedavi sürecini yeniden gözden geçirmek olduğunu düşünüyorum. Öncelikle kendimizden başlayarak! Ne demiş atalarımız; "iğneyi kendinize, çuvaldızı başkasına batırın."