Ramazan ayı manevi atmosferine eşlik eden; coşkusu, hareketliliği, mutluluğu ile geldi bu yıl da… İftarlar, sahurlar, teravih namazları yaşamlarımızı hareketlendirecek bir ay boyunca. Teravihlerin camilerde topluca kılınma geleneği, camilerde de bir hazırlık süreci gerektiriyor; camilerin temizlenmesi, yenilenmesi, kadınlar için düzenlenmesinin yanı sıra bir de süslenmeleri… Süslenme demişken; camilerin süslenmesi bilindiği gibi yüzyıllardır mahyalarla gerçekleştiriliyor. Her ilin en büyük camileri, tarihi camiler Ramazan ayının önemini, birlik-beraberliği vurgulayan cümlelerden oluşan mahyalarla süsleniyor.
450 yıllık gelenek
Mahyalar; camilerin iki minaresi arasına, eskiden kandillerle, şimdilerde küçük lambalarla, hazırlanan düzeneklerden oluşuyor. İftarı haber veren akşam ezanının okunması ile mahyalar da yakılıyor. Mahya uygulaması ilk olarak, Sultan Ahmet döneminde, Sultan Ahmet Camii’nde, Ahmet Kefefi tarafından başlatılmış. Daha sonra her caminin kendi özel mahyacısı olmuş. Eski dönemlerde, Ramazan aylarında halk, cami cami gezip, mahyaları izlermiş.
Hala yaşayan bir gelenek
450 yıllık bu Osmanlı geleneği, günümüzde Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün kontrolünde sürdürülüyor. Genel Müdürlük bünyesinde son mahya ustaları, karar verilen yazıları, tellerin üzerine küçük ampulleri harf ve kelime oluşturacakları şekilde yerleştiriyor ve minarelere astırıyor. Bir ay boyunca, inancı her ne olursa olsun, insanlar mahyaların eşsiz güzelliğine şahitlik ediyor.
Kahraman Usta bu yıl da mahyaları hazırladı
Geçmişte sayıları daha fazla olsa da, mahya ustalarının sayısı bugün bir elin parmaklarını geçmiyor maalesef. Vakıflar Genel Müdürlüğü bünyesinde çalışan mahya ustası Kahraman Yıldız da az sayıdaki bu ustalardan biri… 1975 senesinde mahya sanatına başlayan Kahraman Usta, yaklaşık 40 yıldan bu yana sevgiyle işini yapıyor. Osmanlı’nın son mahya ustası olarak bilinen Hacı Ali Ceyhan’dan eğitim almış. Hacı Ali Ceyhan, Saltanatın son, Cumhuriyetin ilk yıllarında da çalıştığı için, hem kandillerle hem de elektrikle mahya hazırlamış. İşte Kahraman Usta da böyle bir ustadan ders almanın ayrıcalığını yaşamış.
Kahraman Usta, Ramazan ayının gelmesinden 15 gün önce çalışmalara başlıyor. Genel Müdürlük yetkilileri, Diyanet İşleri Başkanlığı’ndan alınan vecizelerin arasından, mahyaya yazılacak cümleleri seçiyor. Kahraman Usta, ustalığını burada konuşturarak, cümleleri yazıyor da sonra da camilerin mahya ekiplerine teslim ederek, Ramazan ayının bu çok önemli geleneğinin yaşatılmasını sağlıyor.
Sultan Ahmet, ‘Hoş geldin 11 ayın sultanı’ diyor
İstanbul’da bu sene Süleymaniye, Eyüp Sultan, Eminönü Yeni Camii, Sultan Ahmet ve Bursa’da Ulu Cami’ye mahyalar kuruldu. Sultan Ahmet Camii’ne ilk olarak ‘Hoş geldin 11 ayın sultanı’ yazısı asıldı. Her cami için 4’er tane mahya hazırlandı. Ramazan boyunca 4 farklı mahya, camileri süsleyecek.