Karaçay-Çerkes'teki okullardan birinde, her yıl Abaza dili ve edebiyatı festivalinin başlangıcını işaret eden açık Abaza dili ve edebiyatı dersleri gerçekleşti.
Said Barganciya
Karaçay-Çerkes'te her yıl düzenlenen Abaza dili ve edebiyatı festivali, Elburgan ortaokulunda düzenlenen anadil ve edebiyatı olmak üzere iki açık dersle başladı.
Festival, Uluslararası “Alaşara” Birliği, Karaçay-Çerkes Devlet Üniversitesi, KÇC Eğitim ve Bilim Bakanlığı ve Abazinskiy bölgesi belediyesi ile birlikte gerçekleştirildi. Organizatörlerin verdiği bilgiye göre, festival bu yıl ölçeğini genişletti ve Cumhurbaşkanlığı tarafından “Alaşara” birliğine hibe edilen fon kullanılarak gerçekleştiriliyor.
Festivalin ilk aşaması: açık dersler
Açık dersler farklı yaştaki çocuklar için: beşinci ve dokuzuncu sınıflar için düzenlendi. Dersler, Profesör ve dilbilimci Sergey Paz tarafından, Karaçay-Çerkes Cumhuriyeti Eğitimcileri Geliştirme Enstitüsü, Kabardey-Çerkes ve Abaza Dilleri ve Edebiyatı Anabilim Dalı Başkanı Bilal Hasarokov, Karaçay-Çerkes İnsani Araştırmalar Enstitüsü Abaza Anabilim Dalı Başkanı Ayşat Dzıba, Abazinskiy Bölgesi Belediyesi Eğitim ve Kültür Dairesi Başkanı Zemfira Murtazova, Abazinskiy bölgesi okulları, Abaza dili ve edebiyatı öğretmenleri ve STK “Alaşara” çalışanları denetlendiler.
Uzmanlar ve organizatörler öğrencilerin iyi bir şekilde hazırlandığını belirttiler.
Profesör Paz, “En önemlisi: çocuklar harika ve Abaza dilini iyi biliyorlar. Bu tür öğrenciler olduğu sürece, üzerinde çalışılacak şeylerin ve çalışacak insanların olduğu aşikardır”, diye düşünüyor.
Festival okuma yarışmaları, denemeler Çerkessk'te No_16 spor salonunda düzenlenecek olan Abaza dili ve edebiyatı yarışmaları ile devam edecek.
Dilbilimci, “Bu yıl yarışmalara katılmak için daha fazla başvuru aldık. Karaçay-Çerkes'ten gelen öğrencilere ek olarak, bu yıl Abhazya'dan gelen öğrenciler de festivalde yer alacak”, diye belirtti.
Festival Programı
Sergey Paz, festival katılımcılarının sayısının her yıl arttığını söyledi. Böylece, festivalin bu yılki yarışmalarına katılmak üzere başvuru yapan okul ve üniversite öğrencilerinin sayısı yaklaşık 200'ü buldu.
Profesör, “Her yıl, yeni program ve yarışma biçimleri festival programına dahil edilmekte ve katılımcıların coğrafyası genişlemektedir. Bu yılın programında, Abaza dili ve edebiyatının en iyi öğretmenlerinin gösteri atölyeleri, Abhazya Cumhuriyeti Gudauta şehrinin No_2 ortaokulu ve Abhazya Devlet Üniversitesi (AGU) birinci sınıf öğrencilerinin okuma yarışması, Abhazya’dan gelen okul ve üniversite öğrencilerinin, yaşıtları ve KÇC Abazinskiy bölgesinin Kara-Pago köyünde bulunan Vladislav Ardzınba Eğitim Merkezi öğretim görevlileri ile bir araya gelmelerini içeriyordu”, diye anlattı ve ekledi, festivallerin her yıl düzenlemesi, onları hazırlama ve yürütmedeki zorluklarına rağmen, Pedagojik toplum tarafından Abaza dili, edebiyatı ve kültürünün korunması ve geliştirilmesinde önemli bir unsur olarak kabul edildiğini göstermektedir.
Paz, “Bunun en büyük kanıtı - festival etkinliklerine hem öğrencilerin hem de öğretmenlerin ilgisinin artmasıdır. Tüm etkinlikler, Karaçay-Çerkes Cumhuriyeti Eğitim ve Bilim Bakanlığı, Abazinskiy bölgesi belediyesi ve ciddi organizasyon desteği veren, Abhazya’nın ilgili kurumları ile 2019 yılından itibaren koordine edilmektedir”, diye açıkladı.
Festivalin tüm etkinlikleri, küçük Abaza halkının dilini, edebiyatını ve kültürünü korumayı ve geliştirmeyi, öğrencilerin kendi anadillerine ve edebiyatlarına ilgi duymalarını sağlamayı amaçlamaktadır.
Sergey Paz, “Bu yıl düzenlenen master class, deneyimli ve yüksek nitelikli öğretmenlere, kendi ana dillerini ve yerel edebiyatlarını iyi bilen öğrencilere sahip olduğumuzu gösterdi. Bizim görevimiz bu deneyimi bilgi düzeyinin düşük olduğu, dil ve edebiyat öğretme olanaklarının daha az olduğu tüm okullara yaymaktır. Bu, özellikle şehir okullarında geçerlidir”, diye vurguladı.
Festivalin çıkış hikayesi
Festival Aralık 2014 yılından itibaren varlığını sürdürmekte. Daha sonra, Aliyev ismini taşıyan Karaçay-Çerkes Devlet Üniversitesi Filoloji Enstitüsü Çerkes ve Abaza Filolojisi Bölümü'nün girişimi üzerine, kamu kuruluşu “Abaza”nın aktif desteği, “Entelektüel ve Yaratıcı Gençlik Topluluğu”, Karaçay-Çerkes Cumhuriyeti Uluslar Bakanlığı'nın desteğiyle, Karaçay-Çerkes Abazinskiy bölgesi Elburgan köyü devlet üniversitesi ve lise temelinde kitlesel iletişimi ve basının desteği ile uluslararası bilimsel konferans: “Abaza dili ve edebiyatı: koruma ve geliştirme problemleri” gerçekleştirildi.
Konferans, Abaza edebiyatının kurucusu ve aydınlatıcısı Tatulustan Tobıli'n 135. doğum gününe ithaf edildi. Aslında, bunlar ilk önce “Tobıli okumaları” idi - şimdi ise geleneksel bir bilimsel konferans.
Sonraki yıl, hayırsever, “Alaşara” Vakfı ve DAK Yüksek Konsey Başkanı Musa Egzek’in inisiyatifi ve doğrudan yönetimi ile “Alaşara” programının – “Abazalar ve Abhazlar: Dillerin korunması ve geliştirilmesi için saha araştırmaları ve arşiv materyalleri (2016-2026 için çalışma programı)” oluşturulması için bir çalışma grubu kuruldu ve aktif çalışmalar başladı.
Programa aralarında; “Klıç okumaları”, “Tobıli okumaları” ve “Abaza fili ve edebiyatı festivali”nin bulunduğu birkaç çalışma ve etkinlik dahil oldu.
Abaza dili ve edebiyatı festivali başından beri bazı etkinlikleri içeriyordu: ortaokul ve Karaçay-Çerkes kolejleri öğrencileri arasında Abazaca deneme yarışması, okuma yarışması, Abaza dili ve edebiyatı olimpiyatları. Festival geleneksel olarak, yarışmaların sonuçlarının da belli olduğu, kazananlara-öğrencilere ve onları hazırlayan öğretmenlere törenle ödüllerinin verildiği “Tobıli okumaları” ile bitiyor.