Duygusal Zeka Bir Yetkinliktir
Duygusal Zeka Bir Yetkinliktir. Duygusal zeka kavramı ilk olarak 1990’lı yıllarda Amerika’da ortaya atılmıştır. Bugün sıkça karşımıza çıkan bu kavram, aslında insanların kendi duygularını ve etrafındaki insanların duygularını farkedebilme gücü olarak açıklanıyor. Bu şekilde insanlar hem kendi motivasyonlarını artırabilmekte, hem de insanlarla ilişkilerinde duygularını iyi yönlendirebilme alışkanlığı kazanmaktadır.
Bir kısım araştırmacılar, akademik zeka seviyesi olan IQ’su yüksek insanların neden bazen yaşamsal ilişkilerde başarılı olamadıklarını, bu arada sıradan bir zeka düzeyine sahip insanların nasıl oluyor da yaşamda başarılı olabildiklerini araştırırken, bu noktada duyguların önemli bir rol oynadığını farketmişler. Duygusal zeka kavramı bu çalışmalar sırasında ortaya çıkmış.
Herşeyden önemlisi, insanların birbirleri ile olan iletişiminde bu derece etkili olabilen duygusal zeka (EQ), aynı zamanda kişinin sahip olduğu potansiyeli de açığa çıkarmakta etkili oluyor. Sonuçta duygusal zeka bir yetkinliktir.
Daha açıklayıcı olabilmesi için şimdi duygusal zekanın neden bir yetkinlik olduğu üzerinde duralım. Uzmanlar bu konuya iki farklı açıdan, kişisel ve sosyal açıdan yaklaşıyorlar.
Kişisel olarak bakıldığından duygusal zekası güçlü olan kişiler kendi iç dünyalarının farkındadırlar. Güçlü ve zayıf oldukları yönleri bilir ve buna göre kendi duygusal sınırlarını çizebilir. Özgüveni kuvvetlidir ve değerli olduğuna inanır. Kendi duygularını iyi tanıdığı için bu duyguların doğuracağı sonuçların da farkındadır. Bunlar kendi farkındalıklarıdır.
Bir de kendini yönetebilme yetkinlikleri var. İçlerinden gelen duyguları kontrol edebilir. Hem kendilerine karşı hem de başkalarına karşı dürüst davranırlar. Davranışlarının sorumluluğunu yüklenebilirler. Beklenmedik durumlara ve değişikliklere kolayca uyum sağlayabilirler. Yeni düşüncelere ve yaklaşımlara açıktırlar ve bunlardan rahatsızlık duymazlar.
İşin bir de motivasyon yönü var. Amaçlarına ulaşabilmek için duygularını yönlendirebilir. Başarmak için sürekli gelişime çabası gösterir. Çalıştığı kuruluşun veya içinde bulunduğu ekibin hedefleriyle uyumludur. Karşısına çıkacak fırsatlar için hazırlıklıdır. Zorluklara rağmen hedeflerine ulaşmak için ısrarcıdır.
Bu açıklanan noktalar duygusal zeka sahibi kişinin kişisel becerilerine yönelikti. İşin bir sosyal beceriler yönü olduğunu söylemiştik. Sosyal yönün en belirgin özelliği empati kurabilmesidir. Etrafındaki insanları anlamanın en iyi yolunun kendini onların yerine koymak olduğunun bilincindedir. Başkalarını yargılamaz ve hemen savunma poziyonu almaz. Onların ihtiyaçlarını önceden tahmin edebilir ve gerektiğinde yerine getirmeye çalışır. Çevresindeki farklı kişilikleri ve farklı sorunları, gelişime yönelik bir fırsat olarak algılayabilir. Bir topluluktaki güç dağılımını çözümleyebilir ve politik bir farkındalık yaratabilir.
Sosyal becerileri ile, aslında başka insanların tepkilerini kendi istekleri doğrultusunda yönlendirebilir. Karşısındaki insanları ikna yeteneği güçlüdür. Sorunlar karşısında uzlaşmadan yanadır. Liderlik özellikleri güçlüdür. Başkalarına ilham verebilir ve yönlendirebilir. Başkaları ile ortak amaçlar doğrultusunda rahatça çalışabilir. Ekip çalışmalarına yatkındır.