1968 ve 1976 yılları arasında tedavülde bulunan kağıt para serisindeki Atatürk’ün portre fotoğrafını dikkatle inceledim.
Söz konusu portre orijinal halinde sola değil sağa bakıyor. Para üzerinde kullanılabilmek için olsa gerek portre ters çevrilmiş. Fotoğraf aşırı biçimde rötuşlanmış. Nasıl ki fazla traş cildi bozarsa, fazla rötuş da fotoğrafı bozulmasına yol açar. Orijinal ve rötuşlu her iki portreyi, aradaki farkı karşılaştırmak için yan yana getirdim.
Portredeki yüz hatlarını belirginleştirmek ve konturları keskinleştirmek için yapılan aşırı rötuşlar; orijinal fotoğrafındaki doğal görünümün büyük ölçüde yitirilmesine neden olmuş. Yapılan işin başarılı bir çalışma olduğu söylenemez.
Bir fotoğrafı çizgiye dönüştürmek ve bir portreyi gravür tekniğinde işlemek çok zor bir iştir. Bu konuda uzmanlaşmış gerçek bir sanatçının büyük bir emekle ve ustaca yapacağı çalışmaya ihtiyaç vardır.
Fotoğraflar bir anlık görüntünün ebedileştiği tarihi birer belge niteliği taşır. Geçmişten geleceğe değer yitirmeden orijinal haliyle aktarılması gerekir.
Fotoğrafın orijinal haline müdahale etmenin doğru olmadığını düşünüyorum. Fotoğraf üzerindeki lekelerin temizlenmesi ve renk ve kontrastlık durumunun ayarlanması dışında hiçbir müdahale olmamalı. Eski fotoğrafların renklendirilmesi gerekiyorsa, cırtlak renkler yerine, uçuk pastel renkler tercih edilmeli.