MENGEN’Lİ ASIRLIK ÇINAR KADİR YETKİN 104 YAŞINDA
(Mengen.Gen.Tr Özel Haber)
Mengen’in asırlık çınarı Kadir YETKİN’ 104 yaşına bastı.Kadir YETKİN’e evladı gibi sevdiği bakıcısı yardımcı oluyor.Yüz yaşını 4 yıl aşan Yetkin ben 4 yaşımdayım diye espri yapıyor. Karşılıklı yapılan sohbette hafızası çok sağlam olan asırlık çınar yaşamı boyunca içki ve sigara kullanmadığını ve doğal beslendiğini ifade etti.Ardından Yetkinle yapılan söyleşiyi kaleme aldık.
14 Mart 1911 Doğumlu Kadir YETKİN (104) kendi hayatı ve Mengen tarihi ile ilgili şunları söyledi:
Ulu Önder Atatürk ile olan anılarını da anlattı;
Ben ilk defa gurbete babamla birlikte İstanbul’a gitmiştim. Her sabah Atatürk’ü görmek için Dolmabahçe Sarayı’na giderdim bana zabıtalar “Yine mi geldin canavar.” derdi.Kapının önünde beklerdim. İlk kez Atatürk’ü orada görmüştüm. Beni her gördüğünde başımı okşar ve öyle geçerdi.Atatürk, mavi gözlü uzun boylu çok zeki biriydi. Toplantılarda hep konuşmaları; hep memleket müdafaası ile ilgiliydi.
Babam gazeteci olduğu için bende her yere girerdim. İstanbul’da O zamanlar basın kartımız vardı, öyle girerdik. Basın kartı olmayan insanlar giremezdi. Görüşmeler hep böyle geçti. Ulu önder Atatürk kuru fasulyeyi çok severdi. Zamanın padişahı ise Atatürk’ü çok severdi. Atatürk askerliği sırasında her sene terfi ederdi. Bu kimseye nasip olmamıştır.İngilizlerin İstanbul’u işgal etmesinin ardından Gül Cemal Vapuru ile Zonguldak’a geldim. İş aradım ve Zonguldak vilayetinde valinin yanında çalıştım. Bir müddet sonra mektupçu beyle görüşmemiz sırasında maaşımın azlığıyla ilgili olarak kömür İşletmesi’nin müdürü ile mektupçu beye ricada bulundum. Vali beyle görüşmesini istedim. Bu sırada odaya gelen müdür, Vali beyle görüşüyorlardı. Mektupçu vali beyin yanına gitti. Benim şirkette görev almam için ricada bulundu. Görüşme sırasında; “Genel müdür yarın muhasebe müdürünü görsün.” dedi. Ertesi gün şirketin muhasebe müdürüne gittim. Bana bir masa verdiler. Orada çalışmaya başladım
1938 yılında Atatürk’ün, Samsun’dan İstanbul’a dönüşü sırasında Zonguldak valisine telsizle Zonguldak’a uğrayacağını, Cumhuriyet gazetesinin yazı işleri müdürü Yunus Nadi bey bildirdi. Bunun üzerine köşkte ağırlamak için vali beyle görüşüldü. Zonguldak halkı, Yavuz zırhlısını görmek için iskeleye akın etti. Atatürk’ün, vapurdan çıkması ile halkın heyecanı Zonguldak’ı titretti, alkış fırtınası koptu. Ardından köşke hareket edildi ve yemek hazırlığı başladı. Atatürk’ün yanında Alman Reis-i Cumhuru bulunuyordu. Genel Müdür serviste benimde bulunmamı istemişti. Gençliğimden dolayı çok heyecanlanmıştım. Yemek verirken, Atatürk; “Sen burada mı çalışıyorsun?” diye bana sorup “Evet, paşam” dememle birlikte Alman Reis-i Cumhuru’nun kolunu oynatması üzerine yemek döküldü. ATATÜRK: “ÇOK ELEMAN YETİŞTİRDİM AMA UŞAK YETİŞTİREMEDİM.” dedi. Yunus Nadi Bey bu sözü tarih kitaplarında yer aldırdı.
“Bir müddet Zonguldak’ta çalıştıktan sonra Mengen’e döndüm.1944 depreminde Mengen’e geldim. Bir çok ev yıkıldı, çok kişi öldü. Eski evi yıktık ve yerine ev yaptırdık.O tarihte Türkbeşli Köyünün Muhtarı Olan Ahmet Burhan BAKIRLI beraber çalışalım dedi.İşten ayrılma dilekçemi şirkete yolladım. Köy katipliği görevine başladım çünkü doğup büyüdüğümüz vatanımız çok seviyordum. BAKIRLI ile Türkbeşli kasabanın kurulmasında beraber çalıştık. Ankara ile temaslara başladık Cevdet Kerim İNCEDAYI ve Ali Fuat Paşayı bulduk. Ankara da Mengen kahvesinin sahibi hemşerimiz Murat Erginde bizlere yardımcı oldu ve orada bulunanları da yanımıza aldık ve çalışmalara başladık. Bizlere nüfusunuz az köyden kasaba olmaz dediler. Hükümetin sözcüleri olması sebebi ile işi temelden ele alarak bütün projeleri Cevdet Kerim İNCEDAYI hazırladı. Buranın devlet yoluna bağlanması için ısrar edildi. Ereğli’den de devlet yolu geçecekti ardından Zonguldak, Devrek, Mengen ve Gerede olarak yolun geçmesi kararı alındı. Kasaba olmamızın dosyası bir türlü genel kuruldan çıkmadı çok beklettiler. Uzun süren çalışmalardan sonra yol güzergahının bölgemizden geçme kararı alındı ve Ereğli hattı iptal edildi. Bu yol güzergahının ana yola bağlanması Cevdet Kerim İNCEDAYI, Ali Fuat Paşa arasındaki görüşme neticesinde dosyanın genel kurula sevki kabul edildi. Aradan dört gün geçti T.B.M.M.’nin gece yapılan toplantısında buranın Mengen ismi ile Kasaba olması kabul edildi. İNCEDAYI gece saat 1’de Mengen’e telgraf çekti. Telgrafta MENGEN olarak kazanız hayırlı olsun (1948) yazıyordu. Resmi gazetede Mengen olarak ilan edildi. Haberi aldığımız gece tüm Mengen halkı sokaklara döküldü çevrede ne kadar davul ve köçek ekibi varsa toplandılar ve sabahlara kadar eğlence yapıldı. O heyecanı ve coşkuyu bu günkü gibi hatırlıyorum. Belediyenin ilk Başkanı Ahmet Burhan BAKIRLI ve bende ilk muhasebecisiyim. 1960 yılında görevimize ara verildi. Ecevit’in çıkardığı kanunla emekli oldum. İsmet ŞENTÜRK’ün Belediye Başkanlığında 65 yaşımda iken emekli oldum. Mengen’in ilçe olarak kurulmasında BAKIRLI’nın ve benim beraber uğraşlarımız oldu fakat sonunda başarılı olduk. Mengen’in ilçe olmasında büyük emekleri olan A. Fuat Paşa ve C.Kerim İNCEDAYI ilçemize uğradıklarında çok kısa bir süre kaldılar ve sadece Eşrefin kahvesinde ayran içtiler ve ayrıldılar.” dedi ve elinde bulunan 75 yıllık gazeteler hakkında da:”Ben 103 yaşındayım ve Allah’a şükür hatırlayabiliyorum. Bu gazetelerin basım evinde Mengenli gazeteci İbrahim KARBANCIOĞLU ve Yunus YETKİN (babam) görev alıyorlardı. Gazetenin ilk yayını 1919 yılında yapıldı ve 1920 yılında Atatürk tarafından kurulmuştu. Baş yazarı Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk’tü. Gazetenin kuruluş adı ‘Hakimiyet-i Milliye’ ve yazıları Osmanlıca idi. Yeni alfabenin kabulü ile ‘ULUS Gazetesi’ olarak yayına devam etti. Bende ki gazeteler ise kapı komşum DEMİRCİOĞLU’nun yıkılan ev enkazından bulananlar ve bana teslim ettiler. Bence ilçemiz adına tarihi önemi olan gazetelerin resmi kurumlar tarafından teslim alınması gerekli. Ulu önder Atatürk’ün ölüm haberlerinin yazılarının bulunduğu ve gerçek baskı kağıdı ile bu güne kadar saklanan gazeteler beni duygulandırdı. Yaşım 103 ve Ben Mengen’in köy olmasından itibaren ilçe tarihinde hep varım.” dedi.
Biz de canlı tarih Kadir YETKİN’e sağlıklı, uzun ömürlü yaşamlar dileriz…
Hüseyin VARLIK