3 GENEL HACİZ YOLUYLA TAKİP Aciz Vesikası VerilmesiÖdeme EmriHACİZParanın ÖdenmesiTakip TalebiTakibin KesinleşmesiSatış
4 HACİZTANIMI : Kesinleşmiş bir icra takibinin konusu olan belli bir para alacağının ödenmesi sağlamak için, söz konusu alacağı karşılayacak miktar ve değerde borçluya ait mal ve haklara İcra Müdürlüğünce hukuken el konulmasıdır.AMACI? Borçlunun mallarının paraya çevrilerek alacaklının alacağına kavuşmasıdır; hacizli mallar alacağına karşılık doğrudan alacaklıya verilmez.Unsurları:Para alacaklarının ödenmesini sağlamaya yöneliktir;Ancak borçlunun malvarlığı üzerinde , borçluya ait olan ve parayaçevrilmesi mümkün olan mal ve haklar üzerinde uygulanabilir;Haciz işlemi icra organı olan icra dairesi tarafından gerçekleştirilir;Borçlunun malvarlığına fiilen el koyma gerekmeyip hukuken el koyma yeterlidir.
5 HACİZ TÜRLERİ KESİN HACİZ (m. 78-105) Kanunda haciz denildiğinde öncelikle, takibin kesinleşmesinden sonra satıştan önceki aşamayı ifade eden ve satış talep etme imkânı veren kesin haciz akla gelmektedir.TAMAMLAMA HACZİ (m. 139): Satış sonrasında satılan malların alacağı karşılamaması halinde icra müdürü kendiliğinden yeni hacizler yaparak haczi tamamlar.İLÂVE HACİZ (m. 100/II): Hacze iştirak söz konusu olduğunda belirli şartlarda uygulanır.GEÇİCİ HACİZMahkemece itirazın geçici kaldırılmasına karar verilir ve ödeme emrindeki müddet geçmiş bulunursa alacaklının talebi ile borçlunun malları üzerine geçici olarak konulan hacizdir ve kesin hacze dönüşmedikçe satış hakkı vermez. haciz (m. 69/I, III).İHTİYATİ HACİZAlacaklının bir para alacağının zamanında ödenmesini garanti (güvence) altına almak için, mahkeme kararı ile , borçlunun mallarına önceden geçici olarak el konulmasıdır. (Md )5Md.78-Haciz isteme md.105-Haczi caiz mal bulunamaması.
6 HACİZ TALEBİTakibin kesinleşmesinden sonra icra dairesi kendiliğinden haczi uygulayamaz, haciz talep edebilmek için öncelikle ; borçluya tebliğ edilen ödeme emrinin kesinleşmiş olması ve alacaklının talebi gerekir. Ödeme emri kesinleşmeden haciz talep edilmesi ve hacze karar verilmesi süresiz şikayet sebebidir. Alacaklı bu talebiyle birlikte haciz için gerekli giderleri avans olarak icra dosyasına yatırmalıdır. (m. 78/I).Ödeme emrinin kesinleştiği kabul edilerek haciz yapılmış, ancak yapılan şikayet üzerine ödeme emri icra mahkemesince iptal edilmiş ise, yapılan hacizler kendiliğinden hükümsüz kalır, sonradan gönderilen ödeme emri hacizleri geçerli hale getirmez.Alacaklı, ödeme emrinin tebliğinden itibaren bir yıl içinde haciz istemelidir. Kanunda belirtilen durumlarda süreler işlemez (m. 78/II).
7 YARGITAY KARARI ÖRNEKLERİ Borçlu itiraz süresi içinde icra dairesine itirazı olmadığını bildirerek borcu kabul ederse, alacaklı hemen haciz isteyebilir, bu halde yedi günlük itiraz süresinin geçmesinin beklenmesine gerek yoktur.(12 HD – 5145/4971)Süresinde haciz istenmezse, takip dosyası işlemden kaldırılır (m. 78/IV).Alacaklı gerekli harç ve giderleri yatırıp işlemden kaldırılmış olan takip dosyasını yenileyebilir, borçluya da yenileme bildirisi tebliğ edilerek haciz talebini yenileyebilir , ilama dayalı olmayan takiplerde yenileme talebi üzerine yeniden harç alınır ve bu harç borca ilave edilmez.(m. 78/V).Borçlu şirket temsilcisi, ödeme emrini tebellüğ edip itiraz ve şikayet hakkından feragat ettiğinden, bu feragati itiraz ve şikayet sürelerini de kapsadığından, ilgili müdürlükçe ödeme emri tebligatının dönüşünün beklenmesine gerek yoktur.(12.HD /21113)
8 YARGITAY KARARI ÖRNEKLERİ Alacaklının talebi üzerine verilen haciz kararı, süresinde satış istenmediğinden İİK. nun 106 ve 110.maddeleri gereğince düşmüştür. Bu durumda, yeniden haciz için yenileme isteğinin diğer yana tebliğine gerek yoktur.(12 HD – 23472/23)Eğer dosyadan tebligat yapılmış ve haciz işlemi uygulanmamışsa bu durumda dosya son işlem tarihinden itibaren 1 sene sonra düşer ve yenilenmesi halinde yenileme dilekçesinin tebliği ile yenileme harcı alınması gereklidir. Fakat tebligat yapılamamışsa o halde sadece alacaklı veya vekili dosyanın yenilenmesini talep eder bu halde harç alınmaz sadece ödeme emri yeniden tebliğe çıkartılır. Dosyada uygulanmış gayrimenkul haczi varsa bu durumda 1 senelik süre işletilir. Yani 2 sene boyunca bu gayrimenkul haczi dosyanın düşmesine mani olur.(12.HD – 1749/7392)İcra takibine yapılan itirazın iptali için açılan dava sonucunda verilen kararın aynı takip dosyasında takibe konulması halinde yeniden harç alınmaz.Burada İİK.nun 78.maddesinin uygulanma yeri yoktur.(12.HD – 3226/4720)
9 YARGITAY KARARI ÖRNEKLERİ Bir yıllık süre içinde haciz talebinde bulunan alacaklı, haciz talebini geri alabilir. Bu halde, ödeme emrinin tebliğinden itibaren işlemeye başlamış olan bir yıllık sürenin (varsa) kalan kesimi içinde yeniden haciz talebinde bulunabilir. (Y.12 HD /22455)Yasal süresi içinde haciz istenmesi halinde, alacaklının haciz isteme hakkı düşmemiş olup, daha sonra yenileme talebi ile birlikte yenileme harcı ödemesine ve İİK.78/5 maddesi gereğince borçluya yenileme bildirisinin tebliği zorunlu değildir.(Y.12 HD /8832 – – 23472/239Haciz isteme hakkı ödeme emrindeki yazılı itiraz süresi içinde itiraz edilmemiş olmak koşulu ile ödeme süresinin de geçmiş olması halinde mümkündür. (Y.12 HD – 11816/14064)Niteliği gereği devam eden (her ay doğan) nafaka borcuna ilişkin dosyanın işlemden kaldırılamayacağı ve bu nedenle “takibin yenilenmesi”nin söz konusu olamayacağı (Y.12 HD – 246/472)Yenileme muhtırası tebliği gereken hallerde, bu işlem yapılmadan haciz istenemeyeceği
11 HACZE BAŞLAMAİcra Müdürlüğü talepten itibaren en geç üç gün içinde haczi yapar.(İİK.md.79/1)Haczedilecek mallar başka yerde ise, malların bulunduğu yer nöbetçi icra müdürlüğüne talimat yazılır. (İİK.79/II) Resmi sicile kayıtlı malların haczi için ilgili daireye doğrudan yazılabilir ve İİK.nun 89.maddesi yönünden de uygulanmaz.Haciz İcra Müdürü tarafından yapılır, yardımcı ve katiplerinden birine de yaptırabilir. (İİK.80) Mübaşir veya odacıya haciz yaptırılamaz.Borçlu haciz mahallinde bulunmaz ve hemen bulundurulması mümkün olmazsa haciz, borçlunun yokluğunda yapılır.Talep halinde borçlu kilitli yerleri, dolapları açmaya mecburdur, bu yerler gerekirse zorla açtırılır,Borçlunun üzerinde para , kıymetli evrak, altın , gümüş veya diğer kıymetli şeyler sakladığını anlar ve borçlu bunları vermekten kaçınırsa borçluya karşı zor kullanılabilir. Zor kullanma hususunda bütün zabıta memurları İcra Müdürünün yazılı müracaatı üzerine kendisine refakat ve emirlerini yerine getirmekle mükelleftirler.( İİK. 81)
12 Talimatla, borçlunun ….İl Müdürlüğünden almakta olduğu maaşının haczedilmesinin istendiği, talimat dosyasında verilen kararla, İİK.nun 79/2 madde son cümlesi uyarınca maaş haciz talimatının reddedildiği anlaşılmaktadır.Asıl icra dairesi malların bulunduğu yerdeki icra dairesine talimat yazabilmesinin yanında resmi sicile kayıtlı mallar için doğrudan kaydına işlenmek suretiyle haciz yapılabileceği hükme bağlanmıştır.Yani asıl icra dairesi bu iki yoldan birini seçebilir. Kaldı ki, talimat icra dairesinin talimatı reddetme yetkisi yoktur.(12 HD – 22586/3296)Uyuşmazlık İİK.nun 99.maddesine dayalı olarak alacaklı tarafından açılan 3.şahsın istihkak iddiasının kaldırılması talebine ilişkindir.Davaya konu Kavasaki marka dozere gelince ; 6085 sayılı yasanın 22/C-2 ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 29/a-4-2 maddeleri uyarınca, iş makinaları özel ve tüzel kişinin üyesi bulunduğu Ticaret ve Sanayi Odasına tescili zorunlu araçlardandır. Anılan yönetmeliğin 35.maddesi (b) bendinde tescilli, c) bendinde tescili silinmiş veya hiç tescil edilmemiş araçların satış devirlerinin geçerli olabilmesi için sahiplik belgesi esas alınarak noterlik veya trafik şube ve bürolarına yapılması koşuluna bağlanmıştır. Somut olayda dava konusu iş makinası tescile tabi olan araç niteliğinde olduğundan Ticaret ve Sanayi Odasında kaydının bulunup bulunmadığı davacı tarafından sunulan tarihli faturanın hacizli mala uygunluğu ve sahiplik belgesi niteliği taşıyıp taşımadığı ve davacıya satışın noterlik kanalıyla yapılıp yapılmadığı saptanarak oluşacak sonuca göre karar verilmelidir.(21 HD – 18086/10150)
13 YARGITAY KARARI ÖRNEKLERİ Kendisine haciz yapılmak üzere talimat yazılan icra dairesinin görevi, haczi uygulayıp, düzenlenecek tutanağı takibin yapıldığı icra dairesine göndermekten ibarettir. Haciz sırasında ki istihkak iddialarının tutanağa geçirilmesinden başka, talimat icra dairesinin yapacağı bir işlem yoktur.İİK.nun 99.maddesi gereğince, alacaklıya dava açmak için süre vermek yada bu konudaki isteği reddetmek, yahut 97.maddedeki prosedürü uygulamak asıl takibin yapıldığı icra dairesinin görev ve yetkisine dahildir.(12 HD /25855)Talimat icra dairesi borçluya ait malları haczetmiş ve bu malların muhafazası için yediemin tayin etmiş, ücretini de kendisi takdir etmiştir.Sözü edilen işlem talimat icra dairesince yapılan haciz işlemine ilişkin olduğundan yediemin ücretine yapılan şikayetin de talimat icra dairesinin bağlı olduğu tetkik merciince çözümlenmesi gerekir.(12 HD – 3927/4691)
14 HACZEDİLEMEYEN MAL VE HAKLAR Borçlunun ve ailesinin yaşaması, ekonomik varlığını devam ettirebilmesi için (insani ve sosyal düşüncelerle) borçluya ait bazı mal varlığı değerlerinin tamamen veya kısmen haczedilemeçeği kabul edilmiştir. (İİK.82, 83)Haczedilmezlik külli (iflas) ve cüz’i (ferdi) icrada geçerlidir.Haczedilmezlikten feragat, önceden mümkün değildir; ancak, haciz sırasında veya sonrasında bir mal, hak veya ücretinin haczedilmezliğinden feragat edilebilir. Fakat feragat sadece o alacaklı bakımından hüküm ifade eder.Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve Yargıtay Kararları “Haczedilmezlik konusunda İcra Müdürünün takdir yetkisinin bulunmadığını, İcra Müdürünün haciz istemini yerine getirmesinin zorunlu olduğunu” belirtmiştir. (Y.HGK tarih ve /196 )Haczedilmezlik konusundaki şikâyet süresi 7 gündür. Ancak devlet malları, borçlu için çok gerekli eşyanın haczinde vb. kamu düzeni sebebiyle süresiz şikâyet söz konusudur.
15 HACZEDİLEMEYEN MAL VE HAKLAR TAMAMEN HACZEDİLEMEYENLERGenel Olarak İİK m. 82Özel Kanunlarda (örnekler)5510 s.K. (SSGSSK) m. 93 (bu kanuna göre bağlanan gelir ve aylıklar)Hayvanları Koruma K. m. 5/5 (evcil hayvanların haczi)Telgraf ve Telefon Kanunu ek m. 25 (abone kullanım hakkı)TTK m. 892 (yola çıkmaya hazır gemiler)KISMEN HACZEDİLEMEYENLERGenel OlarakİİK m. 83.İşK. m. 35 işçi ücretlerinin en fazla 1/4‘ü haczedilebilirÜcret hacizleri hakkında m. 355 ve 356’ya uygun davranılmalıdır.İİK.MADDE 821. Devlet malları ile mahsus kanunlarında haczi caiz olmadığı gösterilen mallar, 2. Ekonomik faaliyeti, sermayesinden ziyade bedenî çalışmasına dayanan borçlunun mesleğini sürdürebilmesi için gerekli olan her türlü eşya, 3. Para, kıymetli evrak, altın, gümüş, değerli taş, antika veya süs eşyası gibi kıymetli şeyler hariç olmak üzere, borçlu ve aynı çatı altında yaşayan aile bireyleri için lüzumlu eşya; aynı amaçla kullanılan eşyanın birden fazla olması durumunda bunlardan biri, 4. Borçlu çiftçi ise kendisinin ve ailesinin geçimi için zaruri olan arazi ve çift hayvanları ve nakil vasıtaları ve diğer eklenti ve ziraat aletleri; değilse, sanat ve mesleki için lüzumlu olan alet ve edevat ve kitapları ve arabacı, kayıkçı, hamal gibi küçük nakliye erbabının geçimlerini temin eden nakil vasıtaları, 5. Borçlu ve ailesinin idareleri için lüzumlu ise borçlunun tercih edeceği bir süt veren mandası veya ineği veyahut üç keçi veya koyunu ve bunların üç aylık yem ve yataklıkları, 6. Borçlunun ve ailesinin iki aylık yiyecek ve yakacakları ve borçlu çiftçi ise gelecek mahsül için lazım olan tohumluğu, 7. Borçlu bağ, bahçe veya meyva veya sebze yetiştiricisi ise kendisinin ve ailesinin geçimi için zaruri olan bağ bahçe ve bu sanat için lüzumlu bulunan alet ve edevat, Geçimi hayvan yetiştirmeye münhasır olan borçlunun kendisi ve ailesinin maişetleri için zaruri olan miktarı ve bu hayvanların üç aylık yem ve yataklıkları, 8. Borçlar Kanununun 510 uncu maddesi mucibince haczolunmamak üzere tesis edilmiş olan kaydı hayatla iratlar, 9. Memleketin ordu ve zabıta hizmetlerinde malul olanlara bağlanan emeklilik maaşları ile bu hizmetlerden birinin ifası sebebiyle ailelerine bağlanan maaşlar ve ordunun hava ve denizaltı mensuplarına verilen uçuş ve dalış tazminat ve ikramiyeleri, Askeri malullerle, şehit yetimlerine verilen terfi zammı ve 1485 numaralı kanun hükmüne göre verilen inhisar beyiye hisseleri, 10. Bir muavenet sandığı veya cemiyeti tarafından hastalık, zaruret ve ölüm gibi hallerde bağlanan maaşlar, 11. Vücut veya sıhhat üzerine ika edilen zararlar için tazminat olarak mutazarrırın kendisine veya ailesine toptan veya irat şeklinde verilen veya verilmesi lazım gelen paralar, 12. Borçlunun haline münasip evi, 13. Öğrenci bursları. Medeni Kanunun 807 nci maddesi hükmü saklıdır. 2, 3, 4, 5, 7 ve 12 numaralı bendlerdeki istisna, borcun bu eşya bedelinden doğmaması haline münhasırdır. (Ek fıkra: 6352 S.K /m.16) “Birinci fıkranın (2), (4), (7) ve (12) numaralı bentlerinde sayılan malların kıymetinin fazla olması durumunda, bedelinden haline münasip bir kısmı, ihtiyacını karşılayabilmesi amacıyla borçluya bırakılmak üzere haczedilerek satılır." (Ek fıkra: 6352 S.K /m.16) "İcra memuru, haczi talep edilen mal veya hakların haczinin caiz olup olmadığını değerlendirir ve talebin kabulüne veya reddine karar verir.”
16 HACZİN KONUSUHaczin konusunu borçlunun haczi kabil taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki alacakları ve diğer parasal malvarlığı değerleri oluşturur.Borçlunun tüm malvarlığı değil, kıymet takdirine göre, sadece borcu, fer’ileriyle karşılayan mallar haczedilir (m. 85/I).Haciz yaparken, tarafların menfaatinin dengelenmesi, gerekir (m. 85/VI).Hacizde tertip (sıra) hükümlerine uygun davranılmalıdır (m. 85/II, c. 2). Önce çekişmesiz taşınır malları, 3.kişilerdeki hak ve alacakları , yetmezse taşınmazları haczedilir. Borçlu beyana davet edilir.Geliri, muhafaza ve paraya çevirme giderlerini karşılamayacak olan şeyler haczedilmez (m. 85/V).
17 TAŞINIRLARIN HACZİHaczedilen taşınır mallar, kanunda belirtilen kıymetli şeylerden ise, bunların haczinden sonra fiilen icra dairesi tarafından muhafaza altına alınması gerekir (m. 88/I). İcra dairesi de bunları 9. maddeye göre tevdi eder (Yön. m. 38, 92, 8/III). Kıymetli şeylere icra dairesince el konulmuş olması bunların haczi için geçerlilik şartıdır.Kıymetli şeylerin dışında haczedilen diğer taşınır mallara mutlaka icra müdürü tarafından fiilen el konulması gerekmez, hukuken el konulmuş, haczedilmiş olması yeterlidir. Yasada yazılı ayrıcalıklı durumlar dışında fiili el koyma ve muhafaza tedbiri haczin geçerli olması için gerekli değildir.Malın yediemine teslimi bir muhafaza tedbiridir.İİK.nun 82/2 maddesinde yazılı muhafaza tedbiri haczin tamamlanması için koşul olmayıp haczedilen mal için alınan koruma önlemidir.Malların borçluya veya 3.kişiye ait işyerinde bırakılması haczin geçersizliğini değil muhafaza tedbirine baş vurulmadığını gösterir (21 HD – 8302/8097 )İİK.88/II-Taşınır mallar masrafı peşinen alacaklıdan alınarak münasip bir yediemine teslim edilir.İİK.88/V –Muhafazasına gerek kalmayan malları borçluya münasip bir süre verilerek alması istenilir,alınmadığı takdirde mahkeme kararı ile satışa çıkarılır.Elde edilen paradan muhafaza ve satış giderleri ödenir.Artan para icra müdürlüğü hesabında muhafaza olunur.
18 Haciz konusunda m. 88/II-V’e uygun davranılmalıdır. İİK.nun 88/II.fıkrasının sonuna eklenmiş bulunan ‘alacaklının muvafakatı ve’ ibaresi Anayasa Mahkemesi Başkanlığının tarih ve 2010/ /4 sayılı kararı ile iptal edilmiş olmakla, 3.şahıslar elinde haczedilen taşınırlar muhafaza altına alınamayacaktır. İİK 99. Md ile bağlantılı.İcra Müdürünün alacaklının gösterdiği yerde haciz yapmak zorunda olduğu, istihkak iddiasında bulunulmasının, haciz yapılmasını engellemeyeceği (12 HD – 713/9578)Üçüncü kişiye 89.maddeye göre gönderilen haciz ihbarnamesi üzerine,üçüncü kişinin icra dosyasına yatırdığı paranın , borçluya “103 davetiyesi” gönderilmeden, alacaklıya ödenebileceği (12 HD – 7336/2960)
19 TAŞINMAZLARIN HACZİTaşınmaz malların haczinin de taşınmazın bulunduğu yerde yapılması gerekir.Resmi sicile kayıtlı malların haczi, takibin yapıldığı icra dairesince, kaydına işletilmek üzere suretiyle doğrudan da yapılabilir ve İcra Dairesi, taşınmazın haczini tapu siciline bildirir (m. 91, 102/II). Haciz siciline şerh verilir. Tapuya verilen haciz şerhi, daha sonra hak kazanacak olanlara karşı ileri sürülebilir (m. 91/I; TMK m.1010/I, b. 2; TMK m. 1020/III). Ancak haciz, taşınmaz mal üzerinde mevcut hak sahibi olanların haklarına zarar vermez (m. 84/II, TMK m. 862, 863).İcra dairesi taşınmaz kendisine rehnedilmiş olanlarla, kiracılara da haczi bildirir (m. 92/II) ve kiracıların bundan sonra ödemeleri icra dairesine yapmaları emrolunur (m. 92/III, c. 2). İcra müdürü taşınmazın idare ve işletmesi için gerekli gördüğü tedbirleri de alır (m. 92/III, 93).Kanunda belirtilen istisnalar saklı kalmak kaydıyla (TMK m. 862), ipotek akit tablosunda sayılı teferruatlar taşınmazdan ayrı haczedilemezler (m. 83c).Ayrıca taşınmaz malın haczi onun hasılat ve menfaatlerine de şamildir (m. 92/I). Bu konuda yetişmemiş mahsullere ilişkin özel hüküm dikkate alınmalıdır (m. 84); ayrıca mahsuller yetişmeden önce borçlunun muvafakatı olmadan satılamaz .
20 İNTİFA HAKKI VE HİSSE HACZİ Borçlunun başkasına devri mümkün olan intifa (kullanım) hakkının kısmen haczi mümkündür (m. 83). İntifa hakkında haczin konusu, o şeyin mülkiyeti değil, intifa konusu olan, hasılat, temettü, semere ve kiralardır.Şirket hissesi haczi ;Anonim şirket hissesi haczi ; Anonim şirkette hisse senedi çıkarılmış ise, bu hisse senetleri İİK.nun 88.md.uyarınca fiilen el konularak haczedilir ve İcra Müdürlüğü kasasında muhafaza olunur.Ancak, şirkette hisse senedi çıkarılmamış ise borçlunun şirketteki payına çıplak pay (hisse) denir ve bu hisse Anonim şirkete haciz yazısı yazılmak suretiyle haczedilir. Şirket pay defterine haczi işlemek zorundadır. Ayrıca İcra Müdürü de şirket merkezine bizzat giderek, haczi şirket yetkililerine tebliğ etmek suretiyle ve bu hususu tutanakla tespit ederek çıplak pay haczini yapabilir. Haciz, tescil edilmek üzere Ticaret Siciline bildirilir.
21 Hisse Senedi yada İlmuhaber Çıkartmış Olan Anonim Şirketlerde Hisse YARGITAY KARARI ÖRNEKLERİHisse Senedi yada İlmuhaber Çıkartmış Olan Anonim Şirketlerde HisseSenedi Haczi: a- Halka Açık Olmayan Anonim Şirketlerde Hisse Senedi HacziÖZET: Anonim şirket tarafından hisse senedi çıkartılmış ise bu senetlerin İİK.nun 88 maddesi gereğince haczedilmesi gerekir. Anonim şirketten haciz konusunda pay defterine şerh verilmesi istenemez. Yargıtay 12. Hukuk Dairesi tarih, E. 1996/1547, K. 1996/165 ÖZET: Hamiline yazılı anonim şirket hisse senedi, borçlu ortağın elinde değil de mülkiyetin devri dışındaki bir sebebe istinaden üçüncü şahsın elinde bulunuyorsa, İİK.nun 89. maddesi prosedürü ile haczedilebilir. Yargıtay 19.Hukuk Dairesi tarih, E. 1996/6832, K.1996/10663
22 YARGITAY KARARI ÖRNEKLERİ ÖZET: Takas ve Saklama Bankası A.Ş., hisse senetlerini yasal düzenleme gereği elinde bulunduran üçüncü şahıs konumunda bulunduğundan 6183 sayılı yasanın 79. maddesi gereğince ilgili kurama haciz bildirisi gönderilmekle haczedilebilir. Yargıtay 19.Hukuk Dairesi tarih, E. 6663, K.7285ÖZET: Hisse senedi yerine çıkartılan ilmühaberler de kıymetli evrak niteliği taşımakta olduklarından, İİK.nun 88. maddesi hükmüne istinaden fiilen haczedilmeleri gerekir. Şirket pay defterine işlenmek suretiyle yapılan haciz geçerli bulunmamaktadır. Yargıtay 19.Hukuk Dairesi tarih, E. 3101, K.348
23 b- Halka Açık Anonim Şirketlerde Hisse Senedi Haczi ve Takasbank: ÖZET: Takas ve Saklama Bankası A.Ş., hisse senetlerini yasal düzenleme gereği elinde bulunduran üçüncü şahıs konumunda bulunduğundan 6183 sayılı yasanın 79. maddesi gereğince ilgili kurama haciz bildirisi gönderilmekle haczedilebilir. Yargıtay 19.Hukuk Dairesi tarih, E. 6663, K.7285c- Anonim Şirketin Hisse Senedi Yerine Geçmek Üzere İlmuhaber Çıkarmış Olması Durumunda, İlmuhaberlerin Haczi:ÖZET: Hisse senedi yerine çıkartılan ilmühaberler de kıymetli evrak niteliği taşımakta olduklarından, İİK.nun 88. maddesi hükmüne istinaden fiilen haczedilmeleri gerekir. Şirket pay defterine işlenmek suretiyle yapılan haciz geçerli bulunmamaktadır. Yargıtay 19.Hukuk Dairesi tarih, E. 3101, K.348
24 2- Hisse Senedi ya da İlmuhaber Çıkartmamış Olan Anonim Şirketlerde Hisse Senedi Haczi: ÖZET: Borçlunun anonim şirketteki senede bağlanmamış olan hissesi İİK.nun 94. maddesi gereğince haczedilir. Yargıtay 12. Hukuk Dairesi tarih, E , K.17585 Anonim şirketlerde senede bağlanmamış olan hissenin haczi mümkündür. İcra müdürü şirket pay defterine haciz hususunu işler ve İİK.nun 94. maddesi gereğince üçüncü şahıs durumunda bulunan şirkete durumu derhal ihbar eder. Yargıtay 12.Hukuk Dairesi tarih, E.12450, K.1476ÖZET: Borçlunun 3. kişi nezdinde bulunan ve henüz kıymetli evraka bağlanmamış hisse hakları İİK.nun 94. maddesi gereğince icra müdürü tarafından mahalline bizzat gidilerek ve pay defterine işlenmek suretiyle haczedilir. Yargıtay 12.Hukuk Dairesi tarih E K.14727
25 Anonim Şirket ortaklarının kişisel borçlarından dolayı , şirketin para ve mallarının haciz edilemeyeceği ancak borçlu ortağın şirketteki ‘kar payına’ ve ‘tasfiye payı’na haciz konulabileceği (Y. 12.HD – 5371/6731)Borçlu ortağa ait anonim şirket hisse senedinin, anonim şirkete İİK.md.89 ‘a göre haciz ihbarnamesi gönderilerek haciz edilemeyeceği (hisse senedinin fiilen ele geçirilerek) haczedilebileceği, yani fiili hacizle teslim alınarak haciz konulabileceği,Limited Şirket Hissesi Haczi ; Ortağın kişisel alacaklısı, ortağın şirketteki kar payından başka, ortağın şirketteki hissesini de haczettirebilir.(şirketin feshini de isteyebilir.) TTK.m.522Limited şirket ortaklarının, limited şirkete göre ‘üçüncü kişi’ sayılamayacağı, şirket borçlarından dolayı, şirket alacaklılarının, şirkete olan sermaye borcunu ödememiş olan şirket ortaklarına 89.maddeye göre ‘haciz ihbarnamesi’ gönderemeyeceği (Y.12 HD – 6771/2775)
26 Kollektif Şirket ve Adi Komandit Şirket Hissesinin Haczi ; Ortağın şahsi alacaklısı , borçlunun şirketteki kar payına ve yine şirketin tasfiyesi sonunda borçlu ortağa düşecek paya haciz koydurabilir. Tasfiye payına haciz konulması halinde, alacaklı altı ay önce ihbar etmek ve hesap yılı sonu hüküm ifade etmek şartıyla, şirketin feshini isteyebilir.(TTK.m.522)Kooperatif Hissesi Haczi ; 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 19/son maddesi uyarınca kooperatif ortağının alacaklıları ancak ortağın faiz ve gelir-gider farklarından hissesine düşen miktarı ve kooperatifin dağılmasında ona ödenebilecek payı haczettirebilirler. Ferdi münasebete geçilmedikçe ve kooperatif herhangi bir şekilde dağılmadıkça ortağın kooperatif payının haczedilemez.İştirak Halinde Mülkiyet Hissesinin Haczi ; İİK.m.94 e göre yapılır. İştirak halindeki mülkiyet durumunun son bulması halinde borçluya düşecek payın haczi için Tapu Sicil Müdürlüğüne haciz yazısı gönderilerek, tapu kaydına haciz şerhi verilir.
27 Paylı (müşterek) mülkiyet de ise (TMK m. 688 vd Paylı (müşterek) mülkiyet de ise (TMK m. 688 vd.) payın yalnız başına haczi mümkündür. İcra Müdürlüğünde Tapu Sicil Müdürlüğüne haciz yazısı yazılmak suretiyle haciz tapuya şerh edilir.Alacaklıya, Borçluya Ait Ayni Hakların Tescilini İsteme Yetkisinin Verilmesi ; (m. 94/II) Borçlunun miras, icra veya mahkeme kararı ile kazandığı bir ayni hak (mülkiyet gibi) bulunup ta, borçlu bunu kendi adına tescil ettirmiyorsa, bu hakkında borçlu adına tescilinin sağlanması için talebi halinde icra müdürlüğünce alacaklıya yetki verilir.
28 ÜÇÜNCÜ KİŞİLERDEKİ MAL VE ALACAKLARIN HACZİ (M. 89) Bunlar, borçlunun 3.kişilerden olan ücret alacağı dışındaki alacaklarıdır.Borçlunun bir bankadaki parası (mevduatı)Üçüncü bir kişiye ödünç vermiş olduğu para,Satmış olduğu malın bedeli,Kiraladığı evin kirası,Borçlunun taraf olduğu bir cari hesap sözleşmesinde diğer taraftan alacaklı olduğu hesap bakiyesi vb.gibi…89. madde, m. 88/I (kıymetli evraka bağlı alacak) ve m. 355’in (maaş ve ücret) dışında kalan durumlarda uygulanabilir. Özellikle maaş ve ücret hacizlerinde m. 355 ve m. 356, 357 uygulanır.Şartları oluştuğunda mutlaka m. 89. maddeye göre haciz talep etme zorunluluğu yoktur; alacaklı isterse ve mümkünse genel hükümlere göre de haciz yapılabilir.
29 I. HACİZ İHBARNAMESİ GÖNDERİLMESİ İhbarnameye İtiraz EdilmesiBorcun Kabulüİhbarnameye İtiraz EdilmemesiCeza ve Tazminat DavasıII. HACİZ İHBARNAMESİ GÖNDERİLMESİİhbarnameye İtiraz Edilmesiİhbarnameye İtiraz EdilmemesiBorcun ÖdenmesiBorcun ÖdenmemesiBİLDİRİMMenfi Tespit Davası AçılmasıMenfi Tespit Davası Açılmaması3. Kişi Lehine SonuçlanmasıAlacaklı Lehine SonuçlanmasıBorcun ÖdenmesiBorcun Ödenmemesi
30 YARGITAY KARARLARINDAN ÖRNEKLER ; “ Kendilerine haciz ihbarnamesi veya ücret haczi bildirilen üçüncü kişiler, meslek veya banka sırrına dayanarak cevaptan kaçınamazlar, cevap vermeye ve borçlunun mevcudunu (parasını, ücretini, malını) icra dairesine teslime mecburdurlar.”(12.HD Tarih 2006/ /2173)“ İcra Müdürünün haciz uygulanması konusunda bir takdir yetkisi yoktur”(12.HD Tarih 2006/ /1182)“ İcra Müdürünün alacaklının gösterdiği yerde haciz uygulaması zorunludur.”(12.HD Tarih 2006/ /960)“ Haciz konulduğu tarihte tapuda borçlu adına kayıtlı olan taşınmaz hakkında şikayetçinin sonradan mahkemeden tapu iptali tescil davası sonucu lehine karar alması bu haczin kaldırılmasını sağlamaz” (12.HD Tarih 19582/22762)
31 “ İcra mahkemesinde açılan menfi tespit davası İİK. nun 89 “ İcra mahkemesinde açılan menfi tespit davası İİK.nun 89. maddesinde öngörülen süreyi keser.” (HGK Tarih3737/700)“ Mevduat haczi İİK.nun 88.maddesi uyarınca yapılabileceği gibi İİK.nun 89. maddesi uyarınca da yapılabilir.” (12.HD Tarih 14917/18553)“ Bankadaki mevduatın haczi menkul haczi gibi yapılır. İİK.nun 89.maddesinde öngörülen şekle uyulmadan haciz yazısı ile haczi yapmak mümkündür.”(12.HD Tarih 8077/10167)“ Üçüncü kişinin 89/1 haciz ihbarnamesine karşı verdiği cevapta kabul ettiği kısım haricindeki alacak yönünden itiraz etmiş sayılmalıdır. İtiraz edilen kısım yönünden 89/2 haciz ihbarnamesi gönderilemez.” (12.HD – 15195/15293)
32 “ Borçlunun üçüncü kişideki nakit para alacağı İİK. nun 89 “ Borçlunun üçüncü kişideki nakit para alacağı İİK.nun 89.maddesi uyarınca haczedilebileceği gibi fiilen de haczedilebilir.” (19.HD Tarih 10054/11372)“ Borçlu aleyhindeki icra takibinde, üçüncü kişi durumundaki bankaya birinci haciz ihbarnamesi gönderilmiştir. Yasal süre içinde itiraz edilmediği gibi paranın bloke edildiği bildirilmiştir. Bu durumda ikinci haciz ihbarnamesinin gönderilmesiyle bu ihbarnameye de itiraz edilmediği takdirde borcun ödenmesi için üçüncü kez bildirim yapılması gerekir. Söz konusu emredici kurallara uyulmadan birinci haciz ihbarnamesinden sonra muhtıra ile paranın gönderilmesinin istenmesi usul ve yasaya aykırıdır.” (12.HD Tarih 12338/15074)“ Bankadaki para menkul mal hükmündedir. Haciz yazısı ile haczedilebileceği gibi fiilen de haczedilebilir. Ayrıca İİK.nun 89. maddesi uyarınca da haczi mümkündür.” (19.HD Tarih 6537/10591)“ Haciz ihbarnameleri iptal edilmişse icra dairesince muhtıra tebliğ edilerek ödenmesi sağlanan meblağın istirdatı talebi yerindedir.”(19.HD Tarih 382/6400)“ 89/1 haciz ihbarnamesine itirazdan sonra tekrar 89/2 haciz ihbarnamesi gönderilemez. Ancak daha sonra alacak doğmuşsa yeniden 89/1 haciz ihbarnamesi gönderilmesi istenebilir.” (19.HD Tarih 2004/ /7582)
33 “ 89/1. haciz ihbarı üzerine ihbarnameye konu paranın rehinli olduğuna ilişkin beyan itiraz niteliğinde olduğundan 2. ve 3.haciz ihbarnamelerinin gönderilmemesi gerekir.” (12.HD Tarih 4671/7900)“ Kendilerine haciz ihbarnamesi veya ücret haczi bildirilen 3.kişiler meslek veya banka sırrına dayanarak cevaptan kaçınamazlar” (12.HD – 4949/7737)“ İlerde doğması muhtemel bir hakkın haczi mümkün değildir.”(12.HD Tarih 17928/22583)“ Haciz ihbarnamesinin iptaline karar verilirse menfi tespit davası konusuz kalır”(19.HD Tarih 12306/9153)“ Tüzel kişiliği bulunmayan üçüncü kişiye çıkarılan haciz ihbarnamesi sonuç doğurmaz.” (19.HD Tarih 10617/7285)“ Haciz ihbarnamesine itiraz etmeyerek borcu ödeyen üçüncü şahıs sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca takip borçlusuna müracaat edebilir.”(19.HD Tarih 6901/4770)“ Menfi tespit davası hakkında verilecek karar kesinleşmedikçe 3.şahıs ihbarname gereğince zimmetinde sayılan borcu ödemeye zorlanamaz.”(12.HD Tarih 11733/13956)
34 “ 89/1. ihbarnamesine süresinde itiraz edilmesi halinde 89/2 ihbarı çıkartılamaz. Çıkarılırsa bu yok hükmündedir, süresiz şikayete tabidir.”(12.HD Tarih 6020/6884)“ İhtiyati haciz hükümsüz kalmışsa haciz ihbarnamesi de hükümsüz kalır.”(12.HD Tarih 11805/16639)“ İİK.nun 89.maddesi uyarınca işlem yapılmazsa borç üçüncü kişinin zimmetinde sayılmaz.” (12.HD Tarih 3833/4357)“ Satış vaadinden kaynaklanan hakkın haczi mümkün değildir.”(12.HD Tarih 11928/12316)“ İİK.nun 89.maddesi uyarınca haczedilen menkul malın teslimi mümkün olmazsa alacaklının, icra mahkemesine başvurarak malın değerinin ödenmesini isteme hakkı vardır. Yoksa doğrudan üçüncü kişinin mallarının haczi istenemez.”(12.HD Tarih 375/1968)
35 “ Kooperatifin borcundan dolayı bizzat kooperatifin kendisi sorumludur “ Kooperatifin borcundan dolayı bizzat kooperatifin kendisi sorumludur. Ortaklara 89/1 ihbarı gönderilemez.” (12.HD Tarih 9927/10890)“ İİK.nun 89/3. maddesine göre 3. kişi süresi içinde menfi tespit davası açması durumunda, borcu ödemeye veya yedinde bulunan (sayılan) malı teslime zorlanamaz.”(12.HD Tarih 7448/8057)“ Haciz ihbarnamelerine itiraz etmeyen veya menfi tespit davası açmayan üçüncü kişiye zimmetindeki alacak için haciz veya iflas yoluyla takip yapılabilir.”(12.HD Tarih 4482/5343)“ 89/2 haciz ihbarnamesinin 89/1 haciz ihbarnamesindeki miktarı aşmaması gerekir.” (19.HD Tarih 9011/6302)“ İcra müdürü 89/1 ile ilgili kararından re’sen dönemez.”(12.HD Tarih 124/8472)
36 ÜÇÜNCÜ KİŞİLER BAKIMINDAN HACZİN ETKİSİALACAKLI BAKIMINDANAlacaklı satış isteyebilir (m. 106) ve alacağını satış bedelinden alır (m. 138/II). Haciz aynî bir hak vermez.Şartları oluştuğunda diğer alacaklılar hacze iştirak edebilir (m ).BORÇLU BAKIMINDANBorçlunun tasarruf yetkisi sınırlanır.Taşınırlar bakımından m. 86.Taşınmazlar bakımından m. 91/I, c. 1Borçlunun izinsiz tasarrufu suç oluşturur (m. 336a; ayrıca karş. TCK m. 289, 290).ÜÇÜNCÜ KİŞİLER BAKIMINDAN3. kişilerin hacizden önce sahip oldukları haklar için istihkak iddiası varsa bu tutanağa geçirilir (m. 102/I) ve istihkak prosedürü işletilir (m ).Mal 3. kişi elinde haczedilirse yediemin olarak elinde bırakılmalıdır (m. 97a).3. kişilerin hacizli mal üzerinde iyi niyetle kazandıkları hakları korunur (m. 86/III).
37 HACZE İŞTİRAK (M. 100, 101)UYGULAMA ALANI Borçluya karşı birden fazla alacaklının talebi söz konusu ise ve özellikle bu alacaklılar borçluya karşı takibe başlamışlar ve borçlunun haczedilen malları tüm takip yapan alacaklıların alacaklarını karşılamıyorsa ve hacze iştirakin de şartları oluşmuşsa, hacze iştirak prosedürünün işletilmesi gerekecektir.KAMU ALACAKLARI Kamu alacaklarından dolayı hacze iştirak 6183 s.K. m. 21. ve 69’de düzenlenmiştir. Önce kamu alacaklısı haciz koymuşsa, satışta önce kamu alacaklısının alacağı karşılanır. Önce özel alacaklı haciz koymuşsa, kamu alacaklısı, onun haczine iştirak eder; ancak İİK şartları değil, 6183 s.K. uygulanır.SÜRESİ Hacze iştirak etmek isteyen alacaklı, ancak ilk haciz üzerine satılan malın bedeli icra veznesine girinceye kadar bu talepte bulunabilir; bu tarihten sonra hacze iştirak mümkün değildir (m. 100/I, 101/I).
38 ADİ İŞTİRAK (M. 100) ŞARTLARI İŞTİRAK USÛLÜ İştirak etmek isteyen alacaklının takip yapması ve takibini kesinleştirmesi gerekirİştirak etmek isteyen alacaklının alacağının ilk haciz koyduran alacaklının alacağına göre önceliğinin olması gerekir (m. 100/I, b.1).İştirak etmek isteyen alacaklı, öncelik şartını kanunda belirtilen belgelerle ispat etmelidir (m. 100/I, b.1-4).İŞTİRAK USÛLÜİştirak etmek isteyen alacaklı, ilk haczin konulduğu icra dairesine başvurur. İcra müdürü, şartların varlığını inceler ve karar verir.Haczedilen mallar tüm alacaklıların alacaklarını karşılamaya yetiyorsa, sadece hacze iştirak ilk haciz tutanağının altına işlenir (m. 104/I); tüm alacaklar karşılanamıyorsa talep üzerine ilave haciz yapılır (m. 100/II) ve bu durumun da tutanağa işlenip ilgi kişi veya yerlere bildirilmesi gerekir.
39 ŞARTLARI İŞTİRAK USÛLÜ İMTİYAZLI İŞTİRAK (M. 101)ŞARTLARIİmtiyazlı olarak iştirak edecek alacaklılar kanunda belirtilmiştir. Bunların dışında, hacze imtiyazlı iştiraki söz konusu olamaz. (m. 101/I).Kanunda sayılan ilk üç durumda alacakların evlilik, velayet veya vesayet ilişkisinden doğması gerekir. Ayrıca alacaklılar, bu haklarını, ilişkinin (yani evlilik, velayet, vesayet) devamı sırasında veya bu ilişkinin bitmesinden bir sene içinde kullanabilirler.Yani bunun için, hacze iştirak eden alacaklının önce bir takip yapıp bunun da kesinleşmesini beklemesine gerek yoktur; doğrudan iştirak edilebilir.İŞTİRAK USÛLÜAlacaklı bu talebini ilk haczin konulduğu icra dairesine iletir.İcra dairesi bunu haczi koyduran diğer alacaklı veya alacaklılara ayrıca borçluya bildirir ve itirazları için yedi günlük süre verir. İtiraz söz konusu olursa, iştirak talebi geçici olarak kabul edilir ve iştirak talebinde bulunan kişiye yedi gün içinde dava açması gerektiği bildirilir. Bu süre içinde dava açılmazsa, hacze iştirak hakkı düşer (m. 101/II). Ancak bu durumun nafaka alacaklılarına uygulanması mümkün değildir.
40 HACİZDE İSTİHKAK (m )Borçlunun borcu için, borçluyla yakınlığı ne olursa olsun üçüncü bir kişinin malvarlığına dahil unsurlar, haczedilemez. Bununla birlikte üçüncü kişilere ait bazı malların borçlunun olduğu kabul edilerek haczedilmesi de mümkündür. Böyle bir durumda bazen borçlu bazen de bizzat mal üzerinde hak sahibi olan üçüncü kişi, mal üzerindeki bu haklarını ileri sürerek tutanağa geçirilmesini isteyebilirler (m. 85/II, c. 1; m. 102/I, c. 2).Çekişmeli malların da haczi mümkündür. Ancak bu mallar, hacizde tertip gereği en son haczedilir (m. 85/II, c. 2). Taşınır bir mal üçüncü kişinin elinde haczedilir ve üzerinde istihkak iddia edilirse, yediemin sıfatıyla üçüncü kişiye teslim edilir.Muhafaza altına alınamaz.(m. 88/II, c. 3).İstihkak prosedürü sonunda, üçüncü kişinin bu hakkı kabul edilir, lehine sonuçlanırsa, o mal üzerindeki haciz kalkar veya mal o hakla birlikte haczedilmiş olur. Eğer bu prosedür sonunda malın borçluya ait olduğu anlaşılırsa, borçlunun diğer malları gibi o mal satılıp, satış bedelinden alacak karşılanır.İstihkak prosedürü bakımından malın kimin elinde bulunduğu önemlidir.
41 MALIN BORÇLUNUN ELİNDE OLMASI (m. 96-97) İSTİHKAK İDDİASI (m. 96)Bir malın haczedildiğini öğrenen borçlu veya üçüncü kişi haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde istihkak iddiasında bulunmalıdır. Aksi halde aynı takipte bu iddiasını ileri sürme hakkını kaybeder. İcra müdürü üçüncü kişinin istihkak iddiasını iki tarafa bildirir; itiraz etmeleri için süre verir.İTİRAZ EDİLMESİ(m. 97/I-IV)Dosya İcra Mahkemesine GönderilirTakibin Devamı veya Ertelenmesi KararıİTİRAZ EDİLMEMESİ(m. 96/II, c.2)İSTİHKAK DAVASI AÇILMASI(m. 97, VI, c. 1) (m. 97a)İSTİHKAK DAVASI AÇILMAMASI(m. 97, VI, c. 2. )Davanın Reddi (m. 97/XIII-XIV)Davanın Kabulü (m. 97/XV)
42 MALIN ÜÇÜNCÜ KİŞİNİN ELİNDE OLMASI (M. 99) İSTİHKAK İDDİASI Üçüncü kişinin elinde bulunan bir malın borçluya ait olduğu iddia edilirse bu mal da haczedilir; üçüncü kişinin elinde bulunan menkul mal haczedilince,üçüncü kişinin kabulü halinde üçüncü şahsa yediemin olarak bırakılır (m. 88/II). Malı haczeden icra müdürü, alacaklıya, üçüncü kişiye karşı icra mahkemesinde istihkak davası açması için yedi günlük süre verir (Ancak, alacaklı bu sürenin verilmesini beklemeden de dava açabilir).İSTİHKAK DAVASI AÇILMAMASIAlacaklı bu süre içinde davayı açmazsa, üçüncü kişinin istihkak iddiasını kabul etmiş sayılır ve mal üzerinden haciz kalkar.İSTİHKAK DAVASI AÇILMASIBuradaki istihkak davasında, gösterdiği özellikler dışında m. 97’deki hükümler uygulanır. Ancak bu davada, tazminata ilişkin m. 97’de düzenlenmiş olan hükümler uygulanmayacaktır. Davanın KabulüMal üçüncü kişiden alınır ve alacaklının talebi üzerine satılarak alacaklıya alacağı ödenir.Davanın ReddiMal üzerindeki haciz kalkar veya hakla birlikte haczedilir.
43 BORCUN TAKSİTLE ÖDENMESİ (m. 111) HACİZDEN SONRAHACİZDEN ÖNCEAlacaklının kabul etmesine bağlıdır.Borçlunun teklif m. 111’deki şartları taşıyorsa, alacaklının muvafakatine gerek yoktur. Bu şartlar:En fazla dört taksitle ödeme teklifi,Birinci taksidin derhal ödenmesi,Taksitler arasında en fazla birer ay süre bulunması.Borçlunun teklifi m. 111’deki şartları taşımı-yorsa, alacaklının mu-vafakatine bağlıdır.SONUÇLARITaksitlendirme anlaşması icra dairesinde geçerli şekilde yapılırsa, takip durur. Borçlu ile alacaklı birden fazla bu yönde anlaşma yapabilirler. Bu anlaşmaların devamı süresince m. 106 ve 150e’deki satış isteme süreleri işlemez; ancak anlaşma ya da anlaşmaların toplam süresi on yılı geçerse, aştığı tarihten itibaren süreler kaldığı yerden işlemeye devam eder. Borçlu taksitle ödemenin şartlarını yerine getirmez süresinde ödemezse:Alacaklı , ödenmeyen kısmın tamamı için takibe devam edilmesini, yani hacizden önce ise haciz, hacizden sonra ise satış talep edebilir.Geçerli bir sebep olmadan borçlu taahhüdünü yerine getirmemişse, alacaklının talebi üzerine icra tetkik mercii tarafından 340. maddeye göre cezalandırılır.
44 Finansal kiralama konusu mallar Finansal kiralama konusu mallar kiracının borcundan dolayı haczedilemez. (Finansal Kiralama Factoring ve Finansman Şirketleri Kanunu Md.28/2)MADDE 28 – (1) Kiracının iflası hâlinde, iflas memuru, 2004 sayılı Kanunun 221 inci maddesinin birinci fıkrası hükmüne göre büro teşkilinden önce, finansal kiralama konusu malların tefrikine karar verir. İflas memurunun bu kararına karşı yedi gün içinde itiraz edilebilir.(2) Kiracı aleyhine icra yoluyla takip yapılması hâlinde, icra memuru, finansal kiralama konusu malların takibin dışında tutulmasına karar verir. İcra memurunun kararına karşı yedi gün içinde itiraz edilebilir.(3) Bu itirazlar, icra mahkemesince en geç bir ay içinde karara bağlanır.
45 HACZİN DÜŞMESİAltı ay süre geçmekle haciz İİK.nun 106 ve 110.maddeleri gereğince düşer.Borçlunun 3.kişilerdeki alacağı menkul hükmündedir.(İİK.106/2) Bu nedenle, hacizli alacakların paraya çevrilmesi de hacizden itibaren Altı ay içinde istenebilir.(İİK.106/1)=3.kişi şikayetçinin kendisi ile ilgili 89 ihbarı da bir haciz işlemi olduğu için bunun kaldırılmasını istemede hukuki yararı vardır.(Y.12 HD /21668)
46 .İİK.nun 106. maddesine göre taşınırlar (ve para) üzerindeki haczi izleyen Altı ay içinde satış (ya da dosyaya celp) istenmelidir. Aksi takdirde haciz düşer.(m.110) Somut olayda davalı yanca tarihinde idareye yazılan yazı, bu kurum tarafından haciz olarak kayıtlara işlenmiştir. Davalı paranın celbi için, yukarıda belirtilen yasal bir yıllık süreden sonra, günü paranın celbini istemiş olmakla haczi düşmüştür.( Y.19 HD – 10941/1297)
47 .İİK.106 ve 110 md.uyarınca taşınmaz üzerine konulan haczi izleyen 1 yıl içinde satış istenmemesi halinde haciz düşer. Sonradan konulan haciz, ilk haczin devamı niteliğinde olmayıp yeni bir hacizdir. (Y 19 HD /1959)Borçlu tarafından takibe itiraz edilmesi halinde kararın kesinleşmesine kadar geçecek 1 yıllık satış isteme süresi hesaba dahil edilmez.Ayrıca KIYMET TAKDİRİNE İTİRAZ EDİLMESİ HALİNDE DE VERİLEN KARARIN KESİNLEŞMESİNE KADAR ANILAN SÜRE İŞLEYEMEZ.(Y 12 HD /22729)
48 .İİK.129/son maddesine göre 2.satışta alacaklı çıkmazsa satış talebi düşer, bir diğer ifade ile dosyadan satış istenmemişçesine değerlendirme yapılmalıdır.(Y 19 HD – 532/4363)Davalının haczi tarihli olup, yasal süresi içinde satış talebinde bulunmuş isede, tarihli 2.satışta alıcı çıkmadığından davacının satış talebinin ve dolayısıyla haczininde düştüğünün kabülü gerekir.( Y 19 HD / /948)
49 .İİK.nun 129/2 md.uyarınca satış düştükten sonra yeniden bir yıllık satış süresi başlamaz ve satış hazırlıklarına ilişkin istem ve işlemlerin satış talebi gibi hüküm ve sonuç doğurmaz, haciz düşer.(Y.19 HD – 261/4149)Hacizli taşınmazın satışı bir yıllık yasal süre içinde günü istenmişse de günü yapılan artırmada alıcı çıkmadığından, İİK.129/ son cümlesine göre satış talebi düşmüştür.110.mad.göre usulüne uygun yeni bir satış talebi yapılmadığından İİK.nun 106.md.gereğince bu hacizgünü düşmüştür. (Y.19 HD /7005)
51 Devlet malları ile özel kanunlarında haczi caiz olmadığı gösterilen malları haczedilemez.(İİK.82/1) Devlet Malları HaczedilemezDevlete karşı icra takibi yapılabilir, fakat Devletin malları haczedilemez. Çünkü, normal olarak Devlet’in borçlarını rızası ile ödeyeceği varsayılır.
52 Hangi malların devlet malı sayılacağı ve haczedilemeyeceği, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim Ve Kontrol Kanunu esas alınarak belirlenir.Genel bütçeli kamu idareleri bu kanuna ekli (I) sayılı cetvelde , özel bütçeli kamu idareleri (II) sayılı cetvelde, düzenleyici ve denetleyici kurumlar (III) sayılı cetvelde belirlenmiş olup, (IV) sayılı cetvelde yer alan sosyal güvenlik kurumları ve mahalli idarelerin malları Devlet Malı kapsamında değildir.Bunların mallarının haczedilip haczedilmeyeceği konusunda özel kanunlarına bakmak gerekir.
53 (I) SAYILI CETVELGENEL BÜTÇE KAPSAMINDAKİ KAMU İDARELERİTürkiye Büyük Millet MeclisiCumhurbaşkanlığıBaşbakanlıkAnayasa MahkemesiYargıtayDanıştaySayıştayBakanlıklarMilli Güvenlik Kurulu Genel SekreterliğiMilli İstihbarat Teşkilatı MüsteşarlığıJandarma Genel KomutanlığıSahil Güvenlik Komutanlığı
54 Emniyet Genel Müdürlüğü Diyanet İşleri BaşkanlığıDevlet Planlama Teşkilatı MüsteşarlığıHazine MüsteşarlığıDış Ticaret MüsteşarlığıGümrük MüsteşarlığıDenizcilik MüsteşarlığıAvrupa Birliği Genel SekreterliğiBaşbakanlık Yüksek Denetleme KuruluDevlet Personel BaşkanlığıÖzürlüler İdaresi Başkanlığı
55 Türkiye İstatistik Kurumu Gelir İdaresi BaşkanlığıDevlet Su İşleri Genel MüdürlüğüKarayolları Genel MüdürlüğüTapu ve Kadastro Genel MüdürlüğüDevlet Meteoroloji İşleri Genel MüdürlüğüTarım Reformu Genel MüdürlüğüOrman Genel MüdürlüğüPetrol İşleri Genel MüdürlüğüBasın-Yayın ve Enformasyon Genel Müdürlüğü
56 Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Genel Müdürlüğü Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel MüdürlüğüAile ve Sosyal Araştırma Genel MüdürlüğüKadının Statüsü Genel MüdürlüğüSosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı
57 (II) SayILI Cetvelde Yer Alan Özel BütCELİ İdareler Yükseköğretim KuruluÖğrenci Seçme ve Yerleştirme MerkeziDevlet ÜniversiteleriGebze Yüksek Teknoloji Enstitüsüİzmir Yüksek Teknoloji EnstitüsüSavunma Sanayi Müsteşarlığı
58 Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Türkiye ve Orta-Doğu Amme İdaresi EnstitüsüTürkiye Bilimsel ve Teknoloji Araştırma KurumuTürkiye Bilimler AkademisiTürkiye Adalet AkademisiYükseköğrenim Kredi ve Yurtlar KURUMUGençlik ve Spor Genel MüdürlüğüDevlet Tiyatroları Genel MüdürlüğüDevlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü
59 Vakıflar Genel Müdürlüğü Hudut ve Sahiller Sağlık Genel MüdürlüğüElektrik İşleri Etüd İdaresi Genel MüdürlüğüMaden Tetkik ve Arama Genel MüdürlüğüSivil Havacılık Genel MüdürlüğüTürk Akreditasyon KurumuTürk Standartları EnstitüsüMilli Prodüktivite MerkeziTürk Patent EnstitüsüUlusal Bor Araştırma EnstitüsüTürkiye Atom Enerjisi Kurumu
60 Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığıİhracatı Geliştirme Etüt MerkeziTürk İşbirliği ve Kalkınma İdaresi BaşkanlığıÖzel Çevre Koruma Kurumu BaşkanlığıGAP Bölge Kalkınma İdaresiCeza ve İnfaz Kurumları ile Tutukevleri İş Yurtları Kurumu
61 (III) Sayılı Cetvelde Yer Alan Düzenleyici ve Denetleyici Kurumlar Radyo ve Televizyon Üst KuruluTelekomünikasyon KurumuSermaye Piyasası KuruluBankacılık Düzenleme ve Denetleme KurumuEnerji Piyasası Düzenleme KurumuKamu İhale KurumuRekabet KurumuTütün, Tütün Mamulleri ve Alkollü İçkiler Piyasası DüzenlemeKurumu
62 (IV) SAYILI CETVELDE YER ALAN SOSYAL GÜVENLİK KURUMLARI T.C. Emekli SanlığıSosyal Sigortalar KurumuEsnaf ve Sanatkarlar ve Diğer Bağımsız ÇalışanlarTürkiye İş Kurumu
63 MAHALLİ İDARELER:İl Özel İdareleri, (5302 Sayılı İl Özel İdaresi kanunun 3.maddesine göre kurum kamu tüzel kişisi olduğundan aynı kanunun 7.maddesi son fıkrası gereğince gelir ve malları haczedilemez.Köy, Köy kanunun 8.maddesi uyarınca köyün orta malları Devlet Malı gibi korunacağı hüküm altına alınmış olduğundan köy orta malları haczedilemez. Köy orta malı köy tüzel kişiliğinin taşınır ve taşınmaz tüm mallarını kapsayan bir kavramdır. Yine tarih ve 21/36 sayılı içtihadı birleştirme kararına göre köyün kamu hukukundan doğan alacakları da haczedilemez.“ Köy tüzel kişiliğinin malları haczedilemez” (12.HD Tarih 10461/10986)Belediyeler; 5393 Sayılı Belediye Kanunun 150/son maddesi uyarınca Belediyenin Proje karşılığı borçlanma yoluyla elde ettiği gelirleri, şartlı bağışlar ve kamu hizmetlerinde fiilen kullanılan malları ile belediye tarafından tahsil edilen vergi, resim ve harç gelirleri haczedilemez. Bu maddeye göre haczedilmezlik şikayetinin kabul edilebilmesi için mahcuzların kamu hizmetinde fiilen kullanılması zorunludur Sayılı Yasadan önce olduğu gibi, belediyece kamuya tahsis kararı alınması haczi engellemez. Mahkemece hacze konu malların fiili kullanım durumları itibari ile kamu hizmetinde kullanılıp kullanılmadığı tespit edilerek haczedilmezlik şikayeti sonuçlandırılmalıdır.
64 BELEDİYENİN HACZEDİLEBİLECEK HAK VE MALLARI; Posta çeki hesapları (Posta işletmesinden),Taksi durakları ve dolmuş durakları kira gelirleri, özel halk otobüsü hat kira gelirleri (şöförler odasından),İade edilen harç bedelleri (defterdarlıktan),İzalei şuyu satışlarından belediye hissesine isabet eden ihale bedelleri (adliyelerin çalıştığı Vakıfbank şubelerinden),Kira gelirleri (tüm banka şubelerinden),Borçlu Belediye adına kayıtlı araçların kaydına haciz ve yakalama konulması,Belediye adına kayıtlı tüm gayrimenkullerin kayıtlarına haciz konulması,Bankalardaki hesaplarına haciz konulması,Pazar yeri kira gelirleri (pazarcılar odasından),Belediyenin iştirak şirketi kar payları (ticaret sicilinden),Spor kulübü gelirleri (il gençlik ve spor müdürlüğü),Ekmek bayileri gelirleri (ekmek bayileri tespit edilerek),Parklar içindeki işletmelerin kira gelirleri (tespit edilerek),
65 “ Kültürel mirasın korunması amacıyla altyapı hizmetleri için kullanılması koşuluna bağlı olarak İl Özel İdaresince Belediyeye gönderilen paranın kendiliğinden kamuya tahsis olduğu tartışmasızdır.” (12.HD Tarih 16192/19618)“ Belediye başkanlığının ve encümen faaliyetlerinin yürütülmesinde kullandığı belirlenen aracın, fiilen kamu hizmetine tahsis edildiğinin kabulü gerekir.”(12.HD Tarih 674/3812)Ayrıca belediye tarafından tahsil edilen vergi, resim ve harç gelirlerinin de haczedilemeyeceği aynı maddede yazılıdır. 277 Sayılı Kanunla 5237 sayılı Belediye Gelirleri Kanununa göre kanunlarla belediyeye verilen payların vergi ve resim hükmünde olduğu açıklandığına göre, İller Bankasından belediyeye ayrılan payın haczi mümkün bulunmamaktadır. Bu konudaki şikayet kamu düzeninden olup süreye tabi değildir.“ Kendiliğinden kamu hizmetine tahsis edilen taşınır ve taşınmaz mallarla ilgili haczedilmezlik şikayeti süreye tabi değildir.” (12.HD /5460)
66 Özel KanunlarIna göre haczedİlemeyen mal ve haklar
67 Finansal Kiralama Konusu Mallar 6361 Sayılı Finansal Kiralama Faktoing ve Finansman Şirketleri Kanunun 29/2.maddesi gereğince kiralayanın borcundan dolayı finansal kiralama konusu mallar haczedilemez.“ Finansal kiralama konusu bir malın kiracısının icra takibine uğraması halinde, kiralayan üçüncü şahıs veya kiracı borçlunun icra müdürüne yapacağı müracaatla bu mallar takip dışı bırakılır. Bu işlem bir istihkak iddiası olmayıp finansal kiralama konusu mala ilişkin bir mükellefiyettir.” (12.HD – 577/3609)
68 3226 (6361) Sayılı Finansal Kiralama Yasasının 8. (22 3226 (6361) Sayılı Finansal Kiralama Yasasının 8. (22.) Md; finansal kiralama sözleşmesinin noterlikçe düzenleme şeklinde yapılacağı emredici bir kural olarak düzenlenmiştir. Yine 8.maddenin 1.parağrafının 2.cümlesinde, taşınır mala ilişkin finansal kiralama sözleşmesinin, kiracının ikametgahı noterliğinde bu iş için tutulan özel sicile tescili gerektiği hükmü öngörülmüş olup, finansal kiralama sözleşmesinin noterce düzenleme şeklinde yapılıp yapılmadığı ve taşınır mala dair sözleşmenin, kiracının ikametgahı noterliğinde özel sicile tescil edilip edilmediği icra mahkemesince resen araştırılmalıdır.“ 3226 Sayılı Finansal Kiralama Yasasının gerek finansal kiralama sözleşmesinin şekli ve sözleşmeye aleniyet kazandırılması amacıyla özel siciline tesciline dair 8.maddesi ve gerekse 19.maddede yer alan emredici nitelikteki koruma hükümleri kamu düzenine ilişkin olup, finansal kiralama sözleşmesinin noterce düzenleme şeklinde yapılıp yapılmadığı ve taşınır mala dair sözleşmenin, kiracının ikametgahı noterliğinde özel sicile tescil edilip edilmediği resen araştırılacak konulardandır.”(HGK – /605)
69 Sosyal Güvenlik Kurumunca bağlanan gelir ve aylıklar 5838 sayılı kanunun 32. maddesiyle, Emekli Sandığı, S.S.K. ve Bağ-Kur gibi kurumları tek bir bünyede toplayan 5410 sayılı Sosyal Güvenlik Kanunu’nun 93. maddesinde yapılan değişikliğe göre; Kurumca bağlanan gelir ve aylıkların, nafaka borçları dışında, haciz veya başkasına devir ve temlik edilemeyeceğine hükmedilmiş ve bu yöndeki talebin İcra Müdürü tarafından reddedileceği hususu yasaya girmiştir tarihinde Resmi Gazetede yayınlanan ve yayımı tarihinde yürürlüğü giren yasaya göre, bundan böyle emekli maaşlarının haczi mümkün değildir.
70 2762 SayILI VakIflar Kanunu 2762 Sayılı Vakıflar Kanununun 8.maddesi uyarınca vakıfların doğrudan doğruya hayrattan olan gayrimenkulleri Devlet Malları imtiyazından faydalanırlar ve bu nedenle haczedilemezler. Bu hüküm vakıf mallarına ilişkin olup, Vakıflar Genel Müdürlüğü özel bütçeli bir kamu idaresi olduğundan malları Devlet malı niteliğindedir ve haczedilemez.
71 Maden Kanunu3213 Sayılı Maden Kanununun 40 – 41.maddelerine göre haczedilmezlik şikayeti 7 günlük süreye tabidir.Madde 40. Madenin işletilmesinde gerekli olan kuyular, ocaklar ve galeriler ile makineler, binalar, yer altında ve yer üstünde kullanılan her türlü nakil vasıtaları madenin çıkarılması, temizlenmesi, izabesi gibi cevherin kıymetlendirilmesine yarayan alet ve tesisler ve bir senelik işletme malzemesinin üzerine münferiden haciz veya ihtiyati tedbir konulamaz.Ancak işetme hakkı ile bir bütün teşkil eden 1.bentte yazılı tesis, vasıta, alet ve malzemenin tamamı veya çıkarılmış cevherlerle bu cevherlerin bakiyeleri ve cürufu üzerine haciz ve ihtiyati tedbir konulabilir. Üçüncü şahsın rehin hakları saklıdır.Madde 41- Madenin tamamına veya çıkarılmış cevherlerle bakiye yığını ve cürufuna gerek haciz veya ihtiyati tedbir konulması ve gerekse bunların icraen satışına teşebbüs edilmesi hallerinde alacaklı veya icra dairesince madenin faaliyeti durdurulamayacağı gibi bu faaliyete müdahale de edilemez.
72 Yola hazır gemi:TTK.nun 892.maddesi uyarınca yola çıkmaya hazır gemi haczedilemez. Bu hüküm Türk gemi siciline kayıtlı gemiler için olup, yabancı gemiler hakkında uygulanmaz (TTK m.866)Gecekondu kanunu:775 Sayılı Gecekondu Kanununun 34/e maddesi uyarınca bu kanun hükümlerine göre belediyelerce tahsis olunan arsalar, yapılar ve bu arsalar üzerine yapılan bina ile meydana gelen taşınmaz mallar, tahsis tarihinden itibaren 10 (on) yıl süre içinde haczedilemez. Bu hüküm emredici nitelikte ve kamu düzeni ile ilgili olduğundan bu konudaki şikayetler süreye bağlı değildir. (12.HD Tarih 1097/3889)1005 Sayılı İstiklal Madalyası verilmiş bulunanlara Vatani Hizmet Tertibinden Şeref Aylığı Bağlanması Hakkındaki Kanun:Bu kanunun 1.maddesine göre bu kanun uyarınca vatani hizmet tertibinden bağlanan aylıklar hiçbir suretle haczedilemez.
73 Avukatlık Kanunu:1136 Sayılı Avukatlık Kanunun 164/Son maddesi uyarınca avukatlık ücreti, avukata ait olup, iş sahibinin borcu için takas ve mahsup edilemez, haczedilemez.4081 Sayılı Çiftçi Mallarının Korunması Hakkındaki Kanun:Bu kanunun 22.maddesi uyarınca Korunma Sandığının mevcudu devlet malı hükmündedir. Korunma gelirleri ve korunma sandığındaki paraya haciz konulamaz.4933 Sayılı İnönü Armağanları Kanunu:Bu kanunun 13.maddesi uyarınca İnönü Armağanları her türlü vergi resim ve harçlar dışında tutulur. Bunlar borç için haczedilemez. Armağan alanların eser, keşif ve ihtara ve başarılarına ilişkin her türlü hakları saklıdır. Armağan hak edenin ölümü halinde armağan mirasçılarına verilir ve mirasçılar bu madde hükmünden faydalanırlar.5543 Sayılı İskan Kanunu:Bu kanunun 21.maddesi gereğince bu kanuna göre verilen taşınmaz mallar temlik tarihinden itibaren 10 (on) yıl süre ile hiçbir suretle satılamaz, bağışlanamaz, terhin edilemez, tapu kütüğüne satış vaadi şerhi konulamaz ve haczolunamaz. Bu taşınmazların tapularına bu yolla kayıt düşülür.
74 6245 Sayılı Harcırah Kanunu: Bu kanunun 61.maddesi uyarınca bu kanuna göre ödenecek istihkaklar borç için haczedilemez.6831 Sayılı Orman Kanunu:Bu kanunun 31/8.maddesi uyarınca bu madde hükümlerine göre verilen yapacak ile bunların enkazı ve yakacak odun haczedilemez.5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu:Bu kanunun 61.maddesi uyarınca İcra ve İflas Kanunun 24 ve 30.maddelerinin hükümleri mahfuz kalmak kaydıyla;1.Eser sahibinin ve mirasçılardan birinin mülkiyeti altında bulunan henüz alenileşmemiş bir eserin müsvedde ve asılları.2.Sinema eserleri hariç olmak üzere birinci bentte zikredilen eserler üzerindeki mali haklar,3.Eser sahibinin, mali haklara dair hukuki muamelelerden doğan paradan gayrı alacakları,Kanuni veya akdi bir rehin hakkının, cebri icranın veya hapis hakkının konusu olamaz.
75 1618 Sayılı Seyahat Acenteleri ve Seyahat Acenteleri Birliği Kanunu: Bu kanunun 12.maddesi uyarınca seyahat acenteleri ve şubeleri, müşterileri ile biletlerini satacakları ulaştırma müesseselerine sunacakları hizmetler ve tüm seyahat acenteliği işlemlerinden doğacak yükümlülüklerine karşılık teşkil etmek üzere bir kuruluş teminatı vermek zorundadırlar.Kuruluş teminatı, Bakanlık emrine kayıtsız şartsız kesin olarak para, Devlet istikraz tahvilleri, kati ve süresiz banka teminat mektubu olarak verilir, bu maddedeki yükümlülükler dışında başka bir alacak dolayısıyla temlik, rehin ve haciz edilemez.1711 Sayılı Tasarruf Sandıkları Hakkında Kanun:Bu kanunun 4.maddesi uyarınca her şahsa ait tevdiattan bin liraya kadar olan kısmı haciz olunamayıp, yalnız bunun faizi haciz olunabilir.
76 2489 Sayılı Kefalet Kanunu: Bu kanunun 11.maddesi uyarınca Kefalet Sandığı sermayesi her türlü vergi ve resimlerden muaftır. Sahiplerine red ve iade oluncaya kadar bu sandıktaki mevduat muhtemel tazminata karşı teminattır. Üçüncü şahısların bu paralar üzerine koyacakları hacizler paranın sahiplerine verileceği zaman tenfiz olunur.7397 Sayılı Sigorta Murakabe Kanunu:Bu kanunun 14/4.maddesi uyarınca teminatlar, sigortalıların tüm alacakları ödenmeden iflas veya tasfiye masasına dahil ve başka nitelikteki alacaklar için dava edilemez veya icra takibine konu olamaz.128 Sayılı Askeri Öğrencilerin Harçlıkları Hakkında Kanun:Bu kanunun 5.maddesi uyarınca Bu kanun gereğince ödenecek harçlıklar hiçbir vergi ve resme tabi tutulmaz ve borç için haczedilemez.
77 205 Sayılı Ordu Yardımlaşma Kurumu Kanunu: Bu kanunun 37.maddesi uyarınca Kurumun her çeşit malları ile gelir ve alacakları, Devlet Malları hak ve rüçhanlığını haizdir. Bunlara karşı suç işleyenler Devlet mallarına suç işleyenler gibi takibata tabi tutulur.Kurumun malı devlet malı sayıldığından hiçbir mal varlığı haczedilemez.657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu:Bu kanunun 203.maddesi gereğince aile yardımı ödenekleri, 207.maddesi gereğince doğum yardımı ödeneği ve 208.maddesi uyarınca ölüm yardımı ödeneği haczedilemez.926 Sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu:Bu kanunun 143.maddesi uyarınca askeri öğrencilere verilen harçlıklar, 154.maddesi uyarınca subay ve astsubaylara verilen aile yardımı ödenekleri, 176.madde uyarınca subay ve astsubaylara verilen doğum yardımı ödeneği, 177.madde uyarınca subay ve astsubaylara verilen ölüm yardımı ödeneği haczedilemez.
78 257 Sayılı Er ve Erbaş Harçlıkları Kanunu: Bu kanunun 10.maddesi uyarınca bu kanuna göre ödenecek harçlıklar haczedilemez.1512 Sayılı Noterlik Kanunu:Madde 38/5; Teminat parası noterlerin görevleri dolayısıyla sebep olabilecekleri zararlara ve bu yüzden haklarında verilebilecek para cezasına karşılık teşkil eder. Bu paralar başkasına temlik ve terhin edilemez. Haciz, 49.madde gereğince, devir işlemi sırasında alıkonulacak miktardan artakalanı için mümkündür.2821 Sayılı Sendikalar Kanunu:Madde 41/2 : Sendika ve konfederasyonların kütüphane ve spor tesisleri ile mesleki eğitimleri ve toplantıları için lüzumlu taşınır ve taşınmaz malları, bu mallarla ilgili alacaklar hariç haczedilemez.2886 Sayılı Devlet İhale Kanunu:Madde 26/6; Bu madde uyarınca idarece alınan teminatlar haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz.
79 3100 Sayılı Katma Değer Vergisi Mükelleflerinin Ödeme Kaydedici Cihazları Kullanmaları Mecburiyeti Hakkında Kanun:Madde 9/3; Kullanılan ödeme kaydedici cihazlar, ilgilinin Gelir ve Kurumlar Vergisi mükellefiyeti sona ermedikçe haczedilemez.4572 Sayılı Tarım Satış Kooperatif ve Birlikleri Hakkındaki Kanun:Madde 1/Son; Kooperatif ve birliklerdeki ortaklık payları rehin veya haciz edilemeyeceği gibi başka bir kooperatif yada birlikle birleşme hali dışında devredilemez.854 Sayılı Deniz İş Kanunu:Madde 32; Gemi adamının ücretinin ayda 240 lirası haczedilemez veya başkasına devir ve temlik olunamaz. Ancak gemi adamının bakmak zorunda olduğu aile üyeleri için hakim tarafından takdir edilecek miktar bu paraya dahil değildir. Bu kayıtlamalar, nafaka borcu alacaklılarının haklarını kaldırmaz.
80 5199 Sayılı Hayvanları Koruma Kanunu: Madde 5/5; Ticari amaç güdülmeden bilhassa ev ve bahçesi içerisinde bakılan ev ve süs hayvanları sahiplerinin borcundan dolayı haczedilemezler.2828 Sayılı Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Kanunu:Madde 29; Bu kanun gereğince korunmaya ve yardıma muhtaç aile ve kişilere yapılacak ödemeler ve sağlanacak yardımlar başkasına devir, temlik ve haciz edilemez.3083 Sayılı Sulama Alanlarında Arazi Düzenlenmesine Dair Tarım Reformu Kanunu:Madde 11; Bu kanuna göre dağıtılan topraklar kamu yararı dışında hiçbir ayni hakla kayıtlanamaz, haczedilemez.
81 3292 Sayılı Vatani Hizmet Tertibi Aylıklarının Bağlanması Hakkında Kanun: Madde 2; Vatani hizmet tertibinden bağlanacak aylıklar haczedilemez.3466 Sayılı Uzman Jandarma Kanunu:Madde 23; Uzman jandarma adaylarına okuldaki eğitim ve öğrenim süresince ödenen harçlıklar haczedilemez.3671 Sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyelerinin Ödenek, Yolluk ve Emekliliklerine Dair Kanun:Madde 1; Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyelerine ödenen yolluklar herhangi bir suretle haczedilemez.4447 Sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu:Madde 50; İşsizlik ödeneği, nafaka borçları dışında haciz edilemez.4456 Sayılı Türkiye Kalkınma Bankası A.Ş.’nin Kuruluşu Hakkındaki Kanun:Madde 17; Bankanın taşınır ve taşınmaz malları, paraları, hak ve alacakları haciz edilemez.4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu:Madde 34/son; Her ne suretle olursa olsun, idarece alınan teminatlar haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz.
82 5102 Sayılı Yüksek Öğrenim Öğrencilerine Burs Kredi Verilmesine İlişkin Kanun: Madde 4/2; Yüksek öğrenim kredi ve Yurtlar Kurumunca verilen burs-kredi ve nakdi yardımlar haczedilemez.406 Sayılı Telgraf ve Telefon Kanunu:Ek Madde 25; Telekomünikasyon hizmetleri ile ilgili olarak abone veya kullanıcılara tahsis edilen numara ve hat kullanımı gibi intifa ve kullanım hakları hiçbir şekilde haczedilemez.6772 Sayılı Devlet ve Ona Bağlı Müesseselerde Çalışan İşçilere İlave Tediye Yapılması ve 6452 Sayılı Kanunla 6212 Sayılı Kanunun 2.maddesinin kaldırılması hakkındaki kanun:Madde 4; Bu kanuna göre yapılacak tediyeler haczedilemez.TOKİ2985 Sayılı Toplu Konut Kanunun toplu konut idaresinin gelirleri, harcamaları ve denetimi başlığını taşıyan 2.maddesinin f bendi (Bütçe Kanunları ile tahsis edilen ödenek ve tarihli ve 4075 sayılı kanunun 1.maddesi uyarınca alınan harçlar) dışında kalan gelirleri ve malları haczedilebilir.
83 1164 Sayılı Arsa Üretimi ve Değerlendirilmesi Hakkında Kanun: Madde 11; Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü, sattığı veya devrettiği arsa ve arazinin amacına uygun kullanılması için tapu kayıtlarına, satış şartlarına uygun alt yapı, yapı veya tesis yapılmadıkça üçüncü kişilere satış, devir, temlik yapılamayacağı ve haczedilemeyeceği hususunda şerhler koydurmaya ve/veya bu amaca yönelik sözleşmeler yapmaya yetkilidir.1581 Sayılı Tarım Kredi Kooperatifleri ve Birlikleri Kanunu:Madde 13; Ortakların kredilerine mesnet olarak gösterdikleri ürünleri, hayvanları ve üretimleri ile ilgili her türlü makine ve araçları üzerine ortağı bulundukları kooperatiflerin mutlak rehin hakları vardır. Bunlar, borçlu ortaklara yediemin sıfatıyla teslim edilmiş sayılırlar ve üçüncü şahıslar tarafından hiçbir suretle haciz olunamazlar.4636 Sayılı Milli Savunma Bakanlığı Akaryakıt İkmal ve Nato Pol Tesisleri İşletme Başkanlığının Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun:Madde 13; Başkanlığın taşınır ve taşınmaz malları ile diğer ayni hak ve mali varlıkları haczedilemez.
84 4706 Sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi Ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun:Madde 5; Bu kanuna göre belediyelere bedelsiz olarak devredilen taşınmazlar ve belediyece satılması halinde bu taşınmazların satış bedelleri haczedilemez.4632 Sayılı Kanun:Madde 17; Bireysel emeklilik katkı payı fon mal varlığı niteliğinde sayılacağından haczedilemez.3385 Sayılı Küçük Sanayi Bölgeleri İçinde Devletçe İnşa Edilmiş Örnek Sanayi Sitesi İş Yerlerinin Mülkiyetinin Devredilmesi Hakkında Kanun:Madde 2; Bu kanuna göre devredilen taşınmazların on yıl süre ile haczedilemeyeceğine ilişkin tapuya kayıt düşülür.
85 Tarımda mevcut destekleme politikalarının değiştirilerek çiftçilere doğrudan gelir desteği sağlanması ve kayıt sisteminin oluşturulması amacı ile ülke çapında uygulama yapılmasına ilişkin tarihli 2001/3405 sayılı kararnameye eklenen 1.maddeye göre, çiftçilere yapılacak doğrudan gelir desteği ödemelerinin haczedilemeyeceği kabul edilmiş olup, daha sonraki yıllarda haczedilmezlik konusunda bir hüküm bulunmamasına rağmen Yargıtay bu ödemenin temelde devlete ait bir para olduğundan ve borçlu çiftçiye veriliş amacı da gözetilerek haczinin mümkün olmadığını kabul etmektedir.“Yargıtay 12.HD – 14706/17636, /14373”
86 5582 Sayılı Konut Finansmanı Sistemine İlişkin Çeşitli Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile haczedilmezliğe ilişkin çeşitli düzenlemeler yapılmıştır.Kamuoyunda Motrtgage olarak bilinen konut finansman sistemine ilişkin kanun ile getirilen haczedilmezliğe ilişkin bu hükümler aşağıda sayılmıştır. Buna göre:5582 Sayılı Kanunla değişik 2499 sayılı Kanunun 13/A maddesi 13.fıkra uyarınca; ipotek teminatlı menkul kıymetler itfa edilinceye kadar, teminat havuzlarında yer alan varlıklar, teminat amacı dışında tasarruf edilemez, rehin edilemez, teminat gösterilemez, kamu alacaklarının tahsili amacıyla dahil olmak üzere haczedilemez ve iflas masasına dahil edilemez, ayrıca bunlar hakkında ihtiyati tedbir kararı verilemez.Sayılı Kanun ile eklenen 13/b madde 5.fıkra uyarınca; Varlık teminatlı menkul kıymetler itfa edilinceye kadar teminat havuzlarında yer alan varlıklar, teminat amacı dışında tasarruf edilemez, rehin edilemez, teminat gösterilemez, kamu alacaklarının tahsili amacı da dahil olmak üzere haczedilemez ve iflas masasına dahil edilemez, ayrıca bunlar hakkında ihtiyati tedbir kararı verilemez.2499 Sayılı Kanuna 5582 Sayılı Kanun ile eklenen 38/B madde 3.fıkra uyarınca; Fonun tüzel kişiliği yoktur, ancak malvarlığı kurucunun mal varlığından ayrıdır. Fon malvarlığı, ihraç edilen ipoteğe dayalı menkul kıymetler itfa edilinceye kadar, başka bir amaçla tasarruf edilemez, rehin edilemez, teminat gösterilemez, kamu alacaklarının tahsili amacı da dahil olmak üzere haczedilemez, ihtiyati tedbir kararı verilemez ve iflas masasına dahil edilemez. Bu maddeye göre konut finansmanı fonunun mal varlığı haczedilemez.Sayılı Kanuna 5582 Sayılı Kanun ile eklenen 39/A maddesi 3 fıkra gereğince; Konut finansmanından kaynaklanan alacakların ve diğer varlıkların teminat gösterilmesi suretiyle ipotek finansmanı kuruluşlarından kaynak temin edilmesi halinde, teminat gösterilen varlıklar, başka bir amaçla tasarruf edilemez, rehin edilemez, teminat gösterilemez, kamu alacaklarının tahsili amacı da dahil olmak üzere üçüncü şahıslar tarafından haczedilemez, ihtiyati tedbir kararı verilemez ve iflas masasına dahil edilemez. Kurul, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulunun uygun görüşünü almak suretiyle, teminat gösterilen varlıklara ilişkin kayıtların ayrı bir kayıt kuruluşu nezdinde de tutulmasını zorunlu tutabilir.
87 Borçlunun zatı ve mesleği için lüzumlu elbise ve eşyası ile borçlu ve ailesine lüzumu olan yatak takımları ve ibadete mahsus kitap ve eşyası haczedilemez.Haczedilmezlik şikayeti 7 günlük süreye tabidir. Süre haczin öğrenmesi ile başlar “12.HD /12751”Burada haczediilemeyecek malları üç grup altında toplayabiliriz.Borçlunun kişisel eşyaları,Borçlunun mesleki elbise ve eşyaları,Borçlu ve ailesi için gerekli olan yatak takımları ve ibarede mahsus kitap ve eşyası haczedilemez.“ Davacı Vakıf Üniversitesinin mallarının devlet malı sayılması için kamu tüzel kişisi olması yetmez, bütçesinin genel ve katma bütçe içinde yer alması veya yukarıda açıklandığı gibi kuruluş yasasında açık bir düzenlemenin bulunması gerekir. Oysa davacı üniversitenin genel ve katma bütçeye dahil olmadığı tartışmasızdır. Ek 7. maddesinin aynı yasanın 56. maddesine genel atıf yapılması, onu genel ve katma bütçeli bir kuruluş haline getirmediği gibi, bu atıf davacı üniversitenin mallarının kendiliğinden devlet malı sayılmasını gerektirmez.” (Hukuk Genel Kurulu /1113)
88 AİLE KONUTU ŞERHİ İLE İLGİLİ “İİK.nun 82/12.maddesinden faydalanma hakkı sadece icra takip borçlusuna ait olup, şikayetçinin lehine taşınmaz üzerine aile konutu şerhi verilmiş bulunması durumu takipte taraf olmayan şikayetçinin bu hakka dayanarak haczedilmezlik şikayetinde bulunmasına imkan tanımamaktadır.”(12.HD Tarih 5829/8852)TMK.nun 194.maddesi uyarınca “Eşlerden biri, diğer eşin açık rızası bulunmadıkça aile konutu ile ilgili kira sözleşmesini fesih edemez, aile konutunu devredemez veya aile konutu üzerindeki hakları sınırlayamaz” hükmünü içermektedir. Yasal bu düzenleme, aile konutunun tapu sicilinde maliki olan borçlunun borcundan dolayı alacaklıların yapacakları bir icra takibi sonucu satışına engel teşkil etmemektedir.
89 775 Sayılı Gecekondu Kanununun 34 775 Sayılı Gecekondu Kanununun 34. maddesine göre (anılan kanun hükümlerine göre belediyelerce tahsis olunan arsalar, yapılan ve bu arsalar üzerine yapılan bina ile meydana gelen taşınmaz mallar, tahsis tarihinden itibaren 10 (on) yıl süre içinde haczedilemez), sözü edilen hüküm emredici nitelikte ve kamu düzeni ile ilgili olduğundan bu konudaki şikayet süreye bağlı değildir.(12.HD Tarih 1097/3889)Şahısların mülkiyetindeki silahların haczi mümkündür ancak bu tür menkullerin satışı özellik arz eder. İhaleye yasaca silah bulundurmasına engel olmayan kişilerin katılması mümkündür.(12.HD Tarih 2004/ /2231)Haczedilen traktör sermaye ağırlıklı olup gerek İİK.82/4 maddede öngörülen ve gerekse HGK – 572/574 sayılı kararında vurgulanan geçim için zorunlu eşyalardan olmadığı anlaşılmakla,şikayetin traktör yönünden reddi gerekir.(12 HD – 23943/4064)
90 Müflisin masaya girecek olan mal, alacak ve hakları, haczi mümkün olanlardır. Bu nedenle gerek İİK.nun 82. ve gerekse özel kanun hükümlerine göre haczedilemeyen mal, alacak ve haklar, iflas masasına girmez. (12.HD – 2004/ )Kıymet takdir tutanağının tebliği halinde bu tarihte hacze muttali olduğunun kabulü gerekir. (12.HD Tarih 21241/26299)Borçlunun maden işletme ruhsatı yok ise veya ruhsat bulunmakla beraber işletme hakkıyla bütünlük teşkil eden menkullerin tamamı haczedilmemişse şikayetin reddine karar verilmesi gerekir.(12.HD Tarih 21434/26068)Çiftçilere yapılacak doğrudan gelir desteği ödemeleri temelde devlete ait bir para olduğundan ve borçlu çiftçiye veriliş amacı da gözetilerek haczi mümkün değildir.(12.HD Tarih 20271/24993)
91 Boşanma davasında hükmedilen tazminat haczedilebilir. (12.HD Tarih 7722/121467)TEDAŞ ’ ın mallarının haczedilmesine yasal bir engel yoktur.(12.HD Tarih 2003/ /4359)Kıymeti fazla olsa dahi mesleki eşyanın haczedilemeyeceğine karar verilerek borçluda bırakılması gerekmektedir. Mahcuzun satılıp, bedelinden borçluya daha ucuzunun alınması için para ayrılıp kalanının alacaklıya ödenmesine ilişkin İİK.nun 82/12. maddesi hükmünün burada kıyasen uygulanması mümkün değildir.(12.HD Tarih 7542/10260)Meslek için gerekli olan eşyalar daha ziyade el becerisine dayalı aletlerle ilgili olup sermaye değeri yüksek olan alet ve edevatı kapsamamaktadır.(12.HD Tarih 10933/11879)Yurtdışından bağlanan emekli maaşının tamamının haczi mümkündür.(12.HD Tarih 1106/1776)Cep telefonu, cep hesap makinesi ve rolex marka kol saati borçlunun kendisi için lüzumlu elbise ve eşya olmadığından haczi kabildir.(12.HD Tarih, 16370/17247)Üniversite Hastaneleri ve Devlet Hastaneleri döner sermayelerinin malları haczedilemez.(12.HD Tarih 11831/12843)
93 Madde – 83 – Maaşlar, tahsisat ve her nev’i ücretler, intifa hakları ve hasılatı, ilama müstenit olmayan nafakalar, tekaüt maaşları, sigortalar veya tekaüt sandıkları tarafından tahsis edilen iratlar, borçlu ve ailesinin geçinmeleri için icra memurunca lüzumlu olarak takdir edilen miktarlar tenzil edildikten sonra haciz olunabilir.Ancak haciz olunacak miktar bunların dörtte birinden az olamaz. Birden fazla haciz var ise sıraya konulur. Sırada önde olan haczin kesintisi bitmedikçe sonraki haciz için kesintiye geçilemez.Borçlunun maaşı ve ücretinden, kendisinin ve ailesinin geçinmesi için gerekli olan miktar dışında kalanı haczedilebilir. Ancak haciz olunacak miktar maaş veya ücretinin ¼’ünden aşağı olamaz. Diğer bir ifade ile maaş ve ücretin en az ¼’ü haczedilir. Borçlunun maaşının fazla olması veya kira geliri vb. gibi başka gelirlerinin olması halinde ¼’ünden fazlası da haczedilebilir.
94 “ Borçluya Garanti Bankası Emekli Sandığı Vakfından bağlanan iratların, borçlunun ve ailesinin geçimleri için icra müdürlüğünce zorunlu olarak takdir edilen miktar tanzim edildikten sonra kalan bölümü haczedilebilir. Bu miktar ¼’ten az olamaz.” (12.HD tarih 1608/4569)İcra takibi nafaka alacağı için yapılıyorsa her ay işleyen nafaka miktarı kadar hatta nafaka miktarı maaş ve ücretinin tamamı kadarsa, tamamı haczedilebilir. Ancak birikmiş nafaka yönünden bu istisnai durum geçerli değildir. Maaş ve ücretten nafaka kesildikten sonra diğer alacaklar için ¼ oranında kesinti yapılacaktır.4857 Sayılı İş Kanununun 35.maddesinde “işçilerin aylık ücretlerinin dörtte birinden fazlası haczedilemez” hükmü yer almaktadır. Ayrıca kanunun 32.maddesinde ücretin genel anlamda tanımlaması yapılmış olup, işçi ikramiyesi de ücretten sayılmıştır.“ İşçinin ikramiyesi ücretten sayılacağından ¼’ünden fazlası haczedilemez”(12.HD Tarih 11847/13146)İntifa hakkı ve hasılatının da kısmen haczi mümkündür. Bundan kastedilen intifa hakkının kendisi değil geliri ve kirasıdır. Buna karşılık şahsa bağlı olan intifa hakları haczedilemez.“ İntifa hakkının, ücretlerde olduğu gibi İİK.nun 83.maddesi gereğince kısmen haczi caizdir” (12.HD Tarih 3523/4293)
95 İlama dayanmayan nafakalar İlama dayalı nafakalar hiç haczedilemez. Ancak ilama dayalı olmayan nafakalar kısmen haczedilebilir. İİK.nun 83.maddesindeki ilama müstenit olmayan nafaka tabirinden anlaşılması gereken BK.nun 507.maddesinde olduğu gibi mukaveleye müstenit nafakalardır. Yani zaruri olduğundan hakimlikçe hüküm altına alınan nafaka değil, tarafların serbest iradesi ile anılan madde koşullarındaki kararlaştırılan iratlardır. Hal böyle olunca lehine hükmedilen kişinin geçimi için zorunlu olan M.K.nun hükümlerine göre verilen nafakanın birikmesi (teraküm) etmesi halinde dahi niteliği itibariyle haczi caiz değildir”(12.HD Tarih 20618/23963)
96 “ İlama müstenit olmayan nafakalar tabirinden anlaşılması gereken ise B.K.’nun 507.maddesinde olduğu gibi mukaveleye müstenit nafakalardır. Yani zaruri olduğundan mahkemece hüküm altına alınan nafakalar değil, tarafların serbest iradeleriyle anılan madde koşullarındaki kararlaştırılan iratlardır” (12.HD Tarih 3823/6225)“ Ücretin tamamı borçlu ve ailesinin geçinmeleri için yeterli olmasa bile, icra memuru bunun ¼’ünü mutlaka haczetmek zorundadır. İcra memuru haczedeceği miktarın azami sınırını belirlerken borçlunun ve ailesinin ihtiyacını göz önünde bulunduracaktır. İcra Memuru bu takdiri kendisi yapabileceği gibi bunun için bilirkişiye de başvurabilir” (12.HD Tarih 21017/24845)“ İşçinin almakta olduğu maaşının ancak ¼’ü haczedilebilir. İkramiye de ücretten sayılacağından aynı koşullarda haczedilebilir” (12.HD Tarih 10724/15105)“ Kıdem tazminatı, ihbar tazminatı gibi ödentilerin ücretten sayılacağına dair bir hüküm bulunmadığından tamamı, nemanın ve toplu iş sözleşmesi farkı ile ikramiyenin ise en fazla ¼’ünün haczi mümkündür” (12.HD Tarih 2002/ /463)“ Borçlunun yabancı ülkeden aldığı emekli maaşı haczedilebilir.”(12.HD Tarih 14171/15627)
98 Madde-83/a – 82 ve 83. maddelerde yazılı mal ve hakların haciz olunabileceğine dair önceden yapılan anlaşmalar muteber değildir.Borçlunun her türlü sorumluluk duygusu dışında mal ve haklarından kendisinin ve ailesinin geçimleri için zaruri olanının da haczedilebileceğine dair alacaklı ile önceden vaki anlaşmasının yaratacağı mahrumiyet göz önünde tutularak maddeye son fıkra eklenmiş, alacaklı ile borçlu arasındaki bu kabil anlaşmalar muteber sayılmamıştır.“ Borçlu takibin kesinleşmesinden sonra, haciz sırasında ya da haciz işleminin gerçekleşmesinden sonraki dönemde haczedilmesi mümkün olmayan mal ve haklarla ilgili olarak bu hakkından vazgeçebilir” (HGK Tarih /185)“ Borçlunun tarihinde evinde yapılan haciz sırasındaki muvafakati üzerine tarihinde Bağ-kur’dan almakta olduğu emekli maaşının tamamı üzerine haciz konulmuş olup, haciz tarihinden önceki tarihli haczedilmezliklerden feragate ilişkin bu beyan geçerlidir” (12.HD Tarih 633/3344)
99 “ İhtiyati haciz sırasındaki kabul takibin kesinleşmesinden önce olduğundan bu muvafakat geçerli değildir” (12.HD Tarih 485/3274)“ Ancak haciz sırasında ve daha sonra yapılan haczedilmezlikten feragat geçerlidir” (12.HD Tarih 2006/ /1786)“ İcra takibinin asıl borçlusunun borcundan dolayı evlerindeki haciz sırasında maaşının tamamına haciz konulmasını kabul eden icra kefilinin bu beyanı kendisine gönderilen icra emrinden önceye ait olup geçerli bir feragat bulunmamaktadır” (12.HD Tarih 2006/ /1417)“ Haciz sırasında yada haciz işleminin gerçekleşmesinden sonraki dönemde borçlu haczedilmesi mümkün olmayan mal ve haklarla ilgili olarak bu hakkından vazgeçebilir” (12.HD Tarih 19093/22427)“ Eşinin borcundan dolayı evlerindeki haciz sırasında maaşının tamamına haciz konulmasını kabul eden icra kefilinin bu beyanı kendisine gönderilen icra emrinden önceye ait olup İİK.nun 83/a maddesi uyarınca geçerli bulunmamaktadır” (12.HD Tarih 2003/ /3316)
100 YAVRULU HAYVANLARIN HACZİ Madde-83/b- Hayvan hacizlerinde, anaları tarafından beslenme ve bakılmaya muhtaç olan yavrular analarından ayrı haczedilemeyecekleri gibi bunların anaları da yavrularından ayrı haczedilemezler.TAŞINMAZ REHNİ (İPOTEK) KAPSAMINDAKİ EKLENTİLERİN HACZİMadde-83/c- Taşınmaz rehin ipotek akit tablosunda sayılı bulunan eklenti taşınmazdan ayrı olarak haczedilemez.Türk Medeni Kanununun 862.maddesi hükmü saklıdır.Medeni Kanun Madde-862-Rehin, taşınmazı bütünleyici parçaları ve eklentileri ile birlikte yükümlü kılar.Rehinin kuruluşu sırasında makine, otel döşeme eşyası gibi açıkça eklenti olarak gösterilen ve tapu kütüğünde beyanlar sütununda yazılı şeyler, kanuna göre bu nitelikte olamayacakları ispat edilmedikçe eklenti sayılır.Üçüncü kişilerin eklentiler üzerindeki hakları saklıdır.
101 Taşınmaz haczi Medeni Kanunun 684 Taşınmaz haczi Medeni Kanunun 684.maddesi uyarınca taşınmazın bütünleyici parçalarını kapsar ise de eklentilerini kapsamaz. Bu nedenle bütünleyici parçaların (mütemmim cüzlerinin) taşınmazdan ayrı haczi mümkün değil ise de, kural olarak eklentilerin (teferruatın) taşınmazdan ayrı haczi mümkündür.Yani taşınmaz haczedilip satılmadan, taşınmazda bulunan eklenti niteliğindeki mallar MK.nun 686.maddesine göre (eklenti olduğu bilirkişilerce saptandığı takdirde) ayrı ayrı haczedilip satılabilir. Çünkü eklentinin taşınmaz yok edilmeden, zarara uğratılmadan veya yapısı değiştirilmeden ondan ayrılması mümkündür.M.K.nun 862.maddesine göre rehin, taşınmazın bütünleyici parçaları ve eklentilerini de yükümlü kılar. Diğer bir anlatımla taşınmazın bütünleyici parçaları ve eklentileri ipotek kapsamındadır. Hatta, ipotek tesisinden sonra taşınmaza dahil edilen bütünleyici parçalarda ipotek kapsamına girer.Kural olarak taşınmazdan ayrı haczi mümkün olan eklenti, ipotek akit tablosunda sayılmış ise İİK.nun 83/c maddesi gereğince taşınmazdan ayrı olarak haczi mümkün bulunmamaktadır. Anılan hükmün uygulanabilmesi için mahcuzun hem ipotek akit tablosunda yazılı olması, hem de Medeni Kanunun 686.maddesinde tarif edilen şekilde eklenti niteliğini taşıması zorunludur.M.K.nun 686.maddesi gereğince bir şeyin teferruat sayılması için mahalli örfe ve malikin sarih arzusuna göre bir şeyin işletilmesi veya muhafazası veya ondan istifade olunması için daimi tarzda tahsis olunan ve kullanmakta o şeye tabii kılınan veya takılan veya onunla birleştirilen menkul eşya asıl şeyin teferruatıdır. Keza MK.nun 862.maddesi gereğince kanunen teferruattan sayılmayacağı ispatlanmadıkça teferruat sayılır.Haczedilen menkullerin ipotek kapsamında kalıp gayrimenkulden ayrı haczedilemeyeceği, bu nedenle haczin kaldırılması gerekeceğine ilişkin şikayet kamu düzenine ilişkin olup süresiz şikayete tabidir.
102 “ İİK.nun 83/c maddesinin uygulanabilmesi için mahcuzun hem ipotek akit tablosunda yazılı olması, hem de MK.nun 621.maddesinde tarif edilen şekilde teferruat niteliğini taşıması zorunludur” (HGK Tarih /1108)“ Taşınır mal taşınmaz malın kanunen teferruatı ise tapu sicilinde açıkça yazılı olmasa dahi rehin kapsamına girer ve İİK.nun 83/c maddesi uyarınca taşınmazdan ayrı olarak haczedilemez” (12.HD Tarih 10626/13388)“ İcra takibinin tarafı olmayan ve taşınmazda kiracı olan üçüncü kişi İİK.nun 83/c maddesine dayalı olarak kiralanan taşınmazda bulunan teferruat üzerine konulan haczin kaldırılmasını isteyemez” (12.HD Tarih 2006/ /1426)“ Taşınmaz üzerinde bulunan binaya, ipotek tesis tarihinden sonra yapılan ilaveler de ipotek kapsamına dahil olur” (12.HD Tarih 2006/ /258)“ Bütünleyici parçaların asıl olan şeyden ayrı olarak bir hukuki işleme konu edilemeyeceklerinden müstakil olarak haczedilmeleri mümkün bulunmamaktadır. Şikayet konusu edilen tapu ve dolapların binaya takılı olduğu haciz tutanağından anlaşıldığına göre mahcuzların binanın kullanımındaki amaca tahsisli ve zorunlu olarak onunla birlikte haczi gerektiği sonucuna varılmalıdır.” (12.HD Tarih 9699/13666)
103 “ Asansör ile eklentileri binanın projesine dahil olup, Yasa gereği belirli sayıdaki kattan fazla inşaatlar için binada bulunması zorunlu ve binanın (esaslı) unsurlarındandır. Bu durumda mahcuz asansör ve eklentileri MK.nun 684.maddesi gereğince taşınmazın bütünleyici parçası olup, müstakil olarak haczedilemez.”(12.HD Tarih 5412/10448)“İpotek tesisinden sonra taşınmaza dahil edilen bütünleyici parçalar ve eklentiler de ipotek kapsamına girer” (12.HD Tarih 5739/9830)“ Bir şey ya teferruattır, ya da mütemmim cüz’dür. O şey aynı anda hem mütemmim cüz, hem de teferruat olamaz” (12.HD Tarih 5047/7484)“ Yapı ipoteği de aynen gemi ipoteği gibi yapının mütemmim cüz ve teferruatına şamildir. Ancak teferruatı üzerindeki üçüncü kişiye ait mülkiyet hakkı ile mahdut ayni haklar mahfuzdur. Bu nedenledir ki yapı ipoteği sadece ipoteğin tesisi anında yapının mütemmim cüzü veya teferruatı olma vasfını kazanmış bulunan menkul mallara değil yapı malikinin mülkiyetine girmemiş olan kısımlar hariç, yapının imal ve inşa olunduğu mahalde bulunup, inşaatta kullanılmakta olan ve bu bakımdan işaretlenmiş bulunan kısımlara (makineler, kazanlar, saç levhalar, yükleme teçhizatı vs. gibi) da şamildir” (12.HD Tarih 17242/21637)
104 “ Mütemmim cüz ve teferruat iddiasına dayalı haczedilmezlik şikayeti süreye tabi değil ise de, şikayete konu menkul malların 3.kişiye cebri icra yoluyla satılmasından ve ihalenin kesinleşmesinden ve ihalenin feshine ilişkin bir karar bulunmadan şikayet konusu yapılması ve satılan mal bedelinin geri istenilmesi usulsüz olduğundan mercice dinlenemez. Şikayetçinin bu konuda ancak genel mahkemelere başvurma hakkı vardır.”(12.HD Tarih 19204/21069)“ Haczedilen ve trafiğe tescilli bulunan, üretilen mamullerin naklinde kullanılan frigorifik kamyonetlerin (soğutma sistemli) taşınmazın kullanılmasına devamlı suretle tahsis olunan ve o şeye tabi bulunan nitelikleri yoktur” (12.HD Tarih 7964/9329)“ Taşınmaz üzerinde ipotek tesis edilince taşınmazın bütünleyici parçaları (mütemmim cüzleri de) ve teferruatı da kendiliğinden ipoteğin kapsamında kalır. İpotek tesisinden sonra taşınmaza dahil edilen, alınan, bağlanan bütünleyici parçalar da aynı şekilde ipoteğin kapsamına girer” (12.HD Tarih 6149/7954)“ Akaryakıt istasyonundaki pompalar söküldüğünde borçlunun daha sonra başka pompaları bunların yerine takması mümkün olduğuna göre memurlukça yapılan haciz işlemi yerindedir” (12.HD Tarih 6837/7774)“ Kalorifer kazanı taşınmazın mütemmim cüz’ü olup, taşınmazdan ayrı olarak haczi mümkün değildir” (12.HD Tarih 11551/12755)
105 YETİŞMEMİŞ MAHSULLERİN HACZİ Madde-84- Yetişmemiş her nevi toprak ve ağaç mahsulleri yetişmeleri zamanından en çok iki ay evvel haciz olunabilir. Bu suretle haczedilen mahsullerin borçlu tarafından başkasına devri haczeden alacaklıya karşı hükümsüz olup icranın devamına mani olmaz.Alacağı taşınmaz rehinle temin edilmiş olan alacaklının mütemmim cüz olarak merhunun yetişmemiş mahsulleri üzerinde haiz olduğu hakka helal gelmez. Şu kadar ki mürtehin rehinin icraca paraya çevrilmesi için mahsullerin yetişmesinden evvel takip talebinde bulunmuş olmalıdır.
106 Yasadan kaynaklanan devir yasağI nedeniyle başkalarına devredilemeyecekleri için haczedilemeyecek mal ve haklar şunlardır:Münhasıran şahsa bağlı haklar (MK.23)Şahsa bağlı ve zata mahsus intifa hakları (MK. 806)Aile yurdu ve eklentileri (MK.391/1)Yasadan doğan şufa hakkı (MK. 732)Ölünceye kadar bakma alacaklısının hakkı (BK. 519)Diğer irtifak hakları (MK.838/2)Manevi tazminat istemi, karşı tarafça kabul edilmiş olmadıkçadevredilemez ve dolayısıyla haczedilemez (MK. 25/4)Oturma hakkı (MK.823) gibi
107 Ayrıca teminat mektubu hususuna da değinmek gerekirse, teminat mektupları hangi iş için verilmiş ise o iş için geçerli olacağından ve kıymetli evrak niteliğinde olmadığından haczi mümkün değildir.“ Teminat mektupları nitelikleri itibariyle hangi iş için verilmişse ancak o işin teminatı olup, sadece bu ilişki nedeniyle paraya çevrilebilir.”(12.HD Tarih 20971/24123)Haczedilen mal ve hakkın haczedilebilmesi için satışının mümkün olması ve parasal bir değerinin olması gerekir. Yargıtay’ın yerleşik içtihatlarına göre ticari minibüs hattının, belediye halinde borçluya yapılan işyeri tahsis hakkının ekonomik bir değer taşımaması nedeniyle haczi mümkün değildir.“ Borçlunun minibüsü haczedilip satılabilir ise de minibüs hattının cebri icra açısından haczi ve açık arttırma yolu ile satılması mümkün değildir.”(12.HD Tarih 2507/5215)Borçlar Kanunun 242.maddesi uyarınca rücu koşulu ile bağışlanan taşınmazlar, bağışlananın borcundan dolayı bağışlayan hayatta olduğu sürece haczedilemez.TTK. 285.maddesi uyarınca ticari şirketler kurulurken ortaklar tarafından kuruluş sermayesi olarak konulan para haczedilemez.
108 Bazı taşınır malların hacizleri özellik arz eder Bazı taşınır malların hacizleri özellik arz eder. Bunlardan en önemlisi kara nakil vasıtalarıdır. Bunları ikiye ayırmak gerekir;Trafik siciline kayıtlı olmayan kara nakil vasıtaları: Trafik siciline kayıtlı olmayan araçların haczi diğer taşınırlarda olduğu gibidir.Trafik siciline kayıtlı kara nakil vasıtaları: Trafik siciline kayıtlı kara nakil vasıtaları 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 20/d maddesi uyarınca, icra memurunun doğrudan yazacağı haciz yazısı ile trafik siciline haciz şerhi verilmek suretiyle haczedilebileceği gibi diğer taşınır mallar gibi fiilen de haczedilebilir. Her iki şekilde yapılan hacizde geçerli olup doğuracağı hukuki sonuçlar açısından aralarında bir fark yoktur.Markaların Korunması Hakkında 556 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 19.maddesine göre tescilli bir marka işletmeden ayrı olarak ve marka siciline işlenmek suretiyle haczedilebilir.“ İcra müdürüne alacaklının haciz isteminin yerine getirilmesi konusunda takdir yetkisi tanıdığından söz edilemeyeceği gibi, başka alanlarda tanınmış takdir yetkisinin yorum yoluyla kapsamının genişletilmesi de mümkün değildir.”(HGK Tarih Tarih /196)“ Takip borçlusunun borcundan dolayı, tapu sicilinde 3.kişi adına kayıtlı bulunan taşınmaz haczedilirse, üçüncü kişi süresiz şikayet (İİK.16/2) yoluna başvurarak İcra Mahkemesinden bu haczin kaldırılmasını isteyebilir.”(12.HD Tarih 2006/ /2923)
109 “ Mahcuzlar hacizle yükümlü olarak şikayetçi tarafından satın alınmış olup, alacaklının haczi yenilediği tarihte 2 yıl içinde satış istemediğinden İİK.nun 106 ve 110. maddeleri gereğince haciz düşmüştür. Artık borçlunun borcu için şikayetçi adına kayıtlı taşınmaz üzerinde haciz yenilenmesi mümkün değildir.”(12.HD Tarih 20508/21314)“ Haciz tarihinden sonra, şikayetçi tarafından açılan dava sonucu verilen tapu iptal tescil kararı hacizden sonra verilip kesinleştiğinden taşınmaz haciz şerhi ile birlikte 3.kişiye intikal etmiş bulunmaktadır. Bu aşamadan sonra haczin kaldırılması ancak 3.kişinin genel mahkemede açacağı bir dava ile istenebilir.”(12.HD Tarih 10648/13500)“Şirket ortağının şahsi borcu sebebiyle şirkete ait taşınmazlar ile araçlar üzerine haciz konulamaz.” (12.HD Tarih 8747/11745)“ Kooperatif borcundan dolayı ortak, ancak kooperatifin iflası veya dağılması hallerinde ve ana sözleşmede belirtilen kurallar dahilinde sorumlu tutulabilir.”(12.HD Tarih 9028/11534)
110 “ Teminat mektupları nitelikleri itibariyle hangi iş için verilmiş ise, o iş için geçerlidir. Taşınmazlarının rızai olarak devrinin durdurulmasına ilişkin tedbir kararının teminatı olarak verilen teminat mektubunun, lehdarın borcu için (avukatlık ücreti) haczedilmesi usulsüzdür.” (12.HD Tarih 5167/8078)“ Mülkiyeti Belediyeye ait olan toptancı halindeki dükkanın borçlu adına olan tahsis hakkına haciz konulamayacağı gibi, konulan haciz sonucu olarak da cebri icra ile bu hak bir başkasına satılamaz.” (12.HD Tarih 1732/4962“ Talimat dairesi icra müdürlüğünce alacaklı vekili talebinin aksine, haciz işlemini gerçekleştirmemesi İİK.nun 85.maddesine aykırıdır” (12.HD , 11510/15931)‘’Müteahhidin borcu için kat karşılığı inşaat sözleşmesi nedeni ile yapılacak inşaatta, müteahhide isabet edecek daireler bu aşamada haczedilemez (HGK – 2011/12-461/516)“ Borçlu ile şikayetçinin düzenlediği kat karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı olarak ilerde koşullar tahakkuk ettiği takdirde borçlu adına tescili yapılacak yer için haciz konulması usulsüzdür. Bu konudaki şikayet süresizdir.”(12.HD Tarih 2421/7305)
111 Taşınmazın haczi, onun bütünleyici parçalarını ve eklentilerini de kapsar. Bütünleyici parça taşınmazdan ayrı olarak haczedilemez. Ancak eklenti kural olarak taşınmazdan ayrı haczedilebilir. Fakat ipotek akit tablosunda sayılı bulunan eklenti taşınmazdan ayrı olarak haczedilemez.İİK.nun 23/4.maddesine göre (taşınmaz) tabiri, gemi siciline kayıtlı olan gemileri de kapsar. TTK.nun 892.maddesi uyarınca yola çıkmaya hazır gemi haczedilemez. Bu hüküm Türk gemi siciline kayıtlı gemiler için olup, yabancı gemiler hakkında uygulanmaz. (TTK m.866) Bu maddenin son fıkrası uyarınca haczedilen gemi seferden de men edilebilir. Ancak yola çıkmaya hazır gemi hakkında seferden men kararı verilemez.“ Yabancı bir devlet mahkemesinin kararı ile bir geminin satılıp malik değiştirmiş olması, Türk gemi siciline kayıtlı bulunan geminin sicilden kaydı terkin olunmadığı sürece hukuki statüsünde bir değişikliğe doğrudan neden olamaz.”(12.HD Tarih 13000/15480)
112 “ İİK.nun 96 ve bunu izleyen maddelerinde düzenlenen istihkak iddiasına ilişkin koşullar, menkul mallar için uygulanmaktadır. Taşınmaz üzerine konulan haczin kaldırılması istemi, icra memurunun işlemine yönelik şikayet mahiyetinde olduğundan şikayet koşulları doğrultusunda çözümlenmesi gerekir. Taşınmaz haczin yapıldığı günü borçlular adlarına kayıtlı olduğundan icra memurunun haciz işleminde usulsüzlük bulunmamaktadır.” (HGK Tarih /208)“ Taşınır mal haczi sırasında hazır bulunan borçlu haczedilen malların davacı 3. kişiye ait olduğunu söylemek ve bu iddiasını haciz tutanağına yazdırmak suretiyle 3. kişi lehine (İİK. md. 96/1) istihkak iddiasında bulunmuştur. Yasal süresi içinde yapılan bu istihkak iddiası ile dava açma süresi kesilmiştir.” (12.HD /10343)“ Haciz yerinde 3.kişinin kendi adına vergi levhası ibraz etmesi, bu işyerinin 3.kişiye ait olduğunun yeterli kanıtı olamaz” (12.HD /1865)
113 “ Davacı ve borçlu şirket tacir olup ticari defter tutmakla yükümlüdürler. Bu nedenle; kendilerine ait olduğunu iddia ettikleri mallara ilişkin faturaların yevmiye defterinde, malların ise envanterlerinde kayıtlı olması gerekmektedir.”(21.HD Tarih 2006/ /3279)“ İstihkak iddiası üzerine icra müdürlüğünce İİK.nun 97/1.maddesindeki prosedürün işletilmesi gerekir. İİK.nun 97/6.maddesi gereğince 3.kişi prosedür işletilmemişse, dava açma süresi henüz başlamış olamayacağından davasını hacizli mal satılarak bedeli alacaklıya ödenmesine kadar, prosedür işletilmiş ise icra mahkemesince verilen kararın tefhimi veya tebliğinden itibaren 7 gün içinde açabilir.”(21.HD Tarih 2006/ /1447)“ Dava konusu taşınır eşyalar, aynı borçlunun borcundan dolayı icra dairesinde satılmış ve 3.kişi tarafından alınarak borçlunun eşine kiralanmıştır. Ülkemizde taşınır eşyanın bu şekilde hacizden alınıp kiraya verilmesi biçiminde bir gelenek mevcut değildir. 3.kişinin, borcunu ödeyemeyen, eşyaları satılan bir borçlunun eşine kira sözleşmesi ile aynı taşınır eşyaları kiralaması hayatın olağan akışına da aykırıdır. Satın alma ve kiralama borçluya müteakip hacizlerden korumaya yönelik bir eylem biçimine dönüşmektedir. Danışıklı (muvazaalı) olduğu çok açık bir biçimde belirgin olan satın alma işlemi ve kira sözleşmesinin hukukça korunamayacağı ortadadır.”(21.HD Tarih 2006/ /546)“ İstihkak iddiası üzerine İİK.nun 97 ve99. maddelerinin uygulanmasına dair işlemin asıl icra dairesince yapılması gerekir. Talimat icra dairesinin sözü edilen istihkak prosedürünün uygulanmaya yetkisi yoktur.” (12.HD Tarih 19084/22404)
114 “ İİK.nun 97 ve 99.maddelerinde yazılı prosedürü uygulayacak olan İcra Dairesi ise asıl takibin yapıldığı yer İcra Dairesidir. Talimat İcra Dairesinin görevi haczi uygulayıp düzenleyeceği haciz tutanağını takibin yapıldığı İcra Dairesine göndermekten ibarettir.” (12.HD Tarih 22335/25798)“ Talimat icra dairesinin haczi tamamladıktan ve istihkak iddialarını tutanağı geçirdikten sonra sözü edilen istihkak iddiası hakkında karar verilmek üzere tutanak ve eklerini asıl icra dairesine göndermesi gerekir.” (12.HD Tarih 13312/17770)“ Davacı 3.kişi icra müdürlüğüne verdiği dilekçe ile istihkak iddiasında bulunmak suretiyle dava açma süresini kesmiştir. Alacaklı istihkak iddiasına karşı çıktığından icra müdürlüğünce İİK.nun 97.maddesi prosedürün işletilmesi gerekir. Bu prosedür işletilmediği sürede 3.kişi devasını hacizli mal satılarak bedelinin alacaklıya ödenmesine kadar açabilir.” (21.HD Tarih 10335/8965)“ Trafikte kayıtlı her türlü aracın satış ve devri tescil belgesi esas alınarak noterlerce yada Trafik Şubeleri ve bürolarında yetkili memurlarca yapılacak satış sözleşmesi ile mümkün olduğundan, davacıya noterlikçe düzenleme şeklinde sözleşme ile yapılan satış geçerlidir. Satışın sicile işlenmesi idari bir işlem olduğundan satıştan sonra davacı adına tescil edilmemesi satışı geçersiz kılmaz.” (21.HD /2095)
115 “ Boşanmış olmalarına karşın birlikte yaşamaya devam eden eşlerin boşanmaları danışıklı sayılır ve alacaklının haklarını etkilemez. Bu halde, İİK.nun 97/a maddesinde öngörülen mülkiyet karinesi borçlu dolayısıyla alacaklı yararına olup, yasal karinenin aksini ispat yükü istihkak iddiasında bulunan 3.kişiye aittir.Davacı kadın, kendisine ait geliri olduğunu kanıtlamadığı, mahcuzlara ilişkin mülkiyet belgesi sunmadığı gibi tanık anlatımları da samimi ve inandırıcı olmadığından, davanın reddi gerekir.” (21.HD Tarih 3296/5254)“ İhtiyati haczin infazı ile ilgili şikayetlerin infazı yapan icra dairesinin bağlı olduğu Tetkik Merciine yapılması gerekir.” (12.HD – 16817/20952)
116 “ Diğer alacaklıların koydurduğu haciz daha önce kamu alacağı için konulan hacze iştirak edemez.” (19.HD Tarih 6354/9572)“ Rehin açığı belgesi İİK.nun 100. maddesinin 1.fıkrasının 1.bendine göre değil 4.bendine göre ilk hacze iştirak imkanı sağlar” (19.HD Tarih 1681/3590)“ Kamu idareleri arasında hacze iştirakte ilk önce haciz uygulayan kamu idaresine pay ayrılmalıdır” (19.HD Tarih 1804/3290)“ İşçi alacakları İİK.nun 206. maddesi uyarınca imtiyazlı ise de haczi daha önce olan kamu idaresinin haczine iştirak edemez” (19.HD Tarih 4077/6500)“ İhtiyati tedbir hacze iştirak edemez” (19.HD Tarih 261/5736)“ Satılan malın tutarı icra veznesine girinceye kadar hacze iştirak mümkündür.”(19.HD Tarih 2002/ /1566)“ Hukuki sonuçları bakımından fiili haciz ile kaydi haciz arasında fark yoktur.”(19.HD Tarih 3616/4400)“Kara taşıt araçlarının fiili ve kaydi hacizleri ayrı ayrı geçerlidir. Alacaklının kaydi haczin kaldırılması talebi haciz iradesinin ortadan kalktığı şeklinde yorumlanamaz” (19.HD Tarih 7242/1117)“Kara taşıt araçlarının sicil kaydına konulan haciz tıpkı fiili haciz gibi hüküm ifade eder.” ( 19.HD Tarih 3926/4617)“ Kambiyo senetlerine özgü icra takibinde borçlunun muvafakatı ile konulan haciz üçüncü kişiler yönünden en erken 10 günlük ödeme süresi sonunda konulmuş kabul edilir.” (19.HD Tarih 3794/439)“ 103 Davetiyesi tebliğ edilmemesi haczi geçersiz kılmaz”(19.HD Tarih 91/780)“ Gemi siciline kayıtlı olmayan gemiler menkul hükümlerinde olduğundan fiilen haczedilmesi gerekir, kaydi haciz talebi haciz olarak kabul edilemez.”(19.HD Tarih 7103/7731)
117 “ Sıra cetvelini düzenleme yetkisi ilk haczi uygulayan icra dairesine aittir.”(19.HD Tarih 5302/5685)“İlk haczi talimat icra dairesi koymuşsa sıra cetvelinin bu dosyanın esas icra dairesince düzenlenmesi gerekir.” (19.HD Tarih 232/1724)“ Alacağı ilama dayalı alacaklının dava tarihi takipten önce olduğuna göre satış bedelinin garameten paylaştırılması gerekir” (19.HD – 6537/8889)“ Borçlu vekilinin icra dosyasına vekaletname ibraz etmesi ve o tarihte takibi öğrendiğini beyan etmesi ödeme emri tebliği yerine geçmez.”(19.HD Tarih 5754/8293)“ Konkordato mühletinin karar tarihinden itibaren mehil müddeti içinde yapılan haciz hukuki sonuç doğurmaz.” (19.HD Tarih 3317/3535)“ Taşınmaz üzerine aynı gün haciz koyduran alacaklılar, haczin yapıldığı saat belli değilse, yevmiye numaralarına bakılmaksızın satış bedelinden garameten yararlanırlar.” (19.HD Tarih 12012/10325)“ Birden çok alacak için aynı gün aynı memur tarafından aynı mahalde aynı eşyalar üzerine haciz konulmuşsa, bunların birbirinin önüne alınmasındaki fiili zorunluluk dikkate alınarak hacizler aynı anda konulmuş sayılır ve alacaklılar aynı derecede hacze iştirak ettirilir.” (19.HD Tarih 8969/6054)“ Satılan mal tutarı icra veznesine girinceye kadar hacze iştirak mümkündür”(19.HD Tarih 2002/ /1566)“ Haciz kararı alınmış olması sıra cetvelinde yer alacak alacaklıların sırasını teyit yönünden yeterli değildir. Haczin uygulanması gerekir.” (19.HD /9877)“ Sıra cetveli haciz talep tarihlerine göre değil, haciz tarihlerine göre düzenlenir”(19.HD Tarih 2636/5236)“ Ödeme emri tebliğ edilmeden konulan haciz geçersizdir. Borçlunun haricen öğrenmesi takibi kesinleştirmez.” (19.HD Tarih 2424/4677)
118 “ Haciz mahalli yazılı olmayan, tarihsiz ve imzasız tutanakla yapılan hacizler geçerli değildir.” (19.HD Tarih 2341/4352)“ Yarış atları ile ilgili tutulan soy kütüğündeki kayıtlara mülkiyet değeri verilmediğinden yarış atları için konulan kaydi hacizler geçerli değildir. Bu hayvanların fiilen haczedilmesi gerekir.” (19.HD Tarih 8698/954)“ İş makinesinin Ticaret ve Sanayi Odasındaki sicil kaydına konulan haciz geçerlidir.” (19.HD Tarih 5249/8492)“ Haciz talebindeki imza eksikliğinin sonradan giderilmesi halinde konulan haciz geçerlidir.” (19.HD Tarih 4314/5330)“ Taşınmazın tapu kaydına konulan haciz geçerlidir. Ayrıca fiili haczin yapılmış olması gerekmez.” (19.HD Tarih 5413/4972)“ İhtiyati hacizden sonra ipotek tesis edilmişse ihtiyati haczin kesin hacze dönüşmesi kaydıyla ihtiyati haciz sahibi alacaklıya öncelik verilmelidir.”(19.HD Tarih 2004/ )“ Tasarrufun iptali davasını kazanan alacaklının taşınmazı devralan kişinin alacaklılarının haczine karşı önceliği vardır.” (19.HD Tarih 12360/10374)“ İİK’na göre konulan ihtiyati haciz kesin hacze dönüşmeden kamu alacağı için haciz konulmuşsa kamu alacağından dolayı konulan hacze öncelik verilmelidir.”(19.HD Tarih 6697/10728)(Bu içtihat tarihinden önce konulan ihtiyati hacizler için geçerlidir.)“ Aynı tarihte uygulanan ihtiyati hacizler farklı tarihlerde kesin hacze dönüşse bile satış bedeli garameten paylaştırılır.” (19.HD Tarih 3591/5035)“ İhtiyati haciz kesinleşmeden kesin haciz konulması halinde satış bedelinin taraflar arasında garameten paylaştırılması gerekir.” (19.HD /8489)“ Tasarrufun iptali davasını kazanan alacaklıya iptal edilen tasarruf oranında, taşınmazı devralan kişinin verdiği ipoteklerle alacaklı olanlar ile sonradan haciz uygulayan alacaklılardan önce ödeme yapılmalıdır” (19.HD /8250)
119 “ İhtiyati haczi kesin hacze dönüşmeyen alacaklıya ayrılan pay yönünden İİK.nun 138/son maddesi uyarınca işlem yapılmalıdır.” (19.HD Tarih 6259/6361)“ İhtiyati haczi kesin hacze dönüşmeyen alacaklılara düşecek payların sağlam bir bankaya, banka bulunmayan yerlerde mahkeme veya icra sandıklarına yatırılması gerekir.” (19.HD Tarih 5336/5416)“ Aynı gün uygulanan hacizlerde haciz saatleri belirtilmişse haciz saatlerine göre sıralama yapılmalı, ilk hacze öncelik tanınmalıdır” (19.HD – 4943/5410)“ Takibe geçilen miktara bakılmaksızın ihtiyati haciz tutarına göre iştirak hükümleri uygulanır.” (19.HD Tarih 1018/2018)“ İhtiyati tedbirin hacze iştiraki mümkün değildir” (19.HD /7983)“ Farklı zamanlarda uygulanan ve aynı gün kesinleşen ihtiyati hacizler birbirine iştirak eder.” (19.HD Tarih 2979/4985)“ Dosyada mevcut paranın tedbirli olması halinde bütün alacaklıların muvafakatı ile dahi diğer bir dosyaya aktarılması mümkün değildir” (19.HD /10390)“ İhtiyati hacizden sonra borçlunun ödeme emrine itirazı halinde, itirazın tebliğinden itibaren 7 gün içinde dava açılmadığı takdirde ihtiyati haciz düşer.”(19.HD Tarih 2084/4193)“ İhtiyati haciz uygulayan alacaklının 7 gün içinde dava açması halinde ihtiyati haciz geçerliliğini korur, bu durumda ihtiyati haczin icrai hacze dönüştüğü tarih itirazın mahkemece iptaline karar verildiği tarihtir” (19.HD Tarih 1115/3278)“ Alacaklının yokluğunda uygulanan ihtiyati haczin alacaklıya bildirildiği tarihten itibaren takip talebinde bulunma süresi işlemeye başlar.”(19.HD Tarih 8014/8686)“ Hem ihtiyati haciz tarihi, hem de icrai hacze dönüşme tarihi diğer alacaklılardan önce olan alacaklının haczine birinci sırada yer verilmesi gerekir.”(19.HD Tarih 3091/4487)
120 “ Usulsüz tebligat üzerine konulan haciz hukuki sonuç doğurmaz, itiraz üzerine açılan dava sonucu mahkemece verilen itirazın iptali kararı dahi önceki geçersiz haczi geçerli hale getirmez. Burada İİK.nun 65/5.maddesinin kıyasen uygulanma olanağı yoktur. Diğer taraftan İİK.nun 100.maddesinde ihtiyati tedbire yer verilmemiş olduğundan derece tayininde ihtiyati tedbir dikkate alınmaz. Keza usulüne uygun olmayan sıra cetveline itiraz etmeyen alacaklının alacağı imtiyazlı olsa dahi sıra cetveli bu alacaklı yönünden itiraz edilmemekle kesinleşir.” (19.HD – 3177/1815)“ Borçlunun üçüncü kişideki alacağına haciz konulması halinde bu alacağın ilk haczi uygulayan icra dairesine gönderilerek sıra cetveli düzenlenmesinde bir usulsüzlük yoktur.” (19.HD Tarih 1009/6870)“ Takip borçlunun üçüncü kişideki müstakbel alacağının haczi mümkündür, alacağın doğmuş olması gerekmez, ihtimal dahilde bulunması yeterlidir.”(19.HD Tarih 4545/5107)“ Alacaklının ihtiyaten haczettirdiği borçlunun üçüncü kişideki alacağı üzerinde tasarruf hakkı kısıtlandığından hacizden sonra yapılan temlik hukuki sonuç doğurmaz.”(19.HD Tarih 3926/4397)“ Aynı tarihte haczedilen borçlunun maaşının birbirine önceli olmayan alacaklılara garameten paylaştırılması gerekir” (19.HD – 33/1570)“ Kamu idareleri arasında hacze iştirakte kamu alacakları için konulan haciz tarihine göre işlem yapılır.” (19.HD Tarih 566/5982)“ Motorlu taşıt vergisi alacağı öncelikli alacaklardandır.”(19.HD Tarih 10817/12879)“ Motorlu taşıt vergisinin alacağı aracın aynından kaynaklanan bir vergi olması nedeniyle öncelikle ödenmelidir. İcra vekalet ücretinin önceliği bulunmamaktadır.”(19.HD Tarih 3257/10376)
121 Yararlı olabildimse ne mutlu bana BAŞARILAR DİLERİMYararlı olabildimse ne mutlu bana