Hamilelikte Ultrasonografi
Bilindiği üzere hamilelik dönemi sürekli takibi yapılması gereken oldukça önemli bir dönemdir. Gebelik takibi esnasında tıbbın belirli yöntemlerinden aktif olarak faydalanılmaktadır. Jinekolojik muayeneler, ultrasonografi testleri gibi gebelik takibinde olmazsa olmaz yöntemler sayesinde bebeğin ve annenin sağlığı ile gelişimi hakkında tüm detaylar öğrenilebilmekte, gerekli görülen durumlarda hızlı müdahaleler gerçekleştirilebilmektedir.
Ultrasonografi, gebelik takibinde en etkili yöntemlerden birisidir. Günümüz dünyasında gebelik takibinin olmazsa olmazlarından olan ultrasonografik muayeneler sayesinde bebek sürekli takip edilmektedir.
Gebelik süreci içerisinde uygulanan ultrasonografik incelemelerin tamamına obstetik ultrasonografi adı verilmektedir. Ultrasonografinin başlangıcı 1970’li yıllara dayanmaktadır. Son yıllarda teknolojide görülen gelişmelerin tıp alanında da yansımalarının ortaya çıkması, tıp dünyasının teknoloji ile orantılı olarak gelişmesi sonucunda gerçek zamanlı ultrasonografi cihazlarının sayesinde bebeğin tam olarak incelemesi sağlanır. Hamilelikte ultrasonografinin ne zaman kullanılacağı ve güvenli olup olmadığı konusunda uzmanların kontrollerini tamamlamaları gerekmektedir. Uzmanların kontrolünden sonra hamilelikte ultrasonografinin ne zaman kullanılacağına ve güvenli olup olmadığına karar verilmesindeki sebep; ultrasonografi işlemi yapılırken yüksek frekans içeren ses dalgalarının vücuda gönderilmesi gerekmesidir.
Hamilelikte ultrasonografinin ana kullanım amaçları nelerdir?
- Gebelik tanısının erken dönemde konulması ve gebeliğin kontrolünün sağlanması: gebelik tespiti, evde uygulanan testler ile çok erken dönemlerde sağlanamazken ultrasonografi yardımıyla 4 veya 5.haftada sağlanabilmektedir.
- Düşük tehdidi: Gebelik seyrinde ortaya çıkabilecek sıkıntılar, ultrasonografik incelemeler sayesinde erkenden tespit edilir, gerekli görüldüğü dönemlerde müdahale edilebilir. Bebeğin ultrasonda canlı olup olmadığı görüntülendikten sonra anne karnında ölüm, boş kese denilen durumun varlığı kontrol edilir ve gerekli işlemler yapılır.
- Gebelik kesesinde görülebilecek büyüklüğün saptanması: Fetusun sahip olduğu uzunluk ve hacim ölçüleri, bebeğin gelişimi ve gebelik haftası ile ilgili tüm detayları göz önüne koymaktadır.
Hamilelikte ultrasonografi ile gebelik takibinde gözlemlenen parametreler nelerdir?
Hamilelik takiplerinde kaydedilmesi ve izlenmesi gereken veriler şunlardır.
Bebeğin baş ve kalça çevresinin ölçümü: Bebeğin gelişiminin belirlenmesi ve gelişim sürecindeki düzenin takip edilmesinde oldukça önemli sonuçlar vermektedir.
Baş çevresinin ölçümü: bebeğin baş çevresinin ölçümü gebeliğin takibinde bebekte meydana gelen gelişmelerin takibinin gözlemlenmesinde en önemli etkenlerden birisidir. Bebeklerde baş çevresi, ağırlık ve kalça çevresi ile orantılı değişeceği için ultrason sonucunda çıkan sonuçların bebekten bebeğe değişebileceğinin bilinmesi gerekmektedir.
Femur uzunluğu ölçümü: Femur, diz ile kalça arasındaki kemiğe verilen isimdir. İnsan vücudunun en uzun kemiği olması ile bilinen femur kemiğinin hamilelikte ultrasonografi testleri ile incelenmesi sonucunda bebeğin gelişiminin boyu ile orantılı olup olmadığı kontrol edilmektedir.
Karın çevresinin ölçümünün yapılması: Karın çevresi ölçümü ile bebeğin son dönemlerinde ağırlığı ve gelişimi ile ilgili çok detaylı veriler elde edilmektedir. Fetusun ağırlığının belirlenmesi bebekte meydana gelmiş veya gelebilecek rahatsızlıkların saptanması konusunda oldukça önemli bir etkendir.
Hamilelikte Ultrasonografi Ne Zaman Kullanılır ve Güvenli midir?Sorusu herkes tarafından merak edilen, bazı çevreler tarafından gereksiz ve güvensiz görülen bir uygulama olarak adlandırılmaktadır. Ancak yukarıda bahsettiklerimiz ve şimdi anlatacaklarımız hamilelikte ultrasonografinin güvenilir ve kullanımının önemi konusunda sizlere detaylı bilgiler verecektir. Hamilelik sürecinde ultrasonografi uygulanmaması, bebekte meydana gelmiş veya gelebilecek rahatsızlıklara, gelişiminde ortaya çıkabilecek gerilemelere, plasentanın yeri ve çoğul gebeliklerde bir bebeğin diğerine uygulayacağı baskı gibi konularda bilgiler verecek, bu sayede gebelikte meydana gelen risk faktörlerinin erken teşhisi ile tedavisi sağlanacaktır. Doğum uzmanları ile sürekli irtibat halinde olup jinekolojik ve ultrasonografik muayene ile testlerin zamanında yapılması, sağlıklı bir gebelik dönemi ve doğumu beraberinde getirecektir.