Bizans döneminde Klise, Fatih Sultan Mehmet’in İstanbul’u fethinden sonra Camii ve günümüze ise müze olarak kullanılan Kariye, İstanbul’un en önemli tarihi yapılarından biridir. Kariye Müzesi’nin ziyaretçiler tarafından fazlaca rağbet görmesinin tek nedeni tarihçesidir. İstanbul’daki önemli müzelerden biri sayılan Kariye Müzesi, Hz. İsa’nın mekanı olarak kabul edilmiştir. Müzenin tarihi 6. Yüzyıla kadar uzandığı bilinmektedir.
Günümüze müze olarak kullanılan tarihi yapı Doğu Roma İmparatorluğu döneminde İsa’ya adanmış bir kilisedir. Konstantinos sınırlarının dışında kalması gerekçesiyle binaya “Khora” ismi uygun görülmüştür. Khora kelimesi Grekçe’de “Kırsal alan” ya da “Kent dışı” anlamına gelir.
Öncelikle manastır olarak inşa edilen bu tarihi yapı 534 yılında Bizans İmparatoru Justinianus döneminde Aziz Teodius tarafından yapılmıştır.
11. yüzyıla gelindiği zaman tarihi yapının içerisinde yaşanan kırılmalar ve dökülmeler sonrasında I. Aleksios’un kayınvalidesi Maria Dukaine tarafından yeniden yaptırılmıştır. 1204-1261 yılları arasında Latin istilasında sırasında zarar gören tarihi yapı Teodar Metokhites tarafından 14. Yüzyılda tekrardan onarılmış, günümüzdeki halini buradan almıştır.
1296 yılında yaşanan büyük depremden sağlam olarak çıkan tarihi yapı Fatih Sultan Mehmet’in İstanbul’u fethinden 58 yıl sonra camiye çevrilmiştir. 1511 yılında Sultan II. Beyazıd sadrazamlarından olan Atik Ali Paşa tarafından camiye çevrilmesi uygun görülmüştür. Camiye çevrilirken klisenin içerisinde yer alan mozaik ve freskler sıvayla kapatılmıştır.
20. yüzyılda bu caminin kapatılması uygun görülmüştür. Amerika Birleşik Devletleri tarafından sıva altında kalan mozaik ve fresklerin restorasyonu için sponsorluk verilmiştir. 10 yıl süren restorasyon çalışmalarından sonra 1958 yılında Kariye Müzesi olarak açılmış ve hizmet vermeye başlamıştır.
Bizans döneminde mozaik ve fresko süsleme teknikleri yaygın olarak kullanılmıştır. Kariye Müzesi içerisinde yer alan yapılarda her iki tekniğin aynı anda uygulandığını görebilirsiniz. Müzenin dış narteks kısmında İsa’nın yaşamı ve mucizelerini iç narteks bölümünde Meryem’in yaşamını anlatan şahaserler yer almaktadır.
İsa ile Meryem’in yaşantılarını anlatan bu fresklerde oldukça fazla detay bulunduğu için müze gezilirken elektronik rehber ile gezilmesi tavsiye edilir.
Kilisenin Parakklesion bölümünde ise eski Ahit’ten alınmış mahşer günü, diriliş gibi sahnelerin yer aldığı freskolar bulunmaktadır.
Fresko, suda ezilerek boyanın eritilmesiyle yaş sıva üzerine sert ve uzun kıl fırça yardımıyla uygulanması işlemidir. Boya yaş sıva üzerine uygulanmasından dolayı canlılığını uzun süre kullanmıştır.
Kilisenin camiye dönüştürülmesi sırasında duvarlarda yer alan yazılar, Hristiyanlık sembolleri, freskolar ve mozaik süslemeler tahrip edilmeden kireç badanasıyla örtülmüştür. Bu sayede tarihi yapı zarar görmeden günümüze kadar ulaşmıştır.
Kariye Müzesi giriş ücreti için standart bir ücret talep edilmektedir. Hem yerli hem de yabancı ziyaretçiler için giriş ücreti 30 TL’dir. Müzekart sahibi ziyaretçiler bu müzeye ücretsiz olarak giriş yapabilir.
Kariye Müzesi, İstanbul’un Fatih ilçesinde Edirnekapı’da yer almaktadır. Kariye Müzesi’ne ulaşabilmek için farklı alternatif ulaşım yöntemleri bulunmaktadır.
Metrobüs ve ya otobüs ile müzenin kapısına kadar ulaşmak isteyen ziyaretçilerin iki vasıta değiştirmesi gerekir.
- Metrobüs ile ulaşmak isteyen ziyaretçiler; öncelikle Edirnekapı metrobüslerine binip, müzeye kadar ulaşmak için 15 dakika yürümeniz gerekir, eğer yürümek istemiyorsanız Suriçi’ne giden minibüsleri kullanabilirsiniz.
- Otobüs ile ulaşmak isteyen ziyaretçiler; öncelikle Edirnekapı’ya geçip ardından yürümemek için Suriçi minibüslerini kullanabilir.
41ST Seyrantepe – Topkapı
522B Yenidoğan-Topkapı
500A Edirnekapı-Kadıköy
500T Tuzla-Cevizlibağ
500L Cevizlibağ-Levent
41AT Ayazağaköyü-Davutpaşa Yıldız Teknik Üniversitesi
75M Beyazıt – Mecidiyeköy
77MT Mecidiyeköy-Edirnekapı-Taksim
93M Zeytinburnu – Mecidiyeköy
Yukarıda bahsedilen otobüs hatlarını Kariye Müzesi’ne ulaşmak için kullanabilirsiniz.
Çarşamba günleri haricinde yaz döneminde 09:00 ile 19:00 saatleri arasında, kış döneminde ise 09:00 ile 16:30 saatlerinde 30 TL giriş ücreti ödeyerek Kariye Müzesi’ne giriş yapabilirsiniz.
Telefon : 0212 631 92 41
Web Site : http://kariye.muze.gov.tr