Bebeklerde Alerjik Bronşit ve Alerjik Astım
Bebeğine alerjik bronşit ya da alerjik astım tanısı konan aileler bu konuyla ilgili endişe yaşarlar. Yazımızda, Alerjik bronşit ya da alerjik astım nedir; belirtileri nelerdir; alerjik bronşit-astım tanısı konan bebeklerde neden bu hastalık görülür; bebeklerin alerjilerini azaltmak için neler yapabiliriz; bu hastalık ömür boyu sürer mi gibi sorulara cevaplar vereceğiz. Böylece bu hastalığı daha yakından tanıyacak ve doktorunuzun tavsiye ettiklerini sebepleriyle öğreneceksiniz.
.
Alerji, özellikle bebeklerde ve çocuklarda gün geçtikçe daha sık gördüğümüz bir hastalık haline geldi.
Ülkemizde, yaklaşık her beş çocuktan biri alerjik bazlı sorunlar yaşıyor.
Her on çocuktan biriyse astım tanısıyla tedavi altına alınmış durumda.
Çocuklarda ve bebeklerde astım, yüzde doksan oranında alerjik sebepli olduğundan astım hastalığı alerjik bronşit olarak da tanımlanıyor.
.
Alerjik Bronşit-Astım nedir?
Astım, soluk borusunun belli aralıklarla daralması sonucu öksürük, nefes darlığı, hırıltı oluşmasına verilen genel isim.
Bu belirtiler, havadaki ani sıcaklık ve nem değişiklikleri, hava kirliliği, sigara dumanı, sis, bebeğin hareketlenmesi yani koşması, hızlıca yürümesi, hareketli oyunlar oynaması ve alerjisi olduğu şeylere maruz kalması sonrasında daha çok ortaya çıkar.
Astım erişkinlerde çoğunlukla ömür boyu devam eder.
Ancak bebekli ailelere güzel bir haberimiz var: Bebekler ve çocuklarda alerjik bronşit/alerjik astım sadece %13 oranında ömür boyu devam eden bir hastalığa dönüşüyor. Uygulanacak doğru tedavilerle neredeyse %90 oranında bebeğinizin bu hastalıktan kurtulması mümkün.
Peki ama bebeğim acaba alerjik bronşit mi? Bunu hangi belirtilerden anlayabilirim?
.
Alerjik bronşitin belirtileri nedir?
Alerjik bronşit, mevsimsel yani kısa dönemli bağışıklık sistemi tepkisidir.
Nefes darlığı ve hırıltılı solunum-hırıltılı ses en temel belirtidir. Bunun yanı sıra aşağıdaki belirtilerde görülebilir.
- Ağız etrafının morarması
- Öksürük: En az üç saat sürer ve balgam da atılabilir.
- Yorgunluk
- Göğüs ağrısı
- Boğaz yarası
- Dudaklarda şişme
- Baş ağrısı
- Deride mavi-gri görünüm
- Burun akıntısı, göz kızarması, hapşırma gibi klasik alerji belirtileri
.
Alerjik Bronşitin Nedenleri
Süt çocuklarında bile bronşit belirtileri görülebilir.
Ancak bebeğimiz iki aylık olduktan sonra sık tekrar eden “bronşiolit”, “zatürre başlangıcı” gibi hastalıklara yakalanıyorsa, alerjik bir bünyeye sahip olabileceği akla getirilmelidir.
Bebeklerde görülen alerjik bronşit rahatsızlığının genetik olma ihtimali çok yüksek.
Bu nedenle, çocukken astım, bronşit gibi alerjik hastalık geçirmiş olan anne babalar, bebeklerinde de aynı sorunun olabileceğini düşünerek onları gözlem altına almalılar.
Zira alerji ne kadar erken tespit edilirse tedavisi o kadar iyi sonuç verir.
Bebeğiniz, sık üst solunum yolu veya kulak enfeksiyonu geçiriyorsa, grip ve nezle olduğunda her seferinde göğse iniyorsa, koşunca, gülünce, ağlayınca öksürük tutuyorsa, geceleri öksürük nöbeti ile sabaha karşı uyanma ve hatta balgam kusma belirtileri varsa bu sizin için bir uyarı demektir.
Ancak alerjik bronşit rahatsızlığında tek neden genetik değildir.
Çevresel faktörlerde bu hastalıkta çok etkilidir. Sağlıksız beslenme şekli, kısıtlı mikrop teması ve hava kirliliği de bu hastalığın nedenleri arasında.
.
Alerjik bronşit gelişimini azaltmak için öneriler
Öncelikle bebeğimizin neye alerjisi olduğunu tespit etmemiz (alerji uzmanı bir doktor vasıtasıyla) ve o alerjen maddeden ya da maddelerden bebeğimizi uzak tutmamız gerekiyor.
Bebekler, genetik olarak alerjik olsalar bile, kimyasal ürünlerle aşırı temizlik ve hijyenden kaçınırsak, bebeği ilk altı ay sadece anne sütüyle besleyip sonrasında sağlıklı ve dengeli beslenmesine özen gösterirsek, temiz hava ve doğal ortamlarda bulunmasını sağlarsak alerjinin ortaya çıkışını durdurabiliriz.
- Normal doğum tercih etmeliyiz. Doğum kanalında mikroplara temas ederek normal doğumla dünyaya gelen bir bebeğin alerjik bünyeli olma olasılığı sezaryene göre daha düşük. Uzmanlar, sezaryen doğumların sıklığının artmış olmasının, alerji sıklığıyla yakından ilgili olduğunu söylüyor. Benzer şekilde annelerin bebeklerine temas eden her şeyi steril etmesi ve aşırı hijyen sağlamaya çalışması da alerjiyi tetikliyor
- Bebeğimizi ilk iki yıl anne sütüyle beslemeliyiz
- Bebeğimizi ek gıdaya geçtiğinde sağlıklı beslemeliyiz. Paketli gıdalar, şekerli yiyecek ve içecekler yerine bol taze meyve ve sebze tükettirmeliyiz. Özellikle, E vitamini bulunan yeşil yapraklı sebzeleri, A vitamini içeren muz, havuç, elmayı, C vitamini içeren narenciyeleri, selenyum içeren tavuk, kırmızı et, yumurta gibi gıdaları bebek ve çocuk beslenmesinde mutlaka bulundurmalıyız. Bu gıdalar mümkün olduğunca, kimyasaldan uzak ve organik olmalı. Kış aylarında bebeğimize balık ve balık yağı tükettirmenin de alerjik bronşitten koruyucu etkileri var.
- Bebeğimizin yaşadığı ortamda aşırı hijyen sağlamaya çalışmamalıyız. Köylerde, toprakla ve hayvanlarla iç içe yaşayan çocuklarda alerjik bronşit görülme riski çok düşük; trafiğin yoğun olduğu bölgelere yakın yerlerde yaşayan çocuklarda ve bebeklerde alerjik bronşit daha fazla görülür. Egzoz dumanındaki partiküllerin alerjik hassasiyete yol açtığı bilimsel çalışmalarla kanıtlandı. Aslında alerjik bronşit için bir nevi büyükşehir çocuğu hastalığı diyebiliriz
- Evimizi sık sık havalandırmalıyız
- Bebeğimize, gece yatmadan önceki iki saat içinde bir şey yedirip içirmemeliyiz.
- Ev içinde kesinlikle sigara içmemeliyiz
Alerjik bronşit ya da alerjik astım olan bebeğin bronşları, başka insanların rahatsız olmadığı maddelere alerjen tepki gösterir. Maruz kalındığında alerjik bronşite neden olabilecek bazı örnekler şunlardır:
- Ev tozu akarları
- Polenler
- Nezle grip gibi enfeksiyonlar
- Aşırı rutubetli iklim
- Sigara ve tütün dumanı
- Hava kirliliği
- Küf
- Kimyasal maddeler (temizlik ürünleri, parfüm, oda spreyleri)
- Hayvan döküntüleri
Ev tozu akarlarından nasıl korunacağız?
Ev tozu akarları gözle göremediğimiz, mikroskop altında keneye benzeyen canlılardır. En çok yatak, yastık, battaniye, halı ve perde gibi yerlerde bulunurlar. Ev tozu akarlarından korunmak için:
- Bebeğin nevresim ve çarşafını haftada iki kez değiştirerek 60C üzerinde bir sıcaklıkta yıkamalıyız. Yatak ve yastığını akarları geçirmeyen özel bir kılıf ile kaplamalıyız.
- Evi her sabah duru suyla silmeliyiz
- Evi sık sık havalandırmalıyız
- Bebeğin yattığı odada kesinlikle halı bulundurmamalıyız
- Perdeleri ayda iki kez yıkamalıyız
- Pencere pervazlarını iki günde bir silmeliyiz (duru suyla)
- Evde peluş oyuncak bulundurmamalıyız
- Kimyasal temizleyici kullanmamalıyız, kullansak dahi bunu asla bebeğimize solutmamalıyız. (bebek evde yokken temizlik yapıp, evi havalandırmak gibi) kimyasal temizleyici yerine geleneksel ve insan/doğa sağlığıyla uyumlu arap sabunu, sirke, karbonat gibi ürünlerden ya da organik ürünlerden yararlanmalıyız
- Evcil hayvanlarımızı düzenli olarak yıkayıp, döküntülerini her gün temizleyip, bebeğin yattığı odaya girmesine izin vermemeliyiz
Polenlerden nasıl korunacağız?
- Polen alerjisi olan bebekleri özellikle lodos zamanı mümkün olduğunca evden çıkarmamalıyız. Evden çıkarmak zorundaysak, polenlerin en yoğun olduğu meşe, kavak gibi ağaçların olduğu yerlerden geçmemeye çalışmalıyız.
- Polen sezonu olan nisan-mayıs-haziran aylarında gerekli olmadıkça dışarıda uzun süre bebeğimizi tutmamalıyız.
- Polenlerin yoğun olduğu dönemlerde kap)ı ve pencereler kapalı tutmalıyız (Evdeki pencerelerin ince örgülü telle kapatılması yarar sağlayabilir)
Alerjik Bronşit olan hareketli bebeklerin rahat rahat oynayıp, hayat kalitesini arttırmak için şunlara dikkat etmeliyiz.
- Özellikle çok soğuk, kirli ve sisli havalarda dışarıda çok fazla oyun oynamasına dikkat etmeliyiz
- Hareketli oyun öncesi ısınma hareketleri yaptırmalıyız
Alerjik bronşit büyüdükçe geçer mi?
Alerjik bronşit olan çocukların bir kısmı genellikle altı yaş civarı bu hastalığı atlatabilir.Alerjik bronşit belirtileri 6 yaşından sonra da devam eden çocukların yaklaşık % 50’sinde 18 yaşında hastalık bulgularının kaybolduğu gözlenir. Ancak bu iyileşme geçici olabilir. Alerjik bronşiti iyileştirmenin en iyi çözümü alerjinin tedavisidir .
Alerjik bronşit bitkisel tedavi
Alerjik bronşiti tedavi etme yöntemlerinden biri de bağışıklığı güçlendirmektir. Bu nedenle bir yaşından büyük bebeklerin eğer alerjisi yoksa; bal, propolis, zencefil, zerdeçal, soğuk sıkım keçiboynuzu pekmezi gibi gıdaları bebeğin günlük beslenmesine ekleyebiliriz.