19.05.2004 - 01:00 | Son Güncelleme: 19.05.2004 - 01:00
Hayvan yetiştiricileri iflasın eşiğinde
Ekonomik krizin etkilediği bazı kesimleri canlandırmak için çeşitli tedbirler alındığı biliniyor.
Ekonomik krizin etkilediği bazı kesimleri canlandırmak için çeşitli tedbirler alındığı biliniyor. Çiftçiye yapılan doğrudan gelir desteği, çiftçi borçlarında yapılan bazı iyileştirmeler bu çerçeveden sayılabilir. Ama canlı et hayvancılığı yapanlar için gereken tedbirler alınmadı. Danabak Ltd. Şti. Müdürü Yılmaz Aydoğanın belirttiğine göre, uygulanmakta olan bazı yanlış politikalar yüzünden, hayvancılık işletmeleri adeta iflasa terkedilmiştir. Hayvancılık Sektörünün acil sorunları: a) Ülkeye yasal olmayan yollardan et ve canlı hayvan girişi sonucunda karkas et fiyatlarındaki aşırı düşüş, b) Yem fiyatlarındaki aşırı yükseliş, c) Hayvan yetiştiricilerinin örgütsüzlüğü. Tarım Bakanlığının, talepteki düşüşe bağlı yönündeki değerlendirmesi, karkas et fiyatlarındaki (Aralık 2003 / Mayıs 2004 Döneminde) %25lere varan düşüşü tam olarak açıklamaktan yoksundur. Eğer öyle olsa idi marketlerde de fiyatların düşmesi ve düşüşün tüketiciye yansıması gerekirdi. Düşüşün ana sebebi, gerek canlı hayvan, gerekse parça et kaçak girişine göz yumulmuş olmasıdır. Özellikle İstanbul pazarını hedefleyen Bulgaristan, Moldavya ve Ukrayna kaynaklı kaçak et girişi, içeride yetiştiriciyi iflasa sürüklerken İstanbulda gıda güvenliğini de tehdit etmektedir. Ne yapılabilir? Gümrük Muhafaza, Polis, Jandarma, Sahil Güvenlik ve Belediye Zabıtaları bu konu üzerinde mesailerini yoğunlaştırırlarsa mesafe alınması kaçınılmazdır. Ancak Tarım Bakanlığının merkez ve taşra teşkilatının konunun önemini kavraması birinci şarttır. Yem hammaddelerinin üretim ve stoklarla sınırlı olduğu bir gerçektir. Yıllık yem hammaddesi ihtiyacı ve tüketimimiz de bilinmektedir. Türkiye Yem Sanayicileri ve Birliği, bu hususta Tarım Bakanlığını zamanında uyarmıştır. Kasım 2003te 300.000 TL civarında seyreden yem fiyatları artarak, Mayıs 2004te 425.000 TLye ulaşmış, Bakanlık ancak Mayıs ayında arpa ithaline karar vermiştir. Bu vakitten sonra ithal edilecek arpa ancak yeni mahsulü çıkmak üzere olan üreticiyi tehdit edecek, ikinci bir yanlış politika olarak tarihe geçecektir. Ortak menfaatlerin savunulması, sorunların çözümüne planlı bir yaklaşım ancak örgütlü bir yapı ile mümkündür. Örgütü olmayan dağınık bir topluluğun sesini duyurması, sorunlarını çözme gücüne sahip olması ve bölgesel/ülkesel düzeyde planlı üretim yapabilmesi mümkün değildir. İyileştirme şart... Bu şartlarda; bir yandan 2000/467 sayılı Hayvancılığın Desteklenmesi Hakkındaki Bakanlar Kurulu Kararında iyileştirmeler yapılmalı, bir yandan da 2004/6840 sayılı Üreticilerin Üretime Yönelik İhtiyaçlarının Karşılanması Amacıyla T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ile Tarım Kredi Kooperatiflerince Düşük Faizli, Azami 12 Ay Vadeli İşletme Kredisi Kullandırılmasına İlişkin Bakanlar Kurulu Kararının kapsamına Etlik Hayvan Yetiştiricileri de dahil edilmeli ve uygun vadeli ve faizli kredi ile toplumun bu kesimi desteklenmelidir. Aksi takdirde doğacak üretim zararı dalga dalga yayılarak toplumun bütününü etkiler hale gelecektir. Sonuç olarak: Karkas et fiyatı sadece %04 (yüzde dört) artarken, yem hammaddelerindeki %73-85 (yüzde yetmiş üç-yüzde iki yüz seksen beş) oranlarındaki artış etlik hayvan yetiştiricisini telafisi imkânsız zararlarla karşı karşıya getirmiştir.