Lockheed Martin’den Pentagon’a F-35 indirimi
ABD Savunma Bakan Vekili Patrick Shanahan’ın Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar’a gönderdiği “ültimatom” niteliğindeki S-400 mektubu karşısında Ankara’nın sessizliği sürerken ABD, Türk pilotların ABD’deki F-35 eğitimlerinin durdurulduğunu açıkladı. Shanahan’ın mektubunda eğitim gören pilotların 31 Temmuz’a kadar eğitimlerinin süreceği belirtilmesine karşın mektuptan dört gün sonra bu açıklamanın yapılması, ABD’nin Ankara üzerindeki baskıyı artırma adımı olarak yorumlanıyor. Pentagon’un Türk pilotların eğitimini durdurmasının hemen ardından ABD Temsilciler Meclisi de S-400 alması durumunda Türkiye’ye F-35’lerin verilmemesi ve CAATSA yaptırımları uygulanması yönünde ABD yönetimine tavsiye niteliğinde olan bir karar aldı. Oybirliğiyle alınan karara Dışişleri Bakanlığı’ndan tepki geldi.
Pentagon, F-35 savaş uçaklarının üretici firması olan Lockheed Martin’le proje için yüzde 8.8 oranında indirim konusunda uzlaştı. Böylece her savaş uçağının 80 milyondan daha az bir maliyetinin olacağı takvimden neredeyse bir yıllık bedel düşülmüş oldu. Uzlaşının, programa başka ülkelerin de katılmasının önünü açabileceği belirtiliyor.
ABD Savunma Bakan Vekili Shanahan, Milli Savunma Bakanı Akar’a 6 Haziran’da gönderdiği mektupta Türkiye’nin Rusya’dan S-400 alımı kararından 31 Temmuz’a kadar vazgeçmemesi durumunda Türkiye’nin yeni nesil savaş uçağı F-35 programına katılımının askıya alınacağını bildirmişti. Shanahan, mektubunda bugün yapılacak olan F-35 İcra Kurulu toplantısına Türkiye’nin davet edilmeyeceğini, buna karşın şu an ABD’de F-35 eğitimi alan Türk pilotların eğitimlerinin 31 Temmuz’a kadar süreceğini bildirmiş, “Bu zaman çizelgesi, şu anda eğitim almakta olan çoğu Türk F-35 öğrencisinin eğitimlerini 31 Temmuz 2019’da ABD’yi terk etmeden önce tamamlamamış olmalarına olanak sağlayacaktır” ifadelerini kullanmıştı.
ABD beklemedi
Shanahan’ın bu ifadelerine karşın ABD Savunma Bakanlığı, (Pentagon) önceki gece yaptığı açıklamada Türk pilotların Arizona’daki Luke Hava Üssü’nde süren eğitimlerinin durdurulduğunu bildirdi. 2’si eğitmen, 4’ü öğrenci 6 pilotun F-35 uçaklarını uçurma ve bu konuda eğitim almalarının durdurulduğu kaydedildi. Shanahan’ın Akar’a gönderdiği mektubun ekindeki planda ise halen ABD’de F-35 eğitimi gören 42 Türk askeri personelden 10’unun haziran, 12’sinin ise temmuz sonunda eğitiminin tamamlanmasının planlandığı bildirilmişti.