Serebral palsinin, spastik, atetoid ve miks olmak üzere üç çeşiti vardır. Spastik serebral palsi, hastalığın en sık görülen çeşididir. Bu tip hastalarda kol, bacak veya tüm vücut kaslarında kasılmalar olur. Bu tipte, bir taraftaki kol, bacak veya vücutta tutulum oluşabilirken, bazen de tüm vücut tutulum gösterebilir. Atetoid serebral palsi bir hareket bozukluğu olup, beyinde genelikle bazal ganglion veya beyincik denen bölgelerin hasarı sonucunda oluşur. Bu tipteki hastalarda, uzuvlarda ve gövdede yavaş, istemsiz hareketler meydana gelir. Miks serebral palsi ise, atetoid ve spastik serebral palsinin birlikte olduğu bir tiptir.
Serebral Palsi Belirtileri
Serebral palsi nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte, anne karnında, doğum sırasında ya da doğum sonrasında tıbbi problemler sebebiyle oluştuğu düşünülmektedir. Hastalığa neden olan beyin hasarı, hamilelik esnasında annenin geçirmiş olduğu enfeksiyon hastalıkları, anne ve bebek arasında kan uyuşmazlığı ve annede gebelik zehirlenmesi gibi nedenlerden oluşur.
Doğum sırasında, bebeğin oksijensiz kalması, bebeğin mor doğması, geç nefes alması ve beynin oksijensizliğe bağlı olarak hasara uğraması, zor doğumlar sonucu doğum yaralanması, zayıf veya çok genç annelerin iri doğan bebekleri, doğum esnasında bebeğin başının aşırı zorlanmasına bağlı beyinde hasar oluşması ve erken doğum hastalığın nedenleri arasındadır.
Ayrıca doğumdan sonra, bebekte çok yüksek ateş, enfeksiyon veya bebeğin ishal nedeniyle aşırı susuz kalması, menenjit, ensefalit, kafa travması, oksijen yetersizliği, boğulma, zehirlenme, beyin kanaması, beyinde pıhtı veya tümör oluşumu gibi etkenler de serebral palsi hastalığına neden olur. Hastalık, beyinde hasar oluşan bölgeye göre her bireyde farklı belirtiler gösterir.
Bebeklerde göz teması kurmama, parlak, renkli obje ve oyuncaklara ilgi göstermeme ve takip etmeme, ellerini sürekli yumruk şeklinde sıkma, kaslarda sertlik ya da anormal gevşeklik, emme güçlüğü gibi belirtiler görülür. İleri dönemlerde ise emekleme, oturma, yürüme gibi motor becerilerinde ve öğrenmede güçlük, konuşamama, göz bozuklukları, duyma sorunu, ellerini kullanamama, salya akması gibi çocuğun doğal hareketlerindeki farklılıklar hastalığın belirtileri arasındadır.
Serebral Palsi Tedavisi
Ebeveynler çocuklarının büyüdükçe yaşıtlarına göre motor ve hareket becerilerinin geciktiğinin farkına varabilir. Bebekte bir sorun olduğunu ilk farkeden genellikle annedir. Anneler bebeklerinin iyi emmediğini, çok ağladığını, başını tutamadığını veya oturamadığını söyleyerek doktora başvururlar.
Hastada, serebral palsiden şüphelenildiği takdirde güvenilir ve kesin bir teşhis koymak için manyetik rezonans tekniğinden yararlanılabilir. Hastalıkta ne kadar erken teşhis konulursa, çocuğun gelişiminde o kadar olumlu katkılar sağlanır.
Serebral palsi, tedavi edilen bir hastalık olmamakla birlikte, hastalar çeşitli yöntemlerle kontrol altında tutulabilir. Kaslardaki katılık nedeniyle problem yaşayan hastaların kaslarını germeye ve hareket gelişiminin iyileşmesine yardımcı olmak amacıyla çeşitli ilaç tedavilerinden, egzersiz ve fizyoterapi yöntemlerinden, ortez uygulamalarından ve çeşitli cihazlardan destek alınabilir.