RECEP BAHAR/HABER-ANALİZ
16 yüzyıldan itibaren Latin ve Orta Amerika, Kuzey Amerika, Afrika ve Asya'yı sömüren Avrupa Birliği (AB) ülkeleri günümüzde de bu huyundan vazgeçmiş değil... Örnek vermek gerekirse İspanya; yaklaşık 300 yıl boyunca Latin ve Orta Amerika'nın kanını emmişti. Portekiz ise Brezilya'nın yanı sıra Afrika'da Mozambik ve Angola'yı sömürmüştü. Almanya Afrika'da Namibya'nın kanını emerken; Belçika, Afrika'da Kongo'yu soyup soğana çevirmişti. Fransa'nın Afrika'da yiyip tükettiği ülkeleri saymakla bitmez. Hollanda ise Endonezya'nın yanı sıra Karayipler'e el atmıştı. İtalya da Afrika'yı gözüne kestirenlerden… Ülke, Libya'nın yanı sıra Etiyopya ve Somali'de 'garip'lerin servetini iç etmişti! İngiltere ise Hindistan'dan Pakistan'a; Malezya'dan Güney Afrika'ya neredeyse sömürmediği zayıf ülke kalmamıştı.
Türünde ilk rapor
Avrupa Birliği (AB) Temel Haklar Ajansının (FRA) raporuna göre, AB içerisinde yabancı işçiler yoğun emek sömürüsüne maruz kalıyor. Merkezi Viyana'da bulunan AB Temel Haklar Ajansı, AB üyesi ülkelerde 616 uzman ve 217 vaka üzerinden yaptığı "Avrupa Birliği'nde emek sömürüsü" konulu raporunu yayımladı. AB içerisindeki emek sömürüsü konusunda ilk olma özelliği taşıyan rapora göre, bir AB üyesinden diğerine veya üçüncü ülkeden AB üyesi ülkeye gelen işçiler yoğun emek sömürüsüne maruz kalıyor. Raporda, AB üyesi ülkelerde çalışanların haklarının ciddi bir şekilde sömürüldüğü ve emeklerinin karşılığını alamadıkları belirtildi.
Haftanın 7 günü 12 saat çalıştırılıyorlar
İşçilerin çalışma ücretlerine ve koşullarına değinilen raporda, işçilerin haftanın 6 ya da 7 günü günde 12 saat çalıştırıldıkları, saatlik ücretlerinin 1 Euro ve altında olduğu, çok kötü koşullarda çalışmak ve yaşamak zorunda bırakıldıkları, yıllık izin haklarının kullandırılmadığı ve hasta oldukları zaman izin verilmediği kaydedildi. Çalışanların kimi zaman kendi ülkelerinin sunduğu imkânların daha altında çalışmak zorunda kaldığına işaret edilen raporda, emekleri gasp edilen yabancı çalışanların gittikleri ülkenin dilini bilmemesi, çalışma alanı dışında yardımcı olacak herhangi bir tanıdıklarının olmaması ve çalıştıkları ülkenin standartlarından habersiz olmaları haklarının daha acımasızca sömürülmesine neden olduğu vurgulandı. Raporda, emek sömüren AB üyesi ülkelerin, Birliğin "Adil ve hakkaniyete uygun çalışma koşulları" sağlama taahhüdüne uymadığının altı çizildi.
Hakları sömürülüyor
Bulgaristan’dan Fransa’ya göç eden ve bir çiftlikte çalışmaya gönderilen çiftin hikâyesinin örnek gösterildiği raporda, çiftin 5 ay boyunca günlük 15-16 saat çalıştırıldığı, insanlık dışı şartlarda hayatlarını sürdürdükleri, buna karşılık kendilerine sadece 6 haftalık ödeme yapıldığı belirtildi. Hizmet sektöründe çalışan işçilerin çoğu zaman göz ardı edildiğine dikkati çekilen raporda, "Macaristan’da patates toplama işinde çalışan Rumen vatandaşların, Afrika ülkelerinden gelen kadınların bakıcı olarak çalıştığı Fransa’da hakları sömürülüyor. Hollanda’da yol inşaatında çalışan Portekizli işçi, Polonya’da hayvan bakıcılığı yapan Kuzey Koreli, Yunanistan’da Bangladeş ve Pakistan uyruklu meyve toplayıcıları emeği sömürülen yabancı çalışanlardan sadece birkaçı” ifadelerine yer verildi.
Yasal güvence çağrısı
Emek sömürüsüne göz yumulmaması gerektiğinin altı çizilen Avrupa Birliği (AB) Temel Haklar Ajansının raporunda, AB kurumlarına ve üye ülkelere, sömürülen çalışanların haklarının yasal güvence altına alınması istendi. AB üyesi ülkelerin, yabancı çalışanların yasal haklarına ilişkin detaylı bilgi vermesi gerektiği vurgulanan raporda, sivil toplum kuruluşlarının mağduriyet yaşamış çalışanlara ulaşarak destek olması gerektiği ifade edildi.