Iphone 4 buçuk
Telif hakkı, beraberinde “orijinal” kavramını da çağırır.
O kadar ki, Çin pazarı dünyayı, ucuzluğa ama bir o kadar da kalitesizliğe boğuyor. Firmaların garanti veremediği, satış sonrasında ürününün arkasında duramadığı ürünler dünyada kol geziyor.
Ülkemizin “koşulları” (ya da belki koşulsuzlukları) nedeniyle bu bizde çok daha yaygın ve kolay.
Yakın bir örneğini ülkemizde bir kısım standartı elinde bulunduran ve o standartlar olmazsa olmazımız olan bir Oda’nın yeni yıl hediyesinde yaşadım. Bir dostum aracılığı ile Iphone 4’ün taklidi bir telefon hediye edildiğini gördüm. Telefon bariz taklit. Özel sipariş verilmiş. Arkasına da ilgili oda olan Elektrik Mühendisleri Odası (EMO)’nun logosu yerleştirilmiş. Üstelik üretici firmaya yaptırılmış bu.
Bir takım önemli standartları kontrol eden ve olmasını sağlayan bir Oda’ya uymadı bu hediye fikri. Her kimin fikri ise.
Ama “doğrudan kabahatli kendileridir” diyemem.
Ülkemin durumu bu.
Bu tür ürünlerin ülkeye girişinde sorun var. Girmemesi gerekir. Kontrolün sadece ‘Güney Kıbrıs’tan ne alıyoruz?’ diye bakmak yerine ülkeye yapılan ithalatlar üzerinde de olması gerekir. Devletin görevi sadece gümrük vergisi almak değil standartlarımızı da yükseltmek olmalı.
Tabi bunun için önce standartlarımızın olması gerekir.
AB’yi istiyoruz ama standartlarının zerre kadarını kendiliğimizden uygulamıyoruz. Ne ülke olarak ne de birey olarak. Oysa AB standartlar diyarı. Daha modern bir yaşam için geliştirilen standartlar. Elbette AB’nin yüzde yüzünde bu başarılıyor diyemeyiz. Ama gayret son derece güçlü.
Bizde ise ya son dakika yapmayı ya da birisinin yasa ve yasakla bize yaptırmasını bekliyoruz. Sanki kendi iyiliğimiz için değillermiş gibi.
Aydınlanma bilgi ve bilinçten geçer. Bilgi ise erişebileceğimiz kadar küçülen dünyada mevcut ve erişilebilir durumda. Geriye bilinç kalıyor, daha aydınlık yarınlar için...
Belki bu yüzyılda yetişir de bizim de standartlarımız olur.
Böylece kendimizi bir ülke gibi hissederiz. Hakettiğimizi dünya insanı olarak yaşama arzusunu yakalarız. Muhtaç olmadan, kendi bilincimizle.