Dün Kocaeli Ticaret Odasının mayıs ayı meclis toplantısındaydım.
Tam KOTO Başkanı Necmi Bulut aylık faaliyet raporunu kürsüde sunuyordu.
Konu nefes kredisine gelmişti.
Piyasada nefes kredisinin yüzde 18’lik yıllık faizle ticaret odaları üyelerine verileceği konuşuluyordu.
Başkan Bulut, “Yüzde 18 faizi yüksek buluyoruz. Bu tip bir açıklama gelmeyeceğini umuyoruz” dediği an Hazine ve Maliye Bakanlığı açıklamayı yaptı, Nefes Kredisinin detaylarını aktardı.
Tam da Necmi Bulut’un korktuğu gibi oldu, vallahi adamın morali bozuldu.
İlk sözü, "Bu faiz oranına itirazımız var" oldu.
Sonra da uzatmadan kürsüden indi.
Nefes kredisinin faiz oranı yüzde 17,5 olarak açıklandı.
Ama bitmedi, buna bankalarla yapılan protokol gereği yüzde 1’lik bir faiz oranı da ekleniyor.
Oldu mu size yıllık faiz yüzde 18,5.
Nefes kredisinin detayları iş dünyasını hiç ama hiç memnun etmedi.
Çünkü verilen kredinin piyasa koşullarından neredeyse hiçbir farkı yok.
Tek avantajı 6 ay ödemesiz olması.
Ancak bankalar anlaşma gereği 6 ay ödemesiz dönemin ardından 12 ayda nefes kredisini kullanan ticaret odası üyelerinden paraları geri toplayacak, taksit uzatma imkanı olmayacak.
Tabi konu bu kadar ilgi çekici olunca biraz araştırma ihtiyacı hissettim.
Şu an için bildiğim kadarıyla Halkbank’tan 12 ay vadeli ihtiyaç kredisi kullandığınız zaman yüzde 1,60 faizle krediyi size kullandırıyor.
Yani normal bir bireysel ihtiyaç kredisinin faiz oranı 1.60.
Üstelik bunu 36 ay vadeyle ödeyebiliyorsunuz.
Tabi vade uzadıkça ödediğiniz tutar da değişiyor.
Nefes kredisinin oranı ne diye baktığımızda karşımıza 1,54’lük bir faiz oranı çıkıyor.
Eee?
Nefes nerede?
Görebilen, anlayabilen, idrak edebilen var mı?
Nefes kredisi TOBB’un, ticaret odalarının bankalara düşük faizle verdiği paraların neticesinde ortaya çıkan bir kredi fonu.
Anladığım kadarıyla da odaların ve TOBB’un verdiği toplam paranın 10 katından daha fazla bir kredi hacmi bankalar tarafından açılıyor.
İşte burada anlamadığım bir nokta da şu:
TOBB bu paraları neden yüzde 15’lik faiz dilimiyle bankalara verdi?
Yüzde 15’lik faizden bankaya para verirsen bankaların da yüzde 18,5’la size bu parayı geri satması gayet doğal.
Ticaret odalarının esnaf odaları gibi gidip bankalarla anlaşarak üyelerine uygun kredi kullandırma şansı yok maalesef.
Örneğin esnaf odaları Halkbank üzerinden piyasa koşullarına göre son derece düşük faizli kredi kullandırıyor.
Fakat ticaret odaları biraz daha (saçma olsa da) patronlar kulübü olarak görülüyor.
Halbuki ticaret odalarının üyeleri arasında bakkal da var market de var nalbur da var.
Aslında bakarsanız esnaf odalarından hiçbir farkı yok.
Ancak esnaf odalarına tanınan yasal ayrıcalık, ticaret odalarına tanınmamış.
TOBB ve ticaret odaları da bünyesinde olan paraları direkt olarak üyelerine kullandıramıyor, böyle bir yetkisi yok.
Bu sebeple bankalarla anlaşmak zorunda kalıyorlar ve sonuç ortada.
Kazanan yine banka, kaybeden yine esnaf, yine biz.
Nefes kredisinde bir başka ayrıntı daha var.
Yapılan anlaşmaya göre yüzde 25 ciro kaybı yaşayan işletmeler nefes kredisinden faydalanabilir.
Allah aşkına, geçtiğimiz yıldan bu yana neyin fiyatı aynı kaldı.
Basit bir örnek:
Benim araba satan bir esnaf olduğumu düşünün.
2020 yılında 10 tane arabayı 1 Milyon TL’den satmışım.
2021 yılında işlerim düşmüş, 8 tane araba satabilmişim.
Fakat bu 8 araba gelen vergi zamlarıyla, artan kurla birlikte fiyat olarak 1.5 Milyon TL’ye çıkmış.
Ama nefes kredisinin standartlarına göre sözde ben gelir yaşamamışım ve kredi kullanma hakkım yok.
Şimdi elinizi vicdanınıza koyun.
Bu senaryoda benim cirom yükselmiş gözükse de gerçekten yükselmiş midir?
Kağıt üzerinde sıkıntı yok, cirom artmış, gelir kaybı yaşamamışım.
Peki gerçekten ben bu yıl, bir önceki yıla göre kar yapmış mıyım?
Bu bir akıl tutulması değil midir?
Kredinin şartları beklenildiği gibi iyi değil.
Ancak kullanmak isteyenler olabilir, siz neden onların önünü tıkıyorsunuz ki?
Velhasıl kelam; iş dünyası nefes kredisinden memnun değil.
Piyasa koşullarından hiçbir farkı yok desek abartmış olmayız.
Tek iyi tarafı 6 ay ödemesiz olması.
Neticede 6 ayın sonunda o parayı piyasa koşullarında çatır çatır ödemek durumunda kalıyorsunuz.
Maalesef nefes kredisi borçları 6 ay ötelemekten ileri gidememiştir.
Şimdi tekrar soruyorum.
Kredi buysa “Nefes” nerede???
Kredi buysa “Nefes” nerede?
Dün Kocaeli Ticaret Odasının mayıs ayı meclis toplantısındaydım.