Vazgeçilmez Bir Lezzet
5 temel tatlardan biris olan tuz, diğer yiyecek/içecekelrle kullanıldığında dildeki tat reseptörlerine bağlanarak onları daha tatlı hale getirir, bu da o besinleri vazgeçilmez hale getirir. Yani tuz, vazgeçilmez bir lezzettir. Tabi bunda tiryaki olmamak kaydıyla. Yediğimiz birçok besinde; peynir, çökelek, zeytin, hazır aldığımız gıdalar, çorbalar… birçok şeyde bilmeden de tuzu tüketiyoruz.
Tuz Neden Gerekli?
NaCl, sodyum ve klor. Sodyum vücudumuzdaki ekstraselüler sıvının temel katyonudur. Klor ise temel anyonu. Bu nedenle olmazsa olmaz elementlerdendirler. Tabi bunda sadece tuz değil, özellikle sebze ve meyveler bizim için çok daha değerli. Tuz denilinc eise genellikle aklımıza iyot gelir. Ülkemizde tuz iyotlanarak iyot eksikliği giderilmeye çalışılır. İyot ise Tiroid hormonu için vazgeçilmezdir. Tiroid hormonu; gelişim (eksikliği kısalık), enerji harcanması (eksikliği yorgunluk), beynin gelişmesi (zekilik) vs. gibi birçok temel işte görev alır. Eksikliğini gidermek için tuzlar iyotlanır, işte bizim asıl yapmamız gereken iyotlu tuz tüketmek.
İyotlu Tuz Kullanırken Dikkat Edilmesi Gerekenler
İyotlu tuzun iyot içeriğini kaybetmemesi için; serin, kuru ortamlarda, ışık geçirmeyen ağzı kapalı kaplarda saklanmalıdır. Yemeklere konulan tuzdaki iyot pişirme ile kayba uğradığından yemekler piştikten sonra tuzu konulmalıdır. Tuzun su tutma özelliği olduğundan, bu durumda tuzun kullanılması kısıtlanmalıdır. Bazı durumlarda belli bir süre için tuzu kesin olarak ortadan kaldırmak gerekir.
Tuzun Zararları Nelerdir?
Yukarıda da saydığımız gibi tuzun günde bir erişkin için 5 Mg’ı geçmeyen miktarı yararlıdır, ancak daha çok tüketmek ise onun zararlarını ortaya çıkarır.
- Fazla tuz tüketimi, idrarda kalsiyum atılımını da artırarak kemiklerden kalsiyum kaybına neden olur. Kemiklerden kalsiyum kaybının artışı ise kemik erimesini (osteoporoz) ve kemiklerin kırılma riskini artırır.
- Tuz, kan basıncını artırır. Bu nedenle, tansiyonu yüksek olanların yemeklerine tuz koymamaları önerilir.
- Böbrek bozukluklarında, bazı kalp hastalıklarında, vücudun belirli yerlerinde su toplanmalarında (ödem), doğal besinlerin bileşimindeki tuzla yetinilmeli, yemeklere tuz eklenmemelidir.
- Tuzun fazlası sadece ödem yapmaz. Damarlarınızda dolaşan sıvı miktarının artmasına, kan basıncınızın yükselmesine (hipertansiyon), kalp ve böbrek hastalıkları ile felç riskinizin artmasına neden olur
- Günlük beslenmelerindeki tuz tüketimini önemli miktarda düşüren insanların, gelecek 10-15 yılda kalp-damar hastalıklarına yakalanma olasılığı yüzde 25 oranında azalıyor. Bu kişilerin, kalp-damar hastalıklarından ölme riski de yüzde 20 düşüyor
Zararları.net olarak önerimiz; günde 6 MG geçmeyecek şekilde tuz tüketmenizdir. Aşırı tuzlu yiyecekleri ve içecekleri satın almamanızdır. Sebze ve meyve ağırlıklı beslenmeniz de iyot, sodyum ve klor ihtiyacınızı krşılayacaktır. Bu nedenle az tuzlu gıdaları tercih edin.
Fazla tuz tüketimi ödeme neden olur