Srebrenitsa soykırımının 17. yıldönümü
Bosna’daki savaş sırasında, 11 Temmuz 1995’te 8 binden fazla Boşnak erkeğin soykırıma maruz kaldığı Srebrenitsa’da, soykırımın 17. yıl dönümü nedeniyle bugün Potoçari Anıt Mezarlığı’nda tören düzenlenecek.
Srebrenitsa’nın 11 Temmuz 1995’te Ratko Mladiç’in birliklerince işgal edilmesi üzerine soykırımdan kaçan kurbanların Tuzla kentine ulaşmak için kullandığı güzergahtan “ölüm yolu yürüyüşü”ne katılan binlerce kişi de anıt mezardaki törene katılacak.
Anme töreni kapsamında soykırım kurbanlarından 520’sinin cenazesi de toprağa verilecek.
Dünya medyasının yakından takip ettiği törenleri Anadolu Ajansı ve TRT’nin yanı sıra El Cezire, Reuters, AP, AFP gibi haber ajansları da izliyor.
Törenlere başta Türkiye olmak üzere dünyanın dört bir yanından ülkeye gelen çok sayıda kişi katılacak.
Başbakan Yardımcısı Bekir Bozdağ da törende Türkiye’yi resmi olarak temsil edecek.
Bosna Kasabı Bugün Hakim Karşısında
II. Dünya Savaşı’ndan sonra en büyük soykırımı yapan Bosna Kasabı Srebrenitsa katliamının yıldönümünde hakim karşısında.
Bosnalı Sırp komutan General Ratko Mladic hakkında savaş suçu işlediği gerekçesiyle açılan davada görgü tanıklarının dinlenmesine başlanıyor.
Davanın, Srebrenitsa’da yaklaşık 8 bin Müslüman Boşnak’ın katledildiği 11 Temmuz’a rastlaması da manidar.
1992 yılında Bosna’da Grabovica köyündeki katliamdan kurtulan Elvedin Pasic, Sırp askerleri tarafından 150 kişinin öldürüldüğü saldırıyı anlatacak.
“Türkler’DEN İNTİKAM ALMA VAKTİ GELDİ” DEMİŞTİ
Mladic, 1992-1995 yılları arasında yaşanan Bosna Savaşı’nda savaş ve insanlık suçu işlediği iddialarını reddediyor. Ancak Srebrenitsa katliamı öncesinde bir kameraya, “İşte 11 Temmuz 1995’te Sırp şehri Srebrenitsa’dayız. Büyük bir Sırp bayramı arifesinde iken bu şehri Sırp milletine armağan ediyoruz. Nihayet, yeniçerilere karşı ayaklanmasından sonra bu toprakta “Türkler”den intikam almamızın vakti geldi” sözleriyle biliniyor.
Dava, mayıs ayında bir usül hatası nedeniyle askıya alınmıştı.Lahey’de BM’ye bağlı Eski Yugoslavya Savaş Suçları Mahkemesi, davanın askıya alınmasının nedeninin bazı belgelerin savunmaya sunulmasında yaşanan bir hata olduğunu söyledi.
SAVUNMA YAPMAYI REDDETTİ
70 yaşındaki Mladic, Bosna savaşı sırasında işlenen savaş suçları ile ilgili aranan kilit önemdeki en son kişiydi. 16 yıl boyunca yakalanamayan Mladic, savunma yapmayı reddetti.
Bazı mağdurların aileleri ve savaşta hayatta kalanlar, davanın çok uzun sürmesi durumunda kalp rahatsızlığı olan Mladic’in karardan önce ölebileceği konusundaki kaygılarını dile getirdi.
Savcılık, Bosnalı bir Müslüman olan Elvedin Pasic’in, savaş sırasında ergenlik çağında bir genç olduğunu ve ifadesinde 1992 yılı Kasım ayında Grabovica köyünde 150 kişinin öldürüldüğü saldırıda nasıl hayatta kaldığını anlatacağını söyledi.
NATO ASKERİNİ DİNLEMEK İSTEMİYORLAR
Mahkeme bu hafta ayrıca Bosna’da görev yapan, NATO kuvvetlerinde komutan yardımcılığı yapmış emekli İngiliz General Sir Richard Dannatt’ı da dinleyecek. Ancak Bbc’nin Lahey muhabiri Anna Holligan, Mladic’in avukatlarının, Dannatt’ın uzman görüşünün geçerli sayılmaması için başvuruda bulunduğunu söyledi.
Duruşmada 1995 Srebrenitsa katliamından kurtulan ancak kimliği açıklanmayan başka bir şahit de dinlenecek. Bu şahidin, mahkumların 10 kişilik sıralar halinde dizilerek infaz edildiklerini anlatacağı bildirildi.
Srebrenitsa’da yaklaşık 8 bin Bosnalı yetişkin ve genç erkek, temmuz ayında kenti ele geçiren Sırp askerleri tarafından öldürülmüştü.
ÖLÜM YOLU YÜRÜYÜŞÜNE BÜTÜN DÜNYADAN 7 BİN KİŞİ KATILDI
Srebrenitsa’nın 11 Temmuz 1995’te Ratko Mladiç’in birliklerince işgal edilmesi üzerine soykırımdan kaçan kurbanların Tuzla kentine ulaşmak için kullandığı güzergahta her yıl yapılan ve 8 Temmuz’da başlayan “ölüm yolu yürüyüşü” katılımcıları, Srebrenitsa’daki Potoçari Anıt Mezarlığı’na ulaştı.
Bu yıl soykırım kurbanlarından 520’sinin cenazesinin toprağa verileceği törene katılmak için Türkiye, Batı Avrupa ülkeleri, ABD ve dünyanın bir çok ülkesinden gelen 7 binden fazla insan, 3 günde 110 kilometre yol kat ederek Potoçari’ye vardı.
Srebrenitsa Soykırımı hakkında bilgiler
Srebrenitsa Soykırımı 2. Dünya Savaşı’nda yaşanan kayıplardan sonra Avrupa’da meydana gelen en büyük soykırımın adıdır. Birleşmiş Milletler (BM) ve uluslararası toplumun suçlu olduğu soykırımda katledilenlerin sayısı ise resmi rakamlara göre 8372′dir…
Srebrenitsa Soykırımı Ratko Mladiç komutasındaki Sırp Cumhuriyeti Ordusu Sırp Cumhuriyeti siyasi liderlik görevinde olan Radovan Karadziç Yugoslav Ordusu’nun Generali Momcilo Perisiç Yugoslavya Devlet Başkanı Slobodan Miloseviç ve Sırbistan İçişleri Bakanlığı’ndan doğrudan destek alan paramiliter grubu “Akrepler” (Scorpions) öncülüğünde gerçekleşti. Mağdur insanları korumak için bölgeye gelen Birleşmiş Milletler Hollanda Koruma Gücü’nün (UNPROFOR) gözleri önünde binlerce kişi öldürüldü.
1993 yılında Doğu Bosna’daki çatışmaların dorukta olduğu sırada Bosnalı Sırp güçlerinin “Etnik Temizlik” amaçlarının tam anlamıyla ne demek olduğu görülmeye başlandı. Bölgedeki birçok şehir saldırıya uğradı ve Srebrenitsa bunlardan biriydi. Diğer şehirlerden gelen Bosnalı Müslümanlar burada güvende olabileceklerini düşünerek kendi evlerini terk ettiler. Fakat onlar için burada geçen her gün ağır ölümlerle son buluyordu. Çatışmalar arttıkça insani yardım giderek azalıyordu; ki bu durumu daha da dayanılmaz kılıyordu. Gerçekleşen bu durum 16 Nisan 1993 tarihi itibariyle “Güvenli Bölgeler” kurulmasına sebep oldu. Kurulan bu bölgelerin çatışmalardan uzak olması bir başka deyişle Bosnalı Sırpların Srebrenitsa ve diğer güvenli bölgeleri (Saraybosna Zepa Gorazde Tuzla Bihaç) terk etmeleri anlamına geliyordu. Srebrenitsa için alınabilecek en kötü karar ise bölgenin silahsızlandırılması oldu. Bu durumda Srebrenitsa silahlanmış olan Bosnalı Sırp ordusuna karşı tamamen savunmasız kalmış ve Temmuz 1995′te yapılan soykırımı daha da kolaylaştırmıştı.
11 Temmuz tarihinde Ratko Mladic soykırım öncesi şu sözleri söyledi: “Büyük Sırp kutsal gününün öncesindeyiz. Bu şehri Sırp milletine armağan ediyoruz. Türklere karşı ayaklanmamızı hatırlayarakMüslümanlardan intikam almanın zamanı geldi.” Bu cümle Srebrenica’nın kaderini tayin etti. 8372 12-77 yaş arası erkek sivil Boşnak topluca katledildi. Kadınlar ise tecavüz ve kötü muameleye maruz kaldı. Bosnalı Sırp askerler Boşnaklar’ın bazılarını toplu infaz yerlerinde bazılarını yollarda bazılarını dağlarda katliamdan kaçmak isteyenleri de çeşitli tuzaklar kurarak hunharca katlettiler. Katledilen masum siviller toplu mezarlara gömüldüler. Daha sonra cesetler gömüldükleri yerden kepçelerle parçalanarak çıkartılıp kimlikleri tespit edilemesin diye sayıları tahmini 64 olan toplu mezarlara gömdüler.
Srebrenitsa’da Boşnaklar’ın katliamının üzerinden 16 yıl geçmesine rağmen Sırp Cumhuriyeti ve Sırbistan’daki siyasi ve sosyal çevrelerce soykırım hala inkâr ediliyor. Bu da soykırımın son halkası yani 8.inci fazıdır. (Soykırımın 8 fazı: 1-Sınıflandırma 2-Simgeleme 3-Dehümanizasyon 4-Örgütlenme 5-Kutuplaşma 6-Hazırlık 7-İmha 8-İnkar)
Kaynak: timeturk.com