Mikolojinin tarihçesi
Mikoloji, Latince Mykes: Şapkalı mantar ve Logos: Bilim sözcüklerinden türetilmiştir. Yani mikoloji mantarları konu olarak alan bir bilim dalıdır. Konusu içine yalnız şapkalı mantarlar değil, kav mantarları, besin maddelerini küflendirip bozan mantarlar, fermantasyonu gerçekleştiren mayalar, bitki, insan ve hayvanlarda hastalık yapan mantarlar da girer. Mantar yerine fungus (ç.fungi) kullanılır.
Funguslar çok eskiden beri tanınmaktadır. Önceleri sadece besin maddesi olarak yüksek mantarlar(şapkalı) tanınmış ve dikkat çekmişse de, aslında funguslar çok daha eskiden beri insanlara yararlı olagelmişlerdir. Şarabın tadıldığı, ekmeğin pişirilmeye başlandığı tarihten bu yana… Fungusların ilaç yerine kullanılmaları da son derece eskidir. Yüzyıllar önce bir Çinli, ayağındaki çıbanlara küflü soya fasülyesi lapası sarmış, küflü çarıklarını giyerek çıbanların ayağını sarmasına engel olmuştur.
[userpro_private]Yüksek formlu fungusların tanıtılması ve sınıflandırılması 16. yy.ın sonlarında başlamıştır. Mikoloji ilminin kuruculuğu şerefi bir İtalyan botanist olan P.A.MICHELI (1679-1737)”ye aittir.
MİCHELL fungusları ilk kez mikroskopta incelemiş ve buluşlarını “NOVA PLANTARUM GENERA” adlı eserinde açıklamıştır. Bu eserde yer alan tanım anahtarının bugün bile değer taşıdığı söylenebilir.
Mikoloji alanında emeği geçen araştırmacılar arasında LİNNEAUS (1707-1773)‟nin de büyük yeri vardır.“SPECİES PLANTARUM” adlı eserin de, o zamana kadar bilinen fungusları “Cryptogamia Fungi”başlığı altında toplamıtır.
Mikroskobun kullanılmaya başlamasıyla funguslar da daha ayrıntılı olarak incelenebildi ve sporların oluşumu izlenebildi. Bu yeni bilgilerin ışığında C.H. PERSON (1775-1837) fungusları yeniden sınıflandırdı. E.M. FRIES (1794-1878) daha yüksek formlu funguslar üzerinde çalıştı ve o zamana kadar bilinmeyen binlerce fungusu keşfetti.
19funguslar üzerinde çalışan değerli araştırıcılar arasında “ICONES FUNGORUM” adlı 6 ciltlik eseriyle A.C.J. CORDO (1809-1849)’nın önemli bir yeri vardır. TULASNE kardeşler “SELECTA FUNGORUM CARPOLOGIA” adlı 3 ciltlik bir eser yazmışlardır.
Amerika’da da L.D. von SCHWEINITZ (1780-1834), H.PECK (1833-1917) ve C. SPEGAZZİNİ (1858-1926) funguslar üzerinde çalışarak, binlerce yeni türü bilim dünyasına tanıtmışlardır.
Funguslar üzerinde yapılan araştırmalar dünyanın her yerinde, çeşitli dergi ve kitaplarda yayınlandı. Ancak ulaşım ve yayım olanakları iyi olmadığından araştırıcılar bütün yayınları elde edemiyorlardı. Bu durum ise araştırıcılar için büyük güçlükler yaratıyordu. “Acaba bulunan tür yeni mi” “yoksa daha önce bulunup yayınlanmış mıydı” şeklinde kuşkuya düşüyordu araştırıcılar.
Bu güçlüğü ortadan kaldıran İtalyan Mikoloğu P.A. SACCARDO 1880 yılına kadar yayınlanmış fungusları “SYLLOGE FUNGORUM” adlı 25 ciltlik eserde toplamayı başardı.
- 19. yy’ın ortalarında A. DE BARY birçok fungusun yaşam çemberini aydınlatmayı başardı. DE BARY’nin öğrencilerinden BREFELD ve M.S.WORONIN Mikoloji alanında önemli çalışmalar yaptı
Bugün dünyanın her yerinde Mikoloji alanında çalışan pek çok araştırıcı, buluşlarını çeşitli periyodik ve kitaplarda yayınlamaktadır.