Bu seyahat, 03-06 Şubat 2018 tarihleri arasında Üniversitemiz rektörü Prof. Dr. Vatan KARAKAYA başkanlığında, rektör yardımcısı bendeniz Prof. Dr. Ahmet GÖKBEL, Fen-Ed. Fakültesi Türk Dili Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Seyfullah KORKMAZ ve Dış İlişkiler Koordinatörü Yrd. Doç. Dr. Erman AKILLI’ dan oluşan 4 kişilik bir heyetle Ürdün’ün başkenti Amman ve ikinci büyük kenti Yermük şehirlerindeki çeşitli üniversitelere ikili ilişkiler çerçevesinde yapılan bir ziyaretten ibarettir.
Ziyaretimizin temel amacı, Ürdün üniversiteleri ile zaman zaman hoca ve öğrenci değişiminin yanı sıra Ürdün’den lisans, yüksek lisans ve doktora düzeyinde öğrenciler getirip üniversitemizde eğitimlerini sağlamaktır.
Zira ülkemizde 150.000 civarında yabancı öğrencinin çeşitli üniversitelerimizde eğitim-öğretim görmekte olduğu ifade ediliyor. Son üç yılda bu alanda yaptığımız çalışma ve gayretlerle şehrimize gelen yabancı öğrenci sayısını 20’den 300’e çıkarmayı başardık. Şu anda yirmi civarında farklı ülkeden 300 öğrenci üniversitemizde eğitim öğretimlerine devam etmektedirler. Bu ziyaretimizle bu ülkeler içerisine Ürdün’ü de katmak ve üniversitemizin ve şehrimizin yurt dışında tanınmasına katkı sağlamayı amaçladık.
3 Şubat Cumartesi saat 11’de şehrimizden ayrıldık ve 13.15’de Ankara Esenboğa havalimanına ulaştık. Saat 14.15’te kalkacak uçağımızı VIP’de beklemeye başladık. Bu arada uçağımızın 45 dakika gecikerek saat 15.00’da kalkacağı bildirildi.
Uçağı beklerken Suudi Arabistan’ın Riyad kentinde çeşitli görüşmeler yapmak üzere Diyanet işleri başkanımız Prof. Dr. Ali ERBAŞ, Başkan yardımcıları Ekrem Keleş ve Selim Argun Beyler, İstanbul Müftüsü ve 3 tane genel müdürün katıldığı bir heyet havaalanına geldiler. Onların da uçakları saat 15.00 olunca yaklaşık bir saat onlarla sohbet etme imkânı bulduk. Üniversite camimizin biran önce tamamlanarak başkanın caminin açılışına katılması ve ortak bilimsel etkinlikler konusunda önemli görüşmelerimiz oldu.
Uçağımızın kalkış saati yaklaşınca vedalaşarak ayrıldık. Saat 15.10’dahareket eden uçağımız, 16.45’de Amman havaalanına indi. Pasaport çıkış ve bagaj işlemlerinden sonra 17 gibi havaalanından çıkış yaptık.
Havaalanı çıkışında, Ürdün üniversitesi Türkoloji bölümünde hocalık yapan Emir bey ile Yermük üniversitesinde görev yapan Ürdün Çerkezlerinden iki öğretim üyesi, heyetimizi karşıladı. Arabalarına alarak kalacağımız otele götürdüler.
Saat 17.45 gibi otele ulaştık. Otelimizin lobisinde havaalanından bizi otele götüren arkadaşlar, bizi görmeye gelen Yunus Emre Enstitüsü Ürdün temsilcisi Cengiz EROĞLU bey ve yine Yermük üniversitesinde görev yapan Türkiye’den mezun olmuş Ürdünlü bir Diş Hekimi öğretim üyesi ile bir saat kadar sohbet etme fırsatımız oldu. Onlara ziyaretimiz ile ilgili bilgiler verdik ve sağ olsunlar bu konuda yardımcı olacaklarını belirttiler.
Bu arada akşam saat 20.00’de Amman’daki Çerkezlere ait bir hayır derneğine heyetimizi davet ettiler. Yorgun olmamıza rağmen bu daveti geri çevirmedik. Odalarımıza çıkıp yerleştikten sonra davete icabet etmek için 19.40’da otel lobisine indik. İki Çerkez akademisyen İki arabayla bizi alarak Derneklerine götürdüler. Saat 20’de varacağımız yere ulaştık.
Başkanlığını emekli bir Çerkez generalin yaptığı bu yardım derneğinde heyetimiz çok sıcak karşılandı. Gerek Başkan, gerek genel Sekreter ve muhatap olduğumuz bütün görevliler, içten samimi ve güler yüzlü idiler. Gördüğüm kadarıyla Arapça ve İngilizceyi çok iyi kullanıyorlar. Kendi aralarında Çerkezceyi de konuştuklarını, çocuklarına da öğretmeye çalıştıklarını ve kendi okullarında seçmeli ders olarak Çerkezceyi verdiklerini ifade ettiler.
Çerkezlerin önemli bir kısmı 1864 büyük Kafkas göçü sırasında bir kısmı da 93 harbinden sonra bu bölgeye gelmişler. Bizi ağırladıkları derneği (vakıf) 1930’larda kurmuşlar. Günümüze kadar bu dernekte hem kendilerine hem diğer insanlara hizmet verdiklerini naklettiler. Amman’da bu derneğin kontrolünde iki anaokulu ve bir de anaokulundan başlayıp lise sona kadar eğitim veren külliye halinde bir okulları varmış. Bu büyük okulu Türkiye’ye döndüğümüz gün ziyaret ettik. Hem kendilerinden hem de Çerkez olamayanlardan aldığım bilgilere göre Ürdün genelinde 200 bine yakın Çerkez nüfusun yaşadığını öğrendik.
Ürdün’de kimin ne kadar nüfusa sahip olduğunu net bilmek mümkün değil. Devletin bu anlamda detaylı nüfus sayımı yapmadığı, yapsa dahi kamuoyunu bilgilendirmediği ifade ediliyor. Zira Ürdün hassas dengeler üzerinde duran bir ülke. 1948 de İsrail’in kurulmasından günümüze kadar farklı zamanlarda İsrail’in baskısı neticesinde Ürdün’e gelen Filistinliler burada çok önemli bir yekûn oluşturmuş. Bazılarına göre Ürdün’ün %60’ı, bazılarına göre %70’i Filistin kökenli.
Çerkezlere yönetimin çok güvendiği anlaşılıyor. Aldığım bilgilere istihbarat ve iç güvenlikte Çerkezler çok etkililer. Kralın muhafız alayı da tamamen Çerkezlerden oluşuyormuş, hatta Çerkez kıyafetleriyle. Genel olarak Çerkezlerin tamamına yakınının maddi durumu iyi olduğu söyleniyor. İzlenimlerimde böyle. Ürdün’de organizeli bir toplulukoldukları anlaşılıyor. Yönetime bağlılar, kralın ve çevresinin güvenini sağlamışlar. Ülkede üst düzeyde görev yapan birçok Çerkez’in olduğu ifade ediliyor.
Saat 10.30’a kadar kaldığımız Çerkez Derneğinde yemeğin yanı sıra başka ikramlarda da bulundular. Türkiye’yi çok seviyorlar. Önde gelenlerinin hepsi Türkiye’ye gelip gitmişler. Bazılarının Kayseri’de (Pınarbaşı) yapılan şenliklere katıldığını öğrendik. İlk günümüz bu şekilde geçti. Son derece verimli idi. Yorulduk ama önemli konularda bilgi sahibi olduk.
Ertesi gün4 Şubat Pazar. Ürdün’de Cuma ve Cumartesi hafta sonu tatili olduğu için Pazar günü yoğun bir programımız var. Programımızda üç Üniversite ve Yunus Emre Kültür merkezine ziyaret bulunuyor.
Saat 09’da ziyaretimize ülkenin en büyük üniversitesi olan Ürdün Üniversitesi ile başladık. Bu üniversitenin Ürdün’ün en köklü ve en büyük üniversitesi olduğu ifade edildi. İngilizlerin rehberliğinde kurulmuş. 45 bin civarında öğrencisi var. 1500 civarında öğretim üyesi ve öğretim görevlisigörev yapıyor. Üniversite birçok dalda hizmet veriyor. Rektör ve heyeti ile faydalı bir görüşme gerçekleştirdik. Hoca ve öğrenci değişimi başta olmak üzere ne gibi ortak projeler yapılabileceği ve hangi dallarda işbirliği olabileceği üzerine görüş alışverişinde bulunuldu.
Gördüğümüz kadarıyla üniversitenin ağırlıklı olarak bütün ilişkileri bu zaman kadar Avrupa ve Amerika’daki üniversitelerle olmuş. Üniversite heyeti olarak Türkiye’den Ürdün’e giden beşinci üniversite olmuşuz. Genelde İstanbul’daki birkaç üniversite ile ODTÜ’yü tanıyorlar. Türkiye’deki diğer üniversitelerden çok haberdar değiller. Üniversiteler olarak Türkiye’den gidip kendimizi tanıtma ihtiyacı duymamışız. Biz gitmeyince çok uzaklardan gelip boşluğu başkaları doldurmuş.
Ürdün üniversitesinde bir saat kadar kaldıktan sonra saat 11’de Yunus Emre Enstitüsünü ziyarete geçtik. Enstitü, Amman’ın tam merkezinde üç katlı nezih bir binada hizmet veriyor. 2011 yılında kurulmuş olmasına rağmen Ülkemizi tanıtma, kültürel faaliyetler ve Türkçe öğretimi konusunda önemli çalışmalar içerisinde olması bizi sevindirdi. Yunus Emre Enstitüsünün başında Cengiz EROĞLU adında, kendisi tarihçi ve yıllardır Türkiye’de askeri arşivlerde çalışmış, Ortadoğu’ya hâkim Türkiye sevdalısı bir şahıs görev yapıyor. Bu ziyaret esnasında bize en çok yardımda bulunan Cengiz bey oldu. Pazar günkü bütün üniversite ziyaretlerimize eşlik edip tercümanlığımızı yaptı. Arapçayı da çok iyi kullanıyor. İngilizcesi de çok iyi.
Buradan önce üç yıl Beyrut’ta çalışmış. Bölgeyi bütün kodlarıyla çok iyi tanıyor. Bizim bu tip yetişmiş vatanını seven, kaygısı olan, donanımlı insanlara ihtiyacımız var. Cengiz Bey, hem Ürdün hem genel olarak Ortadoğu da ki diğer ülkeler hem de kültür merkezinin faaliyetleri hakkında bizi bilgilendirdi. Şahsen ben kendisinden bölgedeki gidişat ve Türkiye’nin neler yapması gerektiği konularında çok faydalandım.
Cengiz Bey’inde katılımıyla üçüncü durağımız saat 13.00’da “El Ehli” adında özel bir üniversite oldu. Üniversitenin 28 yıllık bir geçmişi var. 6400 lisans öğrencisi, 8 fakültesi, 8 dalda yüksek lisans ve doktora programı ve 30 ihtisas bölümüne sahip bir üniversite. Genelde bölümler Ürdün’ün diğer üniversitelerinde olmayan alanlarda eğitim veriyor. 280 hocası ile (%15’i Profesör) ve 300 idari personeli ile kaliteli bir eğitim verildiği aktarıldı. Bizim de gözlemlerimiz o yöndeydi. Rektörü ve ekibi bizleri çok sıcak karşıladılar ve en kısa zamanda Türkiye’ye ve Kırşehir’e iade-i ziyaret yapacaklarını ve üniversitemizi görmek istediklerini ifade ettiler. Ayrıca karşılıklı olarak her konuda ikili ilişkiye açık olduklarını belirttiler. Özellikle yüksek lisans ve doktora da yardımcı olabileceğimiz bir üniversite olarak gördüm. Üniversite olarak faydalanacağımız bazı konular mutlaka olacaktır.
O günkü dördüncü durağımız, yine Amman’da bulunan Prenses Sümeyye Teknoloji Üniversitesi oldu. Saat 15.30’da da bu üniversiteyi ziyaret ettik. Üniversite 1991 yılında kurulmuş bir vakıf üniversitesi, 3000 öğrencisi var, 120 öğretim üyesi görev yapıyor. Bölümleri teknoloji ağırlıklı bir üniversite. Her yıl 500-600 civarında öğrenci alınıyor. Ülke çapında %80’in üzerine çıkmış öğrenciler içerisinden yine her bir bölüm kendi sınavını yaparak öğrencisini seçiyor. Genel olarak Ürdün’deki bütün üniversitelere baktığımızda ortalama %60 kız, %40 erkek öğrenci eğitim-öğretim görürken, bu üniversitenin %54’ü erkek, %46’sı kız öğrenci. Buradan mezun olanların %89’u devlette iş bulabiliyormuş. Aynı zamanda uluslararası anlamda birçok üniversite ile ilişkileri olan ve kaliteye önem veren bir üniversite. Bu üniversiteye gelip işbirliği yapalım diyen ODTÜ, Atatürk, Bilkent ve Şehir üniversitelerinden sonra beşinci üniversite olmuşuz. Özellikle mühendislikle ilgili bölümlerimiz ile fen bilimleri alanlarında karşılıklı ilişkilerimizi geliştirebileceğimiz bir üniversite. Yaklaşık bir buçuk saat kaldıktan sonra saat 17.00 gibi ziyaretimizi tamamladık. Yoğun bir programdan sonra Pazar günkü ziyaretlerimizi neticelendirmiş olduk ve otelimize döndük.