Türk Tarihi ve Türk kültürü Forumunda İslâmiyetten önceki Türk Edebiyatı Sözlü dönem ürünleri Konusunu Okuyorsunuz..
islamiyet ve türkler
-
02 Haziran 2012 11:46
Asel
Bayan Üye
İslâmiyetten önceki Türk Edebiyatı Sözlü dönem ürünleri
İslâmiyetten önceki Türk Edebiyatı Sözlü dönem ürünleri hakkında bilgi
Sözlü dönem ürünleri
1. Koşuk
Hece vezni ve yarım kafiye ile söylenen şiirlerdir.
Kopuz eşliğinde söylenir.
Yiğitlik, aşk, tabiat konularını işler.
Nazım birimi dörtlüktür.
Bu şiirlerde düz kafiye kullanılır: aaaa, bbba, ccca
(aaab cccb dddb)
Bu şiirlerin İslâm sonrası halk edebiyatındaki adı koşmadır.
Sığır' denilen sürek avlarında söylenen lirik şiirlerdir.
2. Sagu
Ölen bir kişinin arkasından söylenen ağıt şiirleridir.
Ölen kişinin kahramanlıklarını, başarılarını, erdemlerini anlatır; ölümlerinden duyulan üzüntüyü dile getirir.
Koşuk nazım şekliyle söylenir.
Bu şiirlere İslâm sonrası halk edebiyatında ağıt, Divan edebiyatında mersiye denir
Yuğ denilen ölüm törenlerinde söylenir.
Divan ü Lûgatit-Türkteki Alp Er Tunga sagusu bu türün önemli bir örneğidir.
3. Sav
Türk toplumunun dünyaya bakışını, geleneklerini, varlık anlayışlarını ortaya koyan özlü sözlerdir.
Bugünkü ata sözünün karşılığıdır.
Divanu Lûgatit-türkte pek çok sav vardır.
4. Destan
Bütün dünya edebiyatlarının başlangıç eserleri olan destanlar, çeşitli konularda yaradılış hikâyeleri yanında, milletlerin hayatında büyük yankılar uyandırmış bir kahramanın veya tarih olayının millet muhayyilesinde ortak sembol ve ifadelerle zenginleştirilmiş uzun manzum hikâyeleridir.
Türk destanları, kâinatın, insanın, kadının ve erkeğin yaradılışı; Türk milletinin doğuşu, çeşitli Türk devletlerinin kuruluş gelişme, çöküşleri, zafer ve yenilgileri gibi konularla beraber pek çok sebep açıklayıcı efsaneyi de içinde barındırır.
Bütün dünya edebiyatlarında olduğu gibi Türk Edebiyatının da ilk örnekleri destanlardır.
Milletlerin toplumu derinden etkileyen, tarihî önem arz eden önemli olaylarını (doğal afetler, savaşlar, göç, yangın vb.) konu edinirler
Manzum hikâyelerdir.
Destanlarda olağan üstü olaylar ve olağan üstü özellikte kahramanlar vardır.
Destanlar anonim ve sözlü edebiyat ürünleridir.
Ağızdan ağıza dolaşmak suretiyle oluşmuşlardır.
Destanlarda anlatılan olayların geçtiği yer ve zaman bilinmez.
Kahramanlar lider ve kurtarıcı rolündedir.
-
01 Ocak 2013 19:04
İslâmiyetten önceki Türk Edebiyatı Sözlü dönem