Öncelikle artikülasyon nedir onu öğrenelim. Artikülasyon, konuşma sesleri çıkarmak için dilin, dudakların, çenenin ve diğer konuşma organlarının (artikülatörlerin) hareketidir. Ses üretiminde sorun yaşandığı zaman artikülasyon bozukluğu olarak kabul edilir. Seslerin yerine başka sesler kullanılabilir, hiç söylenmeyebilir, başka sesler eklenebilir ya da sesler değiştirilebilir. Çoğu zaman, konuşma sesi hatalarını yapan küçük çocuklardır. “Tavşan” yerine “tafsan” diyebilir veya muz için “mus” gibi bir sözcüğün bazı kısımlarını değiştirebilir. Bu hatalar düzeltilmezse ve belli bir yaştan sonra devam ederse, çocuğunuzun artikülasyon bozukluğu olabilir. Artikülasyon bozuklukları tedavi edilebilir mi? Kesinlikle. Ayrıca evde de artikülasyon becerilerini geliştirmek için pratik yapabilirsiniz.
Araştırmalar, okul çağındaki çocukların yaklaşık %7,5'inin artikülasyon bozukluğu olduğunu göstermiştir. Normal dil gelişimindeki bariz gecikmenin yanı sıra çocuklarda artikülasyon bozuklukları genellikle öğretmenlerinin ve akranlarının bu bozukluğa karşı aldıkları tavırla olumsuz etkilenebilir. Artikülasyon bozukluğu olan çocuklar sınıfta konuşulanlara katılamayabilir veya etkileşimde zorluk çektiği için konuştuğunda dikkatleri üzerine çekmezler. Yaz tatili, evde artikülasyon becerilerini geliştirmek ve çalışmak için mükemmel bir zamandır. Sıradan ev eşyaları ve aktiviteleri telaffuz becerileri, kelime hazinesi ve uygun cümle yapısını geliştirme fırsatlarını sunar.
Evde yapabileceğiniz dört kolay artikülasyon aktivitesi:
Bunlardan bazıları kulağa basit gelebilir, ancak günün normal rutini ile karıştırarak faaliyetlerinizi artırabilir ve artikülasyon becerilerini teşvik edebilirsiniz. İşte dikkat etmeniz gereken dört kolay aktivite:
Yürüyüşe Çıkın: Çocuğunuzla birlikte mahalle, park veya alışveriş merkezi boyunca yürürken, çocuğunuzdan hedef sesinizi içeren bir şeyler aramasını isteyin. Siz de onunla arayın ve en çok nesneyi kimin görebileceğiyle ilgili bir oyun oynayın. Örneğin, çocuğunuzun “r” sesiyle çalışmak istiyorsanız, “reklam panosu”, “radyo” veya “kırmızı araba” gibi hedef sesi içeren nesneler arayın.
Ben Casusum Oyunu: Çocuğunuzun etrafta gördüğünüz bir nesneyi tarif etmesini isteyin. Yüksek sesle söylemeden hedef sese sahip bir nesne seçin. Çocuğunuzun size sorular sorarak nesneyi tahmin etmesini sağlayın. Çocuğunuzun size ek pratik için tam cümlelerle soru sormasını sağlayın.
Bir Yemek Planlayın ve Hazırlayın: Akşam yemeği için beyin fırtınası yaparak başlayın. Çocuğunuzdan, hazırlayabileceğiniz yiyecek ve içecekleri adlandırarak katılmasını isteyin. Her yiyeceği sınıflandırın, bu meyve mi? sebze mi? gibi. Yiyecekleri hazırlarken de yaptığınız işi söylemesini isteyin, elmaları doğruyoruz, erişteyi çırpıyoruz gibi. Aktivite ne olursa olsun, çocuğunuzun pişirme sürecine dahil olmasını sağlayın. Size mutfakta yardımcı oluyor gibi gözükse de, aslında artikülasyon ve konuşma becerilerini aynı anda geliştirecektir.
Yol Gezisi: Mükemmel artikülasyon becerilerini geliştirmek için uzun bir araba yolculuğunu “ders” olarak kullanın. Çantalarınızı hazırlarken, çocuğunuzun valizine işlevini açıklayan bir şey eklemesini isteyin. Örneğin, “havuzda yüzerken giydiğimiz bir şeyi bul”? Veya, “sıkıldığında “shhhhhh”sesi çıkaran bir şeyi bul?”(Güneş kremi). Çocuğunuzun, çantaya koyduğu her bir giysiyi etiketlemesine yardım edin. Yolculuğunuza başlarken, çocuğunuzdan sokak tabelalarını tanımlamanıza yardım etmesini isteyin. Bu faaliyet sadece yoldaki zamanı doldurmaya yardımcı olmakla kalmayacak aynı zamanda konuşma becerilerini arttırmaya ve iletişimini geliştirmeye yardımcı olacaktır.
Çocuğunuzun Problemini Birlikte Değerlendirelim!