Kadın kısırlığının 7 nedeni
Kadın kısırlığına yol açabilen çeşitli faktörler bulunmaktadır. Bazı hastalıklar ve patolojiler kısırlık sorununa yol açabilmektedir. Kadınlardaki başlıca kısırlık sebepleri ise:
- Yumurtlama (ovulasyon) düzensizlikleri
- Tüplerin kapalı olması
- Endometriozis
- Hiperprolaktinemi (Süt hormonu yüksekliği)
- Troid hormon bozuklukları (guatr, hipotroidi, hipertroidi)
- Rahimde bulunan patolojiler (Endometrial ossifikasyon)
- Antisperm antikorlar
- Rahim ve yumurtalıklarla ilgili geçirilen ameliyatlar
- Genital organlarla ilgili geçirilmiş enfeksiyonlar
- İleri yaşa bağlı over rezerv azalması
- Rahim ağzına bağlı nedenler, servikal faktör. (Tek başına bir neden olarak görülmez genellikle)
Bazı çiftlerde ise, bütün tetkiklerin yapılmasına rağmen herhangi bir sebep bulunamaz. Bu durumlara açıklanamayan kısırlık denilmektedir.
Kısırlık (İnfertilite) konusunda etkili olan diğer faktörler ise:
- Sigara kullanımı
- Aşırı şişmanlık
- Rahim ağzının kapalı olması
- Vajinismus
- Düzenli ve doğru cinsel ilişki olmaması
- Rahim içerisinde yapışıklıklar
- Luteal faz yetmezliği
- Erken yaşta menopoz
- Yumurta yetmezliği
- Kemoterapi ve radyoterapi öyküsü
1) Yumurtlama düzensizlikleri :
Kadınlarda görülen en yaygın kısırlık sebepleri arasında, yumurtlamanın olmaması bulunmaktadır. Yumurtlamanın her ay, belirli aralıklarla olması gebelik şansını arttıran en önemli faktörlerden biridir. Yumurtlamanın olmadığı durumlarda gebe kalmak mümkün değildir. Kısırlığın en önemli sebeplerinden olan yumurtlama düzensizliğinde, tedavi olarak yumurtlamayı destekleyici haplar kullanılmaktadır. Bunun yanında hormon ilaçlarına da başvurulabilir. Adetleri düzensiz olan, seyrek olan veya polikistik over sendromu tanısı konulmuş olan kadınlarda yumurtlama varlığını saptamak için ultrasonografi ve kan tahlili (progesteron) gibi araştırmalar yapılır.
2) Tüplerin (kanalların) kapalı olması:
İki tüpün de kapalı olduğu durumda kendiliğinden gebelik söz konusu değildir. Sperm ve yumurta hücresi, tüplerde buluşmaktadır. Bu sayede gebelik gerçekleşebilmektedir. Tek bir tüpün tıkalı olduğu durumlarda gebelik kendiliğinden gerçekleşebilirken, iki tüp tıkalı iken bu durum söz konusu değildir. Tüpler önceden geçirilmiş bazı enfeksiyonlara bağlı (PID), endometriozise bağlı, karın içerisindeki ameliyatlara bağlı kapanabilirler. Tüplerin kapalı olduğunu araştırmak için rahim filmi (HSG) çekilir. Ardından ise tüp bebek tedavisine başvurulabilir.
3) Endometriozis:
Endometriozis, kadın kısırlığından en yaygın bir diğer sebeptir. Karın içerisinde ve tüplerde yapışıklıklara yol açarak gebelik oluşmasını zorlaştırabilir.
4) Hiperprolaktinemi (Süt hormonu yükselmesi):
Süt hormonu yükselmesi, yumurtlama düzensizliğine yol açabilmektedir. PRL yani prolaktin hormonu, beyinde hipofizden salgılanmaktadır. Şayet ciddi bir büyüklük mevcut değilse, bu hormonu düşürmek için ilaç tedavisine başvurulabilir. Troid hormonlarındaki anormallikler de prolaktin artışına yol açabilir.
5) Rahimde bulunan patolojiler:
Rahim içerisinde doğuştan ya da sonradan bulunan patolojiler, kısırlığa yol açabilir. Bu durumlara örnek olarak rahimde perde ya da septum olması ya da miyom ya da polip gibi yapılar sayılabilir.
Bu gibi yapılar her zaman için kesin olarak kısırlık sebebi değildir. Bu sebeple her polip ya da miyoma sahip kadın kısır değildir. Ancak bu yapılar gebe kalma şansını düşürebilmektedir.
6) Rahim ya da yumurtalıklarla ilgili ameliyatlar:
Rahim ile ilgili olarak gerçekleştirilen miyomların alınması ameliyatı ya da benzeri cerrahi girişimler, rahim içerisinde yapışıklığa yol açabilmektedir. Yapışıklıklar kısırlığa yol açabilmektedir. Yumurtalıklardan birisinin ameliyatla alması hormon seviyelerinin kötüleşmesine ve bu nedenle hamile kalmanın zorlaşmasına neden olabilir. İki yumurtalığın alınması durumunda gebelik mümkün değildir.
7) Polikistik over sendromu:
Polikistik over sendromu gebe kalmayı zorlaştıran bir diğer sebeptir. Bu durumda tedavi sağlanmalı ve gerekli durumlarda tüp bebek tedavisine başvurulabilmektedir.