Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), insanoğlunu Ay’a gönderme hedefini taşıyan uzun soluklu projesi Artemis üstünde çalışmalarını yoğunlaştırmış durumda. İlk etapta projenin 6 yıl sürmesi hedefleniyordu. Bu seferleri 2028 kadar tamamlamak isteyen NASA, devrin başkanı Donald Trump’ın baskılarıyla hedefini 4 yıl daha erkene çekerek 2024’te Ay’a ilk insan inişini gerçekleştirecekti. Sadece görünen o ki bu hedefler tutmadı.
İnsanoğlunun Ay’a inişi 2025’e ertelendi
2024’te aya insanlı iniş hedefinin ertelenme ihtimali, geçtiğimiz Kasım ayında ilk sinyallerini vermişti. O dönem NASA yöneticisi Bill Nelson finansal açıdan 2024’ün mümkün olmadığını belirterek bu görevin tekrar ertelenebileceğini söylemişti. Ihtiyaç duyulan fon desteğini alamadıkları için de suçu mühim bir kısmını Kurultay’ye yüklemişti. Ek olarak o dönem vazife bir takım şikayete maruz kalmıştı.
NASA’nın iniş sistemini geliştirmek için rakip SpaceX‘i seçme sürecinin adil olmadığı suçlamasıyla karşı karşıya kalmıştı. Suçlamayı icra eden Amazon’un kurucusu Jeff Bezos‘un Blue Origin şirketiydi. Fakat Blue Origin, yasal mücadelesini kaybetmişti. Tüm bu aksaklıkların arkasından aslına bakarsan zor bir hedef olan 2024’te aya insanlı iniş yapma projesi resmi bir üslupla 2025 yılına ertelendi. Mevzuya ilişkin NASA resmi sitesinden yönetici Bill Nelson bir takım açıklamalarda bulunmuş oldu.
ABD Federal Alacaklar Mahkemesi’nin NASA’nın insan iniş sistemi (HLS) için kaynak seçim sürecini kapsamlı bir halde değerlendirmesinden memnunuz ve SpaceX ile görüşmelerimize şimdiden tekrardan başladık. İkimizin de beraber çalışmaya geri dönmeye ve ilk ay şov misyonlarımız için yeni bir süre çizelgesi yapmaya istekli olduğumuz açık. Mümkün olduğunca acele ve güvenli bir halde Ay’a dönmek bir NASA için öncelikli geliyor. Sadece, son dava ve öteki faktörlerle beraber, Artemis’in altına ilk insan inişi muhtemelen 2025’ten daha erken olmayacak. İleriye dönük olarak, NASA gelecekte minimum 10 Ay inişi planlıyor ve ajansın 2023 bütçesinden başlayarak gelecekteki arazi yarışması için fonlarda mühim artışlara ihtiyacı var.
Artemis 1, öteki adımlar için öncü niteliği taşıyor. Bu ilk adım, Artemis 2 programı ile Ay’ın yörüngesine mürettebatlı bir uçuş öncesi roketleri ve sistemleri kontrol etmek için gerçekleştirilecek. İkinci adımın da başarı göstermiş geçmesi durumunda 2025’e ertelenen Artemis 3 ile Ay yüzeyine mürettebatlı bir iniş yapılacak.
Kaynak: ShiftDelete