MİRAS HUKUKUNDA ZÜMRE SİSTEMİ
Siz kıymetli okuyucularıma bugün miras hukukunda Zümre Sistemi, Atanmış mirasçı, Miras Hukukunda Sağ Kalan Eşin Mirasçılık Sıfatı, Evlilik Dışı Doğan Çocuğun Mirasçı Olma Sıfatı, Miras Hukukunda Evlatlığın Mirasçılık Sıfatı konularında bilgiler vermeye çalışacağım. Öncelikle Miras hukuku, gerçek kişinin ölümü veya gaipliği halinde, bu kişinin malvarlığının kimlere ve nasıl intikal edileceğini düzenleyen hukuk dalına verilen isimdir. Miras hukukunda iki tür mirasçı vardır. Bunlar, yasal mirasçılar ve atanmış mirasçılar olarak adlandırılmaktadır.
Miras hukukunun bir diğer merak edilen konusu ise tereke hususudur. Tereke; Kişiye bağlı olmayan ve mirasçılara intikal edebilen mal varlığına verilen isimdir.
Miras hukukunun en önemli konularından bir diğeri ise, Atanmış mirasçı konusudur. Atanmış mirasçı; Yasal olarak miras bırakanın mirasçısı olmadığı halde, miras bırakanın iradesiyle mirasçı olma hakkına sahip olan mirasçılara verilen isimdir.
Türk Medeni Kanunu’nda ayrıntılı olarak düzenlendiği üzere, Miras hukukunda zümre sistemi kabul edilmektedir. Zümre sisteminin bir diğer adı ise derece olarak kabul edilir. Miras bırakanın yasal mirasçısı olabilmek için Türk Medeni Kanunu’nda düzenlenen zümre sisteminde ki mirasçılardan olmak gerekmektedir. Zümre sistemine göre bir önceki zümrede mirasçı bulunması halinde bir sonraki zümrenin mirasçılığı engellenmektedir.
Miras Hukukunda 1. Zümre Mirasçılar; Miras bırakanın birinci derece mirasçıları, onun alt soyudur. Şöyle ki, miras bırakanın çocukları, torunları miras bırakanın yasal mirasçılarıdır. Çocuklar eşit miras paylarına sahip olarak mirasçıdırlar. Miras bırakandan önce ölmüş olan çocukların yerini, her derecede halefiyet yoluyla kendi alt soyları alarak yasal mirasçısı olmaktadırlar.
Miras Hukukunda 2. Zümre Mirasçılar; 2.derece mirasçılar olarak kabul edilen, miras bırakanın mirasçıları ana ve babasıdır. Ana ve baba miras bırakanın eşit miras paylarına sahip olarak mirasçıdırlar.
Miras bırakandan önce ölmüş olan ana ve babanın yerlerini, her derecede halefiyet yoluyla kendi alt soyları almaktadır. Miras bırakanın, ana ve babasının ölmüş olması halinde, mirasçıları halefiyet yoluyla kardeşleri ve kardeşlerinin alt soyu yasal mirasçısı olmaktadır.
Miras Hukukunda 3. Zümre Mirasçılar; Miras bırakanın 3. Derece mirasçıları olarak kabul edilen, büyük ana ve büyük babasıdır. Miras bırakanın, alt soyunun, ana ve babasının alt soy bırakmaksızın miras bırakandan önce ölmeleri halinde, mirasçılar, büyük ana ve büyük baba yasal mirasçısı olmaktadır. Miras bırakandan önce ölmüş olan büyük ana ve büyük babaların yerlerini, her derecede halefiyet yoluyla kendi alt soyları yasal mirasçısı olmaktadır. Miras bırakanın büyük ana büyük babasının miras bırakandan önce ölmesi halinde, miras bırakanın amca, hala, teyze, dayıları ve onların alt soyları yasal mirasçısı olmaktadır.
Miras Hukukunda Sağ Kalan Eşin Mirasçılık Sıfatı; Miras bırakanın ölümü akabinde sağ kalan eş hayatta ise, büyük ana ve büyük babalardan birinin miras bırakandan önce ölmüş olması halinde, payı kendi çocuğuna; çocuğu yok ise o taraftaki büyük ana ve büyük babaya; bir taraftaki büyük ana ve büyük babanın her ikisinin de ölmüş olmaları halinde onların payları diğer tarafa geçmektedir. Burada kanun alt soyun halef olacağı kuralına sınırlama getirmiş olup sağ kalan eş hayatta ise, 3. derece mirasçı olarak yalnızca büyük ana, büyük baba ve çocuklarını yasal mirasçısı olarak kabul etmiştir.
Sağ kalan eşin miras payı Türk Medeni Kanunu’nda şu şekilde düzenlenmiştir;
Sağ kalan eşin miras payı, birlikte mirasçı bulunduğu zümreye göre değişmektedir;
-Miras bırakanın alt soyu ile birlikte mirasçı olması halinde, mirasın dörtte biri,
-Miras bırakanın ana ve baba zümresi ile birlikte mirasçı olması halinde, mirasın yarısı,
-Miras bırakanın büyük ana ve büyük babaları ve onların çocukları ile birlikte mirasçı olması halinde, mirasın dörtte üçü, bu mirasçıların olmaması halinde ise mirasın tamamı sağ kalan eşe kalmaktadır.
Türk Hukukunda, evlilikte yasal mal rejimi olarak, edinilmiş mallara katılma rejimi kabul edilmiş olup, her eş veya mirasçıları, diğer eşe ait artık değerin yarısı üzerinde hak sahibi olmaktadırlar.
Evlilik Dışı Doğan Çocuğun Mirasçı Olma Sıfatı; Evlilik dışında doğmuş olan çocuk, soy bağı, tanıma veya hâkim hükmüyle kurulmuş olanlar, baba yönünden evlilik içi hısımlar gibi mirasçılık sıfatına haiz olmaktadırlar.
Miras Hukukunda Evlatlığın Mirasçılık Sıfatı; Evlatlık ve alt soyu, sadece evlat edinene, kan hısımı gibi mirasçı olmaktadır. Örnek vermek gerekir ise; evlat edinenin babasının mirası, evlatlığa intikal etmemektedir. Evlat edinen ve hısımları evlatlığa mirasçı olamamaktadır. Evlatlığın kendi ailesinde mirasçılığı devam etmektedir.