Yeni çağ için şirketlere deniz feneri.
Günümüz dünyasında tedarik zinciri dediğimiz şeyin karmaşıklık (kompleksite) ve oynaklığı (volatilite) artmış; kıtalar arası bir alana yayılan ve çok sayıda pazarın talebini karşılayan bir şebeke haline gelmiştir. Artan karmaşıklık ile değişikliklerin etkisini öngörmek zorlaşıyor ve olaylara hazırlıksız yakalanmanın riskleri büyüyor. Talepteki değişimler, emtia fiyatlarındaki dalgalanmalar, piyasadan çekilen tedarikçiler, nakliye kapasitesindeki sezonsal değişimler, doğal afet ve jeopolitik olayların hepsi pazarlara olan ürün akışlarını etkiliyor.
Şirketler, tedarik zincirleri hakkında yüzlerce “what-if” sorusuyla yüzleşiyor, bunlara hızlı ve veriye dayalı cevaplar vermek ihtiyacını hissediyor.
Bir önceki yazımda bu durumun Türkiye’miz ve sanayimizi nasıl etkileyeceğini ayrıntılı olarak yazmıştım.
Özetlemek gerekirse;
- Başta Çin olmak üzere Asyalı üreticiler, artık yeni kapasite yatırımlarını hedefledikleri pazarlarda yapmayı tercih etmeye başlamışlar.
- Avrupalı üreticiler ise artık önce yakın coğrafyada, sonra kendi ülkelerinde üretmeyi yeğlemeye başlıyor.
- Amerika sanayisi ise çok daha kesin bir adım atıp büyük oranda üretimi kendi içine kaydırmayı hedefliyor.
- Üretim kapasitesinin bu küresel kaymasında en çok fabrika yatırımını Orta ve Doğu Avrupa çekmeye başladı.
- Kısaca hedef pazarımız olan AB’ye üretim yapan sanayimizin hemen batı sınırında ciddi bir sanayileşme atılımı başladı. Bu ülkeler aynı zamanda lojistik altyapılarına da yatırım yaparak 2016 yılında lojistik maliyet ve performanslarını Türkiye ile eşitlemiş durumda.
Devamını merak ederseniz ”Belirsizlik Denizinde Yol Almak” yazımızı okuyabilirsiniz.
Hem küresel, hem yakın coğrafyadaki gelişmeleri takip etmek ve uygun cevapları bulmak üzere dünya liginde rekabeti hedefleyen şirketlerimize Mükemmeliyet Merkezleri kurmalarını öneriyoruz. Bu merkezler, şirketin günlük problemlerinin dışına çıkıp olaylara kuş bakışı ve sistemsel bakacağı bir erken uyarı sistemi veya bir navigasyon cihazı görevi görecektir.
Mükemmelliyet Merkezi’nin temel fonksiyonu, şirketlerin uçtan uca tüm süreçlerine dair canlı ve yaşayan veriyi kullanarak hem mevcut durumu bilimsel olarak yorumlamayı hem de gelecek durumu doğru bir şekilde tasarlamayı içerir. Bugün artan değişim hızıyla başa çıkmak; ayrıca maliyet, hizmet seviyesi ile risk yönetimi sayesinde rekabetçi avantaj yaratmak için şirket içinde tedarik zinciri analistlerinin yetiştirilmesi büyük önem arz eder. Bu sebeptendir ki alanın lideri şirketler kendi içlerinde “mükemmeliyet merkezi” oluşturarak doğru teknoloji ve yetkinliklerle desteklenmiş ekipler kuruyor.
Michigan Üniversitesi’nin yaptığı bir araştırmaya göre “mükemmeliyet merkezi” sahibi şirketler aşağıdaki tasarrufları sağladıklarını beyan etmiş.
Tedarik zinciri analistlerinden oluşan “mükemmeliyet merkezi”ni rekabetçi bir silaha dönüştürmek ve kayda değer tasarruflar elde etmek için uçtan uca tüm şirket fonksiyonlarının incelenmesi gerekir. Tedarik zinciri projesini sadece satınalma veya lojistik işi olarak görmek elde edilecek faydayı azaltacaktır.
Benim görüşüme göre mükemmeliyet merkezi, sadece kendi içinde barındırmak değil, tüm kurum içinde yaygınlaştırmak üzere süreç, teknoloji ve insan gelişimine liderlik etmelidir.
Çünkü mükemmeliyet merkezinde toplanacak yetenek, teknoloji ve tecrübe zaman içerisinde şirketlerin problemlerine; lokal optimizasyonlar, departmantal bakış açısı ve kişisel politikalardan uzaklaşarak veriye dayalı çözümler üretmesini sağlar.
Ne kadar uygulanabilir ?
Türkiye’nin lider holdinglerinden Borusan Holding, on yıllardır 6sigma’nın Türkiye’deki öncülüğünü yapmaktaydı. Bu kültürün yerleşmesinden sonraki adım teknolojiyi doğru kullanmak ve süreç geliştirme merkezleri oluşturmak oldu.
Örneğin Borusan Lojistik Tedarik Zinciri Yönetimi ve Stratejik Müşteriler Genel Müdür Yardımcısı Serdar Erçal, bir röportajında bu konuyu şöyle anlatıyor;
“DİJİTAL SÜREÇLERE YAPTIĞIMIZ YATIRIMI BİZİ ÖN PLANA ÇIKARTACAK”
Borusan’ın kurum kimliğinin dijital süreçlere yaptırım yapmaya ve bununla fark yaratmaya çok uygun olduğunu vurgulayan Erçal, bu felsefeden hareketle kendi Ar-Ge birimlerini kurduklarını hatırlattı. Borusan Lojistik olarak dijital süreçleri en yüksek seviyede kullanarak hem kendilerine hem de müşterilerine en iyi değeri yaratmaya çalıştıklarını kaydeden Erçal, ürettikleri projelerde verimlilik ve fayda yaratan istikrarlı bir servis hizmeti vermenin zeminini oluşturduklarını belirtti. İş hayatında dijital süreçlerin bir tehdit olmadığını ifade eden Erçal, “
Dijital süreçlere yaptığımız yatırımı Borusan Lojistik’in farklılığını ön plana çıkartacak bir fırsat olarak görüyoruz” diye konuştu.
Bu kapsamda biz de Borusan Lojistik’e tedarik zinciri planlama konusunda yıllardır destek olmaktayız.
Bugün Borusan Lojistik, büyük bir ölçeğe sahip operasyonlarını Supply Chain Guru ile analiz ederek olası iyileştirme noktalarını teşhis ederek hem kendisi hem de müşterileri için performans artışı ve maliyet tasarrufu sağlayabiliyor. Yeni müşteriler için problemlerine şeffaf ve anlaşılabilir bir mühendislik metodu ile yaklaşıldığını görmek bir güven duygusu teşkil ediyor, şirketlerin Borusan Lojistik’in problemlerini en uygun şekilde çözeceğine dair inancı pekişiyor. Örnek olarak Borusan Lojistik operasyonlarından birinde Supply Chain Guru ile depo sayısı ve konumlarını optimize ederek şebeke maliyetlerini %15 oranında azaltacak bir çözüm bulmuştur.
Öte yandan tüm Borusan Holding şirketlerine süreç geliştirme ve tasarım hizmetleri vermek üzere kurulan ARGE şirketine de benzer konularda teknoloji altyapısı sağladık.
Dünyada bu ve benzeri mükemmeliyet merkezleri tarafından başlatılan ve yürütülen projelerin en büyük faydası şirketin finansal tablolarında kendini gösterebilen faydaların sağlanması.
Yine Michigan Üniversitesi tarafından yapılan bir araştırmaya göre bu şekilde ele alınan projelerin ortalama faydaları şöyle ölçülmüş;
Mükemmeliyet Merkezi yatırımını beslemeye ve faydalarını sürekli kılmaya yardımcı olacak çeşitli proje başlıkları vardır. Ele alınması gereken bu projelerin önceliklendirmesinin doğru yapılması mükemmeliyet ekiplerinin kendine güveninin ve ikna kabiliyetlerinin artması için son derece önemlidir. Bu sayede hem ekip tecrübesiyle uyuşmayan zorlukta bir proje yüzünden başarısız olup öz güven kaybetmez, hem de yönetim yaptığı yatırımın karşılığını istikrarlı şekilde almakta olduğunu görür.
Böyle bir önceliklendirme çalışmasına başlamak dahi mükemmeliyet ekibinin katma değerli tartışmalar yapmasına ve yaratacakları değerin şirket içi iletişimine kapı açacaktır. Önceliklendirme, normal şartlarda bu tarz kararları etkileyen ön yargı ve alışkanlıkların bir kısmını ortadan kaldırır.
Sonuç olarak;
Dünya çok hızlı değişiyor. Özellikle ipek yolu boyunca Türkiye’de üretim ve lojistiğin doğasını değiştirecek çok sayıda değişim yaşanıyor. Eski alışkanlıklar veya sadece Türkiye’nin şartlarını düşünerek alınacak kararlar şirketinizi en iyi duruma taşımayacaktır. Bu sebeple günlük problemler ve koşturmacalar ile yorulmayacak, iş tanımı süreç geliştirme ve sistem tasarımı olacak ekiplere ihtiyaç vardır. Bu ekipleri doğru eğitimlersüreç ve planlama araçları ile desteklediğinizde ise ortaya Mükemmeliyet Merkezi çıkacaktır.
Bu yolculukta ekiplerinize gerekli kabiliyetleri kazandıracak eğitimlerin verilmesi; veri toplama, analiz etme karar verme sürecinin en doğru şekilde kurgulanması; proje sürelerini kısaltacak ve değeri maksimize edecek planlama yazılımlarının devreye alınması konusunda yerel bir çözüm ortağına ihtiyacınız varsa Dijitalis çatısı altında ben ve arkadaşlarım memnuniyetle sorularınıza cevap verecektir.
İlk olarak LinkedIn’de yayınlandı.