Galyum Nedir? Özellikleri Nelerdir?
Galyum, kimyasal bir elementtir. Atom numarası 31 ve sembolü Ga olarak bilinmektedir. 1875 yılında Lecoq de Boisbaudran tarafından Paris’te keşfedilmiştir. Ardından Dimitri Mendeleyev tarafından da periyodik tablodaki yeri belirlenmiştir. Galyum kırık beyaz renge sahiptir ve bıçakla kesilebilecek kadar yumuşaktır. Yüzeysel oksidasyon nedeni ile mavimsi bir renk alabilir. Galyum katı ve sıvı olmak üzere ikiye ayrılır. Sıvı galyum, cam ve benzeri yüzeylere yapışır, o yüzeyi ıslatır. Katı galyum ise, kuru hava şartlarında diğer element çeşitlerine göre daha stabil haldedir. Alüminyum ile benzerlikleri olan galyum, nemli havada koruyucu bir film tabaka oluşana kadar yavaşça oksitlenir. Galyum periyodik tabloda 13. Grup içerisinde yer almaktadır.
Galyum Üretimi
Galyum elementi, doğada kendiliğinden oluşmaz. Çeşitli eritme işlemleri ile oluşturulmaktadır. Ana maddesi boksittir. Bununla birlikte az miktarda sülfirik çinkoyla da ayrışılabilmektedir. Boksitin alüminyuma işlenmesi sırasında galyum, sodyum hidroksit liköründe birikmektedir. galyum çözelti içinde iyon değişim reçinesinden çıkarılır. Elektroliz işleminin ardından galyum metali elde edilir. Yarı iletken bir kullanım için, bir eriyikten bölge eritme ile daha da saf hale getirilir.
Galyum katı hale getirildiğinde %3. 1 oranında yayılmaktadır. Bir cam fanus ya da metal bir kap içinde saklanamamaktadır. Çünkü bu kimyasal element fiziksel durumunu değiştirdiğinde kaplar veya fanuslar kırılabilmektedir. Galyumun silisyum, bizmut, germanyum, su, antimon ve plütonyum ile birlikteyken sıvı halde bulunduğu bundan dolayı yüksek sıvı yoğunluğunda olduğu bilinmektedir. Galyum elementinin erime noktası 29,746 derece olarak belirlenmiştir.
Özellikleri Nelerdir?
Saf bir galyum, parlak, gümüş, renkli cam parçalarına benzer. Metal ya da cam konteynerlarda depo edilir. Galyum, asitler ve alkalilerle reaksiyona girer ve bu maddeler içerisinde çözünür. Galyum, termometrelerin yapımlarında nontoksik olarak ve çevre dostu elementi olan cıvanın alternatifi olarak kullanılır. Hatta yüksek sıcaklara karşı cıvadan daha fazla direnç göstermektedir. Galyum keşfedildiği yıldan bu yana düşük ergime sıcaklığı yüzünden alaşım yapımlarında kullanılmaktadır. Bu önemli element genelde, elektronik cihazların içerisinde bulunmaktadır. Güneş panelleri ve LED ışıkların üretiminde galyum kullanılmaktadır.