Toplumsal Güvenlik Kurumu’nun mali istikrarları için 2021 yılı kritik yıl olacak. Cumhurbaşkanlığı 2021 yılı programına nazaran SGK’nın finansal sürdürülebilirlik açıdan değerli bir göstergesi olan etkin pasif oranı 2018 yılında 1.86 iken, 2019 yılında 1.80’e geriledi. Bir öteki deyişle 1 emekliyi 1.8 çalışan finanse eder hale geldi. Programa nazaran çırak, stajyer ve kursiyerler hariç tutulduğunda sayı daha da geriledi. Çıraklar ve stajler dışarıda bırakıldığında oran 2018 yılında 1.73 olurken, 2019 yılında 1.69’a kadar geriledi.
EN DEĞERLİ GÖSTERGE
Toplumsal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliği açısından kıymetli göstergelerden birini oluşturan aktif-pasif istikrarı, belge bazındaki emekli sayısına nazaran hesaplanıyor. Bir emekliye karşılık kaç etkin çalışan olduğunu gösteren aktif/pasif istikrarı ne kadar yüksek olursa, sistemin sürdürülebilirliği de o ölçüde sağlanabiliyor. Bu oranın ideali ise 4 olarak biliniyor. Bir öbür deyişle, 1 çalışmayana (pasif sigortalıya) 3 ya da 4 çalışanın bakması gerekiyor. 2009 yılında 1.78 olan aktif/pasif oranı Türkiye’de 2017 yılında 1.95’e kadar çıkmıştı.
İNŞAAT VE TURİZM
Cumhurbaşkanlığı Programı’na nazaran, toplumsal güvenlik sisteminin sürdürülebilirliğini sağlamak için gelecek yıl kayıt dışılıkla da uğraş edilecek. Kayıt dışılığın ağır olduğu inşaat ve turizm dalları ile küçük ölçekli işletmelere yönelik kayıtlı istihdamı özendirici uygulamalar için yapısal düzenlemeler yapılacak. Ayrıyeten risk tahlilleriyle kontrol ve rehberlik faaliyetleri planlanacak. Küçük ölçekli işletmelerde kayıtlı istihdamın teşviği maksadıyla TESK ve TOBB Bayan Teşebbüsçüler Kurulu’yla işbirliği yapılacak, belirlenen vilayetlerde bilgilendirme ve farkındalık faaliyetleri yapılacak. Gelir Yönetimi Başkanlığı’ndan işletmelere ilişkin matrah bilgileri alınarak SGK’nın kayıtları ile karşılaştırılıp, riskli olduğu belirlenen işyerleri denetlenecek. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı ile emniyet ünitelerinin işbirliğinde yol kenarı kontrol istasyonları kurulacak. Ayrıyeten yetişmiş mesleklere ait prime temel yararlar tahlil edilerek, eksik bildirim riski olduğu belirlenen işyerlerinde kontrol yapılacak.