İtalya’nın rüya kenti Venedik, birbirine bağlanan kanalları, bu kanallarda gezinen romantik gondolları ve de her yıl şubat ayında 11 gün süren Venedik Karnavalı ile ünlü. Bu güzel kent zaten ihtişamlı ama herkesin maskeli ve rengârenk kostümlerle gezdiği Venedik Karnavalı süresince daha etkileyici, daha gizemli bir hâle bürünüyor. Bu yazımda ünü tüm dünyaya ulaşan, dünyanın en renkli ve eğlenceli festivallerinden biri olan Venedik Karnavalı hakkında bilgiler vereceğim.
Venedik Karnavalı’nın tam olarak ne zaman başladığı bilinmiyor ama ilk karnavalın 1162 yılında halk tarafından Aquileia Patrikliği’ne karşı kazanılan bir zaferi kutlamak için düzenlendiğine inanılıyor. Karnavalın Pagan kültüründe baharı karşılamak amacıyla yapıldığı da düşünülüyor.
Ayrıca 1348 yılında şehrin nüfusunun yarısının ölümüne sebep olan kara veba salgını nedeniyle hayatta kalan hastalıklı insanların görüntülerini gizlemek için uzun kıyafetler giyip maskeler taktığı söyleniyor. Zamanla bu maskeler renklenmiş ve bir simge hâlini almış. Hatta uzun burunlu maskelere veba maskesi denilmiş. Aradan yüzyıllar geçmesine rağmen maskelerde sembolize edilen hüzün ve donuk ifadenin, bugün bile kaybolmadığını görüyoruz.
Bunun yanında Venedikliler’in partilerde kimliklerini gizleme isteğiyle yüzlerini maskeyle gizlediği, böylelikle aristokratların ve alt tabakadan insanların bu partilerde sınıf ayrımlarını gözetmeksizin kaynaşabildiği de söyleniyor.
1797 yılında Napolyon kentin kontrolünü eline aldığında kostüm giymeyi ve eğlenceleri yasaklamış. Karnaval bu nedenle yaklaşık 200 yıllık bir süre boyunca gerçekleştirilememiş. 1979 yılında ise turizmi canlandıracağı düşünülerek tekrar kutlanmaya başlamış. O zamandan beri de karnaval süresince giyilen rengârenk kıyafetler ve takılan birbirinden ilginç maskeler, şehri oldukça hareketli bir eğlence merkezi hâline getiriyor.
Karnaval dönemi her yıl Hristiyanlar’ın dini takvimine göre belirleniyor. Hristiyanlar Paskalya öncesinde 40 gün süren ve Büyük Perhiz (Lent) adını verdikleri bir oruç tutuyorlar. Bu oruçta hayvansal gıdaları yemiyorlar. Bu oruç her yıl Kül Çarşambası (Ash Wednesday) adı verilen çarşamba günü başlıyor. İşte karnaval da bir cumartesi günü başlayıp 11 gün sonraki salı günü (Kül Çarşambası’ndan bir gün evvel yani Tövbe Salısı’nda) son buluyor. Karnaval sözcüğü de zaten Latince’deki carne vale kelimelerinden geliyor ve ete veda anlamı taşıyor.
Karnaval boyunca San Marco Meydanı’nda etkinlikler, gösteriler, yarışmalar düzenleniyor. Gitmeden önce carnevale.venezia.it web sitesinden programa bakıp isteğiniz yarışma veya gösteriye bilet satın alabilirsiniz. Gündüz gösterileri haricinde geceleri de partilere ve klasik müzik konserlerine gidebilirsiniz.
Yarışmalardan en ilginci her gün iki kez düzenlenen En İyi Kostüm ve Maske Yarışması (La Maschera Più Bella – Best Masked Costume Contest). Yarışmada maskeli ve kostümlü insanlar sıraya giriyor, podyumda yürüyor ve jüri tarafından oylanıyorlar. Bu yarışmaları iyi fotoğraflayabilmek için sahne önünde bilet almak iyi bir tercih olacaktır.
Festa delle Marie Geçit Töreni
Festa delle Marie Geçit Töreni, tarihi 9. yüzyıla uzanan bir güzellik yarışması. Yarışma o dönemlerde fakir ailelerin güzel kızları arasında düzenlenirmiş. Süslü kıyafetler giydirilen, mücevherler takılan 12 kız arasından en güzeli seçilirmiş. Böylelikle yarışmayı kazanan fakir kızın çeyizini alabilmesi hedeflenirmiş. Zamanla yarışmanın adı duyulmuş. Bunun üzerine bir yıl yarışmaya korsan baskını yaşanmış. Korsanlar kızları kaçırmış. Venedik halkı, kızları ve taktıkları mücevherleri korsanların elinden kurtarmayı başarınca Madonna (Marie)’yi onlara yardım ettiği için ödüllendirmeye karar vermiş. İşte bu törende de gondolcuların taşıdığı Marie olarak kutsanan 12 genç kız, halkın eşliğinde Casanova rolündeki Prens Maurice Agosti’nin huzuruna çıkarılıyor. San Piero di Castello’dan Riva degli Schiavoni boyunca yapılan bu geçit töreni, karnavalın resmi yeri olan San Marco Meydanı’nda son buluyor.
Meleğin Uçuşu (Il Volo dell’Angelo – Flight of an Angel)
Karnavalın ilk pazar günü gerçekleşen gösteride bir melek halatla Çan Kulesi (Campanile di San Marco (St Mark’s Campanile)’nden meydandaki sahneye uçuruluyor. Gösteri sırasında kalabalığın içinde olmak ve insanların heyecanını paylaşmak tabii ki çok etkileyici oluyor.
Kartalın Uçuşu (Il Volo dell’Aquila – Flight of the Eagle)
Karnavalın ikinci pazar günü yapılan gösteride kartal rolü verilen bir kişi halatla Çan Kulesi (Campanile di San Marco (St Mark’s Campanile)’nden meydandaki sahneye uçuruluyor. Bu gösteri için kartal rolü verilen kişi her yıl değişiyor. Kartal bir jimnastikçi, voleybol oyuncusu, buz pateni sporcusu, ünlü bir besteci veya film yapımcısı olabiliyor.
Aslan Uçuşu (Svolo del Leon – The Lion Flight)
Karnavalın son günü gerçekleşen bu gösteride şehrin simgesi kabul edilen aslan figürünün yer aldığı bayrak, Çan Kulesi’nin tepesinden Grand Theatre (Gran Teatro) sahnesine uçuruluyor. Bayrağı Maria adı verilen melekler (kadınlar) karşılıyor. Bu gösteri sonrasında karnaval kapanışı gerçekleşiyor.
Venedik Tersanesi (Arsenale) Gösterisi
Karnavalın düzenlendiği iki hafta sonu saat 19.30 ve 21.30’da havai fişek, ışık ve ateş gösterisi yapılıyor.
Mascheranda Grand Ball
Karnavalın bitiminde Palazzo Pisani Moretta’da Mascheranda Grand Ball düzenleniyor. Grand Canal manzarasında düzenlenen bu balo, insanın hayatında deneyimleyebileceği en uçuk kaçık balo sayılabilir.
Dünyanın en renkli kutlamaları arasında sayılan Venedik Karnavalı fazlasıyla eğlenceli. Eğer karnavala katılacaksanız şehrin aşırı kalabalık olacağını, otellerin dolu olacağını hesaba katarak organizasyonunuzu çok önceden yapmalısınız. Ancak gittiğinizde kendinizi bambaşka bir âlemde bulacak, bu ortamı soluduğunuz için kendinizi çok şanslı hissedeceksiniz.
Keşfetmeniz dileğiyle…