Zeytin
Prof.Dr. Yaşar Kemal Yıldız Yazdı
Meyvelerin en yararlısı ve kutsalı olan zeytin, halk arasında meyve olarak bilinmemesine rağmen, elma armut kadar meyvedir. Yağ olarak tüketimi ise, faydalı ve anne sütü kadar önemlidir. Aynı zamanda, kutsal kitaplarda adı geçen iki meyveden biridir. Yani zeytin ve incir.
Zeytin ve yağının insan sağlığına yararları oldukça fazladır. Bunlardan bazılarını sayacak olursak, kan şekerini dengeler, tansiyonu dengeler, sindirim sistemini düzenler, vucüt direncini artırır (immüne sistemi güçlendirir), antifungal, antibakterial ve anti biyotiksel etkiler gösterir. Yağının tüketimi, yemeklerde salatalarda ve direk içilerek yapılabilmektedir.
Zeytin çok farklı türlere sahip bir meyvedir. Anadolu için; bunlardan bazılarını sayarsak; Uslu, Edremit, Eşek zeytini (Ödemiş), Girit zeytini, Domat, İzmir sofralık, Midilli zeytini ve Memecik ve sayamadıgımız türler vardır. Bizim burada Botanik sistematikte zeytin türlerinin sınıflandırmasını yapmak degil. Bunlardan başka doğal dağlarda yetişen zeytinlerin boyutları küçük olur ama yararları çok biyolojik aktiviteleri yüksektir.
Devlet zeytin agaçı yetiştirmede, zeytinlikleri kesme yerine yok etme yerine destekleyici ve koruyucu rolü olmalıdır. Zeytin ağaçını korumak için, ağır yaptırımlar içeren yasalar çıkarmalıdır. Zeytin ağacı, ömrü en uzun ağaçlardandır ve kendini zararlı yapılardan koruyucu özelliğe sahiptir. Yaprak dökmesi az ve 12 ay yeşildir.
Yetişme alanları ise, ılıman iklimler olup, ülkemizde Güneydogu Anadolu’dan Marmara’ya kadar geniş bir alanda yetişmektedir. Ülkemiz su problemi olan ülkelerden oldugu için, fazla su tüketimi olmayan veya düşük su tüketen ağaçların yetiştirilmesinin avantajları nedeniyle, zeytin ağaçları öncelikli ve önemlidir. Meyvesinden zeytinyağı, salamura ve sele gibi farklı yapılarda üretimleri yapılmakta ve tüketilmektedir. Ağaç kısmı sert ve dayanıklıdır.
Sonuç olarak; dünya zeytin ve yağı üretimde söz sahibi ülke olabilmemiz için, siyasi hükümetin her türlü destegi vermesi ve organik üretimin yapılmasının teşvik edilmesi, bu üretimlerde teşvikler verilirken elde edilen ürünlerin kalitesi gözetilerek destek olunması yararlıdır.
Saygılarımla
Prof.Dr. Yaşar Kemal Yıldız