Geride bıraktığımız bir yıllık süreçte birbiri ile bağlantılı birçok kısıtlama dönemini geride bıraktık. Bunlardan biri ise geçtiğimiz Pazartesi sabahı sona eren tam kapanma dönemiydi. Öncelikle sürecin hedefi ile ilgili fikrimi paylaşmak istiyorum. Bildiğiniz gibi bu 17 günlük kısıtlama ile hedeflenen öncelikli olarak yeni vaka sayısının düşebileceği minimum düzeye indirebilmekti. Bunun için de akla gelen ilk rakam 10 bin seviyelerinin altı hatta 5 bin vaka seviyelerine kadar indirebilmekti. Günümüz tablosuna baktığımız zaman en son Pazar gününün verilerine göre vaka sayısını 10 bin seviyelerine kadar düşürmeyi başarabildiğimiz görünüyor. Ancak burada daha önce de paylaştığımız bir detay mevcut. Evet, vaka sayısı yüksek ama hastalığın giderek gücünü yitirmesi vaka sayısından ziyade hastalığın ağır seyrettiği hasta sayısını ön plana çıkarıyor. Zaten açıklanan verilerde de vefat ve ağır hasta sayısı özellikle vurgulanıyor. Vaka sayısını düşürememiş olsak da size ümit verici bir şeyden ve halen devam etmekte olan kısıtlama sürecinden başarı ile çıktığımızdan bahsetmek istiyorum. Zira gösterdiğimiz hassasiyet salgına iyi bir darbe vurdu.
Bunu görmenin en iyi yollarından biri geçtiğimiz yıl aynı döneme yani birinci dalganın zirvede olduğu günlere bakmaktan geçiyor. 16 Mayıs 2020 tarihinde açıklanan tabloya göre o gün yapılan test sayısı 42236 ve o gün için hasta sayısı olarak açıklanan rakam ise 1610. Vaka sayısı ise mevcut değil. Geçtiğimiz Pazar günü yani 16 Mayıs 2021 için açıklanan tabloda ise test sayısı 202243, hasta sayısı 920, vaka sayısı 10512. Test sayısında yaklaşık beş katlık bir artış mevcut vaka sayısı da olması gerekenden yüksek ama iki zirve arasında hasta sayısı olarak neredeyse yarı yarıya fark var. Hastalığın ağır seyretmesinin en önemli tetikleyici etkenlerinden birinin, yoğun virüse yani virüs taşıyan birkaç farklı kişiden temas yolu ile virüs almak olduğu göz önünde bulundurulursa bir yıl ara ile açıklanan iki veri arasında ciddi bir bağ ortaya çıkıyor. Yani kısıtlamalar yoğun fiziksel teması ciddi ölçüde engelledi buna bağlı olarak hasta sayısı bir yıl öncesine göre yarı yarıya oranda geriye gitti. Her ne kadar genel durum pek iç açıcı görünmese de bahsettiğim bu durumun ümit verici olduğu su götürmez bir gerçek. Vaka olmazsa hasta olmaz ama vaka ne kadar olursa olsun hasta sayısı düşerse vefat da o kadar düşecek.
Gelelim bir diğer konuya. Malum olduğu üzere kapanma süreçleri bittiğinde veya yeni bir süreç başlayacağında herkes pür dikkat sürecin hemen ardından gelecek olan kabine toplantısına odaklanıyor. Geçtiğimiz Pazartesi günü de durum böyleydi. Biz de gün boyu o toplantıyı bekledik. Hatta şahsen yazımın bu kısmını o toplantı sonrasında yazmak üzere erteledim. Akşam saatlerinde de Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın açıklamasını takip ettim. Öncelikli olarak bir miktar esnetilmiş olsa da kısıtlamanın hafta içi gece ve hafta sonları devam etmesi kararının, hastalığın bundan sonraki seyri için önemli olduğunu düşünüyorum. Ki, bu süreç 1 Haziran itibariyle güncellenerek devam edecek. Tabi bunu sadece kısıtlama olarak değil mali ve ekonomik açıklamaları da dikkate alarak birlikte değerlendirmek lazım. O açıklamalardan aldığım ilk mesaj önümüzdeki yaz sezonu için iyi bir hazırlık dönemi ve başlangıç olacağı yönünde. Muhtemelen tedbirler geçtiğimiz yıl olduğu gibi sezonluk olarak güncellenir. Zaten kısıtlamaların temel amacı da yazı dolu geçirip zararı tolere edebilmek. İkincisi ise ekonomik anlamda ciddi denebilecek bir ivme olacak. Özellikle kısıtlama döneminde uzun süre kapalı kalan cafe, restoran, kahvehane, çay bahçesi v.s. gibi küçük ve orta ölçekli esnafı baz alan hibe desteği ödemesi, mevcut şartlarda iyi bir kaynak olacak. Ayrıca hem birinci hem de ikinci kategoride özellikle turizm yatırımcıları için düzenlenmiş hibe desteği çalışması dikkat çekici çünkü hükümetin turizm sezonuna daha iyimser daha güçlü hedefle girmeyi amaçladığını gösteriyor.
Yine bu hibe desteklerini baz aldığımızda ilçemize de büyük katkısı olacağını düşünüyorum. Zira ilçemizde sadece esnaf odasına kayıtlı yaklaşık 1250 – 1300 civarında esnaf mevcut. Hibe projesinin kapsamına baktığımıza hemen hemen yarıya yakını bu destekten faydalanabilecek gibi duruyor. Tekil anlamda baktığımız zaman geride kalan kazançsız bir buçuk yılı düşündüğümüzde az gibi görünebilir ama esnaf başı 3 bin ila 5 bin Lira arasında bir hibe desteği toplu düşünüldüğünde ciddi bir meblağ. Ortalama olarak 4 bin gibi bir rakam ve yarıya yakın esnaf hesabı yaparsak bu da yaklaşık 2,5 ile 3 Milyon Lira arasında bir rakama denk gelir ki kısa vadede böyle bir sıcak para girişi, ölçeğimizdeki tüm ilçelerde olabileceği gibi bizim için de iyi denebilecek bir para. Ben şahsen, altyapısı zaten hazır olduğu için başvuruların ve ödemelerin fazla uzayacağını sanmıyorum. Muhtemelen sezon öncesinde yapılmış olur. Bu aynı zamanda bizim, sezona az da olsa rahat bir nefes alarak girmemize imkan sağlayacak. Umarım aynı rahat nefesi sezon boyunca ve sezon sonrasında da alabiliriz. Sağlıkla kalın…