Kraken,
Derinliklerin dehşeti olarak adı geçen deniz canavarı.
Norveç sahillerinde gözüktüğü söylenen efsanevi bir deniz canavarı.
İskandinav kökenli efsanevi deniz canavarıdır. Norvec denizlerinde yaşayan ve gemileri durdurabilecek kadar güçlü olan bir ahtapot.
Kraken, Norveç ve Iceland denizlerinde görülen bir mürekkep balığı olarak da nitelenmektedir. Anlatılan efsanelere göre bir ada kadar büyük ve kolları gemilerin direğine kadar uzanıp, onları yutan bir deniz canavarıdır. Yunan mitolojisinde de adı geçmektedir.
İskandinav mitolojisine göre Kraken, boyu yaklaşık bin beş yüz metre kadar devasa boyutlarda olan ve zaman zaman gemilere saldıran bir ahtapot ya da mürekkep balığı olarak tasvir edilir.
Beis,
Bes,
Eski dilde kullanılan bir kelimedir.
Engel, uymazlık.
Kötülük, zarar,
Arapça, (ﺑﺄﺱ)
Arapça şiddet, korku anlamındaki bes kelimesinden gelmektedir.
Zarar, sakınca, mahzur,
Congolos,
Koncolos,
Congoloz,
Karakoncolos.
Bu varlığa yurdumuzun değişik bölgelerinde koncolos, karakoncolos gibi adlar da verilmektedir.
Congolos kışın en soğuk günlerinde evlere girdiğine inanılan düşsel yaratık.
Anadolu inançlarına göre eğer bir ölü karanlık bir odada bekletilirse yalnız başına veya üstünden kedi atlarsa hortlayıp cadı olacağına inanılır. Yaşıyor ise insan ya da köpek eti yiyerek de cadı olabilir. Cadılar inanışa göre toprak ve ceset yiyerek beslenirler.
Gece mezarından çıkarak evlere girip yağ bal un gibi yiyecekleri birbirine karıştırır.Yatak yorgan şilte gibi şeyleri delik deşik edip dağıtır insanların üzerine taş toprak gibi şeyler atar. Anadolu’daki Alkarısı (Albastı) inancıda bir tür cadı (vampir) inancıdır.
Yozgat yöresinde ise Karakoncolos ya da Congoloz adlı bir tür cadıya inanılır. İnanışa göre bunlarla mücadele edilmezse giderek daha çok kötülük yapar topuklarından kanını emerek çocukları öldürürler. Congolos’un eve uğramaması için bu günlerde pancar kaynatmak gerekliymiş.
Anadolu’da congolos adıyla bilinen inanış yöreden yöreye küçük farklılıklar içermektedir.
Rize, Hemşin yöresinde varlığı bilinen bir kara iye’ye de congolos denir. Kısa ve iri yapılı her tarafı kıllarla bir yaratıktır. Yılın son ayının son haftası ile ilk ayının ilk haftasında görülür.
Korunmak için onun sorularına içerisinde kara kelimesi geçecek şekilde cevaplar verilir.
Mutmain,
Müsterih,
Arapça, (ﻣﻄﻤﺋﻦّ)
Eski dilde, şüphe, korku ve endişelerden kurtulup rahatlamış olmak .
Muṭma’inn kelimesi, Arapça iṭmi’nan, emin olmak, sükunet bulmak kelimesinden türetilmiştir.
Şüphe, korku ve endişelerden kurtulup rahatlamış, gönül huzuruna kavuşmuş, emniyete ermiş.
Gönül huzuruna kavuşmuş.
Huzura kavuşmuş.
Arapça, Mutmainne (ﻣﻄﻤﺋﻨّﻪ). Sükunet bulmuş, huzura kavuşmuş nefis anlamındadır.
Eskiden ifade edildiği şekli ile Mutmainn(e), itmi’nanlı demektir.
Yani içi rahat, müsterih, şüphesi kalmamış, kendinden emin durumunu ifade eder.
Anksiyete,
Endişe,
Kaygı,
Farsça, endişe, اندیشه.
Fr. Conception
İng. anxiety
Düşünce,
Kaygı,
Tasa, kaygı, sıkıntı hali.
Kuşku.
Korku.
Gerilim,
Üzüntü, endişe duyulan düşünce, tasa.
Nedeni belli olmayan tedirginlik hali.
Modern İnsanın Can Sıkıntısı.
Güçlü bir istek ya da dürtünün amacına ulaşamayacak gibi gözüktüğü durumlarda beliren tedirgin edici bir duygu.
Bireylerin, toplumsal kümelerin herhangi bir güçlü istek ya da güdülerinin gerçekleşememesi olasılığı karşısında duydukları tedirginlik.
Psikiyatride bir grup hastalığın genel adıdır. Kaygı bozuklukları en sık görülen ruhsal rahatsızlıktır. Terleme, titreme, çarpıntı gibi bedensel belirtileri görülebilir.
Tülütabak,
Balıkesir,
Tabak eski dilde deri anlamına gelirmiş. Tülütabak denen olay Kurtuluş Savaşı döneminde deri işleri ile uğraşan tabakhane esnafı silah olmadığından dolayı derileri işleyip, kendilerini siyaha boyayıp saçma sapan kılıklara giriyorlarmış. Bu insanlar sadece geceleri Yunan askerlerine görünüp, korkutup kaçıyorlarmış. Bir bakıma savaş psikolojisinde olan askerlerin psikolojisini daha da alt üst etmek.
Balıkesir’in kutuluşu olan 6 Eylül tarihinde bu insanlar eskiden olduğu gibi saçma sapan giyinip, geçit esnasında etraftakileri korkuturlar. Esnafın dükkanına da baskın yaparak bahşiş alırlar.
Balıkesir’ in düşman işgalinden kurtuluş törenlerine düşmana korku salan Tülütabakları canlandıran derici esnafı renk kattı. Anma törenlerinde kalabalığa karışan tülütabaklar halkı ve çocukları korkuttu.
Balıkesir’ de işgal döneminde düşman devriyelerine korku salan Tülütabaklar, kentin işgalden kurtuluşu canlandırılılması esnasında resmi geçitte kağnılı köylü, mermi taşıyan köylü kadınlar ve askerler gibi katıldılar. İşgal yıllarında düşman devriyelerini korkutan tülütabakları canlandıran derici esnafı şehrin kurtuluş törenlerine katılarak coşkuya ortak olurlar. Gösterilerinin ardından vatandaşları kovalayan Tülütabaklar yakaladıkları çocukların yüzlerini siyaha boyayarak oyun çıkarırlar.
Kuvayı Milliye’nin başlangıç noktası olan Balıkesir’de, derici esnafından oluşan Tülütabak grubunun düşmana korku saçtığı bilinmektedir. Türk istihbaratı, düşman kuvveti devriyelerinin gece karşılarına aniden çıkan hayvan postlarına bürünmüş ‘Tülütabaklar’dan korktuğunu saptamış. Bu aşamada tabakhane işçileri gece hayvan postlarına bürünüp yüzlerini kurumla siyaha boyar ve sokaklarda düşman devriyelerine korku salar.
Tülütabaklar, halkın özellikle çocukların üzerine saldırır ve onları korkutur. Bu gelenek bayramların neşe kaynağı haline gelmiştir.
Deri işleri yapılan yerlere tabakhane denir. Taze köpek dışkısı deri işlemek için çok gerekli bir malzemedir. Tabakhaneye bok yetiştirme deyimi de buradan gelmektedir.