Anne sütü bebek için bir beslenme kaynağı olmasının yanında içerdiği biyolojik olarak faal bileşenler sayesinde bebeğin hem bağışıklık sisteminin hem de bağırsak mikrobiyotasının gelişimine yardımcı olur. İstanbul Okan Üniversitesi Hastanesi’nden Bayan Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Doç. Dr. Yılmaz Hoş anne sütünün değeri ile ilgili bilgilendirmelerde bulundu.
Doç. Dr. Yılmaz Hoş “Anne sütü tabiatı gereği olağan doğum haftasında dünyaya gelmiş sağlıklı bir bebeğin birinci altı ay gereksinimlerini tek başına karşılayabilecek besin bedellerine sahiptir. Süt, bütün memelilerin yavruları için optimum büyümesini ve gelişmesini sağlayan tüm besin öğelerini içeren, her vakit taze, pak ve yavrusuna verilmeye hazır bir besindir. Dünya Sağlık Örgütü raporlarına göre, gelişmekte olan ülkelerde bebek ölümlerinin en sık nedeni ishal, pnömoni üzere enfeksiyon hastalıklarıdır. Bu hastalıkları önlemenin en kolay yolunun anne sütü ile beslenme olduğu belirtilmektedir. İlk 6 ayda bebeklerin yalnızca anne sütüyle beslenmesi ve 6. aydan sonra tamamlayıcı beslenme ile emzirmenin 2 yaşına kadar sürdürülmesi ile yılda yaklaşık 1.3 milyon bebek ölümünün önlenebileceği hesaplanmaktadır. Lakin, anne sütü kâfi değilse yahut anne emzirme yapamıyorsa, bebeklere uygun bir süt formülü verilmesi gerekir” dedi.
Doğumdan sonra salgılanan sıvı olan kolostrum, yenidoğan için “ilk aşı” olarak adlandırılır
Doç. Dr. Hoş, “Doğumdan çabucak sonra salgılanan anne sütüne kolostrum denir. Genelde anne sütüne nazaran daha sarımsı renkte ve daha koyu kıvamlıdır. Ortalama 4-5 gün boyunca salgılanmaya devam eder. Birinci başlarda ölçüsü göze az gelebilir lakin yenidoğan midesinin boyutu da küçük olduğundan varlıklı içeriği ile bebek için hayli kafidir. Kolostrum bağışıklık sistemini güçlendirdiği için “ilk aşı” olarak da isimlendirilmektedir. Kolostrumun faydaları ortasında bebeğin üst teneffüs yollarını müdafaası, alerjik tepkileri önlemesi, enfeksiyon riskini azaltması, sindirim sistemini geliştirmesi, yenidoğan sarılığını önlemesi ve içerdiği büyüme faktörü ile bebeğin süratli bir büyüme ve gelişme göstermesi sayılabilir. Kolostrumun azalması ile birlikte sütün rengi açılarak sarıdan beyaz tonlara geçer ve kıvamı daha akışkan olmaya başlar” diye belirtti.
“Yenidoğanlar birinci 6 ay yalnızca anne sütü ile beslenmelidir”
Doç. Dr. Hoş, “Anne bebeğini doğumdan sonraki birinci bir saat içinde emzirmeye başlamalıdır. Birinci altı ay yalnızca anne sütü ile beslemeli ve sonrasında ek besinlerle birlikte iki yaşına kadar emzirmeye devam etmelidir. Yeterli anne sütü almayan çocuklarda büyüme gelişme geriliği, orta kulak iltihabı, nekrozitan enterekolit ve sindirim sistemi gereğince gelişemediğinden enfeksiyonlar daha fazla oranda görülmektedir. Bu çocuklar ileriki yaşamalarında da birçok meseleyle karşılaşmaktadır.
Zengin içeriği ile bebekleri birçok enfeksiyondan, akut ve kronik hastalıklardan korur. İçerdiği IgA ve antikorlar ile olağan bağırsak florasının gelişmesine yardımcı olur ve bebeğin bağışıklık sistemini güçlendirir. Ayrıyeten çene ve diş gelişimini de olumlu istikamette tesirler. Anne sütü birebir vakitte bebeklerin beyin gelişiminde de değerli bir rol oynar. Bebeklerin beyinleri, doğumdan sonraki birinci birkaç yıl boyunca süratle büyür ve anne sütü, beyin gelişimi için gerekli olan omega-3 yağ asitleri, protein ve öteki besin öğelerini içerir” diye söyledi.
“Anne sütü, bebeklerin sıhhati ve gelişimi için en kıymetli besin kaynağıdır”
Doç. Dr. Hoş, “Anne sütünün yüksek besin kıymeti, sindirimi kolay olması, ekonomik olması, kolaylıkla emilebilmesi, anne ve bebek sıhhatine sayısız yararı sebebiyle anneler emzirmeye daha çok teşvik edilmelidir. Doğumdan sonra anne emzirme konusunda bilgilendirilmeli gerekirse dayanak verilmeli ve emzirme yönünden cesaretlendirilmelidir. Yalnızca anne sütü ile beslenmeyle bile oluşabilecek hastalık ve mevt oranları minimuma indirilebilir. Anne sütü, bebeklerin sıhhati ve gelişimi için en kıymetli besin kaynağıdır ve bebeklerin ömür uzunluğu sağlıklı bir hayat sürdürmeleri için hayati kıymet taşır” diye vurguladı.
“Emzirmenin bebeğe olduğu kadar anneye de yararı çok fazladır”
Doç. Dr. Hoş, “Emzirmenin bebeğe sağladığı sayısız yararın yanında anneye de birçok olumlu katkısı vardır. Emzirmenin anneye sağladığı birinci besbelli yarar göğüs uçlarının uyarılmasıyla birlikte salgılanan oksitosin hormonunun rahmin kasılmasını güçlendirmesidir. Bu sayede doğum sonrası kanama ölçüsü azalır, lohusalık periyodu kanamaları daha kısa müddette biter, postnatal uterus kanamalarının azalmasıyla birlikte annede anemi önlenir ve gebelikte büyümüş olan rahim daha süratli bir halde küçülüp eski haline döner. Oksitosin tıpkı vakitte anne ve bebek ortasında sevgi bağının kurulmasını sağlamaktadır. Emziren annelerin kilo vermesi ve doğum öncesi beden yapılarına geri dönmeleri daha kolaydır. Emzirmenin annenin ileriki hayatında göğüs kanseri, endometriyum kanseri ve over kanserine yakalanma riskini azaltmasının yanında emziren annelerde osteoporoz görülme riski de epey azdır” diye konuştu.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı