Lozan’da ne kaybettik ne kazandık:
Sözde savaşın galibi olarak gittiğimiz Lozan’dan topraklarımızı bırakarak döndük.
Osmanlı’nın borçlarını üstlendik ama Osmanlı’nın alacaklarından vazgeçtik. Aynı şey özel şirketler için de geçerliydi. Osmanlı tebasından olan şirketlerin Avrupalı şirketlere olan borçları tahsil edilirken alacakları silindi.
Kurtuluş Savaşında savaştığımız ve zafer kazandığımız tek ülke olan Yunanistan sınırı Yunan tarafının istediği şekilde çizildi.
Boğazlar meselesi Sevr Antlaşmasındaki gibi aynen devam etti.
İngilizlere parası ödenmiş savaş gemilerimizden vazgeçtik.
Yeni kurulan Cumhuriyetin hukuk ve iktisat sistemlerini Avrupalı gözlemcilerin yönetiminde işlemesini kabul ettik.
Bugünkü Suriye topraklarını işgal eden Fransızların işgali tanındı. Şam toprakları ve Hatay Fransızlara bırakıldı.
Mısır Sudan ve burnumuzun dibindeki adalar da Lozan'da vazgeçtiklerimizden
Petrol bölgesi olduğu bilenen Musul, Kerkük ve Süleymaniye şehirlerinin durumu önce ileri bir tarihe ertelendi. Sonra da bu petrol zengini topraklar İngilizlere verildi.
Kıbrıs’taki egemenlik hakkımızdan ebedi olarak vazgeçildi.
Türkiye topraklarında bulunan ve işgal günlerinde düşmanlar tarafından el konulan ev ve arazilerden herhangi bir hak talep edilmemesi kararlaştırıldı.
Ve…Hilafet elimizden alındı. Hilafetin kaldırılması yerine laik bir devlet kurulması üzerinde anlaşıldı.
Dolayısıyla Lozan’da ümmet olma bilincini de kaybettik!
Dış borcu 500 milyar doları geçen, sefaletler ülkesi haline dönüşen, para birimi en değersiz paralar arasında olan, enflasyonun önüne geçilemediği Türkiye’nin Lozan’da İngilizlere bıraktığı Musul, Kerkük ve Süleymaniye’de 5 trilyon dolarlık petrol ve doğalgaz rezervi bulunduğunu, yeni keşiflerle bu oranın daha artabileceğini hatırlatalım.
Peki ne kazandık?
Ne kazandığımızı sömürgeci devletlerle daha önce tanışmış Kenya’nın Durucu Devlet Başkanından öğrenelim.
"Batılılar Kenya'ya geldiklerinde ellerinde incil, bizim elimizde ise topraklarımız vardı. Batılılar gözlerimizi kapayarak dua etmeyi öğretti. Gözümüzü açtığımızda, bizim elimizde incil; onların elinde bizim topraklarımız vardı."
Evet aynısını biz de yaşadık. Batı bize işe yaramaz demokrasi, cumhuriyet, laiklik, fikirlerini ve batılı yaşam tarzını verdi karşılığında da topraklarımızı ve servetlerimizi elimizden aldı.
Öyleyse Lozan zafer midir? Yoksa hezimet midir?