31 Temmuz-3 Ağustos tarihleri arasında Kurban Bayramını idrak edeceğiz. Bayrama kısa süre kala dün Cuma hutbesinde kurban kesmenin faziletleri ele alındı.
Peki kurban ne demek? Kurban; Allah Teâlâ´ya mânen yaklaşmak için, ibâdet niyetiyle hususî bir vakitte kesilen hayvana kurban denir.
Kurban kesmek, hicretin 2. yılında meşru´ kılınmıştır. Meşrûiyeti, Kitab, Sünnet ve İcma´ ile sâbittir.
Kurban kesmenin Kur´an´dan delili Kevser suresidir. Bu sûrede Cenâb-ı Hak, Resûlüllah Efendimize hitaben:
"Rabbin için namaz kıl ve kurban kes" buyurmaktadır.
Kurban kesmeyi şiddetle emreden bâzı hadîs-i şerîfler vardır.
Ebû Hüreyre´nin şu rivayeti bu hususta ibretli ve düşündürücüdür: "Hâli vakti yerinde olup da kurban kesmeyen kimse bizim mescidimize yaklaşmasın..."
Görüldüğü gibi, hadîs´te, maddî durumu müsait olanın kurban kesmesi şiddetle emredilmektedir. Bu durumdaki kimselerin, kurban kesmezlerse, her türlü namazları ve ibâdetleri Allah tarafından kabûl olunmayacağı, "mescidimize yaklaşmasınlar" ifadesinden anlaşılmaktadır.
Kurban kesmenin uhrevî mükâfat ve faydasına ise bir hadîs-i şerîf´te şu şekilde işaret buyurulmaktadır:
"Kurbanlarınızı büyük büyük kesin. Muhakkak ki onlar Sırat´ta sizin binek hayvanlarınızdır."
Bu hadîs-i şerîfte, deve, inek gibi büyük baş hayvanları kurban etmeğe teşvik vardır.
Kurban kelimesi, lügatta, kendisi ile Allah´a yaklaşılan şey mânasına gelir. Bu isimden de anlaşıldığı gibi kurban; Allah´a yaklaşma ve O´nun rızasını kazanma vesilesidir.
Kur´ân-ı Kerîm´de şöyle buyurulmaktadır:
"Biz her ümmet için kurban kesmeyi meşrû´ kıldık (emrettik).
Allah´ın rızık olarak verdiği dört ayaklı davarlar üzerinde (yalnız) Allah´ın ismini ansınlar (o davarların) gerçek sâhibinin Allah olduğunu bilsinler) diye... O halde hepiniz O´na teslim olun. (Habîbim)! Sen itâatli ve mütevâzî olanları (ebedî saâdet ve selâmetle) müjdele.." (el-Hacc, 34).
Bu âyette kurban kesmenin, Allah´ın hatırlanması, yeryüzünde mevcut bütün hayvanların Allah´ın mülkü olup, sırf rahmet eseri olarak insanların istifadesine verilmiş olduğunun bilinmesi için emr olunduğu belirtilmektedir.
İnsan zamanla gaflete düşüp, sâhip olduğu malın, mülkün, servetin Allah´ın kendisine bir lütfu olduğunu unutabilir. Karun gibi her şey´e kendi çalışmasıyla, bilgi ve mehâretiyle sâhip olduğunu vehmederek, kendisinde bir kudret ve kuvvet görmeye, İlâhî nimetleri şahsına maletmeye başlar. Gururlanıp, haddini aşar.
İşte kurban emri, ona, sâhip olduğu mal ve mülkün, bağ ve bostanın, hayvanların, servet ve
paranın Allah´ın bir ihsanı ve lütfu olduğunu ve asıl mal sâhibinin Allah bulunduğunu hatırlatır. O´nun izni ve müsâadesi olmadan hiçbir şey´e sâhip olunamayacağını bildirir. O da gururu bırakıp mahviyet ve tevazua girer. Hakikî kulluk tavrını takınır, şükür vazifesini ifaya çalışır. Bu hal ise, onun Allah´a yaklaşmasına ve rızasını kazanmasına bir vesile teşkil eder.
İslâmın koyduğu kurban kesme hükmü, aynı zamanda insanlar için büyük bir nimet ve rahmettir.
Bir yıl boyunca pek çok sıkıntılar çekmiş, belki de ağzına bir lokma et koyamamış fakirler, kurban bayramı münasebetiyle bol bol et yeme fırsatına kavuşurlar. Fazla gelen etleri kavurma yapıp uzun zaman o etten faydalanma imkânını elde ederler. İslâmın sosyal adâleti te´min edici bir hususiyeti de böylece ortaya çıkmış olur.
Kurban Kesmek Kimlere Vâcibtir?
Bir kimseye kurban kesmenin vâcib olması için, şu şartların bulunması gerekir: Müslüman olmak. Hür olmak. Mukîm olmak. Seferî (yolcu) olmamak. Fıtır sadakasını vâcib kılan zenginliğe sâhip olmak. Âkıl ve bâliğ olmak. Son şart; imamlar arasında ihtilâflıdır. Bazılarına göre kurbanın vâcib olması için âkıl ve bâliğ olmak şart değildir. Zengin olan çocuk ile akıl hastalarına da kurban düşer. Velîleri onlar namına onların kurbanlarını keserler.
Bu vesile tüm İslam aleminin Kurban Bayramını şimdiden tebrik ediyorum. Kestiğimiz kurbanların Yaradan katında makbul olmasını ve paylaşarak kardeşlerimizle yakınlaşmamıza vesile olmasını temenni ediyorum.
Kalın sağlıcakla...