Fatih Sultan Mehmet
Fatih Sultan Mehmet
- Doğum Tarihi 30 Mart 1432
- Doğum Yeri Söğüt
- Ölüm Tarihi 3 Mayıs 1481
- Ölüm Yeri Gebze
Şehzadeliği
2. Mehmet, 1443'te Manisa'ya vali olarak gönderilirken, aynı yıl ağabeyi Amasya Valisi Şehzade Alaeddin Ali Çelebi'nin vefatı üzerine tahtın tek varisi durumuna geldi.
İlk hükümdarlığı
Babası Sultan II. Murat'ın 1444 yılında isteğiyle 12 yaşında tahta çıktı. İç karışıklıkların yaşandığı bu ilk hükümdarlık döneminde Sultan II. Mehmet, yaşının küçüklüğü ve tecrübe eksikliği, paşalar arasındaki rekabet ve çekişme, Edirne'de korkuya kapılan halkın Anadolu'ya kaçması gibi konularla karşı karşıya kaldı. Sultan II. Murad'ın yeniden tahta geçti ve II. Mehmet Manisa'ya gönderildi; ancak onun bu ilk hükümdarlık dönemi kişiliğinde büyük bir etki yaptı.
2. Mehmet, içeride ve dışarıda yaşanan buhranlar sebebiyle ancak 2 yıl tahtta kaldı. Tahtı 1446'da babasına devreden 2. Mehmet, 19 yaşına geldiğinde yeniden tahta çıktı.
İkinci Hükümdarlığı
Fatih Sultan Mehmet, ikinci kez tahta geçtiğinde 19; İstanbul'u fethettiğinde ise 21 yaşındaydı. Sultan Mehmet, yalnız Türk tarihinin değil dünya tarihinin de yön değiştirmesini sağlamış bir hükümdardı. Devlet otoritesine gölge getirmemek için en kapsamlı mücadeleyi verdi. 30 yıllık hükümdarlığı boyunca iki imparatorluğa, dört krallığa, altı prensliğe, beş dukalığa son verdi. Geride sınırlarını genişletmiş bir imparatorluk bıraktı.
Vefatı
Gut hastalığından muzdarip olan Fatih Sultan Mehmet, Anadolu'ya çıktığı sefer sırasında 3 Mayıs 1481'de Gebze yakınlarındaki Hünkar Çayırı'nda vefat etti, naaşı, kendi adını taşıyan Fatih Camisi'ndeki türbesine defnedildi.
Fetihten önceki hazırlıklar
Anadolu'da ve Balkanlar’da durumu kontrol altına alan II. Mehmet, sorun çıkaran Yeniçeri Ocağı'nda da değişiklikler yaparak İstanbul’un fethine odaklandı. 1452 yılının Ağustos sonunda Boğaz’ı kontrol altına alacak Rumeli Hisarı'nın inşası tamamlandı.
İstanbul'un fethi
Fatih Sultan Mehmet'in en büyük arzusu İstanbul'u fethetmekti. Tahta tekrar çıktığında bu hayalini gerçekleştirmek için hazırlıklara başladı. İşe Rumelihisarı'nı yaptırmakla başladı. Venedik, Macaristan ve Bosna hükümdarlarıyla kısa süreli barış yaptı. Cenevizlilerin tarafsız olmasını sağladı. Ordudaki asker sayısını 70 bine çıkardı. Fetih hazırlığı bir yıla yakın sürdü. Ve 6 Nisan 1453'te İstanbul önlerine dayandı. Büyük kuşatma, tam 53 gün boyunca devam etti. Şehrin kapıları sonunda 29 Mayıs 1453 günü açıldı.Fetih sırasında gemileri karadan yürütüp Haliç'e indirerek savaşın seyrini değiştiren Fatih Sultan Mehmet, bu fetihle Orta Çağ'ı kapatıp Yeni Çağ'ı açtı.
Fethin sembolü
İstanbul'un fethinden sonra şehrin yağmalanmasına izin vermeyerek can ve mal güvenliği garantisi verdiği halkın gönlünü kazanan Fatih Sultan Mehmet, fethin sembolü olarak Ayasofya Kilisesi'ni camiye çevirdi.
Yönetimi
Sultanlığı döneminde 25 seferi bizzat yöneten Fatih, babası 2. Murat döneminde 880 bin kilometrekare olarak devraldığı Osmanlı topraklarını, 2 milyon 214 bin kilometrekareye ulaştırdı.
Diğer fetihleri
1461'de Trabzon Rum İmparatorluğu'nun varlığına son veren Fatih Sultan Mehmet, 1462'de Rumeli seferine çıkarak Eflak'ı Osmanlı Devleti'ne bağladı ve 1463'te ise Bosna'yı tamamen ele geçirdi. Gedik Ahmet Paşa kumandasında Güney İtalya'ya donanma ile ordular sevk eden Fatih Sultan Mehmet, 26 Temmuz 1480'de Otranto’yu ele geçirdi.
Padişahlığı döneminde 25 seferi bizzat yöneten Fatih, babası 2. Murat döneminde 880 bin kilometrekare olarak devraldığı Osmanlı topraklarını, 2 milyon 214 bin kilometrekareye ulaştırdı.
Askeri dehası
Askeri deha olarak gösterilen Fatih Sultan Mehmet, orduda düzen olarak yeniliklere gidip ateşli ve son teknoloji silahları üretip, asker sayısını artırdı.
Fatih Sultan Mehmet aynı zamanda havan topu sistemini de geliştirdi. Havan topu o dönemde uygulanıyordu ama geliştirilmesi çok önemliydi. Surdan içeri atış yapılabilmesi ya da Haliç'teki donanmanın Galata surları üzerinden sektirilerek donanmadaki gemilerin batırılmasının gerçekleştirilmesi olayı tarihte ilk uygulamadır.
Sanatsal kişiliği
Arapça, Farsça, Latince, İtalyanca, Slavca bilen Fatih Sultan Mehmet, matematik, coğrafya, astronomi, fizik gibi pek çok alanda da yetenekli ve bilgi sahibi bir entelektüeldi.
Devrinin en büyük alimleri Molla Hüsrev, Molla Gürani, Molla Yegan, Hızır Bey ve Hocazade Muslihuddin'den ders alan Fatih Sultan Mehmet, merak ettiği alanlarda da uzman kişileri getirtip özel eğitim aldı. Şiire de ilgi duyan Fatih Sultan Mehmet, "Avni" mahlasıyla şiirler de yazdı.
İlme verdiği önem
Sanata ve ilme verdiği önemle de bilinen Fatih, padişahlığı süresince birçok medrese yaptırarak, dünyanın farklı ülkelerinden bilim insanlarını İstanbul'a davet etti.
Tarihteki imparatorluk kurucularının vasıflarını taşıyan Fatih Sultan Mehmet, dünya hakimiyetini amaç edinmiş kudretli bir asker ve geniş görüşlü bir kültür adamıydı.
Roma İmparatoru
Tarihteki imparatorluk kurucularının vasıflarını taşıyan Fatih Sultan Mehmet, dünya hakimiyetini amaç edinmiş kudretli bir asker ve geniş görüşlü bir hükümdardı. Bazı Rum tebaalar onu, İstanbul'u elinde tutması sebebiyle "Kayser-i Rum" yani Roma İmparatoru olarak gördü.