Bulimiya Nervoza: Sinsi Düşman
Bulimiya nervoza aşırı miktarda yemek yedikten sonra fazla kalorilerden kurtulmak için spor yapma veya zorla kusma biçiminde görülen beslenme bozukluğudur.
Neredeyse sınırsız bir miktarda ve hızlı bir biçimde yemek yiyen, daha sonrasında bu yediği fazla yemeğin kendisini şişmanlatmasından korkarak uzun süreler boyunca spor yapan bir arkadaşınız oldu mu? Bu arkadaşınızın kilosu normal olduğu için bu yeme bozukluğu sizin hatta ailesinin dikkatini çekmemiş de olabilir.
Bulimiya Nervoza Neden Ortaya Çıkar?
Bulimiya nervoza (BN), toplumda yaklaşık olarak her yüz kişiden ikisinde, özellikle genç yaştaki kadınlarda görülür. Fakat daha az sıklıkla ileri yaşlardaki kadınlarda veya erkeklerde de bu soruna rastlanabilir. Bu hastalığın herhangi bir kişide neden ortaya çıktığı konusunda kesin bir bilgi yoktur, çoğunlukla kültürel, ailesel ve sosyal sorunlar, genetik faktörler veya duygusal dengenin bozulması bunun için suçlanır. Sevilen bir kişinin kaybı, doğum yapmak hatta üniversiteye başlamak BN nedeni olabilir.
Bulimiya Nervoza Belirtileri
BN sorunu olan kişilerde genel olarak kendi dış görünüşlerinden hoşnutsuzluk vardır, bunun yanında fazla yemek yedikleri halde vücutlarında göze çarpan bir kilo artışı görülmez. Bunun nedeni bu kişilerin yemekler sonrasında uzun süreler spor yaparak veya kusarak denge sağlamaya çalışmasıdır. Bu durumu yani fazla yemekleri ve zorlayarak kusmaları uzun yıllar boyunca yakın çevresinden saklamayı başaran kişiler de vardır.
Bu kişilerde tipik olarak normal bir öğünün dört katına varabilen miktarda yemekler sonrasında zorla veya ilaçlar kullanarak kusma görülür. Bu kişilerde yemeklere karşı saplantı derecesinde eğilim, sürekli yemek düşünmelerinin yanında bu düşünce ve eylemler yüzünden ağır bir suçluluk duygusu vardır. Bazıları ise yemeklerden sonra ishal yapıcı ilaçlar kullanarak kilo vermeye çalışır. Kendini zorla kusturmayan kişiler de uzun süreler boyunca spor yaparak aldığı fazla kalorileri yakmaya çalışır. Bu yeme bozukluğunun belirtileri çok az yeme ile karakterize olan anoreksiya nervoza ile karışmamak gerekir.
Bu nedenle yani ağır spor veya kusmalar ile vücut ağırlığında ani değişiklikler görülebilir. Sık görülen kusmalar yüzünden dişler çürüyebilir, yemek borusunda yırtıklar oluşabilir. Sorunun ilerlediği durumlarda aşırı halsizlik, deride kuruma ve kıllarda dökülme, cinsel isteksizlik ve kadınlarda adet düzensizlikleri görülecektir. Aşırı kusma veya ilaçlarla oluşan ishal benzeri durum vücutta tuz dengesinde bozukluğa yol açarak kalp kaslarında zayıflama ve kalp atışlarında düzensizlik yaratarak ölüme neden olabilir. Bu hastalıkta nadiren görülen bir başka ölüm nedeni de kusmalar sırasında midenin yırtılmasıdır.
Bulimiya Nervoza Tedavisi
BN sorunu olan kişiler bunu toplumdan saklamaya çalıştığı için başlangıçta karar vermek zor olabilir. Toplumda ve medyada anoreksiya nervoza (AN) çok bahsedilen bir konu olduğu halde BN konusunda bilinçli bir yaklaşım yoktur. Bu kişilerde dış görünüş olarak fazla bir değişiklik olmadığından veya bu hastalığın belirtilerini ustalıkla saklayabildiklerinden BN dikkat çekici değildir. Halbuki BN toplumda daha sık görülmektedir, bunun yanında en azından AN kadar tehlikelidir.
Aşırı yemek yiyen veya yemeklerden bahseden, evinde ishal yapıcı veya kusturucu ilaç kutuları olan, gereğinden fazla spor yapmaya çalışan, nefesi kokan veya dengesiz sosyal davranışları olan kişilerde normal kilolu bile olsalar BN olasılığı düşünülmelidir. Bu karar verildikten sonra da bazen uzun olabilecek bir tedavi süreci başlar. Tedavide profesyonel bir destek alarak davranış tedavisi yapılması en etkili yöntemdir. Bu tip bir tedavinin yanında grup terapisi de bu kişilerin BN sorunundan kurtulması için çok yararlı olabilir. Bu yöntemlere ek olarak bir diyetisyen tarafından beslenmenin düzenlenmesi ve bazı depresyon ilaçları bu sorunun çözümünde kullanılabilir.