Herkes hayatında en az bir kez de olsa uçak nasıl uçar sorusunu sormuştur. Tonlarca ağırlığa sahip bir metal kütlesinin havada süzülmesi ve yer çekimine karşı koyması bayağı ilginç ve ürkütücü gibi görünse de, oldukça güvenli bir ulaşım türüdür.
Günümüzde ulaşım araçlarının çok büyük bir öneme sahip olduğu herkes tarafından bilinmektedir. Ulaşım, bir nesnenin veya kişinin bulunduğu yerden farklı bir yere aktarılmasıdır. Köyler, şehirler, ülkeler arasında bir yerden bir yere gidiş-geliş demektir. Kısacası ulaşım hayatın olmazsa olmazlarındandır. Hava yolu ulaşımının önemide oldukça yüksektir. Hava yolu ulaşımının en belirgin özelliği hızlı olmasıdır. Uçaklarlarla insan ve yük taşımacılığı yapılmaktadır.
Uçaklar Nasıl Uçar?
Uçak hava akımının kanatların alt ve üst yüzeyleri arasında basınç farkı meydana getirmesiyle havada tutunarak yükselebilen ve ilerleyebilen motorlu bir hava taşıtıdır. Uçağın havada kalabilmesini sağlayan kanatlar, kanatları dengede kalmasını sağlayan kuyruk, gerekli itmeyi sağlayan motor, pervane gibi elemanlardır. Yolcuları ve yükü barındıran gövde ve kokpit uçağın ana bölümlerindendir.
Motorlar ve kanatlar çok farklı yapıya sahip olsalarda ilerleme ve yükselme benzer fiziksel aşamalar sonucunda oluşur. Uçakların havada kalmasını sağlayan ve ağırlığı dengede tutan kanatlarıdır. Motor ise öndeki havayı alarak arkaya doğru iter. Bu da itme gücü sağlayarak uçağın ileri gitmesini sağlar.
Bernoulli prensibine göre; akışkanların hızı arttığında basınçları düşer. Uçakların uçabilmeleri için kanatların altındaki basınç, üst yüzeyindeki basınçtan daha fazla olması gerekir. Bunun için kanadın üst veya alt kısmındaki hava akımının durumlara göre hızlandırılıp yavaşlatılması gerekmekir. Uçağın öne doğru hareket etmesi yeterli olup, kanatlarında doğru bir açının da yakalanmasıyla uçaklar havalanabilir.
Uçuşa Etki Eden Etkenler
Uçakların havalanmasını ve havada tutunmasını sağlayan 4 temel unsur vardır. Bunlar ; motor gücü, ağırlık, kaldırma kuvveti ve hava direncidir.
- Motor Gücü : Uçağın kanatlarının etrafından belirli bir hava akımı geçmesi gerekir. Bu akım uçağın motor gücünden sağlanır.
- Ağırlık : Uçağın toplam ağırlığını belirtir. Uçak ne kadar hafifse yer çekimini o kadar kolay yener.
- Kaldırma Kuvveti : Uçağın kanatları sayesinde sağlanan kuvvet ile uçağın havalanmasını ve havada kalmasını sağlar.
- Hava Direnci : Uçağın havada oluşan akıma karşı yaptığı dirençtir. Uçağın itme yönünün tersine meydana gelir.