1999 Düzce Depreminde Zemin Büyütmesine Bağlı Gelişen Yapı Yapı Hasarlarının Araştırılması
Öz
Bu çalışmada, Düzce ili kent merkezi yakınlarında iş ve konut yapılarının yoğun olduğu bir alanda zeminlerin geoteknik ve sismik parametrelerinin elde edilmesi ile zemin büyütmesine bağlı gelişen 1999 Düzce Depremi etkisinde yapı zemin hasar ilişkisi ortaya konulmaya çalışılmıştır. Çalışma kapsamında standart penetrasyon testi (SPT) N darbe sayısı, kesme dalgası hızı (VS), zemin büyütme katsayısı ve zemin hâkim titreşim periyodu verilerinin yapı hasar ilişkisi kurulmaya çalışılarak yapılaşmaya olan etkileri incelenmiştir. Çalışma alanının güneyinden geçen Asar suyu yakınlarında dinamik ve geoteknik parametre değerlerinin düşük, diğer bölgelerde ise daha yüksek olduğu görülmektedir. Alanın çok büyük bir kısmında zemin büyütme değerinin 2.2 sn aralığında olduğu görülmektedir. Düzce ili şehir merkezinde betonarme yapılarda kat sayısına bağlı olarak periyot esas alındığında, çalışma alanında hakim olan zeminlerin deprem ivmesini büyütmesi planlanan 4 katlı yapılar açısından tehlike oluşturacağı açıktır. Bu durum, olası bir depremde çalışma alanındaki yapıların birçoğunun zemin yapı davranışı açısından istenmeyen sonuçlar doğuracağı ve deprem etkisinin yapılara daha büyük bir kuvvet ile yansıtacağı bir gerçektir. Çalışma alanında depreme dayanıklı yapı tasarımı için zemin ve yapı etkileşimine göre uygun yapı tasarlanması ve kat yüksekliği seçilirken buna dikkat edilmesi geremektedir. Aksi halde deprem esnasında zeminde taşıma gücü kaybı ve yapılarda hasar oluşumu kaçınılmazdır.