Biliyor musunuz konuşmak ile karşılıklı diyalog kurmak aynı şey değil. İletişimde mesajı sunmak ve karşılığını beklemek önemli. Sürekli anlatan, soru soran, hatta sorusuna kendi yanıt veren bir yetişkin ne yazık ki sözcük ve cümleleri çocuğa boşaltan bir çöp kamyonu gibi.
Çocuk uzun cümleleri okul öncesi dönemde bir süre dinlese bile sıkılarak sizin söylediklerinizi dikkate almamaya başlayabilir ya da anlamayabilir. Ancak söylediğinin diğeri tarafından nasıl algılandığını ve ne etki gösterdiğini dikkate alarak diğerinin tepkisine göre karşılıklılığı sürdüren yetişkin; iki yönlü iletişim kurmuş oluyor.
İşte beyin gelişimi, sözcük kazanmak, dili geliştirmek için gerekli olan tam olarak bu. ‘Büyük makine’ dediğimizde diğeri makinenin ne olduğunu anlamıyorsa ya da anlamadığını fark ediyorsanız siz basit bir şekilde anlatıp nasıl karşılık verdiğine dikkat etmelisiniz. İşte o zaman öğrenme gerçekleşir. Milyarlarca beyin hücresinin trilyonlarca bağlantıyı sağlayabilmesi için iletişim iki yönlü olmalıdır. Televizyon ya da ekran zamanının uzamasının çocuk üzerinde dil gelişimi adına olumsuzluğunu dile getirmemizin en önemli nedeni iki yönlü olmaması.
Bebeklikten başlayarak çocuklarda beyin sadece iki yönlü etkileşim içinde gelişebiliyor. Karşılıklı olmak diğerini beklemek, yüz ifadesi ve beden dili ile ilettiği mesajları da dikkate almak demek. Henüz konuşmaya başlamamış 10 aylık bir bebek uzattığınız oyuncağı alıyor ise karşılıklı olmaya başladınız demektir. Bunun bir halka olduğunu düşünelim. Nereye takıldığını göstermeniz sizin başlattığınız bir iletişim yoludur. Çocuğun alıp yerine takması yani tamamlaması ise karşılıklılığın sürdüğünü gösterir.
Anneler bazen çok anlatıp, çok uzun cümleler kurarak çocukların sözcük dağarcığına katkı sağladıklarını düşünüyorlar. Oysa sözcük dağarcığı için birlikte okuduğunuz bir kitap özellikle resimli ise çok yararlı. Çünkü dile getirdiğiniz yeni sözcük ‘’balina’’ tam karşısında. Büyüklüğü, rengi, nerede yüzdüğü… Bir sürü bilgiyi öğrenmek için gereken bağlantıları kurmak için çocuğunuz çoktan hazır. Bu sırada ‘’Anne, çok büyük değil mi?’’ dediğini yani iletişime katıldığını var sayalım. Hemen karşılık vererek iki yönlü olmayı sürdürmeliyiz.
Başarılı bir şekilde güncellendi
Başarılı bir şekilde silindi
İşleminiz gerçekleştirilirken hata oluştu.