Dolaşım Sistemi Nedir ?
Vücutta kanı dolaştıran organların tamamı dolaşım sistemini meydana getirir. Alınan bütün besin maddeleri ve oksijen kan vasıtasıyla hücrelere iletilir. Organizmaya zararlı ve gereksiz maddeler yine kan yoluyla vücut dışına atılır. İç salgı bezlerinde meydana gelen hormanların dokulara ve organlara kadar götürülmesi hep kanla olur. Bu önemli işlerden dolayı vücuttaki bütün hücreler kanla sıkı sıkıya bağlıdır. Kan, vücut ısısını düzenler.
Vücudun bir yerinde yüksek ısı meydana gelince, orasını fazla sıcaklıktan korumak için,fazla ısıyı az ısılı bölgelere yayar. Kan, yabancı mikroplara karşı vücudu korur. Kanan bütün bu önemli görevleri eksiksiz ve düzenli bir şekilde yapabilmesi için, sürekli olarak hareket halinde olması gerekir. Kana bu hareketi kalp ve kalbe giren ve çıkan kan damarları sağlar. Kan dolaşımı denilince, kanın kalp ve damarları içinde sürekli hareketi anlaşılır. Ancak bu dolaşım iki bölümle incelenebilir:
1- Büyük dolaşım.
Kısaca şöyle özetlenebilir: Kalbin sol kulakçığına akçiğerlerden gelen temiz kan, aradaki mitral deliği yoluyla sol karıncığa geçer ve kalbin kasılması sonucu aort atardamarıyla bütün vücuda gönderilir. Gözle görülemeyecek kadar ince olan kılcan damarlarla vücuda gönderilir.
Gözle görülemeyecek kadar ince olan kılcal damarlarla vücuda yayılan bu temiz kandaki yararlı maddeler, glikoz ve oksijen hücreler tarafından alıkonur. Hücrelerle birikmiş olan yakıntı maddeleriyle birlikte Co2 kana verilir. Bu anden itibaren kirli olarak nitelenen kan, üst ve alt ana toplardamarlar yoluyla kalbin sağ kulakçığına gelir. Kanın bu yolla kalpten çıkıp tekrar kalbe dönmesi olayına büyük dolaşım denir.
2- Küçük Dolaşım.
Sağ kulakçığa gelen kirli kan, aradaki triküspit deliğinden sağ karıncığa geçer ve buradan akçiğer atardamarı yoluyla akciğerlere gelir. Akciğer keseciklerinin etrafındaki kılcal damarlarla solunum havasıyla karşılaşan kirli kanın içindeki Co2 atılır ve yerine oksijen geçer. Böylece temizlenen kan, akciğer toplardamarları yoluyla yeniden sol kulakçığa gelir.
Bunada küçük dolaşım denir. Küçük ve büyük dolaşımlar art arda kesintisiz olarak devam eder. Normal olarak kalp dakikada 72-76 kere kasıldığı için, dolaşım sayısıda aynı olur. Nabzın sayılmasıyla dolaşım sayısı anlaşılır.