İş Yeri Nasıl Kiralanır?Özge Çolak
Bir işyeri açmaya karar verdiyseniz ve bir dükkan kiralamak istiyorsanız takip etmeniz gereken bazı noktalar vardır.
- Öncelikle kiralamak istediğiniz alanın projesinde hangi amaçla yapılmış olduğuna dikkat etmelisiniz. Örneğin konut olarak veya nitelendirilmiş bir mekanı pastaneye dönüştüremezsiniz bunu yapabilmek için diğer kat maliklerinin iznini almalı ve ciddi uğraşlar vermelisiniz. Açmak istediğiniz dükkanı kat maliklerinin onayı olmadan açamazsınız.
- Seçtiğiniz dükkanı kiralamadan önce gayrimenkulun bulunduğu bölgenin tapu sicil müdürlüğünü ziyaret etmeli üzerinde herhangi bir yasal sınırlamanın bulunup bulunmadığını öğrenmelisiniz. Aksi halde eski eser tescili, ipotek, yıkım kararı gibi bir durum olursa sonradan maddi zarar yaşama ihtimaliniz yüksektir.
- Tapuda gözüken metrekare miktarı ile yaklaşık olarak ölçümünü yaptığınız dükkanın metrekaresinin aynı olmasına dikkat edin. Tapuda arşiv dosyasındaki mülkün projesine bakmak istediğinizi söyleyin ve bu tapu projesi ile elinizdeki projenin bağımsız bölüm numarasının aynı olmasına dikkat edin.
- Mülkün onaylı mimari projesi olmasına ,bulunduğu binanın inşaat, yapı ruhsatının olmasına, iskanı olup olmadığına, imarı ile ilgili bir problemin olmamasına ve deprem tespitinin yapılmış olmasına dikkat edin. Belediyeden emlak borcu olup olmadığını da mutlaka kontrol edin.
- Dükkanın içinin temiz olmasının yanında onarım masraflarını da göze alarak civar bölgelerdeki kira miktarlarına öğrenin. Dükkan sahibi size çok düşük bir kira teklif etmişse hemen evet demeden önce dükkanda bir problemin olacağı düşüncesini aklınıza getirin. Ödemenin Türk Lirası üzerinden olması sonradan sorunlar yaşamamanız açısından önemlidir.
- Daha sonrasında anlaştığınız süre boyunca geçerliliğini koruyacak bir kira sözleşmesi imzalamalısınız. Kira kontratında her ay için kirayı nereye,ne zaman, nasıl ödeyeceğinizi geç ödenmesi durumunda ne olacağını ve diğer yıllarda dükkan sahibinin yapacağı kira artış oranı belirlenmelidir.
- Ardından dükkan sahibinin belirlediği miktarda depozitoyu vermeniz gerekmektedir.
- Ardından ev sahibinizle anlaştığını gibi elektrik, su ve doğalgaz faturalarını üzerinize almanız istenebilir. Bulunduğunuz ilin elektrik, su, doğalgaz işletmelerine gidip faturaları üzerinize almanız gerekebilir veya gelen fatura doğrultusundaki miktarı mal sahibinize verebilirsiniz. Faturaları alabilmeniz için ve dükkan sahibinin borçlarından ötürü tahliye kararı almamanız için dükkanı kendi ikametgahınıza geçirmelisiniz.
- Bir şahıs şirketi açmak isitiyorsanız vergi dairesine gidip bildirimde bulunun vergi memurunun işletmenize geldiği gün işyeri açtığınıza dair Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı bölge Müdürlüğüne bildirmek zorundasınız.