19 yüzyılda ilk pratik akkor lamba Thomas Edison ve Joseph Swan tarafından icat edildi. O zamandan beri farklı ampul türlerinde ve verimliliklerinde önemli gelişmeler oldu. Etrafta farklı tipte ışıklar veya lambalar vardır ve hepsi de düşünülerek tasarlanmış bir görüntü ile tasarlanmıştır. Evlerin, ofislerin, fabrikaların, elektrikli cihazların vb. Aydınlatma sistemlerinde başlıca lamba veya ampul türleri bulunur. Bir aydınlatma armatürünün performansı kullandığımız ampule bağlıdır. Farklı türdeki ampuller, farklı aydınlatma efektleri üretir.
Bu Blog Yazısında Öğrenebileceğiniz Temel Başlıklar
Aydınlatma Nedir?
Değerli okuyucular bu blog yazımızda aydınlatma hakkında bilgi verebileceğimiz içerikler paylaşacağız. Öncelikle aydınlatma nedir? sorusunun cevabını vermekle başlayalım.
İç ve dış aydınlatma ortamlarda kullanılan bir ışıklandırma aracıdır. Belirlenen bölge ve alan için iç ve dış aydınlatma görevini yerine getiren armatür ürünleri olmakla birlikte, Işığın açısal veya doğrusal olarak nesnelere çarparak alan aydınlatma görevini yerine getirmesidir. Aydınlatma kelimesini temel hedefler doğrultusunda kullanırsak; ışıklandırma ihtiyacımızı karşılayan bir armatür olarak adlandırabiliriz. Fakat tarih boyunca gece ve gündüz ilişkisinden doğan dünyanın varlık düzeni içerisinde ihtiyaç duyduğumuz her alanda aydınlatmanın yeri vardır. Günümüz şartlarında ise ”aydınlatma” işlevselliğinin de dışında dekoratif ve tasarım alanlarında da kullanılan bir araç olmayı başarmıştır. Teknoloji alanlarının genişlemesiyle birlikte aydınlatma sektörü içerisinde yer alan ”ışık ve ışığın temelleri” tasarımsal boyut olarak içinde bulunduğu armatür sektörüne farklı bakış açısı ve anlam kazandırmıştır. Sonuç olarak bir mekanın hem aydınlatılmasını sağlamak, hem de dekoratif ve tasarım açısından bir görünüm değeri katmak, aydınlatma tanımının içerisinde yer alan temel özelliklerinden biridir.
1-Vurgu aydınlatması: Aydınlatılması istenilen alanların belli bir ışık düzeyi ve rengi ile hedeflenerek aydınlatılmasıdır. Özellikle herhangi bir ürünü daha ilgi çekebilecek bir şekilde göstermek, tabela aydınlatmalarında yazıları ve vurguları daha iyi gösterebilecek alanlarda da kullanılır. Yine mağaza ve vitrin aydınlatmalarında kullanılan ray spot led aydınlatma hedeflediğiniz ürün ve nesneleri odak kurmak istediğiniz yönde / şekilde aydınlatır. Vurgu aydınlatmaları hem iç mekan hem dış mekan olmak üzere en çok tercih edilen alan aydınlatmalarından biridir. Genellikle dış mekan duvar aydınlatmalarında kullanılabilen bir armatür iken, iç mekanda ise tasarım hedeflerine göre veya amaçlarına göre aydınlatma sağlayabilen standart veya dekoratif aydınlatma armatür ürünleridir. Vurgu aydınlatmalarının diğer aydınlatma türlerinde olduğu gibi tasarlanabilir gövdelere ve değiştirilebilir açılara sahip olması; (bkz: Ray spot led armatür) böylelikle kullanım alanları amaçları doğrultusunu da belirlemiş olur. Vurgu aydınlatmaları bir çok armatür ürün ve modellerden oluşmaktadır.
Yukarıda ”Ray Spot” olarak belirtmiş olduğumuz armatür ürünü, standart bir vurgu aydınlatması için bir örnektir. Işık, lümen, ürün boyutları ve tasarımları isteklerinize göre şekillenebilir. Fakat; genellikle iç mekan aydınlatma alanlarında mağaza, vitrin, duvar, oturma odası alanları, kütüphane gibi yerlerde vurgu aydınlatması kullanılır. Vurgu aydınlatması nesnelerin daha iyi görünmesi ve aydınlatması için hedeflenen nesneleri ilgi çekebilecek düzeyde aydınlatır. Dış mekan vurgu aydınlatmalarında ise; Bahçe ve çim aydınlatma alanları, peyzaj alanlarında nesnelerin daha iyi vurgulanmasını sağlar. Duvar aydınlatmalarında genellikle vurgu aydınlatmaları kullanılır. (Bkz: Aplik duvar aydınlatması) Vurgu aydınlatmalar misafir ve karşılama alanlarında misafirlerinizin hanenizi veya mekanınızı sık ziyaret ettiği zamanlar içerisinde ”Belirtilen yerlerin daha güzel ve ilgi çekebilecek” şekilde görünmesini sağlar.
2- Ortam aydınlatması: iç veya dış mekanda belirlenen alanların aydınlatılması veya genelinin aydınlatılmasıdır. Proje bazlı çalışmalarda aydınlatma alanları için seçilen armatür modellerinde ortam aydınlatılmasının daha iyi yapılması hedeflenir. Ortam aydınlatmalarının geneli proje bazlı çalışmalar içeren alanlardan oluşur. Ortam aydınlatmalarında renk ve ışık seçimi son derece önemlidir. Gözleri yormayacak bir şekilde aydınlatmanın sağlanması doğru alan aydınlatmaları için tercih sebebi olur.
Gövde Aydınlatması
3-Görev aydınlatması: Sadece seçilmiş bir alanı ışık ve renk türü (sıcak – soğuk ) tercihleriyle ortam aydınlatmalarını sağlayabileceğiniz armatür modellerinden oluşan aydınlatma türüdür. Ayarlanabilir aydınlatma anahtarı sayesinde ışık parlaklık seviyesini yükseltebilir, kısabilirsiniz. (opisyonlu ürünler için geçerli) Görev aydınlatmalar daha çok hedeflenmiş alan aydınlatmaları için tercih edilir. Tasarım ve estetik görünüm olarak şık aydınlatma lambalar içerisinde yer alır. Görev aydınlatmaları standart ürünlerle birlikte tasarlanabilir ürünler kategorisinde yer almaktadır. İç mekan aydınlatmaları içerisinde opsiyon niteliklerine sahip ( Açı değiştirmek, yön belirtmek, istenilen bölgeyi aydınlatma) gibi özelliklere sahip armatürlerden oluşur.
4– Dekoratif aydınlatma: İç mekan ve dış mekan aydınlatmaları kullanan, dekoratif tasarımsal özelliği bulunan, bulunduğu ortam aydınlatmalarına aynı zamanda estetiklik görünüm kazandıran ve bir çok modellerden oluşan armatür türleridir. Cafe, restoran, hotel, Lobi, mimarlık, ofis, büro gibi alanlarda sıklıkla tasarlanmış dekoratif aydınlatma armatürleri tercih edilidir. Dekoratif aydınlatmalarda ”Aydınlatma Tasarımları” içerisinde kullanılabilecek materyaller, proje bazlı aydınlatma çalışmalarında ”istenilen özelliklere en uygun bir şekilde karşılık verecek armatürler kullanılır. Dekoratif alan aydınlatmalarında ise; Ahşap aydınlatma, iç mekan lineeer aydınlatma, aplik aydınlatma, iç mekan duvar aydınlatmaları dekoratif alanlar için en çok tercih edilen armatürler arasında yer alır.
Aydınlatma günümüz teknolojisinin gelişmesiyle birlikte tasarım ve dekoratif alanlarla da birleşim sağlayarak hem görünüm hemde işlevsellik açısından mekan aydınlatmaları için önem kazanmıştır. Çok çeşitli aydınlatma armatürleri mevcuttur. Fakat bu aynı zamanda armatür tasarım ve modeller açısından kararsızlıklara sürükleyebilir. Aydınlatmanın rengi ve şık seçimi aydınlatılacak alanlar için de son derece önem arz eder.
Dış Ortam Aydınlatma Armatürleri
Oda Aydınlatması
Mutfak Aydınlatması
Banyo Aydınlatması
Oturma Odası Aydınlatması
Koridor Aydınlatması
Salon Aydınlatması
Peyzaj ve Mimarlık Alanları
Bağ ve Tarım Alanlar
gibi alanlar dış mekan aydınlatmaları için verilmiştir bir örnektir.