Yeşil ik, yeşil yaka, yeşil meslekler her ne kadar duyulsa da henüz ülkemizde uygulanmayan terimler. Buna istinaden insan kaynaklarına yönelik çalışmalarımı sürdürülebilirlik ve verimlilik konusuna yoğunlaştırdım.
Bu konuda Yenibiris.com ve Hürriyet İk’da Çedbik Başkanı Duygu Hn. ile röportajımı okumuş olmalısınız.
Önce zengin bir tanım oluşturmak ile başlamalıydım. Ekonomik, ekolojik ve sosyal faydaları da içermeliydi ve dedim ki:
‘’İnsan kaynakları süreçlerinde, çalışanların çevresel etkileri en aza indirmelerine odaklı, sosyal ve ekonomik imkanlardan maksimum düzeyde yararlanmalarının yanında çevreye duyarlı ofis ve iş modellerinin kullanıldığı, sürdürülebilir bir yeşil yaka standardı oluşturmayı amaçlayan insan kaynakları sistemidir.’’
Peki tanıma göre hangi sektörlerde uygulanabilir dersek;
Başlangıçta enerji, tarım, inşaat, üretim gibi çevre ile ilgili sektörler olarak görünse de YEŞİL İŞ ve YEŞİL YAKA her sektörü kapsamalıdır. Her sektörün çevreye etkisi olduğunu biliyoruz. Tüm sektörler ve çalışanları ayrım yapmaksızın, çevresel etkileri en aza indirmek hatta sıfırlamak için bu standartları şirket politikalarına entegre etmeleri gerekiyor.
Yeşil ik ne fayda sağlar?
En büyük faydası çevreye ve yaşam standardımıza yönelik olacaktır. Karbon salımının azaltılması, atıkların geri kazanılması, enerji ve zaman tasarrufu, yeşil bina ve teknolojiler ile daha yaşanabilir bir şehirler oluşabilecektir.
Yeşil meslekler ile de daha sürdürülebilir kariyer olanakları ortaya çıkabilecektir. Yeşil ürünler ve geri kazanımlar ile ekonomik kazancın yanında sağlıklı ürünler ile sağlıklı bir nesil yetişebilecektir.
Peki yeşil meslekler var mı? Varsa hangileri?
Dünyada birçok yeşil meslek faal haldeyken henüz ülkemizde yaygın olmasa da;
Yenilenebilir enerji mühendisi/uzmanı,
Yeşil ik yöneticisi/ uzmanı
Yeşil kariyer danışmanı
Eko turizm uzmanı
Eko tarım mühendisi/uzmanı
Yenilenebilir enerji hukuku uzmanı
Yeşil marka uzmanı
Çevre hukuku uzmanı
Yeşil teknoloji uzmanı...
Gibi meslekleri sıralayabiliriz. Bu terimler zamanla daha da çoğalacaktır ülkemizde.
Yeşil yakalıların neler yapmasından bahsedecek olursak;
Aslında çalışanlardan önce yönetime büyük iş düşüyor. Binalar ve ürünler için var olan LEED, BREEAM gibi belirli standartlar içeren sertifikasyon sisteminin örneğin YEŞİL İK gibi çalışanlara yönelik de oluşturulmalı.
Çalışanlara bilinçlendirici, teşvik edici eğitim ve kariyer sistemleri uygulanmalı. Devamında da çalışanlar, sadece iş yaşamında değil, sosyal ve özel yaşamlarında da bu standartları uygulamalı ve yaşam standartları haline getirmelidirler. Yeşil işleri, şirketleri ve ürünleri tercih etmeli, enerji verimliliği sağlayan pratik yöntemleri kullanmalıdırlar.
Yeşil yakalılar için neler yapılmalı?
Çalışanlarına yeşil ofisler ve akıllı binalarda çalışma imkanı sağlanması
Görev tanımlarına çevreye duyarlı sorumlulukların eklenmesi
Dijital ofisler oluşturulması.
Dosya paylaşımlarının ve takibinin dijital ortamdan yapılması.
Oryantasyon ve eğitimlerin dijital platformlardan yapılması
Sağlıklı ve ergonomik çalışma ortamlarının oluşturulması
Sosyal sorumluluk projeleri oluşturmak ve çalışanların katılımlarını sağlanması
Yasaklayıcı kurallar yerine bilgilendirici ve bilinçlendirici iş tanımları uygulayalım.
Çevreye duyarlı ürünlerin kullanmalarına teşvik edilmeleri...
işletmelerin yeşil yakalılara sunabilecekleri bazı imkanlardır.
Yeşil ik sertifikasyonu gerçekten olmalı mı?
Kesinlikle. Binalar ve ürünler için var olan sertifikasyon sistemlerinin YEŞİL İK gibi bir sistemle çalışanlar içinde oluşturulup uygulanması sağlanmalıdır.
Çalışanların yeşil mesleklere ve işlere yönelmeleri için bilinçlendirici ve teşvik edici sistemler uygulanmalı.
Sürdürülebilir insan kaynakları sistemleri hayata geçirilmelidir.
Tabi ki bu sistem sadece çalışanları ve işverenleri değil sivil toplum kuruluşları ve bakanlıklar nezdinde devleti de kapsamalıdır.
Kapsam olarak çok geniş ve gelişime açık olan bir konu Yeşil ik hakkında yazılacaklar ve yapılacaklar o kadar çok ki, mümkün olduğunca özet olarak bilgilendirmeye çalıştım.