Şirketin brüt satış karı veya zararı ile faaliyet giderleri arasındaki fark olarak hesaplanan ve şirketin esas faaliyet altındaki net kar veya zararını gösteren veriye Faaliyet karı diyoruz.Yani;
Faaliyet Karı şirketin sadece iş dalındaki uğraşla ilgili kar rakamıdır.
Şirketin gerçek anlamda yarattığı nakitte diyebiliriz. Yatırımcıların aslında net kar/zarar ‘dan daha çok faaliyet karına bakması gerekiyor. Bir şirkette değer tespiti yapılırken genelde bu rakam kullanılır.
Örneğin dünyada sanayi şirketlerinde şirket satışı yapılırken şirketin yıllık faaliyet kar ile çarpı on yapılarak şirketin değeri bulunmaya çalışılır. O kadar önemli bir gelir tablosu kalemidir.
Faaliyet Karı Nasıl Hesaplanır?
Yatırımcılar daha çok net kar ya da zarar rakamına odaklandığından çok yanılgılar ortaya çıkmaktadır. Faaliyet Karı şirketin gerçek nakit yaratma gücüdür net kar yada zarar ise şirketin faiz, diğer faaliyet gelir, gider, vergi konularını artı yada eksi yönünde kapsayan rakamdır. Doğrusu her iki rakama da bakılıp değerleme yapılmasıdır.
Gelir tablosunu okurken faaliyet karı yüksek görünürken şirket yüksek finansman giderlerinden dolayı zarar açıklamış olabilir. Ya da tam tersi faaliyet karı düşükken şirket yüksek oranlı faiz gelirlerinden dolayı yüksek net kar açıklamış olabilir. O yüzdende her iki rakama bakıp arkasındaki hikayeyi bulmak gerekiyor. Bunu da bilanço dipnotlarına bakarak yapabilirsiniz.
Net kar yada zarar dönemsel yatırımlardan ve kur değişimlerinden etkilenip yatırımcılar için yanıltıcı sonuçlar verebiliyor.
Şimdi iki şirketle örnekleme yaparak ALGYO ve KAREL için Faaliyet Karlarını karşılaştıralım.
ALGYO
2018/3
Satışlar : 30.356.489
Maliyet : 0 ( Kira geliri olduğundan maliyet sıfır gözüküyor )
Brüt kar :30.356.489
Faaliyet giderleri :5.027.036
Faaliyet karı :25.329.453
Diğer faaliyet gelirleri :277.433.361
Diğer faaliyet giderleri :15.810.379
Diğer gelir veya giderler :164.265
Net kar/zarar :287.116.600
KAREL ELEKTRONİK
2018/3
Satışlar : 507.580.993
Maliyet : 353.892.132
Brüt kar : 153.688.861
Faaliyet giderleri :48.698.350
Faaliyet karı : 104.990.511
Diğer faaliyet gelirleri : 12.509.860
Diğer faaliyet giderleri : 133.060.873
Diğer gelir veya giderler : 4.578.925
Net kar/zarar : -16.763.743
( Not rakamlar sadeleştirilmiştir ve özeti alınmıştır anlaşılır olması açısından )
Görüldüğü gibi algyo nun faaliyet kar rakamı düşük olduğu halde şirketin nakit döviz varlıkları ve nakit varlıklarından dolayı kambiyo karı ve faiz geliri etti.Bu yüzden diğer faaliyet kaleminden gelirleri artışa uğradı ve dönemsel geçici diyeceğimiz bir net kar rakamı açıkladı.Ancak tabi yüksek faiz ortamından yararlanmaya bir süre daha devam edecektir.
Karele baktığımızda ise tam tersi bir durum faaliyet kar rakamı 104 milyon olmasına rağmen şirketin dövize dayalı borçlarından dolayı yüksek oranda finansal gider yazmıştır. Bu yüzden şirket asıl faaliyetlerinden yüksek oranda kar yapmasına rağmen net olarak zarar gözükmüştür.
Tahminim Karel yıl sonu bilançosunda net kar rakamı açıklayacaktır. Unutmayalım Karelin ödenmiş sermayesi 58.3 milyon TL dir ! 2019 yılında döviz yatayda kalabilirse Karel çok yüksek net kar yazacaktır.
Sonuç olarak bilanço okurken tek bir rakama odaklanmayın daha çok dipnotlara bakın ve gelecekteki kar rakamlarını tahmin etmeye çalışın. Gerçek değer analizi budur.