Japonya’da gachapon adıyla anılan küçük oyuncak ya da figürlerin satıldığı otomatlar vardır. Gachaponlarda manekineko, daruma gibi geleneksel Japon figürlerinden popüler anime karakterleriyle ilgili figürlere kadar pek çok farklı alanda oyuncaklar bulabilirsiniz.
Her bir gachapon otomatı tek bir temaya sahip ürünlerden oluşur ve genellikle her bir otomatta 6 çeşit bulunur. Mesela, One Piece karakterlerinin figürlerini satan bir gachapondan Luffy, Sanji, Zoro, Nami ve diğer karakterlerin figürlerini satın alabilirsiniz. Otomata parayı attığınızda hangi karakterin geleceğini seçemiyorsunuz. Bu da tüm seriye sahip olmak isteyenleri veya belirli bir karakterin figürünü isteyen insanları dilediklerini alana dek tekrar tekrar şansını denemeye itiyor.
Aslında bozuk parayla çalışan, oyuncak ve şeker veren otomatlar, 1880’lerde Amerika’da üretilmiştir. Fakat Japonya bu konsepti alıp bambaşka bir şeye çevirmiştir.
Japonya’da gacha-gacha amca olarak tanınan Ryuzo Shigeta, 1960’larda Amerika ile ticaret yapıyordu. O dönemde Amerika’dan 10 yen karşılığında şeker ve oyuncak veren bir otomat ithal etti. Fakat Shigeta, bu otomattan oyuncakların ve şekerlerin beraber çıkmasının hijyenik olmadığını düşündü. Bu sorunu gidermek için bütün ürünlerin plastik kaplarla kaplı olduğu bir otomat üretti ve bu otomatı kendi dükkanına koydu. Böylece 17 Şubat 1965’te ilk gachapon ortaya çıkmış oldu. Zamanla büyük şirketlerin de gachapon piyasasına girmesiyle, gachapon popülerleşti. Şimdilerde ise ister sokak kenarlarında ister sadece gachapon satan dükkanlar olsun, Japonya’nın her yerinde gachaponları görebilirsiniz.
Derleyen: Didem İpekoğlu
Kaynak: http://gashapon.blog.jp/