Kendimizi Affetmek
Kendini affetmek, bir başkasını affetmek kadar önemlidir. Kimimiz yaşanılanlardan dolayı başkalarından çok kendimizi sorumlu tutarız. Kendinize yapabileceğiniz en büyük iyilik inanın kendinizi affetmektir. Ve bunu kimse sizin adınıza yapamaz. Kendini affetmek, insanın kendine yönelik pişmanlık, öfke, suçluluk gibi olumsuz duygularını, yine kendine yönelik olarak, şefkat, merhamet ve sevgi ile iyileştirme sürecidir. Sürekli kendisiyle çatışma içinde olmak, her tökezlediğinde geriye dönüp başarısızlıklarına bakmak, hatalarını görmek yani kendini devamlı suçlamak çok yorucu, yıpratıcı, tüketici ve sağlıksız bir psikolojik durumdur.
İçinde bulunduğumuz suçluluk duygusu zamanla öfkeye dönüşür ve kendimizle birlikte etrafımızdaki kişilere de zarar vermemize sebep olur. Bastırmaya çalıştığımız öfkeyle karşımızdaki kişileri haksız yere suçlamaya başlayabiliriz. Bu şekilde davranarak aslında sorumluluktan ve belki de bize acı vereceğini bildiğimiz ‘kendimizle yüzleşmekten’ kaçarız.
Sonradan pişman olma endişesi bizi hata yapmaktan alıkoyabilir. Bir hata yaptığımızda pişmanlık duymak bize olumlu davranışlar da kazandırabilir. Fakat her durumda söz konusu olduğu gibi pişmanlık, utanç ve öfke gibi duygularında aşırı olması kişisel ruh sağlığımıza çok zarar verir. Düşmek, tökezlemek, hata yapmak insana mahsus ve hatta bu hayatta var olduğumuzun ve bir şeyler yaptığımızın göstergesidir. Çünkü ileri gidebilmek için adım atmak gerekir. Önemli olan düştüğünde yeniden, gerekirse bir daha yeniden kalkabilmek ve yola devam etmektir. Kendini affetmek aynı zamanda ruh sağlığımızı olumsuz yönde etkileyen duygulardan da kurtulmak demektir.
Elbette bunlar dile kolay çok klişe sözler gibi gelebilir, ancak önemli olan ayağa kalkabilmek ve yola devam edecek gücü bulabilmek. Tabii ki bunu nasıl yaptığımız da çok önemli.
- Ayağa kalkarken düştüğümüz yerde bir şeyler mi bırakıyoruz, yoksa bir şeyler toplayarak mı kalkıyoruz?
- Güçlenerek mi yola devam ediyoruz, yoksa zayıflayarak mı?
- Daha çok ileri mi bakıyoruz, yoksa geriye mi?
Bu sorulara verdiğiniz cevaplar, aslında deneyimlediğiniz olumsuzlukların üstesinden nasıl gelebileceğinizin özet bir yol haritasını ortaya koyuyor.
Geçmişe gereğinden fazla saplanıp kalmak, her seferinde kendini suçlamak ve başkalarının da suçlamasına izin vermek, ‘zaten ben’ diye başlayan ve olumsuz kalıplarla devam eden cümleleri sık sık kullanmak sizi ileriye doğru götürmez. Bu tutum çevrenizle ve kendinizle iyi ilişkiler kurmanızı ve en önemlisi kendinizi sevmenizi engeller.
Bu döngü maalesef hayatımıza daha çocukluk yıllarından giriyor ve yaşadığımız olumsuz deneyimlerle saklandıkları bilinç köşesinden zaman zaman ortaya çıkıp bize acı veriyor. Eğer kişiliğimiz haline gelmesine engel olamaz ve farkına varıp değiştirmezsek hayat boyu etkisini sürdürüyor. Kimi zaman, çocukluğumuzda hatalarımız karşısında ağır bir şekilde suçlayan ve cezalandıran ebeveynlerimiz, kimi zaman, toleransız ve katı bir öğretmen, kimi zaman da akranlarımızın acımasız eleştirileri ve alayları negatif kalıpları içselleştirmemize ve kendimizi bu kalıplarla değerlendirmemize sebep oluyor. Bütün o yargılar kafamızın bir yerlerinde donup kalıyor ve bize ait olmayan sesler zamanla bize ait oluyor ve kendimizi doğru algılamamızın önüne geçiyor. Artık kendimizi olduğumuz gibi değil başkalarının bizi gördüğü gibi görüyoruz. İşte bu noktada bize ait olmayan o sesleri sahibine iade etmek, doğru bir ayna edinip kendimizi olduğumuz gibi görmek ve öyle algılayıp sevmek gerekiyor.
Bu konuda ilk adım farkındalık kazanmak.
Yarın ki makalemizde ise bu farkındalığı nasıl kazanacağımız ve kendimizi nasıl affedeceğiz konularının üzerinde duracağız.