KOBİ'ler için refinansman ve kurumsallaşma İmkanı:GİP
Hakan ŞİRİN / MALİ MÜŞAVİR
05 Eylül 2015 tarihli Resmi Gazete’de 2015-2018 KOBi Stratejisi Eylem Planı yayınlandı. Raporu incelediğimizde ülke ekonomimizin can damarını oluşturan KOBİ’lerin 2003 yılından bu yana istahdam, katma değer, ciro ve kârlılık konularında sürekli bir düşüş yaşadığını görüyoruz. Yüksek Planlama Kurulu'nun bu raporunu teyitler tarzda birçok iş adamları derneklerinin de açıklamalarını zaten görüyorduk. Bu rapor ile iş adamları derneklerinin açıklamalarını teyitlemiş oluyor ve hakikatten KOBİ’lerin bekası için yeni tedbirler almak zorunda olduğumuzu çok net görebiliyoruz. Alınacak tedbirlerin başlıklarını inovasyon, ihracat payının artması, Ar-Ge yenilik kapasitelerinin geliştirilmesi, finansmana erişimin kolaylaştırılması olarak saymak mümkün. Finansman erişiminin kolaylaştırılması tedbirinde KOBİ’lerin banka kredilerine erişmelerinin kolaylaştırılması ve KOBİ’lerin alternatif finansman kaynaklarından fazla faydalanmalarının sağlanması olarak iki başlıkta incelenmiş. Banka kredileri herkesin malumu bu sebeple alternatif finansman kaynaklarından sadece “Gelişen İşletmeler Piyasası” faktöründen kısaca bahsetmek istiyorum.
Gelişen İşletmeler Piyasası (GİP) gelişme ve büyüme potansiyeline sahip firmalar için BİST’in ağır şartlarının hafifletilerek uygulandığı küçük 'Borsa İstanbul' diyebiliriz. BİST ile GİP karşılaştırdığımızda kârlılık, faaliyet süresi, sermaye ve piyasa değer büyüklüğü konusunda asgari hadleri sağlama zorunluluğu yok. GİP, büyüme konusunda temel gereklilikleri gerçekleştirmiş fakat kurumsallık konusunda ilerleyememiş işletmeler için biçilmiş bir kaftan. GİP’in en önemli artısı işletmeye ek finansman sağlaması. Sermaye artırımı yolu ile halka arz edilmesinde şirkete yeni sermaye girişi sağlanmış oluyor. Yani ortada bir borçlanma yok, finansman gideri (faiz maliyeti) yok. Nakit olarak yeni sermaye girişi elde edilmiş oluyor. Bu şekilde maliyetsiz olarak bir finansman sağlanmış oluyor. Diğer faydası tanınmışlık ve kredibilite. Halka arz süreci ile gerek yazılı ve görsel medyada , gerek sosyal medyada gerekse KAP vasıtasıyla ciddi oranda tanınmışlık sağlanmakta. Bu sayede hem işletmenin itibarı ve tabii olarak kredibilitesi artmakta. Çünkü firmanın tanınmışlığı ve güvenilirliği kredibilite notunu artıran en önemli faktörlerden birisidir. Bir diğer faydası da kurumsallaşma yönünde. GİP’te işlem görecek işletmeler belirli bir disiplin içerisinde gerek halka arz esansında gerek sonraki süreçlerde belli verileri belli periodlarda kamuya açıklamak zorundadır. Bu zorunluluk ise açıklanacak verilerin hazırlanmasında gerekli koordinasyonu ve raporlamayı sağlayacak şekilde, görev sınırları net olarak belirlenmiş bir organizasyon görevlendirmesini gerektiriyor. Bu sayede kurucu aileden bağımsızlaşma konusunda mecbur kalınarak, kurumsallaşmaya yol açılmış oluyor.
Elbette ki GİP’de işlem görecek şirketler bu süreçte belirli maliyetler ile karşılaşacaklar. Maliyetlerin finansmanında KOSGEB desteği de bulunmakta. Bu destekler dört konuda veriliyor. Birincisi piyasa danışmanlık hizmet bedeli desteği. Üst limiti 60 bin TL olan bu destek, harcamanın %75’i oranında veriliyor. İkincisi ise GİP’de işlem gören şirketler için zorunlu olan Bağım Denetim konusunda. Üst limiti 20.000 TL olan bu destek, harcamanın %75 oranında veriliyor. Üçüncü olarak SPK kurul kaydına alınma ücreti desteği. Üst limiti 10 bin TL olan bu destek, harcamanın %100 oranında veriliyor. Dördüncü olarak Aracı kuruluşa ödenecek aracılık komisyonu konusunda. Üst limiti 10 bin TL olan bu destek, harcamanın %75 oranında veriliyor.
Bunlara ilaveten hatırlatmak isterim ki 05 Eylül 2015 tarihli resmi gazetede yayınlanan 2015-2018 KOBi Stratejisi Eylem Planı’nın 102-103-104 ve 105. Sayfalarında ülke çapında KOBİ’lere uygulanan destek ve teşviklerin tamamı ve bu destekleri sağlayan ilgili kurumların tam listesi mevcuttur. Bu konuda tam liste hazırlanmış olması müteşebbislerimiz için büyük bir kolaylık.