"Ezeliyete mazhariyeti" nasıl anlamalıyız?
Çar, 4-Ağu-2010 - 00:00 tarihinde gönderildi
Değerli Kardeşimiz;
Burada ezeliyet ile ebediyet sıfatları Allah'ın selbi sıfatlarındandır. Selbi sıfatlar ise, Allah hakkında düşünülmesi imkansız olan sıfatları bertaraf etmek için vazedilmiş ayni sıfatlardır. Ayni sıfatlar, yani, zatının aynı olan sıfatlardır. Subuti sıfatlar gibi tecelli ve taalluk eden sıfatlar sınıfından değildir.
Bu yüzden mahlukattan çok, Allah hakkında caiz olmayan şeylerden tenzih için kullanılan sıfatlardır. Ezel ve beka, başlangıç ve son manasını bertaraf eden iki selbi sıfattır.
Selb: Bir şeyi ortadan kaldırma, izale etme anlamındadır. Allah’ın bu sıfatları yedi tanedir. Bunlara sıfat-ı tenzih de denmiştir.
Subuti sıfatlar ise, Allah'ın zatının ne ayn ne gayr olan sıfatlarıdır. Bu sıfatlar, kainatta tecelli eden, iş gören, icraat yapan etken sıfatlardır.
Bu sıfatların cüzi, nispi ve itibari nümuneleri insanlara da verilmiştir. Ama selbi sıfatlar ise, hakikatta olmayıp, sadece insan zihninde Allah hakkında yanlış düşünmemek için varsayılan tedbir sıfatlardır.
Beka ve ezel sıfatları, Allah’ın zatının durumuna işaret eden ve de ona yakışmayan hallerden koruyan, nispi ve itibari ve tenzihi sıfatlardır. Böyle olunca, selbi sıfatların tecelli ve taallukları olmaz. Soruda işaret edilen, ebediyete mazhar olmak ise, Allah’ın yedi sıfatı olan hayat, ilim, irade, kudret, sem, basar ve kelam gibi kainatta iş gören ve tecelli eden subuti sıfatların kayyumiyeti, yani sürekli cari olan tecelliyatından ibarettir.
Bu mesele çok ince bir ilmi kelam konusudur.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editör