Yetkililer, 3 bin 500 kişinin çalıştığı 2 ocakta da tedbirlerin standartların altında olduğuna dikkat çekti.
Soma Holding’e ait Manisa Soma’daki Eynez işletmelerinde meydana gelen kazalarda ölü sayısı her geçen gün artarken, gözler aynı Holding’e bağlı diğer 2 işletmeye çevrildi. Holdingin Eynez dışında Atabacası ve Işıklar bölgesinde de işleyen iki ocağı bulunuyor.
Toplam 3 bin 500 madencinin çalıştığı bu iki ocakta işçilerin arama kurtarma ekipleri Eynez’e yönlendirilmiş durumda.
Ancak, aynı kaza riski bu iki ocak için de geçerli. Geçen yıl kasım ayında Işıklar işletmesinde de ölümle sonuçlanan bir kaza yaşandı. Maden Mühendisleri Odası İzmir Şube Başkanı Muhammet Yıldız, holdingin aldığı güvenlik önlemlerinin bölgedeki diğer madenlere göre daha iyi olmasına rağmen standartların altında kaldığına işaret ederek, “Aynı riskler bu iki ocak için de geçerli. Denetimler sürekli hale getirilmeli” yorumunu yaptı.
Tedbire maliyet engeli
Yıldız, bölgede çalışma yapan İmbat ve Uyar madencilik ile karşılaştırıldığında Soma Holding’in iş sağlığı ve güveliğini alanında daha iyi çalışmalar yaptığına işaret etti. Ancak madencilikte olması gereken standartların altında kaldığını vurgulayan Yıldız, şunları söyledi:
“Denetlemelerin daha sık yapılması gerekir. Holding’e ait diğer iki işletme de TKİ’nin işletmesini verdiği ocaklar. Burada kömürü işleyebilmek ve kâr edebilmek için belli ücretlere mahkumlar. Neticede belli bir sürede iş yetiştirmek zorundalar. Bu iki işletme için yapılan anlaşma 15 milyon ton kapasitesinde. Bana göre asıl olay şu. Bu tür ocakların devlet eliyle çalıştırılması gerekir devletin çok kısa zamanda daha fazla iş çıkarayım gibi bir derdi yok. Özel işletmelerde bu nedenle güvelik önlemlerinden feragat ediliyor.”
Üretim devam ediyor
Yıldız’ın dikkat çektiği bir başka nokta da üretim süreçleri oldu. Böyle kazaların ardından madenlerin kısa süre içinde çalışmaya devam ettiğini açıklayan Yıldız, holdinge bağlı diğer 2 işletmede çalışmaların devam ettiğini, yan taraftaki komşu ocakta da üretimin durmadığını açıkladı. Yıldız, bölgedeki sendikalaşmanın da patronların isteği ile olduğuna dikkat çekerek, “Patronlar sendikayı bırakın dese yüzde 80’i bırakır. Sendikalaşmanın tabandan gelen bir talep olması lazım. Bu nedenle sendikaların güvenlik tedbirleri üzerinde de pek fazla etkisi olmuyor” yorumunu yaptı.
Aslında sadece geçen yılki iş kazalarına bakıldığında yaşanan facia ile ilgili ilk sinyaller görülüyor.
Geçen yıl kaza oldu
Türk İş’e bağlı ve bölgede örgütlü olan Türkiye Maden İşçileri Sendikası’nın verdiği bilgilere göre, bu iki işletmede çalışan 3 bin 500 kişi de sendikaya üye. Geçen yıl Soma Holding’e ait Eynez Bölgesi’ndeki işletmede 3 ayrı iş kazası yaşanmış ve bu kazalar sonucu Süleyman Gülşen (33) ve Fahrettin Başkan (53) hayatını kaybetmişti. Holding’e ait Cenkyeri Işıklar Bölgesi’ndeki linyit ocağında gelen iş kazasında da Mustafa Asal (38) hayatını kaybetmişti.
Yurt dışına açılıyor
Holding Mersin’de krom alanında bir çalışmayı sürdürüyor. Bu kapsamda şirket, hazırlık çalışmalarının ardından yıllık 30 bin ton krom konsantresi üretmeyi hedefliyor. Grup, krom, bakır, nikel madenleri konusunda zengin rezervlere sahip olan Arnavutluk Cumhuriyeti’nde metalik maden projeleri geliştirmek üzere 2011 yılında Turkish Albanian Mining Sh.a adlı bir şirket kurdu. Ayrıca Tiran’da bu amaçla jeolog ve maden mühendislerinden oluşan bir ekip oluşturdu.
Zonguldak’tan çekiliyor
Holding’in Soma dışında Zonguldak’ta da bir maden ocağı anlaşması bulunuyor. Türkiye Taşkömürü Kurumu İşletmeleri (TKİ) ile 136 milyon ton jeolojik rezervi bulunan arazi için ihale sonucu anlaşma yapıldı. 2 yıllık etüt süreci olan bu işletme için 200 milyon dolar yatırım ile 3 bin kişilik istihdam hedefleniyordu. Ancak Genel Maden İşçileri Sendikası Başkanı Eyüp Alabaş’ın verdiği bilgilere göre Zonguldak Bağlık-İnağzı sahası bölgenin en zor kömür sahası. İşleme yeni açılacak bu ocak için şirket 2 yıllık bir çalışma yaptı.
Etüt ve hazırlık çalışmasını birlikte yürüten şirket, Alabaş’ın verdiği bilgiye göre bölgede uygulanamayacak bir madencilik tekniği denediği için bölgeden çekilme kararı aldı. Alabaş, etüt süresinin durmasının ardından şirketin Zonguldak’tan çekileceğini söyledi. Sayime Başçı / Sözcü