Vücudu oluşturmakta olan hücreler bir araya gelerek doku ve organları oluşturmaktadırlar. Hücreler belirli bir tertip içerisinde bir araya gelerek fonksiyonlarını yürütürler. Bu fonksiyonları gerçekleştiren hücreler belirli bir ivmede ve kontrol altında çoğalmaktadırlar ve yaşlanmakta olan hücreler de gene kontrol altında yıkılıp ölürler. Tümör (Ur); bir organı oluşturmakta olan hücrelerin organizmanın denetimi dışarısında sayıca artması olarak tanımlanabilir. Çoğalma anında kanser hücresinde normal hücrelerden değişik olarak yapısal bozukluklar oluştuğu gibi, fonksiyonları açısından da anormallikler ortaya çıkar. Bazen hücre normalde yaptığı fonksiyonları yapamazken, bazı durumlarda de normalde yapamadığı fonksiyonları de yapmaya başlayabilir.
Tümörler iyi (benign) ve kötü (malign) huylu olarak ikiye ayrılır. Aralarındaki temel fark, iyi huylu tümörlerin köken aldıkları organda çoğalmaları ve öteki organlara yayılmamalarıdır. Kötü huylu olan bazı tümörler ise köken almış oldukları organdan damarlar yolu ile (ya da değişik yollardan) öteki organlara yayılırlar, buralarda yerleşip çoğalmaya devam etmektedirler. Buna metastaz yapma fonksiyonu adı verilir.
Kısacası iyi huylu ve kötü huylu tümör ayırımını belirleyen fonksiyon kötü huylu tümörlerin metastaz yapabilmeleridir.
Kanser kelimesi; kötü huylu tümör anlamına gelmektedir. Bu nedenle tüm kanserler metastaz yapma potansiyeli taşırlar. Kanserler köken almış oldukları doku ve organlara göre isimlendirilirler. Halk sağlığı açısından kalp ve damar hastalıklarından sonrasında en önem arz eden ikinci rahatsızlık grubu olan kanserler en çok sakat bırakan ve en fazla ölüm sebebi olan rahatsızlıklardır. Kanserin ölüme yol açmasının sebebi uzak organlara yayılarak bu organların fonksiyonlarını yitirmesine neden bulunmasıdır.
Kanser Belirtileri Nelerdir?
Kanserler bedenin hemen her kısmında meydana gelebilirler. Fakat en çok ortaya çıktıkları organlar; akciğer organı, meme organı, kalın bağırsak organı, prostat, mide, pankreas, böbrek, mesane, tüketmek borusu, lenf bezleri, kemik iliği dir.
Belirti ve belirtiler:
Kanser bulguları; kanser tipine, büyüklüğüne, her nereden başladığına ve etrafındaki doku ve organları ne şekilde etkilediğine bağlı olarak değişim gösterir.
Lakin kanser diğer doku ve organlara sıçramışsa, başlangıç yerinden değişik yerlerde de bulgu verebilir. Kanser büyüdükçe, yakındaki doku, damar, sinir ve organları iter ve bu basınç kansere bağlı bir takım belirti ve belirtileri ortaya çıkarabilir.
Bazen de kanserler iyice büyümeden belirti vermeyecek yerlerde meydana gelebilirler. Kanser tedavisi, kanser ne kadar erken dönemde yakalanırsa o kadar etkin olur. Kanseri erken yakalamak demek; kitle (şişlik) küçükken ve büyük ihtimalle bedenin öteki bölgelerine sıçramadan yakalamak anlamına gelir. Bu da bilhassa ilk tedavi biçimi cerrahi olacaksa, rahatsızlıktan tamamıyla kurtulma şansının artması anlamına gelir. Kanser bulaşıcı değildir.
Sık Görülen Kanserler ve Belirtileri
Kanser tipine, başlangıç yerine ve diğer doku ve organlara yayılım olup olmadığına bağlı olarak parametrelik gösterir, yalnız aşağıdaki yakınmalardan biri ya da birkaçı mevcutsa, mutlaka tıbbi uzman görüşü alınmalıdır. Bu yakınmalar sık sık kanserle ilişkili olmasa da, kansere bağlı olduğu tespit edilirse erken tanı şansını yakalamak mümkündür olur.
- Vücudun herhangi bir yerinde kitle, yumru ya da şişlik
- Ani ve açıklanamayan kilo kaybı, açıklanamayan ateş
- Ağız, makat ya da genital organlardan kanama
- Bağırsak hareketlerinde değişme, kalıcı kabızlık, ishal ya da hazımsızlık
- Yutma ya da idrar yapmada güçlük
- Herhangi bir benin (nevüs) büyümesi, renk değiştirmesi, iyileşmeyen yaralar
- Üç haftadan aşırı süren kuru öksürük, boğaz ağrısı ya da ses kısıklığı
- Kol ya da bacak gibi tek bir uzvun şişliği