OMUZ EKLEMİ KİREÇLENMESİ(OSTEOARTRİT)
Omuz eklemi, kol kemiği ve kürek kemiği arasında bulunan eklemdir. Bu eklem bilye ve yuvası şeklindedir. Ayrıca vücutta bulunan en esnek eklem budur. Kol kemiğindeki bilye benzeri yuvarlak başı, burada küçük bir yuvanın içine girmektedir. Kemik başını yuvada tutan kaslar ve yumuşak dokulardır. Normal olarak bilye başı içinde bulunan yuvada rahat kayar ve hareketini yapar. Çünkü eklemi meydana getiren kol kemikleri yumuşak yapıda kıkırdak dokuyla korunmaktadır.
Çoğu kireçlenmenin nedeni bulunamadığından dolayı primer omuz osteoartriti ismi verilmektedir. Kireçlenme (ostreoartrit) eklemdeki aşınma sonucunda ortaya çıkar. Bu durumda kemik yuvasında yıpranma da olur. Bunun neticesinde kemik açığa çıkarak, üstünde çıkıntılar oluşur. Eklemdeki koruyucu kıkırdak tabaka bozulduğunu için, hareket kısıtlığı meydana gelir. Kişi omuz hareketleri sırasında hafif bir sürtünme olduğunu belirtir. Sekonder osteoartritis ise omuzdaki kıkırdak hasarına neden olan romatoid artrit gibi romatizmadan, travmadan veya kemiğin beslenme sorunundan kaynaklanabilir.
Omuz kireçlenmesi belirtileri nelerdir?
Omuz kireçlenmesinin en belirgin belirtisi ağrının olmasıdır. Genellikle ağrılar kireç depolarındaki çözülmeyle birlikte ortaya çıkar. Ağrılar hareketle artar ve zaman içinde hareket kısıtlılığı artar. Hastalarda mekanik sıkışma da görülür. Bu rahatsızlık omuz eklemindeki iltihaplanma nedeniyle de oluşabilir. Omuzda şişlik, ağrı, kızarıklık gibi belirtiler olur. Müzmin romatizma durumunda ise, ağrıyla birlikte eklem içi kireçlenme oluşur.
Omuz kireçlenmesi nasıl teşhis edilir?
Omuz konvansiyonel grafiler öncelikle incelenmelidir. Ayrıca cerrahi planlanacak hastalarda bilgisayarlı tomografi ve magnetik rezonans incelemelere gereksinim duyulabilir.
Omuz kireçlenmesi tedavisi
Vücudunuzdaki diğer eklemlerdeki kireçlenmede olduğu gibi omuz kireçlenmesinde tedavide ilk olarak antienflamatuvar ilaçlar, fizik tedavi uygulamaları, eklem içi enjeksiyonlar uygulanır. Bunların başarı oranı kireçlenmenin derecesine göre değişir. Kıkırdak hasarı ilerlerse, tedavide eklem protezi uygulanmak zorunda kalınır. Protez çeşitleri olarak kısmi, total ve ters omuz protezi uygulanabilmektedir.
Kol kemiği başı ya da yumuşak dokuda hasar oluşmuşsa, fakat kürek kemiği tarafında olan kıkırdaklar hasar görmemişse, sadece kemik başının değiştirilmesi yeterli gelebilir. Humerus başı çıkarılarak, kol kemiği bu takılacak sapı tutması için hazırlanır. Sap tutturulduktan sonra, metal sap bu yeni sapın üzerine yerleştirilir. Buna kısmi eklem protezi denir.
Hem kol kemiği başında, hem de yuvada yıpranma olursa, kemik başı yuvarlağının ve yatağın değiştirilmesi gerekebilir. İlk olarak yıpranan humerus başı çıkarılarak, kol kemiği bu sapı tutacak şekilde hazırlanır. Daha sonra yuva hazırlanarak, buraya sabitlenir. Sonra sap kol kemiği içine sokularak, metal yuvarlak bu sapa tutturulur. Buna total eklem protezi denir.
Hem kol kemiği başında, hem de yuvada yıpranma olursa ayrıca rotator kuff fonksiyonel değil yada tamir olamayacak kadar kopuksa bu durumda kemik başı yuvarlağının ve yatağın değiştirilmesi gerekebilir. Burada total eklemden farklı olarak humerus başı topuz yerine yuva, kürek kemiği yuvası ise baş olarak görev yapar. Buna omuz ters eklem protezi denir.
Ameliyat sonrası dönem nasıl olmalıdır?
Yapılan ameliyattan sonra omuz ekleminin hareketlerini açıcı, omuz çevresindeki kasları güçlendiren egzersizler yapılmalıdır. Tedavinin bunlarla desteklemesi başarı oranını arttırır. Omuz kireçlenmesi protez ameliyatlarının uygun şekilde, deneyimli cerrahlar tarafından yapılması halinde, yakınmalar büyük oranda düzelir. Genellikle 1,5-2 ay içinde hastalar eski düzenlerine geri dönebilir.