Uludağ Üniversitesi (UÜ) Mühendislik Fakültesi Otomotiv Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. İhsan Karamangil, kış öncesi sürücülere lastik, motor, silecek ve akü gibi araç aksamında alınması gereken önlemlere ilişkin uyarılarda bulunarak, lastik basınç ve diş derinliği kontrolü, yıpranma ve hasar durumunun hem güvenlik hem de yakıt tüketimi bakımından önemli olduğunu söyledi.
Karamangil, AA muhabirine yaptığı açıklamada, sonbahardan kışa geçişte araçlarda sorun yaşanmaması için dikkat edilmesi gereken bazı noktalar olduğunu anlattı.
Bazı önemli bakımların, sürücüleri büyük arıza ve kazalardan kurtaracağını vurgulayan Karamangil, “Karlı ve buzlu ortamlarda araç kullanacaklar, soğuk havaya ve ıslak zemine uygun malzemeden üretilen, farklı diş derinliği ve diş profiline sahip kış lastikleri kullanmalı” dedi.
Kış lastiklerinin, her ne kadar yakıt tüketimini artırsa da güvenli bir sürüş için önemli avantajlar sağlayacağını belirten Karamangil, bunların sadece 2 tekerleğe değil tamamına takılması gerektiğini dile getirdi.
Karamangil, şöyle devam etti:
“Lastik basınçları ve diş derinliğinin kontrolü, lastiklerin kontrolü, yıpranma ve hasar durumu hem güvenlik hem de yakıt tüketimi bakımından önemlidir. Lastik diş derinliğinin 1,6 milimetreden az olmamasına dikkat edilmelidir. Aşınmış lastiklerin buzlu yollarda daha büyük tehlike oluşturacağı unutulmamalıdır. Lastik basınçları istenilen değerlerde olmalı ve basınç değerleri sık sık kontrol edilmelidir. Basınç kontrolü lastik soğukken ve üreticinin verdiği ortam şartlarında yapılmalıdır. Yüklü bir araçla uzun bir seyahate çıkılacaksa lastik basınçlarının standart değerinden bir miktar artırmak, yakıt tüketimini azaltacaktır. Yolculuk yapılacak bölgelerdeki hava durumu önceden öğrenilmeli ve zincir takılması gerekebilecek durumlara önceden hazırlıklı olunmalıdır. Kar ve buzlu olmayan yollarda zincirle araç kullanmanın lastiklere zarar vereceği unutulmamalıdır.”
– Yüzde 50 antifriz, yüzde 50 su
Antifrizli motor soğutma suyunun da sık sık kontrol edilmesi gerektiğine dikkati çeken Karamangil, antifriz ve su oranının yarı yarıya olmasının önemine değindi.
Yüzde 60’tan fazla veya yüzde 100 antifiriz kullanımının sakıncalı olduğuna işaret eden Karamangil, “Yüzde 60 antifriz, yüzde 40 su kullanımında, suyun donma sıcaklığı sıfırın altında 53 derece iken, yüzde 100 antifriz kullanımında sıfırın altında 11 dereceye düşer” değerlendirmesinde bulundu.
Karamangil, su cepleri arasında donan sudaki hacim artışının, motor bloku veya silindir kapağını çatlatarak büyük masraflara yol açabileceğini aktardı.
Kış aylarında araçların el freni çekik vaziyette park edilmemesi uyarısında da bulunan Karamangil, “Bu durum özellikle kampanalı fren tertibatına sahip araçlar için geçerlidir. Islak zeminlerde kampanalar arasına giren su, soğuk kış gecelerinde donarak balatanın kampananın iç yüzeyine yapışmasına neden olmakta ve fren sistemi arızalanmaktadır. Park yeriniz düz bir zeminse, araç vitese takılı park edilmeli. Elektronik park freni olan araçlarda ise el freni otomatik olarak sonuna kadar çekilmektedir. Bu nedenle balataların yapışma riski her zaman bulunmaktadır” diye konuştu.
Prof. Dr. İhsan Karamangil, özelliğini kaybeden sileceklerin kış öncesi değiştirilmesinin görüş netliği ve mesafesi bakımından önemli olduğunu aktardı.
Sıfır derecenin altındaki sıcaklıklarda, sileceklerin donarak cama yapışmaması için geceden kaldırılması, cam suyunun donmaması için de özel cam suları kullanılmasını öneren Karamangil, “Cam suyu püskürtücülerinde bir tıkanıklık varsa bunlar toplu iğne ile açılabilir ve yönleri ayarlanabilir” ifadesini kullandı.
– “Akülerin performansı kışın azalıyor”
Karamangil, soğuk iklim koşullarının aküyü kimyasal yapısı nedeniyle önemli ölçüde etkilediğini söyledi.
Soğuk havalarda aküdeki kimyasal reaksiyonlar yavaşlayacağı için performansının düşeceği bilgisini veren Karamangil, “Buna ek olarak kış aylarında rezistans ve far gibi elektrikli ekipmanların daha fazla kullanılması nedeniyle akü daha büyük bir yük altında çalışır. Akü suyu ve asit yoğunluğu gibi kontrollerin yapılması yolda kalmamak adına önemlidir. Ömrünü doldurmaya yakın aküler kış başlangıcında değiştirilebilir” görüşünü dile getirdi.
Kış aylarında yolların sık sık tuzlandığına değinen Karamangil, yoldan sıçrayan tuzlu suların aracın bazı bölgelerine temas ederek korozyona neden olabildiğini bildirdi. Bu nedenle özellikle çamurluk civarı ve diğer kısımların sık sık yıkanmasını tavsiye eden Karamangil, sözlerini şöyle tamamladı:
“Tekerleklerin patinaj yapmasını engellemek için tekerleklere aktarılan çekiş kuvvetini düşürmek gerekir. Bu da kuru yol ortamında kullanılan vites konumundan bir üst viteste araç kullanmakla sağlanır. Kuru zeminlerde ikinci viteste kullanırken, buzlu zeminlerde aynı hızda üçüncü viteste gidilmelidir. Karlı ve buzlu yol şartlarında frene aniden değil yavaş yavaş basmalıdır. Araç kayıyor ve direksiyon kontrolü kaybedilmişse mutlaka frenden ayak çekilerek direksiyon hakimiyeti tekrar sağlanmalıdır.”