Atmosfer Dünyamız açısından sayısız faydası olan bir yapıdır. Bu faydalardan biri de ultraviyole (UV) ışınlarının emilmesidir. Atmosferin katmanları ve görevleri yazısında atmosferde bulunan katmanları, bu katmanların görev ve özelliklerini anlatmıştık.
Atmosferin katmanlarından ozon tabakası ya da ozonosfer dediğimiz tabaka güneşten gelen UV ışınlarını emer ve böylece Dünya’mıza gelebilecek bazı zararları önler.
Aslında bakarsanız ozonosfer tek başına bir tabaka değildir. Atmosferin katmanları şöyle sıralanabilir:
- Troposfer
- Stratosfer
- Mezosfer (ozonosfer + kemosfer)
- İyonosfer (Termosfer)
- Ekzosfer
Görüldüğü gibi atmosferin mezosfer tabakası ozonosfer ve kemosfer katmanlarını içermektedir. Yukarı doğru çıktıkça önce ozon tabakası ardından kemosfer gelir. Ozon tabakasına bu ismin verilmesinde içerisinde bulunan ozon gazı etkilidir.
UV Işınları ve Zararları
Güneş gezegenimizi çeşitli ışımalar yoluyla ısıtır. Bu ışınlardan biz görünür ışıkla renkleri elde ederiz. Gördüğümüz bütün renkler mor ve kırmızı renk aralığındadır. Mor ötesi ve kırmızı ötesi renkleri bizim gözlerimiz göremez.
İşte mor ötesi ışınlara UV yani ultraviyole denir. Bu ışınların ana özelliği yüksek frekanslı olmaları ve yüksek enerji taşımalarıdır. Bu nedenle sağlık açısından tehlike oluştururlar. Ayrıca uv ışınları düşük dalga boylu ışınlardır.
Ozon tabakasında ozon gazı yani O3 bulunur. Bu gaz oksijen gazından daha kararsızdır. Ozon tabakasının incelmesi demek ozon gazının bu tabakada azalması demektir. Küresel ısınma ve çeşitli kimyasalların atmosferde artması ozon tabakasının tahrip olmasına yol açmaktadır.
Güneşten gelen UV – B ve UV – C ışınları ciddi oranda radyasyon taşır. Bu ışınların önlenmesi canlı sağlığı açısından çok önemlidir.