Dünyanın dört bir yanından çok sayıda yatırımcının ‘Aramco’nun devasa halka arz sürecinin başlatılmasını beklediğini’ söyleyen analistler ve uzmanlar, bu sürece katılım için bölge borsalarından büyük miktarlarda portföylerin boşaltılması ve çok sayıda hisse satışına neden olduğunu aktardılar.
Bununla birlikte analistler, Saudi Aramco'nun küresel düzeydeki halka arz sürecinin ‘özellikle büyük likidite miktarlarına ihtiyaç duyulan bölge borsalarının tarihinde büyük bir değişime’ imza atacağını belirttiler. Aramco’nun halka arz sürecine katılmak isteyen yatırımcıların borsalardaki mevcut likiditenin yaklaşık yüzde 20'sine denk gelen portföylerini boşaltmaları ve hisselerini satmalarının ardından Suudi piyasaları olumsuz yönde etkilenmişti.
Aramco’nun halka arz sürecine hazırlıkta portföylerin boşaltılması ve hisselerin elden çıkarılması dalgası
Suudi borsasında finans uzmanlarından Nadi Azzam yaptığı değerlendirmede şunları söyledi:
“Neredeyse dört aydır, Aramco'nun halka arz süreciyle ilgili haberler geliyordu. Yatırımcılar halka arza katılmak için portföylerini boşaltmaya ve borsadaki hisse senetlerini satmaya başladılar. Halka arza hazırlık aşamasında büyük miktarda likidite çıkışının olması nedeniyle Suudi borsalarında son dönemde yüzde 20'nin üzerinde bir gerileme yaşandı”
Başta Al Rajhi Bank, National Bank ve Commercial Bank olmak üzere çok sayıda şirket, finans şirketi ve banka halka arza katılacaklarını duyurdu. Suudi borsasında büyük miktarlarda portföyleri olan kurumsal yatırımcılar, Aramco’nun halka arz süreci için hazırlığa başladılar. Finansal şirketler ise Aramco’nun halka arzını tanıtmak ve bölgenin en büyük halka arz sürecine yeni yatırımcılar çekmek için kolları çoktan sıvadılar.
Halka arza Suudi ailesinden katılım olmayacak
Aramco’nun halka arzına Suudi ailesinden katılımın olmayacağına dikkati çeken Azzam, finansal şirketlerin yeni müşterileri ve yatırımcıları çekmek için bu fırsattan yararlandıklarının altını çizdi.
Hisse paylarına dair beklentilerle ilgili olarak ise Aramco’nun dünyanın en büyük petrol şirketlerinden biri olduğu ve küresel şirketler düzeyinde 2018’de elde edilen en yüksek kar oranını açıkladığını hatırlatmakta fayda var. Ancak Aramco'nun 200 milyara bölünen hisselerinin yüzde 0.5’inin halka arz edileceği ve bunun da her biri 30 riyal (8.02 dolar) değerinde 1 milyar hisseye denk geldiği göz önüne alındığında 30 milyar riyale (8.02 milyar dolar) ihtiyaç olduğu ortaya çıkıyor. Bu da yalnızca borsadan değil, Suudi piyasalarından da büyük miktarlarda likidite çekileceği anlamına geliyor.
Bu hisseler, küresel borsalarda listelenmeye başladığında aktif hale geleceklerini düşünen finans uzmanı Azzam, “Büyük bir süreç olması itibariyle Aramco’nun halka arzı sadece Suudi borsasıyla sınırlı kalmayacak. Bu, dünyanın dört bir yanındaki çok sayıda yatırımcılar tarafından izlenen bir süreç. Özellikle bireysel yatırımcılar için bir vurgun değil, yatırımdır” şeklinde konuştu.
Aramco’nun ilk halka arz bültenini
Saudi Aramco, geçtiğimiz hafta başlarında hisselerinin bir kısmının halka arzı için hislerinin borsada listelenmesi talebinde bulunmasının ardından dün Tadawul’deki hisselerinin bir kısmının halka arzıyla ilgili bir bülten yayınladı.
Suudi Arabistan Sermaye Piyasası Otoritesi (CMA) geçtiğimiz hafta Aramco'nun, hisselerinin bir kısmının halka arzı yönündeki talebini onaylamıştı.
Aramco'nun 200 milyar hisseye bölünmüş 60 milyar riyallik (16.04 milyar dolar) ödenmiş sermayesi bulunuyor.
Şirket, ‘sermayesini ve çıkarılmış toplam hisse sayısını etkilemeyeceğini’ belirttiği halka arz başvurularının şirketler ve kurumlar kategorisinde 17 Kasım’da başlayıp 4 Aralık’a kadar süreceğini, bireysel kategorideki başvuruların ise Kasım ayının 17’si ile 28’i arasında gerçekleşeceğini duyurdu.
Şirket ayrıca toplam hisselerinin en fazla yüzde 0.5'ini halka arz edileceğinin de altını çizdi.
Öte yandan başvuru yapan kurum ve şirketler için herhangi bir alt veya üst kısıtlama getirilmezken bireysel başvurular için en az 10 hisse senedi alımı şart koşuldu. Üst bir sınırlandırma ise getirilmedi.
Halka arzın hedeflediği yatırımcı kategorileri
Aramco’ya göre halka arz süreci ilki kurum ve şirketler düzeyinde ikincisi ise bireysel düzeyde olmak üzere iki kategoriden yatırımcıları hedef alıyor. İlk kategoridekiler, CMA tarafından verilen halka arz öncesi pay başına emir defteri oluşturma değerlerine ilişkin talimatlar çerçevesinde başvuru hakkına sahipler. İkinci kategori ise sıradan Suudi vatandaşlarını kapsıyor. Buna ayrıca Suudi vatandaşı olmayan biriyle evlenmiş ve boşanmış ya da dul kalmış Suudi kadınlar da dâhil. Bu kadınların, ister kendi adlarına isterse çocuklarının adlarına başvuru yapmaları halinde boşandıkları veya dul kaldıklarını kanıtlamaları şart koşuluyor.
Öte yandan Aramco, emir defterini oluşturma sürecinde aktif olarak yer alan katılımcı şirketler için teklif edilen hisselerin sayısının ve yüzdesinin ana finans danışmanları / koordinatörleri ile yapılan istişareler çerçevesinde kendi takdirlerine bağlı olarak hissedarlar ve Saudi Aramco tarafından belirleneceğini kaydetti.
Aynı şekilde halka arzın nihai teklif fiyatı, emir defteri oluşturma süresinin sonunda hissedarlar, Saudi Aramco ve ana finans danışmanları / koordinatörleri tarafından belirlenecek. Nihai rakam, hem kurumsal hem de bireysel yatırımcılar için geçerli olacak.
Bununla birlikte Aramco, emir defteri oluşturma sürecinin bitiminden sonra, nihai teklif rakamının hem yerel hem de uluslararası medyada ve kendi internet sitesinde duyurulacağını bildirdi.
Aynı şekilde Saudi Aramco ve ana finans danışmanları / koordinatörleri, emir defterinin oluşturulma süreci sona erdiğinde kurumsal düzeydeki başvurulara yönelik arz oranını da açıklayacaklar.
*İçerik orijinal haline bağlı kalınarak çevrilmiştir. Independent Türkçe’nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.