Sıhhat Bakanı Fahrettin Koca Habertürk Gazetesine konuştu. Fatih Altaylı’ya konuşan bakan Fahretin Koca “Biz yaz gelmeden 100 milyon doz aşı ile 50 milyon vatandaşımızı aşılamak istiyoruz. Ortalıkta dolaşan listelerdeki dozları o ülkelere ne vakit verecekler kimse sormuyor. Yangın var. Bize Nisan’a kadar lazım” dedi. Bakan Koca Biontech’ten de 25 milyon doz aşı geleceğini açıkladı.
Bakan Fahrettin Koca, Sinovac’ın ürettiği “Coronavac” aşının Endonezya’da açıklanan birinci faz 3 son sonuçları için “Yüzde 97 aktiflik açıklandı. Bu epey sevindirici. Ama asıl kıymetli olan bir kaç gün sonra netleşecek olan Türkiye’deki 3. Faz çalışma sonuçları” dedi.
“BEĞENMEZSEK AŞIYA ÖDEME YAPMAYACAĞIZ”
“Beğenmezsek ödeme yapmayacağız bu aşıya. Bu biçimde aşı muahedesi yapabilmiş tek ülkeyiz. Siparişimizi verirken bunu muahedeye koyduk. Bizdeki sonuçlar gereğince aktif olmaz ise aşıları iade etme ve beş kuruş bile ödememe hakkımız var. Bu türlü bir muahedeyi, rastgele bir aşı firması ile yapabilmiş öbür ülke yok” dedi.
“AŞI İÇİN GEÇ KALMADIK LAKİN VERMEDİLER”
“Keşke bizim bu aşılar için ne uğraş verdiğimizi vatandaş bilse. Emin olun öteki firmalar ile ilgili görüşmelerimizde geç kalmadık. Lakin vermediler ya da bizim istediğimiz müddette veremediler. Pek çok firma ile görüşüldü en başında. Umut veren aşı çalışmalarının hepsiyle. Problem mühlet idi. Ne vakit verileceği. İki firma bize müddet konusunda istediğimize yakın tarihlerde aşı verebileceğini söyledi o vakit. Biri Sinovac(Çin), oburu Astra Zeneca/Oxford(İngiltere) erken periyotta aşı temin edebilecek olanlar bunlardı. Astra Zeneca sonuçlarda sorun yaşayınca onlarla anlaşamadık. Lakin hala önümüzde o mümkünlük var. Astra Zenaca hala aşı verebiliriz diyor ve sonuçlar olumlu çıkarsa İngilizlerin Astra Zeneca aşısını da alabiliriz. O kapı hala açık. Üstelik 4 dolar fiyatı ile en ucuz aşı da o. Moderna ise sizin de bildiğiniz üzere ABD dışına satılamayacak birinci devirde.”
ÖTEKİ ÜLKELERİN O DOZLARI NE VAKİT ALACAĞI BELİRLİ DEĞİL
“Fatin Beyefendi, daima listeler dolaşıyor toplumsal medyada ve medyada. Amerika 600 milyon doz, Hindistan 1,4 milyar doz, İngiltere 300 milyon doz, Almanya 300 milyon doz üzere sayılar. Biz bunların ortasında 50 milyon doz ile altlarda gösteriliyoruz. Fakat şunu kimse sormuyor. Bu bahsedilen dozlar bu ülkelere ne vakit verilecek bu aşılar ne vakit halka ulaşacak ve uygulanacak. Alacaklar da ne vakit alacaklar sıkıntısı var. Bunların büyük kısmı 2021 sonuna kadar hatta daha sonrasına kelam edilen sayılar. Biz ise ivedilikle bu aşıları istiyoruz. Yazdan evvel istiyoruz. İngiltere aşı yapmaya başladı bugün. Pekala kaç doz. Ay sonuna kadar 600 bin doz. Almanya Nisan sonuna kadar 11 milyon doz yapabilecek. Yani 5,5 milyon kişi. Biz ise Nisan sonuna kadar 50 milyon dozu katiyetle dağıtıp, aşıyı yapmış olacağız. Lakin bizim asıl maksadımız o tarihe kadar 100 milyon dozu temin edip, yapmış olmak. İnaktif aşıların üretimi daha kolay ve süratli olduğu için biz süratlice Sinovac’tan temin edebiliyoruz. Hala öbürleri ile de görüşmelerimiz sürüyor. Çok açık söylüyorum bizim maksadımız 100 milyon dozu en geç Nisan sonuna kadar temin edip, uygulamış olmak. Sonrası aslında yaz. Biz yazdan evvel 50 milyon vatandaşımızı aşılamış olmak istiyoruz. Bu sayıya ulaşmamız şart”
BİONTECH AŞISINDA TEMEL SORUN ZAMANLAMA
NİSAN’DA BU BELAYI BİTİRMEK İSTİYORUZ
“Almadığımız hakikat bilgi değil. Biontech aşısı da gelecek. Üretimi sıkıntı bir aşı, taşıması belli şartlara bağlı bir aşı. Onlarla da bir yere vardık. Yıl sonuna kadar 25 milyon dozu verebilecekler. Biz bunu erkene çekmeye çalışıyoruz. Yoksa Biontceh aşı da gelecek. Sorun zamanlama. Biz yazdan evvel istiyoruz. Yangınımız var. Bir an evvel söndürmemiz lazım. Lakin Biontech aşısı da gelecek. Yeni yıla kadar bir kısım gelir. Nisan’a kadar gerisi gelsin diye uğraşıyoruz. Bize Nisan’a kadar en 100 milyon doz gerek bunu sağlamaya çalışıyoruz. Nisan ayında bu belayı bitirmek, gündemden düşürmek istiyoruz. Bu yüzden tem aşılarla ilgiliyiz.”
BİONTEC AŞISININ FİYATI BİREBİR
“İstemiyoruz diye bir şey yok. Alacağız. En az 25 milyon doz alacağız. Fiyat da değerli değil. Bizim Biontech ile anlaştığımız fiyat Çin aşısını aldığımız fiyat ile aynı”
RUS AŞISI İNANÇLI DEĞİL
“Bu bir Adenovirüs aşısı. Sorun GLP kaidelerine uygunluktan çıktı. (GLP koşulları düzgün laboratuvar uygulamaları, Good Laboratory Practice demek.)Rusya buna uyamadı. Bu nedenle DSÖ’nün ve dünyanın bu aşıyı alması mümkün değildi. Bizde de bu ayının ruhsat alması mümkün değil. O yüzden ilgi alanımızın dışına çıktı.”
BİZ GELEN AŞILARI EN SÜRATLİ UYGULAYABİLECEK ÜLKEYİZ
“Haklı bir soru. Lakin merak etmeyin. Biz yaparız. 1. Kademe sıhhat hizmetinde Dünya’nın en güzellerinden biriyiz. Bu yüzden çok fazla ekstra hazırlığa gerek yok. Ancak hazırlığımızı elbette yapıyoruz. Sav ediyorum Avrupa’da bu aşıyı en süratli uygulayabilecek ülkelerden tahminen de birincisiyiz. Bir de İngiltere süratli uygulama kapasitesine sahip. Almanya da hazırlık yaptı. Pek çok ülke aşı gelse bile çok süratli uygulayamayacak. Bizde sorun çıkmaz. Çok süratli uygularız. Mesela ben birinci Sıhhat işçisine yapılacak olan birinci aşıların 1 gün içinde yapılıp bitirilmesini istiyorum ki yapacak durumdayız.”
HANGİ AŞIDA HANGİ YAN TESİR VAR?
Bakan Fahretin Koca “Ateş, halsizlik üzere yan tesirlerden ötürü sıhhat sistemi aksamasın sonra” biçimindeki souya “İnaktif aşıda bu türlü bir sorun yok. Yan tesir dediğiniz ateş ve halsizlik çok çok az. Neredeyse yok üzere. Yan tesirler mRNA aşılarında sert oluyor. mRNA aşısı olan birtakım deneklerimizde iki gün süren yüksek ateş oldu. Sinovac inaktif aşı ve bu türlü bir şey yapmıyor” dedi
KİMSEYE ZORLA AŞI YAPMAYACAĞIZ
Bakan Koca “Peki kimi sıhhat çalışanı aşıyı olmak istemezse ne yapacaksınız?” biçimindeki soruya ise “Yapacak bir şey yok. Kimseye zorla aşı yapamayız lakin tam hocalarımız tahminen de canlı yayında bu aşıyı olacaklar. Siz de canlı yayında olmak istediğiniz söylemişsiniz. Siz de canlı yayında olursanız seviniriz. Zira bu aşıların inançlı olduğunu herkes görüp; bilmeli. Siyasetçileri değil, bilim insanlarını öne çıkarıp güvenliliği göstermek lazım.” dedi.