EDGAR ALLAN POE
MORGUE SOKAĞI CİNAYETLERİ
Sesli Kitap Açıklaması
“Çağımızın en güçlü yazarı…” “Sarhoş, yoksul, ezik, dışlanmış Edgar Allan Poe, dingin ve erdemli bir Goethe’den ya da Walter Scott’tan çok daha fazla hoşuma gidiyor. O ve onun gibi özel yapıdaki adamlar için şöyle diyeceğim: ‘Bizler adına acı çektiler.’ – Charles Baudelaire- Morgue Sokağı Cinayeti‘ndeki öyküler, İngilizce asıllarından ve Memet Fuat’ın yazara bağlılığı en önemli ilke kabul eden anlayışıyla çevrilmiştir. “Garip, dengesiz ve saplantılarla dolu yapısının kendini cinayete ya da deliliğe sürüklemesini önlemek için, Poe’nun elinin altında bir başka zehir vardı. Herkesin aynı rahatlıkla kullanamayacağı bir zehir: Güzel ve özenli yazısıyla, arada bir derin üzüntüsünden sıyrılmasını sağlayan, ürkünç, kasvetli ama avutucu imgeleri kâğıda döktüğü mürekkepten söz ediyorum.” – Marie Bonaparte
Yazar Açıklaması
Edgar Allan Poe (19 Ocak 1809 – 7 Ekim 1849), Amerikalı şair, yazar, editör ve edebiyat eleştirmeni. Coğunlukla şiir ve kısa öykü yazmış. Özellikle gizem, gotik ve makabr hikâyeleri ile tanınır. ABD’de ve Amerikan edebiyatında Romantizm akımının önemli figürlerinden biri olmasının yanı sıra ülkesinde kısa öykünün ilk yazarlarından sayılır. Genellikle polisiye türünün mucidi olarak kabul edilmesinin yanında, yeni ortaya çıkmakta olan bilim kurgu türüne de katkıda bulunduğu öne sürülür. Yaşamını yalnızca yazdıkları ile sürdürmeye çabalayan Poe, Amerika’nın ilk ünlü yazarları arasında sayılır. Bunun sonucunda yaşamı ve kariyeri ekonomik güçlükler içinde geçmiştir.
Poe, Boston’da oyuncu anne-babanın ikinci çocuğu olarak doğar. 1810 yılında babası aileyi terk etmiş ve bir yıl sonra annesi ölmuş. Böylece yetim kalan Poe’yu Richmond, Virginia’lı John ve Frances Allan çifti evlerine aldı. Resmî olarak evlat edinmemelerine karşın Poe gençlik dönemine kadar onlarla birlikte kaldı. Daha sonra, kumar borçları ve Poe’nun eğitim masrafları nedeniyle John Allan ve Edgar’ın arası bozuldu. Poe Virginia Üniversitesi’ni parasızlıktan bırakmak zorunda kaldı. Eğitimi için para ayrılması konusunda Allan ile tartıştıktan sonra takma ad kullanarak 1827 yılında orduya katıldı.
İlgisini düzyazıya yönelten Poe sonraki birkaç yılını edebiyat dergileri için çalışarak geçirdi ve kendi özgü edebi eleştiri tarzı ile tanındı. İşi nedeniyle Baltimore, Philadelphia ve New York’un de bulunduğu çeşitli şehirlerde yaşamak zorunda kaldı. 1836 yılında Richmond’da 13 yaşındaki kuzeni Virginia Clemm ile evlendi. 1845 Ocak ayında yayımladığı “Kuzgun” şiiri ile büyük bir başarı kazandı. Şiirin yayımlanmasından iki yıl sonra eşi veremden öldü. Poe Baltimore’da 7 Ekim 1849’da 40 yaşında öldü. Ölüm sebebi bilinmemektedir. Alkol, beyne kan hücumu, kolera, uyuşturucu, kalp rahatsızlığı, kuduz, intihar, verem ve başka sebeplerden öldüğü ileri sürülmüştür.
Poe ve eserleri yalnızca ABD’de değil dünyada edebiyat üzerinde etkili olmuştur. Eserlerinin etkisi edebiyat dışında kozmoloji ile kriptografi üzerinde de görülmüştür. Poe ve eserleri edebiyat, müzik, film, televizyon ve popüler kültürün tüm alanlarında sıkça bulunmaktadır. Yaşadığı evlerin bazıları müze hâline dönüştürülmüştür. Mystery Writers of America (Amerika Gizem Yazarları) gizem türü edebiyat dalında seçkin eserlere yıllık olarak Edgar Ödülü vermektedir.
Seslendiren: Kitap Rafı