Avrupa’nın diğer ülkeleri için de emsal oluşturacağı düşünülen karar, otomobil üreticilerinin egzoz gazlarını temizlemek için maliyetleri üstlenmesini ya da daha temiz araçlar üretmelerini gerektirecek. Karar, üreticilerin dizel araçlarda yüksek maliyetli tadilatlar yapmasına yol açacağı gibi ikinci el araç fiyatlarını da etkileyecek. Volkswagen’in ABD’deki zehirli gaz emisyonları testlerinde usulsüzlük yaptığını 2015 yılında açıklamasından bu yana dizel araçlara Avrupa’da gözden düştü.
Dizel araçların egzoz gazlarından çıkan partiküller ve nitrojen oksitlerin (NOx) solunum yolu hastalıklarına yol açtığı biliniyor. Bu emisyonlar eski araçlarda çeşitli yöntemlerle azaltılabildiği gibi sıkılaşan kurallar nedeniyle yeni araçlar daha az zehirli gaz üretiyor. Ancak Almanya’daki 15 milyon dizel otomobilin büyük bölümü yeni kurallarla uyumlu sistemlere sahip değil. Birde bunlara toplu taşıma ve ağır işlerde kullanılan dizel motorlu ticari araçlarda eklenince iş iyice farklı bir boyuta gidiyor.
Alman çevre örgütü DUH, bir süre önce Avrupa Birliği’nin NOx emisyon sınırlarını aşan 70’e yakın Alman kentinden Stuttgart ve Düsseldorf’a yerel mahkemede dava açtı. Mahkemeler kentlerin dizel araçları yasaklamasına hükmetti. Eyaletlerin temyize gitmesinin ardından davalar üst mahkemenin gündemine geldi. Konuyu ele alan Alman federal üst mahkemesi içten yanmalı motorların doğum yeri olan Stuttgart’ın eski dizel ve bazı eski benzinli araçları yıl boyunca kullanımdan men etmesini tavsiye etti. Buna karşılık Euro-5 emisyon kurallarını karşılayan araçların kullanımına 1 Eylül 2019’a kadar, yani bir sonraki Euro-6 kurallarının yürürlüğe girmesinden dört yıl sonraya kadar izin verilecek.
Evercore ISI analistleri yayımladıkları raporda kararı “Çığır açıcı, Avrupa’daki birçok benzer hareket için emsal oluşturacağını düşünüyoruz” diyerek değerlendirdi. Barclays tarafından yayımlanan tahminde de 2015 yılında Avrupa’da üretimden yüzde 52 pay alan dizel araçların ağırlığının 2025’te yüzde 27’ye inebileceğini öngörüldü. Paris, Madrid, Mexico City ve Atina gibi büyük şehirler 2025 yılına kadar dizel araçların kent merkezine girişini yasaklamak istiyor. Danimarka’nın başkenti Kopenhag’da ise yerel yönetim yeni dizel araçların gelecek yıldan itibaren yasaklanmasını istiyor.
Reuters