1922'de İzmir'in işgali üzerine İzmir'deki Alman Konsolosu tarafından korunan ve İstanbul'dan Stockholm'e götürülen Seikilos Yazıtı'nın iadesi için çalışma başlatıldı.
Seikilos Yazıtı, İzmir-Aydın Demiryolu inşa çalışmalarının yapıldığı 1882-1883 yıllarında Tralleis Antik Kenti'nde demiryolu inşaatını yapan firma yetkilisi Edward Purser tarafından bulundu ve özel koleksiyonuna dahil edildi.
DÜNYADA BİLİNEN BESTELENMİŞ İLK ŞARKI
Mezar yazıtı, üzerindeki müziksel görsellerle bilim insanlarının ilgisini çekti. Bizans dönemine kadar kullanılan antik Yunan müzikal notasyonuyla beraber kazılmış olan şarkının sözleri, notaları ve mezar yazısı alt alta yazılmış olarak bulunuyor.
Daha önce de mezar taşlarında benzer kompozisyonlar bulunmuştu, ancak hiç biri ‘Seikilos Ağıdı’ kadar iyi korunmamıştı ve müzikal olarak tamamının yorumlanması mümkün değildi. Bu nedenle yazıtın üzerinde yer alan Seikilos Ağıdı dünyanın tamamı bestelenmiş ilk şarkısı olarak biliniyor.
Seikilos Yazıtı, 1966’dan bu yana Danimarka’daki Kopenhag Milli Müzesi’nde sergileniyor.
“IŞILDA YAŞADIĞIN SÜRECE, HİÇBİR ŞEYİ DERT ETME”
Seikilos adındaki birine ait olan mezar taşının üzerinde Grekçe bir mezar yazıtı ve bir melodinin söz ve bestesi yer alıyor. Yazıtın üzerinde yer alan şarkının sözleri ise şu şekilde; “Işılda yaşadığın sürece, Hiçbir şeyi dert etme, Yaşam kısacık, ve zaman bedelini ödetir günü gelince.”
Mezar taşının altındaki açıklamada ise “Ben bir taşım, bir imgeyim. Seikilos ölümsüz anısının sonsuz bir belirtisi olarak beni buraya koydu.” sözleri yer alıyor. Kimi kaynaklara şarkının sözleri Seikilos’un karısı Euterpe'ye, kimi incelemelere göre ise babasına aittir.
ULUSLARARASI BAŞVURU DOSYASI HAZIRLANIYOR
Efeler Belediye Başkanı Atay, eserin Aydın'a getirilmesi için yasal süreç başlattıklarını, gerekli bilgi ve belgeler toplandıktan sonra uluslar arası girişimlere geçeceklerini söyledi.
Atay şunları kaydetti:
* Bize ait olan o eserin alınması, yazıtın kendi vatanına geri dönmesi için girişimde bulunacağız. Yasal yollara başvuracağız.
* Resmi yazı öncesi bu eserin bize ait olduğunun Tralleis Antik Kenti'nden çıkarıldığının ispatı niteliğinde olan alt yapı çalışmaları hazırlayacağız.
* Kazı Başkanlığı’ndan oluşturulan raporu da ekleyerek resmi süreci başlatacağız. İlimize, ülkemize ait olan eseri geri getireceğimize inanıyorum.