Gezi Parkı olaylarının gündemde olduğu şu dönemde, bu sabah denk geldiğim ve yazının devamındaki video nedeniyle bu yazıyı yazmak istedim. Ülkemizde medyayı yanlı yayın yaptığı gerekçesiyle bugünlerde çok eleştiriyoruz. Sosyal medya eylemden, haberden ve olaydan yıkılırken, Türkiye’nin en büyük medya kuruluşları penguen belgeselleri, yemek programları veriyor. Bu ayrı bir yazı konusu olacağı için, burada siyasilerin artık ekran karşısına geç(e)mediğinden, yan yana gelmeye bile tahammül edemeyişlerinden bahsedeceğim.
Sabah izleyip paylaştığım video, 11 Ekim 1991 tarihinde TRT’de yayınlanan Liderler Açıkoturumu programına ait. Programda yer alan isimlerse efsane: Bülent Ecevit, Doğu Perinçek, Erdal İnönü, Mesut Yılmaz, Necmettin Erbakan ve Süleyman Demirel.
Program sunucunun naif açılışı ile başlıyor. “Bu akşam bir açıkoturum akşamı olacak, belli bir süreyle kısıtlı olmayan, sonu açık bir oturum. Ama yine de herkesi uykusundan etmemek için makul bir süre içerisinde bu açıkoturum sonuçlanacak.”
Devamında bir vatandaştan gelen “enflasyonu nasıl düşüreceksiniz?” sorusu dönemin başbakanı Mesut Yılmaz’a soruluyor. Kendisi de konuşmaya başlıyor. Sonrasında diğer konuklar da söz alıyor ve program devam ediyor.
Yaşımdan dolayı o dönemi çok iyi hatırlamıyorum. O dönemki siyasi ortam ve politikalar konusunda eleştirilecek yanlar mutlaka vardır ama bugün bu videoyu izlediğimde “vay be!” dedim. Çünkü Türk siyaset tarihine damga vurmuş isimler aynı programda bir arada ve açıkoturumda konuşuyor. Bugünse birbirine rakip iki ismi yan yana getirmek mümkün olmuyor.
Uğur Dündar’ın ev sahipliğinde Deniz Baykal ve Recep Tayyip Erdoğan 2002 yılında Kanal D’de bir araya gelmişti. Hürriyet’teki habere göre Uğur Dündar şunları söylemişti:
Bu sorular, ülkenin gündeminde her zaman önemini koruyan ve ekonomik kriz sonrası ağırlaşan sorunların çözüm yollarıyla ilgili olarak, liderlerin parti programlarını anlatmalarına olanak sağlayacak. Belirli soru gruplarından sonra da belki karşılıklı değerlendirme, tartışma yapmalarını sağlayabilecek bir ortam yaratabiliriz. Birbirlerinin programlarını eleştirmelerini sağlayabiliriz.
Program sonrası Zaman’da da şöyle bir haber var. O günden sonra benim hatırladığım, bu ikili bir kez daha yan yana gelmedi.
Yine Uğur Dündar’ın ev sahibi olduğu bir başka oturum da Kemal Kılıçdaroğlu ve Melih Gökçek arasındaydı. O dönem Kemal Kılıçdaroğlu, Melih Gökçek’e karşı yolsuzluk iddialarında bulunmuş ve elinde belgelerin olduğunu söylemişti. İkili yılın düellosu olarak da anılan bir programda bir araya geldi.
Bu tür karşılaşmalar yurt dışında Presidential Debate adıyla seçim dönemlerinde yapılıyor. Fransa’da ise 1974 yılından beri televizyondan yayınlanıyor. Bence vatandaşın oyunu kimden yana kullanacağını belirlemede son derece şeffaf ve demokratik bir uygulama. Yazının başındaki Liderler Açıkoturumu da buna benziyor. Keşke ülkemizde uygulanmaya devam etse…
Önümüzde yerel seçimler var. Belki bu dönemde adayları televizyondan izleme şansı buluruz ama sanmıyorum. Bu konuda maalesef iyimser olamıyorum.
Adayların birbirini üslubuyla eleştirdiği ve demokrasimizi ciddi anlamda yücelttiği bir dönem diliyorum.