Ülkemizde tarım sektöründe yaşanan bu sorunlar gıda güvencesi açısından tehdit oluşturmaktadır. Çünkü gıda güvencesinin ilk şartı gıdanın bulunabilir olmasıdır. Gıdanın bulunabilirliği ile ülke nüfusunu besleyebilecek miktarda sürekli ve düzenli gıda arzının sunumu kastedilmektedir. Bu açıdan değerlendirildiğinde Türkiye’de bitkisel ve hayvansal üretimde 1990'lı yılların başlarından itibaren bir durgunluk hatta geriye gidişin olduğu söylenebilir. Genel olarak tarımsal üretimde artış gözlenmekle birlikte tarımsal üretim artış hızı, nüfus artış hızının gerisinde kalmıştır. Bu durum kişi başı gıda arzında geriye gidişe neden olmuştur. Buğday, tahıllar, süt ve kırmızı ette 1990 yılına kadar bir artış gözlense de 2000'li yıllardan itibaren bir gerileme görülmektedir. Kişi başına toplam et üretiminde kanatlı et üretimindeki artışa bağlı olarak kırmızı ete göre artış göstermektedir
Tohumculuk
Kaliteli tohum kullanımı, verimi ve üretimi artırmasının yanı sıra daha dayanıklı, daha az maliyetli ve rekabet gücü yüksek ürünlerin elde edilmesi bakımından büyük önem taşımaktadır. Ülkemizde sebze sektörünün temelini oluşturan tohum sektörü son 25 yılda büyük gelişme göstermiş, bir yandan yurt içi tohumluk üretimini artırmak, diğer yandan da yerli tohumculuğumuzun geliştirilmesi konusunda özel sektör tarafından önemli çalışmalar yapılmıştır.
Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı verilerine göre, ülkemizde bugün itibarıyla kamu ve özel sektör tarafından yapılan ıslah çalışmaları sonucunda elde edilen yerli çeşitlerin tohumluk piyasamızdaki payı yıllara göre ortalama %35-40 arasında değişmektedir. Söz konusu bu oranın önümüzdeki 5 yıl içerisinde %50’ye ulaşacağı tahmin edilmektedir. Kavun, biber gibi bazı önemli sebze türlerinde ise bu oran %80’lerin üzerine çıkmıştır. Ayrıca, ülkemizde ticarete konu olan toplam tohumluk arzının yaklaşık %20 kadarının ithalat yoluyla karşılandığı tahmin edilmektedir. Bu ithalatın %70-80’i doğrudan bitkisel ürün yetiştirmede “girdi” geri kalanı ise iç veya dış pazarlar için “sertifikalı tohumluk” üretmede “ara malı” olarak kullanılmaktadır.
Gelişmiş ülkelerdeki araştırma-geliştirme çalışmaları içinde biyoteknoloji konusunda önemli ilerlemeler kaydedilmiştir. Bunun sonucunda, gen aktarımlı (transgenik) bitkiler son zamanlarda üzerinde en çok konuşulan bitki grubunu oluşturmaktadır. Genetiği değiştirilmiş ürünlerin sağlayabileceği potansiyel yararlar, tarımsal girdi üreten ve çok uluslu şirketlerin dikkatini tohum pazarına yöneltmiştir. Tohumluk pazarına hakim durumda bulunan çok uluslu şirketler genetik mühendisliğine yatırım yaparak, bu alana da hakim olmaktadırlar.
Tarımsal Belirsizlikler
Ticaret borsacılığının günümüz itibarıyla en kritik fonksiyonlarının başında gelen ve malların arz ve talepleri arasında dönemler itibarıyla ortaya çıkan dengesizlikleri, fiyat risklerini giderebilecek mekanizmalar kapsamında tarihsel gelişme süreci içerisinde gündeme gelen temel öneri/ uygulamaları aşağıdaki biçimde özetlemek mümkündür.
Ürün bazında yapılandırılan “İhtisas Borsaları” kurulması veya mevcut ticaret borsalarının ürün ihtisas borsası şeklinde organize edilmesi,
Stoklama imkânlarının geliştirilmesi ve ürün ihtisas borsalarının tamamlayıcı bir unsuru olarak “Lisanslı Depoculuk” uygulamalarının geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması,
Tarımsal mahsullerin üreticileri ve alıcılarını bir araya getiren ve “salon” adı verilen fiziksel mekânlar ile ürünlerin kalitelerinin test edilmesi, test sonuçlarına göre sınıflandırılması ve elde edilen verilere göre standardizasyon sağlanması için ihtiyaç duyulan laboratuarların tesisi, yaygın hale getirilmesi ve sürekli bir ilerleme içerisinde olan teknolojinin imkânlarından azami ölçüde yararlanılmasının teşvik edilmesi,
Ulusal ve uluslar arası düzeyde iletişim ve enformasyon ağları kurulması, düzenli ve güvenilir istatistikî veri tabanları oluşturulması,
Forward, futures, opsiyon ve swap işlemleri gibi çağdaş finansal enstrümanların kullanılmaya başlanması ve bunlara paralel olarak Vadeli İşlem Borsaları’nın hayata geçirilmesi.
GZTF Analizi
Planlama sürecinin bir parçası olan Güçlü Yönler, Zayıf Yönler, Fırsatlar ve Tehditler analizi, planlama yapılırken kuruluşun içsel olarak güçlü ve zayıf yönleri ile dışsal etkenlerden kaynaklanan fırsat ve tehditleri analiz etmeye ve geleceğe dönük strateji belirlemeye yardımcı olur.
GZTF analizinde, iç ve dış etkenler göz önüne alınarak mevcut durumun tespiti ve eldeki imkanlarla buna yönelik strateji geliştirilmesi amacıyla güçlü yönler ve fırsatlardan üst düzeyde yararlanmak, zayıf yönleri iyileştirmek, tehditlerin etkisini en aza indirecek şekilde gerekli önlemleri almak ve bu doğrultuda stratejiler geliştirmek hedeflenmiştir. Ortak Meclis-Personel akıl toplantısının gündem maddelerinden biri olarak yürütülen GZTF analizi çalışmalarımız iç ve dış paydaşlarımızın görüş ve önerilerinin alınması doğrultusunda gerçekleştirilmiştir. Çalışmalarda ortak sorunlar, karşılaşılabilecek engeller, çözüm ve uygulama önerileri dikkate alınmıştır.
Borsamızın güçlü ve zayıf yönlerinin, fırsat ve tehditlerinin belirlendiği GZTF çalışmaları kapsamında 2014-2017 dönemi stratejileri geliştirilmiştir.
Güçlü ve Zayıf Yönler
Personelimiz ve Meclis Üyelerimiz bir araya gelerek Kurumumuzun güçlü ve zayıf yanlarının belirlemişlerdir. Güçlü yönler belirlenirken üstünlüklerimiz, faaliyet gösterdiğimiz konulardaki başarılarımız, personel ve meclis üyelerimiz güçlü yanlarımız olarak neleri görmektedir gibi sorulara cevap aranmış ve pozitif özelliklerimiz aşağıda sıralanmıştır.
Önemli Kurum Ve Fonların Yönetimde Borsamızın Yer Alması
3.
Sürekli Genişleyebilme İmkanı, Rezerv Alanlarının Zenginliği
4.
Borsamızca Alınmış Olan Ürün İhtisas Borsacılığı Yetkisi
5.
Yakınımızda Liman Olması
6.
Çevremizde Bulunana Tarımsal Ve Hayvansal Ürün İşletmelerinin Faal Olması
7.
Hububat Laboratuarının Kaliteli Ve Güvenilir Analizler Yapması, Yetkili Sınıflandırıcı Olması
8.
Borsamız Meclisinin Ve Personelinin Uyumlu Ve Birlikte Çalışması
9.
Gıda Kontrol Laboratuarının Gelişmesi
10.
Borsamızın Ulaşım İmkanlarından Yararlanması, Ürünlerin Depolanıp Uygun Bölgelere Nakli
11.
Beyaz Et Sektörünün Öncü Markalarının Şehrimizde Bulunması
12.
Yenilebilir Enerji Yatırımları
13.
Metropol Yakınlarındaki Büyük Sanayi Yatırımlarının Bir Bir Bölgemize Gelmesi
14.
Diğer Bölgelere Göre Üreticilerimizin Geniş Arazilere Ve Güçlü Ekonomiye Sahip Olması
15.
Marmarabirliğin Zeytin Tarım Satış Kooperatifinin Bölgemizde Aktif Olması
Her kurum gibi Borsamızın da karşılaşacağı sorunlar bulunmaktadır. Borsamızın karşılaşabileceği sorunlar tehditlerimiz olarak değerlendirilmiş ve aşağıda gösterilmiştir.
Tehditlerimiz
1.
Ekonomik Kriz Ve İstikrarsızlık
2.
Torba Yasayla Kaldırılan Bazı Tescil Gelirleri
3.
İthalata Bağımlılık
4.
Doğal Afet Ve Sektörel Hastalıklar
5.
Borsaya Ürün Geliş Miktarın Da Azalma
6.
Borsamız Çevresinin Çok Güvenli Olmayışı
7.
Emtia Fiyatlarında Ve Dolardaki Artışlardan Üyelerimizin Gördüğü Zarar
8.
Satış Salonundaki Alıcıların Azalması
9.
Bandırma-Biga Arasındaki Sanayileşmenin Çevreye Getireceği Zarar
10
Kuraklık Tehlikesinin Verim Ve Kaliteyi Olmusuz Etkilemesi
11.
Tarım Arazilerinin Sanayi Arazilerine Dönüşüyor Olması
12.
Üreticilerin Olumsuzluklar Yüzünden Üretimden Vazgeçmesi Ve İthal Ürün Girdisi
13.
İlçe Borsalarının İl Borsalarına Bağlanma Olasılığı
14.
Girdi Maliyetlerinin Yüksek Olması Sonucu Üretimde Daralma
15.
Küresel Isınma Ve İklim
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
KURUM STRATEJİSİNİN TEMEL TAŞLARI
MİSYON,VİZYON VE İLKELER
Kurumsal kimlik, bir kurumun hizmeti, ismi, logosu, araçlarından, kurum binasının genel görünümüne, iç dekorasyonuna, personelin kıyafetinden, davranış biçimlerine, kurum yönetim şeklinden, işletme sistemine, çalıştırdığı yöneticilerin kalitesinden, hizmet anlayışına kadar uzanan, stratejileri belirlenmiş, planlı, birbiri ile koordineli, uyum içinde çalışan, bir güç birliği, sistem bütünlüğüdür. Stratejik planın en önemli işlevlerinden biri de kurum kimliği ile hizmetleri arasında daha güçlü bir bağ kurmaktır. Kurum kimliği hakkında bilgi sahibi olmak ve kurum kimliğini güçlendirmek için, vizyonunu belirlemesi gerekmektedir.
Vizyon kurumların ayrılmaz bir parçasıdır. Vizyon ileri görüşlülük olup, kurumun geleceğini düşünmesini, gelecekte oluşabilecek fırsatları araştırmasını, hizmetlerini buna göre planlayıp yürütmesini ifade eder.
Kurumun mevcut durumlarının belirlenmesi, kurumsal değerleri ve öncelikleri göz önüne alınarak belirlenen Kurum stratejisi, dört ana temel öğe üzerine kurulmuştur.
Misyon
Vizyon ve İlkeler
Politikalar
Stratejik Amaçlar
Stratejik Hedefler
Misyon, Kurumun içindeki ve dışındaki herkese kim olduğumuzu ve ne yapmaya çalıştığımızı anlatır; misyon ifadesi; ne yaptığımızı, kime yaptığımızı, nasıl yaptığımızı, neden yaptığımızı belirler.
Vizyon, Gelecekte olmak istenen yerin ve bu yere gidişin yol haritasıdır. Vizyon, kurumun ulaşmak istediği en uç nokta ve durumun yönünü gösterir.
İlkelerde, kurumun misyonu ve vizyonunun gerisinde yatan temel değerler ve kurumsal davranışları ifade eder. Politikalarımız Oda/Borsa Akreditasyon sistemi gerekliliği olarak belirlenmiş finansal yönetim, insan kaynakları, bilgi ve iletişim teknolojileri, haberleşme ve yayınlarla ilgili belirlenmiştir.
Bu aşamadaki en önemli bölüm, kurumun gelecekte kendini görmek istediği yere taşıyacak olan stratejik amaçlarının belirlenmesidir. Stratejik amaçların sonuçlarının değerlendirilebilmesi ve izlenebilir nitelikte olması amacıyla stratejik hedefler şekillendirilmiştir.
MİSYONUMUZ
Kanun ve yönetmelikler gereğince birlikte hareket ederek toplam kalite yönetimini hedefleyen, üye memnuniyetini esas alan bunun için sürekli iyileştirme ilkesini benimseyen anlayışla çağdaş,hızlı ve güvenilir Borsacılık hizmeti sunmaktır.
VİZYONUMUZ
Ülkemizde ve bölgemizde Bandırma Ticaret Borsası olarak Borsacılık faaliyetlerinde öncü ve örnek bir kuruluş olmaktır.
5174 sayılı Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği ile Odalar ve Borsalar Kanununda belirlenen yasal mevzuat çerçevesindeki çalışmalarımızı ve stratejik planımızda yer alan politika ve hedefler doğrultusunda Borsamız kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde elde edilmesi ve kullanılmasını, hesap verebilirliği ve mali saydamlığı sağlamak üzere, mali yönetiminin yapısını ve işleyişini, kamu bütçelerinin hazırlanmasını, uygulanmasını, tüm mali işlemlerin muhasebeleştirilmesini, raporlanmasını ve mali kontrolünü düzenlemektir.
İNSAN KAYNAKLARI POLİTİKASI
Kurumumuzun hedeflerine başarılı bir şekilde ulaştıracak etkin bir işgücü yapısının oluşturulması ve bu işgücünün sürekli gelişiminin sağlanması için öncü ve lider konumda olmanın getirdiği sorumluluk anlayışıyla, her çalışanının ayrı bir değer olduğunun benimsendiği, çalışanın çalışmasının karşılığını göreceği, adil, tarafsız, kayırmalara ödün vermeyen bir yönetim anlayışının sistemli bir şekilde yürütülmesini amaçlamaktadır.
BİLGİ VE İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİ POLİTİKASI
Borsamızın bilgi sistemlerinde paylaşılmakta olan idari, mali ve mudi verilerinin güvenliğini korunarak iş devamlılığını sağlanması ve güvenlik ihlalinden kaynaklanabilecek kanuni riskleri en aza indirgenmesi, üyelerimizin ticari yaşamlarını güvence altına almak ve Borsamızın itibarını korumayı amaçlamaktadır.
HABERLEŞME VE YAYIN POLİTİKASI
İç ve dış paydaşlarımızı faaliyetlerimiz, projelerimiz, görüşlerimiz vs.den açık ve anlaşılır olarak basın ve yayın kuruluşları, basılı yayın, dergi, kitapçık, web sitemiz, sosyal paylaşım ağları, SMS yöntemlerinden biri veya bir kaçıyla duyurmak, şekillendirmemizi sağlayacak düzgün, aşamalı bir süreç oluşturmaktır.
Stratejik Amaç ve Hedefler
Borsamızın stratejik amaç ve hedeflerinin belirlenmesinde, misyonumuz, vizyonumuz, ilkelerimiz, paydaş beklentileri ve GZTF analizinden yararlanılmıştır. Buna göre faaliyetlerimiz gruplandırılmış, stratejik konu ve amaçlar belirlenmiş ve stratejik amaçlar için hedefler belirtilmiştir. Sonuçta 5 strateji 13 alt strateji ve 52 hedef belirlenmiştir.
STRATEJİ 1- MODERN BORSACILIK HİZMETLERİN GELİŞTİRİLMESİ ALT STRATEJİ 1.1. Elektronik Satış Salonu Uygulamasına Geçiş Yapmak Faaliyet 1.1.1 GMKA’ya elektronik satış salonu sistemiyle ilgili proje hazırlanması
Faaliyet 1.1.2 Projenin kabulünden sonra donanım, yazılım ve diğer ihtiyaçların temini
Faaliyet 1.1.3 Proje kapsamında bir bilgi işlem personeli istihdam etme
Faaliyet 1.1.4 Üyelerimize gerekli eğitimlerin verilmesi ve projenin tanıtımının yapılması
Faaliyet 1.1.5 Elektronik Satış Sistemine mobil uygulama,web sitesi üzerinden erişimin sağlanması
ALT STRATEJİ 1.1. Elektronik Satış Salonu Uygulamasına Geçiş Yapmak
Faaliyet No
Faaliyet tanımı
2014
2015
2016
2017
BÜTÇE
SORUMLU
1.1.1
GMKA’ya elektronik satış salonu sistemiyle ilgili proje hazırlanması