'Düzensiz göçmen' ne demek?
İdlib'de Türk askerlerinin şehit edilmesinin ardından Türkiye'nin Avrupa ülkelerine gitmek isteyen göçmenlere kapılarını açmasının ardından kamuoyunda iyi bilinmeyen ve kafa karıştıran "düzensiz göçmen" kavramı yeniden çok konuşulur oldu.
Önce medyada bir süre önce yer alan bir haberden yola çıkarak kavramı açıklamaya çalışalım:
milliyet.com.tr'den "Akdeniz'de 20 düzensiz göçmenin bulunduğu bot battı" başlıklı haberden bir bölüm:
"Akdeniz'de Libya açıklarında 20 kadar düzensiz göçmenin bulunduğu bir botun battığı, 3 kişinin öldüğü, 3 kişinin kurtarıldığı, diğerlerinin de kayıp olduğu bildirildi. İtalyan haber ajansı Ansa'nın İtalyan donanması kaynaklarına dayanarak verdiği haberde, Libya'nın Trablus kıyılarının yaklaşık 50 kilometre kuzeyinde tespit edilen düzensiz göçmenleri taşıyan bir botun battığı kaydedildi.
Bottaki diğer düzensiz göçmenlerin kayıp olduğu belirtilirken, arama çalışmalarının Libya Sahil Güvenliği tarafından yürütüldüğü duyuruldu. Bölgeye yakın olan Libya bayraklı bir ticari geminin kayıp düzensiz göçmenleri aradığı ifade edildi. Öte yandan İtalya'nın güneyindeki Lampedusa Adası'na sabah saatlerinde, Pakistan ve Mısır uyruklu 68 düzensiz göçmenin geldiği bildirildi."
Haberin neredeyse her paragrafında kullanılan bir ifade var: "Düzensiz göçmen."
Ama çoğumuza yabancı gelen bu ifadenin ne anlam taşıdığı haberde yok.
Benzer bir haber hürriyet.com.tr'de de var ama orada "düzensiz" ifadesi kullanılmamış, sadece "göçmen" denilmiş.
Milliyet'in okurun kafasını karıştıran bu ifadeyi haberin içinde açıklaması gerekirdi.
Peki, "düzensiz göçmen" ne demek?
Onu da Yeni Şafak'ın bir haberinden aktaralım:
"Düzensiz göçmen terimi, geldiği ülkede kalmak için yasal hakkı bulunmayan kişiler için kullanılır. Ancak bu, tüm düzensiz göçmenlerin bulundukları ülkede resmi olmayan bir şekilde veya belgeleri olmadan kaldıkları anlamına gelmemektedir. Örneğin, bir ülkeye çalışmak amacıyla insan tacirleri tarafından getirilen kişilere genellikle kaçakçılar tarafından sahte belgeler sağlanmaktadır. Bir göçmenin statüsü birkaç şekilde düzensiz hale gelebilir.
Bu bazen dikkatsizlik nedeniyle yaşanabilirken; bazen keyfi ve adil olmayan nedenlerle de bir kişi düzensiz göçmen durumuna düşebilir. Tek bir yolculuk sırasında dahi, bir göçmen, hükümetlerin yürüttüğü politikalara veya vize düzenlemelerine göre düzensiz göçmen statüsüne girip çıkabilmektedir. Belgesiz göçmen terimi ise bir ülkeye yasal yollarla giriş yapmak veya o ülkede kalmak için gerekli belgelerden yoksun kişiler için kullanılır."
Okur bunları bilmek zorunda değil, Milliyet'in ya açıklayıcı bilgi vermesi ya da kafa karıştıran o ifadeyi kullanmaması gerekirdi.
"Düzensiz göçmen"in anlamı bu.
Bir de "düzenli göçmen" ne demek ona bakalım:
"Menşe ülkeden çıkışı ve ev sahibi ülkeye seyahati, transit geçişi ve girişi düzenleyen kanun ve yönetmeliklere uygun olarak insanların olağan ikamet yerinden yeni bir ikamet yerine gitmeleri." Kısacası yasalara uygun olarak bir ülkeden başka bir ülkeye yapılan göç.