DMD Farkındalığı Satranç Turnuvası
Malatya Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü’nün desteğiyle Satranç Malatya İl Temsilciliği tarafından ‘DMD’nin farkında ol’ satranç turnuvası gerçekleştirildi. Turnuvanın sonunda ödül töreni düzenlendi.
Malatya Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü Çok Amaçlı Spor Salonu’nda gerçekleştirilen ödül törenine; Malatya Gençlik ve Spor İl Müdürü Ebu Bekir Kayhan, Spor Şube Müdürü Ömer Dağdelen, sporcular ile sporcuların aileleri katıldı.
Törene katılan DMD’li çocuklardan Ali Gül ile Mahmut Güner ilgi odağı olurken, madalya ile ödüllendirildiler.
Turnuvaya katılan sporcular, böylesine anlamlı bir turnuvada oynamakla kendilerinin de DMD’nin farkında olduklarını söyleyerek, turnuvayı düzenleyenlere teşekkür ettiler.
Ödül törende konuşan Satranç İl Temsilcisi Cemal Gürsel Toy, Duchenne Müsküler Distrofi hastalığı hakkında farkındalık sağlamak amacıyla bu turnuvayı düzenlediklerini, DMD’li çocuklar ve aileleriyle tanışmaktan dolayı memnun olduğunu söyleyerek, tüm katılımcılara teşekkür etti.
Malatya Gençlik ve Spor İl Müdürü Ebu Bekir Kayhan, ise ödül töreninde yaptığı konuşmada, DMD’li çocuklarla bir arada olmanın mutluluğunu yaşadığını ifade ederek, “Gençlik merkezlerimizdeki her branştan kurslara bu çocuklarımızı davet ediyoruz. Bu yavrularımıza sağlıklı ve huzurlu günler temenni ediyorum” dedi.
Malatya Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü Spor Şube Müdürü Ömer Dağdelen de yaptığı konuşmada, tüm katılımcılara teşekkür ederek, sağlıklı ve mutlu günler temennisinde bulundu.
Dereceye giren sporculara madalyaları Gençlik ve Spor İl Müdürü Ebu Bekir Kayhan, Spor Şube Müdürü Ömer Dağdelen, Satranç İl Temsilcisi Cemal Gürsel Toy ile DMD’li çocuklar ile velileri tarafından verildi.
Dereceye giren sporcular şöyle oluştu:
10 Yaş Altı: 1. Mehmet Halim Ceylan 2. Ahmet Utku Tufan 3. Heval Yapıcı
Açık Kategori: 1. Ağdar Alak 2. Feyzullah Çitil 3. Arda Çapraz
DMD HASTALIĞI NEDİR?
Bütün kas hastalıkları içerisinde en sık gözleneni, DMD olarak kısaltılan Duchenne Musküler Distrofi hastalığıdır. DMD büyük çoğunlukla erkek çocuklarında gözlense de çok nadir olarak kız çocuklarında da ortaya çıkabilir. Duchenne Musküler Distrofi’nin erkek çocuklarında gözlenme sıklığı 1/3500 iken kız çocuklarında 50 milyonda bir gözlenir.
DMD çocuklarda 3 ila 5 yaşları arasında ortaya çıkan, ilerleyici kas yıkımı ve zayıflığına neden olan genetik bir hastalıktır. DMD kas hastalığında distrofin geninde bulunan bir mutasyon sonucu, distrofin proteini sentezlenemez. Bu protein kasların bütünlüğünü sağlamakla görevlidir. Proteinin yokluğunda kaslar bütünlüğünü koruyamaz ve yıkım baş gösterir. Kaybedilen kasların yerini yağ dokusu almaya başlar.
Distrofin geni X kromozomu üzerinde bulunur, bunun sonucunda DMD kas hastalığı X genine bağlı olarak geçiş gösterir. Hastalığın erkeklerde daha sık gözlenmesinin nedeni erkek çocuklarda bir X krozomu bulunmasıdır, dolayısıyla bu gende bir hata olduğunda distofini sentezleyecek başka bir gen kopyası yoktur. Kız çocuklarında ise 2 tane X kromozomu bulunur. Babadan ya da anneden gelen X kromozomundaki distrofin hatalı olsa bile diğer kopyada sentezlenen protein, kasların işlevlerini yerine getirmesi için yeterlidir. Çok ender olarak (50 milyonda bir) kızlarda bulunan iki X kromozomunda da sorun varsa hastalık kızlarda gözükebilir.
Aşağıda özetlenen belirtileri çocuğunuzda gözlemlediğiniz takdirde muhakkak bir hekime danışmanız gerekir:
Günlük görevleri yerine getirirken çok çabuk yorulma,
Baldırlarda aşırı gelişmiş kas dokusu gibi gözlenen şişkinlik,
Sık sık düşme, merdiven, yokuş çıkarken zorlanma,
Yürüyüş sırasında göbeği ileri çıkarıp omuzları geri atma
DMD bazı çocuklarda 3 yaşına kadar belirti göstermeyebilir. Bazı durumlarda ise daha doğumdan sonra büyümenin her aşamasında (geç yürüme gibi) gelişme gerilikleri gözlenebilir. Aileler genellikle çocukların baldırlarındaki şişlikleri fark edip uzman hekimlere başvururlar. Bu şişlikler kas gibi gözükse de gerçekte kasların içerisinde biriken yağ ve bağ dokularıdır. Bu nedenle psödohipertrofi (yalancı kas gelişmesi) olarak adlandırılır. Bunun haricinde çocukların özellikle yerden kalkarken, merdiven çıkarken, yokuş tırmanırken zorlanmaları ailelerin dikkatini çekebilir. Sık sık düştükleri için aileler çocuklarını sakar olarak tanımlayabilir.
DMD hastalığında ilk olarak kalça ve omuz çevresindeki kaslar zayıflamaya başlar. Okul çağındaki çocuklar dengelerini sağlamak için karınlarını ileri itip omuzlarını geri çekerek yürüyebilir. Aşil tendonlarındaki elastikiyet eksiliği sonucunda parmak uçlarında yürürler.
Ferdi DURDU, Yeni Malatya Gazetesi