Milwaukee’yi Lider Yapan Sırları!
NBA’de basketbol oyunu sürekli olarak değişiyor. Farklı oyuncular, farklı takımlar, farklı beceriler, farklı oyun stilleri farklı stratejiler yükseliyor her dönem. Yakın zamanda Golden State Warriors bu yükselişlerden en bariz olanını gerçekleştirdi. Hücumda; iki keskin şutör ve sahada tamamı şut atabilen oyuncularla birlikte; hızlı pas trafiği, düşük releasing time sahibi (şuta hazırlanıştan topun elden çıkarılmasına kadar geçen süre) şutlar, 28 feet (8.53 metre) şutları olarak anılan üçlük çizgisinden 2-3 adım geriden atılan şutlar ve çok yüksek oranda üçlük çizgisinden kullanılan toplar ile birlikte yani bir stil geliştirdiler. Bu stil bütün NBA’in düzenini değiştirdi ve bugün birçok takım bu veya bundan esinlenmiş farklı hücum opsiyonları kullanmakta.
Warriors, tek uzunlu/uzunsuz oyununun savunma zaafına dönmemesi için de yeni bir savunma stili geliştirmişti. Boy dezavantajını hız avantajına çevirerek sürekli adam değişen, rakip takımı hem dış şutlarda hem içeride sürekli yakın takip eden ve oyuncuların birbirlerinin pozisyonlarını da savunabilmesini sağlayan bu yeni sistemle Golden State Warriors hanedanlığının savunma ayağı sağlandı. Atılan üçlükler ve bulunan sayılar kadar öne çıkarılmasa da o dönemde bu savunma çok başarılı neticeler verdi. 2014-2019 senelerinde Golden State Warriors, lig genelinde maç başı top çalma istatistiğinde 3., maç başı blok istatistiğinde ise 1. oldu.
Bu senenin en başarılı takımı olarak göze çarpan Milwaukee Bucks da hem savunmada hem hücumda çok iyi işler çıkarıyor. Şut tehdidi olan ve hareketli olarak değerlendirebileceğimiz uzunlar tercih eden Bucks, sahada genelde 2, bazen 3 uzunla yer alıyor ve oyununu bu oyuncular üzerine kuruyor. Warriors tarafından getirilen yeni hücum trendi dolayısıyla herkesin çok sayıda şut kullandığı, oyunun çok hızlandığı ve geniş alana yayıldığı bu dönemde böyle bir rotasyonun savunmada yavaş kalacağı tahmin edilirdi. Ancak Bucks bu işin altından çok enteresan bir yöntemle kalktı.
Artık oyuncuların 8-9 metrelerden şut atabilir olmasıyla birlikte onları o bölgeden itibaren savunmak, savunmanın yerleşeceği alanı çok genişlettiği için hücum eden takıma büyük boşluklar bırakabiliyordu. Boyalı alanda yalnız kalan uzunlar, içeri kat eden oyuncular karşısında yavaş kaldıkları için çok iyi pozisyon almadıkları sürece çok zorlanıyorlardı. Mike Budenholzer bu konunun çözümünü, bunun tam tersine giderek buldu.
Budenholzer, Bucks’ı, uzak üçlükleri savunmayı neredeyse tamamen bıraktı. Savunma düzeninde tüm önceliği pota altına veren takım, boyalı alanda ve orta mesafede ne pahasına olursa olsun rakip oyunculara kolay/dengeli şut vermemeyi hedefliyor.
Bu dengeyi genelde 2+2 oyuncusuyla sağlayan Bucks, diğer bir oyuncusuyla da imkân olduğunca dış savunmayı sağlıyor. Bu oyuncu ise daima tepe bölgesi dolaylarında bulunuyor, ekstra yardımlar almadığı sürece top kimdeyse onu sıkıştırıyor. Genel görevi ise tepede rahat oyun kurulmasını engellemek ve rakibi olabildiğince içeri yönlendirebilmek.
Bu sezon ligde, rakiplerinin bulduğu üçlük isabeti sayısında (olumsuz anlamda) zirvede olan Milwaukee, maç başı yaklaşık 14 üçlük yiyor. Rakiplerine maç başı 24,39 başarılı 2 sayılık atış imkânı veren Budenholzer’ın ekibi ise bu anlamda da (olumlu anlamda) zirvede yer alıyor.
Bucks’ın stratejini, yapmak istediklerini ve bunları ne kadar başarıyla yaptıklarını istatistikler ile güzelce gördükten sonra hadi şimdi bunu nasıl yaptıklarına bakalım.
Detaylar geliyor!
Alan Paylaşımı
Budenholzer’ın ekibi alan savunması ile adam adama savunmayı karma kullanan bir sisteme sahip demek sanırım yanlış olmaz. Bunun devamında rolleri tanımlayabilmek için her role birer harf vereceğim.
Bucks savunmasının standart düzeninde; 4 oyuncu yaklaşık 6’şar metrelik mesafelerle potanın etrafına bir yarım çember çizer. İki oyuncu serbest atış çizgisi dolaylarında rakibi karşılarken iki oyuncu ise dip çizgilere doğru bir alan tutarlar. 1 oyuncu ise Tepe noktasında üçlük çizgisi dolaylarında serbest gezinir ve oyun kurucuyu baskılar.
Önemli not: Her oyuncu her rolü üstlenebiliyor, az sonra anlatacağım rollerde genel geçer isimler görsek de takım bu konuda büyük bir esnekliğe sahip.
A. Serbest atış çizgisi üzerinde rakiplerini karşılayan iki kişiden biridir. Rakip takım hücum süresinin büyük çoğunluğunu kullandığı durumlarda, rakip takımın içeri giren oyuncusu ile birlikte pota altına yakınlaşır. Genelde bu rolü pivot rotasyonunun değişilmezleri olan Lopez kardeşler üstlenmekte.
B. Serbest atış çizgisinde rakibi karşılayan diğer oyuncudur. A rolünün aksine rakip içeriye kuvvetli bir yüklenme yapmadığı takdirde potaya çok yaklaşmaz. Bu rolü genelde Giannis üstlenir ve onun getirdiği normal dışı fiziksel avantaj bu rolde özel tanımlamalara sebep olur. B rolündeki oyuncu olabildiğince içeri kat edilmesini engeller, topu yerde savunur, fiziksel temas yoklar. Oyunun akışına göre kanatlara da içeri de yaklaşabilir. Çok fazla blok/top çalma beklenmeyen ancak rakibin asla istediği orta mesafe şutunu atamamasını sağlanması istenen bu rol savunma ribaundı da arar.
C. ve D. Yine 6 metre dolaylarında (serbest atış çizgisinin potayla olan mesafesi) bir uzaklıkta kanatlara doğru alan tutarlar. Top üçlük çizgisinin dışındaysa mesafeli, içindeyse yakın savunma yaparlar. Rakip üçlük çizgisinin gerisindeyse E rolündeki takım arkadaşları mümkün olan en kısa zamanda gelip o oyuncuyu devralır, bu durumda alanlarına dönerler. Rakip oyuncu içeri girdiği durumda ise B rolündeki arkadaşları yardıma gelir ve bu rollerdeki kişiler dip çizgilere kayarak drive tehdidini baskılarlar. Oyun kendi kanatlarından oynanmadığı zamanlarda ise o bölge yakınında oyuncu yoksa tepeye yaklaşırlar.
E. Rakibin oyun kurucusunu tutmakla görevli son kişi. Burada da Bledsoe ile oynuyor olmanın avantajını çok iyi kullanan Budenholzer, bu roldeki oyuncuya gene ayrıcalıklı bir görev vermiş. E rolündeki oyuncu, oyun üçlük çizgisinin dışında oynandığı zaman top kimdeyse onu alır. Konum-kişi fark etmeksizin rakiplerini kovalar, her kısa mesafeli pasta pası alanın peşinden koşar, sağlıklı bir oyun kurulmasını ve tepeden şut kullanılmasını engellemeye çalışır. Bu sayede B rolündeki arkadaşının dışarı çıkmasına ve olası bir şut fake’i yiyerek alan boşaltmasına engel olur. Top içeri girdiği anda genelde oyuncunun peşi bırakılır.
Boyalı Alanı Nasıl Karartıyorlar?
Bu savunmanın temel taşı Lopez kardeşler, onlar genelde A rolünü üstleniyorlar. İki kolunu birden havaya kaldırarak, faul yapmadan, rakibinin hareket alanını ve görüş açısını daraltmak/kapatmak bu ikilinin temel görevi. Bu işi o kadar sevdi ki geçen sene Budenholzer, Brook’un kenarda olduğu dakikalarda bunu sürdürebilmek istedi ve Robin Lopez’i de kadroya kattı. Houston’daki Yao Ming, Indiana’daki Roy Hibbert, Orlando’daki Dwight Howard ile sağlanana benzer ve uzun zamandır bu ligde birincil plan olduğunu görmediğimiz bu sistemi, günümüz basketbolunda denemek gerçekten cesaret işi.
Bu A rolü savunmasını yapabilmek için hem uzun hem cüsseli hem de sıçrayabilen oyunculara sahip olmak önemli, zira dışarıdan yüklenenleri karşılarken sağlam durması gerektiği kadar pota altında da doğru pozisyonda durabilmesi, dolayısıyla kolay box-out edilememesi (topsuz oyunda etkili ribaund pozisyonunun/alanının dışına itilmek) gerekiyor. Diğer yandan kişileri her zaman potayla aralarında konumlanarak karşılamak, karşınızdaki kişinin atletizmine göre de poster olmanız ihtimalini en çok arttıracak alan paylaşımı da demek oluyor. Bu noktada hem korkmayacak hem de utanmayacak profesyonellikte oyuncular kullanmak mühim.
Bu işi Robin Lopez kariyeri boyunca gocunmadan yapan birisiydi, şu an da bulduğu kısıtlı sürenin tamamında iyi seviyede yapmaya devam ediyor. İkizlerden daha büyük bir role sahip olan Brook ise bu önceliği hem hücumdaki etkinliğiyle hem de savunmadaki ufak bir artısıyla ediyor. Robin’in yaptığının aynısını yapan Brook Lopez, ayrıca rakiplerinin adımlarını iyi okuyarak küçük karşı adım oyunları yapabiliyor, bu da rakiplerinin şut pozisyonu bulmasını çok daha zor hâle getiriyor. Robin Lopez’in aksine kendine güvendiği pozisyonlarda rakibini önüne alıp arkadan blokladığı vs. ikinci hamle savunmaları da yapıyor.
Olası Açıkları Kapatan İsim: Greak Freak
Kendisi genelde bu düzende B rolünü üstleniyor. Giannis Antetokounmpo isimli 2.21 kulaç uzunluğuna sahip 2.11’lik dev adam bu savunmada aksaklık oluşmaması noktasındaki en büyük garanti unsuru. Lopez kardeşlerin hız noktasındaki açığının rakiplere doğuracağı olası erken adım turnikesi, geri çekilerek atış ve drive ederken aniden şuta çıkma fırsatlarını ortadan kaldırıyor. Zira kendisinin yatay düzlemdeki aşırı hızlı adımları, çevik dönüşleri ve uzun kolları ile orta mesafede tüm alanı kapatıyor. Bu rolü üstlendiği durumda arkasına Lopez’lerden birisini aldıysa olabildiğince az blok denemesi yapıyor ve bu sayede kendisinden şut fake’i atarak kurtulmak da imkansızlaşıyor. Diğer yandan Lopez’lerin dışarıda konumlandığı pozisyonlarda da onların vazifesini aynen yerine getirebiliyor olması da takımın saha içindeki esnekliğini çok arttıran bir unsur.
Hareketli Şutörlere Çözümleri
Stephen Curry’nin basketbolunu alıcı gözle izleyen herkes, onun başarısının temel unsurlarından birisinin şut yaratma becerisi olduğunu bilir; hem toplu hem topsuz oyunda. İkisini birden yapabilen çok kişi yok, zira yapabildiğinizde Stephen Curry oluyorsunuz ancak birçok başarılı keskin şutörün topsuz oyunda doğru koşuları yaparak daha uygun şutlar bularak oyunda etkisini sürdürdüğü de bir gerçek. Topu süren kişi olmadığınız sürece boş şut bulabilmek istiyorsanız doğru koşu yapmanız gerekir. Milwaukee savunmasının bu konuya çözümü ise yabancı literatürde “top locking” ya da “taking backdoor” olarak bilinen yöntem olmuş.
Burada ilgili hücum düzenini de anlamakta fayda var: top dış oyuncular tarafından hızlı paslarla ya da yanıltıcı koşularla sürekli el değiştirir ve bu esnada şutöre koşu alanı bırakılması için pota altı oyuncusu yanıltıcı bir perdeye çıkar, doğal olarak da içeride şutörün koşu alanı için de uygun bir boşluk bırakılır. Şutu atması istenen kişi köşelerden birinden diğerine hızla kat eder ve kendi şut alanına geldiği ilk an top ona iletilir. Bucks takımında köşelerde sabit birer oyuncu bulunduğu için bu noktada rakip şutörlerine bu alanda pek bir şans tanınmıyor olsa da buna rağmen oluşacak ekstralarda da A-B konumlarındaki oyuncular o yöne adımlayarak açık vermemeyi garantiliyorlar.
Perde Sonrası Değişimleri
Günümüz basketbolunda, rakiplerin kısa boşlukları değerlendirerek şuta çıkabilmesinden dolayı, sizin savunduğunuz oyuncu takım arkadaşlarından birine perde yaparsa, perdede kalan arkadaşınızla rol değişimi yaparsınız ve şut açısını kapatırsınız. Aksini görmeyi hiç beklemediğimiz bu alışkanlığı da kırıyor Bucks. Perde sonrası değişimleri genelde görmediğimiz doğu ekibinde, zaten dış savunma riske edildiği için D ve E rollerindeki isimlerden, kendilerine karşı bir perde kurulduğu zaman bunu önünden ya da arkasından geçerek aşması ve kendi adamını tutmaya devam etmesi isteniyor.
Sonuç ve Değerlendirme
Budenholzer hem elindeki parçaları en iyi şekilde kullanmaya hem de takviyelerini bu yönde yapıp eksiklerini tamamlamaya çalışırken oldukça iyi bir iş çıkartıyorlar şimdiye kadar. Çağ dışı bir oyuncu kalmak üzere olan Brook Lopez’i ligin en iyi dış şut kullanan pivotlarından birine çevirerek onu hala bu oyunda uzun dakikalar kullanabilmesi müthiş bir ileri görüşlülüktü şahsımca. Onun getirdiği bu konforu onun ikizini de getirerek 48 dakikaya yaymak da oldukça akıllı bir işti. Antetokounmpo’yu ise savunmada pota altında diğer devlerle birebir oynamak zorunda bırakmaması çok akıllıca bir taktik; bu şekilde hem onu daha az yoruyor hem de iç-dış bağlantı alanının tamamını kontrol altında tutabiliyor. Middleton’ı hücumda daha yönlendirici bir pozisyona çekerek normalde daha eski tarz kalıp etkisi azalacak olan Bledsoe’nun açığını kapatıp onun dakikalarını arttırıp atletizmini savunma gücü olarak kullanabilmesi çok akıllıca bir hareket. Üçlükleri riske atması büyük bir kumar olsa da nispeten istatistiksel olarak açıklanabilir bir hareket. Bu savunma stratejisi normal sezonda bu takımı en tepelerde görmemize yetecektir diye düşünüyorum. Ama diğer yandan bu kumar, Playoff döneminde bir ters eşleşmeyle karşılaşırlarsa hüsrana yol açar mı? Sağlıklı bir Warriors ile karşılaşsalardı Curry-Klay-Russell üçlüsünden ikisini riske edebilirler miydi? Embiid dominantlığı karşısında hücumda da sıkıntı yaşayan bu takım ona bir çözüm getirebilecek mi? Lakers takımıyla eşleştiğinde Howard-McGee-Davis üçlüsünün ikisinin sahada olduğu ve LeBron gibi bir ismin yönettiği bu pota altını domine edebilecekler mi? Bunlar büyük ve belirleyici sorular. Ellerindeki ekip opsiyonları geniş bir kadro, başlarındaki koç zeki bir stratejist. Bu soruların cevaplarını bekleyip göreceğiz ancak şu an bu takımı seyretmek oldukça keyifli.