Okuma Becerisi Kurşun Maruziyetinde Koruyucu Bir İşlev Görüyor
ScienceDaily (Ağus.3,2007)— "Kognitif rezerv etkisi" üzerine yapılan bir çalışmaya göre, kurşun işinde çalışanlar iyi okuma becerilerine sahiplerse bu maruziyetten daha az zarar görüyorlar. Mesleki kurşun maruz iyetinin sinirler ve bazı işlevsel beyin bölgeleri üzerinde negatif etkileri oluşturduğu öteden beri biliniyor. Oysaki kökleşmiş bazı beyin fonksiyonları kurşun maruziyetinin negatif etkilerine direnç gösterebiliyor. Bunlardan bir tanesi okuma becerisi. Bu beceri aynı zamanda bir kognitif rezerv göstergesi. Yani beynin hasara rağmen fonksiyonunu idame ettirebildiğinin bir delili. Kognitif rezerve katkıda bulunabilen faktörlerse genetik yapı, alınan eğitim ve çocuklukta edinilen kognitif beceriler.
Bu konuda yürütülen çalışmaya Kanada, New Brunswick’den 112 kurşun işçisi katıldı. İşçiler çeşitli bilişsel ve motor iletim hızı testlerine tabi tutuldu ve okuma becerileri ölçüldü. Kandaki kurşun seviyesine göre katılımcıların yaşam boyu kurşun maruziyetleri hesaplandı. Daha sonra yüksek ve düşük kognitif rezerve sahip işçiler farklı gruplara ayrıldı.
Her ne kadar her iki grupta da kurşun maruziyeti benzer seviyede de olsa da, okuma becerisi düşük işçilerde kurşunun yol açtığı olumsuz kognitif etkiler 2.5 kat daha fazlaydı. Buna karşın, kognitif reserve motor iletim hızını içermediğinden, maruziyetin iletim hızı üzerindeki etkisi her iki grupta da birbirine yakındı.
Çalışma ekibinden, Amerikan Nöroloji Akademisi üyesi Margit L. Bleecker’in bu konudaki yorumu şöyle. "Yüksek kongitif rezerve sahip işçiler beyin işlevselliklerini sürdürmelerine izin veren, koruyucu bir şemsiye altındalar sanki. Oysa onların da sinir sistemi kurşundan etkileniyor. Motor becerilerde bunu açıkça görmek mümkün."
"Kognitif rezervin beyni zedelenmelere karşı nasıl koruduğuna ilişkin çeşitli teoriler söz konusu", diyor Bleecker. "Daha fazla beyin gücü sağlayan, kortikal sinapların artmış konsantrasyonu, alternatif beyin devrelerinin daha rahat kullanılması, yürürlükte olan beyin devrelerinde görevlerin daha etkin bir biçimde işlenebilmesi bunlardan birkaçı". Çalışma American Academy of Neurology’nin Haziran, 2007 sayısında yer alıyor.
KAYNAK: American Academy of Neurology (2007, August 3). Reading Ability Protects Brain From Lead Exposure. ScienceDaily. Retrieved November 29, 2007