Bugünde Bordo Bulamacına bakalım.
İşte toprağın içine Gülleci bulamacından daha fazla eden bir karışım. Bakır Sülfat ve sönmüş kireçin karıştırılması ile elde ediliyor. Fransa’da ortaya çıkmış ilk ve oradan her yere dağılmış.
Mantar hastalıklarına karşı kullanılan bir karışım ve tabii ki içindeki bakır sayesinde topraktaki mantarların ki esas toprak yapan mikorizadır bunlar, öldürmesi ile ün salmıştır. Çok kolay satın alınabilen iki malzeme, göztaşı dediğimiz bakır sülfat ve sönmüş kireç yani kalsiyum oksit ayrı ayrı sulandırılarak ve en sonunda birleştirilerek yapılır.
19. yüzyılda yol kenarlarındaki üzümleri yemesinler diye Fransa’nın Bordeaux bölgesinde kullanılırmış. Amerika kıtasından ornamental olarak getirilen üzümlerden hastalık bulaşıp bütün Fransa üzüm ve şarap endüstrisini bitirmeye başladığında botanik profesörü Mösyö Millardet, Bordeaux bölgesinde yol kenarlarındaki üzümlere hastalık bulaşmadığını farketmiş ve bir kaç soruşturmadan sonra olayın Bakır Sülfat ve kireç olduğunu öğrenmiş. Daha sonra üzerinde denemeler yaparak Bordo bulamacını bulmuş ve şarap endüstrisini batmaktan kurtarmış. 1885’de çalışmalarını tamamlayıp bulguları yayınlamış ve o zamandan bu zamana herkes bordo bulamacını kullanır olmuş.
Bir de Bakır Sülfat ve Karbonat karışımı ile yapılan Burgundy bulamacı var. Aynı şekilde yapılıp aynı şekilde kullanılıyor.
Ben gene yapım tariflerine girmeyeceğim. Örütbağında bolca tarif var. Doğru kullanımını da bulabilirsiniz.
Benim olayım doğallığın iyice kaybolmaya başladığı şu 21. Yüzyılda köklerimize dönmek ve toprağı ve içindeki organizmaları besleyecek şeylerle ilgilenmek. Doğal Tarım yöntemleri gibi.
Bordo bulamacı balıklara, büyük ve küçük baş hayvanlara ve toprakta bakır sülfat miktarı yükseldiğinde de tüm toprak canlılarına, en başta solucanlara zararlıdır.
Solunum yollarını ve ciğerleri etkilediği için, yaparken veya kullanırken maske ve plastik elbise giymeniz şart. 1921’de Amerika’da patates tarlalarında kullanıldığında tüm işçiler masmavi olmuşlar ve akabinde de ölümler olmuş.
En azından akşam saatlerinde, arılar kovanlarına çekilmişken, akıntı yapmayacak şekilde püskürtülmeli. Bu tür ilaçları bilinçsizce püskürtmek yarardan fazla zarar verir. Ayrıca akarsulara karışmaması içinde dikkatli kullanılması şart.
Böcek veya hastalık olmayan bitkilere sırf koruma olsun diye püskürtmeyin. Toprağın asiditesini değiştiriyorsunuz ve bakır yüklüyorsunuz. Bunun sonu iyi olmaz. Bir kere kullanmaya başlarsanız hep kullanmanız gerekiyor yani esrar gibi bağımlılık yapıyor toprak için.
Uygulama sırasında etrafta çoluk çocuk olmaması ve rüzgarsız bir gün seçilmesi gerekir.
Ertesi gün yağmur yağmayacak bir gün seçilmeli ve bitkilere uygulanmalıdır.
Zamanla kaybolan bir ilaç değil bu. Sürekli toprakta kalıyor. O yüzden her meyve sebzenin çok iyi yıkanması gerekir.
Eğer bitkilerinizde mantar hastalığı baş gösteriyorsa bunun sebeplerini araştırmanız gerekir. Kullandığınız bitki mantara karşı dayanıklı mı? Mantarı azalatmak için ne yapılabilir? Bağ bahçe hijyeni nasıl sağlanır? Bitkiler arasında esinti nasıl sağlanır? Nem nasıl azaltılır? Topraktaki yararlı mantarlar nasıl desteklenir? gibi bir dizi bütüncül araştırma ile sorunun kaynağından çözülmesini sağlamak çok daha iyi olur.
Artık bu kadar anlatımdan sonra kullanıp kullanmamak size kalmış.
Ben ne yapıyorum?
Tabii ki kullanmıyorum.