Fesleğen,uzun boyu olan alt kısmı tüylü olan yuvarlak-oval yaprakları bulunan beyaz yada kırmızımsı yaprakları bulunan lamiaceae ailesine ait yoğun kokusu bulunan otsu bir bitkidir.Fesleğen yemeklerde baharat olarak,salata yapımında da kullanılabilen aromatik bir bitki türüdür.Genel tıp alanında ise fesleğen, kronik gastrit ve oluşan mide ağrıları için de kullanılmaktadır.Fesleğen açık yeşilden koyu yeşile kadar renklerde yaprakları ve çiçekleriyle pek çok şey yapılabilmektedir.Yenilebilen ve yenilmesinde hiçbir sakıncası olmayan fesleğen sağlık açısından pek çok faydası bulunmaktadır.
Fesleğenin içeriğinde uçucu yağlar,cineol,estragol,linalol ve pinen gibi sağlığa yararlı pek çok etken maddeler , bunların yanında çok sayısada antioksidan özelliği olması, A,C,D,E VE K vitaminlerini bulundurması sebebiyle sağlık açısından pek çok öneme sahip bir bitkidir.İçeriğinde bulundurduğu uçucu yağların koruyucu özelliği bulunmasından dolayı birçok hastalığa çare olmaktadır.
-Bu bitkinin en önemli faydaları arasında sindirime yardımcı olması ,sindirime olumlu etki etmesi gelmektedir.İçeriğindeki lifli yapısı sayesinde ve sindirim enzimleri sayesinde bağırsak tembelliğini yok eder ve bağırsaklarda yaşam sürdüren asalak parazitlerini yok eder.
-Yukarıda belirtiğimiz gibi fesleğen güzel kokulu bir bitkidir.Bu kokusu ve yatıştırıcı etkisi sayesinde sinir sisteminin rahatlamasına yardımcı olmaktadır.Bu aralar yoğun olarak yaşanan desresyona karşı etkilidir ve duygu değişimlerini engelleyerek gerginlik ve stresin giderilmesini destekler böylece sağlıklı bir sinir sisteminin oluşmasına katkı sağlar.
-Özellikle öksürük ve balgam şikayeti olanlar balgamın sökülmesine yardımcı olur ve taze olarak kaynatılıp içilirse balgamın sökülmesine yardımcı olur.
-Ağzımızda oluşan pamukçuk,arf, iltihaplanma vb. gibi rahatsızlıkları iltihap kurutucu özelliği sayesinde yok eder.Bu rahatsızlıkların çabuk bir şekilde iyileşmesine yardımcı olur.
-Çeşitli böcek ısırıklarına karşı( yılan,akrep,arı sokması gibi ) ağrıların dinmesine ve oluşan yaraların hızlı bir biçimde iyileşmesine yardımcı olur.Kullanım şekline bir örnek vermek gerekirse eğer 2 su bardağı suya 1 kaşık fesleğen eklenerek kaynatılır ve bu karışım yaranın üzerine sürülür.Bu şekilde yaranın daha hızlı iyileşmesine yardımcı olur.
-Fesleğen otunun gaz giderici özelliğinden dolayı midede oluşan gazın yok olmasına yardımcı olur.Özellikle hazımsızlık sorunu çeken bireyler için hazmın kolaylaştırılmasına ve midede biriken gazın giderilmesine yardımcı olmaktadır.
-Çağımızın en yaygın sorunlarından olan migrene karşı fesleğen otu kaynatılarak içildiğinde migren ağrısının giderilmesine yardımcı olmaktadır.Eğer sık sık migren ağrısı çekiyorsanız eğer reyhan otunu koklamanız önerilir. Faydası olacaktır.
-Fesleğen kaynatılarak günde 1-2 kere tüketildiğinde boğazda oluşan balgamın sökülmesini sağlayarak daha rahat nefes almanıza yardımcı olmaktadır.Bireyin rahat bir nefes alması öksürük şikayetini önlediği gibi daha sağlıklı bir solunum yoluna sahip olmanıza yardımcı olur.
-Fesleğenin içeriğinde bulundurduğu C vitamini ve kalsiyum sayesinde kas ve iskelet sisteminin daha sağlıklı olmasına yardımcı olur.Daha sağlıklı bir kemik gelişiminin oluşumuna yardımcı olur.
-Diş eti rahatsızlıklarına karşı savaşır ve daha sağlıklı dişlere kavuşulmasına yardımcı olur.
-Taze olarak toplanarak yemeklerde tat ve güzel koku vermesi için kullanılabilmektedir.
-Yemeklerin yanında veya normal olarak her şekilde tüketilebilen vazgeçilmezimiz olan salataların içine doğranarak da tüketilebilir.
-Taze toplanmış fesleğeni suda kaynatarak çay olarak da tüketebilirsiniz.Süzdükten sonra kalan fesleğeni de yara olmuş bölgelere de sürebilirsiniz.
-Fesleğen kurutularak baharat olarak da yemeklerde tat vermesi açısından kullanılabilir.
-Fesleğenin tohumunun iştah açıcı özelliği bulunmaktadır.Tohum yoğurt ile karıştırılarak da tüketilebilir.Buda fayda sağlayacaktır.
Her besinde olduğu gibi fesleğenin de bilinçsizce fazla tüketilmesi durumunda elbetteki zararları olacaktır.
-Fesleğen fazla tüketildiğinde bacak kaslarında kretain birikimi sonucunda kramplar oluşabilmektedir.
-Yine kurutulmuş fesleğen fazla tüketildiğinde midede ağrıların oluşmasına sebebiyet verecektir.
Bu nedenle fesleğen tüketimi yaparken araştırıp dikkatle ve gerekirse bir uzman yardımıyla tüketilmesi gerekmektedir.
Sağlıkla kalın..
Gıda Mühendisi - Gıda Teknolojisi Öğretmeni - C Sınıfı İş Sağlığı ve Güvenliği Uzmanı
Erzurum Atatürk Üniversitesi
Gıda Bilinci Kurucularından ve Yönetici İletişim tel no: 0542 5915391