Doğada birçok yerde görebileceğimi bir oran. Bu oran herhangi bir şeyin gözümüze daha güzel görünmesini sağlıyor. Bu oranı fotoğraflarımıza kullanacağız.
Doğada birçok yerde görebileceğimi bir oran. 1.618 sayısı. Bu oran herhangi bir şeyin gözümüze daha güzel görünmesini sağlıyor. İnsanlar bu oranları hesaplamadan bile yaptıkları seçimlerde ki ölçülerin oranı hep buna denk geliyor. Bu oran mimarlar ve ressamlar tarafından yüzyıllardan beri kullanılmış ve günümüzde de kullanılmaya devam ediliyor. Vücudumuzun pek çok yerinde, bitkilerde, hayvanlarda, evrende, dünyamız ve ayın birbiri ile arasında ki mesafelerde aklımıza gelecek pek çok yerde bu altın orana rastlıyoruz.
Güzelliğin Formülü
İki doğru arasındaki orantının en güzel olduğu varsayılan noktası altın orandır. Altın orana göre çizilen geometrik şekiller insana daha güzel görünüyor. Güzellin formülü ise şu şekildedir.
A/B = (A+B)/A =1.618 (Altın Oran)
Altın Dikdörtgen
Bu doğrudaki mavi kısmı 90 derece çevirip, elde ettiğimiz L şekildeki geometrik şekli aylama metodu ile çoğalttığımızda karşımıza kenarlı birbirine 1.618 oranı ile orantılanmış altın dikdörtgen şeklini elde ediyoruz. Bu dikdörtgen altın dikdörtgen olarak geçiyor. İnsanları büyük çoğunluğu bu şekilde dikdörtgenin daha güzel olduğunu söylemektedir. Size dikdörtgen çizin dediğimizde yaklaşık olarak bu şekilde bir dikdörtgen çizeceksiniz.
Altın dikdörtgenin bir de özelliği kendisinden bir kare çıkardıktan sonra kalan dikdörtgen de aynı oranlara sahip altın dikdörtgen olmasıdır. Bu durum sadece altın dikdörtgen için geçerlidir. Bu dikdörtgenin oranı uzun kenarın kısa kenara oranı 1.618’dir. Fotoğrafta kullanabileceğiniz en yakın oranlardan bir tanesi 3:2 veya 4:6 ölçüleridir.
Fotoğraf çeken kadraj oranları bu oradan göre yapabilir böylece çerçeveyi altın orana yakın bir seviyede tutmuş olursunuz.
Altın Spiral
Altın dikdörtgenden bir kare çıkardığımız zaman altın dikdörtgen elde edebileceğimiz söylemiştik. En Küçük dikdörtgene kadar bu şekilde kareleri çıkararak gidersek sağdaki gibi Altın Spirali oluşturmuş oluruz. Leonardo da Vinci tablolarında sıklıkla altın spiral kullanmıştır.
İçerideki en küçük dikdörtgenin kenar ölçüleri 1×1.612’dir. Daha sonra ki gelen karelerin ölçüleri de sıraya 1 2 3 5 8 13 21 34 şeklindedir. Bu sayı dizisi aynı zamanda Fibonacci dizisidir.
Fibonacci Sayı Dizisi
Fibonacci sayı dizisi, her sayının kendinden öncekiyle toplanması sonucu oluşan bir sayı dizisidir. Bu şekilde devam eden bu dizide sayılar birbirleriyle oranlandığında altın oran ortaya çıkar, yani bir sayı kendisinden önceki sayıya bölündüğünde altın orana gittikçe yaklaşan bir dizi elde edilir. Altın spiralde görüldüğü üzere 2 ve 3 sayısı yan yana gelmektedir. Fotoğraf çekerken objemizi bu spiralin merkezi noktasına getirdiğimizde altın oranı tutturmuş olacağız.
Fotoğrafta Altın Oran
Fotoğraf çekerken bu oranı nasıl tutturabiliriz? Fotoğraf çekerken bilmemiz gereken ilk konu kurallar uymak zorunda değiliz. Fotoğraf bizim dünyamız vermek istediğimiz mesajı verdikten sonra istediğimi gibi çekmemizde bir sakınca yok. Eğer siz haber fotoğraf ya da belge fotoğrafı çekiyorsanız zaten bu tür kuralları göz önünde bile bulundurmamıza gerek bile yok. Kurallar biraz daha fotoğrafa biraz sanat, estetik, güzellik katmak için bizlere yardımcı oluyor ve bunları uygulamaya gayret gösteriyoruz.
Altın orana göre kadraj boyutumuzu ayarlamamız gerekiyorsa uzun kenar kısa kenara orantısı 3,236/2 şekilden olacaktır. Biz uzun kenarı düz olarak 3 aldığımızda çerçeve oranımız 3/2 şekilde olacaktır. Benim çektiğim bütün fotoğrafların boyu orantısı 3/2 dir. Formüle tekrar hesap edelim.
Formülden görüleceği gibi kadrajımızı 3/2 oranında ayarladığımız da altın orana yaklaşık bir sonuç alabiliyoruz. Buda bizim yeterli bir sonuç olacaktır. Zaten Fibonacci sayı dizinde de 2’de sonra gelen sayı 3tür.
Bundan sonra bize kalan fotoğraftaki nesneleri altın spiralin merkezine koymak olacaktır. Peki bunu nasıl hesap edeceğiz. Çünkü fotoğrafı çekene kadraj da bunu hesabını yapmak çok mümkün olmayacaktır. Kadrajımızdaki altın orana denk gelen 4 noktayı belirledik. Kadrajımızı enden ve boydan üç eşit parçaya böldük. (3’te 1 kuralı).
Kırmızı çizgilerin kesiştiği noktala ile altın oran merkezleri birbirine ne kadar yakın. Objemizi yaklaşık olarak mavi dairelerin olduğu bölümlere yerleştirebiliriz.
Bütün bunları çekim sırasında göz kararı yapıyoruz. Bazı fotoğraf makine modellerinde kadrajı 3’e bölümlendirmeyi gösteriyor. Bu özelliği kullanarak da yapabilirsiniz. Çekim sırasında kabaca göz kararı modellerimizi mavi bölgelere yerleştirdikten sonra bilgisayar ortamında daha ince ayarlarda yaparak kadrajı ayarlayabilirsiniz.
Altın oran kuralına uygun çekilen fotoğraflarda bir bütünlük olduğu göreceksiniz. Gözleriniz altın oran merkezinden başlayıp bütün fotoğrafı tarayacaktır. Bizim de fotoğrafta istediğimiz durumlarda biride gözün fotoğrafın tamamını taramadır.
Yumurtaların merkezini altın orana denk getirme çalıştım.
Çiçeğin konumu da altın spiralin merkezinde.
Kedinin her iki güzü de altın oran merkezine yakın konumlandırılmış. Burada burnu da devreye sokarsak bir üçgen çizilmiş. Ama bu konuyu başka bir zamana ele alacağım.
Altın oran merkezi kedinin gözünden başlıyor.
Bu fotoğrafta altın spiralin iki merkezi kullanılmıştır.
Fotoğrafta altın spiral merkezi çocuğun kafasına denk geliyor.