Yazıda, 07.07.2009 tarih ve 27281 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 5911 Sayılı Gümrük Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun 54. Maddesi ile 4458 sayılı Gümrük Kanununun 225’inci madde 2’nci bent 3’üncü paragrafında; “(Ek paragraf: 18/06/2009-5911/54 md.) Doğrudan ve Dolaylı Temsilcilerin bu kanunda öngörülen faaliyetlerini yapmalarına engel hastalığının bulunmaması gerekir. Tereddüt edilmesi halinde, Müsteşarlık tarafından tam teşekküllü resmi sağlık kurumlarından sağlık raporu talep edilebilir.” denilerek bir düzenleme yapıldığı iletildi.
Söz konusu kanun maddesinin, gayet açık olduğu ifade edilerek, rapor alınmasını tereddüt hasıl olması halinde ve her defasında alınmasını şarta bağlamaksızın, gümrük idaresinin tercihine bıraktığı belirtildi.
Yazıda devamla şu ifadelere yer verildi:
“Gümrük Müşaviri, Yetkilendirilmiş Gümrük Müşaviri ve Gümrük Müşavir Yardımcıları işlemleri için ya da ilgili Makamın davet etmesi halinde gümrük idaresi ve Bölge Müdürlüklerinde yüz yüze görüşme sağlamaktadırlar. Makamların söz konusu işlemde inisiyatif kullanarak davetleri sırasında tereddüt hasıl olması halinde rapor talep edilmesinin kanunun amir hükmü ile bağdaşacağı ve daha uygun olacağı düşünülmektedir. Ancak, işbu Kanun maddesine bağlı olarak çıkarılan 2013/37 sayılı Genelge ve buna bağlı yazılarda; her üç yılda bir 70 yaşını dolduran Gümrük Müşaviri, Yetkilendirilmiş Gümrük Müşaviri ve Gümrük Müşavir Yardımcılarının vücut ve akıl sağlığı yönünden, doğrudan ve dolaylı temsilci olarak çalışmalarında sakınca bulunmadığına dair tam teşekküllü resmi sağlık kurullarından alacakları raporları; doğrudan temsil halinde firma dosyalarının bulunduğu gümrük idarelerine, dolaylı temsil halinde ise bağlı bulundukları Bölge Müdürlüklerine Mart ayı sonuna kadar ibraz etmeleri, mutad olarak zorunlu tutulmuştur. Düzenlenen Genelge ile Kanunun 225’inci maddesindeki hükmün önüne geçilmiştir.
Her ne kadar pandemi dönemlerinde zaman zaman esnetilmişse de, kanun maddesindeki tereddüt halinde gerçekleştirilmesi istenen bu uygulama genelge ile zorunlu tutularak; 70 yaş ve üzeri Gümrük Müşaviri, Yetkilendirilmiş Gümrük Müşaviri ve Gümrük Müşavir Yardımcısı meslektaşlarımızı; maddi ve manevi yönden menfi olarak etkilemektedir.
Hayati önem taşıyan, Doktorluk, Avukatlık, Mühendislik, gibi diğer kariyer meslekler ile paralel olarak, mesleğimiz bizimle başlayıp, bizimle bitmekte ve doğası gereği verasete konu olmamaktadır. Ancak mesleki faaliyetin devamı için diğer mesleklerde bila istisna böyle bir uygulamanın söz konusu olmadığı açıktır.
Ayrıca, Anayasa’nın 49’uncu maddesi ile “Çalışma Özgürlüğü” düzenleme altına alınarak kamuya, çalışma özgürlüğü önünde ki engelleri kaldırma yükümlülüğü getirilmiştir. Anayasaya ve yasaya aykırı bir şekilde çalışma özgürlüğünü daraltan mahiyetteki uygulama yapılması Anayasa ve yukarıda zikredilen yasanın amir hükmüne de aykırıdır. Gümrük Müşaviri, Yetkilendirilmiş Gümrük Müşaviri ve Gümrük Müşavir Yardımcıları hakkında yürütülen bu uygulamanın tereddüt halinde devreye alınmasını teminen, ilgide kayıtlı 2013/37 Genelge ile 4458 Sayılı Yasa’nın 225/2 Maddesi’ne uygun olarak düzenlenmesinin, 70 yaş ve üstü meslek mensuplarımızın yaşadıkları bu minvalde oluşan maddi ve manevi mağduriyetlerini önleyeceği düşünülmektedir.”