Reisülküttap İsmail Efendi Sıbyan Mektebi
Reisülküttap İsmail Efendi Mektebi, Karaköy’de(http://www.degisti.com/index.php/archives/581), Necatibey Caddesi Gümrük Sokağın’da, Kemankeş Kara Mustafa Paşa Camii’nin avlusunda yer alır. Yapının banisi olan Kastamonulu Ali oğlu İsmail Efendi 1730’da Reisülküttap (Tanzimat öncesi Osmanlı İmparlatorluğu’nda dışişleri bakanı) olmuştur.
Yapı, bugün Karaköy Rıhtım meydanında yapılmış olan kapalı otoparka cephelidir. Giriş kapısı güneyde yer alan ve 1742’de inşaa edilen mektep fevkani olup, batıda yer alan küçük bir oda ile doğudaki kare planlı dersaneden müteşekkildir. Duvarları iki sıra tuğla, bir sıra kesme taştan almaşık olarak örülmüştür. Kiremit çatılı yapının kapısı güney kısmındadır.
Mektebin farklı büyüklükteki pencereleri dağınık olarak yerleştirilmiştir. Caddeye bakan tarafında birbirine bitişik üç, güney tarafında aralıklı olarak açılmış üç pencere bulunmaktadır. Batı cephesinde ise kemerin ortasına kare tek bir pencere ve yanlara iki pencere açılmıştır. Okul, altında yer alan çeşme ile İstanbul’daki diğer sıbyan mekteplerini andırmaktadır. Sıbyan mektebinin Gümrük Sokağa bakan cephesinde küfeki taşından yapılmış iki kuş bulunmaktadır.
1913 Haziran’ında yapılan teftişte, mektebin harap bir halde ve kapalı olduğu bildirilmekte, bir de meşrutahanesinden bahsedilmektedir. Turgut Kut’un yayınladığı sıbyan mektepleri listesinde, mektebin evkaf tarafından kiraya verildiği yazmaktadır.
R.S.Atabinen, 1946’da mektebin çok harap bir durumda olduğunu, Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu tarafından 7.000 lira harcanarak restore edildiğini ve kurumun kitaplığı olarak kullanıldığını ifade etmektedir.
Yapı, 1980’li yılların sonu ile 1990’ların başında İmam Hatip Mezunları ve Mensupları Derneği tarafından kullanılmıştır. 2011 ‘de Beyoğlu Müftülüğü’ne tahsis edilen Reisülküttap İsmail Efendi Mektebi, aynı tarihten itibaren Beyoğlu Din Görevlileri Derneği olarak faaliyet göstermeye başlamıştır.
Kaynakça:
Mustafa Göleç,Fatih Güldal, İstanbul’un 100 Mektebi ve Medresesi Serisi 50,İstanbul2012, s.40,41
suvakfi.org
Leave a Reply