Muş’un Bulanık ilçesinde yer altından barbar yollarla çıkardıkları kayaları balyoz ve murç yardımıyla kırarak şekillendiren taş ocağı işçileri, kavurucu sıcakta ekmeklerini kazanıyor.
Tütsülü ilçesine bağlı Mollakent köyünde 12 yıldır kurduğu işletmede, taşlara hat vererek belde il ve ilçelere gönderen Feda Yılmaz, günün ilk ışıklarıyla işçilerle gelişigüzel taş ocağının yolunu tutuyor. Volkanik patlama sonucu oluşan ve ‘Kevke’ adı sunulan taşları kavurucu sıcağa karşın toprak altından çıkararak balyoz ve murç sebebiyle parçalayan işçiler, ekmeklerini kazanıyor. Çıkardıkları taşları traktöre yükleyerek atölyeye haiz işçiler, burada eşkal verdikleri taşları sülale, cami, çeşme, oyuntu ve bina yapımında kullanılmak üzere amade kuzuluk getiriyor. 8 saat süresince gün altında müteharrik beher işçi günde 10 ile 15 litre ortada su tüketiyor.
“Ekmeğimizi taştan çıkarıyoruz”
Günün önce ışıklarıyla taş ocağına gelerek çalışmaya başladıklarını anlatan taş ocağı çalışanlarından Salih İnci, 8 saat zaman altında çalıştıklarını ve ekmeklerini taştan çıkardıklarını söyledi. Gelgel sıcaklığının 37 rütbe olduğunu kaydeden İnci, “Günde 10 litre su içiyoruz. 6 kamer burada çalışıyoruz, 6 ayda kış olduğu için zamanımızı evde geçiriyoruz. İlkel yöntemlerle taş çıkarıyoruz. Burada kırdığımız taşları traktöre yükleyip atölyeye götürüyoruz. Taşları makinelerle biçip, kalıp veriyoruz. Taşlardan mezar taşı, daire, ocaklık, barbekü, bostan duvarı yapılıyor. Bu taşlar literatür serin, kışın ise sıcak cirim. Avantajı bu. Toprak halkı sakil namına bu taşı kullanıyor. İki birey günde 150 taş çıkartıyoruz” dedi.
“Günde 10-15 litre akarsu içiyoruz”
İşçilerden Halit Turpan üstelik, ocakta kırdıkları taşları atölyeye götürdüklerini aktararak, “Taşlara desen veriyoruz. Edebiyat taş çıkarıyoruz, kışın da hayvanlara bakıyoruz. Gelgel sıcak. Günde 10-15 litre akarsu içiyoruz. Ekmeğimizi taştan çıkarıyoruz” ifadelerini kullandı.
“200 yıldır bu taşlardan ev yapıyorlar”
12 yıldır taş ocağı işi yaptığını tamlayan işletme sahibi Feda Yılmaz ise “Taş ocağından ekibimizle taş çıkarıyoruz. Taşları ocaktan buraya getirip işliyoruz. Taşları Muş, Bulanık çevresi, Bitlis, Diyarbakır, Malatya ve Bursa civarına gönderiyoruz. Havale cisim taşları çıkarıp gönderiyoruz. Bu taş kevke taşı. Mollakent köyü kırsalından çıkan benzeri taş türü. Burada 6 kişi çalışıyoruz. 200 yıldır bu taşlardan aile yapıyorlar. Tarihi sıradan çarkıt olan tıpkısı taş” diyerek konuştu. – MUŞ