Grip ve Nezle kış aylarının en meşhur ve sık görülen iki hastalığıdır.
Toplumda özellikle kırıklık, halsizlik, öksürük, hapşırma, ateş, burun akıntısı veya gözlerde sulanma durumlarında kişi kendini”grip oldum” veya “nezleyim” şeklinde tarifler.
Çoğu insan bu iki durumun benzer belirtiler vermesi nedeniyle aynı hastalık olduğunu zanneder, oysa bu iki hastalık gerek etkeni, gerekse belirtilerinin şiddeti açısından birbirinden biraz farklılık arzeder.
Şimdi bu iki hastalığa da kısaca göz gezdirelim…
Nezle (Soğuk Algınlığı) Nedir ?
Nezle, üst solunum yollarının (burun, boğaz, sinüsler, östaki tüpleri, trakea, larenks ve bronş tüpleri) genellikle hafif seyirli ve viral bir enfeksiyonudur.
Soğuk algınlığının yaklaşık % 30-50’si rinovirüs‘lerden kaynaklanır, bununla birlikte, 200’den fazla farklı virüs soğuk algınlığına neden olabilir.
Soğuk algınlığı bulaşıcıdır ve kişiden kişiye geçebilir.
Soğuk algınlığının kuluçka süresi yani virüsün kapılmasından belirtilerin ortaya çıkmasına kadar ki geçen süre yaklaşık 1 – 7 gün arasında değişir.
Soğuk algınlığı yaklaşık 7-10 gün sürer. Bununla birlikte belirtiler, viral suşa bağlı olarak, 2 haftaya kadar da sürebilir.
Grip (İnfluenza, ingilizce Flu) Nedir ?
Grip, İnfluenza A veya B virüslerinin neden olduğu üst ve /veya alt solunum sisteminin bir viral enfeksiyonudur.
Bu virüsler genellikle nezle virüslerinden daha ciddi belirtilere neden olur.
Grip bulaşıcıdır, insandan insana bulaşabilir ve yaklaşık 1-4 gün arasında bir kuluçka süresi vardır.
Gribin süresi, enfeksiyonun ciddiyetine bağlı olarak 5 günden 2 haftaya kadar değişir.
Bazı kişilerde grip, şiddetli ve potansiyel olarak ölümcül bir hastalık haline gelebilir.
Nezle ve Grip için Risk Faktörleri Nelerdir ?
Soğuk algınlığı ve grip için risk faktörleri benzer veya aynıdır.
Risk faktörleri aşağıdakileri içerir:
Soğuk algınlığı veya grip olan kişilerle temas
Özellikle mukoza zarları, tükrük bezi ve /veya enfekte bir kişinin dokunduğu havlu, diş fırçası ve bardak gibi eşyalarla temas.
Bağışıklık sisteminin zayıf olması
Genellikle, gençler ve yaşlılar daha hassastırlar. Beraberinde kişide ağır diyabet, tüberküloz, kemik iliği hastalıkları, SLE gibi hastalıklar varsa daha şiddetli geçer.
Stres, sigara içme ve uyku eksikliği
Grip aşısı olmama
Bu gripten ciddi oranda koruma sağlayabilirse de nezle’de aşı yoktur çünkü neden olabilecek çok sayıda virüs mevcuttur.
Grip miyim yoksa Nezle mi ?
Özellikle ilk başlarda belirtiler benzer olduğundan ayırım yapmak zordur ama bazı belirtiler ayırımda fayda sağlar.
|Belirti||Grip||Nezle|
|Ateş||Orta-Yüksek||Nadir|
|Kas Ağrısı||Orta-Ağır||Nadir, Hafif|
|Baş Ağrısı||Orta-Ağır||Pek olmaz|
|Öksürük||Orta-Ağır||Hafif-Orta|
|Halsizlik||Orta-Ağır||Hafif-Orta|
|Boğaz Ağrısı||Sık||Sık|
|Burun Akıntısı||Nadir||Sık|
|Hapşırma||Nadir||Sık|
|Kusma-İshal||Sık||Nadir|
|Ani Başlama||Hızlı başlar||Yavaş Başlar|
|Şiddet||Orta-Ağır||Hafif|
|Testi||Var||Rutinde Yok|
Grip ve Nezle İçin Ne Zaman Doktora Gitmeliyim ?
Nefes darlığı, şiddetli boğaz ağrısı, yeşil renkli mukuslu balgam, göğüs ağrısı ve şiddetli ateş olursa doktora başvurun.
Gebelerin, 50 yaş üstü kişilerin, diyabet gibi bağışıklık sistemi zayıf kişilerin de grip benzeri şikayetlerde doktora başvurması gerekir.
Grip ve Nezle için Tedavi Var mı, Ev İlaçları Neler ?
Şiddetli grip haricinde bu iki hastalıkta önleme ve tedavi metodları benzerdir.
Ana tedavi dinlenmedir.
Yeterince sıvı alma, bol sebze ve meyve tüketimi faydalıdır.
Ateş, öksürük gibi şikayetlerde ateş düşürücü ve öksürük ilaçları doktor kontrolünde alınabilir.
Doktor tedavileri genellikle belirtilerin hafifletilmesine yöneliktir. Asetaminofen, ibuprofen, öksürük kesiciler, dekonjestanlar ve ağır grip gibi durumlarda antiviral ilaçlar (oseltamivir, peramivir, zanamivir) verilebilir.
Evde ise bol vitamin C takviyeleri, mandalina, portakal, çinko takviyesi, odayı nemlendirme, tuzlu su ile gargara, ballı limon ve zencefil faydalı uygulamalardır.
Grip ve Nezle için Prognoz yani Gidişat Nasıldır ?
Çoğu kişide kısa sürede her iki hastalık ta geçer.
Bazı kişilerde ise grip ağır seyredebilir hatta nadiren pnömöni gibi nedenlerle ölümcül de olabilir. Bu nedenle grip şikayetlerinde özellikle çok yaşlı ve bağışıklık sistemi zayıf kişilerde hızlı tanı ve tedavi önemlidir.
Grip ve Nezle Önlenebilir mi ?
Kışın bu virüsler çok yaygın görüldüğünden ve insanlarla her halikurda temas ettiğimizden önlemek mümkün olsa da çok zordur.
Sürekli ve doğru el yıkama, infekte kişilerden ve kirli yüzeylerden uzak durma en önemli korunma yöntemleridir.
Her yıl grip aşısı olma da fayda sağlar.