İsrail uçaklarının 17 Eylül’de Suriye’nin kuzeyindeki hedeflere saldırısı sırasında Suriye savunmasının fırlattığı S-200 füzelerinin 15 kişinin bulunduğu Rus keşif uçağını düşürmesinin yol açtığı gerilim artıyor. Moskova, Suriye’ye S-300 savunma sistemleri verme kararı aldı.
Rusya Savunma Bakanlığı Sözcüsü İgor Konaşenkov’un önceki gün olaydan sorumlu tuttuğu İsrail’in iddiaları reddetmesinin ardından Kremlin’den dün yeni ve önemli bir adım geldi. Moskova yönetimi Suriye’ye S-200 sistemlerinin üst versiyonu olan S-300 hava savunma sistemlerinin verileceğini açıkladı. Rusya Savunma Bakanı Sergey Şoygu dün, “Suriye Silahlı Kuvvetleri’ne iki hafta içinde modern S-300 hava savunma füze sistemi verilecek” dedi.
‘BUGÜN DURUM DEĞİŞTİ’
S-300’ün Suriye hava savunmasının muharebe yeteneklerini önemli ölçüde güçlendireceğine dikkat çeken Şoygu, “Bu sistem, havada 250 kilometre mesafedeki hedefi vurma ve birkaç hedefi aynı anda yok edebilme kabiliyetine sahip. En önemlisi havadaki tehditleri ayırt etme özelliğine sahip olacak. Böylece Suriye hava sahası merkezi emir-komuta zincirine bağlanmış olacak. Havadaki uçaklardan hangisinin Rusya’ya, hangisinin başka ülkelere ait olduğu anında görüntülenecek ve hedef tespiti yapılabilecek” dedi. S-200’ler dost-düşman ayrımı yapamıyordu. Suriye’ye teslim edilmek için 2013 yılında hazırlanan S-300 sisteminin son anda İsrail’in ricası üzerine verilmekten vazgeçildiğini hatırlatan Şoygu, “Bugün durum değişti. Bu, bizim suçumuz değil” değerlendirmesinde bulundu.
ELEKTRONİK HARP ÖNLEMLERİ
Şoygu, ülkesinin, Suriye’nin Akdeniz’deki hava sahasında, bu ülke topraklarındaki tesislere yönelik saldırıda bulunan savaş uçaklarının uydu navigasyon ve telsiz sistemleri ile haberleşmesini engelleyeceğini kaydetti. İsrailli pilotların, bilerek Rus uçağını hava savunma sistemine karşı siper ettiği iddiasını yineleyen Şoygu, “Bu durum, bizi Suriye’de uluslararası terörizmle mücadele eden Rus askerlerinin güvenliğini arttırmak için gereken önlemleri almaya zorladı” dedi. Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov ise Rusya’nın Suriye’ye vereceği S-300 sisteminin üçüncü ülkeleri hedef almadığını söyledi.
HMEYMIM’DE S-400 SİSTEMİ VAR
Rusya, 2015’te Türkiye ile arasında uçak krizi patlak verdiğinde Hmeymim Hava Üssü’ne son model S-400 hava savunma bataryaları konuşlandırdığını dünyaya ilan etmişti. Mevcut S-300 sevkıyatından farklı olarak S-400 füzelerinin kontrolünü Rus askerleri sağlıyor. Suriye’deki S-400 sistemi kimseye karşı kullanılmadı.
Rusya’nın Suriye yönetimine S-300 sistemlerini hibe etme kararı aldığı sırada Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad’ın da Rusya lideri Vladimir Putin’i telefonla aradığı duyuruldu. Kremlin’den yapılan açıklamada telefon görüşmesinin Esad’ın talebiyle gerçekleştiği vurgulanarak, “Rusya ile Suriye liderleri arasındaki telefon görüşmesi Esad’ın bir kez daha Rusya Devlet Başkanı’na İl-20 uçağının vurulması ilgili baş sağlığı mesajıyla başladı. Ardından Putin bu hadiseye bağlı olarak Suriye’ye S-300 gönderilmesi kararı aldıklarını Esad’a söyledi. Telefon görüşmesinde ayrıca bir süre önce Rusya ile Türkiye arasında varılan İdlib anlaşması da görüşüldü. Varılan mutabakatın pratikte nasıl çalışacağı ele alındı” dendi.
Öte yandan dün Putin ile İsrail Başbakanı Netanyahu arasında da bir telefon görüşmesi gerçekleşti. Kremlin’nden gelen açıklamaya göre, Putin, “Rus tarafı, trajedinin ana sebebinin İsrail Hava Kuvvetleri’ne ait eylemler olduğu gerçeğinden hareket ediyor” dedi. Putin Rus askerlerinin yaşamlarına yönelik tehditleri önlemek amacıyla Moskova’nın Suriye hava savunmasının muharebe yeteneklerini geliştirme kararı aldığını vurguladı. Netanyahu ise Putin’e “İleri silah sistemlerinin sorumsuz ellere verilmesi bölgedeki tehlikeleri artıracaktır” uyarısında bulundu.
ABD: BÜYÜK HATA VE GERİLİMİ ARTIRIR
Rusya’nın bu son hamlesine ABD’den yanıt geldi. ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı John Bolton, Rusya’nın Suriye’ye gelişmiş füze savunma sistemi vermesinin “büyük hata” olacağını ve bölgede halihazırda yüksek olan gerilimi “önemli ölçüde artıracağını” savundu. ABD Dışişleri’nden bir yetkili de Rus Sputnik ajansına gelişmenin Suriye’de ABD ve koalisyon güçleri için riskleri artıracağını söyledi.