Birçok ülkede günlük yaşamın bir parçası haline gelen Türk dizileri, küresel başarı hikayesi yazmaya devam ediyor. Dizi filmlerinin yakaladığı çıkışı sinema filmleri izliyor.
Global TV endüstrisi ile TV ve dijital içerik yöneticileri, Fransa’nın Cannes kentinde bugün kapılarını açan dünyanın önde gelen dizi, film, içerik, TV ve yapım sektörü fuarlarından biri olan MIPCOM’da bir araya geldi.
Sektörün en önemli sahnesi olarak kabul edilen ve her yıl Fransa’nın Cannes şehrinde düzenlenen MIPCOM Fuarı’na 2011 yılından itibaren Türkiye katılımını İstanbul Ticaret Odası (İTO) düzenliyor.
TÜRKİYE’DE FİLM NEREDE ÇEKİLİR?
İstanbul Ticaret Odası, 2019 yılına yönelik Film Eylem Planı hazırladı. MIPCOM’da açıklama yapan İTO Başkanı Şekib Avdagiç, planda yer alan çalışma başlıklarını şöyle anlattı:
Türk dizi kataloğu: Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın da üyesi olduğu İTO Film Sektörü Koordinasyon Komitesi, Türk dizi kataloğu hazırlıyor. Dizilerin isimleri, bölüm sayısı, yapım yılı, kısaca özeti, aldığı reyting, izlendiği ülkeler gibi bilgiler tek bir katalogda yer alacak. Önce dijital versiyonu yapılacak.
‘Filming in Turkey’ projesi: İlk aşamada 17 ilde film çekimine uygun 150’den fazla doğal, kültürel ve tarihi mekanın özgün fotoğraf ve video çekimleri, ‘Filming in Turkey’ sinema portalına yükleniyor. Proje İTO ve Kültür ve Turizm Bakanlığı Sinema Genel Müdürlüğü işbirliğiyle gerçekleştiriliyor.
İstanbul film pazarı: MIPCOM’u düzenleyicisi şirketle İstanbul’da bir film market düzenleyerek, önemli film merkezlerinde n biri haline getirilecek.
4 kıtada 5 film fuarı: İTO fuarlarda film yapımcılarımızı yabancı yapımcılarla, satın alma heyetleri ile bir araya getiriyor. 2018 ve 2019’da 4 kıtada 6 ayrı film ve yapım fuarında Türk yapımları tanıtılacak. Bu fuarlar Cannes’da MIPCOM ile MIPTV, Singapur’da ATF, Güney Afrika’da Discop ve ABD’de Natpe.
Çin ve Rusya ile işbirliği: MIPCOM’un 2018 yılı onur konuğu olan Çin, aynı zamanda Ticaret Bakanlığı’nın 4 hedef ülkesinden biri. Denetimin çok yüksek olduğu Çin kapısını aralamak için çalışma yapılacak. Yine hedef ülkelerden Rusya geliştirilebilecek bir alan.
Türk dizi günleri: Türk dizilerinin yoğun izlendiği Japonya, Endonezya, Şili gibi ülkelerinde ‘Türk dizi günleri’ düzenleme teklifi geliyor. Oyuncuları, kullandıkları marka ve ürünler ile yaşadıkları mekanları bu ülkelerde tanıtmak üzere teklifler değerlendirilecek.
‘Streaming’ sektörü: Streaming adı verilen, yani bir filmi bilgisayara indirmeden İnternet üzerinden izlemeyi sağlayan sektör, eğlence endüstrisini değiştiren uzun soluklu bir yatırım platformu. Türkiye’den de Netflix, Google, Amazon, Apple, YouTube ve Alibaba'ları çıkarmamız lazım. İTO bu mecralar için geliştirilen projeleri de destekleyecek.
YILLIK 300 MİLYON DOLAR İHRACAT
İstanbul Ticaret Odası Başkanı Şekib Avdagiç, ‘yumuşak güç’ olarak nitelenen film-dizi sektörünün dünyada Türkiye imajına önemli katkıda bulunduğunun altını çizdi. Avdagiç, şöyle konuştu: “Önce Türk dizilerinin girdiği, Türk yaşam tarzının, tüketim biçiminin, Türkiye’den mekanların girdiği ülkelere, ardından Türk ürünleri giriyor. Memnuniyetle görüyoruz ki, Türk yapımları İsveç’ten Kosta Rika’ya, Çin’den İspanya’ya kadar milyonları TV, akıllı telefon ve bilgisayar ekranlarına kilitliyor. Dizilerle hazır hale gelen bu ülkelerde girişimcilerimizin pazara açılmaları çok kolay hale geliyor.”
Avdagiç, Türk dizi, film ihracatında elde edilen gelirin 2008 yılında 100 bin dolar iken, bu rakamın 2017 yılı itibarıyla 300 milyon doların üzerine çıktığını ulaştığını söyledi. Avdagiç “İyi projeler çıkarsa, ihracat 400 milyon doları geçer. 2023 yılı için belirlenen hedef ise en az 1 milyar dolar. Potansiyelimiz bunun çok üzerinde. Tüm dünyada 100’ün üzerinde ülkeye dizi ihracatı gerçekleştiriyoruz” dedi.
Dizi sektörünün ulaştığı toplam cironun yaklaşık 10 katı kadar etrafında bir ekonomi yarattığı, ihracatı ve mal ve hizmet satışını kolaylaştırdığı tahmin ediliyor.
‘DİZİ İHRACATINDA İLK 5’TEYİZ’
Dünyada 2017’de TV ve online platformlarda 4 bin 100’den fazla ‘ithal’ dizinin vizyona girdiğini belirten Avdagiç, “İngiltere ve ABD, 500’den fazla program ile ilk iki büyük ihracatçı. Türkiye, TV ve online platform tarafında dizi ihracatında İngiltere, ABD, Fransa, Almanya ile birlikte ilk 5 ülkeden biri. Rekabet ettiğimiz ülkeler bile geldiğimiz noktayı gösteriyor. Yine bir başka araştırmaya göre ülkelerin yurtdışından satın aldıkları kurmaca TV programlarının yüzde 25’ini Türkiye menşeli yapımlar oluşturuyor. Bu muazzam bir başarıdır” dedi.
Avdagiç, “Film alıcıları bir ABD dizisine 10 bin dolardan fazla ödemiyorsa, Türkler aynı kategoride 60 bin dolara bir bölüm satıyorsa bu bir olaydır. Türk dizileri Güney Amerika’da prime time’da yayınlanıyorsa yine bu çok önemlidir” ifadesini kullandı.
110 ülkeden 2 bin firmanın, 14 bin üst düzey temsilcinin ve 5 bin format ve içeriğin yer aldığı fuara Türkiye’den dağıtımcı ve yapımcı 30 şirket, 45 temsilci katıldı.
TÜRK DİZİLERİNİN YARATTIĞI ETKİLER
- Latin Amerika ülkelerinde sıklıkla takip edilen Türk dizileri, bu ülkelerde en çok izlenen 15 program arasında. Bu programlardan dört tanesini Türk dizileri oluşturuyor.
- Türk dizilerinin ulaştığı bu başarı, İngiltere ve Amerika’nın da dikkatini büyük oranda çektiği için BBC ve CNN kanalları Türkiye’ye gelerek bu durumu haber yaptı.
- Türk dizilerinin oluşturduğu ilgi, farklı coğrafyalarda farklı Türk ürünlerine de dikkat çekiyor. Dizi ve filmlerin içerik üretiminde Türkiye'nin sahip olduğu doğal, kültürel ve tarihi güzellikler, Türk ürün ve hizmetleri görsel olarak da ön plana çıkıyor. Bu da pek çok sektörün ve yerli ürünün yurt dışında tanıtımına katlı sağlıyor.
- Dizi film endüstrisi sadece ihracat geliri anlamında değil perakende, tanıtım ve turizm olarak da Türkiye’ye önemli katkılar sağlıyor. Özellikle Orta Doğu ülkelerinde Türk dizilerinin izlenmesi ülkeye gelen turist sayısını da olumlu yönde etkiliyor.
- Balkanlar’da yeni doğan pek çok çocuğa Binbir Gece’den esinlenerek, Şehrazad ve Onur adı verildi.
- Slovakya’da her yıl düzenlenen bahar festivaline normalde 10 bin kişi katılırken Bergüzar Korel ve Halit Ergenç’in davetli olarak katılmasıyla, festivalin katılımcı sayısı 40 bin kişiyi geçmiştir.
- Kıvanç Tatlıtuğ ve Tuba Büyüküstün’ün kendi adlarını taşıyan parfümleri Ortadoğu’da satış rekoru kırdı.
- Japonya’da bir kanalın Türk dizileriyle ilgili 45 dakikalık bir belgesel program yayımladı. Belgeselde Türk dizilerinin ihracata ve turizme etkisinin anlatıldı.
- Türk dizileri sayesinde Mısır, Bosna Hersek ve Yunanistan’da Türkçe kursuna gidenlerin sayısında büyük artış gerçekleşti.
- Batı Avrupa, Türk dizi sektörü açısından daha zor bir pazar oldu. Onu da İsveç ve İspanya ile kırdık. ‘Son’ dizisi İsveç’te ülke tarihinin en çok izlenen dizisi oldu. İspanya’da da Son’un formatından uyarlanan yeniden çekimi El Accidente adıyla yayınlandı.
- Hindistan'da Ekim 2015’te sadece "Adını Feriha Koydum" dizisi vardı, şimdi Hindistan'a satılan dizi sayısı 12’yi geçti.
- Limon ile Zeytin, en büyük dijital yayın platform Netflix’te yayınlanan ilk Türk yapımı. 112 ülkede gösterilen Limon ile Zeytin evrensel değerlerde mesajlar veriyor. Nereli oldukları, nerede yaşadıkları beli değildir. Tek farkla çay bardağında çay içerler.
- Türk aksiyon filmi Dağ 2, dünyada en çok izlenen 250 film arasına girdi. Film, Çin’e ve ardından Güney Kore ve AB ülkelerine satıldı.