Ganglion kisti nedir? Ganglion kisti kanser habercisi olabilir mi?
Ganglion kisti nedir? Ganglion kisti kanser habercisi midir? Ganglion kistinin belirtileri nelerdi? Dr. Öğr. Üyesi Ahmet Üşen, merak edilen tüm soruları yanıtladı.
Değiştirme Tarihi: 03.12.2021 10:28
Ganglion kisti nedir? En çok nerelerde görülür? (El, ayak, bilek vs.) Bu kist kanser habercisi midir?
Ganglion kistleri bir eklemin veya kasın kemiğe yapışan kısmı olan bir tendonun üzerinden köken alan içi sıvı dolu keseciklerdir. Bu kistler kas iskelet sisteminin her yerinde görülebilmesine rağmen en çok el ve el bileğinde görülür. Tipik olarak el bileği sırtında, fındık büyüklüğünde, sınırları belirgin, orta sertlikte bir şişlik olarak ortaya çıkar. Bu keseciklerin içindeki sıvı, jöle kıvamında, yapışkan ve şeffaf renktedir. Gangliyon kistlerinin boyutları büyüyüp küçülebilmekle beraber boyu 3 santimetreyi bulabilmektedir. Ganglion kistleri iyi huylu kistik tümörlerdir ve kötü huylu olma ihtimalleri yoktur.
Ganglion kisti neden oluşur? Risk faktörleri nelerdir? Daha çok kimlerde görülür? Özellikle ayaktaki kistlerin ayakkabı seçimiyle bir ilgisi var mı?
Ganglion kistleri sıklıkla 15-40 yaş aralığında görülür. Ganglion kistlerinin kesin sebepleri bilinmemekle beraber oluşumlarıyla bağlantılı birkaç faktör vardır. Bunlardan biri eklem veya tendon yaralanmasıdır. Yaralanma sonrası tendon zarı veya eklem kapsülündeki küçük yırtıklardan eklem sıvısı dışarı sızar ve ganglion kistine sebep olur. El ve el bileğini sık kullanan meslek gruplarında çalışan, eklem ve tendonlarda iltihaplanması olan ve romatizması olan kişilerde daha sık görülmektedir. Ayrıca ayaktaki ganglion kistleri özellikle dar ve sıkı ayakkabı giyen kişilerde daha fazla rastlanmaktadır. Bunun sebebi de ayak bileğinin ön kısmında artan sürtünme ve tekrarlayan mikro travmalardır.
Ganglion kistinin belirtileri nelerdir? Nasıl anlaşılır? Kendi kendine geçer mi?
Ganglion kistlerinin en sık belirtisi yuvarlak veya oval şekilli şişliklerdir. Şişlikler sıklıkla yumuşaktırlar ama uzun zamandır var ise sert de olabilirler. Ganglion kistleri çoğunlukla ağrısızdır. Bazı durumlarda kistler, eklem hareketleri ile beraber ağrıya veya bir sinire bası yaparak uyuşmaya ve karıncalanmaya sebep olabilirler. Ganglion kistleri genellikle doktorunuzun fizik muayenesi sonrası teşhis edilebilmektedirler. Doğru bir teşhis için öncelikle yumuşak doku mu kemik çıkıntısı mı olduğundan emin olmak için röntgen çekilir. Şüphe durumunda eklem iltihaplanması veya tümör gibi diğer hastalık olasılıklarını dışlamak için ultrason veya manyetik rezonans gibi görüntüleme yöntemleri kullanılabilir. Ayrıca kist sıvısından örnek alınıp laboratuvarda analiz edilmesi de tanıya yardımcı bir metottur. Ganglion kistlerinin büyük bir çoğunluğu tedaviye ihtiyaç duymadan kendiliğinden küçülüp kaybolmaktadır. Bununla birlikte, şişliğin başka bir hastalığın belirtisi olmadığından emin olmak için doktorunuza danışmak her zaman en iyisidir.
Ganglion kistinin tedavisi nasıldır? Cerrahi müdahale gerekir mi?
Ağrısız ganglion kistlerinin gerileme olasılıkları yüksek olduğu için ilk yapılacak şey takiptir. Takipte kistin büyüdüğü, eklem hareketini zorlaştırdığı veya ağrıya sebep olduğu görülürse tedavi gereksinimi ortaya çıkar. Tedavi seçenekleri arasında ilk sıradakiler; ilgili eklemin splintler ile sabitlenmesi, yangıyı azaltan ilaçların kullanımı ve kistin boşaltılmasıdır. El ve el bileğinde ganglion kisti olanlarda bilgisayar ve telefon kullanım sürelerinin azaltılması önerilir. Ayak ve ayak bileğinde kisti olanlarda dar ve sıkı ayakkabı giymemesi ve kistin olduğu bölgeye yumuşak pedler konulup kiste basıyı azaltması önerilir. Kistin boşaltılmasına ve diğer tedavilere rağmen tekrarlama durumlarında ise cerrahi girişimler düşünülebilir. Gangliyon kistinin bulunduğu bölgeye göre lokal veya genel anestezi altında cerrahi müdahaleler yapılabilir. Bununla beraber cerrahi müdahaleler sonrası da tekrarlama olasılığı görülebilmektedir.
İnternette ganglion kistlerine karşı evde yapılacak kürlerin paylaşımları var. Bir hekim olarak bu konudaki görüşleriniz nelerdir? Bu kistler evde yapılacak basit kürlerle iyileşir mi?
Bir kisti iğne veya diğer keskin nesnelerle kendiniz delmeye çalışmayın. Bu, tekrarlama riskini artırır ve ayrıca enfeksiyonlara neden olabilir. Kistlerle ilgili yaygın bir yanılgı, onlara büyük bir nesneyle vurmanın onları patlatacağı veya küçülteceği ve yok edeceğidir. Bu yöntem kullanıldığında tekrarlama riski çok daha yüksektir ve kendinizi yaralayabilir veya kist bölgesi çevresinde enfeksiyonlara neden olabilirsiniz. Evde yapılacak en masum tedavilerden birisi kist üzerine sıcak uygulamalardır. Sıcak uygulama kist içindeki sıvının yoğunluğunu azaltıp bu sıvının lenfatik sisteme daha hızlı akmasına yardımcı olabilir. İnternette paylaşılan evde yapılan kürlerin hiçbirisinin ganglion kistlerini ortadan kaldırabileceğini veya önleyebileceğini gösteren çalışma yoktur. Ganglion kistlerinin üzerine uygulanan kürler, hiçbir etkisi olmasa dahi kistlerin kendiliğinden gerileyebilme olasılığı nedeniyle yanıltıcı olarak kürlerin kistlerin gerilemesinde etkili olduğunu düşündürebilir. Bu da paylaşımların ve kullanıcı yorumlarının basit kürlerin başarılı görünmesine sebep olmaktadır.