Proje Adı: KEBAN BARAJI DOLUSAVAĞI İYİLEŞTİRME YAPILARI MÜHENDİSLİK HİZMETİ
Ülke: Türkiye
Finans Kaynağı: Yerel
Etiketler: Türkiye, Yerel, HES, Tasarım
Projenin ayrıntılı anlatımı:
Keban Barajı Türkiye’de Fırat Nehri üzerindeki büyük barajlar sisteminin (Membadan mansaba doğru Keban Barajı, Karakaya Barajı, Atatürk Barajı, Birecik Barajı ve Karkamış Barajı) ilk ana projesidir. Baraj gövdesi, kaya dolgu ile beton ağırlık yapısının kombinasyonundan oluşur ve temelden 207 m yükseklikte, 1125 m kret uzunluğunda, 15.5 milyon m3 dolgu hacmi ve 1.24 milyon m3 beton hacmindedir. Rezervuar hacmi ve alanı sırasıyla 30.6 milyar m3 ve 675 km2’dir.
Barajın ana amacı, her biri 167.5 MW kurulu güçte 8 üniteli santral ile yılda 5 800 GWh hidroelektrik enerji üretmektir.
Beton ağırlık yapısı üzerindeki dolusavak 17 000 m3/s kapasiteye göre tasarlanmış olup 16 m genişlik ve 15 m yükseklikte 6 adet radyal kapakla teçhiz edilmiştir. Boşaltım kanalı 470 m uzunlukta, 119 m genişlikte ve ayırım duvarları ile 3 ayrı göze bölünmüştür ve kuyruk suyuna boşaltım yapmadan önce bir sıçratma ucu yapısı ile son bulmaktadır.
1974 yılından beri yapılan işletme süresince, boşaltım kanalı tabanı boyunca önemli kavitasyon hasarları ve sıçratma ucunun mansabında büyük boyutlu ilerleyen oyulmalar meydana gelmiştir.
TEMELSU Tarafından Sağlanan Hizmetler:
Kavitasyona ve oyulma problemlerine karşı dolusavak iyileştirme yapılarının kesin ve detay projeleri ile teknik şartnamelerin ve ihale dokümanlarının hazırlanması işi Ekim 1991’e kadar Temelsu tarafından tamamlanmıştır. Kavitasyonu önlemek için, mevcut betonu kırmada özel teknikler kullanılarak boşaltım kanalı boyunca 4 adet oyuk tipte havalandırma kanalı ve şaftı projelendirilmiş ve inşa edilmiştir. Havalandırma kanallarına dolan suyun tahliyesi için özel bir drenaj sistemi tasarlanmıştır. Oyulmaya karşı kalıcı çözüm olarak, sıçratma ucunun hemen mansabına darbe etkisini en aza indirmek için su jetine uygun kret profilinde kütle beton örtü dökülmüş, inşaatı kuruda yapmak için bir sıra 2.0 m çaplı kesişen kazıklar çakılarak yapı aynı zamanda oyulmaya karşı korumaya alınmıştır.