Shinkansen ile YHT arasındaki on fark
Dün ilk defa YHT’ye bindim. İzmit’den Ankara’ya geldim. Bu hat 25 Temmuz’da açılmıştı. Ekonomi kısmı ile seyahat ettim, bir de business sınıfı varmış.
Japonya’da yüksek hızlı trenlere “Shinkansen” deniyor. “Yeni Tren” demek. 2013 yılında Shinkansen 50. yılını kutlamıştı. Ben ilk olarak 1987 yılında binmiştim. 27 yıldır kullanırım. İşte YHT ile arasında gözlemlediğim kadarı ile belirlediğim 10 fark.
1. Ayakta yolcu: Japonya Shinkansen’i “Serbest”, “Numaralı”, ve “Yeşil” olarak üç sınıf bilet satıyor. Serbest sınıfta koltuk sayısından fazla bilet satışı var. Bu vagonlarda bulduğunuz boş yerlere oturuyorsunuz. Gerektiğinde ayakta çok yolcu alıyorlar. Numaralı vagonlarda ise ayakta yolcuya izin yok. Yeşil sınıf birinci, yani business sınıfı.
2. Sigara: Japonya’da Shinkansen’lerde sigara içilen vagonlar var. Bunların dışında kimse tüttürmeye teşebbüs etmiyor. YHT’de kanun gereği kapalı yer olduğu için sigara içmek yasak ama tuvalette fosur fosu içip ortalığı rezil eden sonra da marifetmişçesine pişmiş kelle gibi sırıtan mandalar var.
3. Vagonlar ve konfor: YHT vagonları dar. İki sıra ikişer koltuk konmuş aradaki aralıkta zar zor ilerleniyor. Shinkansen vagonları geniş yer bol rahat ve ferah. Koltuklar üçlü ve ikili. Tavanlar da daha yüksek sanki. YHT konfor açısından bir kaç adım geride. Tren hareket halindeyken hissedilen gürültü de daha fazla.
4. Hız ve aerodinamik yapı: Shinkansen 323-350 kilometre basıyor, sarsıntı az. Dün YHT kısa aralıklarla da olsa 253’e kadar çıktı. O hızda sarsıntı ve titreşim hissedilir ve hafif rahatsız eden düzeye ulaştı. Sarsıntılar trenin aerodinamik yapısı veya rayların tasarımı yetersiz ise olur. Demek ki mühendislikte biraz daha ilerlememiz gerek. 27 yıl önce ilk kez bindiğim Shinkansen de 250 kilometre hızı geçince bayağı titreşim yapmıştı.
5. Seyahat süresi: Azami hız 253 olsa da ortalama hız 130 km civarında. İzmit-Ankara arasını iki defa durarak 3 saatte aldık. Herhalde otobüs ile gitseydik 3.5 – 4 saatte varırdık. Tokyo-Osaka arası 600 km. Nozomi adlı Shinkansen ile 4 kez durarak 2.5 saatte gidebiliyorsunuz. Otobüs ile 10-12 saat.
YHT için ayrı bir güzergah yapılmamış. Eskisi gibi Eskişehir üzerinden dolaşarak geliyor. Hızlı trenin anlamı doğrudan başlangıç ile hedef arasında düz çizgiye yakın bir güzergah izleyerek gelmesidir. Cetvelle çizilmiş gibi. Bu nedenle YHT gerçek anlamda bir hızlı tren değil.
6. Gar lojistik ve ulaşım: İzmit garı yeni yapılıyor herhalde. Biz ikinci perondan bindik. Yürüyen merdiven falan yoktu. Ağır bavulu olanlar veya yaşlılar ne yapacak? Aydınlatma ve bilgilendirme de yok denecek kadar az. Ama daha çok yeni, düzelecektir eminim. Japonya’daki Shinkansen istasyonları ayrı ve devasa yapılar. Yolcuların konforu için her şey düşünülmüş. Eh, onlar bu noktaya 50 senede geldiler, bizim acelemiz var 3 yılda geliriz.
7. Bilet alımı, tren saatleri, fiyatlar: Genel olarak tren bilgilerine (saat, rota vs) ulaşabildim ama yetersiz. Biletimi internetten alamadım. Önceden Ankara garına kadar gitmem gerekti. 70 TL bilet bedeli ödedim. Otobüsten pahalı, uçak (Sabiha Gökçen)’den biraz ucuz. Japonya’da Shinkansen, uçaktan %30 daha ucuzdur. Otobüsten 3-4 kat daha pahalıdır. YHT tıklım tıklım dolu idi. Demek ki tren seferlerini artırmak gerek.
8. Tuvaletler ve ortak alanlar: YHT bu konuda yetersiz. Tuvaletler küçük, sayıları az. Ortak alanlar da dar. Shinansen ayakta yolcu aldığı için belki de ortak alan ve tuvalet konforuna biraz daha dikkat etmiş. Bir de tabii ki 50 yıldan beri bu konularda geliştirme yaptıklarını unutmamak gerek. Hatırlarım ilk bindiğim Shinkansen tuvaleti en berbat ŞOT (şehirlerarası otobüs terminali) tuvaletinden kadar olmasa da kötüydü.
9. Hizmet ve ikram: YHT ile Shinkansen tren içinde yiyecek ve içecek dolaştırıyor. Hizmet aynı seviyede. YHT’de restoran vagonu da varmış. Gitmedim. Eskiden Shinkansen’de de vardı ama kaldırdılar. YHT de içki satılmıyor. Japonlar özellikle trende içmeyi sevdikleri için mutlaka bol miktarda bira stoğu bulunur. YHT’de çalışmasa da internet var. Raillife dergisini beğendim.
10. Yolcular: Tuvalette sigara içip ortalığı rezil eden densizi saymazsak YHT yolcuları birbirine saygılı insanlardı. Her kesimden vatandaş vardı. Öğrencisi, genci, yaşlısı, iş için seyahat edenler, boş bakanlar, kitap okuyanlar, müzik dinleyenler. Başı örtülü, dekolte. Geniş bir spektrumun bir arada seyahat ediyor olması hoşuma gitti.
Genel sonuç: Yeni seferlere başlayan bu nedenle de daha pek çok teknik ve hizmet eksiği olması normal YHT ile 50 yıldır bu hizmeti veren Shinkansen’i karşılaştırmak haksızlık olur. Ama ben 27 yıldır Shinkansen kullandığım için adil bir karşılaştırma yapabilirim. Bu nedenle YHT’ye 10 üzerinden 8 veriyorum. TCDD doğru yolda. Klasik ve nostaljik trenleri unutmayın, bir kenara atmayın ama.
İzmir – Ankara yataklı tren seyahati yazısı için —-> burayı tıklayın
Yorumlar
guzel bir yazi tebrikler…tren tasimsvilgi konusunda cok gerideyiz.nedense dunyada en iddiali iki ulke japonya ve fransa varken bizimkiler gidip cin hindistan ispanya gibi ulkelerden ulkelerden teknoloji satin alirlar. japonya b.eliginin 27 kasim resepsiyonunyzda muhterem babanuzla tanistik rahmetli agabeyinizi buruk duygularla andik.ankarada zamaniniz olursa sizi gormeyi arzu ederim.selam ve sevgiler osman y.bekaroglu 0532 3676222
Mesaj için çok teşekkür ederim, trenler konusunda seçim yapılırken teknik yeterlilik dışında başka Faktörler de rol oynuyor sanırım. Ayrıca Japonlar teknoloji transferi konusunda Türkiye’ye karşı cimri ve hoyrat davranıyorlar o nedenle kaybetmiş olabilirler. Ben YHT Çin ve Kore kanalı ile yapıldı diye duymuştum demek ki yanlışmış.
Zevkle okudum Erol.. Bol kazanclar, keyifli seyahatler Turkiye’de…
>
Bahadır, keşke hep beraber gelecek sefere bir ya da iki vagon kapatıp seyahat etsek, hatta aileleri de alsak.
Hizmet veren kişilerin müşteri memnuniyeti için gösterdikleri duyarlılık da 11. fark. İşi üstünkörü yapmak veya müşteriye ‘uğraştırma bizi tavrı’ Şinkansenlerde görülemeyecek anlık olaylar.
Mühendislik ve altyapı hizmet alımlarında AB üyesi ülkelerde alım yapılması (İspanya, Almanya gibi) AB müzakerelerinde bir çeşit koz olarak kullanılmakta. Aynı şekilde THY’nin uçak alımlarında Airbus ve Boeing arasında seçim yapması durumu ortaya çıktığında AB kartı hemen ortaya sürülmekte.
Hizmette bir kusur görmedim. Sık sık seyahat edersem mutlaka arızalı durumlara şahit olacağım, aynı Japonya’da olduğu gibi. Bu husus da 50 yıldır hızlı tren işleten Japonya’nın biriktirdiği know-how ile bu işe yeni başlayan TCDD’nin karşılaştırılması oluyor. Elma ile armut kıyaslaması gibi bir şey bu
Japon trenlerinin standartları AB standartlarından farklıdır. Biz AB adayı olarak ve oradaki trenlerin Türkiye’de de çalışabilmesi için -mesela paristen kalkan trenin kars’ta durması- (uzak bir hayal de olsa) AB standartlarına uyması gerekiyor. Ayrıca ray açıklığı gibi önemli fiziksel farklılıklar var. Diğer bir konu da trenleri çalıştıran kontrol sistemi. Hızlı trenler çok iyi bir yönetim sistemi ile kontrol edilir. Özellikle Japonya’da 10-20 dakikada bir hızlı tren kalktığını düşünürseniz aynı hat üzerinde ilerleyen bir trenlerin güvenli hareketi çok önemlidir. Malesef Türkiye’de seçimlere yetişmesi için kontrol sistemi tam olarak devreye alınanamıştır. Trenlerin seyrek kalkmasının en önemli sebeplerinden birisi budur. Gelelim farka, Japonlar kendi trenlerini yaptığı için kendi kontrol sistemini kullanmaktadır ve kapalı kutu olarak bu sistemi almanız gereklidir. Bir ek yapamazsınız, en küçük bir değişiklik için yine Japonları aramanız gerekiyor. Bu da rekabete açık bir sistem olmaktan çıkartıyor. Japonların trenini sanırım sadece Taylandda kullanıyorlar ama emin değilim. Adamların iç pazar zaten yeterinve büyük, belki ihracat ile ilgilenmiyor da olabilirler.