Wan Gölü Havzasında doğa katliamı
Wan merkez ve ilçelerinde yapılan HES ve barajlar gibi rant tesisleri, başta İnci Kefali olmak üzere binlerce canlının toplu ölümüne yol açıyor.
Wan Gölü havzası, çok zengin canlı ve bitki türlerine ev sahipliği yapıyor. Havza’da yüzlerce irili ufaklı dere ve çay bulunuyor. Bu derelerin geçtiği yerlerde bulunan bataklık ve sazlıklar, canlıların üreme ve beslenme alanlarıyla çok zengin bir yaşam alanı ancak son yıllarda rant ve talan siyaseti nedeniyle yok olmaya doğru gidiyor.
Wan’ın Erdîş (Erciş), Bêgir (Muradiye), Westan (Gevaş) ve Norşîn (Gürpınar) ilçelerinde bulunan birçok dere ve çayın üzerinde bulunan HES ve barajlar, canlı türleri için ölümcül olmaya başladı. Yine bu derelerinin yataklarında yapılan ıslah çalışması ve engeller nedeniyle canlıların göç yolları engelleniyor.
HES’LER DOĞA KATLİAMINA NEDEN OLUYOR
AKP son birkaç yıl içinde Wan Gölü çevresinde 40’tan fazla HES ve baraj yaparak bölgeyi adeta rant alanı haline getirdi. Rant uğruna bölgenin büyük bölümünü yok eden AKP iktidarı, geri kalan canlı yaşamını da yavaş yavaş yok etmeye devam ediyor. Wan’ın Erdîş, Çardêran (Çaldıran), Bêgir, Westan ilçelerindeki dağlarda doğan ve Wan Gölü’ne dökülen dereler adeta hapsedilmiş durumda. Bu dereler üzerinde kurulan HES ve barajlar nedeniyle dere yataklarının büyük bölümü kurudu. Dere yataklarında yaşayan binlerce hayvan ve bitki türü yok oldu.
HES’LER BİNLERCE BALIĞIN ÖLÜMÜNE NEDEN OLUYOR
Erdîş'in Zîlan bölgesinde doğan Zîlan Çayı, başta İnci Kefali olmak üzere birçok endemik türe ve canlıya ev sahipliği yapıyor. 15 Nisan ile 15 Temmuz arasında göç eden İnci Kefali, Zîlan deresine göç ederek yumurtalarını bırakıyor. Zîlan Çayı üzerinde bulunan HES ve barajlar nedeniyle, dere suyu zehirlendiği gibi derenin yatağının da kurumasına neden oluyor. Bu nedenlerden dolayı üremek için göç edemeyen İnci Kefali balığı, yumurtalarını bırakamıyor. Yine derede yapılan engeller nedeniyle göç yolları kapatılmış durumda. Bu sebeplerden binlerce balık göç yolunda ölüyor.
Çardêran ve Bêgir ilçelerinden geçen Bendîmahî Deresi de HES kurbanı. İnci Kefali'nin göç ettiği ve üreme alanı olan derelerin başında gelen Bendîmahî Çayı'nda yapılan HES, binlerce balığın ölümüne neden oluyor.
SAZLIKLAR RANT ALANINA ÇEVRİLMEK İSTENİYOR
Rant uğruna yüz binlerce canlıyı yok eden AKP iktidarı, özellikle son günlerde Wan Gölü Havzasında bulunan binlerce canlının üreme ve beslenme alanları olan sazlıkları da sistematik bir şekilde yakıyor. Sazlıklarda çıkan ve günlerce süren yangına müdahale edilmeyerek, binlerce canlının yanarak ölmesine neden oluyor.
Erdîş'in Gölağzı mahallesinde bulunan sazlıklar son birkaç yılda defalarca yakıldı. Mayıs ayında Gölağzı mahallesi Wan Gölü sahilinde bulunan sazlık iki defa yakıldı. Günlerce süren yangında binlerce canlı öldü.