Haziran 1926’da Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal’e İzmir’de suikast düzenleneceği ihbarı üzerine soruşturma başlatıldı. Hem Ankara’da hem de İzmir’de kurulan İstiklal Mahkemeleri soruşturmayı iki ayrı mecra üzerinden derinleştirdiler. Soruşturmanın bir ucu eski İttihatçılara uzanırken bir ucu da Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası’ndan (TpCF) arta kalan muhalif milletvekillerine uzandı. Gerek dava süreci gerekse dava sonucu Mete Tunçay’ın Türkiye Cumhuriyeti’nde Tek Parti Yönetimi’nin Kurulması kitabında ele alınmaktadır. Ayrıca Kemal Tahir’in yazmış olduğu Kurt Kanunu romanı kurgusunu doğrudan İzmir Suikastı davasından alır.
Lozan Barış Antlaşması sonucunda Yunanistan ve Türkiye arasında gerçekleştirilen nüfus mübadelesi, her iki halk için de sancılı bir süreç oldu. 1 milyondan fazla eski Osmanlı vatandaşı olan Rum, Anadolu’dan Yunanistan’a (İstanbul Rumları bu nüfus değişimine dahil edilmemişti), 500 bin kadar eski Osmanlı vatandaşı olan Müslüman Türk de Yunanistan’dan Türkiye’ye göç etmek zorunda kaldılar.
Ne gidenler ne de gelenler, gittikleri ve geldikleri yerde hemen kabullenildiler. Çağan Irmak’ın yönetmeni olduğu Dedemin İnsanları Ege’de küçük bir sahil kasabasında yaşayan Girit göçmeni bir ailenin yaşadıklarına odaklanarak, bir toplumun geçirdiği tarihsel süreci acılarıyla birlikte sinemaya taşır.
AHaber’de yayımlanan “Eski Defterler” programının “Meclisler ve Krizler” başlıklı bu bölümünde konuşmacılar, Osmanlı Mebuslar Meclisi ve Büyük Millet Meclisi gelişmelerine de değiniyorlar.
Özellikle Hakan Erdem 28:50 ve 37:45 dakikaları arasında iki meclis arasındaki kopuşları ve süreklilikleri gündeme getirmektedir.