Dörtlü tarama testi, ailede doğum kusurları geçmişi, 35 yaş ve üstü, hamilelik sırasında olası zararlı ilaç kullanımı, diyabet ya da insülin rahatsızlığı gibi nedenlerden dolayı, gebelik sürecinde anne adayının yaptırması gereken testlerden biridir. Peki, dörtlü tarama testi ne zaman yapılır? Nelere bakılır? Bilinmesi gerekenleri haberimizde sizler için derledik…
4’LÜ TARAMA TESTİ HAKKINDA
Dörtlü tarama testi, üçlü tarama testine benzeyen bir maternal (anneye ait) kan tarama testidir. (AFP Plus ve Çoklu İşaretleyici Tarama olarak da bilinir). Bununla birlikte, dörtlü tarama sadece bu testlerde değerlendirilen üç özel maddeyi (AFP, hCG ve Estriol) değil, aynı zamanda Inhibin-A olarak bilinen dördüncü bir maddeyi de arar.
4’lü tarama testi, Down Sendromu açısından risk altında olan gebeliklerin saptanması olasılığı Inhibin-A seviyelerinin değerlendirilmesiyle daha yüksek olması dışında, sadece üç maddeyi arayan tarama testleriyle aynıdır. Testin yanlış pozitif çıkma oranı da daha düşüktür.
Bu test ile bebeğin down sendromu, kromozom anormalliği ya da nöral tüp defekti gibi bir rahatsızlığın olup olmadığı saptanmaktadır. Üçlü testin hassasiyeti %60 olarak kabul edilmektedir. İnhibin A adı verilen maddenin ölçüme eklenerek uygulanan dörtlü tarama testinde hassasiyet %80’lere ulaşabilmektedir.
DÖRTLÜ TARAMA TESTİ NE ZAMAN YAPILIR?
Bu test en sık hamileliğin 15. ve 22. haftaları arasında yapılır. 16. ve 18. haftalar arasında en doğru sonuçları verir.
DÖRTLÜ TARAMA TESTİ NEDEN YAPILIR?
Dörtlü tarama testi, aşağıdaki koşullardan herhangi birine sahip bir bebek taşıma şansınızı değerlendirir:
– Down sendromu (trizomi 21) – Down sendromu, yaşam boyu zihinsel engelli olma ve gelişimsel gecikmelere ve bazı insanlarda sağlık sorunlarına neden olan bir kromozomal hastalıktır.
– Trisomy 18 – Bu, vücut yapısında ciddi gelişimsel gecikmelere ve anormalliklere neden olan bir kromozomal hastalıktır. Trisomy 18, genellikle 1 yaşında ölümcüldür.
– Spina bifida. Spina bifida, nöral tüpün bir kısmı düzgün bir şekilde gelişemediğinde veya kapanmadığında ortaya çıkan bir doğum kusuru olup, omurilikte ve omurganın kemiklerinde kusurlara neden olur.
– Karın duvarı defektleri. Bu doğum kusurlarında, bebeğin bağırsakları veya diğer karın organları göbek deliğinden geçer.
DÖRTLÜ TARAMA TESTİNDE NELERE BAKILIR?
Dörtlü testte anne kanında beta-hcg, alfa-feto protein (AFP), serbest estriol (uE3) ve İnhibin-A adı verilen maddelere bakılır ve değerler o gebelik haftasında bulunan bir anne adayının ortalamasıyla karşılaştırılarak normalden sapma olup olmadığına, sapma var ise sapmanın derecesi belirlenir.
– AFP: Alfa-fetoprotein, fetus tarafından üretilen bir proteindir.
– hCG: insan koryonik gonadotropini plasenta içinde üretilen bir hormondur.
– Estriol: estriol hem fetus hem de plasenta tarafından üretilen bir östrojendir.
– Inhibin-A: inhibin-A, plasenta ve yumurtalıklar tarafından üretilen bir proteindir.
Dörtlü testte risk yüksek çıktığında bu bebekte bir sorun olduğu anlamına gelmez ve kromozom anomalili bebek doğurma olasılığı istatistiksel olarak yükselmiş olduğundan, aynen üçlü testte olduğu gibi amniyosentez veya fetal DNA testi önerilir.