Grafik Tasarımcıların Soru ve Sorunları - Grafikerler Meslek Birliği neden kurulamaz? ...


Grafikerler Meslek Birliği neden kurulamaz?
neptune´isimli üyeden Alıntı
...
Başka engellerin olacağını sanmıyorum aslında ama siz bazı yahoo gruplarında okuduğum kadarıyla sanırım geçen yaz bu birliğin kurulması için çalışmalar yaptınız ama bazı sorunlar nedeniyle bu birlik gerçekleşemedi.
Ben geçen sene Grafik Tasarım Dergisi'nin düzenlediği Grafik Tasarım Günleri etkinliğine gitmiştim. Seminerin son gününde Grafik Tasarım dergisi yazarları bir panel gerçekleştirmişti. Orada da bir Grafikerler Meslek Birliğinin kurulması gündeme gelmiş, malum alaylı-mektepli meselesinin uzun uzun tartışılması sonunda, bu birliğin kurulması halinde alaylıların bu meslekten men edilecekleri ima edilmişti. Yani bu birlik kurulunca GSF mezunu olmayanlar grafik tasarımcılığı yapamayacakmış. Ben mesajınız üzerine konuyu araştırmak için Google'da arama yaptım. Meslek birliğine asil üyelik için birliğin koyduğu şartlara uyum taşıma zorunluluğu olduğunu gördüm.
Turizm ve Kültür Bakanlığı'nın sitesinde "Fikir ve Sanat Eseri Sahipleri ile Bağlantılı Hak Sahipleri Meslek Birlikleri Tip Statüsü" başlığı altında bir tüzük var. Burada gördüm.
Link: ..:: T.C. KÜLTÜR VE TURİZM BAKANLIĞI :: KÜTÜPHANELER VE YAYIMLAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Grafikerler Meslek Birliği kurulduğunda "Fikir ve Sanat Eseri Sahipleri Meslek Birliği" kapsamında mı olacak yoksa "Tabipler Odası" gibi diplomasızların üye olamayacağı bir kuruluş mu olacak?
Eğer ikincisiyse o zaman daha önce de yazdığım gibi Grafik Tasarım eğitiminin hak eden herkese ulaştırılması yönünde çalışmalar yapılsa ve buna devlet ön ayak olsa daha iyi olur. Çünkü daha önce yazdığım gibi gerçekten yetenekli insanlar da eğitim alma imkanından mahrum kalıyorlar. Kartvizitteki adrese photoshop efekti veren takımı boşverelim ama yetenek sınavlarında ilk 30 kişinin arasına giremeyen diyelim 31. olup da kalanlar eğitim alabilmeli. Kaldı ki 3000 kişinin başvurduğu sınavda ilk 300'e girebilmek de marifettir.
Yani şöyle bir risk var: Yetkililer diyebilir ki grafiker olmanın ön koşulu eğitim olsun ama eğitimin koşulları eski tas eski hamam usulü belirlenmeye devam etsin. Gene GSF kapılarına binlerce kişi yığılsın, sınavlar fotoğraf gibi anatomi çizimi üzerinden olsun (oysa araştırdım, avrupa'da grafik tasarım okullarına giriş sınavları farklı nitelikte, fotoğraf gibi karakalem değil de verilen bir tasarım sorununun çözümü ya da hayali bir firma için logo çizilmesi vs. giriş sınavı her okulda yok belli köklü okullarda var, diğerleri portfolio sunumu üzerinden öğrenci alıyor) istenilen konuyu doğru ölçü ve oranlarda çizebilen herkes değil de sadece 20 kişi sınavı geçebilsin denilecek ve yetenekli birçok kişi dışarıda kalacak. İşte böyle bir risk var. Senelerdir sınava giren ama geçemeyen birinci aşamayı geçip ikincide kalan kişiler var. Oysa bu insanların daha okul okumadan yaptıkları tasarımlar bile birçok kişininkinden daha nitelikli ve aileleri "oğlum/kızım senin bu okulu kazanacağın yok artık bir işe gir de çalış" dedikleri için tasarım öğrenme hayallerine elveda demek zorunda kalıyorlar.
O yüzden Grafikerler Meslek Birliği kurulursa -ki çoktan kurulmalıydı aslında- giriş şartları ne olmalı bir kişinin üye olup olmayacağı nasıl belirlenmeli bunu düşünmek lazım. GSF çıkışlı olmayanlar arasından bu işe yatkın olanlar, kartvizitteki adrese efekt vermeyi akıl edenlerden nasıl ayırd edilecek?
Grafik Tasarım eğitimi sadece üniversitelerle anatomi sınavından sonra mı verilmeli? Yoksa Avrupa'da olduğu gibi üniversite olmayan ama en az iki yıllık eğitim veren ve eğitim kapsamında elbette temel sanat ve tasarım eğitimine de müfredatlarına yer veren kurumlar nihayet açılacak mı ülkemizde? (Aslında İstanbul'da böyle yerler var bir-iki tane ama fiyatları biraz yüksek) Nitekim Avrupa'da en ufak kursta bile tasarım eğitimi veriliyor, salt program öğreten kurslar zaten grafikerlik kursu diye nitelendirilmiyor, bu kurslar sadece yeni programlar öğrenmek isteyen, ya da eski versiyonlarını bildiği programların yeni versiyonlarını öğrenmek isteyen kişiler için varlar.
Usta-çırak ilişkisi de bu bağlamda tasarım eğitimini çeşitli nedenlerden alamayanlar için önemli bir alternatif. Ama bu şansa da belli yaştaki gençler sahip olabiliyor. Birkaç yıl önce bir iş yerine başvurmuştum. Yardımcı grafikerlik pozisyonuna. Orada görüştüğüm kişi bana "18 yaşında olsaydın seni yetiştirmek üzere işe alırdım ama bu yaşta alamam, az paraya çalıştırmaya gönlüm elvermez" demişti. Özel ders veren kişileri de araştırmıştım. İnternette yalnızca bir kişi bulmuştum. O da sitesine yazmış, eskiden herkese ders veriyormuş ama artık sadece GSF öğrencileri ve mezunlarına ders vermeye karar vermiş. Yeteneksiz kişilerle uğraşmak istememesini bir derece anlayabiliyorum ama üniversite öğrencileri bu kişinin vereceği tasarım eğitimini zaten okullarında öğrenmiyor mu?
Yani nette buldukları hazır templatelerle 30 milyona iş yapan "photoshop grafikçisi" diye tabir ettiğimiz kişilerden ayırt edileceğiz derken tasarım öğrenme ve yapma imkanından mahrum kalmayız inşallah.
Konu gene dönerse kopya tasarımlar üzerine de bir iki satır yazmak isterdim, yurtdışında bile nasıl kopyalar yapıldığı, ülkemizde kitaplarda bile yer verilmiş bir alışveriş merkezi logosu ile italyan bir tasarım firmasının logosu arasındaki inanılmaz benzerlikler, pixellogo gibi siteler vb.
|Sponsor Links|
Hiç Biri / İstanbul
Bu tip meslek birlikleri, eser sahipliği ve komşu hak sahipliği konuları ile yayıncılık konusunda kurulabiliyor. Eser sahipliği yönünden ise güzel sanatlar, müzik, sinema ve ilim-edebiyat alanlarında meslek birliği kurulabiliyor (yasal mevzuat ve adlandırmalar böyle, bakınız: 5846 Sayılı FSEK).Yani neymiş: 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Yasası gereği, GRAFİK diye bir alan tanınmadığı için, söz konusu alanda meslek birliği kurulamazmış... Bunu ben söylemiyorum, YASALAR söylüyor...
Yani, "GRAFİK diye bir fikir ve sanat alanı" yoktur!
Dolayısıyla, Grafik alanında, hele adı da "GRAFİKERLER MESLEK BİRLİĞİ" olmak üzere bir MESLEK BİRLİĞİ, KURULAMAZ!
5846 SAYILI FİKİR VE SANAT ESERLERİ KANUNU,
1. MESLEK BİRLİKLERİNİN KURULMASI:
Madde 42 - (Değişik madde: 01/11/1983 - 2936/7 md.)
(Değişik fıkra: 03/03/2001 - 4630/21. md.) Eser sahipleri ve eser sahiplerinin hakları ile bağlantılı hak sahipleri, ile bu Kanunun 52 nci maddesine uygun biçimde düzenlenmiş sözleşmelerle eser veya hak sahibinden malî hakları kullanma yetkilerini devralarak bu Kanunun 10 uncu maddesine göre ilim-edebiyat eserleri üzerindeki hakları kullanarak, süreli olmayan yayınları çoğaltan ve yayanlar üyelerinin ortak çıkarlarını korumak ve bu Kanun ile tanınmış hakların idaresini ve takibini, alınacak ücretlerin tahsilini ve hak sahiplerine dağıtımını sağlamak üzere, Kültür Bakanlığınca hazırlanan ve Bakanlar Kurulunca onaylanan tüzük ve tip statülere uygun olarak tespit edilecek alanlarda birden fazla meslek birliği kurabilirler. Eser sahipleri veya icracı sanatçılar bakımından zorunlu organlarının asıl üye sayısının dört katı kadar ...*1* ; yapımcılar veya radyo-televizyon kuruluşları bakımından bu organların asıl üye sayısının iki katı kadar üye olma niteliklerini taşıyan gerçek veya tüzel kişiler meslek birliği olarak faaliyet gösterebilmek için izin almak üzere Bakanlığa başvurmak zorundadırlar. Meslek birlikleri bu izni aldıktan sonra kuruldukları alanda faaliyet gösterirler.
(http://www.mevzuat.adalet.gov.tr/html/957.html)
Fikir ve Sanat Eseri Sahipleri ile Bağlantılı Hak Sahipleri Meslek Birlikleri ve Federasyonları Hakkında Tüzük
Birliklerin amaç ve alanları
Madde 7 — (Değişik: 13/8/2002-2002/4683 K.)
Eser sahipleri ve bağlantılı hak sahipleri, ortak çıkarlarını korumak, Kanun ile tanınmış hakların idaresi ve takibi ile alınacak tazminat ve telif ücretlerinin tahsilini ve hak sahiplerine dağıtımını sağlamak amacıyla aşağıda belirlenen alanlarda birden fazla meslek birliği kurabilirler.
Meslek birliği alanları:
I – Eser sahipleri bakımından;
a) İlim ve edebiyat eserleri sahipleri,
b) Musiki eserleri sahipleri,
c) Güzel sanat eserleri sahipleri,
d) Sinema eserleri sahipleri,
e) İşlenme ve derleme eser sahipleri.
II – Bağlantılı hak sahipleri bakımından;
a) İcracı sanatçılar,
b) Fonogram yapımcıları,
c) Radyo-televizyon kuruluşları,
d) Filmlerin ilk tespitini gerçekleştiren yapımcılar.
Yukarıda eser sahipleri ile bağlantılı hak sahipleri bakımından gösterilen her başlık, meslek birliği kurulabilecek birer alandır.
(http://www.kultur.gov.tr/teftis/Belg...920C528BFE7883)
Bu meseleyi, geçen yıl taaa ilgili oluşumun başlangıcında (31 Mayıs 200 ilgili arkadaşlara anlattım. Grafik alanında meslek birliğinin kurulamayacağını, ancak "güzel sanatlar" alanında kurulabileceğini, bunun için de diğer güzel sanatlar alanlarından katılımlara açık olmamız gerektiğini, üstüne basa basa ifade ettim.
Fakat bazı sabit fikirliler, bunu anlamamakta inat ettiler. İlle de "grafikerler meslek birilği kurulacak ve bu mesleğin ilkelerini ve sınırlarını biz tayin edeceğiz" diye tutturdular.
|Benzer Konular|
|Konu||Konu Bilgileri||Forum||Cevaplar||Son Mesaj|
|Neden? Spectra Neden? Seiko Neden? Konica||Quatas||Dijital makineler||91||28-08-2013 08:39:07|
|amatörüm cok yeniyim Buca Anadolu Meslek ve Meslek Lisesi||nilay91||Kitap kapağı, broşür, menü vb.||24||04-12-2008 13:57:50|
|İsveçli Reklamcılar Birliği||VolkanTEKiN||Dünyadan Afiş Örnekleri||0||07-11-2008 14:15:51|