Özet
Bu araştırmanın genel amacı; Isparta ilinde bulunan Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı devlet liselerinde 2017-2018 eğitim öğretim yılında görev yapan öğretmenlerin görüşlerine göre liselerde örgütsel özdeşleşme (ÖÖ) ile örgütsel muhalefet (ÖM) arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Bu genel amaç kapsamında, liselerde görev yapan öğretmenlerin ÖÖ’ye ilişkin görüşlerinin “uyum” , “özdeşleşme” ve “içselleştirme” boyutlarında ve ÖM ilişkin görüşlerinin “dikey muhalefet” , “yatay muhalefet” ve “dışsal muhalefet” boyutlarında nasıl olduğunu, lise öğretmenlerinin ÖÖ’ye ve ÖM’e ilişkin görüşlerinin; cinsiyet, kıdem, okulda çalışma süresi, okulda çalışma nedeni, eğitim durumu ve okul türü değişkenlerine göre farklılaşıp farklılaşmadığını ve ÖÖ’nin, ÖM’in anlamlı bir yordayıcısı olup olmadığını incelemek amaçlanmıştır. “Örgütsel Özdeşleşme Ölçeği” ve “Örgütsel Muhalefet Ölçeği” kullanılmıştır. Genel tarama modellerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 291 lise öğretmeni oluşturmaktadır. Elde edilen veriler SPSS 22.0 ile çözümlenmiştir. Verilerin analizinde betimsel istatistiklerden frekans, yüzde, aritmetik ortalama ve standart sapmadan yararlanılmıştır. Öğretmen görüşleri üzerinde karşılaştırma ve ilişki analizlerinde anlam çıkarıcı istatistiklerden bağımsız örneklemler T-testi, tek yönlü varyans analizi (One-way ANOVA) ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, lise öğretmenlerinin ÖÖ ve ÖMe ilişkin görüşleri orta düzeydedir ve çeşitli demografik değişkenlere göre öğretmen görüşleri farklılaşabilmektedir. İki değişkenin boyutları arasında anlamlı ilişki saptanmış ve ÖÖ’nin özdeşleşme boyutunun ÖM’in dikey muhalefet boyutunu ve ÖÖ’nin uyum boyutunun ÖM’in yatay muhalefet boyutunu anlamlı bir şekilde yordadığı tespit edilmiştir.
Abstract
This research aims to investigate the relationship between organizational identification (OI) and organizational dissent (OD) at upper-secondary state schools (USSS) according to the views of upper-secondary state school teachers in Isparta province during the academic year 2017-2018. Within the general aim, the research aims to investigate teachers’ views both on OI in the dimensions of “adaptation”, “identification” and “internalization” and on OD in the dimensions of “articulated”, “latent” and “displaced”; whether there is a significant difference for each dimension in terms of gender, age, professional seniority, professional seniority at their current school, school type, union membership, and social media use; and, whether OI is a significant predictor of OD. “Organizational Identification Scale” and “Organizational Dissent Scale” were used. Relational screening model was used. The sample group of the study consisted of 291 teachers. SPSS 22.0 was used in data analysis. Descriptive statistics were used in terms of frequency, percentage, arithmetic mean and standard deviation. Independent samples T-test and one-way analysis of variance (One-way ANOVA) were used in the comparison analysis. A simple correlation analysis was conducted to investigate the relationship between the two variables and multiple linear regression analysis was conducted to find out whether OI is a significant predictor of OD. According to the results, teachers’ views on OI and OD are moderate and teachers’ views can differentiate depending on various demographic variables. A significant relationship was found between the dimensions of the two variables, and it was found that the identification dimension of OI is a significant predictor of articulated dissent, and adaptation dimension of OI is a significant predictor of latent dissent.