Prometheus, Zeus’un emirlerini hiçe sayarak insanoğluna ateşi armağan etti. Bu küstahlığından ötürü Prometheus’u cezalandıran Zeus, insanoğlunun ateş sayesinde edindiği güçten tedirgindi. (Zeus ile Prometheus arasında geçen bu olayları ve insanoğlunun yaratılışını merak edenler bir önceki yazımız olan “Yunan Mitolojisine Göre Her Şeyin Başlangıcı, Kaos ve Yaratılış“ yazımızı da okuyabilirler.) Aynı zamanda Zeus, ateşi kabul eden insanoğluna sinirliydi de. Ceza sırası artık insanoğlunda idi ve kadın sahnedeki yerini aldı. Söylencelere göre o zamana kadar ölümlü kadınlar ortada yoktu. Prometheus tanrıların görünümünden esinlenerek insanoğlunu yaratmıştı. Kadın için ise tanrıçalardan esinlenildi. Zeus, Hephaistos’a (tanrıların demircisi) kil ve suyu karıştırarak bir kadın şekillendirmesini emretti. Bunun sonucunda yaratılmış en mükemmel heykel ortaya çıktı. Kadına güzelliğin yanı sıra harika giysiler, değerli takılar, müzik, zarafet, beceri ve çekicilik verildi. Üstelik kadın baştan çıkarıcı, ayartıcı ve kurnazdı. Tüm bu niteliklerle kadın erkeğin karşı koyamayacağı tehlikeli ve fettan biri olarak yaratılmıştı. İsmi Pandora idi.
Pandora “tanrılar armağanı” anlamına gelir. Zeus tarafından insanlığı cezalandırmak için hazırlandığına inanılırdı. Pandora Antik Yunan’da ilk kadın olarak kabul edilir. (İslamiyet ve Hristiyanlıkta geçen Havva gibi.) Zeus tanrıların elçisi Hermes’e Pandora’yı insanlığa armağan olarak Epimetheus’a götürmesini emretti. Epimetheus, güzelliğine ve çekiciliğine kapıldığı Pandora’yı kendine eş olarak aldı, oysa kardeşi Prometheus onu Zeus’tan gelen armağanları kabul etmemesi konusunda uyarmıştı. Efsaneye göre Zeus, Pandora’ya mühürlü bir kutu veriyor ve bunun insanlığa bir armağan olduğunu söylüyor. Öte yandan kutunun içinde ne olduğunu açıklamıyor ve kısa sürede Pandora merakına yenik düşüyor. Kutuyu açar açmaz içindeki tüm kötülükler (hastalık, acı, keder, delilik, kıskançlık ve ölüm) etrafa saçılıyor. Pandora hemen kutunun kapağını kapatır ama içeride yalnızca umut kalmıştır. Tabii Pandora’nın kutusuyla ilgili de birçok farklı söylence olduğunu da aktaralım ama hepsinin sonucu aynı yere varmaktadır. Pandora’nın merakı insanlığı yaşamın zorluklarına karşı neredeyse savunmasız bırakmıştır, böylece Zeus da öcünü almıştır.
Kaynaklar:
Kathleen Sears, Mitoloji 101, Say Yayınları
Wikipedia, Pandora, https://tr.wikipedia.org/wiki/Pandora
Wikipedia, Pandora’nın Kutusu, https://tr.wikipedia.org/wiki/Pandora%27n%C4%B1n_Kutusu
Wikipedia, Pandora, https://en.wikipedia.org/wiki/Pandora
Wikipedia, Pandora’s Box, https://en.wikipedia.org/wiki/Pandora%27s_box