Adalet Bakanı Bekir Bozdağ, “Bölge Adliye ve Bölge İdare Mahkemelerinin İşleyişinde Ortaya Çıkan Sorunların Giderilmesi Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı”nın görüşüldüğü TBMM Genel Kurulu’nda konuştu.
“Elbette Türkiye’de adalet var ama adalet görevini yerine getirmek üzere görev yapanlara karşı bir adaletsizlik var, bir haksızlık var.” diyen Bozdağ, şunları söyledi:
“2016 yılı adli sicil istatistikleri yayınlandı. 2016 yılında cumhuriyet savcılıklarında 7 milyon 398 bin 616 dosya, ceza muhakemelerinde yaklaşık 2,5 milyon, hukuk muhakemelerinde yaklaşık 3,5 milyon, diğer mahkemelerde de olan dosyaları böyle koyduğunuzda adliyenin üzerinde yaklaşık 15 milyon civarında iş var ve bu kadar iş yapılıyor. Bunlardan karara bağlanan var, devam edenler var, soruşturması olan var, başka başka adli işlemler var.
Yargı tabii bu son dönemde, bütün bu işleri yaparken de bir sürü travmalar da geçirdi, onların içerisinden de geçiyor. Meslekten ihraçlar var, istinafı kurduk, istinafa birinci sınıf hâkimleri atayınca onların yerlerine aşağıdan birinci sınıf olanları getirdi, bir hareketlenme oldu, 20 Temmuzdan sonra oldu bunlar. İhraçların yerine onlarda kıdemli olanlar gittiği için aşağıdan oraya da bir hareketlenme oldu zaman zaman ve mesleğe yeni kabuller de oldu. Bütün bu şartlar altında, gerçekten, hâkim ve savcılarımız görevlerini büyük bir özveriyle yapıyorlar ve milletimizin kendilerinden beklediği adaletin zamanında ve doğru tecellisi için çalışıyorlar.
Yargıdan memnuniyete gelince, yargıdan memnuniyet oranlarının çok yukarıda olabilmesi, işin doğası gereği mümkün gözükmüyor. Sebebi şu: Yargıya işi düşen herkesin yarısı kaybediyor, yarısı kazanıyor, kazanan da istediği gibi kazanamıyor. ‘Yargıda memnuniyet neyi ölçüyor?’ dendiği zaman, memnuniyet yargıya işi düşen kişilerin yargıdan aldığı hizmet karşılığındaki memnuniyetini veya memnuniyetsizliğini ölçüyor. Şimdi, bir yargılama sistemini sağlık sistemi gibi, diğer eğitim sistemi gibi düşündüğünüzde, herkesin aynı şey olmaz. Ama burada dava açıyor, birisi kaybediyor, birisi kazanıyor, otomatikman bir şey var ama buna rağmen 2016 memnuniyet rakamları yanılmıyorsam 52,4 resmî verileri. İşin doğası gereği zorluk da var, buna rağmen 52,4’tür, bu iyi bir rakamdır.
Yargı, bundan sonra, bir şikâyet olduğunda o şikâyeti kaç gün içinde karara bağlayacağını şikâyet eden vatandaşa verecektir. Bunun uygulamasını getirdik, yönetmeliğini çıkardık, zannediyorsam 1 Ocak 2018 itibarıyla da uygulamasını başlatacağız.
Bir de ‘Adli Veri Bankası’ diye bir banka kurduk, bu da çok önemli. 1 Ocak 2017’de yürürlüğe girdi. Adli Veri Bankası, yargıya ilişkin -Google’da sorduğunuz sorulara cevap aldığınız gibi- ne kadar soru soracaksanız bütün bu soruların hemen hemen tamamına cevap verecek bir sistem, yargının tomografisini çekecek bu, herkes görebilecek. Hâkim ve savcıların da tomografisini çekecek.
Örneğin, bir savcı 10 tane iddianame hazırlamış, iddianamesinin 9’u iade edilmişse o orada görünecek veya kaç tane kararı bozuldu mahkemede, hangi maddeden, hangi fıkradan bozuldu. Şu anda hâkim takip ederse kendi bile zor öğrenebiliyor bunu ama yeni bu sistemde, baktığınız zaman, verdiğiniz kararların akıbeti ne oldu görülecek. Adalet Akademisi meslek içi eğitimi yaparken de bu verilerden istifade ederek eğitimi yapacaktır, ihtiyacı olanlara eğitim vermek suretiyle gelişmeyi de sağlayacaktır.
Tabii, bu Türkiye’nin suç haritasını da sağlıklı bir şekilde çıkaracaktır yani diyelim en çok cinayet hangi ildendi görülecek, hangi ilçe görülecek, hangi mahalle, hangi sokak, hangi cadde, hangi köy, gece, gündüz, mevsimler, eğitim durumu, saatler, bütün bunların hepsi bu sistemde görülecek. Yani bu da gerçekten bizim elimize çok sağlıklı veriler verecek devlet adalet hizmetleri bakımından da başka kurumların “önleyici hukuk” dediğimiz hukuk anlayışını hayata geçirme bakımından da bu son derece önemli bir sonucu ortaya koyacaktır. Bunu özellikle ifade etmek isterim, bu da yargıya güveni artıracak bir şey.”