Isaac Newton kimdir? Isaac Newton ne gibi buluşlar yapmıştır?
Isaac Newton denilince hepimizin aklına elma düşme hikayesi ve yer çekimi kanunun nasıl ortaya çıktığı gelir. Ancak belirtmek gerekiyor ki Newton sadece yer çekimi kanununu bulması ile ünlü değildir. Bilime inanılmaz katkılar yapmıştır. Biz de bu yazımızda sizlere İngiliz fizikçi, matematikçi, astronom, mucit, felsefeci ve kimyacı olan Isaac Newton’un hayatından ve neler yaptığından kısa ve öz bir şekilde bahsedeceğiz.
Newton hakkında kısaca biyografik bilgi ile başlayacak olursak eğer; 04 Ocak 1642 yılında bir Noel gününde Woolshrope, Lincolnshire‘da doğmuştur. Bir çiftçinin oğludur ancak babası o doğmadan 3 ay önce hayatını kaybetmiştir. O henüz daha 3 yaşındayken annesi ikinci kez evlenmiştir. Annesinin yeni eşinden daha sonra üç çocuğu olmuş olsa da hiçbiri ileride Newton kadar başarılı olamayacaklardı.
İlköğretimini civardaki okullarda tamamlayan Newton, 1661 yılında 12 yaşında Grantham’da King’s School’u bitirdi. Bu sırada annesinin ikinci kocası da vefat edince annesinin yanında yaşamaya başladı. Annesi aslında onu çiftliğin başına geçirmek ve çiftliği onun yönetmesini istese de Newton’un dayısı olan William onun zekasını fark etmiş ve Üniversiteye göndermek için annesini ikna etmeye başardı.
[sp-related style=”dark” id=”3570″]
1661 yılında Newton, Cambridge’deki Trinity College’e başladı. Kolejde ilgisini daha çok matematik,fizik, ışık ve astronomi alanlarına yoğunlaştırdı. 1665 yılında lisans eğitimini bitirdi ancak lisansüstü çalışmalarına veba salgınından dolayı başlayamadı.
Salgından annesinin çiftliğinde korunan Newton, burada geçirdiği 2 yıl içerisinde en önemli buluşlarını yaptı. 1667’de Trinity College’e geri döndü. Burada öğretim üyesi olarak diferansiyel ve integral hesabın temellerini atmış, beyaz ışığın renkli bileşenlerine ayrıştırılabileceğini saptamış ve cisimlerin birbirlerini, uzaklıklarının karesi ile ters orantılı olarak çektikleri sonucuna ulaşmıştı bile. Ancak çekingen bir insan olmasından dolayı da devrim niteliğindeki buluşlarını (türev, integral hesabını 38 yıl sonra yayımladı) çok uzun zaman sonra yayımlamıştır.
Newton 1669’da daha henüz 27 yaşındayken Cambridge Üniversitesi’nde matematik profesörü oldu. 1671’de ilk aynalı teleskobu geliştirdi.
Çalışmaları
Şu meşhur efsaneye göre Isaac Newton elma ağacının altında otururken kafasına elma düşer ve bu olay sonucunda yer çekimi kanununu bulur. Aslına bakarsanız bize anlatılagelen bu olayın da yaşanıp yaşanmadığı da kesin değildir. Ancak eğer bu olay olduysa da bunun Newton’u düşünmeye iten bir itici güç olarak tanımlanabilir. Newton ayrıca “Principia” adındaki eserinde üç hareket yasası belirlemiştir.
Birinci hareket yasası
Kısaca bir cisim eğer üzerine kuvvet uygulanmıyorsa durmaya devam eder eğer hareket halindeki bir cisim aksi bir kuvvet uygulanmıyorsa hareket etmeye devam eder.
İkince hareket yasası
Kuvvetlerin nasıl etkileşim kurduğunu hesaplamaya dayanmaktadır. Bir cisme etki eden tüm kuvvetlerin toplamı, cismin kütlesi ile ivmenin çarpımına eşittir. Yani hepimizin de aklına gelmiş olacağı üzere F=m.a
Üçüncü hareket yasası
Etki-tepki prensibidir. Yani doğada her etkinin kendisine eşit ama zıt bir tepki ile karşılaşacağını gösterir. Yani siz bir duvara belirli bir kuvvet ile baskı uygularsanız duvar da size aynı kuvvette ancak zıt yönde bir tepki uygular.
Bu kanunlar ile Newton, evrensel yer çekimi yasasını hesaplamıştır. İki cisim birbirinden uzaklaştıkça aralarındaki çekimsel kuvvetin aralarındaki mesafenin karesinin tersi ile azalır. Yani iki cisim birbirinden iki kat uzaklıkta ise aralarındaki çekim kuvveti de mesafenin dörtte biri kadardır. Mesafe üç ise dokuzda biridir.
[sp-related style=”dark” id=”4731″]
Newton tarafından bulunan hareket yasaları ileride gelecek olan bilim insanlarının güneş sistemindeki gezegenlerin hareketlerini anlamalarında oldukça faydalı olmuşlardır.
Newton aynı zamanda veba salgını süresinde evde ışık üzerine çalışıyordu. Bu sürede ışığın tek olmadığını bir çok renkten oluştuğunu prizma kullanarak savundu. Daha sonra ise çalışmalarını 1704 yılında “Optics” de yayınladı.
Telesbunda merceklerden ziyade ayna kullanarak daha net görüntüler elde etmeyi başarmış ve problemlerden bu şekilde kurtulmuştur. Bir bilgi vermek gerekirse James Web Uzay Teleskobu da ayna kullanır.
Newton tarihte yaşamış olan diğer bilim adamlarına kıyasla daha rahat ve mutlu yaşadı. Diğer bilim adamları gibi sıkıntı bir hayatı olmadı. Newton 1727 yılında 85 yaşında iken Londra’da hayata veda etti.
Newton Isaac Newton’un bilime katkıları elbette daha fazla ve uzun uzun anlatılabilir. Gelmiş geçmiş en büyük bilim adamlarından birisidir ve onun bulduğu bir çok yöntem ve hesaplamaları da hala kullanmaktayız.
[sp-related style=”dark” id=”4675″]