Papakosta manastırın çanıyla
Akillas Millas’ın pek yakında çıkacak Burgazada kitabının tarih editörlüğünü yaparken ilginç bir hayat hikayesiyle karşılaştım. Bu vesileyle sizlerle bu hikayeyi paylaşmak istiyorum.[1]
Konstantinos Paikopulos nam-ı diğer Papakosta isminde bir papaz Burgaz’da yarım asra yakın yaşamış. Ama bura’ doğumlu değilmiş. 1897 yılında Yunanistan’a bağlı Mora’nın bügünki adıyla Dafni köyünde dünyaya gelmiş. Doğduğu yıllarda köyün adı Strezova’ymış. Yani papazımız Rum değil Yunanlıymış. Ama küçük yaşta Büyük’teki[2] Aya Yorgi Kudunas Manastırı’na, Lavra Manastırı rahibi amcası Dionisios Paikopulos’un yanına gönderilmiş. Amcası onu güzelce okutmuş ve özellikle sıkı bir dini eğitim almasına yardım etmiş, Ortodoksluğun tüm töre ve erdemlerini öğretmiş, dinin ilahi nurunu ve hikmetini olabildiğince aktarmış. Okuma yazmayı da Büyük’ün tepesindeki o manastırda hususi dersler alarak öğrenmiş.
İstiklal Harbi’nde Papakosta Yunan olduğu için midir yoksa Yunan milliyetçiliğinden midir bilinmez Anadolu’da Yunan Ordusu saflarında telsizci olarak yer almış ve Türkler’e karşı savaşmış. Papakosta Ankara yakınlarında Yunan ordusu yenilip geri çekilirken bozgundan kaçarak bin bir macera atlatıp Marmara kıyılarına varmış.
Müteakiben 1928 yılında Prens Adaları Metropoliti Thomas tarafından önce diyakoz, sonra da rahip olarak tayin edilmiş. Ardından amcası Dionisios’un teklifiyle Mega Spileon Vakfı’na bağlı Karipi Manastırı’nın yönetimini vakıftaki keşişlerin tasvip ve tasdik etmesiyle üstlenmiş. Papakosta takriben yarım yüzyılını Marmara Adalı (Prokonnisos) Athanasiadis ailesinin kızlarından olan karısı ve çocuklarıyla Burgaz’daki Karipi Manastırı’nda yaşayarak geçirmiş. Manastırı himayesi altına alarak mevcudiyetini korumuş. Özellikle manastırın mülklerine göz dikerek gasp etmek isteyen bazı adalı Rumlar ve yakın akrabalarıyla mücadele etmek hatta sürtüşmek zorunda kalmıştır.
Akillas Millas kitabında temiz ruhlu, vakur, sevimli ve tatlı dilli olarak tanımladığı Papakosta’nın Burgazlı Rumlar’dan değil Türkler’den daha çok hürmet gördüğünü yazıyor.
1974 yılına kadar bu hal böyle devam etmiş gitmiş. Adalı Rumlar’la mücadele Müslümanlar’dan hürmet…
Kış aylarında akşamları karısıyla birlikte ahşap konutunun alt katındaki sıcacık rahip odasında buğulanmış camlarının ardında, Burgaz’ın kış uykusundaki ıssızlık ve sessizliğinde, sahilden gelen dalgaların uğultusu altında Antigoni Palas’dan satın aldığı altın varaklı konsol ve çini sobasının yanında oturup sık sık haç çıkararak “Şükürler olsun sana Ya Rab! Hayatımızda güzel günler de gördük” diye şükredermiş.
1974 yılında bir olay gerçekleşmiş: Papaz Papakosta “persona non grata/istenmeyen kişi” ilan edilerek sınır dışı edilmiş. Olayın arkasında kim varmış bilin bakalım! Papakosta’nın İstiklal Harbi’nde takma isimle Türkler’e karşı savaştığını ispiyonlayanlar Burgaz cemaatindeki bazı yerli Rumlar. Papakosta baharın ardından kış da gelir diyerek kaderine razı olmuş. Bunca yıldan sonra kovularak uzak topraklarda öleceğimi bin yıl düşünsem akledemezdim demiş.
Papakosta Paikopulos
Papakosta, sıklıkla buluştuğu Akillas Millas’a Burgaz’daki manastırında muhafaza ettiği ferman, sigillium ve kurşun mühürlü belgeleri, sınırdışı edilmeden az önce Kalavrita’daki Mega Spileon Manastırı’na yolladığını söylemiş. Gülerek de “Oraya gittiğimizde evrakı karıştırırken şarabımızı da içeriz doktorum” der dururmuş. Doğduğu ecdat toprağı Strezova’da 1990 yılında vefat etmiş ve hemen oracığa gömülmüş. Ölene kadar da Allah’a karşı görevlerini de yerine getirmeyi hiç aksetmemiş, diye ilave ediyor Millas.
[1] Burgazlılara ait daha fazla hayat hikayesi okumak isteyenler mutlaka kitabı edinmeliler.
[2] Osmanlı çok zeka gerektiren bir isimmiş gibi Prinkipo’ya Ada-yı Kebir demiş. Biz de tutmuşuz Büyükada diyerek yeni dile çevirmişiz. Ben artık oraya biraz da isimlerinden rahatsızlık duysunlar ve yeni bir isim arasınlar diye sadece Büyük diyorum. Madem ki Burgazada’ya Burgaz diyoruz onlarınki de Büyük.
Yayınlanma Tarihi: 04 Ağustos 2022 / Son Güncellenme: 07 Ağustos 2022
Sitemizde sizlere daha iyi hizmet verebilmek, güvenlik ve sizi tanımak adına çerezler kullanmaktayız, detayları öğrenmek için buraya tıklayabilirsiniz.
Gizlilik Politikanızı ve KVKK Aydınlatma metnini okumak için buraya tıklayınız.
Eğer sitede gezinmeye devam edersiniz politikamızı onaylamış sayılacaksınız.