Araştırmalar, Türkiye’de bebeklerin yüzde 60’ının, 1 yaşından önce yetişkinler için yapılan salçalı, tuzlu ve baharatlı yemeklerle beslendiğini gösteriyor. Oysa bebeklere 1 yaşına gelinceye kadar tuzu tattırmamak gerekiyor. Çünkü bebeklik dönemi aşırı sodyum, dolayısıyla tuz tüketimine bağlı ileri yaşlarda oluşacak tansiyon hastalığı yönünden hassas ve belirleyici bir dönem.
İleri Yaştaki Hastalıklara Ortam Hazırlıyor!
ABD’de yapılan bir çalışmada, doğumdan 15 yaşına kadar bebeklerin kan basınçları izlendi. İlk 1 yaşta yüksek oranda tuzlu gıdalarla beslenen bebeklerin, düşük tuz içeren gıdalarla beslenen bebeklere kıyasla yüksek kan basıncına sahip olduğu gözlendi.Bu nedenle bebeklikte alınan aşırı tuz, kan basıncını yükselterek aort ve koroner damarlarda erken dönemde damarsal değişikliklere, yani kalp-damar ile böbrek hastalıklarına zemin hazırlayabilir. Bebek yetişkinlik dönemine geldiğinde, erken yaşta, hatta çocukluk çağında bile tansiyon hastası olabilir.
Bir yaşına gelinceye kadar bebek yemeklerine kesinlikle tuz ilave edilmemelidir. 1 yaşını geçen bebeklerde ülkemizde genel olarak iyot eksik beslenmenin yaygın olması sebebiyle az miktarda iyotlu tuz ilave edilebilir. Bu iyotun buharlaşıp yok olmaması için ise tuzun yemeklere piştikten sonra ilave edilmesi uygundur. Bebek ve çocuklar ne kadar tuz almalıdır, iyotlu tuz mu kullanılmalıdır, kaya tuzu kullanılabilir mi, bebeklere himalaya tuzu verilir mi, bebekler iyotu hangi kaynaklardan alabilirler gibi sorular da yaygın olarak sorulan sorulardır.
Alınabilecek önlemler:
- 1 yaşına gelinceye dek yemeklerine sofra tuzu serpmeyin.
- Bebeğinize kendi yemeğinizin suyundan yedirmeyin. Çünkü tuz içeriği yüksek ve besin değeri çok düşük şekilde beslemiş olursunuz.
- Salam, sosis, mısır gevreği ve hazır çorba gibi işlenmiş ürünlerden, salamura zeytin ve peynir, turşu ile tuz içeriği yüksek peynirlerden kaçının.
- Şekerli bisküvi, kraker ile katkı ve koruyucu içeren gıdaları vermeyin.
- Hazır gıdaların sodyum içeriğini kontrol edin.
- Taze ve tuz eklenmemiş besinleri tercih edin.
- Sofrada tuzluk kullanmayın. Bu sayede tuz tüketimini yüzde 15 oranında azaltırsınız.
- Baharat, maydanoz, nane, kekik ve fesleğen gibi aroma sağlayıcılarını tuz yerine kullanın.
- Sebze meyveyi taze olarak verin. Çünkü kurutulmuş veya konserve sebze meyveler daha fazla tuz içeriyor.
- İşlenmiş atıştırmalıklara alternatif olarak meyve veya fındık, ceviz, badem gibi potasyum ile çinkodan zengin besinler yedirin.
- Haftada 4-5 porsiyon kuru baklagiller vermeye özen gösterin.
- Tuz içerdiği için gazlı içeceklerin tüketimini su veya taze meyve ile değiştirin.
Günlük tuz miktarı:
1 tatlı kaşığı 6 gram tuz içeriyor.
0-6 ay1 gr altında
7-12 ay1 gr (yarım çay kaşığı)
1-3 yaş2gr (1 çay kaşığı)
4-6 yaş 3 gr (yarım tatlı kaşığı)