Bu aralar Kocaeli’ndeki kırkyama meraklılarına ders veren Nilgün Başaran ile ilk olarak kuzen Arzu’nun davetlisi olarak katıldığım bir BNI Network toplantısında tanıştım. O zaman yazacaktım bu yazıyı aslında ama benim kafamda yazı fikri çok, bir de sipariş yazılar var; bu konu şimdiye kısmet oldu. Bu yazıda sizi kendisinin tasarımları ve çalışmalarıyla tanıştıracağım.
Farklı cins ve tarzlardaki kumaşlardan kesilen parçaların birbirine dikilmesi veya bir kumaşının üzerine başka kumaş parçalarının aplike edilmesi olarak tanımlanan kırkyama sanatı ile ilgiliyseniz, bu işin sabır ve özveri gerektirdiğini bilmelisiniz. Kırkyama çalışırken farklı cinslerde kumaşlar kullanabilirsiniz ama ortaya mükemmel bir çalışma çıkarmak için kumaşların doku, kalınlık, renk ve desenlerinin uyumlu olması gerekiyor. Dikişi büyük bir özenle yapmak da önemli; aksi takdirde dikiş atması, iplik kalması gibi sorunlar yaşayabilirsiniz.
Bu el işi türünün kökeni çok eski zamanlara dayanıyor. Savaş ve yokluk dönemlerinin ortaya çıkardığı bir işçilik türü bu. Yeni şeyler almanın mümkün olmadığı böyle zamanlarda insanlar kullanılmaz hale gelen eski elbiselerini atmak yerine kesip başka kumaş parçalarıyla birleştirerek yeni elbiseler veya günlük hayatta kullanılacak tekstil ürünleri yaparlarmış. Veya sıklıkla yeni kıyafetler, örtüler falan alacak durumda olmayan insanlar yaparmış bunu.
Gösteriye bir patchwork peçetelik ile başlıyorum:
Kırkyama pano örnekleriyle devam edelim:
Bu da henüz tamamlanmamış bir kırkyama yastık çalışması. Daha doğrusu, birkaç hafta önce ben Nilgün Hanım’a akşam yemeğine gittiğim zaman henüz tamamlanmamıştı, belki artık bitmiştir. Kendisi o akşam fena halde besledi beni. Turşularını, reçellerini falan kendi yapıyor; benim gibi hazırcı bir kadın için büyük işler.
Ben uzun süre bu patchwork işinin sadece bir sürü kumaş parçasının bir şekilde, daha doğrusu birtakım şekillere birbirine eklenmesi olduğunu düşünmüşümdür. Öyle değilmiş, kumaş bir yüzeyin üzerine başka kumaşlarla aplikeler yapılması da bu işe dahil.
İşte kırkyama öğretmeni Nilgün Başaran; elbise ve çanta kendi tasarımı:
Sırada bir kırkyama yelek – çanta takım var:
Kalan birkaç fotoğrafı da ekleyip çekiliyorum. Aslında daha çok fotoğraf vardı ama bir kısmını güzel çekememişim, kullanmadım. Bunlar daha çok Arzu’nun daha önce çekip bana yolladığı fotolar.