SGK'ya dilekçe ile başvurun emekli olun! Emekli olmak isteyen tüm vatandaşların sağlamaları gereken üç koşul bulunuyor. Belli bir gün sayısınca sigortalı olmak, mevzuatta yer alan asgari oranlarda SGK prim ödemesi yapmış olmak ve belli bir yaşa gelmiş olmak.
9 Eylül 1999 ve 30 Nisan 2008 tarihleri arasında sigorta girişi olan vatandaşlar için 25 yıllık sigortalılık süresi geçerli oluyor. 30 Nisan 2008'den sonra sigorta girişi olan çalışanların ise emekli olabilmeleri için 5400 günlük prim ödeme şartına uymaları gerekiyor. Burada 1999 öncesi girişi olanların büyük bir avantajı var. 9 Eylül 1999 tarihi öncesinde sigorta girişi olan vatandaşlar için 15 yıllık sigortalılık süresi geçerli oluyor.
1999 ÖNCESİ SİGORTA GİRİŞLİ OLMAK NEDEN ÖNEMLİ?
Belirtilen tarihten önce sigorta girişi olanlar için bir liste hazırlayarak detayları açıkladık. 9 Eylül 1999 ve 30 Nisan 2008 tarihleri arasında sigorta girişi olan vatandaşlar için 25 yıllık sigortalılık süresi geçerli oluyor. Ayrıca emekli olabilmek için 4500 gün prim ödemeleri gerekiyor.
30 Nisan 2008'den sonra sigorta girişi olan çalışanların ise emekli olabilmeleri için 5400 günlük prim ödeme şartına uymaları gerekiyor.
Burada 1999 öncesi girişi olanların büyük bir avantajı var. 9 Eylül 1999 tarihi öncesinde sigorta girişi olan vatandaşlar için 15 yıllık sigortalılık süresi geçerli oluyor. Üstelik sadece 3600 gün prim ödemeleri isteniyor.
1999 ÖNCESİ SİGORTA GİRİŞLİLER İÇİN ERKEN EMEKLİLİK
İstisnaya giren çalışanlar için erken emeklilik şartları ise şu şekilde:
Öncelikle 9 Eylül 1999 öncesinde sigorta girişinin mutlaka olması gerekiyor. Bu, en önemli şart olarak kabul ediliyor.
Sonrasındaysa 3600 günlük prim ödemenizi tamamlamış olmanız isteniyor.
Ardından 15 yıllık sigortalılık sürenizin de dolması gerekiyor.
Bu şartlar sağlandıktan sonra, SGK'ya hiçbir borcunuzun olmaması takdirde, erken emeklilikten yararlanmak mümkün hale geliyor.
Önemli bir ayrıntı olarak, kadınlar ve erkekler için erken emeklilik yaşları değişiklik gösteriyor
KADINLAR KAÇ YAŞINDA ERKEN EMEKLİ OLABİLİR?
1999 öncesi sigorta girişliler için erken emekliliğin belirlenmesi yaşa bağlı oluyor. İstenilen 3600 gün prim ödemek ve 15 yıllık sigortalılık süresi gibi şartlar hangi tarihler arasında tamamlanırsa ona göre emeklilik yaşı belirleniyor.
24 Mayıs 2002 - 23 Mayıs 2005 tarihleri arasında 52 yaşında,
24 Mayıs 2005 - 23 Mayıs 2008 tarihleri içerisinde 54 yaşında,
24 Mayıs 2008 - 23 Mayıs 2011 tarihlerinin içerisinde 56 yaşında,
24 Nisan 2011 sonrasındaysa 58 yaşında erken emekli olunabiliyor.
ERKEKLER KAÇ YAŞINDA ERKEN EMEKLİ OLABİLİR?
Erkekler, kadınlardan daha geç emekli oluyorlar. Erkekler için de aynı şartları tamamlamak gerekiyor. Belirtilen şartlar hangi tarihler arasında tamamlanırsa o tarihe göre emeklilik yaşı belirlenmiş oluyor.
24 Mayıs 2002 - 23 Mayıs 2005 arasında 56 yaşında,
24 Mayıs 2005 - 23 Mayıs 2008 tarihleri arasında 57 yaşında,
24 Mayıs 2008 - 23 Mayıs 2011 tarihleri içerisinde 58 yaşında,
24 Nisan 2011 - 23 Mayıs 2014 tarihleri arasında 59 yaşında,
Sonrasında ise 60 yaşında erken emekliliğe hak kazanılıyor.
EVLAT EDİNMİŞ KADINLAR
Evlat edinen kadınlar da doğum borçlanması yaparak erken emekli olma şansını elde edebilecekler. Sigortalı olarak çalışan kadınlar 2 yaşından daha küçük olarak evlat edindikleri çocuklar üzerinden erken emekli olmaya hak kazanıyorlar. Borçlanma çocukların evlat edinildiği tarihten itibaren başlıyor. Diğer şekilde ise yine doğum yaptıktan sonra çocuğunu başka bir aileye veren kadınlarda doğum borçlanması yapabiliyorlar. Çocuğunu başka ailelere evlatlık olarak veren kadınların doğum borçlanma süresi ise yalnızca 6 ay olarak belirlenmiştir.
ENGELLİ ÇOCUK SAHİBİ OLANLAR
Erken emeklilikten yararlanabilecek olan diğer insanlar ise sürekli olarak başkasının bakımına muhtaç olan ve ağır bir engeli bulunan çocukların anneleri. Engelli çocuğu olan kadınların çalışma günleri 1 Ekim 2008 tarihinden itibaren 1.25 gün olarak hesaplanmaya başlamıştır. Bu hesaplama ile birlikte emeklilik yaşı da daha erkene çekiliyor.
Aynı şekilde bu tarihten itibaren prim gün sayılarının da dörtte biri indirilmiş oluyor. Bu yasadan tüm kadın çalışanlar yararlanabiliyor. Erken emekliliğe başvuracak olan kadınların çocuklarının ağır engelini tespit ettirmesi gerekiyor. Engelli çocuğu olan insanların erken emekli olabilme avantajları oldukça yüksektir.
3600 GÜNDEN NASIL EMEKLİ OLUNUR?
3600 gün üzerinden erken emekli olmak için vatandaşların sigortalı işe başlama tarihleri 9 eylül 1999 tarihinden önce olması gerekir.
Bunların yanı sıra;15 yıl boyunca sigortalı olarak çalışma hayatını tamamlamış olmak. 3600 gün prim ödemelerini tamamlamış olmak
Erkeklerin 55 – kadınların 54 yaşının üstünde olması
Prim günü tam dolan erkeklerin 59, kadınların da 58 yaşlarında emekli olma hakları veriliyor
Bu istenen şartları yerine getiren vatandaşlar başvuru yaparak 3600 gün prim ödemesi ile beraber emekli olma hakları verilecek.
Bağkur statüsünden erken emekli olmak için vatandaşların 2008 yılından bu yana kadar prim ödemelerine devam etmesi gerekir. Esnaf ve memurlar gibi işçiler için de aynı kurallar geçerli olacak ve aynı şartlar ile emeklilik – maaş haklarının sahibi olacaklardır. Yeni gelen düzenleme kapsamında Bağkur – emekli sandığı kapsamındakiler 2 yıl daha erken emeklilik haklarının sahibi olacaklar.
62 yaşına geldikleri zaman emeklilik için hak sahibi olacaklar. Fakat bir dönem işçiler çalışarak memur kapsamında emeklilik için hak kazanırlarsa 2 yıl daha hak kazanacak ve 60 yaşında emekli olabilecekler.
Aylık nasıl yükseltilir?
Aylıkları yükseltmenin birkaç yöntemi var. Emekli aylığını yükseltecek en basit çözüm prime esas kazanç tutarının yüksek gösterilmesi. Yani SGK'ya yüksek ücret seviyesinden prim yatırmak. İşverenlerinin gerçek ücretleri üzerinden prim yatırıp yatırmadığını kontrol etmek sigortalı açısından çok önemli. Aksi takdirde, emeklilikte hayal kırıklığı yaşanabilir. Emekli aylığını yükseltecek bir diğer yöntem, Ocak 2000 dönemi öncesi askerlik ve doğum borçlanmaları. Bu dönem için borçlanma yapılırsa, bir de tavandan yani en yüksekten ödeyerek borçlanılırsa emekli aylığını yükseltmek mümkün.
Ortalama kazanca göre
Bu hesaplamaya göre, 25 yıl hizmet vermiş memurun aylık bağlama oranı yüzde 75. Yani ortalama aylık kazancın yüzde 75'i emekli aylığı olarak bağlanıyor. Ekim 2008 sonrası ilk kez sigortalı olan memurlar 25 yıl çalışma karşılığı ancak ortalama aylık kazançlarının yüzde 50'sini yani yarısını emekli aylığı olarak alabiliyor. Dolayısıyla bu durum, eski memurların emekli aylığı ile yeni memurların emekli aylıkları arasında ortalama yüzde 30'luk fark doğmasına neden oluyor.
Bağkur'da prime bakın
Bağkurlu'nun emekli aylığının hesaplanmasında aynı SSK'lılar gibi üç dönem çalışmaları ve bu çalışmaların karşılığında belirlenen aylık bağlama oranı söz konusu. Bağkurlu 2000 öncesi dönemde yüksek gelir düzeyi üzerinden yani yüksek basamaktan prim ödemişse, emekli maaşı daha yüksek oluyor. 1 Ekim 2008 sonrasında prim ödemesi başlamışsa emekli aylığı daha düşük hesaplanıyor. Bu nedenle, emekli aylığının yüksek olmasını isteyen Bağkurluların, prime esas kazançlarını yükseltmeleri, yüksekten prim ödemeleri menfaatlerine olur