ANADOLU'da nesli tükendiği bilinen ve literatürlere göre en son 1912 yılında Kars'ta, 2013 yılında da Konya'nın Karapınar ilçesi yakınlarında rastlanılan, Yakalı Toy kuşu, Trabzon'da görüldü. Sokakta bulunan ve göç yorgunu olduğu anlaşılıp, kuş fotoğrafçısı Hakan Kahraman tarafından bakımı üstlenilen Yakalı Toy'un, yarın doğa bırakılması planlanıyor.
100 yıl aradan sonra 7 yıl önce Konya'da yaralı halde bulunmasıyla ortaya çıkan Yakalı Toy kuşu, bu kez Trabzon'da kendini gösterdi. Kentte Akçaabat ilçesinde bir kişi, sokakta, bitkin halede kuş olduğunu fark edip, durumu 10 yıldır kuş gözlemciliği yapan Taner Şemeret'e iletti. Şemeret de, kuşun fotoğrafını irtibata geçtiği, kuş fotoğrafçısı arkadaşı Hakan Kahraman'a gönderdi.
Yapılan incelemelerde, kuşun Anadolu'da nesli tükendiği bilinen ve nadir rastlanılan Yakalı Toy kuşu olduğu anlaşıldı. Kahraman, bakımı için kuşu teslim alırken, daha sonra Milli Park ekipleri ile de görüşerek veteriner hekim gözetiminde de, kontrolünün yapılmasını sağladı. Kuşun bakımını üstlenen Hakan Kahraman, yarın Yakalı Toy'u doğaya bırakmayı planladıklarını söyledi.
KEDİLERİN SALDIRISINDA KURTARILDI
10 yıldır kuş gözlemciliği yapan Taner Şemeret, Yakalı Toy kuşunun Akçaabat ilçesinde bir vatandaş tarafından kediler tarafından saldırıya uğradığını görerek tesadüf eseri bulunduğunu belirterek, "Kuşu koruma altına alan vatandaş tarafıma ulaştı ve ben de Milli Parklara ulaşarak kuşun koruma altına alınmasını sağladık. Sonraki süreçte kuşu teslim aldık. Şuan kuşun sağlık durumu gayet iyi. Hava iyi olursa yarın doğaya bırakarak uçurmayı planlıyoruz" dedi.
"YARIN DOĞAYA BIRAKMAYI DÜŞÜNÜYORUZ"
Yakalı Toy kuşunun bakımını üstlenen kuş fotoğrafçısı Hakan Kahraman da, "Tamer arkadaşımız bana kuşun fotoğrafını atınca değerli bir kuş olduğunu anladık. Kuşun Milli Parklara gittiğini duyunca hemen oraya gittik ve kuşun önemini anlattık. Daha sonra Milli Parkların görevlisi veteriner arkadaşımız kuşu inceledi. Üzerindeki vericiden dolayı yorgun düştüğünü belirtince ben de onu bakma görevini üstlendim. Kendi iş yerimde bakıma aldım. 1 gündür kuşu besliyorum. Şuan durumu oldukça iyi. Kendi kendine de beslenmeye başladı. Bugün hava yağmurlu olduğu için yarın uygun bir alanda Milli Parklar nezdinde doğaya bırakmayı düşünüyoruz" diye konuştu.
"SAĞLIK DURUMU GAYET İYİ"
Veteriner hekim Bilal Hatinoğlu, Yakalı Toy kuşunun genel durumunun gayet iyi olduğunu belirterek, "Muayenesini yeni yaptım. Durumu iyi. Muhtemelen sahil bölgesinde beslenebileceği fazla materyal olmadığı için göç yolunda zayıf düştü. Yeterli miktarda beslendiği zaman kaybettiği kondisyonu kazanıp göç yoluna devam edeceğine inanıyoruz. Gerekli kondisyonu topladığında kuşu uygun şartlarda uzmanların tavsiye edeceği noktada salımı gerçekleşecek. İnşallah güç yolunu sağlıklı bir şekilde tamamlayarak uzmanlar ve kuş bilimciler için de kuşun göç yolunun belirlenmesinde faydalı olur" ifadelerinde bulundu.
"TÜRKİYE'DE OLMASI BÜYÜK BİR MUCİZE"
Kuş gözlemcisi Emin Yoğurçuoğlu ise toy, mezgeldek ve yakalı toy olmak üzere ülkemizde 3 tür toy olduğunu kaydederek, şöyle dedi:
"Yakalı toy Türkiye'de 1900'lerin başında soyunun tükendiği kabul edilen bir kuş türü. Yakın zamanda 2000 yıllarının başında Konya?da görüldü. Yine vericisi olan bir kuştu. Bu kuşun en büyük özelliği çöllerde yaşaması. Normalde Türkiye?de bulunmayan bir kuş türü. Buraya neden geldiğiyle alakalı elimizde net bir bilgi yok. En ilgi çekici özelliği sırtında bir radyo vericisinin olması. Edindiğimiz bilgilere göre bu Kazakiastan'da bir üretim merkezinde üretilip tekrar doğaya salınmış, uydu ve radyo frekansları ile takip edilen bir kuş. Nereye gittiğine dair bilgi alınmaya çalışılıyor. Türkiye?de olması büyük bir mucize. Özellikle Kazakistan?da yaşayan bu kuş türü Arap ülkelerinde kışlamaya gidiyor. Geçtiğimiz yıllarda kışladığı Arap ülkelerinde ağır bir av baskısından dolayı soyu tehlike altında. Ürediği alanlarda Kazakistan?da da habitatları tarım alanlarına çevrildiği için biraz zorlanmakta. Üretim merkezlerinde yaklaşık 40-50 bin civarında üretilip bırakılmış durumda. Sağa, sola mı gidiyor yoksa eski bir göç rotası mı canlanıyor? Bu konuda net bir bilgiye sahip değiliz. Radyo vericisinin de önemi burada ortaya çıkıyor. Yakalı toy orta boylu, ince bacaklı, ince boyunlu, çöl habitatlarında kendilerini çok iyi kamufle etmeyi becerebilen boz, kahve renklerde bir kuş türü. Böyle bir şeyle karşılaşırsanız kesinlikle öldürmeyin, zarar vermeyin. Bunlar ajan değil. Türkiye?de maalesef bu tür haberlerle karşılaştık. Vericisi olan ya da ayağında halka bulunan kuşlar ajan değil. Onlar bilim insanları tarafından takip edilen kuşlar. Buna dikkat edilmeli"
(DHA)