Hızlı Yemek Obezite Riskini Artırıyor!
Yemek Müddeti Uzadıkça Doymak İçin Muhtaçlık Duyulan Besin Ölçüsü Azalıyor! Hızlı yemek yemek farkında olmadan birçok insanın yaptığı lakin …
Yemek Müddeti Uzadıkça Doymak İçin Muhtaçlık Duyulan Besin Ölçüsü Azalıyor!
Hızlı yemek yemek farkında olmadan birçok insanın yaptığı lakin başta sindirim sıhhati olmak üzere genel sıhhat açısından sakıncalı bir alışkanlıktır. İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Mehmet Akif Öztürk, genel olarak bilinen ziyanları dışında lokmalarını yeteri kadar çiğnemeden yutan, çok süratli yemek yiyenlerin obezite riskiyle karşı kaşıya kaldıklarını da vurguladı.
Obezite yarattığı ve yaratabileceği sıhhat problemleri nedeniyle bugün dünyadaki en değerli sıhhat sıkıntılarının başında geldiğini hatırlatan İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Mehmet Akif Öztürk, 2020 yılında yapılan bilimsel bir çalışmada süratli yemek yiyenlerin yavaş yiyenlere oranla doymak için daha çok besin tükettiklerini ortaya çıkardığını söyledi. Hollandalı bilim insanları tarafından 60 istekli üzerinde yapılan ve 2020 yılında sonuçları ‘American Jounal of Clinical Nutrition’ mecmuasında yayınlanan çalışmaya nazaran; yeme suratı ne kadar azalır, çiğneme ne kadar uzarsa doyma hissi de bir o kadar az besinle sağlanabiliyor.
Yeditepe Üniversitesi Kozyatağı Hastanesi İç Hastalıkları Uzm. Dr. Mehmet Akif Öztürk, yalnızca bu çalışmaya nazaran bu türlü bir genelleme yapmak gerçek olmasa da bu ve misal çalışmalar bu tezi doğruladığını belirterek kelamlarına şöyle devam etti: “Hızlı yemek yiyenlerde daha fazla ölçüde besin alımı daha fazla kalori alımı demektir. Bu durum da aslında obezite için önemli bir risk faktörü oluşturur. Sonuçta obezite alınan kalori ve harcanan kalori ortasındaki dengesizlikten kaynaklanmaktadır” diye konuştu.
HIZLI YEMEK OBEZİTE RİSKİNİ GETİRİYOR
Uzm. Dr. Mehmet Akif Öztürk’ün verdiği bilgiye nazaran süratli yemek yiyen beşerler, yavaş yiyenlere oranla daha fazla obezite riskine sahipler. Çalışmanın daha net anlaşılabilmesi için iki değerli kavramı bilmek gerektiğini söyleyen Uzm. Dr. Öztürk, kelamlarına şöyle devam etti: “Bunlardan biri (ADM) Ağız içi duyusal maruziyet, yani lisan üzerindeki reseptörler vasıtası ile algılanan duyu hissi de diyebiliriz. ADM, çiğneme müddeti uzadıkça ya da katı halli yiyecekler ile daha yüksek seviyede olurken, sıvı ya da püre biçiminde yiyecekler ile ve çiğneme müddeti azaldıkça azalmaktadır. Öbür kavram ise isminden da anlaşılacağı üzere (YH) Yeme Suratı kavramlarıdır.”
Çalışmada temelde 4 tane küme ve bir de denetim kümesinin bulunduğunu lisana getiren Uzm. Dr. M. Akif Öztürk, “Gönüllüler yeme halleri farklı olacak formda kümelere ayrılarak gözlemlenmiş. Her bir kümede yer alan gönüllüler aralıklı olarak doyum anketlerine tabi tutulup tıpkı vakitte beslenmelerinin birinci dakikalarında ve beslenme sonunda gönüllülerin kan örnekleri alınarak kanda glikoz, insülin ghrelin ve pankreatik peptid hormon seviyeleri tespit edilmiş” dedi.
KATI YİYECEKLER TOK TUTUYOR
Çalışmanın bir başka sonucunun da yenilen yemek püre gibisi çiğneme gerektirmeden süratlice yiyebilecek bir yemek olmadığında ağız içi duyusal maruziyet arttığından daha az besin unsuru ile doymanın da mümkün olduğunun tespit edilmesi olduğunu söyleyen Uzm. Dr. M. Akif Öztürk, bu açıdan bakıldığında günlük yaşantıda zarurî olmayana hallerin dışında püre üzere süratle yutulan yiyeceklerin çok fazla tercih edilememesi gerektiğini de kelamlarına ekledi.
HIZLI YEMEK ÇABUK ACIKTIRIYOR
Araştırma kümesinde gözlemlenen bir öbür parametrenin de süratli yemek ve doygunluk ortasında bir ilişki olduğunu lisana getiren Dr. Öztürk, “Daha fazla çiğneme mühleti gerektiren besinler ile yemek sırasında açlık hissi de daha az oluyor. Bunun yanında yemek sonunda da yine bir öğün muhtaçlığı da daha az olmaktadır. Araştırma daha süratli yemek yiyenler ise yemek sonrası periyotta daha çabuk acıktıklarını bizlere gösteriyor” diye konuştu.
HER LOKMA EN AZ 15 SANİYE ÇİĞNENMELİ
Daha yavaş yemek yemenin tokluk hormonu düzeylerini artırabileceği, daha çabuk tok hissetmeye yardımcı olabileceği ayrıyeten kalori alımını azaltabileceği ikazlarında bulunan Yeditepe Üniversitesi Kozyatağı Hastanesi İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Mehmet Akif Öztürk, süratli yemek yeme davranışını değiştirmenin mümkün olduğunu da söyledi. Öncelikle bu hususta aşikâr bir farkındalığın oluşması için hususun değerinin vurgulanması ve eğitimler verilmesi gerektiğine işaret eden Uzm. Dr. Öztürk, “Sindirimi kolay olan, çiğnemeden yutulabilen kolay besinler ile beslenme yerine daha kompleks, sindirimi ve emilimi daha yavaş daha sağlıklı besinlerle beslenme tercih edilmelidir. Bu bahiste bilhassa hangi besinler bizler için daha uygun ise doktor ya da diyetisyen tarafından takviye alınarak bu tarafta beslenme düzenlemeleri yapılabilir. Bunun yanında çiğneme müddetinin lokma başına en az 15 saniye olacak biçimde ayarlanmasını öneririm” diyerek kelamlarına devam etti.
ÖNCE YAPILANLARA NAZARAN DAHA KAPSAMLI BİR ÇALIŞMA
Daha evvel Japonya’da bu çalışmayı takviyeler bir misal çalışma yapıldığını fakat Hollandalı bilim insanlarının yaptığı bu son çalışmanın farkının besin alımının çeşitli evrelerinde bilhassa de birinci dakikalarında insülin düzeylerinin de ölçülmüş olması olduğunu söyleyen Uzm. Dr. Öztürk, bu çalışmanın ayrıyeten öbür çalışmalara nazaran hastaların seçimi ve sonucu etkileyebilecek kuralların optimizasyonu açısından daha kapsamlı olduğunun da altını çizdi.
Sadece bu çalışmaya nazaran bu türlü bir genelleme yapmanın gerçek olmasa da bu ve misal çalışmaların bu tezi doğruladığına işaret eden Uzm. Dr. Mehmet Akif Öztürk, ayrıyeten şunları da ekledi: “Hızlı yemek yiyenlerde daha fazla ölçüde besin alımı daha fazla kalori alımı demektir. Bu durum da aslında obezite için önemli bir risk faktörü oluşturur. Sonuçta obezite alınan kalori ve harcanan kalori ortasındaki dengesizlikten kaynaklanmaktadır. Yalnızca yavaş yiyerek kilo vermek tek başına tabi ki kâfi olmayacaktır. Sonuçta burada yalnızca kalori alımının sonlandırılması değil tıpkı vakitte şahıslar için harcanan kalorinin de makul bir seviyede olması ile optimal kilo denetimi sağlanabilir. Lakin şunu çok rahatlıkla söyleyebiliriz ki yavaş yeme ile daha az ölçüde besine gereksinim duymanın yanında, denetim edilebilir bir yeme davranışı oluşturarak sağlıklı beslenme yolunda bir başlangıç noktası oluşturabiliriz.”
“Çalışmaya nazaran süratli yemek yiyenlerde yavaş yemek yiyenlere nazaran insülin salınımı yemeğin birinci dakikalarında ve sonunda daha az ölçüde olmakta” diyen Uzm. Dr. Mehmet Akif Öztürk, şu bilgileri de verdi: “Bu durum da bilhassa şeker hastalarını düşünecek olursak insülin üzere kilit ehemmiyete sahip bir hormondan daha az yararlanma manasına gelir.”
Kaynak: (BHA) – Beyaz Haber Ajansı