Zeytin, hepimizin kahvaltılarda oldukça severek tükettiği bir yiyecektir. Hatta zeytinin çok fazla çeşidi bile bulunuyor. Günümüzde genellikle Akdeniz ve Ege Bölgesi’nde zeytin yetiştiriciliği yapılıyor. Hatta bu bölgelerde yetiştirilen zeytinler sadece zeytin olarak sofralara gelmiyor. Zeytinyağı da elde ediliyor. Zeytin, genellikle küçük ağaçlarda yetişir. Tarih olarak zeytin yetiştiriciliği oldukça eskiye dayanıyor aslında.
Nerede Ortaya Çıktı?
Yaklaşık 7-8 bin yıl öncesinde Akdeniz Bölgeleri içinde zeytin yetiştirildiği biliniyor. Fakat fosillere bakıldığında zeytin ağaçlarının aslında çok daha eski hatta milyonlarca yıl öncesine dayandığı söyleniyor. İtalya ve Akdeniz Havzası’nın olduğu kısımlara denk geldiğini söyleyebiliriz.
Yenilebilir zeytinlerin asıl varoluş zamanı 5-6 binlik bir zaman dilimine karşılık geliyor. Antik çağda bulunan insanların mezarlarında ise zeytinle ilgili bazı bilgiler de elde edilmiştir. Oldukça eskiye dayanan bu zeytin yetiştiriciliği günümüze kadar ulaşmayı başarmıştır.
Zeytin Nasıl Yetişir?
Zeytin ağaçları çok büyük olmayıp çalıya benzer. Biraz dikenli ağaçlardır. Üzerinde bulunan meyveleri ise oldukça küçüktür. Zeytin ağaçlarının yetişmesi için sıcak bir iklim koşulu olması gerekiyor. Bu yüzden Türkiye’de zeytin yetiştiriciliği de Akdeniz ve Ege taraflarında yapılır. Bu bölgelerin iklimleri zeytin ağaçlarının büyüyüp mahsul vermesine oldukça müsait kısımlardır. İyi bakılan zeytin ağaçları oldukça uzun bir süre boyunca yaşayabilir. Bakımı yıl içerisinde belli zamanlarda yapılmalıdır. Verimlilik artışı ve kalite açısından da bu oldukça önemli bir durumdur. Boyutları en fazla 8-9 metreye kadar ulaşır. Ortalama olarak 5 ile 8 metre arasında büyür. Ama sürekli mahsul alınacaksa 4 metre boyunda kalması daha iyidir. Zeytin ağaçlarından toplanılan zeytinler sadece sofralara zeytin olarak gelmez. Zeytinler tam anlamıyla olgunlaşmamış olması lazım. Bu sayede zeytinyağı çıkarılabiliyor. Yenilmek üzere toplanılan zeytinlere ise alkali su ile uygulama yapılır. Tuz içerisinde korunur. Genelde su ile işlem yapılır.
Türkiye’de zeytin üretimi tam olarak 1970’li yıllardan sonra ön plana çıkmaya başlamıştır diyebiliriz. Her yıl oldukça fazla ve kaliteli mahsuller alınıyor. Üretim yıldan yıla haliyle değişebiliyor. Mevsimsel olarak görülen etkiler olsun toprağın ve ağaçların bakımı olsun bunların hepsi çok önemli. Zeytinin yeri hayatımızda oldukça önemli olduğu için uzun yıllar boyunca da zeytin üretimine devam edilecek gibi duruyor.