İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu, İstanbul’a beş bin yeni taksi kazandıracaklarını açıklamıştı. Açıklamanın ardından İstanbul Taksiciler Odası’ndan tepki gelirken teklif bugün yapılan Ulaştırma Koordinasyon Merkezi (UKOME) toplantısında görüşüldü ve bakanlık temsilcilerinin oylarıyla reddedildi. Alt komisyona havale edilen teklif, bir sonraki toplantıda yeniden görüşülecek.
İstanbul Taksiciler Odası Başkanı Eyüp Aksu, teklifin kendilerine sorulmadığını ve beş bin yeni taksi teklifine karşı olduklarını söylese de 10 ay önce yapılan UKOME toplantısında, yeni taksilerin ihtiyaç olduğunun tartışıldığı ve Aksu’nun da imzasıyla kararın komisyona devredildiği ortaya çıktı.
İmamoğlu 12 Haziran’da, İstanbul’a teknolojik uygulamalarla donatılmış beş bin yeni taksi kazandıracaklarını duyurmuştu. Beş bin yeni taksinin üç vardiya halinde çalışması, teknolojik araçlarla donatılmsı ve araçlarda İstanbulkart’ın kullanılabilmesi öngörülüyordu.
Açıklamaya taksiciler tepki göstermiş ve Bağcılar’da plaka alım-satımı yapan bir firmanın sahibi olan Gürsoy Atlı, “Anında İstanbul’u kilitleriz” demişti.
İmamoğlu, bunun üzerine yeni bir açıklama daha yapmış ve şöyle konuşmuştu:
“Yeni bir sürecin başlatılacağını, beş bin yeni taksinin İstanbul’a katılacağını dile getirmiştim. Elbette bunun bir kural, bir paylaşım ve aynı zamanda bir süreci var. Biz, pazartesi günü beş bin taksiyi sürece katmayacağız. Bu bir öngörü, bir çalışma ama kararlı bir çalışma. Bu kararlı çalışmada şunu dile getirelim: Evet, biz esnafımızla, esnafımızın gerçek temsilcileri ile odayla oturup bunları tartışacağız, konuşacağız. Neyi konuşmadık ki bunu konuşmayacağız; elbette konuşacağız. Ama hiç kimse, sadece ve sadece kendi çıkarı üzerinden hareketle bizi kısıtlamaya kalkmasın. İBB, İstanbul’un 16 milyon insanını temsil eder ve ona göre hareket eder. Yani İstanbul halkının, taksi ihtiyacı olup olmadığına karar verecek makam, Bağcılar Oto Galerisi’ndeki birkaç taksi galericisi değildir. Bunun bir kere altını çizelim. Sakın bizi başka şeylerle tehdit etmeye çalışmasınlar.”
27 Ağustos 2019’daki toplantıda yaşananlar
İmamoğlu’nun açıklamasının ardından İstanbul Taksiciler Odası Başkanı Eyüp Aksu da bir açıklama yapmış ve İstanbul’a kiralık beş bin yeni taksi projesini kabul etmediklerini belirterek, “Biz Türkiye’de siyasetin de kaderini değiştirecek bir STK ve topluluğuz” demişti.
Aksu ayrıca, İmamoğlu ile yapılan görüşmelerde bu projenin hiç gündeme gelmediğini belirterek, bu konuyla ilgili kendileriyle hiç görüş alışverişinde bulunulmadığını söylemişti. Ancak 10 ay önce yapılan UKOME toplantısı Aksu’nun iddialarını çürütüyor.
27 Ağustos 2019 tarihinde yapılan UKOME toplantısında taksi sayısının artırılması, yeni plaka dağıtımı konusu konuşuldu. 10 ay önce yapılan toplantıda alınan kararda, İstanbul’da toplu taşıma ağının gelişmesinin minibüs ve taksi dolmuşların taşıdığı yolcu potansiyeli yönünden olumsuz etkilendiği belirtilerek, arzın yetersiz kaldığı, talebin ortaya konarak hem bir dönüşüm yapılması hem de sisteme yeni araçların alınması tespiti yapıldı.
27 Ağustos 2019 tarihli UKOME toplantısının belgeleri:
Bu karar, İstanbul Taksiciler Odası Başkanı Eyüp Aksu’nun da imzasının bulunduğu dilekçeyle görüşülmek üzere alt komisyona gönderildi. Eski İstanbul Taksiciler Odası Başkanı Yahya Uğur, “İmamoğlu, zaten seçimden önce odaya gelerek ‘Plaka niye verilmiyor, ben gelince vereceğim’ demişti. Bugün itiraz ediyorum diyen oda yetkilileri o zaman çılgınca alkışlıyordu” diye konuştu.
“Oda başkanı, taksicilere iyi görünmek için dezenformasyon yapıyor”
Taksiciler Odası’nın kendi esnafına iyi görünmek için dezenformasyon yaptığını belirten Uğur, “Aksu’nun ve yöneticilerin bu kararı bilmeme ihtimalleri yok. Sadece şu an tepkilerin oluşmasını engellemek için bunu gizliyorlar ve sanki karşıymış gibi davranıyorlar” dedi.
Taksiciler Odası Başkanvekili Veli Yurt da yedi yıl önce VIP taşımacılık tartışmaları sırasında taksi sayısının arttırılabileceğini dile getirmişti: “Böyle bir taşımacılık yapılacaksa, 18 bin taksinin arasından seçilerek yapılmalıdır. Gerekirse taksi sayısı 23 bine çıkarılsın.”
İmamoğlu’nun açıklamasının ardından taksi plaka değerleri düştü
Taksi tartışmasını alevlendiren asıl nokta ise taksi plaka değerlerinin düşmesi. Cuma gününden önce 2 milyon 200 bin TL civarında olan plaka fiyatları bugün 2 milyon TL’ye kadar indi. İmamoğlu’nun yeni taksi açıklamaları dahi fiyatlarda yüzde 9’luk düşüş yaşanmasına sebep oldu. İstanbul’da taksi plaka satışlarının yapıldığı Bağcılar Oto Center’daki galericiler, piyasada bir kargaşa yaşandığını öne sürerek, kararın gözden geçirilmesini istiyor.
Eski Oda Başkanı Yahya Uğur da fiyatların düşmesine dair şunları söylemişti: “Nisanın ilk günü plaka fiyatı 1 milyon 690 bin liraya düştü. Kira bedeli 8 binden 2 bin liraya kadar indi. Şartlar uzun süre devam ederse, taksicilik sistemi kalmaz.”
İmamoğlu 21 Ocak 2020 tarihinde yaptığı açıklamada da yeni taksilere ihtiyaç olduğunu söylemişti: “Taksi plakası ihtiyacı konuşulan bir şey zaten. Elbette günü geldiğinde bu yapılacak. Aynen bundan önce yaptığımız gibi şeffaf yapılacak. Elbette yapılmalı ihtiyaçlara bakıyor arkadaşlarım.”
UKOME’de artık İBB çoğunlukta değil
Resmî Gazete’de 19 Şubat 2020 tarihinde yayımlanan yönetmelik değişikliğine göre UKOME’deki belediye temsilcisi sayısı 11 olurken toplam üye sayısı 27’ye çıkarılmıştı. Eski haliyle UKOME’de 11’i İBB, 10’u hükümet tarafından belirlenen 21 üye bulunuyordu ve belediye çoğunluktaydı. Ancak yapılan değişiklikle Milli Eğitim Bakanlığı, Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı da UKOME bünyesine dahil edilerek üye sayısı hükümet lehine 27’ye çıkarıldı.
UKOME’de bugün yapılan toplantıyı, İBB Meclisi CHP Grup Sözcüsü Tarık Balyalı değerlendirdi. Balyalı, “6 bin yeni taksi teklifi, bakanlık ve Taksiciler Odası temsilcilerinin oyuyla reddedildi, tamamen siyasi bir karar” dedi.
Plaka dağıtımı en son 30 sene önce yapıldı
İstanbul’da en son taksi plaka dağıtımı 30 yıl önce yapıldı. 1987 yılında İstanbul’un nüfusu 6 milyon civarındaydı ve 1990 yılında kayıtlı taksi sayısı 17 bini buldu. İstanbul’un nüfusu 16 milyonu aştı ancak taksi sayısı hâlâ 17 bin civarında. 1996 yılında 10 bin TL olan taksi plakası, 2000 yılında 100 bin TL’ye, 2009 yılında ise 400 bin TL’ye ulaşmıştı. İstanbul’da şu anda 17 bin 395 taksici esnafı bulunuyor.
Medyascope konuyla ilgili İstanbul Taksiciler Odası Başkanı Eyüp Aksu’yu da aradı. Ancak Aksu, sorularımıza cevap vermedi.