Akay Cemal
Sadece doğalgaz değil, su da çözüme katalizör olabilir…
Savcı Demir, Şirinevler’den bir hayvancı… Yirmi iki yıldır hayvancılıkla uğraşıyor. “Evlatlarımın geçimini hayvancılıkla sağlıyorum. Hayvanlarım ölürse ne yaparım?” diye dövünüyor ve çalmadığı kapı bırakmıyor.
Edinilen bilgilere göre; kuraklık nedeniyle Şirinevler’de su kaynakları tükendiğinden hayvancılar çok zor durumda… Başka yerlerden getirilen su da aşırı tuzlu olduğundan hayvanlar telef oluyor.
Savcı Demir, Şirinevler’in bağlı bulunduğu Dikmen Belediyesi’nin sorunlarıyla ilgilenmediği için acı acı dert yanıyor. Demir ayrıca belediye başkanından tankerle su istediğini, bedelini de ödemeye hazır olduğunu söyledi.
Hayvancılar Birliği Başkanı Mustafa Naimoğluları da, bu konuda “Belediye başkanının o şahısla kişisel bir problemi olabilir. Aralarında bir sorun varsa, hayvanların suçu ne” şeklinde görüş belirtti.
Su sevaptır. Susuzluktan kırılan bir yabancı da olsa, kapınızı çalıp su istediğinde, kendisine su vermez misiniz? İçtikten sonra da size dua eder. ‘Su gibi aziz olasın’ der.
Hayvanın dili yoktur, ne istediğini söyleyemez. Ancak hareketleri ile belli eder. Hele şu yaz sıcağında hayvanların suya olan ihtiyacını takdir edersiniz. Suyu içti mi rahatlar ve teşekkür edercesine gözleriyle size bakar. Hayvan da olsa teşekkürü bilir.
Dünyamızda su kaynakları giderek azalırken, kıymeti de giderek artmaktadır. O kadar ki, bazı ülkelerde suyun fiyatı petrolden daha fazladır.
Dünyadaki iklim değişikliği sonucu bu gidişle daha da artacaktır.
Bir ada ülkesi olan Kıbrıs’ın her iki yakasında suya çok büyük ihtiyaç vardır. Güney Kıbrıs da susuzluktan kırılmaktadır. Deniz suyunu arıtma sistemi de çare değildir. ‘Astarı yüzünden pahalıdır.‘
Varsın Rum Yönetimi, Trodos’taki radar için İsrail’e göz kırpsın; İsrail, Arap ve Müslüman devletleri ve Türkiye’yi dilediği gibi izleyedursun; su olmadıktan sonra kaç para eder?
Türkiye’den gelecek olan Anamur suyu eninde sonunda, gecikmeli de olsa bu ülke topraklarına akacaktır.
Aslında ABD Dışişleri Bakanlığı’nın Enerjiden Sorumlu Müsteşar Yardımcısı Amos Hochstein’in de vurguladığı gibi, hidrokarbon, Kıbrıs sorununun çözümünde teşvik olabilir ve bu iki topluma da kazanç sağlayabilir.
Buna bir de suyu ekleyecek olursak, doğalgaz ile su avantaja dönüşebilir ve katalizör bir rol oynayabilir.
Bu gerçeklerden hareketle, adada her iki toplumun yararına olabilecek dinamikleri kullanmak gerek.
Türkiye’den su getirtilmesi konusunda sayıları parmakla gösterilecek kadar az bazı çevrelerin, suya karşı tavırları da önyargılı olup, ortaya koydukları gerekçelerin tutar tarafı yoktur.
Adanın her iki yakası da kuraklıkla mücadele ederken, uğranılan zarar ve ziyanın haddi hesabı yoktur. Yalnız hayvancılık sektöründe değil, fakat tüm sektörlerde suya olan ihtiyaç inkâr edilemez. Yer altı su kaynakları azaldığından tuzlanma artmakta, bu da üretimi olumsuz etkilemektedir. En basitiyle narenciyede bunu görebilmekteyiz.
Bu gidişle bugün hayvanlar Şirinevler köyünde ölmekteyse, yarın buna başka köyler eklenecek ve üretici vatandaş ne yapacağını bilemez hale gelecektir.
Türkiye’nin Anamur ilçesinden gelecek olan suyun bazı nedenlerden dolayı gecikmesi doğaldır. Varsın ‘geç olsun da güç olmasın’ diyerek, suyun bu topraklara akmasını dört gözle bekliyoruz. Geldikten sonra da Rum komşulara da veririz, bir başkalarına da!
Herhalde onlar da suyun kıymetini en az bizler kadar bilirler.
Doğalgaz hesaplarını da belki ona göre yaparlar.
Ancak doğalgazla suyu örtüştürerek, siyasi sorunu adil bir şekilde çözüme götürme gibi bir niyetleri varsa, Türkiye ve Kıbrıs Türk tarafının bundan kaçınmayacağı aşikârdır. Yeter ki onlar da aza kanaat etmesini öğrensinler.