Okul ve Eğitim ve Her Telden Eğitim Konuları Forumunda Kamu malı Konusunu Okuyorsunuz..
-
04 Ekim 2012 08:40
Gülcan
Devamlı Üye
Kamu malı
Kamu malı ne demektir
Kamu malları konusunda doktrindeki temel farklılık, terminoloji bakımından söz konusudur.İdarenin Malları, Kamusal Mallar(Kamu Tüzel Kişilerinin Kamusal Malları), Devlete Ait Mallar, şeklinde farklı kavramlar kullanılmaktadır.Bunların ortak noktaları ise bu
malların, idare hukuku hükümlerine tabi oldukları, bu mallarla ilgili uyuşmazlıkların idari yargı yerlerinde çözümleneceğidir..
İdarenin sahip olduğu malların tamamı, idarenin malvarlığını ve geniş anlamda da idarenin mallarını oluşturur.Doğrudan ya da dolaylı olarak kamunun kullanması ve yararlanması için idarenin mülkiyetinde bulunan mallar, idarenin malvarlığını meydana getirir. İdarenin malvarlığı içinde idarenin özel hukuka tabi malları da bulunmaktadır.Bunlar idarenin malları olarak değerlendirilemez. Bunlardan kamunun ortak bir faydalanması söz konusu değildir.İdare, bu mallar üzerindeki tasarrufunu özel hukuk hükümlerine göre kullanır.
Gözler, bu konuda Kamusal mallar ya da daha uzun bir ifadeyle Kamu tüzel kişilerinin kamusal malları kavramlarını kullanmaktadır.Kamu malı kavramının, kamuya ait malların tümünü kapsayacak şekilde kullanılabileceğini, kamusal mallar tabirinin sadece kamu hukukuna tabi mallar için kullanılabileceğini ifade etmiştir.Kamu tüzel kişilerinin özel mallarının da kapsama dahil edilmesi isteniyorsa, Kamuya ait mallar tabirinin kullanılması gerektiğini belirtmiştir. Bu mallar, kamu tüzel kişilerinin mülkiyetinde bulunan ve kamu yararına tahsis edilmiş mallardır.
İdarenin kamu malları üzerinde sahip olduğu haklar açısından Türk hukukunda farklı görüşler ileri sürülmüştür.Kimi yazarlara göre (H.Veldet Velidedeoğlu, Galip Esmer, Sulhi Tekinay, Halil Cin), idarenin kamu malları üzerinde bir mülkiyet hakkı yoktur.İdare, malların tahsis amacına ve kamunun yararlanmasına aykırı bir tasarrufta bulunamaz.İdarenin kamu malları üzerindeki yetkisi ancak geniş bir koruma ve denetim yetkisidir.
Günümüzde bu görüş değişmiştir.İdare ile kamu malları arasında hukuki bir ilişki olduğu, bu ilişkinin kamu mülkiyeti olduğu kabul edilmektedir.Yargı kararlarının da kamu mülkiyeti kavramına ağırlık verdiği görülmektedir.
Bir malın kamu malı sayılması için mal, bir kamu tüzel kişisinin mülkiyetinde bulunmalıdır ve kamu yararına tahsis edilmiş olmalıdır.
Bir malın kamu malı olabilmesi için öncelikle devletin, mahalli idarelerin ya da kamu kurumlarının mülkiyetinde olması gerekir.Özel kişilerin mülkiyetinde bulunan bir malın, kamunun ortak kullanımına sunulması onu kamu malı haline getirmez.
İkinci şart tahsis şartıdır.Buna göre, bir kamu tüzel kişisinin mülkiyetinde bulunan bir malın kamu malı sayılması için, bu malın kamu yararına tahsis edilmiş olması gereklidir. Söz konusu bu malın ya kamunun doğrudan kullanımına ya da kamu hizmetine tahsis edilmiş olması gereklidir.Doğrudan kullanıma örnek olarak, yollar, deniz kıyıları, camiler gibi yerler gösterilebilir.Demiryolları açısından doğrudan kullanma yoktur.Çünkü yolcular, trenler vasıtasıyla demiryollarını kullanırlar.Kamu hizmetine tahsis edilmiş mallar olarak da askeri üsler, okul binaları, havaalanı gösterilebilir.
Kamu hizmetine tahsis şartına bir sınırlama getirilmesi gerektiği düşüncesiyle, kamu hizmetine ya da kamunun kullanımına tahsis edilmiş bir malın amacına yönelik de özel bir düzenlemeye tabi tutulmuş olması gerektiği dile getirilmiştir.Kamu malları, yöneldikleri amaca uygun bir şekilde fiziki düzenlemeye tabi olmalıdırlar.Örnek olarak bir cami, ibadete elverişli bir mimari düzen içinde inşa edilmiştir ancak konut veya ofis olarak kullanılmaya uygun değildir.Diğer örnekler olarak, yollar, stadyumlar, limanlar gösterilebilir.Ancak bir malın özel bir düzenlemeye tabi tutulup tutulmadığı, her zaman yukarıdaki örnekler kadar belirgin olmayabilir.Örneğin, hükümet konakları, belediye binaları, okul, adliye binaları gibi yapılar kamu hizmetinin yanında özel kullanıma da müsait yapılardır.Bunların da bir kısmının tahsis amacına uygun düzenlendiği söylenebilir.Duruşma salonları, amfiler gibi mimari düzenlemeler, malların yöneldikleri amacı açık bir şekilde gösterebilir.Bu gibi örnekler dışında idarenin özel bir düzenlemeye tabi tutmadan kamu hizmetine tahsis ettiği binaların kamu malı değil, idarenin özel malı sayılması gerektiği ifade edilmiştir.
-
30 Ağustos 2015 14:46
Kamu malı demek yasal olarak kamuya verilen ve kamunun yararlandığı ve kullandığı mallardır. bunu dışında türk hukukuna göre kamu malları üçe ayrılmaktadır. bunlar bilindiği gibi sahipsiz mallar, orta malları ve hizmet malları adında olan mallardır.