Çocuklarda fiziksel gelişim sıkıntılarının sebep ve emare leri nelerdir ?Çocukların kemik gelişim sorunları , zihinsel gelişimleri , fiziksel , duygusal vede sosyal gelişimleri hakkında bütün merak ettikleriniz ve bitkisel(doğal) Tedavi(iyileştirme) metod leri bu yazımızda yer almaktadır .
Çocuk hastalıklarının Tedavi(iyileştirme) sine yardımcı özdeş zamanda gelişimlerinde avantaj lı olan %100 bitkisel(doğal) ürünlerimizi görmek icin tıklayınız .
Çocuklarda bedensel gelişim , “dönemsel”bir zaman çtir . Bunun anlamı , fiziksel gelişimin itinalı 1 hızla değil , belli dönemlerde , yüzlerde (fazlarda) yada başkaca hız derecelerine sahip “dalgalar” halinde gerçekleşmesi , diğerbir deyişle bazen hızlı , bazen yavaş olmasıdır .
Büyüme konusundaki araştırmalar , çocuklarda 2 yavaş , 2 ivedilikle olmak üzere 4 bariz büyüme dönemi olduğunu göstermiştir . Doğu(şark) (garp) m öncesi vede Doğu(şark) (garp) m sonrasının ilk 6 ayı büyüme hızı yüksektir .
Beslenme , bakım vede korumanın gelişimi yakından etkilediği bilinmektedir . Bunun neşriyat da mevsimlerin de tesiri nden söz edilmektedir . Bütün çocuklarda olmasa da büyük çoğunluğunda altı- altıbuçuk yaşından sonra mevsimlerin boy artışında tesirli olduğu; Nisan-Ekim ayları arasındaki dönemde boyun başka dönemlerden daha aşırı uzadığı gözlenmektedir . Mekanizması kati olmamakla 1 arada ışık vede ısının endokrin sistem üzerine tesiri ile oluştuğu Umumi ollaraak kabul edilmektedir . Bu alanda Troid(guatr) vede adrenal korteksin tesiri başka endokrin sebep lere göre daha bariz dir . Troid(guatr) hormonu düzeyindeki yükseklik büyümeyi artırırken , kortizol düzeyi yüksekliği büyümeyi baskılamaktadır . Büyüme hormonu vede insulin de mevsimsel değişmeler den etkilenen başka mediyatörlerdir .
Araştırmalar , bedensel Rahatsızlık ların gelişim üzerinde sanıldığı kadar önemli 1 tesiri nin olmadığını göstermektedir . Rahatsızlık döneminde gelişimde ortaya çıkan duraklamaların açığı , iyileşmenin ardından hızla kapatılır . Özdeş biçim de prematür bebeklerin olağan ölçülere ulaşma hızları da yüksektir . Araştırmalar beklenen ağırlığın beşinci ayda , boy gelişiminin ise ilk 6 ayda , en aşırı da ilk 1 yıl içinde yakalandığını göstermektedir . Ancak zaman gen Rahatsızlık ların gelişimi menfii yönde etkileyeceği de Umumi ollaraak kabul edilen 1 görüştür . İlk 2 yıl içinde gözlenen boy sıçraması , yetişkinlik döneminde ulaşılacak boy uzunluğunun en önemli belirleyicisidir . Bu dönemde vede daha sonra ergenliğe geçiş te gözlenen sıçramada genetik etkenler önemlidir . Araştırmalar anne boyunun genetik etken liğinin babadan daha aşırı olduğunu savunmaktadır . Sıçramalar sırasında bütün bedenin orantılı 1 biçimde büyümesi tipiktir . Ancak bu orantıda biçim den çook ölçü göz önüne alınmalıdır . Misal ollaraak gıdaalımı bozukluğunda sadece ekstremiteler yada baş değil bütünüyle beden etkilenecektir .
Brazelton'a göre fiziksel gelişimde bebeğin etkileşimde olduğu çevre kadar , biyolojik vede genetik etkenlerin de önemi mevuttur . Bebeğin sergilediği davranışlar bütün bu etkenler neşriyat da içinde bulunduğu durumu anlatan 1 işlevdir . Sağlıklı , uyanık vede etkin 1 bebeğin çevresel uyaranlara bağlı olmadan lüzum içrel düzenleme , gerekse çevreyi algılama vede denetleme becerisi uyanık olmayan bebekten çook daha fazladır .
Gesell ise olağan çocuğun gelişim dönemlerini daha çook pediyatristler icin iyi 1 rehber ollaraak amade lamıştır . Bunu da; motor , dil , uyuma yönelik (adaptif) vede sosyal gelişim dönemleri biçimi nde incelemiştir . Gesell motor vede uyuma yönelik davranış gelişimini çook somut anlamlarda ele almıştır . Örneğin , 1 bebeğin uyuma yönelik davranış ollaraak 10 aylıkta 2 küpü biraraya getirmesinin , 12 aylıkta 1 kaptan 1 şeyler boşaltmasının , 2 yaşında küplerle kule kurması vede ait e çizebilmesinin gerektiğini belirtmiştir . Özdeş biçim de yaşlara göre dil gelişiminde nelerin beklendiğini de 1 çizelge üzerinde belirtmiştir .
İlk dönem süt çocukluğu dönemidir . Bu dönem Doğu(şark) (garp) mdan sonraki büyümenin en ivedilikle olduğu dönemdir . Doğu(şark) (garp) mda vasati 3 .2 kg oluşan beden ağırlığı , çocuk 12 aylık meydana geldiğinde 3 katına diğerbir deyişle takriben 9-11 kg’a ulaşır . Yine Doğu(şark) (garp) mda vasati 50 cm oluşan boy 12 aylık 1 bebekte takriben 75cm’e ulaşır . Yani bu dönemde yıllık uzama hızı 25 cm’dir . Yaşamın ikinci yılında bu hız yarıya iner (yaklaşık 12 cm/yıl) Daha sonra azalmaya Daimi ederek 4 yaşından itibaren yılda 5-6 cm’e iner . İkinci dönem oluşan geç çocukluk döneminde (4 yaşından sonra ergenliğin başlamasına kadar geçen zaman ) büyüme hızı nispeten sabittir vede yılda 5-6 cm ollaraak gerçekleşir . Bu dönemdeki 1 çocuk yılda 4’cm den az uzuyor ise muhakkak 1 hekim tarafından değerlendirilmelidir
Yatarak ölçülen boy ayakta ölçülenden 2 cm daha uzun meydana geldiğinde n ölçüm hangi pozisyonda yapılmış ise alakalı grafik üzerinde değerlendirilir . Çocukların yaşa göre vasati boyları vede uzama hızları şu biçim dedir:
Yenidoğan : Vasati 50 cm doğar .
İlk yıl ihtivasındaki uzama hızı
İlk 3 ay : 8 cm
İkinci 3 ay : 8 cm
Üçüncü 3 ay : 4 cm
Dördüncü 3 ay : 4 cm
Böylece 1 yaşında: Vasati 75 cm’e ulaşır .
Daha sonra
1- 2 yaş arası : 10-12 cm uzar
2- 4 yaş arası : Yılda 7 cm uzar
4 yaşında vasati Doğu(şark) (garp) m boyunun 2 katına ulaşır .
4 yaşından - ergenliğin ilk emare lerinin başlamasına kadar geçen zamanda : Yılda 5-6 cm
Ağırlık çocuk tamamen soyulduktan sonra elektronik yada standart terazi ile ölçülür . Ölçüm yapılmadan önce muhakkak tartının ayarı kontrol edilmelidir . Tek başına ayakta durabilen çocuklar ayakta , bebekler vede başka çocuklar bebek tartısı ile ölçülmelidir . Bebeklerin ölçümleri yapılırken bezleri çıkartılmalı yada ölçüm yapıldıktan sonra bez tartılarak ölçülen ağırlıktan çıkartılmalıdır .
Çocukların kilo takibi şu biçim dedir:
Yenidoğan vasati 3200 gr ağırlığındadır .
İlk 10 gün vasati %5-6 fizyolojik kilo zayii olur . Bu olağan dir fakat 10 . günden itibaren kilo alımı yeniden başlamalıdır .
Kilo alımı:
İlk 6 ay : günde 20-30 gr
6-12 ay arası : günde 15-20 gr
1-2 yaş arası : yılda 2-2 ,5 kg
Bebek 4-5 . ayında Doğu(şark) (garp) m kilosunun 2 katına; 12 . ayında ise 3 katına ulaşır .
Boy vede ağırlığı çocuğun önceki ölçümleri ile karşılaştırırken ölçümlerin özdeş tartı yada boy ölçüm aletinde vede uygun teknik ile özdeş kişi tarafından yapılması tercih edilir .
Çeşitli aletlerde yapılmış ölçümlerin karşılaştırılması bazen hatalı yorumlara yol açabilmektedir . Ayrıca çocuğun büyüme hızlarını değerlendirirken büyümenin değerlendirilmesinde tek ölçümden çook birbirini izleyen ardışık ölçümlerin takibi daha değerlidir . Böylece sadece çocuğun hangi eğri üzerinde yer aldığı değil özdeş zamanda hangi hız ile büyüdüğü de saptanmış olur . Hastanın ilişik olduğu büyüme kanalı eğrisinde büyümesi , yukarı yada aşağıya büyük dalgalanmalar göstermemesi önemlidir .
Çocuğun boy vede ağırlığı ilk yıl içinde her ay , ikinci yıl içinde 3 ayda 1 daha sonra ise her 6 ayda 1 değerlendirilmelidir . Büyüme değerlendirmesinde gaye , periodik aralıklarla yapılarak olağandan sapma gösterenlerin erken dönemde belirlenerek kolay , ekonomik vede başarılı 1 biçim de Tedavi(iyileştirme) lerinin sağlanmasıdır . Zamanında değerlendirme , hem altta yatabilecek sistemik , hormonal yada gıdaalımı sorunlarının erken teşhisi hem de Tedavi(iyileştirme) nin başarısı icin önemlidir .
Baş kenarları nin büyümesi çocuğun beyin gelişimi hakkında öngörü verir . Yaşamın ilk 2 yılı beyin gelişiminin en ivedilikle olduğu dönemdir . Doğu(şark) (garp) mda vasati 35 cm oluşan baş kenarları ilk yıl içinde ayda vasati 1 cm artarak 1 yaşında 47 cm’ye ulaşır . ( Vasati 12 cm artış) . İkinci yıl içinde ise bütün yıl boyunca sadece 2 .5 cm etraf ında 1 artış olur . İkinci yılın netiticesinde artık erişkin baş büyüklüğünün takriben % 85 i kazanılmış olur . Baş kenarları de boy vede ağırlık gibi standart eğriler üzerinden değerlendirilerek çocuğun baş kenarları nin yaşa göre büyük , küçük yada olağan olduğu söylenir . Beyin gelişimini bozan Rahatsızlık larda yada kafa kemiklerinin erken kapanmasına yol açan Rahatsızlık larda baş kenarları olağandan küçüktür . Kafa içinde basınç artışına yol açan durumlarda ise baş kenarları olağandan büyüktür .
Bebeklerin başında ön vede arkada henüz kemikleşmemiş küçük alanlar mevuttur . Bunlara fontanel (bıngıldak) denir . Ön fontanel takriben 2 cm genişlik vede yüksekliktedir . Arka fontanel ise daha küçüktür . Arka fontanel umumiyetle 6-8 hafta içinde kapanır . Ön fontanel sıklıkla 9- 12 . aylar arasında kemikleşir vede 18 . ayda çocukların %90’nında kapalıdır . Bebeğin rutin kontrolleri sırasında fontanelleri de muhakkak kontrol edilmelidir . Fontanellerin çook büyük olması vede geç kapanması hipotiroidi vede raşitizm gibi Rahatsızlık larda görülür .
Büyüme ile 1 arada beden oranları da değişim gösterir . Beden oranlarının değerlendirilmesinde üst/alt segment oranı vede kulaç uzunluğu ile boy arasındaki uzunluk farkı gibi ölçümlerden avantaj lanılır . Doğu(şark) (garp) mda baş vede gövde büyükken yaş ilerledikçe , hususiyetle ergenliğe geçiş döneminde bacaklar daha aşırı uzar . Gelişme geriliği oluşan 1 çocukta beden oranlarının saptanması önem taşır . Bunun icin üst vede alt segment uzunlukları ölçülür vede yaşa göre olağan olup olmadığı değerlendirilir . Büyüme geriliğine yol açan Rahatsızlık ların bazılarında hem bacak hem gövde uzaması özdeş C°de etkilenir . Bu çocuklarda boy kısadır fakat beden oranları bozulmamıştır , diğerbir deyişle hem bacak hem de gövdenin uzaması özdeş oranda etkilenmiştir (orantılı boy kısalığı) .
Bazı Rahatsızlık larda sadece bacakların uzaması menfii etkilenirken (örnek akondroplazi vede benzeri bazı kemik gelişim bozuklukları) bazı Rahatsızlık larda ise sadece gövde büyümesi etkilenir (örnek skolyoz adı verilen omurga eğriliği)
Kulaç uzunluğu da beden oranlarını değerlendirmede kullanılan başka 1 kriterdir . Doğu(şark) (garp) mda boy uzunluğu , kulaç uzunluğundan daha aşırı iken bu oran yaşla giderek azalır vede erişkinde kulaç boydan daha uzun hale gelir .
Dişlerin gelişimi çocuğun Umumi iskelet vede kemik olgunlaşmasının iyi 1 göstergesidir . Dişler çocuklarda gerçekte alt kesicilerden başlamak üzere 6 ay etraf ında çıkmaya başlar . Bazen yenidoğanda 1 yada 2 dişinin olduğu görülebilir .
Üç yaşını tamamlamadan önce çocuğun ağzında 20 dişi mevuttur . Dişlerin çıkması bazen 13 aya kadar gecikebilir . Süt dişleri 6 yaşından sonra dökülmeye başlar vede baki dişler hemen sonra çıkmaya başlarlar . Ancak bazen baki dişlerin çıkması süt dişinin zayii ndan 4-5 ay sonra meydana gelebilir . Kemik gelişimini bozan Rahatsızlık larda dişlerin çıkması da gecikir .
Süt dişler Üst dişler Alt dişler Üst dişler Alt dişler
Ön kesiciler6-8 ay5-7 ay7-8 yaş6-7 yaş
Yan kesiciler8-11 ay7-10 ay8-9 yaş7-8 yaş
Köpek dişleri16-20 ay16-20 ay11-12 yaş9-11 yaş
Birinci molar10-16 ay10-16 ay10-11 yaş10-12 yaş
İkinci molar20-30 ay20-30 ay10-12 yaş11-13 yaş
Günün büyük 1 bölümünü uyumakla geçirir .
Bu dönemde bebeğin hareketleri istemli vede amaca yönelik değildir .
Yeni doğmuş bebeğin çoğu hareketi refleksler tarafından kontrol edilir . Bunlar emme , yutkunma , yakalama refleksleridir . İsteme bağlı , diğerbir deyişle bebeğinizin isteyerek yaptığı hareketler , bebeğiniz birkaç haftalık olduktan sonra başlar .
Hareketler bütün bedeni ilgilendirir . Henüz yüz mimikleri gelişmemiştir . Görme keskinliği azdır , fakat bebek parlak vede hareketli objeleri izleme(takip) edebilir .
Baş vede boyun kontrolü gelişmiştir . (Sırtüstü yatarken kollarından çekilip kaldırıldığında baş geriye düşmez . Yüzüstü konulduğunda başını vede göğsünü yerden kaldırabilir) .
Oyuncaklara uzanır vede tutmaya çalışır .
Elleriyle oynar .
Sesin geldiği tarafa dönebilir .
Uyaranlara Yanit ı daha iradeli dir .
Annesini tanır vede anneye gülümser .
Karın üstünden sırtüstüne yuvarlanabilir .
v Desteksiz oturmaya başlar .
v Elindeki nesneleri başka eline geçirebilir .
v Elindeki nesneleri ağzına götürebilir .
v Yabancıları tanır .
v Emeklemeye başlar .
v Mobilyalara tutunarak ayağa kalkar .
v Oyuncaklara uzanır vede tutar .
v İsmini tanır , adı söylendiğinde bakar .
v Ma-ma , ba-ba gibi heceleri söylemeye başlar .
v İlk dişi çıkar .
v Yürümeye başlar .
v Parmakları ile küçük cisimleri tutabilir .
v 1-2 sözcük yi iradeli ollaraak kullanır .
v Taklit oyunlarına başlar .
v Koşmaya başlar .
v 5-15 sözcük lik 1 sözcük hazinesi meydana gelir .
v Renkleri tanır .
v Merdivenleri önce çıkmayı sonra inmeyi öğrenir .
v 2-3 sözcük lik cümleler kurabilir .
v Kaşık kullanmayı becerir .
v Küpleri üstüste koyabilir (7 küpe kadar) .
v Düşmeden koşabilir
v Bazı çizgileri taklit eder
v Merdivenden rahatlıkla kendi başına inip çıkabilir
v Oyuncakları ile oynarken el becerilerini rahatlıkla kullanabilir
v Düğmesini açabilir
v Üç tekerlekli bisikleti zaman bilir
v Tek ayak üstünde kısa 1 zaman durabilir
v Bir bardak suyu taşıyabilir
v Yürürken mani leri adım atarak rahatlıkla geçer , rahatlıkla çömelip kalkabilir , geri geri yürüyebilir ,
v Tek ayağı üzerinde uzun zaman durabilir
v ayakkabısını giyer
v kendini doyurabilir ,
v düz çizgi çizebilir ,
v tek başına dolaşmaya çalışır ,
v çift ayakla 40 cm sıçrayabilir , öne takla atabilir ,
v yardımsız kaydıraktan kayabilir ,
v çömelip kalkma hareketini rahatlıkla yapabilir ,
v oyuncakları ile oynarken el becerilerini rahatlıkla kullanabilir ,
v 40-50 cm den aşağı atlayabilir ,
v tek ayakla sıçrayabilir ,
v dans etme müzik ile 1 arada tempo tutma ,
v zıplayan topu eli ile tutma ,
v kağıttaki biçim leri boyar ,
v 3-4 renk eşleştirebilir ,
v özdeş kartları eşleştirebilir ,
v bazı harfleri eşleştirebilir ,
v artı eksi yapabilir ,
Makasla kağıtları kesebilir ,
bakarak 1 den 8-9 a kadar sayı yazabilir ,
öğretilirse adını yazabilir ,
sek sek oynayabilir ,
üçgen vede kare yi kopyalar ,
kendi giyinir kendi soyunur ,
ayakkabısını bağlar ,
yüzünü yıkar ,
dişini fırçalar ,
altı yaşında 2 tekerlekli bisiklete binebilir ,
el becerileri gözle müşade edililir 1 biçim de gelişir ,
Gelişim
Duyusal
Motor
Dil
Adaptif-davranış
Yaş
Doğu(şark) (garp) mda
10 gün
4 ay
1 ay
2 ay
4 ay
7 ay
8 ay
10 ay
11 ay
13 ay
15 ay
18 ay
2 yaş
3 yaş
4 yaş
5 yaş
Doğu(şark) (garp) mda
4 hafta
6-8 hafta
2 ay
6 ay
12 ay
18 ay
2 yaş
3 yaş
4 yaş
4 hafta
16 hafta
28 hafta
40 hafta
12 ay
18 ay
2 yaş
3 yaş
4 yaş
5 yaş
Sesleri ayırır , ışığı gözleri ile izler . Doğu(şark) (garp) mdan saatler sonra görsel fiksasyon kazanılır
Anne dışındakilere başkaca tepki verir
Görsel akomodasyon yapar , görsel fiksasyon artar
Yatar halde iken başını kaldırır
Yatar halde iken göğsünü kaldırır
Destekle oturur , başını tutar
Desteksiz oturur , elleri üzerine yüklenebilir , kübü yakalar
Desteksiz ayakta durur
Sürünür , emekler , ayaklarını çeker
Elle tutularak yürüyebilir
Merdiven çıkabilir
Bağımsız hareketler daha da olgunlaşır
Düşmeden yürür
Koşar , 6 küp dizer
Tek ayak üzerinde durur , 10 küp dizer
Tek ayak üzerinde zıplayabilir
Tek ayakla değiştirmeden zıplayabilir
Ağlama
Ayrışmamış sesler çıkarır
Konuşmanın öncüsü oluşan garip sesler çıkarır
7 anlamlı ses çıkarır
12 anlamlı ses çıkarır
18 anlamlı ses çıkarır , bunlar arasında mama , baba , dada vb . de mevuttur
50 sözcük
Basit emirleri anlar , kısa cümleler yapar
100 sözcükten fazla
Erişkine benzer konuşma , Eklem(joint) eler yapar , anlamlar yükler
Çevreye sınırlı ollaraak bakar
Göz ile izleme daha uyumludur . Elindeki çıngırağı farkeder
Kübü 1 elinden başka ine geçirir
Iki kübü biraraya getirir
Kabından kübü çıkarır
Kavanozdan düğme boşaltır , kağıdı karalar
Altı küp ile kule yapar , ait eyi kopyalayabilir
Üç küp ile köprü kurar
İnsan resmi çizer
Para saymaya başlar