AB, LNG için yeni referans fiyat belirleme uygulaması başlattı
AB Enerji Düzenleyicileri İşbirliği Ajansı (ACER), doğalgazda tavan fiyat uygulaması olarak bilinen ve 15 Şubat tarihinde yürürlüğe girecek olan “gaz piyasası düzeltme mekanizması” çerçevesinde ilk defa günlük referans LNG fiyatını yayımladı.
ACER’in 1 Şubat tarihli ilk LNG referans fiyatı megavatsaat başına 55,21 euro oldu. Aynı gün, Avrupa’da derinliği en fazla olan Hollanda merkezli sanal doğalgaz ticaret noktası TTF’deki fiyat seviyesi ise 59,5 eurodan kapandı. İki fiyat arasındaki fark yaklaşık 4 euro oldu.
ACER bundan sonra hafta içi her gün yeni referans fiyatı yayımlayacak.
Piyasa düzeltme mekanizması kapsamındaki referans fiyat, farklı kuruluşların LNG fiyatlarının ortalaması ile türev piyasalarındaki uzlaşma fiyatı temel alınarak hesaplanıyor.
Fiyatın tespitinde Kuzey Batı Avrupa, Akdeniz, Kuzey Doğu Asya, türev takas ve ACER LNG fiyat değerlendirme raporu kullanılıyor.
ACER, para birimi dönüştürme işlemi için Avrupa Merkez Bankasının euro döviz kurlarını esas alıyor.
Tavan fiyat uygulaması
AB ülkeleri, Aralık ayında piyasalardaki gaz fiyatlarında “tavan fiyat” olarak bilinen bir düzeltme mekanizmasının 15 Şubat’ta yürürlüğe girmesi konusunda anlaşmıştı.
Tavan fiyat, sanal doğal gaz ticaret noktası TTF’de işlem gören vadeli gaz kontratının 3 iş günü boyunca 180 euroyu aşması ve aynı dönemde Avrupa’da sıvılaştırılmış doğal gazın megavatsaat fiyatının küresel piyasaların 35 euro üzerine çıkması durumunda yürürlüğe girecek.
Söz konusu yeni referans fiyat, küresel piyasalardaki fiyat seviyesiyle farkın belirlenmesinde kullanılacak.
Öte yandan, TTF’de işlem gören vadeli gaz kontrat fiyatı, Ağustos’ta megavatsaat başına 340 euroya kadar ulaşmıştı. Söz konusu fiyat bugün ise 57,2 euro.
AB’nin gelecek kışı atlatmak için gaz tüketimini düşürmesi gerektiği belirtildi
Avrupa Birliği’nin (AB) gelecek kış dönemini atlatabilmesi için doğal gaz tüketimini düşürmeye yönelik tedbirleri sürdürmesi gerektiği ifade edildi.
Brüksel merkezli düşünce kuruluşu Bruegel’in “Avrupa 2023 Gaz Görünümü” başlıklı çalışması yayımlandı.
Çalışmaya göre, AB’de bu kış döneminde enerji krizi yaşanması olasılığı, geçen yıl uygulamaya konulan acil durum tedbirleri ve kış aylarının sıcak geçmesi dolayısıyla azaldı.
Gelecek kış görünümünün henüz net olmadığının belirtildiği çalışmaya göre, AB’nin gelecek kış dönemi gaz depolarını doldurmak, tüketimi azaltmak ve LNG tedarikinde Çin ile rekabet etmek zorunda kalabileceği öngörülüyor.
Bu kapsamda, özellikle gaz depolama tesislerinin 1 Ekim 2023 tarihine kadar yüzde 90 dolu olması gerekiyor.
Gelecek kış dönemi enerji krizi yaşamamak için AB’nin, 31 Mart 2023’te sona erecek gazda talep azaltma kararının süresini uzatması ve depoların dolması için gaz talebini düşürmesine ihtiyaç duyuluyor.
Gelecek kış Rusya’dan boru hatlarıyla sağlanan doğal gaz akışının mevcut seviyelerde devam etmesi ve sıcaklıkların mevsim normallerinde seyretmesi halinde AB’nin gaz talebini yüzde 13 azaltması gerekiyor.
Rusya’dan boru hatlarıyla sağlanan doğal gazın tamamen kesilmesi ve kışın soğuk geçmesi halinde ise daha sert önlemler gerekeceği, bu durumda AB’nin kış dönemini atlatabilmesi için gaz talebini yüzde 26 düşürmesi gerekebileceği öngörülüyor.
Öte yandan, AB’nin uygulamaya koyduğu doğal gaz talebini yüzde 15 düşürme kararının uygulama süresi gelecek ay sona eriyor. Üye ülkelerin bu süreyi uzatması bekleniyor.
AB’nin bu kış dönemi bitiminde gaz depolarında doluluğun geçen yıldan daha yüksek seviyede olması bekleniyor. Hali hazırda gaz depoları yaklaşık yüzde 73 doluluk seviyesinde bulunuyor. AB’nin bu yıl ayrıca ortak doğal gaz alım sözleşmeleri yapmaya başlaması da söz konusu olacak.