Html5, html işaretleme dilinin son ve güncel sürümüdür(2013). Bu sürümün en büyük özelliği; video, audio ve canvas etiketlerinin eklenmesidir. Bu etiketler sayesinde video ve ses oynatmak için kullanılan flash uygulamalarının hakimiyeti kırılmış oldu. Steve Jobs’ın Flash uygulamalarının aşırı batarya tüketimi gerçekleştirdiği gerekçesiyle Iphone ve Ipadlerde desteklenmeyeceğini açıklaması, ardından da Adobe firmasının artık mobil cihazlar için flash player’ı desteklemeyeceklerini açıklaması Html5’in yaygınlaşmasına en büyük katkıyı yaptı. Canvas etiketinin javascript yardımıyla flash animasyonlarının yerini alacak kapasiteye sahip olsa da henüz bu hakimiyeti yıkabilmiş değil. Adobe Edge Animate CC’nin geliştirilmesi ve yaygınlaşması ile bu hakimiyetin de yıkılacağını düşünmekteyim.
Şu an tarayıcılar Html5 desteği sağlasalar da bu oran %100 değil ve bazı küçük farklılılar gösterebiliyor. Örneğin audio etiketinde Chrome mp3 oynatabilirken, Firefox ogg formatını desteklemekte. Umarız zamanla farklılıklar en aza indirgenir ya da tamamen ortadan kalkar.
Html5 ile gelen bir özellik de, javascript’den az da olsa rol çaldığı. Benzer bir durumun css için de olduğunu okumuştum.
Html5 sayesinde bir çok uygulama için artık harici uygulamalar kullanma zorunluluğu ortadan kalktı. Tasarım kısmından pek bahsetmedik ancak html5 ile gelen yeni etiketler sayesinde tasarım yönüyle de daha güçlü olduğunu söylemek gerek.
JavaScript kullanıcı/tarayıcı taraflı çalışan bir script dilidir. İlk kez bugün kullandığımız bir çok tarayıcının temelini oluşturan Netscape tarafından kullanıma sunuldu. Uzun bir süre; kendisinden beklenildiği gibi, Microsoft Jcsript ile tek eline almak için uğraş verse de bunu başaramadı. Bugün kullanıcı tarafında basitten karmaşığa bir çok işlem için kullanmatadır ve Web Uygulumaları geliştiren herkesin kullandığı büyük bir nimettir. Sliderlardan tutun, basit ve gelişmiş bir çok efektin kullanmasına imkan vermesinin yanında, Json yardımıya sunucu taraflı yapılan listeleme gibi işlemleri kullanıcı tarafına tarafına taşıyarak sunucu kaynaklarından tasaruf etmemize de imkan sağlar.
JavaScript iki şekilde kodlanabilir. Birincisi html kodlarının arasına direkt olarak kodlarımız aşağıdaki gibi yazabiliriz.
<script language="javascript">
//kodlar
</script>
Bir diğer yol ise harici bir JavaScript dosyasına kodlarımızı yazarak sayfamıza çağırabiliriz.
<script src="harici.js"></script>
Bir çok otorite; JavaScript dosyasının dışarıdan çağırılmasının daha doğru olduğunu savunmakta. Bunun iki nedeni bulunmakta. Birincisi; farklı sayfalarda kullanacağınız js fonksiyonlarını tekrar tekrar yazmak zorunda kalmayıp tek bir yerde toplamak ve bütünlüğü sağlamak. İkinci nedeni ise dosya büyüklüğünü azaltarak seo açısından sayfa yüklenme hızını arttırmak. Harici olarak çağırdığınız js dosyaları tarayıcı önbelleğinde saklanır ve tekrar çağırılmalarda önbellekten kullanılır. İki farklı kullınımın işlevsellik olarak arasında pek fark yoktur. Ancak js içerisinde php‘den veri yazacaksanız dahili olarak yazabilirsiniz.
Kısaca anlatmak gerekirse JavaScript hayatımızı kurtaran bir script dili ve yapabileceklerimiz hayal gücümüzle sınırlı. Ajax, Jquery gibi kütüphaneler JavaScript Üzerine inşa edilmiş, birer JavaScript Kütüphaneleridir.