Ekleyen: Cihangir Perperik, Editör
07/01/2007 01:07
Grand Prix'lerde tehlikeli bir durum olduğunda, yarış direktörü güvenlik aracını piste gönderir. Özellikle de bir kazadan sonra veya kazaya sebebiyet verme ihtimali bulunan sağnak ve aşırı yağışlı havalarda güvenlik aracı piste çıkarak Formula 1...
Yarış pilotları için, güvenlik aracının ardında, başında kaskıyla kokpitte oturmuş, yapacak pek bir şeyi olmadan ağır ağır piste ilerlemek çok can sıkıcı olabilir. Avrupa Grand Prix'sinde güvenlik aracını kullanan Bernd Maylander da, pistte kendisine ihtiyaç duyulmamasından her zaman mutluluk duyduğunu belirtiyor. 34 yaşındaki Alman sürücü, "En güzel yarışlar, yapacak hiçbir şeyimin olmadığı zamanlar oluyor" diye konuşuyor. Güvenlik aracı, Formula 1'deki önemli güvenlik etmenlerinden biri. Güvenlik aracının kullanılması gerektiğine FIA yarış direktörü Charlie Whiting karar veriyor. Yani "az sonra çok tehlikeli bir durum olabilir veya mevcut şartlar güvenlik aracının yarışa müdalesini gerektimiyor" kararını Whiting veriyor. Gerçi güvenlik aracının ne zaman piste girip girmeyeceği düzenlemelerde belirtiliyor ancak son karar yarış direktörüne ait. Bilindiği gibi güvenlik aracı piste girer girmez, tüm araçlar bunun arkasında dizilerek formasyon turları atmak zorunda kalıyor. Güvenlik aracı pistteyken, araçlar pite girebilir ve herhangi bir zamanda tekrar piste dönebilir. Bununla birlikte güvenlik aracının arkasındaki kuyruğun sonuna ulaşana kadar da düşük bir hızla devam etmek mecburiyeti vardır. Tehlikeli durum ortadan kalkar kalkmaz, güvenlik aracı ikaz lambalarını kapatır ve pit alanına doğru yönelmeden önce pistte bir tam tur daha yapar. Ancak yarış pilotları güvenlik aracı pisten çıkmasına rağmen ancak start-finiş çizgisini geçtikten sonra sollama yapabilir. Ayrıca güvenlik aracının arkasında geçilen turlar da normal yarış turu olarak hesaplanır. Bizler için gündelik tarfikte acil durumlar için güvenlik aracı diye birşey yoktur. Fakat dünyanın birçok ülkesinde otoyollarda bir bir kaza anında uyarı ışıkları veya hız limitlerini gösterebilir ikaz lambaları ve göstergeler mevcutur. Veya normal yağışlı havalarda hız limitlerini gösteren levhaları da buna dahil edebiliriz. Bu arada otomotiv endüstrisinde sürücülere yardım yeni elektronik sistemler geliştiriliyor. Günümüzde bazı binek otomobillerde bulunan bu yardımcı elekronik sistemler ve sensörler, harici iletişim ağlarıyla gittikçe daha fazla veriyi değerlendirerek sürücülerün güvenliğini artıracak. Allianz Teknoloji Merkezi'nden Dr. Christoph Lauterwasser, "Bu ağlar, bir kaza anında, acil hizmetin daha etkili, daha güvenli ve hepsinden de önemlisi daha hızlı yapılabilmesinin sağlanması açısından büyük bir potansiyele sahip. Mesela, elektronik alarm, diğer pilotları bir kazanın yaklaşmakta olduğu konusunda ikaz edebilir veya ambulans ve benzeri araçların gelişi konusunda bir sinyal hayati önem arz edebilir" diye konuşuyor. Grand Prix'lerde güvenlik aracı piste ne zaman girerse girsin, sonuçta bu daha fazla güvenlik demektir. Bu arada bir takım pilotunu doğru zamanda pite getirtmeyi başarabiliyorsa, çok önemli bir avantaj kazanabilir. Ayrıca güvenlik aracının pistten çıkması da bir heyecana yol açar. Bir süredir yavaş bir şekilde turlayan araçlar pistin açılmasıyla, sollama yapmak için adeta nefeslerini boşaltırlar. Kural olarak, güvenlik aracının pistte olması, yarışın lideri için bir dezavantajdır. Çünkü daha önceki turlarda oluşturduğu liderlik farkını kaybeder. Ancak bu dezavantaja rağmen pisttekilerin güvenliği herşeyden çok daha önemlidir. Eski WilliamsF1 pilotu Mark Webber konuya ilişkin demecinde, "Elbette bazen güvenlik aracının arkasında turlamak çok sinir bozucu olabilir. Ancak bundan şikayet etmiyoruz çünkü bu hepimizin güvenliğini sağlıyor" diyor. İlk güvenlik aracı, 1911'de İndianapolis 500 yarışında kullanıldı. Ancak bu güvenlik aracının amacı biraz farklıydı. Araç piste girdiğinde yarış yavaşlıyordu böylece izleyiciler yarışı çok fazla kaçırmadan yiyecek ve içecek ihtiyaçlarını tazeliyordu. Uluslararası Motorsporları Federasyonu , 1992'de Formula 1'de güvenlik aracının kullanımına ilişkin düzenlemeler yaptı. Maylander 2000'den bu yana güvenlik aracı sürücüsü olarak görev yapıyor. Alman sürücünün en yoğun yılı 2003 olmuştu. O sezonda Maylander ve yardımcısı Peter Tibbets, tam 13 kez piste çağrılmıştı. TurkiyeF1.Com - ÖZEL HABER Hazırlayan İsmail Bakal Kaynak: WilliamsF1 - Allianz