Kalkınma politikalarına kaynak oluşturacak 'yerleşim sistemleri araştırması' tamamlandı
Türkiye'nin sosyoekonomik anlamda son yıllardaki en kapsamlı araştırmasıyla 81 il, 973 ilçe merkezi, yaklaşık 38 bin köy, kırsal mahalle ve beldenin hizmet verme potansiyelleri, bu alanda birbirleriyle ilişkileri incelendi.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından, bölgeler arası gelişmişlik farklarını azaltacak kalkınma politikalarına altlık oluşturması amacıyla gerçekleştirilen "Türkiye'de Kentsel ve Kırsal Yerleşim Sistemleri Araştırması", 3 yıllık kapsamlı çalışmanın ardından tamamlandı.
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğünün yürüttüğü, Türkiye'de en küçük yerleşim birimi olan köylerden metropollere kadar 81 il, 973 ilçe merkezi, yaklaşık 38 bin köy, kırsal mahalle ve beldede gerçekleştirilen araştırmayla yerleşim sistemlerinin güncel yapısı ortaya konuldu.
Bakanlık proje ekibi ve akademik danışmanların yanı sıra sahada kalkınma ajanslarının katkılarıyla 3 yıl süren araştırmada, Türkiye'deki bütün yerleşim birimlerinin birbiriyle sosyoekonomik ilişkileri ve etkileşimleri incelendi.
Araştırmada, her bir yerleşim biriminin diğer yerleşimlere hizmet sunma açısından hizmet merkezi olarak Türkiye içindeki yeri ve önemi belirlenirken, buralar kentsel ve kırsal olmak üzere iki bölümde incelendi ve yerleşimler arası sosyoekonomik ilişkiyi ölçmek için geniş bir veri seti oluşturuldu.
Yerleşim birimleri çeşitli derecelerde sınıflandırıldı
Kentsel yerleşimler için resmi istatistikler ve idari kayıt verilerinin kullanıldığı araştırmada, veri kısıtlılığı nedeniyle 37 bin 36 kırsal yerleşimde yüz yüze anket yapıldı.
Kentsel hizmet merkezlerinin belirlenmesinde ortaöğretim ve yükseköğretim öğrenci akışlarıyla sağlık hizmeti, ulaşım, iletişim, ticaret ve kargo akışları incelendi. Kırsal hizmet merkezlerindeyse eğitim, sağlık, ticaret, ulaşım ve iş gücü akışları analiz edildi.
Araştırma sonucunda, 879 kentsel yerleşim en üst hizmet merkezi 7'nci derece olmak üzere 13 derecede, 37 bin 36 kırsal yerleşim ise en üst 4A olmak üzere 6 derecede sınıflandırıldı.
Çalışma kapsamında ayrıca, her bir yerleşim yerinin en çok hizmet aldığı yerler göz önünde bulundurularak, yerleşimlerin etki alanı belirlendi. Araştırmanın sonuçları "www.yersis.gov.tr" adresinde kamuoyuna sunuldu.
Analiz çalışmaları, "Türkiye'de Kentsel ve Kırsal Hizmet Merkezleri Raporu", "İller ve Bölgeler Arası Sosyoekonomik Ağ İlişkileri Raporu" ve "Türkiye'de Kırsal Yerleşimler Saha Çalışması Raporu" isimli 3 raporda yayımlandı.
YER-SİS araştırma projesinin tanıtımı için Webinar düzenlenecek
Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’na bağlı Kalkınma Ajansları Genel Müdürlüğü tarafından tamamlanan YER-SİS Projesi’nin sonuçları kamuoyu ile paylaşılacak. Bu kapsamda, 24 Mayıs 2021 Pazartesi günü Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mustafa Varank, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu Başkanı, Eski Başbakan Yardımcısı ve Kalkınma Bakanı Cevdet Yılmaz ve Gaziantep Büyükşehir Belediye Başkanı Fatma Şahin’in açılış konuşmalarını yapacağı Cumhurbaşkanlığı ve bağlı kuruluşları, bakanlıklar, üniversiteler, sivil toplum kuruluşları vb. kurum ve kuruluşların katılım sağlayacağı bir webinar düzenlenecek.
YER-SİS paneli yapılacak Program açılış konuşmalarının ardından YER-SİS Tanıtım Sunumu gerçekleştirilecek. Programın panel kısmında YER-SİS projesinin çıktıları ve kullanım alanlarına ilişkin bildiriler sunulacak. Kapanış bölümünde ise araştırmayla ilgili katılımcılardan gelen sorular cevaplandırılacak.
Webinar Kayıt Linki: https://zoom.us/webinar/register/WN_qvxZFCu5RR660VeRablYDA