Çok alellilik nedir? Kan gruplarının alelleri nelerdir? Çok alellilik ve kan grupları konu anlatımı, tablosu. Çok Alellilik ve Kan grupları hakkında bilgi
ÇOK ALELLİLİK VE KAN GRUPLARI
Bir canlıda bazı karakterler için karakteri etkileyen ikiden fazla alel bulunursa bu duruma çok alellilik denir. Bir karakteri etkileyen çok sayıda alel gen olsa bile her bireyde bu alel genlerden sadece ikisi bulunur. Çok alelliliğe en iyi örnek kan gruplarıdır.
Kan gruplarında A, B, 0 alelleri vardır. Bunlar ikişer ikişer bir araya gelerek o bireyin kan grubunun genotipini oluştururlar . A geni B genine eş baskın, 0 genine ise baskındır. B geni de 0 genine baskındır.
İnsanlarda A ve B genleri alyuvarlarda bulunan A ve B proteinlerini (antijenleri) yapar. 0 geni bu proteinleri yaptıramaz. A geniyle 0 geni yanyana gelirse AO genotipli birey oluşur. A proteini bulunduğundan bu birey A kan grubunda olur. A, B, AB ve 0 kan grupları arasındaki kan nakilleri kan plazmasında bulunan antikor durumuna bağlıdır. Antikor vücuda giren yabancı proteinleri (antijenleri) yapıştırarak alyuvarları kümeleştiren maddedir.
Tablodan anlaşılacağı gibi AB kan grubunda antikor olmadığından genel alıcı, 0 grubu ise antijen bulundurmadığından genel verici olarak bilinir.
İnsanlarda Rh kan grubunun kalıtlanması Mendel kurallarına göre olur. Rh (D) geni baskındır ve Rh+ olarak isimlendirilir. rh(d) geni ise çekiniktir ve fenotipte Rh- olarak bilinir. İnsanların %85’i Rh+, %15 ise Rh- sahiptir. Pozitif kan grubuna sahip insanların genotipleri ya homozigot (Rh Rh) veya heterozigot (Rh rh) şeklindedir. Negatif olanların ise daima homozigot (rh rh) şeklindedir.