İsveç’te belli bir halk ya da toplumsal grubu genelleme yaparak aşağılamak, hor görmek ya da tehdit etmek yasaktır !
İsveç’te herhangi bir halk grubunu topluca hedef alarak ya da işaret ederek tehdit etmek ya da aşağılamak, kimi durumlarda hapis cezası gerektiren bir nefret suçudur.
Bu suçun adı “Hets mot folkgrupp ” tur (Bir Halk grubuna karşı nefret söylemi) İsveç ceza yasasında 16. Bölüm: Genel asayişi ihlal suçları başlığı, 8. Madde‘de düzenlenmiştir ve aynen şöyledir: (16.Bölüm. Genel asayişi ihlal suçları)
8.Madde
Herkese açık bir konuşmayla ya da başka türlü bir açıklamayla bir halk grubunu; ırkı, deri rengi, milli veya etnik kökeni, dini inancı ya da cinsel yöneliminden dolayı açıkça ya da kinayeli olarak tehdit eden veya hor gören bir kimse, halk grubuna karşı nefret söylemi suçu kapsamında 2 yıla kadar hapis, eğer suç hafifse para cezasına mahkum edilir.
Ağırlaştırılmış suç olduğunda ise en düşük 6 ay en yüksek 4 yıla kadar hapse mahkum edilir. Suçun ağır olup olmadığı değerlendirilirken verilen mesajın özellikli bir tehditkarlık ya da aşağılayıcı içerikli olması, daha çok insana ulaşması için dikkat uyandıracak biçimde yapılıp, yayılmış olması özellikle göz önüne alınır. Lag (2002:800).
16 kap 8 § brottsbalken
8 § Den som i uttalande eller i annat meddelande som sprids hotar eller uttrycker missaktning för folkgrupp eller annan sådan grupp av personer med anspelning på ras, hudfärg, nationellt eller etniskt ursprung, trosbekännelse eller sexuell läggning, döms för hets mot folkgrupp till fängelse i högst två år eller om brottet är ringa, till böter.
Är brottet grovt döms till fängelse i lägst sex månader och högst fyra år. Vid bedömande av om brottet är grovt skall särskilt beaktas om meddelandethaft ett särskilt hotfullt eller kränkande innehåll och spritts till ett stort antal personer på ett sätt som varit ägnat att väcka betydande uppmärksamhet. Lag (2002:800).
Halk grubuna karşı nefret söylemi, hedef gösterilen bir ya da birden fazla halk grubuna karşı kamuya açık olarak, tehdit ve aşağılama içerikli konuşma ya da açıklama yapmak veya mesaj yaymak yoluyla işlenen bir nefret suçudur.
Nefret suçu işleyen kimseler normal halde 2 yıla kadar hapis ve hafif halde para cezasına mahkum edilir. Ağırlaştırılmış halde ise en düşük 6 ay en yüksek 4 yıla kadar hapisle cezalandırılır.
İsveç’te 2012 yılında “halk grubuna karşı nefret söylemi’ yasası uyarınca Polise 601 suç duyurusunda bulunulmuş. Kayıtlara geçmiş ihbarların: 419’u ırkçılık ve yabancı düşmanlığı, (66’sı Afrofobi, 21‘ i Çingenekarşıtı), 79’u antisemitikYahudi karşıtlığı, 72’si İslamofobi, 25’i homofobi motifli imiş. Suç ihbarlarının 194’ü ırkçı ve milliyetçi örgütlerle bağlantılı olmuş.
Suç mekanı ise daha çok internet ortamındaki sosyal medya (Facebook, Twitter vb.) genellikle kamusal alanlarda dağıtılan ya da sergilenen pankart ve bildiriler, duvar afişleri, dini ibadet binalarına yazılan duvar yazıları ya da yürüyüş ve mitinglerde atılan sloganlarmış.
Suçun hukuki kuralları (enligt 16 kap 8 § brottsbalken)
Bir nefret suçunun oluşması için :
1. Kasıtlı olması
2. Konuşma ya da yazılı açıklamayla yapılıp dağıtılması/duyurulması.
3. Bir halk grubunu ya da mensubunu ırkı, deri rengi, milli veya etnik kökeni, dini inancı ya da cinsel yöneliminden dolayı tehdit etmesi veya hor görmesi. gerekmektedir.
Suçun cezası normal hallerde 2 yılı aşmayan hapis cezası ve hafif hallerde para cezasıdır. Ağır suç halinde ise en kısa 6 ay en uzun 4 yıl hapis cezasıdır. Suçun ağır olarak sayılması için ciddi ve özellikli bir tehdit (örneğin öldürme) ya da ağır aşağılama içermesi ve bir çok insana dikkat uyandırıcı bir biçimde ulaştırılmış olması gereklidir.
Ateşli bir ağız dalaşında ve nesnel bir tartışma ortamında ya da özel arkadaşlar arasında yapılan konuşmalar bu suçun kapsamı dışındadır.
Bu nefret suçu, hakaret suçuyla karıştırılmamalıdır. Suçun oluşması için bir grubun tümünün hedef gösterilmesi ya da işaret edilmesi gerekmektedir. Münferit kişlerin sadece şahsına yapılmış olanlar değil. Yani örneğin birisi, birisine “pis melez” ” pis yahudi” ya da “pis ibne” demişse bu nefret suçu kapsamı dışında olup hakaret suçuna girer.
Nefret suçu davalarına normal savcılar bakar. Eğer suç ifade ve düşünce özgürlüğü alanına giriyorsa davaya JK tek başına savcı olarak bakar.
Ne diyelim ?
Nefret söylemiyle insanları kışkırtıp günahsız insanları topluca hedef gösterenlerden biz de nefret edelim !
TANER YILDIZ