David'in Hikayesi ve Derin Beyin Uyarımı/ Parkinson Hastalığı ve Tremorlar ile Savaş
Vücudunun sol tarafı titremeye başlayınca, 47 yaşındaki David Smith, "Amaaan gelip geçer herhalde..." diye düşündü. Fakat titremelerin sıklığı artmaya başlayınca bir şeylerin ters gittiğini anlayarak bir nörologa başvurdu. David haklıydı, bir şeyler tersti; fakat kendisine Parkinson Hastalığı tanısı konacağını hiç düşünmemişti.
Parkinson Hastalığı, beyindeki Dopaminerjik nöronların aşırı aktivitesiyle karakterize, ilerleyici ve aynı zamanda tamamen tedavisi olmayan bir hastalıktır. Küçük titremeler ve tik-benzeri kas kasılmaları (tremorlar) ile başlayıp, sonraki dönemde hastanın ve yakınlarının yaşam kalitesini önemli derecede azaltan bir hareket bozukluğu olarak tanımlanır.
David, tedavisine bazı ilaçlar alarak başladı, hareketlerini kontrol edebilmesini sağlayan bu ilaçların etki göstermesi için onları düzenli bir şekilde alıp beklemeliydi. Vücudu bu ilaçlara tolerans gösterene kadar gayet mutluydu: İlaçları alınca düzeliyor ve bu iniş çıkışların, ilaçları almaya devam ettiği müddetçe böyle gideceğini düşünüyordu.
Beyindeki nöron aktivitesi ilerledikçe, ilaçlara alabildiği yanıt azaldı; tremorlarının sıklığı ve şiddeti artıyordu. Bu şekilde yaşaması imkansızdı. Sadece acı çekmesi yetmiyormuş gibi, bir de ailesinin onu böyle görmesini daha da canını yakıyordu. Birkaç ay sonra kızı evlenecekti ve tek istediği onun yanında sağlıklı bir şekilde yürüyebilmekti. David kararını vermişti, kızı için tamamen iyileşecek ve eski haline dönecekti.
Hemşire olan kız kardeşi, DBS (Deep Brain Stimulation/Derin Beyin Uyarılması) isimli kanıtlanmış bir tedavi metodu duymuştu, belki abisinin kurtuluşu bundaydı...
DBS, beyindeki nöronları, sinir ağlarını elektriksel olarak uyarıp bloke ederek, onların aşırı hareketlerini baskılayabilen bu sayede de hastaya istediğini yapabilme özgürlüğü tanıyan bir "beyin pili" yerleştirme prosedürüdür. Cerrahi olarak yerleştirilen bu pil, anot ve katot ucu ile elektriksel akımı sağlayıp hastaya hareket kabiliyetini geri verir. Hasta lokal anestezi altında, uyanıkken yapılan bu prosedür ile beyin bölgesinin aktivasyonu/deaktivasyonuna bağlı olarak hastadan anlık yanıtlar alınabilir.
David, geçirdiği ameliyattan sonra şöyle diyor:
Dr. Mark Richardson ise şöyle diyor:
David, semptomlarının ağırlığından dolayı "uykuda DBS" metodu ile cerrahi uygulamaya gidecekti. Onun için en iyisinin bu olduğuna karar verilmişti.
Uykuda DBS, hasta genel anestezi altındayken MRI görüntüleme yöntemi ile canlı olarak hastanın beyin aktivitesi izlenebildiği ve hareket kabiliyetini beyin fotoğrafları ile değerlendirebildiği alternatif bir prosedürdür.
2 günlük periyotta Dr. Richardson ve ekibi uykuda DBS prosedürünü uyguladı. İlk günkü işlem, David’in kafatasının hemen altına elektrotları yerleştirmekti, ikinci gün ise onları bir jeneratöre bağlayıp kontrol etmekti. Birkaç günlük istirahat ile anestezinin çekilmesi beklenecek ve sonrasında uyarıcı açılacaktı.
"Hazırım!" dedi David, “Beklediğim gün bugün; bu tremorları vücudumdan atacağım!"
Uyarıcının açılmasıyla birlikte tremorlar aniden durdu. David gözlerine inanamıyordu! 13 yıldır ilk defa hareketsiz durabiliyordu artık istediği gibi hareket etme özgürlüğü vardı. Hiç zorlanmadan çorabını ve ayakkabılarını giyebilecek, her gün terlemeyecekti. Bu bir mucizeydi!
Fakat asıl mucize, bir buçuk ay sonra gerçekleşti.
David, sağlıklı bir şekilde kızına eşlik edebildi ve onun yanında tremorları olmadan durmayı başardı. İkisinin de ağzı kulaklarındaydı, hayalleri gerçek olmuştu.
Uyarlayan: Utku Timurçin Editör: Çağrı Mert Bakırcı
Yazı için Evrim Ağacı'na teşekkür ederiz.