5-MEO-DMT: Tarihi, Bileşenleri, Kimya ve Farmokoloji Bilgileri
5-MEO-DMT halüsinojenik bir ilaçtır. Bazı kurbağa cinslerinin ve nebatlarının zehrinde natürel olarak oluşan bu ilaç, tarihsel olarak Güney Amerika’daki şamanlar tarafından kullanılmıştır. Ancak son zamanlarda basitleştiriciler tarafından kullanılması son derece riskli ve ölümcül olmaktadır. Öte yandan, araştırma takımları bu bileşiğin ruh halini, endişeyi ve farkındalığı nasıl etkilediğini araştırmaya devam etmektedirler. Bu yazıda 5-MEO-DMT’nin tehlikeleri, araştırmaları […]
5-MEO-DMT halüsinojenik bir ilaçtır. Bazı kurbağa cinslerinin ve nebatlarının zehrinde natürel olarak oluşan bu ilaç, tarihsel olarak Güney Amerika’daki şamanlar tarafından kullanılmıştır. Ancak son zamanlarda basitleştiriciler tarafından kullanılması son derece riskli ve ölümcül olmaktadır. Öte yandan, araştırma takımları bu bileşiğin ruh halini, endişeyi ve farkındalığı nasıl etkilediğini araştırmaya devam etmektedirler. Bu yazıda 5-MEO-DMT’nin tehlikeleri, araştırmaları ve önerilen mekanizmaları hakkında bilgiler yer almaktadır.
5-MEO-DMT Nedir?
]5-MEO-DMT kurbağalarda bulunan bir maddedir. Natürel olarak Bufo alvarius kurbağa gibi bazı kurbağa cinslerinde bulunmaktadır ve bazı nebatlarda ortaya çıkmaktadır. Aynı zamanda sentetik olarak da üretilmektedir. Bilim adamları 5-MEO-DMT’yi süratli tesirli bir halüsinojen olarak belirlemektedir.
Etik Dışı ve Riskli Uygulamalar
Cinsleri, DMT ve bufotenin gibi, şamanik ve manevi bağlamda bir kullanım geçmişine sahiptir. Bununla beraber, çoğunlukla Meksika‘da basitleştiriciler tarafından günümüzde kullanılması etik dışı ve düşüncesiz olarak ayıplanmıştır. Riskli seanslar, ciddi yaralanmalar, sağlık kurumuna uyuyuşlar ve vefatlar bildirilmiştir. Dünya Bufo Alvarius Kurultayı WBAC uzmanları tarafından derlenen 5-MEO-DMT seanslarına liderlik eden iki basitleştiriciye sarih bir mektup bu mevzuları ele almaktadır. Kısacası, bildirilen yanılgılı uygulamalara tecavüz, saklı ilaç kullanımı, maksatlı fazla doz, psikolojik manipülasyon ve finansal sahtekarlık dahildir. Bu ciddi iddiaları bir kenara vazgeçersek dahi, 5-MEO-DMT’nin tehlikesiz bir biçimde kullanılmadığını öğrenmek ehemmiyetlidir. Basitleştiricilerin hiçbirinin muayenehane uzmanlığı yoktur. Ayrıca, bazı vaziyetlerde 5-MEO-DMT’nin güvenliği ve aktifliği muayenehane çalışmalarda henüz dikkatle tanımlanmamıştır.
Keşif ve Kullanım Tarihi
5-MEO-DMT başlangıçta Dictyoloma incanescens nebatının kabuğunda keşfedilmiştir. Ayrıca Colorado Nehri Bufo alvarius kurbağalarının zehrinde bulunmaktadır. Zehrini içmenin yoğun sanrılara neden olduğu söylenmektedir. Ayrıca Güney Amerika Virola enfiye ve Ayahuasca meşrubatı bileşenlerinden biridir. Bununla beraber, bunlar aynı zamanda daha fazla ölçüde öteki ilişkili bileşikleri sırasıyla bufotenin ve DMT kapsamaktadır. 5-MeO-DMT ilk olarak 1936 senesinde birleşimlenmiştir, ancak ulus kullanımı asırlar evveline direnmektedir. Bazı raporlara göre, nebat özleri ve öteki botanik 5-MeO-DMT preparatları, Yopo enfeksiyonu gibi tarihsel olarak Kolomb evveli yarıyıllarda Amerika’daki yerli kültürler arasında kullanılmıştır.
Öte yandan, Bufo alvarius kurbağa zehri, aksi iddia edilen bazı hudutlu raporlara karşın, muhtemelen yerli kültürler tarafından tarihsel olarak kullanılmamıştır. Mevcut ispatlara direnerek, bilim adamları kurbağazehiri kullanımının daha yeni olduğunu düşünmektedir. Ek olarak, bazı analistler 5-MEO-DMT’nin idrar, kan ve beyin omurilik akışkanı gibi insan beden akışkanlarında natürel olarak, yapıt ölçüde bulunmaktadır. Ağ Tabaka ve epifiz bezinde üretildiği görülmektedir ve biyolojik işlevi hala öğrenilmemektedir.
Legallik
5-MEO-DMT, 2009 Hakimiyetli Maddeler Kanunu kapsamında bir Çizelge I ilacı olarak sınıflandırılmıştır. Çizelge I ilaçlarının, makûsa kullanım için yüksek bir potansiyele sahip olduğu, günümüzde kabul edilen tıbbi kullanımı bulunmadığı ve tıbbi himaye altında kullanım için kabul edilen güvenlik beceriksizliğinin olduğu düşünülmektedir. Amerika Birleşik Devletleri‘de yasa dışı olduğundan, 5-MEO-DMT üzerine araştırmalar hudutlu ve etik ve legal olarak zorlayıcıdır.
Kimya ve Farmakoloji
5-MEO-DMT 5-metoksi-N, N-dimetiltriptamin, bir indolealkilamin olarak sınıflandırılmaktadır. İndolealkilamin ilaçları kimyevi yapıda, sanrılar, ruh hali ve beden sıcaklığının hakimiyeti ile ilişkili bir nörotransmitter olan serotonine azıcık eştir. Daha spesifik olarak, 5-MEO-DMT dimetiltriptaminlere aittir. Bir yandan, natürel olarak oluşan dimetiltriptaminlerin düşler, hayal eforu ve yaratıcı akış gibi klasik dışı şuur gidişatlarını etkilediği zannedilmektedir, ancak araştırmalar hudutludur. Bedenin ürettiği kimyevilerin değişmiş şuur gidişatlarını nasıl etkilediğini ele alan kuramların çoğu henüz ispatlanmamıştır. Öte yandan, dimetiltriptaminlerin yutulması yoğun sanrılara ve psychedelic tesirlere psilosibine eş olarak tarif edilir, paranoyaya, benlik çözünmeye, değişmiş bir zaman duygusuna ve vefata yakın tecrübelere neden olmaktadır. Misalin, bazı tahlilcilere göre dimetiltriptamin DMT vefata yakın tecrübeleri modelleyebilmektedirler.
5-MEO-DMT spesifik olarak görsel ve işitsel sanrılara neden olmaktadır. Bununla beraber, bazı raporlar DMT’den daha az görsel olabileceğini göstermektedir. Aksine, fazla yoğun ve vefata yakın bir tecrübeye eş olarak belirlenen daha duygusal fobi/öfori perspektif farklılığına neden olduğu açıklanmaktadır. Bazı çalışmalar, 5-MEO-DMT’nin tesirlerinin 3 ila 4 dakika içinde başladığını, 35 ila 40 dakikada doruk yaptığını ve 60 ila 70 dakikada sona erdiğini düşündürmektedir. Kullanıcılar fiziksel hakimiyet ve koordinasyonu kaybedebilir, bulantı ve hafıza kaybı yaşayabilir.
Hareket Mekanizması
Analistler, 5-MEO-DMT’nin serotonin reseptörlerinin aktivasyonu yoluyla serotonin sistemine tesir ettiğini düşünmektedir. 5-MEO-DMT, 5-HT1A ve 5-HT2A reseptörlerine bağlanarak tesirlerinin çoğunu uygulamaktadır. Aynı zamanda 5-HT1B, 5-HT1C cılız, 5-HT4 ve 5-HT1S reseptörlerine omurilikte bağlanmaktadır. İki tip nöron vardır: presinaptik ve postsinaptik. Presinaptik nöronlar sinyali yollamaktadır ve postsinaptik nöronlar sinyali almaktadır. Bilim adamları, presinaptik nöronda 5-HT1A reseptörlerini aktive faktörün sızıyı artırabileceğini, postsinaptik nöronu aktive faktörün sızıyı eksiltebileceğini söylemektedir. 5-MEO-DMT’nin sızıyı nasıl etkilediği henüz incelenmemiştir.
Öteki araştırma takımları sigma-1 reseptörünü SIGMAR1 aktive ederek anti-inflamatuar ve nöro-rejeneratif tesirlerinin olabileceğini öne devam ettir, ancak bu ispatlanmamıştır. Son olarak, araştırmalar bazı tesirlerin 5-HT1B, 5-HT3 ve GABAA reseptörlerinin aktivasyonundan kaynaklanabileceğini düşündürmektedir. Hücresel araştırmalar, 5-MEO-DMT’nin teorik olarak bağımlılık bilimindeki daha ileri araştırmalarını gerektirebilecek metabotropik glutamat reseptörü 5’i mGluR5 aktive edip etmediğini tanımlamaktadır.
5-MEO-DMT MAO-A tarafını ufalamıştır. Bilim adamları, 5-MEO-DMT’nin MAO-A inhibitörleri ile birleştirilmesinin tesirini nasıl ve ne miktarda uzatabileceğini ve artırabileceğini incelemektedirler. Misalin Ayahuasca ve Suriye rue tohumları gibi nebat preparatlarında MAO-A inhibitörleri bulunmaktadır. 5-MEO-DMT ile MAO-A inhibitörlerinin kullanılması, 5-MEO-DMT’nin etkin bir yan mahsulü olan bufotenin seviyelerini de artırmaktadır. Harmalin, 5-MEO-DMT seviyelerini 3,6 katına ve bufotenin seviyelerini farelerde 9,9 katına çıkarmıştır. Önerilen bu mekanizmalar henüz insanlarda incelenmemiştir.
Güvenlik
5-MEO-DMT kullanımı risklidir. Bu bileşik DMT’den 4 ila 10 kat daha eforlu olarak tarif edilmektedir ve ayrıca eforlu yan tesirlere neden olmaktadır. Araştırmalar MAO-A inhibitörü ile kombinasyonlarda fazla serotonin geri alım inhibisyonuna ve serotonin toksisitesine neden olduğunu ileri devam ettir ve muhtemelen ölümcüldür. Bazı kullanıcılar, bu ilacın kullanımdan birkaç hafta sonra süren panik hücumlara ve evhama neden olduğunu bildirmiştir. Ek olarak, 5-MEO-DMT’yi almak için Bufo alvarius kurbağalarını yalama son derece risklidir. Kurbağaların teninde kalbe karşı oldukça toksik olan ve vefata neden olabilecek başka kimyeviler de bulunmaktadır. Kurbağa yalamasından sonra can veren çok rakamda insan vardır, bunların çoğu yanlış kurbağa ile temas ettiği için can vermiş veya kalıcı felç geçirmiştir. 5-MEO-DMT sanrılara neden olmaktadır. Kendiliğindene bildirilen insan deneyleri, 5-MEO-DMT’nin sesi, düşüncesi ve zamanı bozduğunu göstermiştir. Bu yan tesirler ağızdan, burundan veya dilin altına alındığında görülmüştür.
İlaç Etkileşimleri
İyi planlanmış muayenehane çalışmaların olmaması sebebiyle 5-MEO-DMT’nin ilaç etkileşimlerinin öğrenilmediği unutulmamalıdır. 5-MEO-DMT’nin bir MAO-A inhibitörü misalin, harmalin, harmin, klorin hattı ile alınması özellikle risklidir. Harmalin gibi MAO-A inhibitörleri serotonin etkinliğini çoğaldırmaktadır ve 5-MEO-DMT ile birleştiğinde fazla serotonin toksik ve ölümcül olmaktadır.
Dozaj
5-MEO-DMT için tehlikesiz bir dozaj yoktur. 5-MEO-DMT ciddi yan tesirlere neden olabilecek uygunsuz bir ilaçtır ve bu sebeple, netlikle alınmamalıdır. Bir muayenehane çalışmada, 5-MeO-DMT kapsayan 0 mg inhale buğulaştırılmış kurbağa bufotoksin kullanılmıştır. Anket bilgilerine göre kullanıcılar, inhalasyon, enjeksiyon, dilin altında veya burun yoluyla 5-MEO-DMT aldıklarını bildirmiştir. Kullanım biçimine bağlı olarak dozlar 1 ila 20 mg’ın altındadır. Yutanlar, en riskli kombinasyon olabilecek bir MAO-A inhibitörü kullanmışlardır.
Eş Bileşikler
Bir Hayli ilaç kimyevi olarak 5-MEO-DMT’ye dimetiltriptaminler ve/veya indolealkilaminler benzemektedir ve bunlardan kimileri alttaki gibidir:
• DMT veya ruh molekülü N, N-Dimetiltriptamin
• Bufotenin veya 5-HO-DMT 5-hidroksi- N, N -dimetiltriptamin
• 5-MEO-DiPT veya Foxy 5-metoksi- N, N -diizopropiltriptamin
Bu ilaçların hepsi serotonin sistemine tesir etmektedir ve sıklıkla serotonini toksik seviyelere yükseltmektedir. 5-MEO-DMT, bufotenine dönüştürülebilir, ancak her iki ilaç da kendi başına halüsinojeniktir. Bilim adamları, bufoteninin serotonin reseptörlerine 5-HT2A daha iyi bağlanabileceğini düşünmektedir. Genellikle, 5-MEO-DMT, DMT ve monoamin oksidaz A MOA-A inhibitörleri misalin, Harmalin gibi öteki ilaçlarla bulunmaktadır. Bu kombinasyonlar harmalin hem 5-MEO-DMT’ye hem de bufotenine maruziyeti çoğaldırdığı için toksisiteyi artırmaktadır.
Genetik
5-MEO-DMT’nin genetik üzerindeki tesiri ve ayrıca genetiğin bedendeki 5-MEO-DMT imali üzerindeki tesiri öğrenilmemektedir.
CYP2D6
5-MEO-DMT, CYP2D6 ile bufotenine indirgenmektedir. Bufotenin, 5-MEO-DMT’nin etkin bir yan mahsulüdür ve 5-MEO-DMT’den daha iyi serotonin reseptörlerine bağlanmaktadır. Hudutlu araştırmalar, şizofreni ve öteki psikotik bozuklukları olan bireylerin beden akışkanlarında yüksek seviyede bufotenin olabileceğini, ancak büyük çalışmaların bunu doğrulayamadığını göstermiştir. Bufotenin serotonin reseptörlerine 5-HT2A 10 kat daha yüksek oranda bağlandığından, bufotenin maruziyeti teorik olarak 5-MEO-DMT’nin tesirlerine katkıda bulunmaktadır. Fare modelleri, CYP2D6 genindeki bazı varyasyonların bufotenin maruziyetini % 60 oranında artırabildiğini göstermektedir.
Genin öteki varyasyonları, bufotenin imalini eksilterek ters tesirler üreteceği zannedilmektedir. Misalin, alt bufotenin mutasyonu ile rs3892097 fonksiyonel olmayan bir değişken, rs28371706 veya rs1065852 arasında bir iletişim önerilmiştir. Öte yandan, ultra süratli metabolizörler genin ekstra kopyaları ile 5-MEO-DMT’den sonra daha yüksek bufotenin seviyelerine sahip olmaktadır.
MAO-A
5-MEO-DMT, MAO-A tarafından inaktive edilmektedir. Bazı varyantlar daha düşük MAO-A seviyelerine bağlanmıştır ve bunlar alttaki gibidir:
• rs1137070 C
• rs2064070 A
• rs3027407 A
• rs6323 TT
Öte yandan, bazı varyanlarda daha yüksek MAO-A ile ilişkilendirilmiştir ve bunlar alttaki gibidir:
• rs1137070 T
• rs2072743 C
• rs6323 GG
• rs6609257 A