Kişinin kendisini tanıma, başkalarıyla kaliteli iletişim kurma, duyguları tanıma, ifade etme ve yönetme becerileri, öğretilmesi gereken becerilerdir. Öğretme etkinliği ise küçük yaşlardan ve hatta bebeklik döneminden itibaren başlamalıdır.
Erken çocukluk yılları sadece ilk adımları atma veya ilk kelimeleri söyleme zamanı değildir. Ayrıca, çocukların başkalarıyla iletişim kurarak kendi dünyalarını ve başkalarını tanıdıkları zamandır. Bu ilk beceriler, bir çocuğun devam eden gelişiminin temelini oluşturduğu için oldukça önemlidir.
Bunun için ebeveynler, çocuklarının sosyal gelişimi için bazı aktivitelere odaklanabilirler. Peki, çocuklarda sosyal gelişim için ipuçları neler?
Çocuklara sevgi ve şefkat sağlamak, onlara önemli ve özel bir birey olduklarını hissettirir. Çocuğunuza dokunmak veya sarılmak, onun da kendi içinde özgüven yaratacağı bir ortamın oluşmasını destekler. Şarkı söylemek, birlikte aktiviteler yapmak, konuşmak da aynı şekilde duygusallığı besler. Çocuklar ebeveynlerinden sevgi ve şefkat aldıkça, sevgilerini ve şefkatlerini başkalarına nasıl ifade edeceklerini etkili şekilde öğrenirler.
Sosyal gelişim için gerekli olan bir diğer konu da çocuğunuzun duygularını tanımasıdır. Bebeğinizin öz farkındalığını artırmak için ağlamasına olum yanıt verebilirsiniz. Bu, kendisini güvende hissetmesine yardımcı olur. Özellikle bir yaşından itibaren, çocuğunuzun duygularını tanımlamasını ve etiketlemesini sağlayabilirsiniz. Örneğin, oyun oynamak için ağladığında, kendisini üzgün hissedip hissetmediğini sorabilirsiniz. Resim çizerken, şarkı söylerken veya sinirlendiğinde de ne hissettiğini ona hatırlatmalısınız. Hangi duyguyu yaşadığını bilmesi, çocuğunuzun öz gelişimi açısından önemlidir. Bu aynı zamanda, akranlarıyla olan problemlerini daha iyi yönetmesini ve empati kurma yetkinliği kazanmasını da sağlar.
Sosyal gelişim için çocuğunuzun karar verme becerisinin gelişmesine katkıda bulunmanız gerekir. Kişisel ve sosyal davranışı hakkında olumlu seçimler yapmak, çocuğunuzun başarı duygusunu tatmasına yardımcı olur. Ona evde sorumluluklar vererek, kendi başına ve yaşına uygun seçimler yapmasını sağlayabilirsiniz. Hangi kıyafeti giymek istediğine ya da hangi oyunu oynamak istediğine çocuğunuz karar verebilir. Evde size yardım ettiği zamanlar, minnettarlığınızı mutlaka göstermelisiniz. Böylece çocuğunuzun cesaret duygusu gelişir. Olumlu yorumlar olumsuz yorumlardan daha fazla olduğunda, çocuğunuzun öz saygısı beslenmiş olur. Öz saygısı gelişen bir birey, yaşamın her alanında kendisini daha güçlü hisseder ve daha iyi ilişkiler kurabilir.
Oyunlar, sosyal gelişim açısından büyük önem arz eder. Oyun oynamak, çocuğunuza çok erken yaşlardan itibaren dünyayla nasıl ilişki kuracağını öğretir. Hem eğlenceli hem de eğitici olan oyunlar, paylaşmayı, iş birliği yapmayı, karar verme becerisini geliştirir ve sosyal gelişimi teşvik eder. Özellikle çocuğunuzun hayal gücünü geliştiren oyunları seçmeniz, sosyal açıdan ona destek olabileceği gibi duygusal bakımdan da fayda sunar.
Çocuğunuzu restoranlara, müzelere, mağazalara, parklara, eğlence alanlarına götürün. Nazik ve cömert davranışları modellemek, etkileşimi ve iletişimi artırmak için günlük yaşam aktivitelerine çocuğunuzu da dahil edin. Çocuğunuza kendi yaşındaki diğer çocuklarla oynaması için fırsatlar verin. Böylece kendi dünyasını keşfetmesine ve insanları tanımasına yardımcı olabilirsiniz.