Bel Ağrısı Tedavisinde Hangi Spesifik Egzersiz Eğitimi Modeli Daha Etkilidir?
Amaç: Spesifik olmayan bel ağrısında( NSCLBP) egzersiz modalitelerinin etkisi
Bu hastalarda ağrıyı azaltmak için ne yapılabilir?
Spesifik olmayan CLBP'yi tedavi etmek için tek bir tür egzersiz eğitiminin en iyi yaklaşım olması pek olası değildir. Çalışmalar hastanın yönlendirildiği, aktif olarak hareket etmeye ve aşamalı bir şekilde egzersiz yapmaya teşvik edildiği pilates, direnç egzersizi, stabilizasyon/motor kontrol ve aerobik egzersiz eğitimi gibi 'aktif terapilerin' en etkili olduğuna dair kanıtlar sunmaktadır. Ağrı bilimi alanı biyopsikososyal yaklaşıma doğru ilerledikçe, kronik kas-iskelet sistemi ağrısının (örneğin, spesifik olmayan CLBP) tedavisi için egzersiz eğitiminin terapötik kullanımına ilişkin kanıtlar büyümeye devam etmektedir. Bu yaklaşım hem hasta ihtiyaçlarını hem de klinisyen yetkinliklerinin dikkate alınmasını ve egzersiz eğitimin kişiye özel olmasını hedef alır. Bu sonuçlar, klinisyenler tarafından spesifik olmayan bel ağrılı hastalara egzersiz müdahaleleri seçimlerinde rehberlik etmek için kullanılabilir.
Bu hastalarda fiziksel aktivitenin iyileştirilmesi için ne yapılabilir?
Dikkati ağrının sonucunun ötesine odaklamak, çalışmanın direnç ve stabilizasyon/motor kontrol egzersiz eğitim formlarının muhtemelen en yüksek fiziksel işlevi iyileştirmeye sahip olduğunu (yani, anketle ölçülen sakatlık) gösterir. Bu modalitelere ek olarak yoga, pilates, ve aerobik egzersiz eğitimlerinde de engellilik oranlarında azalmalar olduğu gözlemlenmiştir. Bunlar, belirgin şekilde farklı bir dizi egzersiz eğitimi modalitesinin, spesifik olmayan bel ağrılı hastalarda sakatlığı azaltabileceğini düşündürmektedir; egzersiz eğitimi reçete eden klinisyenler, etkinlik olasılığını artırmak için yeteneklerine ve ilgi alanlarına uygun bir modalite belirlemek için hastalarla birlikte çalışmalıdır.
Bu hastalarda ruh sağlığını iyileştirmek için ne yapılabilir?
Aerobik ve direnç egzersizi eğitiminin, yapılan araştırmalar sonucunda zihin sağlığını iyileştirme olasılığı en yüksek olan egzersizler olduğu ortaya çıkmıştır, ancak maalesef bu analizler, ağrı ve fiziksel işlev gibi diğer ölçümlerle karşılaştırıldığında daha az sayıda çalışma ile sınırlıdır. Yapılan araştırmalar depresyon ve anksiyete gibi ruh sağlığı sorunlarının, bel ağrılı kişilerde %36 -%29 oranında görüldüğünü ortaya çıkarır. Ayrıca mevcut literatüre dahil edilen çalışmaların çoğu, ruh sağlığı farklı araçlarla değerlendirdiği için standartlaştırılmış değerlendirme araçlarının dikkate alınması gerektiğini gösterir.
Tedavide gövde kaslarının rolü nedir?
Gövde kas gücü ve dayanıklılığı, sırt ağrısı için bilinen risk faktörleridir. Bu sonucun klinik önemine rağmen tümü gövde kas gücünü inceleyen sadece dört çalışma kriterler için uygundur. Yapılan araştırma, direnç ve stabilizasyon egzersiz eğitiminin gövde kas gücünü iyileştirebileceğine dair düşük kalitede kanıt sağlarken, müdahalesiz kontrole karşı bu müdahalelerin etki büyüklükleri anlamlı değildir. Gövde kas kuvveti ve dayanıklılığı, tedavi yaklaşımlarını farklılaştırmak için nesnel sonuç ölçütleri olma potansiyeline sahiptir.
Sonuç:
Sonuç olarak, çalışmalar ağrıyı, fiziksel işlevi, kas gücünü ve zihinsel sağlığı iyileştirme potansiyeli nedeniyle çeşitli egzersiz eğitimi yaklaşımlarının etkili olduğuna ve spesifik olmayan bel ağrılı yetişkinler için olağan bakıma dahil edilmesi gerektiğine dair kanıt sağlamıştır. Daha da önemlisi, egzersiz eğitimi; ağrıyı azaltmak, fiziksel işlevi ve zihinsel sağlığı iyileştirmek için fizyoterapist ile birlikte uygulanan terapiden daha etkilidir. Ancak bu konuda daha fazla çalışma yapılması gerektiği düşünülmektedir.
Hazırlayan:Fzt. Sefer Ali İNANICI
Owen PJ, Miller CT, Mundell NL, Verswijveren SJJM, Tagliaferri SD, Brisby H, Bowe SJ, Belavy DL. Which specific modes of exercise training are most effective for treating low back pain? Network meta-analysis. Br J Sports Med. 2020 Nov;54(21):1279-1287. doi: 10.1136/bjsports-2019-100886. Epub 2019 Oct 30. PMID: 31666220; PMCID: PMC7588406.