Bankalardan Çiftçilere Özel Kredi Kampanyaları
Bankalar 14 Mayıs Dünya Çiftçiler Günü’ne özel kredi kampanyaları başlattı. Kampanyaların çoğu mayış sonuna kadar sürecek. Çiftçiye yüzde 50 hatta sıfır masrâflı, düşük faizli kredi imkanları sunuluyor…
TARIMIN stratejik önemi tam 34 yıl önce 14 Mayıs’ın Dünya Çiftçiler Günü olarak seçilmesiyle perçinlenmiş oldu. Bu tarih aynı zamanda Uluslararası Tarım Üreticileri Federasyonu’nun (FAP) kuruluş tarihi olması açısından da önem taşıyor. Yapılan bazı hesaplamalara göre önümüzdeki 40 yıl içinde dünya nüfusu 9 milyara ulaşacak. Buna göre de önümüzdeki 40 yılda geçen 10 bin yılın toplamından daha fazla gıda üretimine ihtiyaç duyulacak. Tabii bunlar kabaca yapılan hesaplamalar. Ancak bu hesaplamalar bile tarımın yalnız ülkemiz için değil dünya için de ne kadar önemli olduğunu ortaya koyuyor.
Ülkemizde halen 3 milyona yakın çiftçi ve çiftçi ailesi var. Bu 3 milyonluk tarım ordusu 80 milyonluk Türkiye’yi beslemenin yanı sıra sanayi kesimine hammadde sağlayıp, tekstil, enerji gibi ana sektörleri besleyip aynı zamanda ihracat yaratan konvensiyonel bir güç. Bu durum Türkiye ekonomisinin rakamlarına da yansıyor. Son verilere göre, Türkiye’nin GSMH’sinin yaklaşık yüzde 7.5’i, çalışanların yüzde 21’i, ihracatın yaklaşık yüzde 9’u doğrudan tarım sektöründen sağlanıyor. Tarımın dolaylı etkisi ise tartışmasız çok daha büyük.
TARLADA KREDİ VERİYORLAR
Durum böyle olunca tarımın desteklenmesi, bu kesimin finansal kaynaklara ulaşımının sağlanması da bir ülke politikası haline geldi. Bugün sektöre yönelik devlet destekli teşvik ve hibelerin yanı sıra yalnız kamu bankaları değil son 10 yılda artan hızda özel sektör bankaları da desteklerini artırmış görünüyor. Artık bankalar şubede değil tarlada, köy kahvelerinde, hatta çiftçinin evinde kredi vermeye başladı. Tarıma özel krediler, tarıma özel şubeler, tarıma özel kredi kartları da artık çok yaygın kullanılıyor. Bankalar artık çoğu ziraat mühendisi olan tarıma özel personel de bulunduruyor. Bu gelişmeler tarım kesimine kullandırılan kredi tutarlarına da aynen yansıdı. Bu sayede bankacılık sektörünün tarıma kullandırdığı kredi tutarları son 10 yılda 10.5 milyar TL’den, 92 milyar TL’lere tırmandı.
Dünya Çiftçiler Günü’ne özel olarak tarımı odak noktasına alan bankaların sektöre yönelik ürün ve hizmetlerini sizler için derledik…
Türkiye’de 3 milyon çiftçi var
Türkiye’de Çiftçi Kayıt Sistemi’ne (ÇKS) kayıtlı 2.2 milyon çiftçi var. CKS’ye kayıtlı olmayanları da tahmini olarak dahil ettiğimizde bu sayının 3 milyon civarında olduğu öngörülüyor. Başka deyişle Türkiye’de tarım ve hayvancılık alanında üretici konumunda 3 milyonu aşkın çiftçi ve çiftçi ailesi bulunduğu tahmin ediliyor. Bankalar genelde CKS sistemine kayıtlı olan tarım sektöründeki kişi ve işletmelere kredi vermeye özen gösteriyor.
Krediye başvuranların CKS kayıtlarını inceleyerek kredisini değerlendiren bankalar yarım saat gibi kısa sürede kredi kararı veriyor. Buna karşın CKS dışında kalanların başvuranları daha yüksek teminat talebi ve ziraat (mühendisi personelleri kanalıyla birebir arazi, ürün, hayvanın yerinde tespiti ile kredilendirmeye tabii tutuluyor.
DENİZBANK
ÇİFTÇİYE MOBİL DESTEK VERECEK
2003 yılında bir ilke imza atarak özel bankalar içinde ilk kez tarım bankacılığı başlatan Denizbank bugün 300’den fazla tarımsal ürüne finansal destek sağlıyor. Sahada çalışan 600 kişinin yanı sıra bankada sadece tarım sektörüne yönelik çalışan kişi sayısı bini buluyor. Nisan ayı sonu itibariyle tarıma özel 12.5 milyar TLTik kredi hacmine ulaşan bankanın yılsonu hedefi ise kredi tutarım 14 milyar TL’nin üzerine çıkartmak.
Tarım kredilerini, işletme ve yatırım kredileri olarak ikiye ayırdıklarını söyleyen Denizbank Tarım Bankacılığı Pazarlama Grup Müdürü Canan Aytekin, “işletme kredisi ile bir yıl vadeye kadar maliyet finansmanı yapıyoruz.
Yatırım kredilerimizi ise yedi yıla kadar uzayan vadelerle veriyoruz. Bu tanım çok geniş bir ürün yelpazesine işaret ediyor, basit bir tarla tesviye kredisinden büyük bir meyve tesis kredisine, makine ekipman alımından, sera yapım kredisine kadar akla gelebilecek tüm ürünler bu grupta yer alıyor” dedi.
Denizbank, 2017 Eylül’de “Denizden Toprağa” isminde bir mobil uygulama da başlattı. Uygulamayı her geçen gün geliştirdiklerini söyleyen Aytekin, uygulama ile ilgili şu bilgiyi verdi:
“Uygulama ile çiftçiler üretim yaptıkları arazinin konumu, yetiştirdikleri ürün bilgisi, kullandığı tohum çeşidi vb. çok sayıda parametreyi sistemi giriyor. (Bunlar isteğe bağlı.) Sonrasında üreticinin hangi dönemde hangi gübreden ne kadar atması gerektiğinden ne zaman sulama yapması gerektiğine kadar tüm teknik uygulamalar bildirim olarak çiftçiye geliyor. Uygulama meteorolojik verileri anlık olarak takip edip, örneğin dolu uyarı bildirimleri de gönderiyor. ‘Mühendise Sor’ bölümünden üreticiler arazilerinde karşılaştıkları hastalık, zararlı gibi sorunları doğrudan uzman ziraat mühendislerine danışabiliyor, birebir danışmanlık alabiliyor. Ayrıca uygulama üzerinden tarlalarını, traktörlerini satışa çıkarabiliyor ya da kiraya verebiliyorlar. Denizbank müşterisi olsun/olmasm herkes uygulamayı ücretsiz kullanabiliyor. Eylül 2017’de başlattığımız uygulamayı şu anda 44 bin kişi kullanıyor.” Türkiye’de her yıl 600 bin civarına ulaşan buzağı ölümleri de Denizbank’ın odak noktasında. Türkiye’nin her yıl 500-600 bin besi danası ithal edip 600 bin buzağı kaybı olduğuna dikkat çeken Aytekin, “Buzağıları hayatta tutmak için başta hijyen koşullarının sağlanması şart. İhtiyacı olan işletmelere buzağı kulübeleri hediye ettik. Ayrıca üretici başına 2 bin TL’ye kadar sıfır faizli kredi kullandırıyoruz.”
Bu yıl tarımın dijitalleşmesi konusunda yeni ürünler geliştirecekleri bilgisini de veren Aytekin, “Denizden Toprağa mobil uygulamamıza eylül ayında finansal okur yazarlığı artıracak bir modül ekleyeceğiz. Modül yatırım danışmanlığı hizmeti de sunacak. Bu kanal üzerinden hayata geçireceğimiz bir diğer projemiz ise ‘İstihbarat Sorgusu’ hizmeti olacak. Artık üretici ticari ilişkisi olan kişiyi mobil üzerinden sorgulayıp senet veya çek sorgulamasını yapabilecek. Yine uygulamamıza 10 gün içinde ‘Hibe Destek’ modülü ekleyeceğiz. Burada açılan hibe ve destek programlarını yayınlamanın yanı sıra firma bazında ne kadar hibe ve destek alabileceklerine ilişkin bilgileri de vereceğiz. Bunları mobil üzerinden kendilerine bildireceğiz.”
Denizbank her yıl olduğu gibi bu yıl da Dünya Çiftçiler Günü’ne özel kredi paketi açıkladı. 14 Mayıs’ta bankadan tarım kredisi kullananlar yüzde 0 komisyon ödeyecek. Ayrıca bankanın tarım üreticisine özel çıkarttığı Üretici Kart üzerinden de ay boyunca değişik kampanyalar düzenlenecek. Banka yine 14 Mayıs günü tüm Türkiye çapındaki şubeleri kanalıyla köy ziyaretleri gerçekleştirip orada festivaller gerçekleştirecek. Genel müdürlük dahil tüm Denizbank personeli ise o güne özel olarak erkekler yeşil kravat, kadınlar yeşil fular takarak kutlamaya katılacak.
YAPI KREDİ BANKASI
Yapı Kredi Bankası tarım kredilerini, “İşletme Kredileri” ve “Yatırım Kredileri” olarak iki ana gruba ayırıyor. Ancak banka, çiftçinin sadece finansman ihtiyacını değil, her türlü danışmanlık ihtiyacını karşılamayı hedefliyor. Bu kapsamda, ürün geliştirmeler ve yeni hayata geçirilen projelerle, üreticilere değer katacak bir altyapı kurduklarını söyleyen Yapı Kredi Genel Müdür Yardımcısı Serkan Ülgen, tarıma verilen krediler hakkında şunları söylüyor:
“Müşterilerimizin ihtiyacına uygun olarak yedi yıla varan vadelere sahip kredi ürünümüz bulunuyor. En çok tercih edilen ürünlerimiz arasında Tarımsal Üretim Kredisi var. Bu krediyle ekim-dikim, gübreleme, sulama, hasat toplama dönemindeki tüm finansal gereksinimleri hasatta ödemeli şekilde karşılıyoruz. Seracılık Kredisi vade sonunda anapara ve faiz ödemeli olarak kullanılabilen bir diğer ürünümüz. Sera Yapım Kredisi ile yeni sera kurulumu veya mevcut seraların bakım, yenileme ve modernizasyonu gibi yatırım ihtiyaçlarını karşılıyoruz. Traktör Kredisi ile çiftçilerimize sıfır kilometre ve ikinci el traktör alımlarında finansman sağlıyoruz. TMO Makbuz Senedi Kredileri, Organik Tarım Kredisi, Tarım Makineleri Kredisi ve Tarımsal Yatırım Kredileri gibi farklı kredi seçeneklerimiz de var.”
Yapı Kredi, Türk çiftçisinin uluslararası kredilerden faydalanmasına da aracılık yapıyor. Avrupa Birliği Katılım Öncesi Yardım Aracı Kırsal Kalkınma Programı (IPARD) kapsamında Tarım ve Kırsal Kalkınmayı Destekleme Kurumu tarafından verilecek destekten yararlanmak ve yatırım tutarını kredi ile karşılamak isteyen çiftçilere IPARD Proje Kredisi sağladıklarım söyleyen Ülgen, “Diğer yandan hayvancılık sektörüne yönelik farklı ürün ve hizmetlerimiz söz konusu. Büyükbaş hayvancılık sektörüne yönelik hem işletme finansmanı amaçlı Besicilik Kredisi ve Süt Hayvancılığı Kredisi hem de yatırım amaçlı Hayvan Alım Kredisi ürünlerimiz bulunuyor. Bunların yanma Arıcılık, Küçükbaş Hayvancılık, Tavukçuluk, Balıkçılık Kredilerini de ekleyerek hayvancılık kredilerinde ürün gamımızı genişletmeye devam ediyoruz” diyor.
Banka bunun dışında lisanslı depoculuk sisteminde çiftçi, tüccar ve sanayicilerin depolara teslim ettiği tarımsal ürünler karşılığında verilen “Elektronik Ürün Senedi” (ELÜS) karşılığı da kredi veriyor. Sözleşmeli üretim yapan firmalarla gerçekleştirilen anlaşmalar yoluyla, firmaların tarımsal ürün alımı yaptığı çiftçilere veya üreticilere avantajlar sağladıklarını söyleyen Ülgen, “Dolayısıyla hem ana firmanın finansmanını hem de üreticinin ürün ödemelerini gerçekleştirmenin yanında diğer bankacılık hizmetlerinden daha rahat ve masrafsız faydalanmalarına imkan tanıyoruz” diyor.
TÜRKİYE EKONOMİ BANKASI
FAÎZİ YÜZDE 50 İNDİRDİ
Türkiye Ekonomi Bankası, 14 Mayıs Dünya Çiftçiler Günü kapsamında özel bir kampanya düzenledi. Bu kampanya kapsamında banka mayıs ayı boyunca tarım kredisi kullanan çiftçilere yüzde 50’ye varan faiz indiriminin yanı sıra TEB Pratik Haberci-Benim Havam hizmetini de yüzde 50 indirimli sunacak. Geleneksel olarak Dünya Çiftçiler Günü kapsamında her yıl gerçekleştirilen kampanyanın bu yıl da 1-31 Mayıs tarihleri arasında geçerli olacağını söyleyen TEB KOBI Bankacılığı Kıdemli Genel Müdür Yardımcısı ve Genel Müdür Vekili Turgut Boz, “2007’den bu yana tarım bankacılığı alanında sunduğumuz ürün ve hizmetlerle çiftçilerimizin yanında yer alıyoruz. Bu yıl da Dünya Çiftçiler Günü kampanyamızı hayata geçirdik. Mayıs ayı boyunca sürecek kampanyamızla üreticimize ödeme kolaylığı sağlayarak yüzde 50’ye varan faiz indirimi sunuyoruz” dedi. Bu yıl yine tarım sektörüne özel yeni bir hizmeti daha hayata geçirdikleri bilgisini de veren Boz, “Benim Havam” ürünü ile ilgili de şu bilgiyi verdi: “Müşterilerimizin bankacılık işlemlerini onlar için takip ettiğimiz TEB Pratik Haberci’ye entegre edilen çiftçi paketi ‘Benim Havam’ ile üreticimiz tarla lokasyonu ve yetiştirilen ürüne göre kişiselleştirilmiş bilgilendirmelere ulaşabiliyor. Sistem üzerinden üç günlük detaylı nem, yağış, rüzgar bilgilerini içeren meteoroloji bilgileri alınabiliyor. Üretici, böylece ürününe ve tarlasının lokasyonuna göre gübre ve ilaç zamanlarıyla ilgili uyarı ve önerileri alabiliyor. Bu yenilikçi hizmetle üreticimizin beklenmedik hava durumlarına karşı güvenle ürün yetiştirmesini sağlamaya ve verimlerini artırmaya odaklanıyoruz. Dünya Çiftçiler Günü kapsamında yeni kampanyamızla TEB Pratik Haberci Benim Havam servisi alan çiftçilerimize yüzde 50 indirim sunuyoruz.”
Tarım sektörünü desteklemek adına tarıma özel “Tohum Şubeleri” de kuran TEB, bu şubelerdeki çoğunluğu ziraat mühendisi olan ve sektörü yakından tanıyan kadrolarla çalışıyor. İlk Tohum şubeyi Manisa’nın Sarıgöl ilçesinde açan TEB bugün Adapazarı-Geyve, Afyon-Emirdağ, Ankara-Çubuk, Antalya-Kalkan, Aydın-Çine, Bursa-Yenişehir, Çanakkale-Bayramiç, Denizli-Acıpayam, İzmir-Baymdır, Îzmir-Menderes, Kayseri-Develi ve Yeşilhisar, Konya-Çumra, Manisa-Sarıgöl, Kula ve Saruhanlı, Mersin-Mut, Samsun-Vezirköprü, Tekirdağ Hayrabolu, Tokat-Zile, Yozgat- Boğazlıyan’da da Tohum şube açtı. Tohum şubeleri yaygınlaştırmayı planladıklarını söyleyen Boz, tarım sektörüne ayrıca TEB KOBÎ TV üzerinden de destek verdiklerini hatırlatıyor.
QNB FİNANSBANK
2017’DE YÜZDE 50 BÜYÜDÜ
QNB Finansbank altı yüdır tarım sektörünün her koluna finansman desteği sağlıyor. Gerek üreticiler gerekse tarımsal girdi sağlayan tedarikçilerin yanında yer aldıklarını söyleyen QNB Finansbank Tarım Bankacılığı ve Gayrimenkul Projeleri Finansmanı direktörü Hasan Çağlar bu bağlamda, bitkisel üretimden hayvansal üretime, organik tarım, seracılık, su ürünleri ve arıcılık gibi sektörlerde, o sektörün iç dinamiklerine uygun vadelerle üreticilerimize kredi imkânı sağlıyoruz. Diğer yandan yalnızca üreticilerimiz için değil, tarımsal alanda faaliyet gösteren tedarikçi firmalarımız için de finansal yapılarına ve nakit akışlarına uygun farklı ödeme seçenekleri ile kredilerimiz var. Müşterilerimize sunduğumuz kredi çeşitlerimizi temelde işletme finansmanı ve yatırım kredileri olarak iki kategoriye ayırırsak; işletme finansmanında beş yıl, yatırım kredilerinde ise yedi yıla varan vadeler ile finansman imkânı sunuyoruz” dedi.
QNB Finansbank tarım sektörüne sadece finansman desteği sağlamıyor. 2016 yılında sosyal sorumluluk alanında EFSE (European Fund for Souteast Europe) ile işbirliği yaparak ülke çapında bir finansal okuryazarlık projesi başlatan banka, her yıl farklı ildeki çiftçilerle ile bir araya gelerek finansal araçların verimli kullanılması, gelir-gider yönetimi ve tasarrufların değerlendirilmesi konularında eğitimler düzenliyor. Bu eğitimler kapsamında toprak analizi, hayvan ölümlerinin engellenmesi, süt hayvancılığı ve besicilik gibi tarım ve hayvancılığına ilişkin birçok konuda da özel oturumlar düzenleniyor. Çağlar, QNB Finansbank’m, bu yıl da önceliğinin daha önce hiç bulunmadıkları illerde yeni toplantılar düzenleyerek daha çok çiftçiye ulaşmak olduğunu söyledi. Tarım sektöründe faaliyet gösteren yaklaşık 200 bin müşterilerinin bulunduğunu da açıklayan Çağlar, bu alandaki faaliyetleri hakkında ise şunları söyledi:
“2017 yılında üreticilerimize ve tarımsal alanda faaliyet gösteren firma müşterilerimize yaklaşık 3 milyar TL kredi kullandırdık, kredilerimizi yüzde 50 oranında büyüttük ve sektör payımızı yüzde 3.2’den yüzde 3.4’e taşıdık. 2018 yılında da hedefimiz, sektörün üzerinde bir büyüme sağlayarak pazar payımızı artırmak ve yeni ürün ve hizmetlerimiz ile çok daha fazla sayıda çiftçimize ulaşmak.”
VAKIFBANK
MASRAFSIZ KREDİ VERİYOR
Vakıfbank 200’den fazla tarım bankacılığı uzmanıyla tüm şubelerinden yurt çapında hizmet veriyor. 2014’te tarıma özel yeni organizasyon yapısını oluşturan banka bu kapsamda sektöre özel kredi ve kart çıkarttı. Özel eğitim almış uzman personelin sektördeki tüm işletmeleri yerinde ziyaret edip üreticilere yönelik çözümler geliştirdiklerini söyleyen Vakıfbank genel müdür yardımcısı Ersin Özoğuz, “Hasatta ödemeli işletme ve yatırım kredilerini uygun faiz oranı ve masraflarla çiftçilerimizin kullanımına sunuyoruz.
Son olarak ‘Çiftçiye Tam Destek’ kampanyası ve VakıfBank ile anlaşması bulunan ziraat odası, birlik veya kooperatif gibi üretici örgütlerin üyelerinin yararlanabileceği ‘Birlikte Hareket, Üretime Bereket’ kampanyalarımızı başlattık” dedi. Banka bu yıl da her yıl olduğu gibi 14 Mayıs’a özel avantajlı bir kredi paketi çıkartıyor. Bu özel günde masrafsız kredi seçenekleriyle çiftçilerin yanında olduklarını belirten özoğuz sözlerini şöyle sürdürüyor:
“Üreticilerin yem, gübre, akaryakıt gibi her türlü işletme ihtiyacını, küçükbaş/büyükbaş hayvan alımmı, ekipman, traktör, arazi alımı veya ahır/ağıl/bahçe gibi tesis kurulumlarmı uygun fiyatlarla finanse ediyoruz.”
Vakıfbank tarım sektörüne özel tarife paketleri de uyguluyor. Halden anlayan tohum, çiçek ve nar tarife paketleri ile banka üreticilere EFT, havale gibi birçok bankacılık işlemini uygun şartlarda gerçekleştirme imkanı sunuyor. Banka, tarım sigortası (TARSİM) yaptıran üreticilere kredi faiz oranında indirim uygulayarak da destek oluyor. Banka bunun dışında müşterilerinin ihtiyaçlarını karşılamak için yurtdışı kaynak arayışlarını da sürdürüyor. Bu kapsamda üreticilerin kredi ihtiyaçlarını düşük faiz oranıyla karşılamak için geçen dönem Avrupa Kalkınma ve Yatırım Bankası’ndan temin edilerek TURAFF programı çerçevesinde 95 milyon dolarlık kaynak temin ettiklerini söyleyen Özoğuz, konuşmasını şöyle sürdürüyor:
“Bu kaynağı üreticilerimizin kullanımına sunduk. Ardından Fransız Kalkınma Ajansı ile çiftçilerimizin ve üretici örgütlerinin desteklenmesine yönelik yeni bir programı imzaladık. Bu kapsamda temin ettiğimiz 80 milyon euro’luk kaynağı düşük faiz oranlı işletme ve yatırım kredisi imkanlarıyla üreticilerimizin kullanımına sunduk. îlk dilimini birkaç ay içerisinde bitirdik, yeni dilimi de çok yakında uygulamaya alacağız, özellikle yatırım kredilerinde daha cazip fiyatlarla üreticilerimizi desteklemeye devam edeceğiz. Sabit yatırımların modernizasyonu, kapasite artışı, alternatif enerji üretimi gibi konularda devletimizin üreticileri hibe desteği ile üreticileri desteklediği IPARD ve Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programları hakkında üreticilerimizi bilgilendiriyor, öz kaynağı olmayan işletmelerin finansman ihtiyaçlarını da uzun vadeli kredi seçenekleriyle karşılıyoruz.”
ŞEKERBANK
MASRAFSIZ KREDİ VERECEK
Şekerbank tarımda kırsal kesimin özellikle de küçük üreticinin finansmanına öncelik tanıyor. Birçoğu ziraat mühendisi olan veya yöresini çok iyi bilen 250’ye yakın tarım bankacılığı müşteri temsilcisi gayesinde banka çiftçileri köy kahvelerinde, tarlalarında ziyaret ediyor.
14 Mayıs Dünya Çiftçiler Günü özelinde ise banka her yıl olduğu gibi bu yıl da özel bir kampanya düzenleyerek müşterilerine masrafsız kredi veriyor. Kampanyanın 30 Haziran 2018 tarihine kadar devam edeceğini söyleyen Şekerbank Tarım ve Bireysel Bankacılık Pazarlama ve Genel Müdür Yardımcısı Gökhan Ertürk, “Çiftçilerimize, 18 aya varan vadelerle, masrafsız finansman olanağı sağlıyoruz. Aynı zamanda üreticilerin yatırım ihtiyaçlarını ve işletme giderlerini karşılamaya yönelik beş yıla varan vade ve yılda bir ödeme imkânı ile finansman sunuyoruz. Hayvancılık alanında faaliyet gösteren üreticilere yönelik, hayvan alımı, yeni tesis kurulumu ve mevcut tesislerin modernize edilmesi için büyükbaş, küçükbaş ve kümes hayvanları yetiştiriciliğine yönelik Hayvancılık Yatırım ve İşletme Kredileri ürünlerimiz de var” dedi.
Şekerbank tarım sektörüne yönelik sosyal sorumluluk kapsamında da çözümler üretiyor. 2014 yılsonunda başlatılan Aile Çiftçiliği Bankacılığı kapsamında çok sayıda ürün ve hizmet geliştirdiklerini söyleyen Ertürk, sözlerini şöyle sürdürüyor:
“Bu kapsamda parçalı tarım arazilerinin birleştirilebilmesi için hasat dönemi ödemeli beş yıl vadeli Tarla Büyütme Kredisi veriyoruz. Yine beş yıl vadeli Tarım Ekipmanları Kredisi, modern sulama projelerinin yüzde 100’ünü finanse ettiğimiz Tarımsal EKOkredi ve ayrıca besicilikten süt hayvancılığına, kümes hayvancılığından meyveciliğe uzanan tüm kırsal yatırım projelerini beş yıla varan vadelerle, Kırsal Kalkınmaya Destek Kredisi veriyoruz.”
Şekerbank tarım sektörüne sadece finansman bulma noktasında değil danışmanlık ve eğitim konusunda da destek veriyor. Üreticileri sık sık arazide, çiftliğinde ziyaret eden banka uzmanları, üretim ve destekler hakkında bir nevi danışmanlık görevi yapıyor. Çiftçilere özel Çiftçi Bağ-Kur ürünü de çıkartan banka sayesinde çiftçiler, prim borçlarını yılda bir kez ödeme imkanına kavuşuyor. Şekerbank yakın dönemde çok sayıda yeni ürün çıkarttı. Yakın vadede kredi ödemelerini düzenli yapan çiftçi müşterilerine özel “Hazır Kredi Limiti”ni hayata geçiren banka, yine yeni bir ürün olarak sabit faizli kredinin yanında değişken faizli kredi ürünü de çıkarttı. Ertürk’ün verdiği bilgiye göre, bugün tarım kredileri pazar payı yüzde 10’a yaklaşan Şekerbank’ın halen 350 bin çiftçi müşterisi var. Bu kesime kullandırılan finansman tutarı ise 6.2 milyar TL düzeyinde.
TÜRKİYE İŞ BANKASI
TARIİVİÂ 3 MİLYAR TL KAYNAK SAĞLADI
Türkiye îş Bankası, sektörde faaliyet gösteren tüm üreticilerin bankacılık ihtiyaçları ile ilgili çözümler üretebilmek amacıyla, üretici birlikleri yanı sıra üreticilere girdi temin eden firma ve kuruluşlarla işbirlikleri yapıyor. 2017’de tarım sektörüne kullandırılan nakdi kredilerinin 3 milyar TL seviyesini aştığını söyleyen Türkiye tş Bankası Genel Müdür Yardımcısı Şahismail Şimşek, üreticilerin çeşitli finansal ihtiyaçlarını karşılarken, aynı zamanda finansal danışmanlık da yaptıklarını söylüyor. Kredi Kayıt Bürosu (KKB) tarafından hizmete sunulan “Tarım Kredileri Değerlendirme Sistemi (TARDES)” ve “Tarım Bilgi Sistemi Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) Sorgulama Hizmeti” uygulamalarının tüm şubeler tarafından kullanılması yüzünden tarım kredi talebinin kısa sürede karşılanabildiği bilgisi de veren Şimşek, sözlerini şöyle sürdürüyor:
“2014’ten bu yana 28 şubemizde tarım bankacılığına özel organizasyon yapılanmasını hayata geçirdik. Halihazırda tarım ve hayvancılık faaliyetinin yoğun olduğu çeşitli yörelerimizde kurulan tarım bankacılığı servislerimiz var. Ayrıca tüm banka çalışanlarının yaklaşık yüzde 10’u tarım eğitimleri aldı. Yine bu kapsamda 2017’de Doğrudan Satış Tarım ekipleri kuruldu. Bu ekipler tarım sektöründeki üreticilerimize yerinde ve özel hizmet verilmesi konusunda tüm şubelerimize destek veriyor.”
Iş Bankası üreticilerle birebir teması geliştirebilmek için Türkiye çapındaki fuarlara da katılıyor. Yine bu kapsamda Ziraat Odaları ile ortaklaşa Çiftçi Buluşmaları düzenleyerek yöredeki üreticilerle bir araya geliyor. Halen Traktör Kredisi, Tarım Ekipman Kredisi, Tarımsal İşletme Kredisi, TMO Makbuz Senedine Dayalı Kredi, Büyükbaş Besi Hayvancüığı İşletme Kredisi, Büyükbaş Süt Hayvancılığı İşletme Kredisi, tavukçuluk kredisi gibi çok sayıda ürüne kredi sağlayan İş Bankası’nın ayrıca beş yıla kadar vadeli Taksit Ödemeli Orta Vadeli Tarım Kredisi ürünü de var. Tarım sektörüne özel Sözleşmeli Üretim Kredisi de verdiklerini söyleyen Şimşek, tarım kesimine kredi dışında sundukları diğer hizmetleri ise şöyle özetliyor:
“Müşterilerimize sadece finansal ürünler sunan bir bankadan ziyade onun danışmanı gibi, iş ortağı gibi hareket eden bir bankayız. Firmaların ücretsiz üye olarak yararlanabildikleri ve ücretsiz ilan verebildikleri İŞ’TE KOBİ internet sitemiz aracılığıyla tarım ve hayvancılık sektörüne ilişkin yüzlerce video, makale içeriği ve 4 bine yakın haber ile kullanıcıların ihtiyaç duyduğu bilgilere ücretsiz ulaşabilmelerini sağlıyoruz. Siteye üye olan kullanıcılarımız şimdiye kadar tarım ve hayvancılık uzmanlarımıza binin üzerinde soru yönlendirerek ücretsiz danışmanlık hizmetinden faydalandılar.”
AKBANK
NAKİT AKIŞINA GÖRE KREDİ
Akbank tarım sektörünün ihtiyaçlarına özel ve sezonluk nakit akışlarını göz önünde bulundurarak hazırladığı bankacılık ürünlerinin yanı sıra sigorta hizmetleri de sunuyor. Örneğin, üreticilerin tohum, gübre, ilaç, sulama ve işçilik maliyetlerinin karşılanmasına yönelik Ürün Ön Finansman Kredisi çıkartan banka bunu yaparken ürün hasat dönemine bağlı geri ödemesiz dönem ile vade sonunda ana para ve faiz ödeme imkanı sağlıyor. 36 ay vadeli Damla Sulama Kredisi veren Akbank, Sera Kredisi, hisseli arsa ve yeni tarla alımları için Arsa/Bahçe/Tarla Alım Kredisini 84 aya kadar vade imkanı ile sunuyor. Sıfır km ve ikinci el traktör alımları için Traktör Kredisi, yine sıfır km ve ikinci el ticari araç ihtiyaçları için Ticari Araç Kredisi ile finansman sağlayan Akbank, anlaşmalı olduğu markalardan müşterilerine cazip faiz oranları ve 60 aya varan vade sunabiliyor.
Akbank ayrıca üreticilere Damla Sulama Kredisi, Sera Kredisi, .Arsa/Bahçe/Tarla Alım Kredisi, Traktör Kredisi ve Ticari Araç Kredisi gibi kredileri mahsul döneminde geri ödeme seçeneği ile sağlıyor. Bunlara ilave olarak sözleşmeli tarım finansmanı kapsamında, firmalar ile sözleşme yaparak üreticilere, gübre, ilaç, mazot, sulama, işçilik gibi maliyetlerini karşılamaları için kolaylık sunan Akbank, üreticilerin sözleşmelerindeki ödeme dönemlerini de dikkate alarak vade imkanı sunuyor. Ayrıca çiftçilerin bireysel konut ve hususi taşıt alımları için hasat ödemeli kredi seçenekleri de bulunuyor.
Tüm bu hizmetleri verirken bölge müdürlüklerindeki görevli ziraat mühendisi personelinin, müşterileri yerlerinde ziyaret ederek, gerekli bilgilendirmeleri yaptıklarını söyleyen Akbank KOBİ Bankacılığından Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Bülent Oğuz, “Türkiye ekonomisinin en önemli bileşenlerinden biri tarım sektörü. Bu noktada Akbank olarak tarım sektörünün ihtiyaçlarım, sezonluk nakit akışlarını göz önünde bulundurarak karşılıyoruz” diyor.
GARANTİ BANKASI
DIŞ FONLARA ARACILIK EDİYOR
Garanti Bankası, 2007’den bu yana tarladan sofraya tarımsal faaliyetlerin her aşamasına finansal destek sağlıyor. Bu çerçevede, işletmelerin nakit akışını dikkate alarak yılda üç, altı ve 12 taksit ödemeli olmak üzere, 12 aydan 60 aya varan vadelerle Tarım Sektör Paketi çıkarttıklarını söyleyen Garanti Bankası KOBİ Bankacılığından Sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Cemal Onaran, “Bu kapsamda çiftçilerimize ve tarımsal işletmelere sunduğumuz 20’den fazla finansal ürünümüz var. Çiftçiye Mortgage ürünümüzle 120 aya kadar yılda üç, altı, 12 ödemeli konut kredisi fırsatı da sunuyoruz. Ayrıca, Sözleşmeli Üretim ve Tedarikçi Finansmanı modeli kapsamında firmaların finansman yükünü üstleniyor, aynı zamanda çiftçilerin de finansmana erişimini kolaylaştırıyoruz.
Çiftçi, tüccar ve sanayicilere, lisanslı depolara koydukları ürün karşılığında ELÜS kredisi de kullandırıyoruz” dedi. Garanti Bankası aynı zamanda tarıma özel KGF destekli kredilere de aracılık ediyor. Bunun dışında banka Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’nca yürütülen Kırsal Kalkınma Yatırımlarını Destekleme Programı, kalkınma ajanslarının yürüttüğü mali destek programlan ve Katılım Öncesi Mali Yardım Programı (IPARD) çerçevesinde, tarım işletmelerine yatırım döneminde anapara ödemesiz, 5-7 yıla varan vadelerle Eş Finansman Kredisi Desteği sağlıyor. Üreticilerin TMO depolarına bıraktıkları ürünler için düzenlenen makbuz senetleri karşılığında, TMO Makbuz Senedi Kredisi kullandırdıkları bilgisi de veren Onaran, bankanın bu alandaki ürün ve hizmetlerini ise şöyle özetliyor:
“Dileyen üreticiler TMO Kart sahibi oluyor. Ürün bedellerini 10 ila 20 gün erken alabiliyorlar. Garanti ATM’lerinden yararlanıp kazandıkları bonuslarla bedava alışveriş yapabiliyorlar. Aynı zamanda yasal düzenlemeler hakkında sürekli bilgilendiriyoruz.” Banka ayrıca yurtdışı kaynaklı fonların tarım sektörüne aktarılmasında da köprü finansman sağlanmasına aracılık ediyor. Bu kapsamda banka AB Katılım Öncesi Mali Yardım Programı – Kırsal Kalkınma Bileşeni (IPARD) kapsamında tarımsal işletmelerin modernizasyon ve yeni tesis kurulması konularındaki yatırımlarına 2009 yılından bu yana aracılık ediyor.
Bankaların tarım kartları
DENİZBANK – Üretici Kart: Bu kart sadece tarım sektöründeki müşterilerin tarımsal girdi ve masraflarını karşılamaya yönelik.
Sektördeki ilk tarım kart olarak şu an 560 bin üreticinin cebinde bulunuyor. Üretici Kart sayesinde üreticiler, mazot, yem, gübre ve tüm tarımsal girdi alışverişlerinde altı ay faizsiz dönem elde ediyor. Banka özellikle büyük girdi firmaları ile pazarlık ederek, kart sahibi üreticilere maliyet avantajı sağlıyor.
İŞ BANKASI – İmece Kart: Kart sahiplerine yönelik olarak 2017’de Opet, Sunpet ve Aytemiz ile 2018’de ise Shell ile yedi ay faizsiz dönemli akaryakıt kampanyaları düzenlendi. Çiftçi, kartı tarımsal faaliyetlerde ihtiyaç duyulan tohum, fide, gübre, zirai ilaç, mazot (akaryakıt), yem, tarımsal ekipman vb. harcamaların finansmanı amacıyla kullanabiliyor. Kart tarımsal kredinin kullanımında Bankamatik Kartı olarak da kullanılıyor. İmece Kart ile üreticilerin sezon başında tarımsal girdi ihtiyaçlarını faizsiz dönem avantajıyla karşılamaları ve geri ödemelerini hasat döneminde elde ettikleri gelirleri ile yapmalaıy, Türkiye genelinde yaygın kooperatif, birlik ve akaryakıt şirketleriyle yapılan anlaşmalar neticesinde sayıları 5 bini aşan İmece Üye İşyerleri vasıtasıyla sağlanıyor. Yine tarımsal üretime konu elektrik harcamaları için iki ay faizsiz dönem avantajı ile hasatta ödeme imkanı da sağlanıyor. İmece Kart sahibi üreticiler, İş Bankası şubelerinden altı ay faizsiz döneme ek olarak, TARSİM tarafından sunulan yüzde 5 peşin indiriminden de faydalanıyor.
AKBANK – Tarım Kart: Banka müşterilerinin anlaşmalı üye işyerlerinden alacakları mazot, gübre, ilaç, fide, tohum gibi tarımsal ihtiyaçlarının ödemesini hasat zamanı ellerine para geçtiğinde yapabilmelerini sağlıyor.
Üretici bu kart sayesinde hasat zamanına göre yılda bir kez ödeme gerçekleştirebiliyor, ayrıca karta dilediği zaman ödeme yaparak yeniden kullanabiliyor. Diğer taraftan, anlaşmalı üye işyerlerinden yapacakları alışverişlerde, vade farksız kampanya avantajlarını da kullanıyorlar. Yine kart ile üreticiler 7/24 Akbank ATM’lerinden vadesiz mevduat hesaplarına ulaşıp nakit para çekebiliyor.
TEB – Harman Kart: Üreticiler kartla mazot, gübre, zirai ilaç, tohum, fide ve yem gibi ihtiyaçlarını temin edebiliyor; alışverişleri ve nakit çekim işlemleri sonrası geri ödemelerini hasat vadelerine uygun yapabiliyor. Ayrıca, anlaşmalı üye işyerlerinden yaptıkları alışverişlerde faizsiz dönem avantajlarından da faydalanabiliyorlar. Örneğin, akaryakıt ihtiyacını Shell, Petrol Ofisi, Sunpet/Opet kanalıyla karşılayan üreticiler beş ay faizsiz dönem avantajından faydalanıyor. Üreticiler ayrıca ödemelerini hasat/gelir dönemlerine uygun vadelerde yapma ve tarımsal üretime yönelik diğer ihtiyaçlarını anlaşmalı üye işyerlerinden karşılama imkânına da kavuşuyor. Gübre ihtiyacını İGSAŞ Gübre’den karşılayan çiftçiler altı ay faizsiz dönem imkanına kavuşuyor.
QNB FİNANSBANK – Cardfinans Tarım Kart: Banka iki yıl önce hayata geçirdiği karta yakın vadede yeni özellikler eklemeyi planlıyor. Ağustos ayı itibariyle satışa sunulması planlanan yenilenmiş Tarım Kart ile üreticiler tüm tarımsal girdi ihtiyaçlarını anlaşmalı üye işyerlerinden yapabilecek, ödemelerini ise hasat tarihine kadar öteleyebilecek. Ayrıca üreticiler yaptıkları alışverişlerde altı aya varan vadelerde yüzde 0 faiz avantajından yararlanacak. Ek olarak, aylık düzenli geliri olmayan üreticiler SGK-Bağ-Kur prim ödemelerini otomatik ödeme talimatı vererek Tarım Kartlarıyla ödeyebilecekler. Bu sayede prim borçlarını da hasat tarihinde ödeme imkânına kavuşacaklar.
VAKIFBANK – TarımKart: Bu kartla yem, gübre, mazot, tohum, zirai ilaç, veterinerlik hizmeti gibi her türlü tarımsal girdi alımında anlaşmalı üye işyerlerine altı aya kadar faizsiz dönem imkanı sağlıyor, borcunu hasatta ödeme imkanı sunuyor.
Üreticiler TarımKart ile Vakıfbank şubeleri ve tüm banka ATM’lerinden para çekebiliyor. Ayrıca üreticiler telefon veya elektrik ödemelerini de TarımKart’la düzenli ödeyebiliyor. Çiftçi bankaya olan borcunu ise belirlediği ayda ödeyebiliyor. Vakıfbank TarımKart müşterilerinden dosya masrafı da almıyor. Banka ayrıca Express TarımKart ve TMO Kart da çıkarttı. TMO Kart ile üreticiler TMO’ya verdikleri buğday, arpa, mısır, çeltik gibi ürün bedellerini kısa sürede alıyor. Kart sahibi üreticiler ücretsiz halden anlayan tarifelerden yararlanarak havale, EFT gibi bankacılık işlemlerini belirli süreyle masraf ödemeden yapabiliyor. Ayrıca TMO Kart sahibi üreticilerden hesap işletim ücreti de alınmıyor.
Ferhat PİŞMAF / Ziraat Bankası Tarım Politikaları Bölüm Başkanı
“Altı yılda tarıma 118 milyar TL kredi verdik”
Öncelikle, Bankamızca kullandırılan tarım kredilerinin tamamının banka kaynaklarından kullandırılan krediler olduğunu söylemek isterim. Bunların diğer kredilerden temel farkı, kredi vadesinde tahakkuk eden faizin bir kısmının ya da tamamının Hazine Müsteşarlığı tarafından ödeniyor olmasıdır. Zannedildiğinin aksine bu krediler Bankamıza verilen bir fondan karşılanmıyor. Kredilerin tüm geri ödenmeme riski ise Ziraat Bankası’nın riskidir.
İkinci husus, Hazine tarafından faiz sübvansiyonu uygulanan bu kredilerin yıllık faiz oranları bir yıla kadar yüzde 8, bir ile dört yıl arasında yüzde 10, dört yıldan uzun vadeli kredilerde ise yüzde ll’dir. Sübvansiyonlarla kredi kullanan üreticilerimize bu faizin yansıması ise, üretim konusu, kredi türü ve vadeye göre yüzde 0 ile yüzde 8.25 arasında değişiyor. Yine sanılanın aksine, Hazine, Ziraat Bankası’na bu oranları piyasa faiz oranlarına eşitleyecek bir ödeme de yapmıyor. Ayrıca, Bankamız tarım sektörüne yalnızca sübvansiyonlu kredi kullandırmıyor. Bugün kredilerimizin yaklaşık yüzde 25’i sübvansiyon kapsamında olmayan bankamızın tarım kredileri kapsamında veriliyor.
Ziraat Bankası’nın tarım kredilerindeki ürün yelpazesi oldukça geniş. Kısaca belirtmek gerekirse, büyükbaş ve küçükbaş besi, süt ve damızlık hayvancılık; et, yumurta ve kanatlı üretimi; tarla ve bahçe bitkileri, örtüaltı tarımı, meyve ve sebze yetiştiriciliği, tıbbi aromatik bitki yetiştiriciliği, süs bitkisi üretimi gibi bitkisel üretim; avcılık ve yetiştiricilik suretiyle yapılan balık ve her türlü su ürünleri üretimi; organik tarım, iyi tarım gibi özel uygulamalar ve tarımsal üretim için gerekli her türlü makine ve ekipmanların finansmanına yönelik kredilerimiz bulunuyor.
Ayrıca, tarımın olmazsa olmazı lisanslı depo ve soğuk hava deposu gibi yatırımlar ile süt ve süt ürünleri üretimi, meyve/ sebze kurutma/dondurma, meyve suyu ve konsantresi, salça, turşu, reçel, su ürünleri paketleme, tütsüleme, kurutma gibi konularda da tarım kredisi kullandırıyoruz.
Bugün işletme kredilerinde 36 aya kadar vade, bitkisel üretim işletme kredilerinde azami 14 ay, hayvansal üretimde ise 18 aya kadar uzuyor. Ya da örneğin levrek ve çipura yetiştiriciliğinde 24 aya kadar olan işletme kredisi vadesi, somon yetiştiriciliğinde 36 aya kadar uzayabiliyor.
Bunlara ek olarak ihtiyaç duymaları halinde beş yıla kadar vadeli olarak kullandırdığımız tarım kredilerimiz de var.
Sözleşmeli üretim yaptıran firmalarla işbirliğimiz sayesinde son beş yılda 117 binin üzerinde üreticimize kredi kullandırımı yaptık. Bir diğer konu da tarımsal birlik ve kooperatiflerle işbirliklerimiz. Bu kapsamda son üç yılda, 8 binin üzerinde üreticimize kredi kullandırdık.
Tarım sektörünün daha ileri taşınması ve üreticilerimizin bilgi düzeyinin arttırılması amacıyla işletme ziyaretlerinde yaptığımız bilgilendirmelerin yanı sıra, özellikle yatırımlar, kullanılabilecek krediler, hibe ve teşviklerin kapsamı gibi konularda üreticilerimize danışmanlık ve teknik destek de sağlıyoruz. Ayrıca eğitim ve danışmanlık hizmeti de vermeyi hedefliyoruz.
Bu arada azami cirosu 8 milyon TL’ye kadar olan ve üretim yapan veya yapacak KOBİ’lere yönelik de bir ürün çıkarttık. Bu kredilerimizin kapsamında, süt ve süt ürünleri üretimi, meyve/sebze kurutma/dondurma, meyve suyu ve konsantresi, salça, turşu, reçel, marmelat, pekmez üretimi, su ürünleri paketleme, tütsüleme, kurutma, tıbbi aromatik bitkilerin işlenmesi gibi konular var. Bankamızca kredi kullandırılan üreticilerimizin sayısı 650 bini, kullandırılan kredi tutarı ise 53.5 milyar TL’yi aştı. Bankamızın son altı yılda tarıma kullandırdığı kredilerin toplam hacmi ise 118 milyar TL’yi aştı. Bu arada geri ödemede zorlanan üreticilerimizin kredilerini beş yıla kadar taksitlendirerek ödeme imkanı da sunuyoruz. İhtiyaç duyması halinde ilave kredi de kullandırabiliyoruz. Hali hazırda bankamızca tarım sektörüne kullandırılan kredilerdeki geri dönmeme oranı ise yüzde 1 düzeyinde.
ESİN ÇETİNEL