Beslenme Alışkanlığı
Her anne için çocuğunu sağlıklı olarak büyütebilmek, dolayısıyla beslemek büyük önem taşır. Aslında anneler belli bir süre için bu işle ilgili olarak tabiat tarafından donanımlıdırlar. Yeni doğan bir bebek için, beslenme açısından, ilk bir yıl anne sütünden başka hiç bir şey gerekmemektedir. Çocuk ve beslenme konusunda yaşanan en önemli evre, çocuğun anne sütünden ( veya biberonla beslenme ) normal beslenmeye geçtiği dönemdir. Bu yıllarda çocuğa karşı uygulanan her davranış, ileride olumlu ya da olumsuz olarak bu süreci etkileyecektir. Üstelik bu yıllarda çocuğu etkileyen tutumlar sadece anneden kaynaklanmamakta, çocuğun bakımıyla yakından ilgilenen tüm bireyleri ( baba, büyükanneler, bakıcı, vs. ) kapsamaktadır. Ayrıca çocukla bu yıllarda yaşanan tüm çatışmalar, onun kişilik özelliklerini de etkileyeceğinden, psikolojik gelişim açısından da önem taşımaktadır.
Çocuk ve Beslenme ile İlgili Olarak Yapılmaması Gereken Belli Başlı Yanlış Tutumları Sıralayacak Olursak;
- Boğazına kaçar, Boğulur, Öğürür, Kusar, vs. endişesi ile YİYECEKLERİ BULAMAÇ HALİNE GETİRİP BESLEMEK;
Çiğnemeyi belli yaşlarda öğrenemeyen, bu konuda engellenen çocuklar, beslenmeyle ilgili problemler yaşayacaklardır ve bu tür davranışlar onların tüm beslenme alışkanlıklarını olumsuz yönde etkileyecektir.
- Aç Kalmasın Endişesi İle Çocuğa Gereğinden Fazla Miktarlarda Yemek Yedirmek;
Her insanın tüm konularda olduğu gibi, yeme miktarı olarak da kendine ait bir kapasitesi vardır. Bazı insanlar daha fazla yerler, bazı insanlar daha az. Küçük yaşlardan itibaren çocuk bu konuda zorlanmassa, doğal kapasitesi bozulmamış olur. Zorlandığında ise ya aşırı miktarlarda yeme ya da tiksinmeye bağlı olarak az yeme gelişebilir.
- Dökülüp Saçılmasın Diye Çocuğun Kendi Kendini Beslemesine İzin Vermemek;
Genellikle aşırı titiz ebeveynlerde gördüğümüz yanlış bir tutum. İleride kendi kendine yemek yemeği başaramayan çocuk yetiştirmek için ideal bir davranış. Pislenme, tiksinti duyma, vs. gibi duyguları ön plana çıkaracağı için ileride bir takım ciddi psikolojik problemlere neden olabilir, Dikkat!
- Beslenme Sırasında Çocuğun Dikkatini Başka Bir Yöne Çekerek, Bu Sırada Çocuğa Yemek Tıkıştırmak;
Bu konuda yapılabilecek en hatalı davranışlardan biridir. Çocuk beslenme sırasında tüm dikkatini bu işe vermelidir ve bunun zevkli, hoş bir şey olduğunu yaşayarak öğrenmelidir. Aldatmayla beslemek ( "Aaa! Bak kuş geçiyor" deyip hop bir kaşık bulamaç ) , çocuğun dikkatini başka bir yöne çekmek, ileride karşılaşacağınız pek çok problemin baş mimarıdır. Bırakın çocuk neyi yediğini, nasıl yediğini tadını çıkara çıkara öğrensin. Bu işin zevkine varsın.
- Tabak Elde Çocuğun Peşinden Dolaşmak;
Bu daha da kötü bir tutum. Yemek yemenin bir güzellik, ailenin buluşma noktası, paylaşımlar, görgü kuralları, vs. gibi tüm olumlu yanlarını yok saydığımız ve çocuğa adeta bütün kuralları çiğnettiğimiz, bizi bu konuda sonuna kadar kullanabilirsin mesajını verdiğimiz çok yanlış bir davranış.
- Çocuk Daha Çok Seviyor Diye Hep Aynı Tipte Yiyecekleri Pişirmek Ve Değişik Tatlara Alıştırmamak;
Çocuğa özel yemekler pişirerek onu ailenin dışına alarak çocuğa özel muamele yapmak. İyi alışkanlıklar da kötü alışkanlıklar da küçük yaşlardan itibaren kazanılır. Çocuğunuza özel davranmayın, sağlıklı yiyeceklerden oluşan ve çeşitliliği olan menüleri tüm aile bireylerini kapsayacak şekilde yaşayın.
- Öğün Dışındaki Saatlerde Aşırı Abur Cubur Yemesine Olanak Sağlamak;
Çok şeker, Çikolata gibi gıdaları yiyor diyerek şikayet etmek ama bir şekilde bunları evde gereğinden fazla miktarlarda bulundurmak.
- Evde Düzenli Bir Yemek Yeme Ortamının Olmaması;
Çocuklarımız bizim söylediklerimizden çok yaptıklarımızdan örnek alırlar. Biz çocuğumuza sağlıklı beslenme konusunda ne kadar çok söylev versek de, o, bizim söylediklerimize değil yaptıklarımıza bakacaktır. Söylemlerimizle yaptıklarımız tutarlı olmalıdır. Sebze çok faydalıdır yemen gerekiyor deyip, hiç sebze yemeyen bir anne ne kadar inandırıcı olabilir sizce?
- Aşırı Kuralcı veya Aşırı Serbest Tutumlar Takınmak;
Sadece beslenme değil tüm konularda aşırılıklardan kaçınmak gerekiyor çocuk yetiştirirken. Yasaklamalar ve aşırı serbest bırakmalar daima olumsuz davranışlar olarak bize geri dönecektir. Onu yeme, bunu ye veya ne istersen ye şeklindeki davranışlardan kaçınmalı bunu bir inatlaşma veya ilgisizlik boyutuna getirmemeliyiz.
- Yeme Davranışını Bir Pazarlık Haline Getirmek;
En sık yapılan sakıncalı durumlardan biri de çocukla yemek yeme konusunda pazarlığa kalkışmaktır. Şundan yüzde yüz emin olun, bu pazarlıktan kimin galip çıkacağı hiç belli olmaz ama çocuğunuzun ve sizin zarar göreceğiniz kesindir.
Şüphesiz " Çocuk ve Beslenme " çok derin bir konudur. Bu konuda yazılabilecek pek çok şey olmakla birlikte meselenin özü çocuğunuza bu konuda güvenmek ve onun bireysel özelliklerini gözden kaçırmamaktır. Unutmayın yaşamın devam edebilmesi için doğa bize mükemmel donanımlar veriyor. Beslenme içgüdüsel olarak bizde var olan bir yetenektir. Bu yeteneğin doğru olarak kullanımını öğretmekte büyüklerin işidir. Çocuklar yeme problemi ile doğmazlar ( hastalıklar dışında ) yeme problemli olarak yetiştirilirler.
Afiyet dolu günler diliyorum.
Psikolog Ayşe Selma GÜNER
"Anaokulu ve Kreş için Anne Baba Rehberi" kitabının yazarı
www.panteryuva.com
firstname.lastname@example.org