Türkiye’de toplam oyları yüzde 1 dahi etmeyen partilerin destekleriyle sayısını hatırlamadığımız kadar seçim kaybeden liderini, sayısını hatırlamadığımız kadar seçim kazanan liderin karşısına çıkarıp farklı sonuç çıkmasını beklediler.
Bu anlayışla değil 10 seçim 100 seçim de yapılsa ülkede oy dağılımını değiştirmez!
Çünkü Türkiye’de uzun zamandır 2+2’nin sonucu 4 etmiyor!
Tepki oylarını bir ittifaka çekmenin en basit kuralını dahi es geçip ülkeyi inatla ve zapturaptla Kılıçdaroğlu üzerinde birleştirmeye zorladılar.
Kendi başına logosuyla seçime dahi giremeyecek partilerin oy oranlarına dahi bakmadan sadece Meclis’te bir grup kurmaları için CHP yine yüzde 25 bandında kaldı!
Bugün baktığın zaman yeni kurulan Zafer Partisi 1 milyon 200 bin oy alabiliyorsa, adayı FETÖ taktikleriyle çektirilen Memleket Partisi dahi 500 bin oy alabiliyorsa, Millet İttifakı’nda kim varsa siyaseti bırakmalıdır.
İşte böyle bir ortamda, depremden çok ağır hasar alan bir Malatya’da, üstelik listelere tepkilerin olduğunu bırakın seçmeni, kendi adaylarının dahi dillendirdiği bir ortamda AK Parti yine 2018 seçimleri gibi 4 milletvekili çıkarabildi.
Aslında şu “D'Hondt seçim sistemi” olmasa AK Parti belki de 5 milletvekili çıkarıyordu Malatya’da.
MHP muhtemelen milletvekili çıkaramıyordu.
Muhalefet, Malatya’da yeni seçim sistemini dahi anlamamış gözüküyor.
Yeni kurulmuş İYİ Parti 2018 seçimlerinde Malatya’da 21 bin oy almışken 2023 seçimlerinde oylarını düşürüp 17 bin oy alabiliyorsa bunun en temel probleminin aday tercihlerinde olduğu görülüyor.
Malatya’nın ismini yeni duyduğu ve Malatya’da dahi yaşamayan bir adayı İYİ Parti’nin birinci sırasına koymakla vekillik kazanılabilir mi?
Google’a yazıp adayın kim olduğuna baktığımız bir kısa süreçte rey alınamaz!
Üstelik AK Parti’ye bağlılık noktasında Türkiye’de sayılı olan bir şehirde!
Yeni seçim sisteminde il barajını geçemeyen her partinin oyu çöp oldu mesela.
Malatya’da iyi bir adayla dahi milletvekili çıkarması zor olan İYİ Parti’nin logosuyla seçime girmesi muhalefet açısından büyük hataydı.
Zaten CHP’nin Enver Kiraz’ı 2. sıra aday göstermesi yapılan en büyük hatalardan biriydi.
Milletin aklıyla dalga geçmek olur ve Malatya’da dengeleri görmemek olur.
Göremedikleri de aşikâr oldu!
2018’e göre sadece 9 bin oy arttırmış CHP!
Tayyip Erdoğan’ın Malatya’da her koşulda yüzde 60’ların üstünde aldığı bir ortamda mezhepsel tercihlerin konuşulacağı bir aday listesi düzenlemenin anlamını seçimden önce çok düşündüm.
Şu teori ile karşılaştım.
HDP’nin oylarını almak için böyle bir tercih yapıldı diye görüşler dinledim.
Yeşil Sol Parti Malatya’da 13 bin oy aldı.
Dedikleri gibi HDP seçmeni Malatya’da CHP’ye oy vermedi. Üstelik bu alınan oyun tamamı da CHP’ye kaysaydı yine ikinci milletvekilini çıkaramıyordu.
Hesap-kitapla seçmenden oy istemenin ne kadar tehlikeli olduğu bir süreç yaşıyoruz aslında.
En güzel örneğini komşumuz Elazığ seçmenine bakmakla görebiliriz.
CHP’nin milletvekili adayı Gürsel Erol 2018’e göre oylarını tam olarak 2 kat artırdı.
CHP, Elazığ’da 2018 seçimlerinde 35 bin oy almıştı. Kesin olmayan sonuçlara göre CHP’nin dün aldığı oy 76 bin.
Yüzde 10’dan yüzde 20’ye çıkarmış CHP’nin oyunu Gürsel Erol.
Malatya’da CHP’nin seçim takvimine baktığın zaman 2011 genel seçimlerinde yüzde 25.9 oy oranından sonra sürekli düşmüş.
2015 1 Kasım seçimlerinde yüzde 15.3, 2018 genel seçimlerinde yüzde 16.6 oy almış. Dün de yüzde 21.5 oy aldılar.
CHP, Malatya’da 12 yıl önce almış oyunu dahi alamıyor bugün!
Hep söylediğim bir söz vardır.
Seçim, yerelden kazanılır.
Şehrinden yaptığın siyaset oy tercihini değiştirir!
Ve şehirlerde partilerin il başkanları önemlidir.
Malatya’da 4 il başkanı partilerinin listelerinde yer aldı.
AK Parti İl başkanı, MHP İl Başkanı, CHP İl Başkanı ve Yeniden Refah Partisi İl Başkanı…
AK Parti’nin 2018 seçimlerine göre oyu 70 bin düştü.
MHP’nin oyu 23 bin düştü.
CHP’nin oyu o kadar partinin oyu varken sadece 9 bin arttı!
Maksimum aldıkları oyu dahi alamadılar.
Burada yerelde yararlı muhalefet yapan ve partisinin oy oranının 3 katı oy alan Yeniden Refah Partili milletvekili adayı Bilal Yıldırım’ın aldığı oya iyi bakın.
Girdiği ilk seçimde 40 bin 500 oy aldı tek başına…
Türkiye’de Yeniden Refah Partisi logosu altında alınan en fazla oy oranıyla ikinci kenttir Malatya.
İster sevin ister nefret edin ama bizler Bilal Yıldırım’ı seçim zamanı tanımamıştık.
Enver Kiraz ile Bilal Yıldırım farkı budur işte!
11 yıldır il başkanlığı yapan Kiraz, köklü partisinin gücü ile beraber Bilal Yıldırım’ın aldığı oyun onda birini dahi partisine kazandırmadı!
Tamam, Malatya’da AK Parti adayları belirlerken yanlış yapmış olabilir. Bu yanlış 70 bin oyla cezalandırdı Malatya.
Kimisine göre az olabilir bu ceza ama milletvekili sayısını korudular.
Ama AK Parti’nin aday tercihini fırsata çevirecek adaylar yoktu. Malatya’da bunu fırsata çeviren tek parti ya da tek aday Bilal Yıldırım olmuştur.
Ve Malatya’da tamı tamına 88 bin 443 oy çöp oldu!
88 bin 443 kişinin kullandığı oylar Meclis’te temsil edilemeyecek!