DEĞERLENDİRME AŞAMASI:
Öğrenciler, öğretmenin dağıttığı kağıtlara yazdıkları yeni bilgileri grubuyla tartışarak kendi yaptıkları tanımların doğru veya eksik olup olmadığını görme fırsatı yakalarlar.
Sosyolojik Kazanımlar
Yararlanılan ve Önerilen Kaynaklar
Öğrenci ve öğretmenlerin bir konu hakkında beraberce sonuçlar çıkarmaları veya daha özet bir ifade ile birbirlerine yardım ederek öğrenmeleri yöntemidir. Temeli işbirlikçi öğrenme modeline dayanan bu teknikte öğrenci hem öğrenir hem öğretir. Öğretmen ise yönlendirici durumundadır. Öğrencilere öğrenilenleri gözden geçirme, onlar hakkında soru çıkarma, değerlendirme yapma ve öğretme fırsatları verir.
Avantajları
Sınırlıklar
Uygulama Süreci
11.sınıf Sosyoloji dersi, ünitesi, konusu sınıfa sunulur.
Hazırlık Evresi
Burada herkes öğretmen tekniğinin ilkeleri gereği öğretmen konuyu anlatır. Öğretmen konuyu anlattıktan sonra öğrencilere kartlar dağıtır, öğrencilerin konuyu gözden geçirerek o konuda sorulmasını istedikleri soruyu ya da tartışılmasını istedikleri noktayı karta yazmaları istenir, kartlara yazıldıktan sonra kartlar tekrar toplanır ve karıştırılarak öğrenciler geri dağıtılır, öğrencilerin kendilerine gelen karttaki soruyu ya da tartışma konusunu araştırıp ne söyleyeceğini kararlaştırır en son sorular yanıtlanır ve değerlendirme aşaması meydana gelir. Hazırlık evresinde öğretmen öğrencilerinin birbirlerine karşı saygılı ve hoşgörülü olmalarını ister.
Uygulama Evresi
Öğretmenin konuyu anlatmasından sonra öğrencilerde dağıtılan kartlara soruları yazarak konuyu tartışmaya başlarlar:
1-Sosyal dışlanmaya maruz kalan fertler kimlerden oluşmaktadır?
-Yoksullar, engelliler, yaşlılar, azınlıklar, işsizler, eğitim seviyesi farklı olanlar, cinsiyet ayrımı olanlar, madde bağımlıları vs.
2-Toplumda her gelir düzeyi düşük olan insanlar sosyal dışlanmaya maruz kalıyorlar mı?
-Hayır. Çünkü dışlanmış kişiler her zaman yoksul kişiler değildir. Örneğin göçmenler, azınlıklar, belirli kadınlar ve çocuklar gibi bazı kişiler yoksul olmamakla birlikte toplumdan dışlanmış olabilmektedirler.
3-Sizce toplumda dışlanmış kişilerle diğer insanlar arasındaki sosyal ilişkiler nasıldır?
-Toplumda sosyal dışlanmaya maruz kalan insanlarla sosyal ilişkiler sınırlıdır. Ancak bu ilişkiler çok boyutlulukta olup mahalleden mahalleye toplumdan topluma değişmektedir. Örneğin bir Çingene mahallesinde hırsızlık yapmak normal karşılanırken diğer mahallelerde bu anormal olarak karşılanıp bunu yapan kişilere karşı ilişkiler soğuk bazen sert bir şekil alabiliyor ve bu şekilde toplumdan o kişiler soyutlanıyor.
4-Yoksulluk kavramı nedir? Sizce yoksulluk kavramı kişiye göre değişir mi?
-Sosyal dışlanma ve yoksulluk bazen birbiri yerine geçebilen veya aynı anlama gelebilen kavramlar gibi görülmektedir. Ancak yoksulluk mutluk ve göreceli yoksulluk olarak ikiye ayrılır. Mutlak yoksullukta birey asgari yaşam standartlarına sahip olamamakta ancak göreceli yoksullukta ise kişilerin ve hane halkının kendileri için uygun görecekleri bir tatmin düzeyini sağlamaya yetecek bir gelire sahip olmamaları şekilde meydana gelen yoksulluktur.
5-Günümüzde tarikatlara ve cemaatlere mensup olan bireyler toplum tarafında dışlanmakta mıdır?
-Evet. Çünkü bireyler toplumla bütünleşemedikleri için ayrı gruplara ait olmak isterler.
6-Toplumdan topluma dışlanma değişiyor. Sizce Avrupa ile Türkiye arasındaki dışlanma nasıl farklılık gösterir?
-Avrupa kültürü ile Türkiye kültürü arasında farklılık vardır. Kültüre göre de dışlanma şekilleri değişmektedir. Örneğin Eşcinseller bizim kültürümüzde doğal karşılanmazken yabancı ülkelerde eşcinseller rahatlıkla toplumun içinde bulunmaktadırlar. Ancak bizim ülkemizde yolda bir eşcinsel yürürken tuhaf bakışlar altında kalmaktadır.
7-Sosyal dışlanma ile yoksulluk arasındaki farkı açıklayınız.
-Sosyal dışlanmada dışlamışlık topluma katılım şeklinde iken yoksullukta ise dışlanma maddi kaynaktan doğmaktadır. Sosyal dışlanmada sebepler çok yönlü boyutluluk kazanırken yoksullukta ise tek zeminli boyutluluk vardır. Sosyal dışlanmada birey vatandaşlık haklarından tam anlamıyla yararlanamazken yoksullukta ise birey sadece ekonomik haklarından yoksun kalır.
8-Dışlanmayı önlemekle çözülme engellenmiş ve toplumsal bütünleşme sağlanmış olur mu?
-Evet sağlanır. Çünkü toplumda dışlanmış olan engeller yoksullar, işsizler, vs bu gruplar için toplumla bütünleşmesini sağlayan engeller ortadan kalkarsa toplum bu insanları kabullenir. Örneğin işsiz bir kişiye iş olanağı sağlanırsa bireyin belli bir gelir kaynağı olacağı için kendine olan güveni artacak ve toplum içinde kendini gerçekleştirmiş olacak ve bu sayede toplumla bütünleşmiş olacaktır.
9-Toplumumuzda dışlanmış fertler vatandaşlık haklarından tam anlamıyla yararlanabiliyorlar mı?
-Yararlanmaktadır. Örneğin yaşlılar emeklilik maaşı almakta engellilerin bakım ve iş göreme maaşı almaktadır. Yoksul olanlar için yeşil kart sağlık güvencesi verilmektedir.
10-Geleneksel toplumlardaki dışlanma modeli, modern toplumlarda ki dönüşümü nasıl olmuştur?
-Geleneksel toplumlarda dışlanma modeli daha çok sosyal devlet anlayışıyla bağdaşmayan bir dışlanma modelidir. Modern toplumlarda sosyal devlet anlayışı geliştiği için dışlanmaya maruz kalan bireyleri devletin içermesi daha kolay ve sağlıklı olmaktadır.
11-Yoksulluk bireyin yaşantısında ekonomik boyutu ele alırken psikolojik boyutu da ele almaktadır. Katılıyor musunuz?
-Yoksulluğun psikolojik boyutu vardır. Ben hiçbir şey yapamıyorum herkesin evi, arabası var diyen biri bu durumu düzeltemez fakat bunun geçici bir durum olduğunu bilen ve bu doğrultuda çalışan biri yoksulluğu kader haline getiremez.
12-Türkiye’deki ekonomik krizlerin istihdam alanlarındaki sosyal dışlanmaya olan olumsuz etkileri nelerdir. Tartışınız?
-Sosyal dışlanmayı genelde yoksulluk ve istihdam çevresinde ele alacak olursak ekonomik krizlerin olumsuz etkileri sosyal dışlanmayı artırmıştır. İstihdam sıkıntısı yaşayan bireyler toplumla bütünleşememe boyutu sonucunda psikolojik buhran yaşayabilir bunu çözmek bireyi sağlığına kavuşturmak demektir.
13-Sosyal dışlanmaya sebep olan sosyal faktörler nelerdir?
- Sosyal faktörler, sosyal katılımın önünde engel teşkil edecek şekilde politika oluşturanların ve işverenlerin anlayış ve davranışlarını etkileyebilir. Eski hükümlüler, madde bağımlıları, özürlüler ve yaşlılar gibi belirli gruplara karşı toplumsal tutum ve davranışlar ayrımcılıkla sonuçlanabilir. Eğitim, mesleki eğitim, nitelikler ve iş tecrübesi konularındaki eksiklikler gibi kişisel faktörler, bireyin istihdama erişimini olumsuz etkiler.
Sonuç
Öğretmen kartları toplayıp tekrar dağıttıktan sonra ellerindeki kartlarla tartışma konusu yaratan öğrenciler, her biri burada farklı bir boyut kazanabiliyor değişik kart aldıkları için farklı sorulara farklı cevaplar bulup bunun üzerine tartışmaya gidiliyor. Sonuç aşaması olduğundan dolayı sosyal dışlanmanın olumlu, olumsuz, karşıt görüşleri varsa ve yazılmamışsa bunlar yazılıp tartışmaya son veriliyor.
Sosyolojik Kazanımlar
Yararlanılan Ve Önerilen Kaynaklar
Açıkgöz, Kamile Ün ( 2005), Aktif Öğrenme, Eğitim Dünyası Yayınları, İzmir, 2009
-Maden,Yrd.Doç.Sedat,Türkçe Öğretimi Ve Aktif Öğrenme,Pegem Yayınları,2011
-Yavuz, Kudret Eren,Aktif Öğrenme Yöntemleri,Ceceli Yayınları,Nisan 2005,ANKARA
Tombala tekniği eğitsel bir oyun olarak kabul edilir. Öğrencilerin merakını uyandırıcı olmasından dolayı dikkatlerini toplamalarını ve derse olan ilgilerinin devamlılığını kolaylaştırır. Öğretilen konuların oyunla pekiştirilmesini sağlayan aynı zamanda öğrenme sürecini monotonluktan kurtararak zevkli hale getiren bir tekniktir.
Avantajları
Sınırlılıkları
Uygulama Süreci