STRESE KARŞI HER ZAMAN SPOR
Günümüzde en çok stres ve hareketli hayat akışı bazen bizleri ister istemez bir takım düzenimizde olumsuzluk yaratabilmektedir. İşte bu gibi konularda spor devreye girmesiyle yaşadığımız stresi rahatlıkla atabiliriz.
Yapılan araştırmalarda, stresle başa çıkmada düzenli yapılan egzersizle ruh sağlığı arasında pozitif bir ilişki olduğu net olarak görülebiliyor. Haftada 3 ile 4 gün, günde 30-60 dakikalık yürüyüş, kürek çekme, bisiklete binme ve yüzme gibi kardiyovasküler aktiviteler strese bağlı gerginliği azaltıp negatif ruh halinden çıkmayı kolaylaştırıyor ve hayata daha pozitif bakmanızı sağlıyor.Kardiyo çalışmalarına ek olarak haftada 3-4 gün orta düzeyde kas egzersizi çalışmalarıyla da psikolojik sistemin stres karşısında aktif olan kortizol ve adrenalin gibi hormonlara karşı hassasiyetini azaltabiliriz.
Stres hormonları nedeniyle ortaya çıkan enerji, vücudumuz tarafından depolanmak yerine imha edildiğinde, insülin direnci oluşumu önlenerek şeker metabolizması dengeli bir hale geliyor; ayrıca hipertansiyon, obezite, kalp damar rahatsızlıkları ve kolestrol yüksekliği gibi hastalıklara yakalanma riski oranları da azalıyor. Egzersiz sonucunda oksijen kullanımı arttığından beynin glukoz yakımı artıyor, bilişsel fonksiyonlarda ise belirgin bir iyileşme sağlanıyor.
Stresi yok edemezsiniz, ama onu kontrol etmek için güçlü olmayı başarabilirsiniz. Bu yazımızda kaynağı ne olursa olsun herhangi bir stres türüne karşı elimizde ne gibi silahlarımız var buna bakacağız.Hayat akışında devam ederken kendimizi zaman zaman stresli hissetmek çok olası bir durum. Önemli olan stresi yönetmek. İyi yönetilen bir stres durumunun seni motive ederek daha üretken bir hale getirebileceğini de unutmamalıyız.Yapılan araştırmalar, stresle başa çıkma konusunda en büyük yardımcımızın düzenli yapılan egzersiz olduğunu söylüyor. Spor ve ruh sağlığı arasında pozitif bir ilişki var. Peki spor yapmak stresi nasıl azaltıyor ve kendimizi hangi açılardan daha iyi hissetmemizi sağlıyor?Spor yapmak endorfin hormonu salgılanmasını artırır. Fiziksel aktivite, beyninin endorfin adı verilen ve sana kendini iyi hissettiren hormonun üretimini hızlandırmaya yardımcı olacak. Yeterki hareket et. Kendini mutlu hissedeceksin.Vücudumuz stres altındayken psikolojide “dövüş ya da kaç” adı verilen bir tepki gösterir. Egzersiz de bu etkiyi taklit ederek vücudunun stres altında daha iyi tepkiler vermeye alışmasını sağlar. Vücudundaki kardiyovasküler, sindirim ve bağışıklık gibi tüm sistemlere pozitif etki yaparak vücudunu stresin zararlı etkilerinden korumayı sağlar.Hızlı tempolu bir kardiyo egzersizi, uzun bir yürüyüş veya havuzda birkaç turdan sonra, çoğu zaman günün rahatsızlıklarını unuttuğunu ve sadece vücudunun hareketlerine konsantre olduğunu fark edebilirsin. Fiziksel aktivite yoluyla günlük gerginliklerini düzenli olarak atmaya başladığında, tek bir göreve odaklanmanın ve bunun sonucunda hissettiğin enerji ve iyimserliğin, yaptığın diğer şeylerde de sakin ve net olmanı, yaptığın ile odaklanmanı sağladığını görebilirsin. Aşırı stresin neden olduğu uyku düzensizliği problemlerini de düzenli yapılan egzersizlerin rahatlatıcı etkisi ile çözümleyebilirsiniz. Tüm bunları okuduktan sonra spora ayıracak boş vaktim yok diyorsan, yeniden düşünmeni öneririz. Spor boş vakitlerde yapılan bir aksiyon değildir. Spora vakit ayırmalısın. Bedenin ve ruhun sadece boş vakitlerinde ilgileneceğin şeyler değil. Hemen şimdi zamanını yeniden planla ve içerisinde muhakkak spor olsun.
Stres, günümüzün en yaygın psikolojik problemlerinden biri olarak önümüze çıkan çok önemli bir sorun! Aslında az miktarda oluşan stres bireyleri motive ederek onları daha üretken hale getirirken eğer yüksek miktarda oluşursa, hem ruhsal hem de fiziksel sağlık açısından önemli bir risk olarak karşımıza çıkıyor.Stresle mücadele, stresle başa çıkma, stresi yenme günümüzün en popüler psikolojik konularındandır.
Kararında stres bireyleri motive ederek daha üretken hale getirirken, aşırı stres zihinsel, ruhsal ve fiziksel sağlık açısından ciddi bir risk faktörüdür.Stres ve egzersizi konu alan son 15-20 yıldaki birçok araştırmada, düzenli olarak yapılan egzersiz ile ruh sağlığı arasında pozitif bir ilişki olduğu net olarak görülmektedir. Egzersizin stres ve depresyonu azalttığını ve önlediğini bilimsel olarak söylemek mümkündür.Haftada 3-5 gün, günde 20-60 dakikalık yürüme, bisiklete binme, yüzme gibi aerobik bir aktivite strese bağlı gerginliği azaltmakta, depresif ruh halinden çıkmayı kolaylaştırmakta, öfke ve düşmanlık duygularını yok etmekte, kişiyi zinde tutmaktadır. Haftada 2 gün, 8-10 hareketten oluşan 10-12 tekrarlı hafif ağırlık çalışmaları egzersizin etkilerini optimize eder.Düzenli egzersiz stres karşısında aktiflenen adrenalin ve kortizol gibi katekolaminlere karşı psikolojik sistemin hassasiyetini azaltmaktadır. Ayrıca stres hormonları neticesi açığa çıkan enerji depolanmak yerine yakılmakta, insülin direnci önlenerek şeker metabolizması dengelenmektedir. Bu sayede metabolik sendromdan olumsuz etkilenen hipertansiyon, obezite, dislipidemi (kolestrol yüksekliği gibi), kalp damar hastalıkları riski azalmaktadır.Egzersiz yaparak elde edilen başarma hissi, özgüven, özyetkinlik ve zindelik vermekte, rekabet, zaman darlığı gibi stresörleri vücut daha az tehditkâr algılamakta, stres azalmaktadır.Düzenli egzersizin stresle başa çıkmadaki psikolojik etkileri endojenopioid ve endorfinlere de dayanır. Egzersiz ile merkezi ve periferik sinir sisteminden salgılanan endojenopioid ve endorfin hormonu artmakta, bu da öfori, analjezi ve mizaçta olumlu değişikliklere yol açmaktadır. Zevk verici bu etki stres düzeyini belirgin derecede düşürür.Boş zamanlarını sportif faaliyetlere ayıran kişilerin, hareketsiz bir yaşam sürenlere göre stres seviyelerinin daha düşük olduğu, yaşamdan aldıkları zevkin daha yüksek olduğu tüm araştırmalarda sabittir.Ama her şeye rağmen en güzel şey sporla birlikte yaşayalım. Ve spordan hiçbir zaman ayrılmayalım