Sağlıklı Uyu, Sağlıklı Uyan, Sağlıklı Beslen.
Dünya Uyku Günü, Dünya Uyku Tıbbı Birliği tarafından her yıl mart ayının üçüncü cuması kutlanmaktadır.
Uyku sadece dinlenmek için gerekli olan bir süreç değil beynin yenilenmesi için şarttır. Uyku esnasında beyinde ve vücutta bir takım fizyolojik olaylar gerçekleşir. Dinamik bir süreçtir. Gece uykusunun kalitesi, ertesi günün ve gelecekteki günlerin kalitesini doğrudan etkiler. Uykusuz kalan bireyler kendilerini halsiz, yorgun hissederler ve konsantrasyon bozukluğu, hatırlayamama gibi sorunlarla karşılaşırlar. Uyku saati ve düzeni kişilerin yaşam tarzı ve alışkanlıklarına göre değişmektedir. Fakat uyku düzeninin sağlanması oldukça önemlidir ve bunun için önerilen süre 7-8 saattir.
Yapılan bazı çalışmalarda gece uykusunun bozuk olduğu bireylerde bazı kanser türlerinin daha fazla görüldüğü ortaya çıkmıştır. Uykusuzluk veya bozuk uyku düzeni, hormonların çalışmasını etkileyerek kilo alımına ve hatta obeziteye neden olabilmektedir. Uykusuz kalmış kişilerde leptin adı verilen tokluk hormon seviyesinin düştüğü, dolayısıyla yeme isteğinin arttığı görülmüştür. Artan yeme isteği kontrolsüz bir şekilde ilerleyerek obeziteyle birlikte çeşitli kronik rahatsızlıklara sebep olabilir.
Karanlıkta salınan melatonin hormonu, vücudun birçok fonksiyonunun düzenlenmesinde rol alır, oldukça önemlidir. Melatonin immün sistemi destekler, hücrelerin yenilenmesinde yardımcıdır. Karanlıkta salgılanır, kışın gündüzlerin kısa olmasından dolayı daha uzun süre salgılanır. Saat 21.00’da salgılanmaya başlar, en çok saat 02.00-04.00 arasındadır ve sabah 07.00’da azalarak uyanmamıza yardımcı olur. Çevredeki ışıklar melatonini olumsuz etkiler. Uykusuzlukta melatonin salgılanmasında değişiklikler olabilir. Kaliteli bir uyku için uyku düzeninin belirlenmesi gerekmektedir.
Ülkemizde ortalama uyku süresi 7-8 saat olmakla beraber, belli oranlarda günde 6 saatten az uyuyan kişiler bulunmaktadır. Mümkün olduğunca önerilen süre kadar uyumak kişinin yaşamına ve sağlığına olumlu katkılarda bulunacaktır.
‘’ Hayatımızın üçte birini uyuyarak geçiriyoruz.’’ Bu süreci verimli kullanabilmek için bazı besinlerden tüketmek faydalı olabilir. Örneğin ılık süt, papatya çayı, muz, badem gibi besinler uyku kalitesini artırabilir. Uykudan bir süre önce içilen çay, kahve, kolalı içecekler uykusuzluğa neden olup uyku kalitesini düşürmektedir. Bu tür içecekleri uyku saatinize yakın saatlerde tüketmemenizi ve sağlıklı bir uykuya dalmanızı öneririm.