İş kanununa göre işverenlere işçinin ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller nedeniyle iş sözleşmesini tek taraflı fesh etme imkanı tanıyan 25. maddesi ile işten çıkarılan çalışanlar ne yapabilir? 25. madde nedir? Ahlak ve iyi niyet kurallarına uymamak neyi ifade ediyor? Hangi hallerde 25. maddeden çıkış yapılabilir? İşte detaylar;
4857 Sayılı İş Kanunu’nun 25. maddesi işverene belirli durumlarda ihbar süresini beklemeksizin iş akdini sonlandırma yetkisi tanır.
Ahlak ve iyi niyete esaslarına uyulmayan haller şunlardır;
- İşçinin ardı ardına iki işgünü veya bir ay içinde iki defa herhangi bir tatil gününden sonraki işgünü yahut bir ayda üç işgünü devamsızlık yapması,
- İşle ilgili yanlış beyan vermesi, evrakta sahtecilik yapması,
- İşçinin çalışma yerinde işveren veya çalışma arkadaşlarına hakaret etmesi, şeref ve haysiyet kırıcı iddialarda bulunması sözler sarf etmesi,
- İşçinin işyerindeki birine tacizde bulunması,
- İşçinin işyerinin ticari sırlarını paylaşması,
- İşyerine alkollü veya uyuşturucu madde kullanarak gelmesi,
- İşçinin yapmakla yükümlü olduğu işleri kendisine bildirildiği halde yapmamakta ısrar etmesi,
- İşçinin işin güvenliğini tehlikeye düşürmesi, işyerinin malı olan veya malı olmayıp da eli altında bulunan makineleri, tesisatı veya başka eşya ve maddeleri otuz günlük ücretinin tutarıyla ödeyemeyecek derecede hasara ve kayba uğratması,
- Hırsızlık yapması,
- İşçinin herhangi bir konudan hüküm giymesi
25/2 yargıtay kararları
25/2’den işten çıkarılmış çalışanlarla ilgili Yargıtay kararlarına bakacak olursak genelde çalışan bazlı kararlar alındığını görmek mümkün. 25/2 maddesiyle işten çıkarılmış kişiler için ispat yükümlülüğü işverendedir. İşverenin işten çıkardığı çalışana isnat ettiği suçlarla ilgili savunmasını almış olması varsa olayın taraflarını tarafsız bir şekilde dinlemiş olması gerekir. Öte yandan söz konusu suça ilişkin somut belgelerin varlığı önemlidir.
Haksız şekilde işten çıkarıldığını düşünen çalışanlar ne yapabilir?
25/2 maddeden çıkış yapmak Pandemi salgını süresince uygulanan işten çıkarma yasağından muaftır. Bu nedenle bazı işverenlerin bu maddeyi kullanarak çıkış yaptıkları görülmüştür. 25/2 maddesiyle iş çıkışı verilen ve haksız bir şekilde işten çıkarıldığı düşünen çalışanlar 30 gün içerisinde avukata başvurarak işe iade davası açmalıdır. İşe iade davası ile öncelikle konu uzlaştırmaya gider. Uzlaştırmada tarafların anlaşamaması durumunda ise konu iş mahkemesine intikal eder.
25/2 maddesi ile işten çıkarılanlar işsizlik maaşı alabilir mi?
İş Kanunun 25. maddesinin ikinci bendine göre işten çıkarılanlar işsizlik maaşı alamazlar.