‘Uzaktan çalışma artık realite’
Cumhurbaşkanlığı İnsan Kaynakları Ofisi Başkanı Salim Atay, koronavirüs salgınının bir süredir dijitalleşme kapsamında değişen çalışma şekilleri dönüşümünü hızlandırdığını ifade ederek, "Uzaktan çalışma ve benzeri süreçler artık bir realite. Biz daha verimli Türkiye için insan kaynakları alanında dünyadaki tüm çağdaş uygulamalar üzerinde çalışıyoruz. Türkiye’nin verimliliği ve çalışanlarımızın mutluluğu için hak kaybı olmayacağı çalışmalar yapmak istiyoruz" dedi.
"İnsanı değiştirmek çok sofistike bir adımdır" vurgulamasını yapan Atay, "İnsanların beceri seti değişecek. Devlet olarak insan kaynağımızı ne yapıp edip dönüşümü sağlamak zorundayız. Kovid bu süreci hızlandırdı. Yeni çalışma modellerini dünya fark etti" şeklinde konuştu. Kamuya yönelik anketle kamu personelinin tomografisini de çektiklerini kaydeden Atay, "Hakkari’de de Edirne’de de çalışanın derdini dinledik. 26 başlık var. Bizim memurumuz devletini sevip sayıyor. En büyük şikayet ücret değil. Kamuda kariyer planı beklentisi var. 1 sene sonra 10 yıl sonra ne olacağını bilmek ister. Kamu ile ilgili tespitleri yaptık sorunların çözümü bakanlıklarla bulmaya çalışıyoruz" diye konuştu.
Cumhurbaşkanlığı İnsan Kaynakları Ofisi Başkanı Salim Atay, ofisin yerli kaynaklarla 1 yıl önce geliştirdiği online görüşme platformu üzerinden bir grup gazetecinin sorularını yanıtladı. Benzer bir online sistemi Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın da kullandığı kaydedildi. “Eğitim Kapısı”, “Yetenek Kapısı”, “Üni-veri” ve “Kamu-veri” gibi önemli projeleri yürüten İnsan Kaynakları Ofisi Başkanı Atay, hem bu projelerdeki durum hem de koronavirüs sonrası yeni dönemde yeni çalışma ilişkileri konularında şu açıklamalarda bulundu:
İNSANI DEĞİŞTİRMEK DAHA SOFİSTİKE: Endüstri 4.0 sözü 10-15 yıldır gündemde var. Dünya yeni endüstriyel hayatın bir aşaması olarak dijitalleşiyor. Türkiye bu konuda önceden inisiyatif alan ülkelerden biri. Bazı Avrupa ülkelerinden bile ileri durumdayız. İnsanı değiştirmek, daha verimli kılmak herhangi bir makineyi daha verimli kılmaktan çok daha sofistikedir. Bir insan bir şeyi benimsemezse hiçbir şeyi yaptıramazsınız. Bu süreçte etkili araçlara ihtiyacımız var ve toplumun tümüne ulaşmamız gerekiyor.
ONLİNE EĞİTİM DÖNEMİ: Eğitim Kapısı projemiz önemli bir adım. Biz 5.5 aydır hangi kurum hangi çalışana hangi konularda ve ne kadar eğitim veriyor bunun araştırmasını yapıyoruz. Bugün rapora dönüştürdük. Bu rapor bize dedi ki Türkiye’nin kamu çalışanlarının şu konularda eğitim eksiği var bu konularda yeterli, yetersiz bunu artık biliyoruz. Bu Cumhuriyet tarihi boyunca olmamış çünkü biz böyle bir çalışmaya rastlamadık. Hiçbir şeyi ben bunu bilirim diye yapmayız. En hassas bilimsel metotlarla yapıyoruz. Bir platform oluşturduk bu platform canlı sınıf ortamı sunuyor. 25 kurum, 108 yönetici tanımladık. 10 bakanlık 5 başkanlık 4 ofis ve 6 bağlı kuruluş sistem içinde. Merkez Bankası, Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, MSB de var. Daha önce kendisi online eğitim kullanmış kurumlar önce başvurdu. Daha önce bazı kurumlar hiç kullanamazken basıları canlı sınıf imkanları olmayan kısıtlı yazılımlar üzerinden yapılıyormuş şimdi online eğitimler tüm bu kurumlar için başladı.
KOBİLERİ KAMPÜSE SOKTUK: Diğer önemli projemiz Yetenek Kapısı. Öğrenci aldığı eğitime uygun bir işte mi çalışıyor yoksa mühendislik okuyup ülkenin kaynakları boşa mı gidiyor, garsonluk mu yapıyor buna bakıyoruz. Üni-Veri ile bilgileri aldık. 2012’den 2019’a kadar olan tüm mezunlarımızın verileri üzerinden yapılan analiz sonuçlarını yakında yine paylaşacağız. Bu büyük bir artı değerdir. Bilinçli bir topluma varmak istiyoruz. Yetenek Kapısı ile dijital ortamdan yararlanıyoruz. 180 üniversite bizim sistemi kullanmaya başladı. Öğrenci sisteme kaydoluyor, firmalar sisteme dahil ediliyor. Sistem güvenilir firmaları seçiyor. Öğrenci ve işveren aynı platformda bir araya geliyor. Bu işin en büyük faydası KOBİ’lere ve StartUplara olacak. Büyük markaların kapısında çok fazla talep var zaten. Ama eğer Anadolu’da bir KOBİ iseniz nitelikli insana yeteneğe ulaşmak zor oluyor. Biz bunu sağlamış oluyoruz. Biz KOBi’leri doğrudan kampüsü sokmuş oluyoruz. Bunu üniversitelere kamu-vakıf ayrıştırmadan ücretsiz olarak sağlıyoruz.
TALEP AYNI OLMAYABİLİYOR: Biz bütün kurumlara mentorluk yapan bir kurumuz. İnsan kaynaklarını belli başlı verileri var yerine getiriyorlar mı buna bakıyoruz. Kurumlar kamuda insan kaynakları süreçlerini uyguluyorlar mı buna bakıyoruz, yardımcı oluyoruz. Herkesi bağlayıcı uygulamalar yapmak istemiyoruz. Her bakanlığa ayrı, ihtiyaçları doğrultusunda uygulama yapmak istiyoruz. Bugün savunma sanayinin ihtiyaç ve beklentileri farklı olabiliyor, Devlet Tiyatrolarınınki farklı olabiliyor. Dışişleri ile Kültür’ün talepleri aynı olmuyor. Bunları aynı yönetmeliğe maruz bırakmak istemiyoruz. Bütün bakanlıklarla toplanıyoruz. Kurumların ortak ve kurumlara özgü ihtiyaçlarını ortaya koyup uygulamaları hayata geçiriyoruz.
ÇALIŞMA HAYATI GÜNDEMDE: Kovid sonrası çalışma hayatı ile ilgili bir grup akademisyen arkadaşımız bir çalışma yapıyor. Bu sadece uzaktan çalışma ile ilgili bir konu değil. Türkiye büyük bir devlet, vizyonu çok geniş tüm tarafların istek ve beklentilerini dinlemeden asla böyle bir çalışma yaptık demeyiz. Çok değerli akademisyen bir grup arkadaşımız Kovid sonrası insan kaynakları uygulaması nasıl olacak çalışma yapıyor. İnsanlar ne bekliyor, ne yaparsak ne yönde inisiyatif alırsak daha iyi çözümler üretebiliriz konusunda çalışma var. Akademik düzeyde nitelikli bir çalışma içerisindeyiz. İnsan kaynaklarında “Büyük eşitsizlik” diye bir kavram vardır. Kayıt dışı çalışıyorsanız işten çıkarılıyorsanız sizi kimse görmez. Göçmense onların zordu şartları daha da zora girecek. Bu hastalık durumu büyük eşitsizliği ortaya çıkardı. Dünyanın ortak sorunu istihdam. Dünya bununla oturup kalkıyor. Her türlü iyileştirme ve yenilik de hassas oluyor.
ARTIK REALİTE: (İş şekilleri de değişmeye başladı, çalışmada bu kapsamda bir veri elde ettiniz mi?) İş şekilleri değişimi dünyanın realitesi. Aksini söylemek realiteyi inkar etmek olur. Uzaktan çalışma ve benzeri süreçler artık bir realite. Biz daha verimli Türkiye için insan kaynakları alanında dünyadaki tüm çağdaş uygulamalar üzerinde çalışıyoruz. Çalışma bakanlığı ve ilgili taraflar var. Türkiye’nin verimliliği ve çalışanlarımızın mutluluğu için hak kaybı olmayacağı düzenlemeler yapmak istiyoruz.
BECERİ SETİ DEĞİŞECEK: OECD’nin bir çalışması var. Diyor ki; kovid öncesi söylendi bu; dijitalleşme sürecinde çalışmakta olanların yüzde 60’ı ya işi tamamen kapanacak ya da işi şekil değiştirecek. İnsanların beceri seti değişecek. Devlet olarak biz ilgili kurumlar olarak mevcut insan kaynağımızı ne yapıp edip dönüşümü sağlamak zorundayız. Bunun kovid ile alakası yok. Kovid bu süreci hızlandırdı. Kovid sayesinde bunu fark etmeyen ülkeler de bunu fark etti. Endüsti 4.0’a hazırlanan ülkeler var, bir de seyredenler var bir de farkında olmayanlar vardı. Herkes böylece farkına vardı. Artık herkes dijitalleşme ve uzaktan çalışma ve benzeri diğer süreçlere girdi. Biz zaten gündemimizde OECDye göre yüzde 60’lık kesimi nasıl eğitelim ve geliştirelim ki çağın gerisinde kalmasın diye, buna yönelik çalışıyoruz. Nasıl verimli tutarız, bunun çalışması var. Eğitim kapısı projemiz de bu kapsamda hazırlandı. Bu eğitim kapısına; örneğin Orman Genel Müdürlüğü 5 bin personelini eğitime alıyor. Bakanlıklardan çok talep var. Personelin beceri setleri geliştirmesi için çalışacağız. Bir Bakanlık geldi 16 milyon lira civarında bir eğitim bütçesi belirlemişler. Online taşıyınca 400 bin liraya çözülüyor. Tasarrufa bakar mısınız. Bütün eğitimler dijital olacak demiyoruz. Canlı sınıf üzerinden, yeter sayıda ve teorik olarak öğretilebilecekler.
TOMOGROFİ ÇEKİLDİ: (Kamudaki personele yönelik anket çalışmasının sonuçları) Tomogrofiyi çok iyi çekmişiz. Attığımız her adıma rehberlik ediyor. 862 bin kişinin verisini alıp analiz ettik. Her bakanlıkla ilgili sorunları, algıladığımız şeyleri personel genel müdürlükleri ile odak gruplar yaptık, onlarla uzun uzun tartıştık. Bu verileri bir platform üzerinde ilgili bakanımız, personelden sorumlu bakan yardımcımız, danışmanları ile personel genel müdürleri olduğu ortamlarda da bakanlıklara tek tek gittik, bulgularımız bu diye onlarla paylaştık. İnsan kaynakları konusunda dönüşüm yapmak istiyorsanız üst yönetimin desteği gerekir. Kamu yönetiminde iyileştirme ve dönüşüm olmasını en üst düzeyde Cumhurbaşkanımız karar verdi, bize de bu işi verdi. Kamu-Veri bunun en önemli aşamasıdır. Bu veri ile Hakkari’de de Edirne’de de çalışanın derdin dinledik. Taşra ve merkez teşkilatlarının bütün sorunlarını biliyoruz. 862 bin veri kamu personelinden toplanmış en büyük veridir. Kamu çalışanı devletine güveniyor. 26 alt başlık var. Bizim memurumuz devletini sevip sayıyor. En büyük şikayet iddia edildiği gibi ücret değil. Kamuda daha çok kariyer planı beklentisi var. 1 sene sonra 10 yıl sonra ne olacağını bilmek istiyor. Bunla ilgili ciddi dönüş var. Tayinler konusu ciddi manada talep var. Eş durumu tayinleri.
TEKRAR YAPACAĞIZ
Sonuçlarını net görmek istiyoruz. Çalışanımıza yönelik aksiyon almak istiyoruz, bu soruları tekrar soracağız. ‘Bunları bunları demiştiniz düzeldi mi’ diye. Biz bu sene kamu-veri sonuçlarını açıklayacağız. Ne zaman yenileriz henüz karar vermedik. Ölçeceğiz.