Son dakika... Akkuyu için tarihi gün! İlk nükleer yakıt geliyor... Erdoğan: Nükleer güç sahibi ülkeler ligindeyiz
Türkiye'nin en büyük yatırımlarından Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin açılışı, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in video konferansla katıldığı törenle açıldı. Erdoğan, 'Hava ve deniz yoluyla gelen nükleer yakıtların santralimize teslimi ile birlikte artık Akkuyu bir nükleer tesis hüviyetini kazanmıştır. Böylece ülkemiz 60 senelik bir gecikmenin ardından da olsa dünyada nükleer güç sahibi ülkeler ligine yükselmiştir' dedi.
Mersin'in Gülnar ilçesine bağlı Büyükeceli bölgesinde Akkuyu Nükleer Güç Santralinin 1’inci ünitesinin temeli, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in video konferans yöntemiyle katıldığı törenle 3 Nisan 2018'de atıldı. 8 Nisan 2020'de ise 2’nci ünitenin inşasına başlandı. Projede, 3’üncü güç ünitesine ilk beton 10 Mart 2021'de törenle dökülürken, 4’üncü ve son ünitenin temeli ise 21 Temmuz 2022'de atıldı.
('NÜKLEER YAKIT TESLİMAT SERTİFİKASI' TÜRKİYE'YE TESLİM EDİLDİ)
İlk ünitenin devreye alınması nedeniyle tören düzenlendi. Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Rusya Devlet Başkanı Putin, Akkuyu Nükleer Güç Santrali İlk Nükleer Yakıt Getirme Töreni'ne video konferans yöntemiyle katıldı. Erdoğan, 'Bu törenle aynı zamanda milletimize olan sözümüzü, bir ahdimizi daha gerçekleştirmiş oluyoruz. Akkuyu Nükleer Güç Santralimizin üretime geçmesinden bir önceki aşaması olan nükleer yakıtların santral sahasına getirilmesine şahitlik ediyoruz. Hava ve deniz yoluyla gelen nükleer yakıtların santralimize teslimi ile birlikte artık Akkuyu bir nükleer tesis hüviyetini kazanmıştır. Böylece ülkemiz 60 senelik bir gecikmenin ardından da olsa dünyada nükleer güç sahibi ülkeler ligine yükselmiştir. Bugün dünyada 422 nükleer reaktör faal halde olup, 57’sinin de yapımı devam ediyor. Avrupa Birliği, elektriğinin yüzde 25’ini nükleerden elde ediyor. Geçtiğimiz yıl Avrupa Komisyonu nükleer enerjiyi yeşil enerji kabul ederek bu konudaki tereddütleri gidermiştir. Biz de Akkuyu ile ülkemizi bu gelişmelerin bir parçası haline getirdik. Projemize en başından beri destek veren Sayın Putin başta olmak üzere tüm Rusya Federasyonu makamlarına şahsım, milletim adına şükranlarımı sunuyorum' dedi.
'YILLIK 35 MİLYAR KİLOVATSAAT ELEKTRİK ÜRETİLECEK'
Erdoğan, Akkuyu'da her biri bin 200 megavat güce sahip 4 reaktörlü bir nükleer güç santrali inşa ettiklerini belirterek, 'Türkiye’nin pek çok önemli projesi gibi Akkuyu da milli bütçemize yük getirmeyen bir finansman modeli ile hayata geçirilmiştir. Akkuyu, Rusya ile aramızdaki en büyük ortak yatırımdır. Yatırım bedeli 20 milyar dolar olan bu proje Rusya’nın ilgili kuruluşu Rozatom tarafından tasarlanmış ve inşa edilmiştir. Projenin inşaatı ile birlikte bakım, işletme ve nükleer santraller için büyük önem taşıyan işletmeden çıkarma süreçlerinin sorumluluğu da yükleniciye aittir. Santralin tüm üniteleri peyderpey 2028’e kadar hizmete girecektir. Ülkemizin elektrik tüketiminin yüzde 10’u tek başına bu santral tarafından sağlanacaktır. Tam kapasite devreye girdiğinde burada yılda yaklaşık 35 milyar kilovatsaat elektrik üretilecek. Hiç şüphesiz sadece bu özelliğiyle bile santralimiz ülkemizin enerji arz güvenliğine yaptığı eşsiz katkıyla stratejik yatırım unvanını hak ediyor. Doğal gaz ithalatımızın düşmesine yıllık 1,5 milyar dolar katkısı olacak bu proje, milli gelirimizin artışına da olumlu yönde etki yapacaktır. Buradaki birikim ve tecrübe bizi ileride nükleer alanında daha farklı yerlere de taşıyacaktır' dedi.
'2 VE 3'ÜNCÜ SANTRALLER İÇİN HAREKETE GEÇECEĞİZ'
Erdoğan, proje kapsamında Rusya’da eğitim görerek santralde görev yapacak Türk mühendis ve teknisyenlerin Türkiye'nin nükleer güç alanındaki insan gücünü zenginleştireceğini belirterek, 'Sayın Başkanın daha önce ifade ettiği gibi 300’ü aşkın mühendisimiz Rusya’da o okullarda yetiştirildi. Akkuyu‘da inşa ettiğimiz bu santrali planlarken ve hayata geçirirken önceliklerimizin başında güvenlik gelmiştir. Santralimizin 6 Şubat depremlerinden etkilenmemesi, mühendislerimizin ve işçilerimizin işlerini ne kadar titizlikle icra ettiklerini gösteriyor. Santralimiz ülkemizin bu alandaki mevzuatı ile beraber Uluslararası Atom Ajansı’nın, Uluslararası Nükleer Güvenlik Danışma Grubunun ve Avrupa Birliği’nin şartlarını da karşılıyor. Bu projedeki tecrübemiz ışığında farklı bölgelerimizde inşa etmeyi planladığımız 2’nci ve 3’üncü nükleer santrallerimiz için de inşallah en kısa sürede harekete geçeceğiz. Akkuyu projesini yürüten ve burada yüklenici olarak görev yapan firmalarımızın 6 Şubat felaketinin ardından depremzedelerimize sahip çıkarak gösterdikleri dayanışmayı da daima şükranla hatırlayacağız. Ve şunu özellikle ifade etmek isterim ki; Rusya’nın Hatay’da kurduğu sahra hastanesi için özellikle milletim adına teşekkür ediyorum. Akkuyu projemizin üretim öncesi hazırlıklarının son sayfası olan nükleer yakıt çubuklarının nükleer santral sahasına tesliminin bir kez daha hayırlı olmasını diliyorum' dedi.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, Akkuyu Nükleer Santrali’nin açılışında önemli açıklamalarda bulundu. Akkuyu Nükleer Güç Santrali'nin ilk ünitesi bugün açılıyor. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, dev proje için, "Dünyada bu kadar hızlı ilerleyen bir proje olacağını tahmin etmiyorum" ifadelerini kullandı.
Bakan Dönmez’in açıklamaları şu şekilde:
“60 yılı aşkın süredir niyetlense de maalesef hayata geçiremedi. 2000’li yıllar kadar ortalama hükümetlerin süresi 18 ay. 18 ayda bu projenin anlaşmasını bile imzalayamazsınız. Bunu imzaladınız, projelendirmesiyle ilgili hazırlıklar var. 2017’de Meclis’ten geçmiş 2018’de ilk kazmayı vurmuşuz. Bugün 5’inci yıl. Dünyada bu kadar hızlı ilerleyen bir proje olacağını tahmin etmiyorum.
İlk defa nükleer yakıtı tesise getiriyoruz. 1 yılda işletmeye alma çalışmaları devam edecek. Bu ve benzeri birçok projede ne kadar önemli olduğunu vatandaşımız gayet iyi bir şekilde gördü. TOGG yerli aracımız var. İHA’larımız, SİHA’larımız var. 1 hafta önce karaya getirdiğimiz Karadeniz gazı projesi var. Bunlar siyasi irade olmaksızın yapılabilecek işler değil.
"ÖNÜMÜZDEKİ YIL ELEKTRİK ÜRETMEYE BAŞLAYACAĞIZ"
Akkuyu artık nükleer tesis statüsüne kavuşuyor. İnşallah önümüzdeki yıl nükleer enerjiden elektrik üretmeye başlıyoruz. Türkiye'mizin enerji kaynaklarına bir yenisini daha ekleyerek enerji portföyümüzü çeşitlendirmiş olacağız.
Akkuyu Nükleer Güç santrali Türkiye Cumhuriyetinin tek kalemde en büyük yatırımı olarka her gün biraz daha yükselmeye devam ediyor. 80 yıl işletme süresi boyunca 7 gün 24 saat kesintisiz sürdürülebilir ve çevre dostu olacak. Yıllık elektrik ihtiyacımızın yüzde 10'unu bu tesisten sağlayacağız. Yıllık 7 milyar metreküp doğal gaz ithalatı 35 milyon ton karbon salınımının önüne geçmiş olacağız."
Türkiye’nin dev yatırımlarından biri olan Akkuyu Nükleer Güç Santrali bugün açılıyor. Törene canlı bağlantıyla katılan Rus Devlet Başkanı Putin, 'Akkuyu Nükleer Santrali, Türk-Rus tarihinin en büyük projelerinden biri' dedi.
PUTİN: KARŞILIKLI YATIRIMLARIMIZI ARTIRACAĞIZ
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ise Akkuyu projesinin, Türk-Rus tarihçesinde en büyük ortak projelerden olduğunu söyleyerek, 'Bu pilot bir projedir. Hem karşılıklı yarara dayalı ve ekonomik çıkar teşkil eden bir projedir ve aynı zaman hem 2 ülke arasındaki çok yönlü partnerliğimizi de pekiştiriyor. Partnerliğimizin temelinde ise iyi komşuluk, karşılıklı saygı ve karşılıklı yarar gibi ilkeler bulunuyor. İşte Sayın Cumhurbaşkanı Erdoğan ile az önce yaptığımız telefon görüşmesinde bu hususları etraflıca ele aldık. Tabii ki barışçıl nükleer enerji alanındaki iş birliğimizin dışında ikili ilişkilerimizi tüm yönleriyle, tüm kilit konularıyla ele almış bulunuyoruz. Sonuç olarak bir takım kritik önem taşıyan anlaşmalar sağlandı. Ekonomik ve ticari alanındaki ilişkilerimizi daha da geliştirmeye karar verdik. İkili ticari hacmimizi artıracağız. Ayrıca karşılıklı yatırımlarımızı artıracağız. Rusya, Türkiye’nin enerji kaynaklarına olan ihtiyaçlarını karşılamaya devam edecek. Özellikle doğal gaz konusunda teşviklerini esirgemeyecek' dedi.
'İKİLİ UÇAK SEFERLERİNİN ARTIRILMASINA KARAR VERDİK'
Putin, Türkiye’nin de artık nükleer enerji sahibi bir ülke olacağını ifade ederek, 'Gazımızın 3’üncü ülkelere sevk edilmesi konusunda işbirliğimizi güçlendirmeye karar verdik. Biliyorsunuz Türkiye’de bir gaz merkezi kurulacak. Ve talebi olan yabancı tüketicilerimize doğalgazımızı bu merkezden, piyasa fiyatlarından satacağız. Ayrıca tarım alanında işbirliğimizi pekiştirmek, tarım ürünlerimizin ihracatını karşılıklı olarak artırmak, uluslararası gıda güvenliği konusundaki koordinasyonumuzu artırmaya karar verdik. Sayın Erdoğan’ın fakir ülkelere un sevk etmek gibi bir teklifi var. Bu un, Rus tarafınca ihraç edilen tahıllardan Türk un fabrikaları tarafından üretilecek. Ayrıca her iki taraf ileride turistik alışverişlerinin artırılması gerektiğinden yana olduğunu kaydetti. Bilindiği gibi Türk tatil beldeleri vatandaşlarımız arasında büyük rağbet görüyor. Geçen sene Türkiye’ye 5 milyonun üzerinde vatandaşımız geldi. Elbette bunun için olumlu zemin oluşturmak adına biz ikili uçak seferlerinin artırılmasına karar verdik' diye konuştu.
'AKKUYU'DA BARIŞÇIL NÜKLEER BAYRAĞI DALGALANACAK'
Putin, 6 Şubat tarihli depremlere de değinerek, 'Türkiye için gerçekten üzüldük. Ülkeniz ciddi can ve mal kaybı yaşadı. Bu nedenle Türkiye hükümetine ne denli zor görevlerin düştüğünü de çok iyi anlıyoruz. Burada da Türk partnerlerimize gerekli desteği sağlamaya hazırız. Örneğin en kısa zamanda Türkiye’ye Rus alt yapı malzemelerini sevk etmeye hazırız. Tabii ki inşaat sektörü Türkiye’de gelişmiş bir sektör. Altyapı sektörü de gelişmiş bir sektör Türkiye’de. Ama çok sıra dışı bir durumla karşı karşıyayız. Rusya, bu arada Türkiye’ye yardım ve tıbbi personel gönderen neredeyse ilk ülke oldu. Bir de en çok hasar gören bölgelerde bir sahra hastanesi kurduk. Orada 13 binden fazla Türk vatandaşı tedavi gördü. Bütün bu yardımlarımızı gönülden yapıyoruz biz. Türk partnerlerimize her zaman yardım eli uzatmaya hazırız. Dostununuz. Bugünkü toplantımızın esas konusu Akkuyu Nükleer Güç Santrali’nin birinci blokuna nükleer yakıt teslim etmektir. Şunu kaydetmekte yarar var; Türk mevkidaşlarıma ilgili sertifikayı vereceğiz. Böylelikle Türkiye’deki ilk nükleer güç santrali resmi olarak nükleer tesis statüsünü alacak ve Akkuyu’da barışçıl nükleer bayrağı dalgalanacak' ifadelerini kullandı.
Konuşmaların ardından söz konusu sertifikanın teslimi yapılarak, nükleer bayrak direğe çekildi.