24 Haziran'daki kritik seçimler öncesinde yoğunlaşan bu gelişmelerin Türk-Amerikan ilişkilerinde ne manaya geldiğini, Türkiye'deki muhalefetin tutumunu ve dış politika başlıklarındaki durumu siyasetçi ve eski Turizm Bakanı Bahattin Yücel ile konuştuk
‘AMERİKA, TÜRKİYE'DEN VAZGEÇMEDİ'
"Amerika henüz Türkiye'den vazgeçmedi. Türkiye'de özellikle AK Parti yönetiminin kamuoyuna anlattığı, ikna etmeye çalıştığı bir büyük Amerikan oyunu oynanmıyor, öyle bir düşmanlık da yok. Tam tersine Türkiye sınırının Amerika ile ilişkilerini biraz mesafeli de olsa iyi yürüterek Amerika ya da Türkiye'yi o kendi öngördüğü sınırların dışarısına kaçırmamak için çabalıyor. Bu gelişmeler sırasında muhalefetin sessizliği beni şaşırtıyor. Herkes Fırat'ın batısından söz ediyor ve iç siyaset malzemesi yapılıyor. Fakat hiç kimse ‘Fırat'ın doğusunda ne oluyor, nasıl bir konsensüs sağlandı?' sorusunu sormuyor."
‘GÖSTERMELİK BİR KANDİL OPERASYONU VAR'
Yücel, Erdoğan hükümetinin Kandil operasyonunun da ‘göstermelik olduğunu' belirterek seçimlerin ikinci tura kalması halinde siyasal argüman olarak kullanılabileceğini söyledi:
"Şimdi göstermelik bir Kandil operasyonu var. Ama Kandil'in boş olduğu söyleniyor. Belki ikinci tura kalırsa seçimler o zaman bir siyasal argüman olarak kullanılabilir. Türkiye Fırat'ın doğusundan vazgeçmiş gibi görünüyor. Yandaş medya ölçüsünde hatta bazen Barzani güdümündeki medyada AK Parti'sini özellikle muhafazakâr Kürt oyları da dikkate alarak son derece övüyor. Ama ne Türkiye Amerika'yı ne Amerika Türkiye'yi birdenbire feda etmek istemiyor."
‘LONDRA'DA SADECE PARA MESELELERİ KONUŞULMADI'
"Kulağımıza gelen söylentiler var: ‘Ben muhalefetin yerinde olsam ‘Bu kadar İngiltere'ye gittiniz geldiniz, orada sadece para konuşmadınız. Kulislere yansıyan bilgilere göre Kıbrıs'ın konuşulduğu söyleniyor. Kıbrıs için ne düşünüyorsunuz' diye sorar, ‘Ben Kıbrıs konusunda şunu düşünüyorum' derdim. O da yok. Kıbrıs ile ilgili benim kaygım Türkiye'nin birdenbire bu iyiye evrilmeye çalışılan ilişkiler bağlamında Kıbrıs'taki garantörlük haklarından vazgeçebileceği. Türkiye bu haklarından vazgeçmez. Ama muhalefetin bunu gündemine alıp en azından söylemesi lazım. Çünkü gördüğüm kadarıyla Kıbrıs'ın şu andaki mevcut Türk kesimi kendilerinin Türkiye'nin garantörlüğüne ihtiyaçları kalmadığını çünkü bir Avrupa Birliği (AB) toplumu olabileceklerini kasteden açıklamalar yapıyorlar. Bu Türkiye'nin Akdeniz ile ilgili doğalgaz, enerji hatlarının geçişi, enerji koridorları ile ilgili haklarını büyük ölçüde kaybedeceği anlamına gelir. Buna Türkiye'nin sahip çıkması gerekir."
‘TÜRKİYE'NİN S-400 KARARI YERİNDE BİR KARAR'
Yücel, Türkiye'nin S-400 kararının Akdeniz'deki çıkarlarını koruması açısından yerinde bir karar olduğunu vurguladı:
"Türkiye'nin kendi hava savunma sistemini kurabilmesi için S-400'lere şiddetle ihtiyacı var. Akdeniz'deki kendi çıkarları hatta Akdeniz'e çıkışı ile ilgili bir engelleme geldiğinde ya da yarın Güney Kıbrıs AB'yi arkasına alarak bir de Amerika'nın desteği ile ‘Ben burada doğalgaz aramaya başlıyorum' diyerek bize karşı bir münhasırlık sahası ilan etmeye kalkarsa o zaman Türkiye'nin elinde kendisinin kontrol edebileceği bir hava savunma sisteminin olması çok yerinde ve doğru bir karar. Ama bunu mevcut hükümet Amerika'ya karşı ciddi bir pazarlık, bir koz olarak da öne sürüyor olabilir."
‘DIŞ POLİTİKADA CİDDİ SORUN OLUŞTURABİLECEK KONULAR GÜNDEMDE DEĞİL'
"Türkiye çok uyumlu davrandı bu konuda. Ama daha önce Kardak kayalıkları meselesinde savaşa gidebilecek müthiş bir tepki gösterilmişti. Şimdi birdenbire bu adalardan vazgeçildi. Yunanlılar o adalarda olmayan kiliseleri inşa ediyorlar, törenler yapıyorlar. Neden Türkiye bu haklarından vazgeçti? Kimse sormuyor. Türkiye su yollarıyla ilgili tasarruf haklarını engelleyecek bir tavır içerisine girerse bu Türkiye açısından zararlı ve üzücü gelişmelere neden olabilir. Bir tanesi Boğazlardır, diğeri de Fırat ve Dicle'dir. Bunlarla ilgili bir tartışma da ortaya çıkmıyor. Dış politikadaki bu ciddi sorun oluşturabilecek konuları gündemden kaçırmak için başka konulara yönelmemek lazım."
‘AVRUPA BİRLİĞİ, TÜRKİYE'Yİ ZATEN İSTEMİYOR'
"Avrupa Birliği'nin (AB) 2000'li yıllarda bizim talip olduğumuz kadar ekonomik anlamda güçlü olduğunu sanmıyorum. Avrupa Birliği, Türkiye'yi zaten istemiyor. İstemeyenlerin işine gelen bir politika içerisindeler. Türkiye'nin AB'ye girmesini istemeyen kesimleri güçlendirdiler. İslamofobi açısından AB'deki diğer ülkeler bakarsak Türkiye en az eleştirilecek bir ülkedir. Türkiye'nin norm olarak, davranış olarak Batı'dan uzaklaşmasını uygun görmüyorum. Avrasya kanadına da uzak durmaması gerekir. Bu bir denge meselesidir. Ama Rusya uçak olayını pek unutmaz. Turizm ilişkileri var. Doğalgaz konusunda çok ciddi alışverişimiz var. Ortadoğu'da siyaset yapmak öyle kolay değil, her gün dengeler değişiyor. Suriye konusunda Amerika'yı küstürmeyeceğim diye Esad'a karşı çıkıyoruz. Fakat Amerika'ya yakayı çok fazla kaptırmamak için Rusya ile görüntü çiziyoruz. Bunun sonunun gelmesi lazım."