Hangi yaşta karşılaşılırsa karşılaşılsın, koroner baypas ameliyatı geçiren bir insan günlük yaşamında bazı değişiklikler yapmak durumunda kalabilir. Ameliyattan sonra 6 haftalık erken dönem sternum olarak adlandırılan ve halk arasında iman tahtası adıyla bilinen göğüs kemiğinin kaynama sürecidir. Bu dönemde göğüs kemiği üzerine ağır bir yük binmemesi için; yan yatmak, ağır yük kaldırmak ve ağır egzersiz önerilmez. Bu dönemi koroner baypas ameliyatı sonrası iyileşme dönemi ve ameliyat sonrası yaşama hazırlık dönemi olarak adlandırmak doğru olur. Bu dönemde özellikli, zorunlu bir durum yok ise; ağır bir diyet uygulanmamalıdır. Egzersiz olarak da yürüyüş önerilir.
Koroner baypas ameliyatından 6 hafta sonrasında hastanın yara iyileşmesinde bir sorun yoksa ameliyat öncesinde rutin hayatına geçilebilir. Bu dönemde her hastaya farklı önerilerde bulunmak gerekir. Öncelikle hastanın ameliyattan sonra kalp fonksiyonlarının yani kasılma gücünün göz önüne alınması gerekir. Eğer kalbin kasılma fonksiyonları bozulmadan ameliyat olmuşsa bu şanslı bir durumdur. Bu hastalarda egzersiz kısıtlanmasına gitmeye gerek yoktur. Ancak kasılma gücünde azalma varsa ya da sorunun tamamı ameliyat ile düzeltilememişse; ağır egzersiz önerilmez. Bu nedenle ameliyat olan bir hasta, hekimine rahatsızlığının kalp fonksiyonlarında bir bozulmaya neden olup olmadığını sormalıdır.
Kalbin kasılma fonksiyonları bozulmamış bir hastada daralmış veya tıkalı damarların hepsine baypas yapıldığında iyileşme sürecinden sonra hasta inşaat işçiliği, çobanlık, fabrika işçiliği gibi ağır işleri bile yapabilirler. Ancak geçirilen kalp krizi, kalbin pompalama gücünde önemli bir hasara yol açmış ise bu hastaların bu tür ağır meslekler yapmalarına izin verilmez. Kısaca ameliyat sonrası meslek uygulamaları hastaların kalp fonksiyonlarının ne kadar korunduğu ve yapılan ameliyat ile bunun ne kadar düzeltilebildiği ile ilgilidir. Bazen oluşan kalp hasarının şiddetine göre hastalara iş görmezlik raporu veya malulen emeklilik kararı vermek de gerekebilir. Ameliyat sonrası 6 haftalık dönem geçtikten sonra hasta normal hayatına ve iş mesaisine başlayabilir.
Bu dönemde varsa sigara alışkanlığına geri dönüş için tehlikeli bir dönemdir. Koroner baypas ameliyatı olan hastaların sigara içme alışkanlığını mutlaka bırakmaları gerekir. Yine ideal kiloda olmayan hastaların uygun bir diyet uygulamaları ile kilo vermeleri gerekir. Bu hastalara hayvansal iç yağı, kuyruk yağı, margarin kullanmaların önermiyoruz. Zeytinyağı kullanmalarını ve kırmızı eti kısıtlı kullanmalarını, et için ise tercihlerini balıktan yana kullanmaları sağlık açısından doğru olacaktır.
Yaygın inanışın aksine bu ameliyattan sonra cinsel yaşam bitmez. Erkek ve kadın hastaların bu 6 haftalık süreden sonra ameliyat öncesi cinsel yaşamlarına dönmelerinde bir sorun yoktur. Eğer yeni gelişen bir sertleşme sorunu varsa üroloji doktorlarından yardım alınmasında ve bu yakınmaya bağlı ilaç kullanımında bir sakınca yoktur. Cinsel isteksizlik daha çok bayan hastalarda karşılaşılan bir durumdur ve tedavide psikolojik destek yeterli olmaktadır.
Koroner baypas ameliyatları sonrasında şeker hastalarında uygun bir diyet ve kan şekeri takibi çok önem arz eder. Yine hastanın tansiyonun kontrol altında alınması gerekmektedir. Bir tartışmalı konu ise kolesterol ilaçlarının kullanılıp kullanılmaması konusudur. Biz koroner baypas ameliyatı olan hastaların kan değerlerini göz önüne alarak ilaç kullanılmasını öneriyoruz.
Sonuç olarak; İdeal vücüt ağırlığı, uyumlu bir diyet, kişiye özel egzersiz, düzenli kontrol ve yeterli ilaç tedavisi ile; koroner baypas ameliyatı sonrası uzun, sağlıklı ve mutlu bir yaşam sürmek mümkündür.