Federal Rezerv yetkilileri, enflasyonla uğraş kampanyalarının ABD iktisadını resesyona sokma riskini artırdığı tarafındaki ikazların ortasında, 2023 işsizlik iddialarını üst üste üçüncü kere artırmaya hazırlanıyor.
Bloomberg tarafından ankete katılan ekonomistler, Fed yetkililerinin çarşamba günü güncellenecek üç aylık varsayımlarda işsizliğin 2023 sonuna kadar %4,6’ya yükselmesini öngörmelerini bekliyor. Bu, Eylül ayındaki medyan %4,4’lük projeksiyonlarıyla karşılaştırılınca potansiyel olarak şu anda olduğundan 1,5 milyon daha fazla insanın işsiz kalması manasına gelir.
Durgunluk olmadan işsizlik oranında bu türlü bir artış ise gibisi görülmemiş bir artış demek. Özel bölüm iddiacılarının birden fazla artık ABD iktisadının 2023’te bir sakinliğe gireceğini öngörüyor. Fed’in kendi ekonomistleri geçen ay bu türlü bir sonucun mümkünlüğünün yaklaşık 50-50 olduğu konusunda uyardılar.
Eğer Fed’seniz, “enflasyon konusunda yapmanız gerekenleri yapma taahhüdünüzü iletmek istersiniz” diyor MacroPolicy Perspectives lideri Julia Coronado. “Hedef enflasyonu aşağı çekmek. Bunun bir ögesi, düpedüz daha fazla işsizlik olmasa da en azından işgücü piyasasında daha güzel bir istikrar.”
Çarşamba günü, Fed’in gösterge faiz oranı için amaç aralığını yarım puan artırarak 2008’den bu yana en yüksek düzey olan %4,25 ila %4,5’e çıkarması bekleniyor. Güncellenmiş kestirimler muhtemelen Fed yetkililerinin Eylül ayında öngördükleri %4,6 düzeyi yerine gelecek yıl faiz oranlarını yaklaşık %5’e çıkarmayı beklediklerini de ortaya koyacak.
Ekim ayında enflasyonla ilgili berbat haberler, Fed Lideri Jerome Powell ve meslektaşlarının birçoklarının, oranların bir ay evvel varsayım ettiklerinden daha yüksek olması gerektiğini öne sürmelerine neden oldu. Kasım ayında enflasyonla ilgili beklenenden daha yeterli haberler bu teklifleri geri çekmek için kâfi değildi.
Şimdiye dek yapılan açıklamalar, merkez bankasının işgücü piyasasına daha fazla ziyan verme ve ekonomiyi tehlikeli bir biçimde sakinliğe yaklaştırma riski taşısa bile, enflasyonda denetimi kaybetme yerine çok sıkılaştırma tarafında yanılgı yapmayı tercih ettiğinin altını çizmeye yardımcı oluyor.
Ancak açıklamalar enflasyon dönmeye başladığında işgücü piyasasında neler olup bittiğini de yansıtabilirler: Bu yıl faiz oranlarındaki süratli artışa karşın, iş ve fiyat artışı yüksek kaldı.
New York Fed Lideri John Williams, 28 Kasım’da yaptığı bir konuşmada, “İşgücü piyasası epey sıkı olmaya devam ediyor: İşe alımlar sağlam ve hala süratli fiyat kazanımları görüyoruz” dedi. Fakat büyümenin yavaşlamasıyla birlikte, işsizlik oranının önümüzdeki yılın sonuna kadar mevcut %3,7 düzeyinden %4,5 ila 5 ortasına çıkacağını iddia ediyorum” diye de ekledi.
Özellikle fiyatlar siyaset yapıcıları huzursuz ediyor. 2 Aralık’ta yayınlanan bir Çalışma Bakanlığı raporu, ortalama saatlik yararların Kasım ayında bir evvelki aya nazaran %0,6 arttığını ve yıllık değişimi %5,1’e getirdiğini gösterdi – her iki sayı da bir evvelki aya nazaran bir ivmeye işaret ederek, varsayımların ılımlılık beklentilerine meydan okudu.
Fed yetkilileri için, fiyat artışı enflasyon görünümüne kritik bir girdi. Powell, 30 Kasım’da yaptığı bir konuşmada, enflasyon endeksini farklı bileşenlere ayırdı ve konut dışındaki hizmetleri, fiyat baskılarının “gelecekteki evrimini anlamak için en değerli kategori olabilecek” kategori olarak seçti.
Bloomberg