İhale üzerinde bırakılan isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olduğu gerekçesiyle ihalenin iptal edilmesinin mevzuata aykırı olduğu hk.
Kamu İhale Kurulunun 2012/UH.I-3023 Sayılı Kararında:
Tekliflerin değerlendirmesi süreci tamamlanarak 11.06.2012 tarihinde ihale yetkilisince onaylanan ihale komisyonu kararı ile ihale üzerinde bırakılan istekli D…. Özel Güv. Hiz. Ltd. Şti.nin “4734 sayılı Kanunun 58 inci maddesi gereğince 2 yıl süre ile tüm kamu kurum ve kuruluşlarının ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı verilmesi için gerekli işlemlerin yapılması amacıyla başvuruda bulunulmuş olması” sebebiyle ihalenin iptal edildiği ve ihalenin iptali gerekçesinde ihale üzerinde bırakılan isteklinin ihalelere katılmaktan yasaklı olmasından değil yasaklanması amacıyla gerekli başvurunun yapılmış olması durumundan bahsedilerek, yasaklılık halinin değil yasaklılık yaptırımının uygulanacak olmasının bir iptal gerekçesi olarak kabul edildiği görülmektedir.
Bu çerçevede irdelenmesi gereken husus, ihalenin iptali kararına gerekçe olan durumun anılan Kanunun 11 inci maddesinde sayılan ihaleye katılma yasakları arasında bulunup bulunmadığı bağlamında saptanacak olan ihalenin iptal kararı verilebilme halinin gerçekleşip gerçekleşmediği hususudur.
Anılan Kanunun “İhalelere katılmaktan yasaklama” başlıklı 58 inci maddesinde ihalelere katılmaktan yasaklama kararlarının yasaklamayı gerektiren fiil veya davranışın tespit edildiği tarihi izleyen en geç kırkbeş gün içinde verileceği ve verilen kararların Resmî Gazetede yayımlanarak, yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği ifade edilmiştir. Dolayısı ile başvuruya konu ihalede yasaklılık halinin söz konusu olmadığı, zira ihale tarihinde ve ihalenin iptali kararının alındığı tarihte ihale üzerinde bırakılan istekliye ilişkin yasaklama kararının henüz Resmî Gazetede yayımlanmadığı ancak yasaklılık işlemlerinin başlatılması gerektiğine ilişkin başvurunun yapıldığı 03.07.2012 tarihli ihale komisyonu kararından anlaşılmaktadır.
Bununla birlikte yasaklılığa ilişkin kararı verecek olan makamın Enerji ve Tabi Kaynaklar Bakanlığı olduğu ve yasaklılığı gerektiren fiilin de Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı Genel Müdürlüğü İnsan Kaynakları Dairesi Başkanlığı tarafından yapılan 2012/13906 İhale Kayıt Numaralı “Türkiye Petrolleri A.O. Batman Bölge Müdürlüğüne Bağlı Merkez Yerleşke Tesisleri, Üretim Saha ve İstasyonları, Sondaj, Workover, Petrol Boru Hatları İle Tüm Faaliyet Alanlarının Silahlı Koruma ve Güvenlik Hizmetleri” ihalesine ilişkin süreçte gerçekleştiği ve konunun 11.06.2012 tarihli ve 2012/UH.II-2427 sayılı Kurul kararına da yansıyarak anılan Kurul kararı ile “Başvuru sahibi ….Savunma ve Güvenlik Hizm. Ltd. Şti. – D… Özel Güv. Koruma ve Eğitim Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti. – … Grup Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti. İş Ortaklığınca 20.04.2012 tarihinde saat 11:45 civarında gerçekleştirilen eylemin 4734 sayılı Kanunun 17 nci maddesi kapsamında değerlendirilmesini teminen, konunun idarenin bağlı bulunduğu Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığına bildirilmesine” karar verildiği görülerek, anılan Kanunun “İhaleye katılamayacak olanlar” başlıklı 11 inci maddesinin birinci fıkrasının a bendinde yer alan “geçici yasaklama” durumuna kaynaklık teşkil eden aynı Kanunun “İhalelere katılmaktan yasaklama” başlıklı 58 inci maddesinde yer alan“…İhale sırasında veya sonrasında bu fiil veya davranışlarda bulundukları tespit edilenler, idarelerce o ihaleye iştirak ettirilmeyecekleri gibi yasaklama kararının yürürlüğe girdiği tarihe kadar aynı idare tarafından yapılacak sonraki ihalelere de iştirak ettirilmezler…”hükmü çerçevesinde konu değerlendirilmiştir.
Açıklandığı üzere bir ihalede gerçekleştirilen işlem veya eylemler sebebiyle hakkında ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verilmesi gerektiği tespit edilen isteklilerin aynı idarenin farklı ihalelerine katılmalarının engellenmesi öngörülerek, yasaklama kararının yürürlüğe girdiği tarihe kadar aynı idareye ait diğer ihalelere de yasaklanacak isteklinin katılımının engellenmesi ve bir anlamda yasaklamayı gerektiren işlem veya eylemlerin gerçekleştiği ihaleyi yapan idarenin ihaleleri için “geçici yasaklama” müessesesi ile yasaklama kararının yürürlük tarihinin yalnızca o idare için öne alınması hüküm altına alınmıştır.
İhale üzerinde kalan istekli olan D… Özel Güv. Koruma ve Eğitim Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin yasaklanmasına sebep olan eylemin gerçekleştirildiği ihale 13.04.2012 tarihinde, yasaklanmaya sebep olan eylem ise 20.04.2012 tarihinde gerçekleştirilmiştir. Başvuruya konu ihalenin tarihi ise 29.03.2012’dir. Dolayısı ile yasaklamayı gerektiren eylemin başvuruya konu ihaleden sonra işlendiği anlaşıldığından Kanunun 58 inci maddesinde yer alan geçici yasaklamaya ilişkin hükmün uygulama imkânının bulunmadığı ve bu sebeple anılan istekli D… Özel Güv. Koruma ve Eğitim Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin başvuruya konu ihale için ihalelere katılmaktan geçici olarak yasaklı kabul edilemeyeceği ve teklifinin söz konusu husus doğrultusunda değerlendirme dışı bırakılamayacağı anlaşılmış olup, belirtilen sebeplerle ihalenin iptali kararının gerekçesinin hukuka uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Analiz
Makale
Sayaç
Karar
Soru Cevap