Pandeminin hayatlarımıza girmesiyle karşı karşıya kaldığımız konulardan biri de uzaktan çalışma oldu. En azından beyaz yakalılar için. Pek çok çalışanın hayali olan evden çalışma beraberinde bazı sorunları da getirdi. Özellikle çocuklu aileler için zorlu bir dönem başladı. Toplantı yapmak ve konsantre olmak için sessiz bir ortam sağlamak zorlaştı çünkü bu dönemde eğitim de evlerden yapılmaya başlandı. Aynı zamanda ev ortamının bir çalışma alanı olarak organize edilmesi, çalışma aralarında yemek yapmaya vakit bulmanın zorluğu da plazalarda çalışmaya alışanların ezberlerini bozdu.
Mesai Saatleri Riske Girdi
Sokağa çıkma yasakları, geç saatlere kadar süren toplantıları beraberinde getirirken “nasıl olsa evdeyiz” mantıcıyla mesai saatlerinin sınırları da eridi. Çalışanlar kısa süre sonra hayal ettikleri “uzaktan çalışma”nın bu olmadığının farkına vardı. Ek olarak online toplantılar beraberinde iyi bir internet bağlantısını zorunlu kıldı. Teknik arızalar iş sürelerini baltaladı. Şirket server’larına ulaşmak, gerekli belgeleri almak gibi konular birer engele dönüştü.
Çalışma Modelleri Eskiye Döner Mi?
Pek çok şirket, ekonomik olarak “uzaktan çalışma” modelinin faydasını gördü. Çalışanlar da bu gidişata gün geçtikçe daha çok alışıyor. Daha önce adını çok fazla duymadığımız Zoom, Teams gibi toplantı uygulamalarını sıkça kullanıyoruz. Öngörüller, çalışma modellerinin tamamen eski haline dönmeyeceği, karma bir modelin devam edeceği yönünde. Peki yularıda saydığımız engellerle süreç nasıl ilerleyecek?
Uzaktan Çalışma Yönetmeliğine ‘Merhaba’
Yakın tarihte, uzaktan çalışma süreçlerinin düzenlenmesi için resmi gazetede yeni bir yönetmelik yayınlandı. Peki bu yönetmeliğin maddeleri neler üzerinde duruyor? Buna göre, artık iş sözleşmeleri yazılı olarak yapılacak. Bu sözleşmede işin süresi/yeri, ücret, ücretin ödenme biçimi, çalışana sağlanan iş araçları ve çalışma şartları net olarak belirtilecek.
İşverenler, Evde Çalışma Ortamı Kuracak
Eğer çalışanın evde düzenlemeler yapması gerekiyorsa sözleşmede belirtilerek işveren tarafından çeşitli iş araçları sağlanacak. Örneğin, ergonomik bir çalışma koltuğu, çalışma masası, iyi bir internet bağlantısı sunulacak. Bu durum, çalışan ve işveren arasında dialog ile belirlenecek.
Çalışma Süresinin Netleşmesi
Uzaktan çalışmanın yapılacağı zaman aralığı ve süresi iş sözleşmesinde belirtilecek. Mevzuatta öngörülen sınırlamalara bağlı kalmak koşuluyla taraflar, çalışma saatlerinde değişiklik yapılabilecek.
Güvenlik Önlemleri
İş güvenliği konusundaki önlemleri almak işverenlerin sorumluluğunda olacak. Burada işin niteliği önem taşıyacak.
Uzaktan Çalışmanın Uygulanamayacağı İşler Neler?
Tehlikeli kimyasal madde ve radyoaktif maddelerle çalışma, bu maddelerin işlenmesi veya söz konusu maddelerin atıkları ile çalışma, biyolojik etkenlere maruz kalma riski bulunan çalışma işlemlerini içeren işlerde uzaktan çalışma yapılamayacak. Milli güvenlik açısından stratejik önemi bulunan; proje, tesis veya hizmetlerden hangilerinde uzaktan çalışma yapılamayacağı birim, proje, tesis veya hizmetten sorumlu olan veya hizmeti alan kamu kurum ve kuruluşunca belirlenecek.
Yönetmelik, Uzaktan Çalışmayı Nasıl Etkileyecek?
Söz konusu maddeler, uzaktan çalışma şartlarını regüle edecek ancak çalışanların verimlerinin artması için evdeki çocukların okula dönmesi önem taşıyor. Buna ek olarak toplantı sürelerinin belirlenmesi, çalışanların ekip arkadaşlarıyla sinerji içinde olmak için dönemsel olarak yüzyüze gelmesi önem taşıyor.
Hepimizin yapması gereken hayatımızın yeni gerçekliğini kabul edip onu en üretken olacağımız biçimde dönüştürmek. Önümüzdeki dönemde dünya genelinde daha detaylı düzenlemeler göreceğimiz muhakkak.