AP seçimlerinde en büyük süprizi İngiltere’de Brexit Partisi gerçekleştirdi. İngiltere’nin AB’den ayrılmasını ana politika olarak belirleyen parti 4 ay önce kurulmasına rağmen oyların yüzde 31,6’sını alarak açık bir zafer kazandı. Nigel Farage lideriğindeki partinin hikayesi.
Avrupa Parlamentosu (AP) seçimlerinde en büyük süprizi yapanların başında İngiltere’de Brexit Partisi geliyor. İngiltere’nin AB’den ayrılmasını ana politika olarak belirleyen parti resmen dört ay önce tescil edilmesine rağmen oyların yüzde 31,6’sını alarak açık bir zafer kazandı. AP’de İngiltere’ye ait 73 sandalyeden 29’unu kazandı.
Ayrılık müzerelereleri ve oylamaları oldukça sancılı geçerken 29 Mart için ilan edilen Brexit iki defa ertelendi. Tüm bunlar gecikmeye tepkili seçmenin bu yeni partiye kısa sürede destek vermesine zemin hazırladı.
Peki, Brexit Partisi nasıl bir bir parti? Ne zaman kuruldu? Nasıl bir kampanya yürüttü? Hangi politikaları savunuyor? İşte 5 soruda Brexit Partisi’nin perde arkası.
1- Parti ne zaman ve nasıl kuruldu?
“The Brexit Party Limited” 23 Kasım 2018’de İngiltere Şirket Sicil Ofisi’ne bir şirket olarak kaydını yaptırdı. Şirket 11 Ocak’ta İngiltere Seçim Komisyonu’na kayıt için başvurdu. Partinin varlığı 20 Ocak’ta kamuoyuna yansırken Seçim Komisyonu Brexit Partisi’nin kuruluşunu 5 Şubat’ta onayladı.
Partiyi kamuoyuna duyuran İngiltere’nin AB’den ayrılmasını savunan ve Brexit referandumunda önemli bir rol oynayan Birleşik Krallık Bağımsızlık Partisi’nin (UKIP) eski sözcülerinden Catherine Blaiklock oldu. Ancak Blaiklock “Ben bu partiyi Nigel (Farage) olmadan yürütmeyeceğim” diyerek parti liderliği için UKIP’ın eski lideri Nigel Farage’i adres gösterdi. 2006-2009 ve 2010-2016 yıllarında UKIP liderliğini yapan Farage Aralık 2018’de İslam karşıtı bir çizgiye kaydığı gerekçesiyle partisinden istifa etmişti. Farage 22 Mart’ta beklendiği üzere partinin başına geçti. Nigel Farage AP seçimlerinde partisinin kampanyasında başrolü oynadı. Partinin kampanyası âdeta Farage’ın “tek adam şovu”na dayandı.
2- Parti lideri Nigel Farage kimdir?
1990’lardan beri beri siyasette olan Farage 55 yaşında. Muhafazakar Parti’den ayrıldıktan sonra AB karşıtlığını savunmak için yola çıkan UKIP’in önde gelen kurucularından biri oldu. Defalarca genel seçimlerde aday olmasına rağmen İngiliz Parlamentosu’na girmeyi başaramadı ancak 1999’dan beri kesintisiz AP milletvekilliği yapıyor. Tam bir popülist lider olarak dikkat çekiyor. Göçmen karşıtı söylemleriyle öne çıkan Farage ikinci evliliğini bir Alman kadınla yaptı. Bu evlilikten dünyaya gelen iki çocuğunun İngiliz pasaportunun yanısıra Alman pasaportu da bulunuyor.
3- Nasıl bir seçim kampanyası yürüttü?
Brexit Partisi seçim kampanyasının büyük kısmını sosyal medya üzerinden gerçekleştirdi. Özellikle Facebook’a reklam veren parti akılda kalıcı kısa sloganlar kullandı. “Demokrasi tehlike altında, mücadele etmeye başlamak çin bize katılın” çağrısında bulunan parti “İngiltere bundan daha iyisini yapabilir” ve "İyi için siyaseti değiştir” sloganlarını kullandı. İngiliz basını Farage'ın İtalya'da son dönemde büyük çıkış yakalayan 5 Yıldız Hareketi'ni ziyaret ederek bu partinin dijital stratejisinden ilham aldığını belirtiyor. Nigel Farage da medyanın istediği pozları veren renkli bir kişilik olarak biliniyor.
4- Brexit Partisi hangi politikaları savunuyor?
Brexit Partisi manifesto yayımlamadı. AP seçimleri öncesinde tüm kampanyasını İngiltere’nin AB’den ayrılması üzerine kurdu. Birçok konuda hangi politikaları savunduğunu kamuoyuyla paylaşmadı ancak “tek adam şovu”na dayanan bir parti olduğundan Faragı’ın bugüne kadar savunduğu söylemlerin partiye yön vermesi bekleniyor. Brexit 31 Ekim 2019’da ertelenirken AP seçimlerinden zaferle ayrılan Farage Brexit müzakerelerinde partisinin de katılması gerektiğini söylüyor. AB ayrılığı sonrası Avrupa ile ticari ilişkilerin Dünya Ticaret Örgütü esaslarına göre yürütülmesini savunuyor.
5- Kalıcı olabilir mi?
Brexit Partisi ile ilgili en büyük soru kalıcı olup olamayacağı ve İngiliz siyasetine ne kadar tesir edebileceği. Farage, ülkesinin 31 Ekim'de AB'den mutlaka ayrılması gerektiğini savunuyor ve bunun gerçekleşmemesi durumunda bu seçimde kendilerine oy veren seçmenlerin genel seçimde de oy vereceğini ve buna hazırlık yaptıklarını belirtiyor. Nigel Farage daha önce defalarca seçime girmesine rağmen İngiliz Parlamento’ya girmeyi başaramadı. Siyasi analistler Brexit Partisi’nin konjektürel olduğuna dikkat çekerek ülkenin AB’den ayrılık sürecinin partinin akıbetine doğrudan etki edeceğini düşünüyor. Brexit’in gecikmesi veya gerçekleşmemesi durumunda Farage ve partisi için ciddi bir potansiyel devam edecek. Farage Twitter hesabından yaptığı açıklamada partisinin zaferinin daha başlangıç olduğunu belirterek "İngiliz siyasetinde devrim için hazırlanın" diye yazdı.