|Yazar||:||Eski Hesap Uzmanları Kurulu Başkanı Danıştay Üyesi MAHMUT VURAL|
|Dergi||:||Haziran 2015|
HESAP UZMANLARI KURULU’NUN 70. KURULUŞ YILDÖNÜMÜNÜ KUTLARKEN
Mahmut VURAL
Hesap Uzmanları Kurulu Eski Başkanı
1945 yılında kurulan Hesap Uzmanları Kurulu’nun, 2011 yılında bir Kanun Hükmünde Kararname ile kapatılmasının üzerinden 4 yıl geçti.
Hesap Uzmanları Kurulu ülkenin vergi denetimi alanında ortaya çıkan ihtiyacını karşılamak amacıyla kurulmuştu.
İkinci Dünya Savaşı sona erdiğinde Türk Vergi Sistemi olağanüstü vergiler neticesinde oldukça ağır ve karmaşık bir hale gelmiş,idaresi ise zorlaşmıştı. Bu nedenle, Maliye literatüründe “Büyük Vergi Reformu” diye adlandırılan yenilenme sürecinde eski vergiler tasfiye edilerek bunların yerine çağdaş Gelir Vergisi Kanunu, Kurumlar Vergisi Kanunu ve Vergi Usul Kanunu yürürlüğe konulmuş, vergi sistemi modern bir yapıya kavuşturulmuştu.
Hesap Uzmanları Kurulu da 29 Mayıs 1945 tarihinde, artık tıkanma noktasına gelmiş vergi sistemini rahatlatmaya yönelik reform arayışlarının yoğunlaştığı bu süreçte kurulmuştur. Dolayısıyla Hesap Uzmanları Kurulu ile Modern Türk Vergi Sistemi’nin birbirlerine paralel olarak ortaya çıktığını söylemek yanlış olmayacaktır.
Ne yazık ki,Türk vergiciliğini çok ileri noktalara taşıyan Hesap Uzmanları Kurulu 10.7.2011 tarihli 646 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile kapatılmıştır.
Kurumların kurulması ve kapatılması kolaydır. Zor olan, kurumları herkesin takdirini kazanan başarılı bir noktaya taşıyabilmektir.
Hesap Uzmanları Kurulu bu anlamda büyük bir başarı hikayesidir. Hiç şüphesiz bu başarı 70 yıldan bu yana ülkesi için büyük fedakarlıklarla hizmet veren hesap uzmanı üstad ve arkadaşlarımıza aittir. Geriye dönüp 70 yıla bakıldığında bu kişiler hesap uzmanlığını sadece saygın bir meslek haline getirmemiş, aynı zamanda parmakla gösterilen bir marka haline dönüştürmüştür. Tamamen şahsi emek ve yetenekleriyle kazanılmış giriş sınavları sonucu çok yoğun bir eğitim sürecinden geçen hesap uzmanları geriye dönüşü olmayan bir yeterlik sınavını da vererek başarılı olmuşlar ve tecrübelerini usta-çırak ilişkisi benzeri bir süreçle yeni gelenlere aktarmışlardır.
Hesap Uzmanları Kurulu bu şekilde, kurulduğu günden kapatıldığı tarihe kadar 1342 Hesap Uzmanını bu ülkeye kazandırmıştır. 10.7.2011 tarihi itibariyle Kurul’da görev yapan yardımcılar da dikkate alındığında bu rakam 1400’ü aşmaktadır.
Hesap Uzmanları Kurulu yerine ihdas edilen ve aslında farklı yapı ve görevdeki denetim elemanlarının bir araya getirilmesi ile kurulmuş olan Vergi Denetim Kurulu’nun, geçirmiş olduğu 4 yıl içerisinde gerek çalışma prensipleri, gerekse eleman yetiştirme yöntemleri açısından Hesap Uzmanları Kurulu’ndan esinlendiği görülmektedir. Ancak gerek alınan eleman sayısının fazlalığı, gerekse giriş sınavında yöntem bakımından yaşanan tutarsızlıklar göz önüne alındığında, yeni kurumun Hesap Uzmanları Kurulu’nun başarısından oldukça uzaklaştığı görülmektedir.
Netice itibariyle, birçok yönden eski kurumlardan esinlenen bir yapı söz konusuyken ve başarı düzeyi de ortadayken Hesap Uzmanları Kurulu’nun neden kapatıldığı sorusunu tekrar sormakta da fayda vardır.
Hesap Uzmanları Kurulu’nun kapatılması, bir ülke ihtiyacına binaen olmamıştır. Kurul başarısız olduğu için de kapatılmamıştır. Maalesef Hesap Uzmanları Kurulu, ülkenin bu Kurula ihtiyacının artarak sürdüğü ortada iken ve bu husus herkes tarafından bilinmekte iken, bazı çevrelerin dar kurumsal taassupları ile oluşturdukları sanal bir çok başlılık sorununun çözümü için kurban edilmiştir.
Hiç kimse Hesap Uzmanları Kurulu kapatılırken de bugün de, Hesap Uzmanları Kurulu’nun başarısız olduğu yolunda bir iddia ileri sürememiştir.
Hesap Uzmanları Kurulu’nun başarısı, mesleğe eleman alırken ve hesap uzman yardımcılarını eğitirken gösterdiği titizlik ve objektiflikten kaynaklanmaktadır. Öte yandan, meslek içi eğitim hesap uzmanları için yardımcılık dönemi ile sınırlı bir uygulama değildir.
Hesap Uzmanları Kurulunu marka halinde getiren bir başka husus ise, vergi incelemeleri konusundaki rakipsiz yetkinliği kadar, incelenecek mükellef seçiminde ve inceleme aşamasında gösterdikleri objektifliktir.
Hesap Uzmanları camiası, yaptıkları etkin vergi denetimlerinden kaynakl ...