Hepimiz sebze ve meyvelerin sağlıklı beslenmenin en önemli parçaları olduğunu biliriz. Ancak pek çoğumuz bu gıdaları yeterince tüketmeyiz. ABD’de yapılan çalışmalar, her 10 kişiden sadece birinin yeterli sebze ve meyve tükettiğini gösteriyor. Ülkemiz için durum bu kadar vahim olmasa da birçoğumuzun sebze ve meyve tüketiminin olması gerekenden az olduğunu tahmin etmek hiç zor değil.
Sebze ve meyveleri az miktarda yemek sağlığınıza birden fazla ve ciddi şekilde zarar verebilir. Yeterince meyve ve sebze yemediğinizde sağlığınızın nasıl olumsuz etkilenebileceğini merak ediyorsanız aşağıdaki bilgileri okumaya devam edebilisiniz.
Kilonuz Artabilir
Yeterince meyve ve sebze yememek, zayıflayamamanın temel nedenlerinden biridir. Bu kişilerin yıllar içinde kilolarının arttığını görmeleri büyük bir olasılıktır.
Bunun arkasında birkaç sebep var. İlk neden, daha fazla meyve ve sebze yediğinizde, beslenmenizde sağlıksız olabilecek diğer yiyeceklere daha az yer kalmış olur.
Bir diğer neden, meyve ve sebzelerin lif ve su bakımından yüksek ve kalorileri düşük olmasıdır, bu da daha az kalori ile daha uzun süre tokluk hissetmenizi sağlar.
Lifler, sindirim sisteminizde yağlara ve diğer kalori veren besin ögelerine bağlanarak besinlerden aldığınız kalori miktarını azaltmaya da yardımcı olur.
Günlük önerilen sebze alım miktarı 5-6 porsiyon ve meyve miktarı 2-3 porsiyondur. Yapılan çalışmalar, tavsiye edilen miktarda ya da daha fazla sebze ve meyve tüketmenin aşırı kilolu olma riskini azalttığını, kilo vermeyi kolaylaştırdığını göstermektedir.
Bağırsaklarınız Sağlıksız Hale Gelebilir
Sağlıklı olmanın anahtarı sağlıklı bağırsaklardır.
Bağırsaklarınızdaki artan sayıda ve türdeki faydalı bakterilerin varlığı bağışıklık sisteminizi sağlıklı tutmak için çok önemlidir. Lifli besinler bu açıdan bağırsakların temel koruyucularıdır.
Sebze ve meyveler gibi bitkisel besinlerde bulunan bir tür karbonhidrat olan lif, faydalı bağırsak bakterilerinin çoğalmasına yardımcı olur.
Lifli sebzeler ve meyveler sayesinde ishali ve kabızlığı gidermek mümkündür. Lifli besinler hem gastrointestinal geçiş sürecini yavaşlatarak ishali önlemeye, hem de gastrointestinal hareketliliği uyararak kabızlığı gidermeye yardımcı olur.
Kabızlık özellikle kadınlar için önemlidir çünkü östrojen birikimi yapabilir. Fazla östrojen daha sancılı ve kanamalı bir adet sürecine neden olarak demir eksikliği gibi saplık sorunlarını beraberinde getirebilir. Fazla östrojen, polikistik over sendromu riskinizi arttırabilir.
Sebze ve meyvelerdeki lifler kolon astarınızı güçlendirerek kolon kanseri riskinizi de düşürebilir.
Tip 2 Diyabet Riskiniz Artabilir
Tip 2 diyabet gelişimi zamanla gerçekleşir. Yeterince sebze ve meyve tüketmezseniz diyabet riskiniz zaman içinde artabilir.
Öncelikle daha fazla meyve ve sebze yemek, kilonuzu azaltmanıza yardımcı olur ve bu da tip 2 diyabetin gelişmesi riskinizi azaltır. Ayrıca meyve ve sebzeler lif bakımından yüksektir ve bu da kan şekerini düzenlemeye yardımcı olur.
Yeterince sebze ve meyve yediğinizde, kan şekeriniz için iyi olmayan ilave şeker oranı yüksek diğer yiyecekleri daha az tüketirsiniz ve bu da şeker hastalığı riskinizi azaltacaktır.
Kalp Sağlığınız Kötü Etkilenebilir
Dünya genelindeki bir numaralı ölüm nedeni kalp hastalıklarıdır.
Kalp hastalıkları için birçok faktör vardır. Yaş, genetik, beslenme ve yaşam tarzı bu faktörler arasındadır. Bunlardan bazılarını değiştiremeyiz ama beslenmemizi kalbimizi koruyacak şekilde değiştirebiliriz.
Birçok araştırma, meyve ve sebzeler gibi bitkisel gıdalardan zengin beslenmenin kalp hastalıkları riskinin azalmasıyla ilişkili olduğunu göstermiştir.
Meyveler ve sebzeler, vücutta genel olarak iltihaplanmayı azaltmaya yardımcı olan fitokimyasallar adı verilen özel besinler içerir.
Diğer taraftan, sodyum, işlenmiş gıdalar ve ilave şeker içeriği yüksek yiyecekler vücuttaki iltihabı artırır. Meyve ve sebzeler ise bu kronik iltihaplanmaya karşı koymaya ve kalp hastalıklarını önlemeye yardımcı olur.
Sebze ve meyvelerin ağırlıkta olduğu beslenme şekli kan basıncını düşürür. Yüksek tansiyon riskiniz azaldığında kalp hastalıkları riskiniz de azalacaktır.
Cildinize Zarar Verebilir
Cildinizi korumak ve güzelleştirmek için bakım ürünleri uygulamanın yanı sıra cildinizi içeriden dışarıya doğru beslemelisiniz.
Yapılan çalışmalar sebze ve meyvelerden fakir beslenen kişilerde çeşitli cilt sağlığı sorunlarının arttığı gösterilmiştir.
C vitamini, ciltte kolajen oluşumu için önemli olan güçlü bir antioksidandır. Yeterli miktarda C vitamini almak, cildin ultraviyole (UV) hasarından korunmasına yardımcı olur.
Yeterince C almak, yaş aldıkça özellikle önemlidir, çünkü yaşlanma cildinizdeki vitaminin doğal olarak azalmasına neden olur.
Ayrıca, A vitamini ve su cildi genç tutmada aktif olarak görev alır. Birçok meyve ve sebze A ve C vitamini açısından zengindir ve yüksek miktarda su içerir. Böylece sebze ve meyve yiyerek cildinizi içeriden beslemiş ve korumuş olursunuz.
Bağışıklık Sisteminiz Yeterince Güçlü Olamayabilir
Sebze ve meyvelerden bolca yemediğiniz zaman bağışıklık sisteminiz bundan olumsuz etkilenir. Çünkü bağışıklık sisteminizi koruyan C vitamini ve lif açısından en iyi kaynaklar sebzeler ve meyvelerdir.
Yüksek çözünür lif alımının daha güçlü bir bağışıklık sistemi ile ilişkili olduğunu gösteren çalışmalar bulunmaktadır. Ayrıca gıdalardaki lif, bağışıklık sisteminizi destekleyen yararlı bakterleri (probiyotikleri) besleyerek iltihapla mücadele etmenize yardımcı olur, bağışıklığı güçlendirir ve genel sağlığı iyileştirir.