2872 sayılı Çevre Kanununa (” Kanun ”) dayanılarak hazırlanan Sıfır Atık Yönetmeliği (” Yönetmelik ”) 12 Temmuz 2019 tarih ve 30829 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır. Başta organize sanayi bölgeleri, havalimanları, eğitim kurumları, sağlık kuruluşları, zincir marketler, alışveriş merkezleri, konaklama tesisleri, tekstil tesisleri, gıda üretim ve işleme tesisleri, hayvancılık ve hayvancılık başta olmak üzere birçok işletme ve sanayi tesislerinde kurulacak sıfır atık yönetim sistemi kesim tesisleri, metal, demir, çelik ve plastik sanayi, geri dönüşüm tesisleri, motorlu araç üretim tesisleri, maden ve petrol rafinerisi sanayi ile yerel yönetimler ve kamu kurumları. Sıfır atık kutuları imalatı yapılmaktadır.
Yönetmelik Ne Getiriyor?
İlgili yönetmeliğin amacı, hammaddelerin etkin yönetimi ile sürdürülebilir kalkınma ilkeleri doğrultusunda çevre ve insan sağlığını ve atık yönetimi süreçlerinde tüm kaynakları korumayı amaçlayan ” sıfır atık yönetim sistemi ” kurmak ve geliştirmektir. doğal Kaynaklar. Sıfır atık yönetim sistemi kurulmasının zorunlu olduğu yerler ve sıfır kurmak isteyenler için düzenlenecek ” sıfır atık yönetim sistemi ” ve ” sıfır atık belgesi ” kurulmasına ilişkin usul ve esasları düzenler. gönüllü olarak atık yönetim sistemi.
Yönetmelik, sıfır atık yönetim sistemi kuracak bina ve binaların yönetmelikte belirtilen genel esaslara uymasını, atık türlerine göre ayrıştırılmasını ve biriktirilmesini, atık oluşumunun önlenmesini / azaltılmasını, eklerde belirtilen uygulama programına uyulmasını zorunlu kılmaktadır. Sıfır atık yönetim sisteminin kurulması ve uygulanmasına yönelik yönetmeliğin sıfır atık yönetim sistemi konusunda eğitim verilmesi, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından oluşturulan ” sıfır atık bilgi sistemi”nin kayıt altına alınması ve gerekli bilgi ve belgelerin düzenlenmesi sistem.
Yönetmelik kapsamında dört farklı sıfır atık belgesi bulunmaktadır. Bunlar; temel düzey sıfır atık belgesi, gümüş sıfır atık belgesi, altın sıfır atık belgesi ve platin sıfır atık belgesi. Yukarıda belirtilen ve eklerde detayları verilen sıfır atık yönetim sistemini kurmakla yükümlü bina ve tesislerin temel düzeyde sıfır atık belgesi alması zorunludur. Sıfır atık yönetim sistemi kurmak isteyenler, temel düzeyde sıfır atık sertifikası için de başvurabilirler.
Temel düzeyde sıfır atık belgesi almanın zorunlu olduğu hallerde; organize sanayi bölgeleri, alışveriş merkezleri, havaalanları, tren ve otobüs terminalleri, 50 oda ve üzeri kapasiteli konaklama tesisleri gümüş, altın veya platin sıfır atık sertifikalarından birini almakla yükümlüdür.
Bu yerler, temel seviye sıfır atık sertifikasını aldıktan sonraki on iki ayın sonunda gümüş, altın veya platin sıfır atık sertifikası için başvurur. Temel düzeyde sıfır atık sertifikası için kriterler yönetmelik eklerinde yer almaktadır. Gümüş, altın ve platin sıfır atık sertifikası için detaylı puanlama sistemi Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenecektir.
Temel düzey sıfır atık belgesi başvuruları Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından oluşturulan çevrimiçi bir sistem olan ” sıfır atık bilgi sistemi ” üzerinden yapılmaktadır. Talep edilen bilgi ve belgelerin bu sistem üzerinden ibraz edilmesi zorunludur. Başvurular Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü tarafından değerlendirilerek eksiklikler başvuru sahibine bildirilir. Eksiklikler otuz takvim günü içinde tamamlanmalıdır. Aksi takdirde başvuru reddedilir.
Sıfır atık sertifikasının geçerlilik süresi beş (5) yıldır. Sertifika almakla yükümlü olunan yerler, sertifikanın geçerlilik süresinin dolmasından üç ay önce sertifika yenileme başvurusunda bulunur ve süreç yeniden başlar. Sıfır atık belgesi verilmesi, seviyesinin yükseltilmesi, yenilenmesi ve güncellenmesi için ödenecek tutar her yıl Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından belirlenmektedir.
Sıfır Atık Belgesi
Sıfır atık belgesine sahip yerlerin denetimini Çevre ve Şehircilik İl Müdürlükleri yapmaktadır. Bu yerler, belgenin geçerlilik süresi boyunca en az bir kez denetlenir. Sıfır atık bilgi sistemine gerekli bildirimleri yapmayanlara, denetimlerde sıfır atık yönetim sistemini uygulamayanlara ve sertifikanın sürekliliğini sağlamayanlara doksan (90) takvim günü iyileştirme hakkı verilir. idari yaptırım. Verilen süre sonunda yapılan iyileştirmeler mevcut sertifika seviyesinin sürekliliğini sağlamak için yeterli değilse sıfır atık sertifikası iptal edilir. Sıfır atık belgesi için başvuruda bulunurken sunulan bilgi ve belgelerde değişiklik olması veya sıfır atık yönetim sisteminin uygulandığı bina ve iş yerlerinin taşınması durumunda, yönetmelikte belirtilen süreler içinde gerekli bildirimler yapılmalıdır. Aksi takdirde sıfır atık belgesi iptal edilir. Sıfır atık kutuları Belgesi iptal edilenlerin yönetmelikte belirtilen süre içinde sıfır atık belgesi için başvurmaları gerekir.
Sonuç
Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, atık oluşumunu önlemek, israfın önlenmesi mümkün değilse israfı azaltmak, üretimde, tüketimde ve kaynakların verimli kullanılması amacıyla ürün ve malzemelerin yeniden kullanılmasını sağlamak için bu yönetmelik ile yeni sistem ve mekanizmalar getirmektedir. hizmet süreçleri. Bu kapsamda idari yaptırımlar için öngörülen eylemlerin Çevre Kanunu ve Kabahatler Kanunu’na göre belirlenmesi halinde, yükümlü bina ve tesislere idari yaptırımlar uygulanmaktadır. Bu idari yaptırımlar 1.000 TL ile 1.000.000 TL arasında değişen idari para cezaları olabilir. Yönetmelik yükümlülerinin sıfır atık yönetim sistemini kurması,
Sıfır atık belgesi alma hükümleri, yayım tarihinden 6 ay sonra yürürlüğe girer. Yönetmelikte yer alan diğer hükümler yayımı tarihinde yürürlüğe girer.