Bilindiği gibi canlılar içerisinde üç hayat mertebesi vardır: Birincisi bitki hayatı, ikincisi hayvan, en yükseği de insanın hayat mertebesidir.
Canlıların en alt mertebesini bitkiler teşkil eder. Bitkilerde bildiğimiz manada ruh yoktur. Bitkilerde ruhun vazifesini, Rabbimizin yaratmasıyla büyüme, gelişme ve farklılaşma gibi bir takım kanunlar görmektedir. Buna da bir nevi biyolojik ruh denilebilir. Çünkü bitkinin bir dalını koparıp başka bir yere diktiğiniz zaman, onda da büyüme ve gelişme kanunları icraatını gösterir ve yeni bir bitki teşekkül eder.
Hayvanlar ise, ruh sahibidirler. İştihalı bir nefisleri ve cüz’î bir ihtiyarları vardır. Fakat akılları ve şuurları yoktur. Şehvet ve öfke gibi duyguları ise sınırlıdır. Cenâb-ı Hak, yaratılıştan onların bu duygularına bir sınır koymuştur. Hayvanlardan her bir türün belli bazı vazifeleri ve hizmetleri vardır. Rabbimiz’in tayin ettiği bu vazifeleri, onlar tam bir şevk ve itaat içinde yerine getirirler. Fıtratları, kendilerini yaratan ve rızıklarını veren Rablerini bilir ve tanır. Kur’ân-ı Kerîm’in sarih (açık) beyanına göre, -zerrelerden güneşlere kadar- canlı-cansız bütün varlıklar, her an Cenâb-ı Hakk’a “kendilerine mahsus birer tesbih, birer ibadet ve birer has secde etmektedirler” Hadid, 1; el-Haşr, 1, 24; en-nur, 41; el-İsra, 44; es-Saff, 1; el-Cuma, 1.)
Âhirette hayvanların ruhları bakî kalacak, cesetleri ise toprak olacaktır. Yalnız her bir türün birer cesedi, kendi türünü temsilen cennette bulunacaktır. Bazı rivayetlerden anlaşıldığına göre, Süleyman (A.S.)’ın Hüdhüd Kuşu ve Karıncası, Salih (A.S)’ın Devesi, Ashâb-ı Kehf’in köpeği gibi bir kısım hususî ve meşhur fertler de hem ruhları, hem de cesetleriyle baki kalacaklardır. Ancak bizler o âlemin gerçek keyfiyetini idrak edemeyiz.
Ahirette bütün insan ve hayvanlar mahşer meydanında toplanacaktır. "Vahşi hayvanlar bir araya toplandığında…" (Tekvir, 81/5) "O öyle bir gündür ki, insan kendi eliyle işlediklerine bakar. Kafir de, 'Ne olurdu, ben bir toprak olsaydım.' der." (Nebe, 78/40) ayetleri de hayvanların mahşer meydanına çıkarılacaklarını ve karşılıklı olarak hesap verdikten sonra bedenlerinin toprak olacağını haber verir.
Bir hadiste Peygamber Efendimiz (asm), "Her hak sahibine hakkını vereceksiniz. Hatta boynuzsuz koyunun boynuzlu koyundan kısas suretiyle hakkı alınacaktır." (bk. Müslim, Birr 15, 60; Tirmizî..) buyurarak, ahirette hiçbir haksızlığın karşılıksız kalmayacağını bildirir.
Hayvanların bedenleri, hesap safhasından sonra toprak olacaklar, ama ruhları baki kalacaktır. Dünya hayatında her hayvan kendisine takdir edilen vazifesini aksatmadan yerine getirmesinin mükafatını ahirette ruhani bir lezzet olarak tadacaktır. Bu lezzetin mahiyetini bilmemiz elbette imkansızdır. Zira bu dünyada hangi hayvanın bu hayattan ne gibi haz duyduğunu, nasıl lezzet aldığını da bilemiyoruz. Bildiğimiz tek şey varsa o da ahiretin bu dünyadan üstünlüğü nispetinde orada alınacak lezzetlerin ve duyulacak hazların da çok ileri bir seviyede olacağıdır.
Canlılar içinde insanlar ve cinler sorumlu varlıklardır. Allah ın emir ve yasaklarına uymakla görevlidirler; hayatları boyu bir imtihana tabi tutulurlar. Ölünce de ya cennete veya cehenneme girerler. Hayvanlar ise akıldan mahrum olduklarından, günah-sevap, hayır-şer, cennet-cehennem gibi kavramlar onlar için söz konusu değildir. Esas itibariyle ruhun kendisi bakidir, ölmez, yok olmaz. Ruhun geçici olarak misafir olduğu vücut ise ölür, dağılır.
İnsanların ve cinlerin ruhunu ya bizzat Azrail (as) ya da onun yardımcıları alır. Hayvanların ruhlarının kabzı ile ilgili konuda ise alimlerin farklı görüşleri vardır.
Bazılarına göre, insan veya hayvan olsun bütün ruhları Azrail (a.s) kabzeder. Diğer bazılarına göre ise bunların arasında İmam Malik’te var, hayvanların ruhlarını doğrudan Allah kabzeder.
Bu görüşteki alimlerin dayanağı bir hadis rivayetidir. Hadis özetle şöyledir “Hayvanların ecelleri onların yapacağı tesbihe bağlıdır. Tesbihleri bittiği anda ecelleri de gelmiş olur. Ve bunların ruhlarını doğrudan Allah kabzeder. Azrail’in bunların ruhlarını kabzetmek gibi bir görevi yoktur.” (Deylemi, 1/418-Zayıf Hadis) Yine de herşeyin en doğrusunu Allah bilir.
Videomuzu beğendiyseniz beğeni butonuna basmayı ve kanalımıza abone olmayı unutmayın. Diğer videolar için takipte kalın.
Merhaba.
Kanalımızda "Bilmeniz Gereken Ne Varsa" sloganıyla hayatınıza yön verecek faydalı videolar paylaşıyoruz. Destek için abone olmayı unutmayınız..
Bilindiği gibi canlılar içerisinde üç hayat mertebesi vardır: Birincisi bitki hayatı, ikincisi hayvan, en yükseği de insanın hayat mertebesidir.