Anafartalar Zaferi’nin 107. yılı kutlanıyor. Çanakkale Savaşı sırasında Türk ve İngiliz kuvvetleri ortasındaki muharebenin zaferle sonuçlanmasının üzerinden 107 yıl geçti. Anafartalar muharebesinde Anafartalar Küme Kumandanı Albay Mustafa Kemal ve Mehmetçikler, denizden olduğu üzere düşmana karadan da geçit vermeyerek tarihin seyrini değiştiren bir zafer yaşattı.
Çanakkale Kara Savaşları’nın dönüm noktası olan 10 Ağustos 1915 tarihinde Anafartalar zaferi yaşandı. Her yıl olduğu üzere Anafartalar zaferi 107. yılında da coşku ve gururla kutlanacak, hayatını kaybeden kahraman askerler anılacak.
ANAFARTALAR MUHAREBESİ NEDİR, NELER YAŞANDI?
Anafartalar muharebesi, Çanakkale Savaşı sırasında 7 Ağustos – 21 Ağustos 1915 ortasında Türk ve İngiliz kuvvetleri ortasında yaşandı.
İtilaf Devletleri’nin Gelibolu Harekâtı, Osmanlı Devleti’nin başşehri İstanbul’a donanma ile ulaşarak Osmanlı Devletini savaş dışı bırakmak maksadını taşıyordu. Lakin 1915 yılının Mart ayında, bu misyon için organize edilen Birleşik Donanma’nın, Osmanlı kıyı topçusu tarafından püskürtülmesi üzerine Gelibolu Yarımadası’nın bir kara harekâtıyla işgal edilmesi, bu yolla Osmanlı topçu bataryalarının etkisiz hale getirilerek donanmaya yol açılmasını amaçlayan bir işgal planı uygulamaya konulmuştu.
Gelibolu Yarımadasının işgaliyle vazifeli Müttefik kuvvetler kumandanı General Sır Ian Hamilton, kilitlenen cepheleri açmak için destek gönderilen birliklerin bir kısmıyla Suvla Koyu’nda bir çıkarma yapmak, bir kısmıyla destek ettiği Anzak 2 Tümeni ile taarruz etmeyi planlamıştı.
MEHMETÇİK KRİTİK SIRTLARI ELDE TUTMAYI BAŞARDI
Anzak 2. Tümeni’ne verilen misyon, Kocaçimen Zirvesi – Besim Zirve – Conk Bayırı – Düztepe çizgisinin işgal edilmesidir. Tümen, bu sırtlara iki kola ayrılarak taarruz edecektir. 6 Ağustos akşamı ilerleyen Anzak kolları, Osmanlı gözcü postaları tarafından yer yer ateş altına alınmıştı. Bu silah sesleri Osmanlı karargâhlarını harekete geçirmişti. Süratle bölgeye akan destek birlikleri gün doğarken, aslında gece uzunluğu Osmanlı direnişi karşısında yıpranan Anzak ileri hareketini bütün bütün durdurdu. 8 Ağustos 1915 akşamına kadar bilhassa Conk Bayırı sırtlarında sert ve kanlı çatışmalar olmuş, Osmanlı savunması bu sırtları elde tutmayı başardı.
Osmanlı kuvvetleri ve İngiliz kuvvetleri, 9 Ağustos 1915 sabahı ileri harekâta başladı. Anafartalar Müfrezesi kumandanı Yarbay Vilmer’e de, Saros’dan iki tümenin gelişine kadar, İngilizlerin ilerleyişine mahzur olunmasını emreder.
Çanakkale Savaşı’nda Osmanlı cephesi..Anafartalar kahramanı Mustafa Kemal,iki subay ve alay imamıyla Anafartalar’da siperde (1915) (DEPOPHOTOS)
MUSTAFA KEMAL HAMLE BUYRUĞU VERİR
Anafartalar Küme Kumandanı Kurbay Albay Mustafa Kemal, 9 Ağustos sabahı ,12. tümenle 9. İngiliz Kolordusuna. 7.Tümenle de Anzak Kolordusu ile işbirliği yapmasına pürüz olmak emeliyle, damakçılık Bayırı istikametinde hücuma geçer. Her iki tümenin akınları da başarılı olur. İngiliz Birlikleri, beklemedikleri bu karşı Türk taarruzu ile şaşkına dönmüş, ağır kayıplar verirler.
Birinci Anafartalar Muharebeleri olarak isimlendirilen bu harekat sonunda, durum değerlendirmesi yapan Mustafa Kemal şöyle demiştir: “…Gerçekte, düşmanın bir kolordusunu zayıf bir tümenimle Kireçtepe-Azmak ortasında yenmiş, Tuzla Gölüne kadar takip ederek orada tesbit etmiştim.”
Grup Kumandanı Mustafa Kemal, destekli 8. Tümeni 10 Ağustos sabahı karanlıkta, yalnızca süngü kullanarak hamleye geçirir. İngilizlere çok ağır kayıplar verdirilerek harekat başarılı olur. Daha sonra, savunma yapılabilecek ek arazinin ele geçirilmesi üzerine, ulaşılan bu ileri çizgide de dayanak ve güçlendirmeler yapılarak savunmaya geçilir. Böylelikle, başka bölgelerde olduğu üzere Anafartalar Bölgesinde de savaş, boşaltmaya kadar , siper ve mevzi savaşına dönüşmüş olur. Öteki bir deyişle, General Hamilton’un İkinci Planı da başarısız olmuş, gayesine ulaşmamıştır.
Geri püskürtülerek Anafartalar Düzlüğü’nde sıkışan İngilizler, 21 Ağustos’ta son ve şiddetli bir taarruza geçtilerse de, bilhassa 12. Tümen’in direnişiyle bir sefer daha püskürtüldüler ve bir daha saldırmayı göze alamayarak, 19 – 20 Aralık 1915 gecesi Anafartalar’ı ve Arıburnu’nu boşaltarak geri çekilmek zorunda kaldı