Verem bir diğer adıyla tüberküloz, mycobacterium tuberculosis adı verilen bakterinin neden olduğu bulaşıcı bir hastalıktır. Solunum yoluyla bulaşan bir hastalık olduğu için başta akciğer olmak üzere, kemik, lenf bezi, beyin, akciğer zarı, kalp zarı, böbrek gibi tüm organları tutabilir. Verem, solunum yoluyla bulaşan bir hastalıktır. Hasta kişilerin öksürmesi, hapşırması, konuşması ile solunum yolu salgıları damlacık şeklinde havaya atılır. İçinde verem mikrobunun da bulunduğu bu damlacıkların solunum yolu ile alınması sonucu sağlıklı bireyler enfekte olurlar.
Dünya nüfusunun yaklaşık üçte biri verem mikrobu ile enfektetir. Enfekte olanların yüzde doksanında ise mikrop vücuda girdikten sonra vücudun oluşturduğu savunma mekanizması ile hapsedilip, sessiz bir şekilde kalır. Buna latent enfeksiyon denir. Kişinin bağışıklık sistemi zayıfladığında ise, latent enfeksiyon şeklinde akciğerde bekleyen verem mikrobu çoğalıp, aktif enfeksiyon yani aktif verem hastalığına neden olur.
NEDEN VE BELİRTİLER
Verem hastalığının nedeni, mycobacterium tuberculosis adı verilen bakteridir. Hastalığın, vücut direncinin düşük olduğu kişilerde gelişme riski yüksektir. Özellikle beş yaşından küçük çocuklar ve bebekler, yaşlılar, ilaç ve alkol bağımlılığı olanlar, şeker hastalığı, kronik böbrek hastalığı, kanser, AIDS hastaları, bağışıklık sistemini baskılayan tedavi gören ve organ nakli yapılan hastalarda verem gelişme riski yüksektir. Hastalığın belirtileri genellikle hafif başlar ve yavaş ilerler. Verem daha çok akciğer organını tuttuğu için, hastalığın en sık görülen belirtisi iki haftadan uzun süren öksürüktür. Hastalığın başlangıcında genellikle kuru öksürük vardır. İlerleyen dönemde öksürüğe çoğunlukla balgam da eşlik eder. Ayrıca verem hastalarında kanlı balgam, göğüs ağrısı, nefes darlığı, ses kısıklığı, ateş, gece terlemesi, halsizlik, iştahsızlık ve kilo kaybı gibi belirtiler de görülür.
TEŞHİS VE TEDAVİ:
Hastanın şikayetleri ve akciğer film bulguları veremden şüphelenilmesine neden olur. Akciğer filmi veya diğer radyolojik incelemelerde verem hastalığının yaptığı değişiklikler görüldüğünde, diğer hastalıklardan ayırt etmek için balgamda verem mikrobunun gösterilmesi gerekir. Hastadan alınan balgam veya diğer materyaller laboratuvarda incelenir. Verem mikrobunun görülmesi ya da ekilen kültürde mikrobun üremesiyle de hastalığın kesin teşhisi konulur. Ayrıca bireyin daha önce verem mikrobuyla karşılaşıp karşılaşmadığını anlamak için PPD adı verilen cilt testinden de yararlanılabilir. Hastalığın erken teşhis edilmesi tedavide başarı sağlanması açısından çok önemlidir. Tüberküloz tedavisinde amaç hastanın vücudunda çoğalan çok sayıdaki mikropları hızla öldürmek ve hastalık bölgelerini etkili bir şekilde sterilize etmektir. Hastalığın tedavisinde, verem mikroplarını etkili bir şekilde öldürmek ve ilaçlara direnç gelişimini önlemek için 4 çeşit ilaç birlikte kullanılır. Bu ilaçların düzenli olarak ve yeterli süre kullanılması hastalığın ortadan kalkması açısından çok büyük önem taşır. Aksi takdirde, ilaçların hastalar tarafından düzenli kullanılmaması, ilaç direnci ve tedavinin başarısızlıkla sonuçlanmasına neden olur.