Londra'da heykeltıraş alan Margaret Thatcher'ın, Madam Helen'in geçmişte Sovyet istihbarat subayı olduğundan şüphelenmesi pek olası değil. "Iron Lady" nazikti ve hediye için teşekkür etti - masaüstüne yerleştirdiği büstü.
Heykeltraş olarak dünya ününü kazandı. Çalışmaları şimdi Avrupa'nın en iyi müzelerinde - Macaristan'da on iki, Fransa'da üç, Rusya'da sekiz müzede. On iki kişisel sergi, yaklaşık altmış heykel resmi! Thatcher, Brezhnev, de Gaulle, Kennedy'yi küfretti ... Bu büyüleyici kadının hayatının şeffaf ve iyi olduğu görünüyordu. Ancak, çoğu zaman olduğu gibi, öyle değil.
Yabancı bir istihbarat subayı olan Elena Kosova'nın, elbette, bir izci, parlak bir gazeteci olan eşi Nikolay Kosov ve BM Dış Muhabirleri Derneği başkan yardımcısı dahil, yalnızca sınırlı bir arkadaş ve meslektaş çevresi tanıdığı gerçeği. Kendisiyle birlikte, Elena Alexandrovna, New York'ta ikamet edenlerin "tarlaları" dahil, dünyanın çeşitli ülkelerindeki yabancı misyonları ziyaret etti.
BM için çalışan ilk Sovyet kadınıydı ve nükleer yaratılmasında önemli rol oynayan bir projede bilimsel ve teknik istihbaratta yer alan Vladimir Barkovsky’nin bir parçasıydı. оружия Rusya'da E. Kosova'nın çalışmalarının çoğu bölümü hala açıklanmamıştır. Onun hesabında - onlarca başarılı operasyon ve tek bir başarısızlık değil. Ama kim de dahil, kim yıllarca farklı bir meslek bulacağını hayal edebilirdi - barışçıl bir mesleğe?
Kural olarak, kadınlar izciler “ana işi” ve dünya sahnesinde yaptıkları her türlü yaratıcı etkinliği birleştirdi. Tabii ki, yetenek ile. Örneğin, bir dansçı-ajan veya birinci sınıf bir casus oyuncu. Birçoğu vardı. Ancak başarılı bir kariyerin ardından tamamen farklı bir alanda talep görebilmek ve hatta bunu başarmak için böyle tek bir unips var! Zoya Voskresenskaya istemsiz bir şekilde hatırlanıyor, ancak yalnızca Sovyetler Birliği'nde - yazar olarak biliniyordu. Kitapları, okul çocukları için zorunlu edebiyat listesine dahil edildi. Ve burada farklı.
Elena Aleksandrov Kosova bir tane değil, birkaç hayat yaşadı
“Soğuk Savaşın Sıcak Siperleri”, Elena'ya yüzleri, en küçük detayları, meraklı gözlerden gizlenmiş bir kişiyi görmesini - usta Kosova'nın yeteneği heykeltıraş Kosova için yararlı oldu. Ve aile kalıntıları arasındaki hafıza, Cohen'in eşlerinin efsanevi izcilerinin ve Rudolf Abel'ın hapishane çizimlerinin mektupları olarak kaldı. Aslında, yaşamında istihbarat ve sanatçı meslekleri çok yakından iç içe geçmiştir - karakterlerinin iç dünyasının sırlarını çözmesi her zaman ilginçti.
OXFORD ACCENT İLE
Elena Alexandrovna, Haziran 6 1925'te sınır muhafız komutanının ailesinde doğdu. İç Savaş sırasında, babası Taman ordusunun meşhur kampanyasına katıldı - Taman Yarımadası'ndan Tuapse'den Kızıl Ordu'nun ana güçlerine katılmak için. Daha sonra, Büyük Vatanseverlik Savaşı cephesinde savaşan MV Frunze'nin adını verdiği Askeri Akademiden mezun oldu. Askeri liderlik için Suvorov Emri de dahil olmak üzere birçok ödül kazandı. Zaferden sonra general, sınır birliklerinde çok sayıda görev yaptı.
Mezun olduktan sonra, MGB Yüksekokulunda iki yılda bir yabancı dil kurslarına girdi, ancak babası onu kadın yolundan değil, onu terk ettiğine rağmen söylediler. Ancak ikna inatçı başarısız oldu. Elena, giriş sınavlarını başarıyla geçti ve İngilizce öğrenmeye başladı.
Kolay değildi. Beş kişilik bir grup altı İngilizce öğretmenine sahipti ve neredeyse hepsi profesördü. Gereksinimler çok büyük ve istediğin gibi ülkenin yüksek profesyonellere ihtiyacı var! Amerikan radyosunu dinleyen öğrenciler, hızlı bir şekilde kaydetmeyi öğrendi. İlginç bir şekilde, altı ay boyunca ezberledikleri İngilizce kelimelerin anlamlarını açıklamadılar: ilk başta sadece telaffuzu çözdüler.
"O yıllarda, savaştan hemen sonra ülkenin profesyonel istihbarat subaylarına ihtiyacı vardı."
Gruptaki İngilizce, Jack London ve diğer tanınmış klasikler tarafından öğretildi. Kontrol, İngiltere'de sadece belirli tiplerde “su ısıtıcılar” üzerinde çalışan ekonomik metinler üzerinde yapıldı. Genel olarak, "İngilizler" genç insanlara doğru, güzel, hatta zarif, ama ne yazık ki ilham verdi! Açıkçası konuşulan bir dil değil - ve yabancı bir ülkedeki başarısızlıktan uzak değil!
Elena Alexandrovna'nın anılarından: “O yıllarda savaştan hemen sonra ülkenin profesyonel istihbarat ajanlarına ihtiyacı vardı. Özellikle de kozmonot kolordu gibi daha sonra organlara alınan kadınlarda. Hangi dilde öğrenmek istediğimiz sorulmadı, dış verilere bakıldı. Bir grup İngilizce'ye gönderildim ve iki yıl sonra en saf Oxford aksanıyla konuştum. Ancak mükemmel telaffuz için çabalıyoruz, öğretmenlerimiz bir şeyi göz önüne almadılar: istihbarat subayı yetiştiriyorlar ve kalifiye tercümanlar değiller. Konuşmam çok okuryazardı ve o kadar edebi ki, New York'taki kocamla çalışmaya başladığımda, ilk başta beni anlamadılar. Dilsel İngilizceye geçmek biraz zaman aldı. ”
Bu arada, gelecekteki kocası Nikolai ile tanıştığı kurslarda - iki yıl önce onlardan mezun oldu ve Devlet Güvenlik Bakanlığı Birinci Genel Müdürlüğü'nde çalıştı (yurtdışında istihbarat) - ancak Yüksek Okul ile bağlarını kaybetmedi ve sık sık arkadaşları ziyaret etti. Öyleyse tanıştım. Karşılaşmaya başladılar, sinemaya gittiler, pistlere gittiler, sadece şehir içinde yürüdüler. Doğru, bazen Kohl gizemli bir şekilde kayboldu, uyarmadan.
Dersten sonra, öğretmenlerden biri Gururlu Lise mezunlarının zaten bağımsız ve birçok yurtdışında çalıştığını söyledi. Mesela, Kohl Kosov Amerika'ya uçtu, Molotof'a tercüme edecek! Nikolay Kosov, gerçekten Kruşçev, Bulganin iş gezilerine eşlik eden Molotof'un çevirmeniydi.
Elena için yapılan son devlet sınavının yapıldığı gün, gençler evlenmeye karar verdi. Öykü Shakespeare tarafından yazılmış gibi onların aşk. “... Bazen onun yanında kim olduğumu anlamadım - anne, karısı, kızı. O benim için en değerli adamdı ... Muhtemelen, biz, iki yarıya bölünmüş olan androjen hakkındaki eski Yunan efsanesinden.
Okuldan mezun olduktan sonra Elena Kosova, Bilgi Komitesi'nin “B” bölümünde çalıştı (daha sonra yabancı istihbarat olarak adlandırıldı) ve Amerikan yönetimine öncülük etti. İki yıl sonra, 1949'te, Baş Teğmen E. Kosova ve kocası, her ikisi de Rus TASS muhabiri olarak ABD'ye bir iş gezisine çıktılar. Genç kadın operasyonel takma adı yeni bir isim aldı - Anna.
ANNA'NIN ÜÇ YAŞAMI
Bir zamanlar Elena Aleksandrovna bir tanesini değil, birkaç canını yaşadığını söyleyerek şaşırdı. Yeterince zaman ve enerjiniz var mı? Ne de olsa, bir iş değil, birkaç tane. Bir kişi değil - bir dize. Sadece bir efsane değil - “toplanan eserler” ve hiçbir şeyi karıştırmamak, unutmamak, kaybolmamak, kırılmamak, nihayet yorulmaktan ve sürekli gerginlikten!
“Efsaneye” göre eşler TASS çalışanlarıydı, ancak şartlar nedeniyle Elena önce SSCB BM BM Misyonunda tercüman olarak çalışmak zorunda kaldı. Bu, "ilk önce hayat" görevlisiydi. Gerçek şu ki, şefe göre devletin kalabalık olduğu ortaya çıktı ve Helen'e yer açmak için üç çocuğu olan bir Amerikalıyı kovması gerekiyordu. Tabii ki Kosova böyle bir değişikliği reddetti.
Daha sonra "ikinci aşamadaki siyasi subay" olarak atanarak terfi ettirildi. İlk defa, bir Sovyet kadına Birleşmiş Milletlerde böylesine yüksek bir işte emanet edildi. “Kendini yönetmeyen bölgeler için bir Afrika istasyonuna atandım” diye hatırladı ve daha sonra “ve raporlar verdim, analiz yaptım ve genel olarak resmi çalışmamı kimsenin şikayet edemeyeceği şekilde yaptım. Bana ayrı bir oda verdiler, kapı orada kapanmadı. Herkes bir hayvanat bahçesindeki gibi, bana eşlik etmek için durmadan gitti. ”
İzci ve yazar Zoya Voskresenskaya (Rybkina) tarafından Elena Kosova
İngilizler uzun zamandır onun için çalışıyorlardı, çalışmak ilginçti, farklı ülkelerden insanlar çalıştı - İngiltere, Avusturya, Polonya ve hatta Çin. İşin sonunda, eve gittiler, Elena yarına kadar kendilerine veda etti ve “Anna” ortaya çıktı, ki bu da her gün konutlara “yolculuk” yapacaktı. Her zaman çok iş oldu.
Birleşmiş Milletler’in New York ofisinde “Anna” nın yanı sıra, istasyonun diğer operasyonel personeli, restoranın veya kulübün görev dışı ortamında serbestçe iletişim kurabildiği kişilerle çalıştı. Bununla birlikte, BM'de özel servis ekipmanları ile doldurulmuş, ücretsiz iletişim hariç tutulmuştur.
Araba onunla olduğu için (bir kez gizlice babasından bir kez onu babasından sürmeyi öğrenmişti), çalışma gününün bitiminden sonra istasyonun operasyonel çalışanlarından bazılarını Buick'e koymuş ve birlikte Sovyet konsolosluğuna gittiler. Anna "ikinci çalışma gününe başladı. Bu arada, elçilikte çalışan Sovyet vatandaşları için, oradaki ekonomik departmanın arşivinden resmen sorumlu olan “kapatıldı”.
Önceden, istihbarattaki bir kadının "baştan çıkarıcı", yem, sevgilisinin tüm büyük ve küçük sırlarını derhal anlatacakları bir çeşit büyücü rolü oynadığı düşünülmektedir. Ancak bu her zaman böyle değildir. Ve Elena Aleksandrovna gençliğinde basitçe karşı konulamaz olsa da, kimseyi büyülemek zorunda değildi. Özellikle, çok sayıda bilgi verenler ile - "Anna" örneğinde olduğu gibi.
Karmaşık ve riskli işler yapmak zorundaydı - istihbaratta her gün farklı derecelerde riskli. Özellikle, iki ajanla bağlantı kurmak - Avrupa ülkelerinden birinin BM üyeliğinden bir kadını, ayrıca önemli bir devlet kurumunda çalışan Amerikalı bir kadını.
“İkinci, gizli yaşam” konusundaki muhasebecileri, ilk bakışta sıradan kadınlardı. İki bayanın buluşması, bir kafede geçici toplantılar, bir kuaför, bir pastane ya da bir dükkan, kural olarak, Amerikan karşı istihbaratları arasında şüphe uyandırmadı. Bir kucaklama veya el sıkışma - ve cebinizde küçük bir film benzeri kapsül! Bununla birlikte, kişi aşırı derecede toplanmalıdır: Sonuçta, herhangi bir yanlış adım, Elena ve meslektaşı için pahalıya mal olabilir.
Bu bağlantı sayesinde Merkez, düzenli olarak “Anna” dan NATO ülkelerinin küresel dünya sorunlarındaki konumlarıyla ilgili değerli bilgiler aldı. Gizli Amerikan gelişmelerinin bir kopyası Kurçatov masaya gitti. Tabii ki, Kosova’nın kıdemli teğmen Los Alamos savaşının bütün resmini bilmiyordu, ama çok renkli bir mozaik küçük bardaklardan oluşuyordu.
Elena Alexandrovna’nın hatıralarından: “Atomik bir savaş hazırlanıyordu ve ABD’nin nisan ayında ABD’ye 1949’i atmak istediğini kesin olarak biliyorduk. Ve bizim görevimiz vatanımızı mümkün olduğu kadar kurtarmaktı, başka bir şey düşünemedik. Amerikan karşı istihbarat lyutovala. Birlikten gelen her adam acımasızca izlendi. Sovyet diplomatlarının yerini değiştirmek için Draconian tedbirleri getirildi, sayısı asgariye indirildi - gerisi kenti terk etmek bile yasaktı.
New York'ta teknik işlerde değil operasyonel işlerde çalıştım. Barkovsky grubunda bir ciltçiydi (sadece atom bombasıyla nişanlandı). Bana talimat verdi - diyelim, eldivenlere bir mektup basmak, belli bir yere başka bir yere bırakmak, biriyle tanışmak için. Gerektiği gibi oldu. Ek olarak, hatırlıyorum ki, bizim ikamet operasyon sekreterine bir şey oldu. Aceleyle eve gönderildi. Ve fonksiyonlarını yerine getirmem için görevlendirildim. Bunun için yazmayı öğrenmek zorunda kaldım ... "
Oldu, kocasıyla bile, evde, iş hakkında ve “hiçbir şey hakkında” konuşamıyordu. Oldu, görevden döndü ve Nikolay endişeliydi, her şeyin yolunda gidip gitmediğini bilmek zorundaydı - kocasına başını sallayacaktı, hepsi bu. Birbirlerini kelimeler olmadan, yarım bakışta anlamayı öğrendiler.
Merkez düzenli olarak Anna'dan değerli bilgiler aldı. Bununla birlikte, şu an sadece halkın milli istihbaratın kahramanı ile ilgili olduğu öğrenildi.
BM’nin yüksek mevkii, ikametgahta çalışmak ve arşivde “dikkat çekici” ... başka ne var? Böyle çok katmanlı bir yapıda yeterli “kek üzerine kiraz” yoktur. Ve aynısını buldum! Boş zamanlarında (öyle miydi?), Genç kadın diplomatlar için kitlesel bir medya kandırıcısına geri döndü. Organize amatör şarkı söyleme, dans etme. Kendisi, her şey için yeterli güce sahip olduğunu itiraf etti - “vatanseverlik duygusu her zaman büyük enerji verdi.” Belki birileri görkemli ifadesini düşünür, ancak Sovyet halkının birçok nesli için “vatanseverlik” kavramı soyut veya soyut bir şey değildi.
ABD'de, “Anna” ve “Jan” yedi uzun yılını operasyonel görevler, sayısız toplantılar, seyahatler ve günlük risklerle dolu geçirdi.
“Annem bir yemek mi? NE BEKLİYOR? ”
Resmi olarak mesleği bırakmış olsalar bile eski zekanın olmadığına inanılıyor.
Elena Alexandrovna, “Otuz yaşımdayken çocuk beklediğimi öğrendim” dedi. - Hepsi değişti. Kendimi ona adamaya karar verdim. Annem hasta oldu, kimseye yardım etmedi. Ve genel olarak, oğlumu kimseye emanet edemezdim ... Geldim ve benden üç yıl gitmemi istedi. Ve Merkez'de bir istifa teklif edildi ve sonra istersem, istediği zaman geri dönmesi istendi ... ”Ama asla geri dönmedi, ancak istihbarat sonsuza dek hayatında kaldı, çünkü bir istihbarat memurunun karısıydı. Ve on iki yıllık hizmetin unutulması o kadar da kolay değil.
Hollanda'ya bir sonraki seyahatinde Elena, Nicholas'a sadece eş olarak eşlik etti. Ancak bu sadece ilk bakışta. Doğrudan operasyonel çalışmaya dahil olmasa da, Sovyet dış istihbarat asistanı olan kocasına kabiliyeti ve yetenekleri konusunda yardım etti. Daha sonra bir yabancının eşiyle daha yakından tanışmasını, ilk çalışmasını yapmasını, resepsiyonda evli bir çiftle “konuşmasını” ve hatta karmaşık operasyonel faaliyetler yürütürken kendisini “sigortalamasını” emretti. Sonuçta, her şeyi kendiniz yapmak her zaman mümkün değildir - Nikolai yakından izlendi. Bu Rus kim? Amerika'da muhabirdi, Hollanda'da zaten diplomat olarak! ..
Küçük bir oğul bir keresinde annesine kimin için çalıştığını sordu. Elena Alexandrovna bir an için durdu: "Ben aşçıyım evlat." Kocası ve oğlu için yemek yapmayı gerçekten çok severdi. Ve sadece bir süre sonra, yetişkin Nicholas Jr. "Amerikan Sandığı" nda annesinin mesleğine ışık tutan bazı belgeler buldu. Kimseye bir sır vermedi, ama ailesine, babası ve annesi ile şaşırdığını ve gurur duyduğunu itiraf etti. Ancak, sürpriz olma nedeni sadece biri değildi.
“Yolların kavşağı”, “kesişme”, “gerçek anı”, hatta “kaza” - herkes farklı diyor. Ancak, hiçbir şeyin tesadüfen olmadığını söylüyorlar. Hollanda'da, Nikolai Antonovich bir şekilde Elena'yı o zaman Hollanda Sanat Akademisine katılan bir Bulgar diplomatın eşiyle tanıştırdı. Diplomatın karısı Elena'yı onunla derslere gitmeye ve modelleme konusunda kendini denemeye ikna etti, bu çok ilginç, çünkü bugün sıra dışı bir model siyah oturan bir adam!
“Onu şekillendirdiğim zaman,” dedi E. Kosova, “öğretmen derhal kararımı bana verdi: Ben ikinci yıla kabul edildim. Sanat Akademisi'nde ikinci sınıf öğrencisi olduğum bir belge bile yayınladılar. Ne yazık ki, oraya tekrar gitmek zorunda değildim, ilk önce oğlum hastalandı, sonra başka bir şey oldu ve heykel beni uzun süre terk etti. Ama kendim için yapabileceğimi öğrendim. "
Ancak, "yapabildiği" daha önce açıktı. Moskova yakınlarındaki bir tatil evinde küçük bir oğluyla geldiğinde, avluda şaşırtıcı bir şekilde “canlı” yüzü olan bir kardan adam küfretti. Bu şaheseri gören yerel polis, “heykeli” dikkatle bölümlerinin avlusuna taşıdı ve kış sonuna kadar hayranlıkla izledi ...
Aşağıdaki deneyim Elena Alexandrovna'yı çarpıcı bir başarıya getirdi. Nikolay Kosov'un Macaristan'daki SSCB'nin KGB resmi temsilcisinin atandığı Budapeşte'deydi. 50 yaşında, sadece bir parça kil alarak ikinci bir meslek buldu. Her şey sevgi ile başladı - Shandor Petofi'ye.
GENÇLİK GİZLİĞİ
Elena, kendi riski altında, bir şair, asi ve eşsiz şarkı sözleri olan S. Petofi'nin heykelsi bir portresini yarattı. Ardından yerel bir müzeye bağışlanan Oranya János adlı bir heykel izledi. Sanatsal halk memnun oldu. Sanat eleştirmenleri ve gazeteciler, bilinmeyen bir Rus ustanın çalışmalarına övgüde bulundular. O andan itibaren nihayet kendi gücüne - deneyim, izlenimler, düşünceler, duygular, kısacası, uzun yıllar boyunca biriken her şeye - inandı - ilginç heykel portreleri olan insanlarda somutlaşmaya başladı. O, hayal gücünün neşeli gücü tarafından yönetiliyordu.
Çağdaşlar için Elena Kosova sadece bir heykeltıraştı
Ve bir sürü şey vardı. Ve gazetecilere açtığı gençliğin sırrı şaşırtıcı derecede basitti (“tüm gereksiz şeyleri kesmeniz gerekiyor!”). Amerikalı kızı Patricia Thompson ise Vladimir Mayakovski'nin bir portresi gözyaşlarına taşındı. Ve ünlü Macar usta Olchai-Kish Zoltan'dan heykel dersleri - dört yıllık eğitim sadece teknik beceri! Macaristan'da altı kişisel sergi. Evde tanıma - 1984'ten beri, Rusya Sanatçılar Birliği'nin tam üyesi ... Ve - portreler, portreler. Belki zaman gelir ve onun torunları iyi hatıraları için portresi kalır? ..
Elena Alexandrovna kocasını beş yıl geride bıraktı ve bir gün geçmedi, böylece Nikolay'ı hatırlamıyordu. Bütün bu yalnız yıl boyunca onu destekleyen tek şey, ülkeleri için yapabilecekleri her şeyi yaptıkları fikriydi. Jan ve Anna kaderinden ayrılamazlardı - “Anavatanın nerede başladığı” diye biliyorlardı.
Elena Kosova, kısa bir hastalıktan sonra yılın Şubat 21'inde 2014'te vefat etti. Birçok efsanevi izcinin dinlendiği Troyekurovsky mezarlığında Moskova'ya gömüldü.