Yukarıdaki grafik yıllara göre kadın cinayetleri verilerini göz önüne sermektedir. 2010 yılındaki verilere göre rakamlar 180’i göstermekteyken geçtiğimiz yıl 341 kadının cinayete kurban gitmesi ile son 8 senede veriler iki katına çıktı. Bu yazımızda kadın cinayetlerine dair belirli veriler sunulacakken nedenleri ve sonuçları üzerinde durulmayacaktır. Bu yazı hazırlanırken iki kaynaktan yararlanılmıştır. İlki Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu ikincisi ise Anıt Sayaç olarak bilinen cinayete kurban giden kadınların anısına açılan bir internet sitesidir.
Bu verilen ile ilgili bilinmesi gereken en önemli nokta sadece tespit edilen rakamları yansıtmasıdır. Yani adli bir yansıması olan rakamlar göz önüne serilmiştir. Bunun haricinde bu verilerin çok ötesinde rakamlar olduğu bilinmektedir. Ancak resmi bir sonuç doğurmayacağı için sadece yukarıda isminden bahsettiğimiz ve tespite geçen iki sitenin sonuçlarını baz almak daha doğru olacaktır. Her geçen gün artan kadın cinayetlerinin bilançosunu ortaya koymak için bu yazımızda iki farklı inceleme yapacağız. İlki 2017 yılı kadın cinayetleri raporu diğeri ise 2018 yılında cinayete kurban giden kadınları tek tek haber kaynaklarını belirterek detaylı verileri ile değerlendireceğiz.
2017 Kadın Cinayetleri Raporu
Anıt Sayaç üzerinden alınan verilere göre 341 kadının cinayete kurban gittiği görünmektedir. Bir önceki yıl 328 olan bu rakam maalesef yine yükselmiş ve 341’e kadar çıkmıştır. Önü alınamaz bir yükseliş seyri izleyen bu grafik içler acısı bir hal almıştır. Öldürülme sebepleri ve ölüm şekli itibari ile incelendiğinde daha da acı bir tablo ile karşılaşmaktayız. Ancak durumun vahametini göstermesi açısından bu bile yeterlidir.
Anıt Sayaç olarak bilinen platforma girdiğiniz zaman 2008 yılından günümüze kadar cinayete kurban giden kadınları isimleri ile birlikte görebilirsiniz. İsmin üzerine tıkladığınız zaman haber kaynağı ile beraber tarih, öldürülme nedeni, kimin tarafından öldürüldüğü, koruma talep edip etmediği ve öldürülme şeklini görebilirsiniz. Her ne kadar ilk bakıldığında bu acı tabloyu sunması can sıkıcı gibi görünse de kadın cinayetlerine dikkat çekmek açısından yapılan bu çalışma önem arz eder.
İllere Göre Cinayete Kurban Giden Kadınların Dağılımı
Nüfusunun en yüksek il olması itibari ile ilk sırada İstanbul yer almaktadır. Sürekli göç alan bir şehir olması ve yeni iş imkânları yaratması bakımından Türkiye’nin en büyük metropolü olan İstanbul ilk sırada ter almaktadır. Hemen ardından ise bir başka iki büyük şehir olan İzmir ve Antalya gelmektedir. Bu veriler arasına en dikkat çeken sonuç metropollerde bu rakamın yüksek olmasıdır. Ancak dikkat çeken farklı bir durum ise verilere yansımayan rakamların var olabilme ihtimalidir.
Kapalı toplum yapısının ağırlıkta olduğu bu şehirlerde rakam her ne kadar düşük görünse de aslında bu rakam resmi kaynaklara yansımaması bakımından bu derece düşük görünmektedir. Zaman zaman farklı sosyal medya organlarına düşen haberler bu sonucu ortaya koymaktadır. Çankırı, Nevşehir ve Van gibi bazı şehirlerin yer almaması da ayrıca göze çarpan ilk sonuçlar arasındadır.
2017 Kadın Cinayetleri Yakınlık Derecesi Raporu
Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformunun verilerine göre ölüme neden olan kişilerin %33 gibi büyük bir kısmının yakınlık derecesi tespit edilememiş olmasıdır. Aslında Bu rakam ortaya şunu koymaktadır: Tespit edilen verilerin kendi içerisinde kategorizasyonu yapılırken üçte birlik bir oranın durum tespiti yapılamamaktadır. Bu da demek oluyor ki bu rakamlar dışında daha faklı sonuçlar da olabilir.
Tespit edilen veriler ışığında ise kadın cinayetleri en fazla kişilerin eşleri tarafından işlenmektedir. %22 gibi yüksek bir rakam karşımıza çıkmaktadır. Bunun dışında %5’lik bir oranda boşandığı erkek tarafından cinayete kurban giden kadın bulunmaktadır. Hemen ardından ise bir yakını (akrabası da olabilir) tarafından işlenilen cinayetler gelmektedir. %13 gibi yüksek bir rakam karşımıza çıkmaktadır. Yine %9 gibi yüksek bir rakam ile karşılaşıyoruz. Bu da erkek arkadaşların olduğu bilinmektedir. Ayrıca %3 oranında kadın da ayrıldığı erkek tarafından cinayete kurban gitmektedir.
Yukarıdaki tabloda görüldüğü üzere sırası ile babası, oğlu, ağabeyi ve üvey evladı tarafından; %4, %4, %2 ve %1 gibi toplamda %11 civarı aile cinayeti karşımıza çıkmaktadır. Bunların haricinde %4 gibi bir rakam ise tanımadığı kişiler tarafından öldürülen kadınların oranını vermektedir.
2017 Raporuna Göre Kadınların Öldürülme Nedenleri
Yine kadın cinayetleri ile ilgili en çarpıcı veri tespit edilemeyen ve şüpheli ölümü temsil eden yüksek bir oranın olmasıdır. % 29 oranında şüpheli ölüm varken %28 oranında da tespit edilemeyen rakam bulunmaktadır. %57 gibi nerede ise üçte iki oranında bir veri sonuçlanmamış durumdadır. Bunun nedeni cinayeti işleyen kişilerin bir kısmının tespit edilememiş olmasıdır. Bunun ardından ise çok ilginç bir veri karşımıza çıkmaktadır. %21 oranında kadın kendi hayatına dair karar alması nedeni ile cinayete kurban gitmiştir.
Yine benzer bir neden olan ve kendi hayatına dair bir karar niteliği taşıyan kadının boşanmak istemesi gibi bir neden ile %7 oranında kadın cinayete kurban gitmiştir. Ekonomik sıkıntılardan dolayı öldürülen kadın rakamı ise %5’lik bir oranda temsil edilmektedir. Hemen ardından ise sırası ile ilişkisini sonlandırmak istemesi, başka kadını korumak istemesi, arkadaşlık teklifini reddetmesi. Barışma isteğini reddetmesi, kaçırılma ve tecavüz, ayrılmak istemesi, çocukları ile ilgili ve tecavüz gibi nedenler gelmektedir.
2017 Kadın Cinayetlerine Kurban Gidenlerin Öldürülme Şekli
Ateşli silah kullanımının artması ile beraber kadınların öldürülme nedenleri arasında da %43 gibi yüksek bir rakam yer kaplamaktadır. Ani bir öfkenin sonucu ile anlık ölümlere sebep olan ateşli silahlar kontrol edilememesi sonucu cinayete neden olmaktadır. Bu yüksek oranın içerisinde en merak edilen bir başka oran ise ruhsatlı ve ruhsatsız silah oranıdır. Hemen ardından ise %21 gibi yüksek bir rakam olan kesici alet gelmektedir. Yine diğer grafiklerde de dikkat çeken tespit edilemeyen %16 gibi bir oran bulunmaktadır. Tüm bunların ardından sırası ile %4 ve altı oranlarda boğularak, darp edilerek, kesici silah, yüksekten atma, asılarak, boğma-kesici silah, boğma-ateşli silah, dinamit, kesici alet ve zehirleme gelmektedir.
2018 Kadın Cinayetleri Raporu ile daha detaylı bir çalışma ortaya koymak ve dikkat çekmek amacı ile ayrıntılı veriler sunmak için çalışmamamız devam etmektedir. Kısa bir süre içerisinde yayınlanması planlanmaktadır. Bu verileri aldığımız Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu ve Anıt Sayaç‘a değerli çalışmalarından dolayı teşekkür ediyoruz.