Tesla, SpaceX yada Elon Musk’ın diğer çılgın ötesi projelerini atın bir kenara, unutun! Çünkü Elon Musk çılgınlık seviyesini arşa çıkarmaya karar verdi. Sanırım bizim bu zamana kadar duyduğumuz en akıl almaz projelerden birini hayata geçirmeye başladı. Neuralink projesini duydunuz mu? Duymadıysanız bile yakında çok sık duymaya başlayacaksınız. Okulsayfam ailesi olarak bu konularda bir adım önde olalım diye, bu yazıyla ayrıntılarını anlatmak istiyoruz sizlere. Bakalım neymiş bu proje! Elon Musk kuşkusuz müthiş bir girişimci. Risk alma konusunda master diyebiliriz. Farklı gezegenlerde koloniler kurmaya gidecek kadar çılgın bir adam olabilir ama o da bir insan ve onun da bir korkusu var. Bir fobisi. Yapay zeka! Öyle böyle korkmuyor yapay zekanın insanoğluna yapabileceklerinden. Bunu birçok kez de dile getirdi!
Haksız da değil. Bunu Stephen Hawking de dile getirdi, Yuval Harari de! Başka birçok bilim insanı da bu konuda ki tedirginlikleri dile getirdi. İnsanların yapacağı iş kalmayacak. İşte tüm bu gеlесеk olasılıklara karşı elini taşın altına koymaya karar veriyor Elon Musk ve başta bahsettiğim Neuralink projesini hayata geçiriyor. Uzatmadan ne olduğunu söyleyelim. Daha sonra detaylarını anlatalım sizlere. Neuralink bir BMI yani Brain Machine İnterface Türkçe açılımı beyin makine arayüzü! Yani insan beyni ile yapay zekayı birleştirmeyi hedefleyen bir proje. Bükemediğin bileği öpeceksin projesi bir nevi! Şimdi detayları ve olasılıkları bir konuşalım. Neuralink şirket sayfasında kendini şöyle özetliyor. İnsan beynini bilgisayarla ve de fiziksel bir bağlantı olmadan bağlamaya yarayacak bir araç üretmek isteyen bir nöroteknoloji şirketi.
Evet, bu işi beyne yerleştirilecek bazı elektrotlar ile yapmak istiyorlar ve yine kendi açıklamalarına göre başlıca amaçlarından biri beyin hasarı yaşayan insanlara yardımcı olabilmek. Beyinde yaşanan fonksiyon bozukluklarını çözmek. Uzun vadede ise ki bana kalırsa asıl amacı insanı yapay zeka karşısında avantajlı duruma getirmek ve belki de şu anki halimizden daha gelişmiş bir insan formu ortaya çıkarmak.
Süper insanlar geliyor diyebiliriz bir anlamda. Bu arada Elon Musk’ın bu projeyle ilgili ilham kaynağı bir bilimkurgu serisi olan IANN M. BANKS’in The Culture isimli kitap serisidir. Bu seride Samanyolu galaksisinde yıldızlararası bir yaşam evreninde hemoroidler uzaylılar ve çok gelişmiş yapay zeka makinelerinin yaşadığı bir evrenden bahsediliyor. Tüm yaşam formlarının yapay zeka ile uyum içinde yaşadığı bir evrenden! İşte buradan da yola çıkarak bahsettiğim gibi Elon Musk insanların bu tip bir senaryoya hazır olmasını istiyor. Bunu nasıl yapmak istediğine gelirsek, beyne yerleştirilecek elektrotlar ile insanın hafızasının ve bilişsel becerilerinin geliştirilmesi amaçlanıyor. Bu elektrotlar da sibernetik implantlar adı veriliyor.
Sibernetik makineler ve canlılarda iletişim ve otomotik kontrol sistemlerinin bilimi olarak özetlenebilir. Bu implantlar ile insan beyni, elektronik cihazlar ve yazılımlar ile bir tür bağlantıya sahip olacak. Bu da tam olarak nöro linkin amacı zaten. Bu elektrotlar nasıl yerleştireceğini de açıklıyor şirket. Bir robot yardımı ile insanın kafatasında, insan saçının onda biri kadar küçük bir delik açılacak ve bu deliklerden robot çok hassas bir şekilde bu elektrotlar uygun yerlere yerleştirecek. Bu elektrotlar bahsettiğim gibi kablosuz olacak ve Elon Musk bu teknolojiyi buluethooht’a benzetiyor. Ayrıca şöyle devam ediyor! Algıladığımız, duyduğunuz, hissettiğiniz veya düşündüğünüz her şey nöronlar da yaşanan faaliyetlerin sonucudur. İşte Neuralink de buna odaklanacak. Beynin farklı bölgelerinde kayıtlar gerçekleştirilecek ve bu bölgelerde aktivasyon oluşturulacak.
Kaldı ki zaten düşündüğümüzde şu an hepimiz birer Shay Borg olarak yaşıyoruz. Aslında kılınmaz göre. Telefonunuz, bilgisayarınız ve kullandığınız tüm cihazlarıyla bundan 30 yıl öncesine göre normal bir insandan daha geniş bir kontrol alanına sahibiz. Teknolojik bir uzattımız var. Şimdi Neuralink nasıl çalıştığına gelirsek. En ilginç tarafı da bu Neuralink ile insan beyni bilgisayardan doğrudan bilgileri indirebilecek veya bilgisayara yükleyebilecek.
Matrix veya Skynet gibi senaryolar için bunun bir adım olacağı söyleniyor. Elon Musk bu korkulara karşı ”zorunda değilsiniz, bunu isterseniz taktırmayabilirsiniz” diyor ama bilemiyoruz. Şimdi çerçeveyi biraz genişletelim istiyoruz. Ne anlama geldiğini daha iyi kavrayabilmek adına bu gelişme, teknological singularity, yani teknolojik tekillik denen olasılığı inanılmaz hızlandıracak gibi görünüyor. Peki nedir bu teknolojik tekillik? Bunu da gelecek bilimcisi olarak bildiğimiz Raymond Kurxweil şöyle açıklıyor. ”Teknolojik tekillik teknolojinin çok hızlı gelişmesinden kaynaklanır. Yani teknoloji öyle hızlı geliştiriyoruz ki, yakın zamanda kendimizden daha akıllı makineler geliştirmiş olacağız ve teknolojik gelişim hızı makinelerin tasarrufuna geçtiğinde, sonsuz hızlara çıkar.”
Çünkü makineler de kendilerinden daha akıllı makineler yapacak. Bu denkleme göre makine insan zekasını geçerse gelecek öngörülemez yani sonsuz olur. Tarih de veriyor Kurxweil. Birkaç yıl içinde insan beynini simüle edecek kadar güçlü bilgisayarlar olacak. Ancak 25 yıl sonra mevcut teknolojiler mevcut halinden bir milyar kat daha güçlü olacak ve 2029 gibi insan beynini tamamen çözmüş olacağız. Bu da bize insanın tüm becerilerini, özelliklerini, buna duygular da dahil simüle edebilecek yazılımlar ve algoritmalar şeklinde geri dönecek.
Makineler birkaç işlemle saniyeler içinde milyarlarca şeyi doğru şekilde hatırlayabilecek, uygulayabilecek, insanın iletişim hızından milyonlarca kat daha hızlı bir şekilde bu bilgileri paylaşabilecek. Ve işte 2045 gibi ise insanlar insan makine türü bir medeniyete ulaşacak ki bu da yine mevcut teknolojilerin milyarlarca kat daha güçlü olacağı ve buna bizim de katkı yapacağımız anlamına geliyor. Burası da bahsettiğimiz teknolojik tekillik noktası olacak. Ondan sonrasını ise hayal etmek pek mümkün değil. Edemeyiz. Bu da Moore’s yasası ile örtüşüyor aslında.
Kısacası gelecek insanlık için iyi mi yoksa kötü mü olacak? Hep birlikte göreceğiz!