St. Petersburg’da Rus Donanması Günü vesilesiyle düzenlenen merasimler kapsamında Batı’ya tehditkar bildiriler içeren yeni deniz doktrinini yürürlüğe koydu. Merasimde yaptığı konuşmada Rus önder, Rus donanmasının temel prensip ve amaçlarını içeren yeni deniz doktrini hakkında açıklamalarda bulundu. 55 sayfalık yeni deniz doktrinine dair açıklamanın, Rusya’nın Karadeniz Filosu’na düzenlendiği belirtilen SİHA saldırısı sonrasına denk gelmesi dikkat çekti.
Rusya başkanı Putin, yeni askeri deniz doktrininde, Karadeniz ile Kuzey Kutup Bölgesi’ndeki hudutların da tekrar netleştirildiğini, korunmaları için de sahip olunan bütün imkanlarla ve elden geldiğince sert biçimde uğraş edileceğini söyledi. Doktrinde, bugünkü Rusya’nın süratli bir filosu olmadan var olamayacağı söz ediliyor.
Putin’in açıkladığı doktrinde ülke için en büyük tehlikenin Amerika Birleşik Devletleri ve NATO olduğu belirtilirken, 2015’ten bu yana birinci kere yenilenen bu deniz doktrininin Batı’ya meydan okuma olduğu yorumları da yapılıyor.
Yeni doktrinin içeriğindeki detaylar
Rusya haber ajansı Interfax’in bildirdiğine nazaran, yeni deniz doktrininde Amerika Birleşik Devletleri’nin dünya denizlerinde hakimiyet kurma eforu bulunduğu ve bunun da Rusya’nın ulusal güvenliği için büyük tehdit oluşturduğu belirtiliyor. Ayrıyeten deniz doktrininde, ABD’nin Rusya’nın okyanusların altındaki yer altı zenginliklerine erişimini kısıtlama teşebbüslerini engellemek gerektiği de savunuluyor. Rusya örneğin Kuzey Kutbu’nda bulunduğu varsayım edilen doğal gazda ve öteki hammadde kaynaklarında hak talep ediyor. Fakat Kuzey Kutup Bölgesi’nde hududu bulunan ülkeler de Rusya üzere hak talep ettiklerini açıklamıştı.
Doktrinde yer aldığına nazaran, Rusya Kuzep Kutbu’ndaki araştırmalarını güçlendirmeyi amaçlıyor ve Kuzey ve Pasifik Filosu’nu da genişleterek orada “stratejik istikrar” sağlayacağını argüman ediyor. Gayenin, Kuzey Kutbu’nda “güvenli ve rekabeti mümkün kılan”, Avrupa’dan Asya’ya bir deniz yolu kurmak ve bütün yıl bu yolu kullanılabilir kılmak olduğu bildiriliyor.
Yeni deniz doktrininde dikkat çeken bir öteki nokta da, Rusya’nın, açık denizlerdeki çıkarlarını savunmak hedefiyle askeri güce de başvurabileceğini belirtiyor olması. Doktrinde, “Eğer diplomatik metotlarla sorunun tahlili mümkün kılınamamış ise Rusya askeri şiddet kullanabilir” ibaresinin de yer aldığı haber veriliyor. Savaş hallerinde de sivil gemiler de dahil Rus donanmasının genişletilebileceği belirtiliyor.
Doktrinde NATO üyesi ülkelerin askeri alt yapısının Rusya hudutlarına yanlışsız kaydırılması ve bir dizi devletin, bölge ve adanın Rusya’dan hak talep etmesi ihtimaline gönderme de yapılıyor. Japonya örneğin, İkinci Dünya Savaşı sonrasında Rusya tarafından ilhak edilen Pasifik Okyanusu’ndaki Kuril Adaları’nı geri talep ediyor. İlaveten deniz doktrininde Rusya, ülke sonları dışında kalan askeri deniz üslerinin kimilerinin görünürlüğünün artırılmasını da amaçladığını vurguluyor.
Ukrayna savaşı nedeniyle uygulanan yaptırımlara karşın Rusya ayrıyeten çağdaş uçak gemileri yapımınını ileri taşıyacağını da vurguluyor.
Kırım’a dair planlar da doktrinde yer aldı
Putin’in askeri merasimle imzaladığı yeni deniz doktrininde, 2014’te Rusya’nın ilhak ettiği Kırım’daki askeri alt yapının genişletilmesine dair maksatların de yer aldığı dikkat çekti. Bu bölgedeki Rus Karadeniz Filosu’nun da güçlendirilmesi doktrinde belirtildi.
Kırım’ın ilişkin olduğu Ukrayna ise yıllardır, Rusya’nın yarımadayı büyük askeri bir üsse çevirdiğini belirterek şikayet ediyor.
Kırım’daki ünlü metropol Sivastopol’daki Rus Donanması Günü kutlamaları ise hafta sonunda iptal edildi. Karara, Ukrayna’nın Rus Karadeniz Filosu’na SİHA ile taarruz düzenlediği ve olayda altı kişinin yaralandığı savı münasebet gösterildi. Ukrayna ise suçlamaları geri çevirdi. Ukrayna Deniz Kuvvetleri, Rusya’nın Ukrayna’nın ataklarından korkarak kutlamaları reddettiğini ileri sürdü. İki ülkenin karşılıklı tezleri bağımsız kaynaklarca teyit edilemiyor.
Rusya önderi Vladimir Putin, Rus Donanması Günü kutlamalarında Sivastopol’daki aktifliklerin iptali konusunda açıklama yapmazken, Finlandiya sonundaki Meerbusen kentinde yaptığı açıklamada, pek yakında hipersonik Zirkon deniz füzesinin ordusunun savunma envanterine alınacağını vurguladı ve birinci olarak da önümüzdeki aylarda Amiral Gorşkov fırkateyninin bu füzeyle donatılacağını duyurdu. Rusya başkanı, Zirkon’un önünde hiçbir pürüzün duramayacağını da vurguladı. Geçen yıl muvaffakiyetle test edildiği bildirilen Zirkon füzesinin saniyede 343 metre ses suratına sahip olduğu haber veriliyor. Zirkon hakkında Putin, geçen yıl yaptığı bir konuşmada, onun NATO’ya verilmiş bir karşılık olduğunu belirtmişti.