Atürk Tv deki bizce pozitif programımız ile Salı ve Perşembe günleri 18:20 de her hafta sizlerle beraber oluyor , Pandemi günlerinde öncelikle sağlık olmak üzere pek çok konuda sohbet ediyoruz . Hem televizyonda konuştuklarımız hem de fırsat bulamadıklarımız hakkında sohbetlerimize bu köşede de devam edeceğiz. Bizlere televizyonda duymak istediğiniz veya bu köşede okumak istediğiniz konuları , önerebileceğiniz dernekleri facebook/aturktv , facebook/sagkal adreslerine yazarak bildirebilirsiniz. Mutlaka planlama içine alınacaklardır .
Bu hafta öncelikle Meme Kanseri farkındalık ayı olması nedeniyle meme kanseri , hatta kanser farkındalığı, kanserde stres kontrolü ve korunma konusunu konuşmak istiyorum .
İnsan hayatına baktığımızda “Her Yaşlanma Erken Yaşlanmadır” dersek aslında hiç te yanlış söylemiş olmayız . Her canlının hücre çekirdeğinde yerleşik olan DNA Zinciri yaşam süresini belirler. Hücreler İnsanın DNA zincirindeki bölünme kapasitesi ile bölünme ve yenilenmeye devam ederler. Bölünmeyi kontrol eden DNA parçasına da Telomer adı verilir. Her hücre bölünmesinde DNA iki çift üretilir. Bu üretim sırasında da Telomerden küçük bir parça ayrılarak yeni hücrenin DNA sına eşlik eder . Yani her bölünmede Telomer kısalır . “Eyvah, yani her yenilenmede ben hücrelerimi tamir edebilme kabiliyetimin bir kısmını kaybediyorum, öylemi?” diyebilirsiniz. Aslında haklısınız da . Neyseki telomer, insanda 150 -170 yıl yenilenebilmeyi ve tamiratı destekleyecek kadar uzun . Yani optimum koşullarda bu kadar yaşayabilmenin de mümkün olduğu savunuluyor .
O yüzden daha önce gelişen tüm sağlıksızlıkları erken olarak adlandırmak istiyorum . Kötü beslenme ( az ya da fazla beslenme , dengesiz beslenme ) , hareketsiz yaşam , Uyku düzen bozuklukları , vücutta stres yaratan durumlar ( Aşırı yorgunluk, hormonlar, virütik hastalıklar, Ultraviole ışınları – Radyasyon ve elbetteki ruhi stres ) DNA nın kendini yenileyebilir kapasitesini bozabilir . Bahsettiğimiz zarar verici durumlarda vücuttaki hücrelerde tamir amacıyla oluşacak aşırı ve kontrolsüz çoğalma Telomerin çabuk tükenmesine sebep olur . Hücreler normal bölünemez . O yüzden tamir kapasitesini zorlayacak şekilde zedelenen hücrede kanser gelişir. Aşırı sigara kullanımı , güneş yanıkları , vücutta uzun süren enfeksiyonlar ( Karaciğerde Hepatit , Rahim ağzında HPV virüs …) kansere sebep olabilir.
Özellikle meme kanseri farkındalığı bakışı ile risk faktörleri dediğimizde : Erken yaşta adet görmek 10 yaş ve altı – İleri yaşta adet görmek ( meme üzerine hormon baskısı yaratır ) , Aşırı kilo ( hem insülinin kanser büyütücü etkisi, hem yağ hücrelerinin süregen iltahap yaratıcı etkisi, hem de yağ dokusunda kadınlık hormonu üretimi) , Ailede meme kanseri olması ( DNA da risk faktörü olan genlerin bulunması ) , Dışarıdan vücudu etkileyecek kadar yüksek doz hormon alımı (Hormon tedavileri ) , Karaciğer hastalıkları ( vücuttaki kadınlık hormonunun etkisizleştirilmesini bozar ), Radyasyon ( Tanı amacı ile sık yapılan Radyolojik tetkikler , Yüksek irtifada olmak – hava yolu ile sık uçuş ) , Aşırı stres ( Hem hormon dengesini etkiler , hemde vücudun bağışıklık sistemini bozar ) . Bunlara benzer birçok risk faktörü değerlendirilmiş ve halen incelenmektedir.
Meme kanseri 40 yaşın altındaki kadınlarda %6.6 oranında görülmesi nedeniyle genç kadınlardaki en sık görülen kötü huylu hastalıktır. Kadının bütün hayatı boyunca meme kanseri ile karşılaşma riski ise %13 civarındadır . Neyse ki günümüz koşullarında erken tanı ve tedavi ile çok başarılı sonuçlar alınmaktadır . Yeterki kadın kendi bedeninin ve bedenindeki değişikliklerin farkında olsun . Sağlık bakanlığı, sağlık kurumları, ilgili dernekler ve basın sürekli olarak meme kanseri hakkında farkınlığını arttırıcı programlar düzenlemekte , özellikle düzenli tıbbi muayene ve kendi kendine meme muayenesinin önemini vugulamaktadır .
Ben bugün biraz da Strese vurgu yapmak istiyorum . Meme kanseri hastalarının %70’i çeşitli düzeylerde depresiftir, hayata dair Anksiyete ( korku ve heyecan) seviyeleri çok yüksek bulunur . “Bir insanın anksiyetesi neden yüksek olur derseniz” basitçe aşırı mükemmeliyetçilik, çevrenizden ve hayattan gereğinden fazla beklenti içinde olmak, kendinizi gereğinden fazla yargılamak kolayca bu gerginliği oluşturabilir, diye cevap veririm . Kendine ait kimliği herkese yardım amacıyla ikinci plana itmeyi başarmış birini düşünün . Tüm yaptıklarına karşın karşısındakilerden cevap olarak kimi zaman bir teşekkür , kimi zaman sadece hayatta değerli olduğunu hissettirecek sevilme ve beğenilme ifadesi beklentisi içindedir. Peki şu soruyu sormak istiyorum . Hayatta sadece kendi istediği için, istediği şekilde yaşayan biri mi daha çok kırılır , yoksa aşırı iyi niyetli biri mi. Kendisini başkalarına aşırı adayan kişi yaptıkları hak ettikleri değerle karşılanmadığında kolayca kırılıp incinebilmektedir.
Pek çok kez birileri için iyi birşeyler yaptığınızda ve takdir görmeyip bir de üstüne eleştirildiğinizde ama bunları senin – sizin için yaptım dediğinizde, “ee Yapmasaydın!” cevabı ile karşılaşmadınız mı ?
Böyle bir stresi yönetemezsiniz, çünkü sizin hakkınızda karar verme ve değerlendirme hakkını başkalarının eline vermişsinizdir. Bu kişiler en yakınlarınız dahi olsa. Beni meme kanseri ile karşılaşan hastalarım ile yaptığım görüşmelerde en çok şaşırtan hastanın çocuklarının veya ailelerinin ,” Tamam hastalığı anladık , önemli, kabul ona destek olacağız ama tedavi ne zaman bitecek ve biz eski hayatımıza ne zaman döneceğiz” sorusudur . Bu durum ilk bakışta “annemiz ne zaman tam olarak sağlığına kavuşacak” sorusu olarak görülse de aslında bireyler kendi konfor alanlarına ne zaman döneceklerini sorgulamaktadır .
Şöyle düşünün annenin hastalığında ailede ne değişiyor . Anne aile içinde üstlendiği rolü bir süre yürütemiyor . İhtiyaçlarını karşılamak ve ona destek olmak için bireyler konfor alanlarından vaz geçmek zorunda kalıyorlar . Ne kadar ilginç değilmi , aslında bana bu iyi niyetle sorulan sorunun arkasında, yanındakiler kendi bilinç altlarındaki düşünceyi soruyorlar .” Annem ne zaman evdeki sorumluluklarını alacak ve biz eski düzenimize döneceğiz .”
Bu durumda ben şu cevabı veririm .” Anneniz merak etmeyin iyileşecek ama eğer onu korumak istiyor ve sağlıklı kalmasını istiyorsanız artık eski kadına hiçbir zaman dönmeyecek . “ Onlara Annelerinin bu hayatının içinde birşeyler ile uyum sağlayamadığı , ruhen aşırı sorumluluk aldığı , bedenen yük altında kaldığı , yönetemediği aşırı stres nedeniyle hasta olduğunu ifade ederim . Çünkü kadının hiç bir şey değişmeden eski koşullarında bir yaşam algısına dönmesi ile yine aynı hastalıkla karşılaşacağını düşünüyorum . Bu aynen yolda yürümek gibidir. Taşlı topraklı çukurlarla dolu bir yolda yürüyorsanız ve sürekli bastığınız yere değilde başkalarının nasıl yürüdüğünün gözlemleyerek hareket ediyorsanız bileğinizi burkmanız çok doğaldır . Biz hekimler size yardım eder ve yaranızı iyileştiririz . Ama eğer bir daha aynı şekilde yaralanmak istemiyorsanız aynı yolda yürümeye devam etseniz bile artık sadece etrafa değil de birazda kendi yürüdüğünüz yola, önünüze bakmanız ve kendinizi korumanız gerektiğini söylemek istiyorum . Aynı hataları yappmak size aynı şeyleri yaşatacaktır .
Seçtiğiniz yolda hep önünüze bakın , hayatı paylaşın ama kaderi size bağlı kişileri korumak ve korunulacak hale düşmemek için , önce kendiniz koruyun .
Seçimlerinizde “Ben kendim için istedim “diyebildiğiniz, kendiniz ile mutlu , sağlıklı günler diliyorum .
2018 Powered By Digi-Box Copyright Ege A Türk TV