Derneklerin kurulması için gerekli temel belgelere kıyasla dernek tüzüğü hazırlamak oldukça zor ve detaylı bir işlemdir. Dernek kurmak isteyen birey ve toplulukların tüzüğün nasıl hazırlanacağı hakkında iyi bilgi edinmesi gerekmektedir. Dernek tüzüğü nasıl hazırlanır? Sorunun cevabını maddeler halinde bu yazımızda bulabileceksiniz.
1-) Dernek Adının Belirlenmesi: Dernek adı belirlenirken, dernek için başvurulan kurumların belirlediği bazı kelime kurallarına uyumluluk göstermek gerekmektedir. Aynı zaman Türkiye’de bulunan derneklerin isim araştırmalarının iyi yapılması gerekir. Sebebi aynı isimde iki dernek kesinlikle kabul edilmez.
2-) Dernek Konumunun Belirlenmesi: Derneğin hangi il veya ilçede faaliyet göstereceğinin net bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Aynı zamanda kurulacak derneğinin kaç şubeden oluşacağı belirtilmelidir.
3-) Derneğin Amacının Belirlenmesi: Dernekler yapısı itibariyle belli bir amaç doğrultusunda faaliyet göstermek zorundadır. Bu sebeple dernekler açılmadan önce hazırlanan tüzükte bu amacın net bir şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Tüzükte bu detayın belirtilmesinin sebebi, derneğin takip edilebilmesi ve denetlenmesi açısından kolaylıklar sağlayabilmesidir.
4-) Dernek Üyeliği veya Üyelikten Çıkmak: Derneğin kurulduktan sonra, üye alımı yapabilmesi ve alınan üyelerin çıkma işlemlerinin yapılması için, derneğin üyelere verdiği fırsatlar, görevler, faaliyet raporları vb. detaylar tüzükte mutlaka belirtilmelidir. Bunun sebebi derneklere üye olan kişilerin hukuki haklara sebep olmasıdır. Aynı zamanda derneğe üye alımının nasıl olduğu ilgili kurumlara bildirilmesi gerekmektedir. Sebebi hazırlanan tüzüğün, derneğe üye olacak veya üye olan kişilere hukuki şartlardan tanımlanması gerektiğidir.
5-) Derneğin Yürütme ve Faaliyet Organlarının Belirlenmesi: Dernek çatısı altında çalışan veya çalışacak kişilerin görevleri resmi çerçevede tanımlanmalı ve bildirilmelidir. Özellikle yönetim, denetim kurulu ve genel kurulun görev dağılımlarının net bir şekilde belirtilmesi zorunludur. Bu yanında divan kurulunun belirtilme zorunluluğu bulunmamaktadır.
6-) Genel Kurul Toplantısı: Genel kurul kavramı bir dernek için en yüksek mevki konumudur. Bu sebeple bu mevkiinin gereklikleri ve yapacağı faaliyetler net bir şekilde belirtilmelidir. Bu sebeple genel kurulun toplanması, toplanma şekli, toplanma zamanı ve yaptığı toplantı çağrı şekli tüzükte net bir şekilde belirtilmelidir.
Okuyunuz: Dernek Nasıl Kurulur
7-) Genel Kurulun Görev ve Aktiflik Bilgisi: Genel kurulun karar vereceği tüm detaylar tüzükte belirtilmelidir. Özellikle genel kurulun sahip olduğu yetkiler ve bu yetkiler ne yönde kullanacağı belirlenmelidir. Bu görev yetkiler şu yöndedir; Genel kurulun görevleri, denetim kurulunun görevleri, yönetim kurulunun görevleri, dernek başkanının görevleri, dernek onur kurulunun görevleri ve etik kurulunun görevleri esas alınmalıdır.
Dernek İçerisinde Oy Kullanmak: Derneklerde seçim olasılığının belirtilmesi her zaman önemlidir. Bununla birlikte oy kullanma ve seçim mekanizmasının tüzükte net bir şekilde belirtilmesi gerekmektedir.
Dernek Gelirlerinin Belirlenmesi: Dernekler her ne kadar kazanç için faaliyet göstermeseler de gelen çeşitli bağışlar derneğin ayakta kalabilmesi için kaçınılmaz olmaktadır. Bu sebeple üye ücretleri, bağışlar, sponsorlar vb. desteklerin gelirlerinin nasıl belirleneceği ve düzenleneceği tüzükte net bir şekilde belirtilmek zorundadır.
Derneğin Giderlerinin Belirlenmesi: Dernekler kira, faaliyet vb. işlerde çeşitli paralar harcamak zorunda kalmaktadır veya borçlanmaktadır. Tüm bu detayların tüzükte belirtilmesi önemli bir şarttır.
Dernek Defterleri: Gelir, gider, bütçe, evrak vb. işlerin hesaplanması ve kayıt altında tutulması için bir dernek defteri oluşturulmalı ve tüzükte belirtilmelidir. Bu defterler, evrak defteri, işletme defteri, üye kayıt defteri, demirbaş defteri ve karar defteridir.
Derneğin Feshi Edilmesi: Dernekler kurulurken her ne kadar çeşitli tüzükler hazırlansa da derneğin kapatılması durumunda da tüzükler hazırlanmak zorundadır. Bunlardan biri olan feshi tüzüğü genel kurul tarafından hazırlanmak zorundadır.
Kaynak: Dernek Tüzüğü Nasıl Hazırlanır