Muhteşem yetenek Vahap Şanal
Geçen hafta ümidimin gençlikte olduğunu belirtmiştim ki, aynı gün Makedonya’nın başkenti Üsküp’te sona eren Avrupa Bireysel Rapid (Hızlı Satranç) Şampiyonasında 20 yaşındaki Büyük Ustamız Vahap Şanal birinciyle aynı puanda bitirerek averajla üçüncü oldu!... 2712 rating performansı ve 13 maçta 10.5 puan gibi inanılmaz bir skor yapan genç büyük ustamızı kutluyorum.
Ne yazık ki, İş Bankası sponsorluğunda büro ve reklam giderlerine yılda milyonlar harcayan Türkiye Satranç Federasyonu Başkanı Gülkız Tulay, bu müthiş gence nakdi bir ödül verilmesi gerektiğini düşünmüyor, sadece web sayfasından tebrik edinmekle yetiniyor. “Tebrik etmekle”, “Muhteşem şeyler başarıyoruz” masallarıyla satrancı yönetebileceğini ve bu gibi başarıların devam edebileceğini düşünmek ancak satrançtan anlamayan bir zihniyetle mümkün olabilir. Kısacası, bu genç adam zaten özel bir yetenek, daha henüz bir çocukken üstün başarılar gösteriyordu. Sayın Başkan, reklam giderlerinize değil, gençlerin geleceğine yatırım yapın. Unutmayın, siz bu gençler için bir lütuf değilsiniz, bu müthiş gençler sizin için bir lütuf...
Anton Demchenko (2651) - Vahap Şanal (2476)
Avrupa Rapid Şampiyonası 2018-10.tur
1.e4 e5 2.Af3 Ac6 3.Fc4 Af6 4.d3 Fc5 5.Fg5 h6 6.Fh4 Fe7 7.Fg3 d6 8.a4 0–0 9.h3 a5 10.0–0 Ah7 11.Ac3 Ag5 12.Ad5 Axf3+ 13.Vxf3 Fe6 14.c3 Şh8 15.Ae3 Fxc4 16.dxc4 g6 17.Kad1 b6 18.Ad5 h5 19.Ve2 Fg5 20.b3 Fh6 21.f3 Şg7 22.Vf2 f5 23.exf5 gxf5 24.f4 e4 25.Fh4 Vd7 26.Ve2 Şg6 27.Şh1 Fg7 28.Vf2 Şf7 29.Kde1 Kae8 30.Fg5 Kh8 31.Vh4 Ke6 32.Ke3 Kg6 33.Kd1 Ke6 34.Ve1 Ad8 35.Ve2 Kg6 36.h4 Ab7 37.b4 Ke6 38.Va2 Ka8 39.Ve2 Kh8 40.c5 bxc5 41.b5 Ad8 42.Va2 Şg6 43.Kg3 Şh7 44.Ve2 Vf7 45.Kb1 Ab7 46.Va2 Kg6 47.Kd1 c4 48.Ve2 Ke6 49.Vxc4 Ac5 50.Şh2 Khe8 51.Ke3 Şg8 52.Kde1 Şf8 53.K1e2 Kg6 54.Kd2 Kge6 55.Va2 Kg6 56.Vc4 Kge6 57.Kde2 Kg6 58.Kd2 Kge6 59.Va2 Kc8 60.Şh1 Kee8 61.Şh2 Ve6 62.Şg1 Vf7 63.Şh1 Ke6 64.Kd1 Kee8 65.Şh2 Ke6 66.c4 Kce8 67.Vd2 Ka8 68.Ka3 Ad3 69.Ka2 Ac5 70.g3 Ab3 71.Ve3 Ac5 72.Şg2 Kee8 73.Ve2 Ke6 74.Ae3 Ad3 75.Ad5 Fd4 76.Kf1 Şg8 77.Ka3 Şh7 78.Şh2 Şg6 79.Vg2 Kae8 80.Vd2 Fc5 81.Ka2 Fb6 82.Ve2 Vg7 83.Kc2 Fc5 84.Şg2 Fb6 85.Şh2 Vd4 86.Şg2 e3 87.Şh2 Af2 88.Ke1 Ve4 89.Kf1 Ag4+ 90.Şh3 Af2+ 91.Şh2 Ad3 92.Kd1 Af2 93.Kf1 Vd4 94.Şg2 Ad3 95.Şh2 Ac5 96.Kd1 Vxd1 97.Vxd1 e2 98.Kxe2 Kxe2+ 99.Şh3 Ad3 100.Vxd3 Fg1 101.Vxe2 Kxe2 102.Ae7+ Şf7 0-1
ALPHAZERO YENİDEN SAHNEDE
Yaklaşık bir yıl önce satranç ve bilim dünyasına bomba gibi düşen bir haberle, yapay zeka “AlphaZero” ile tanışmıştık. Google’a ait DeepMind firmasının ürettiği AlphaZero adlı yapay zeka, dünyanın bir numaralı satranç programı Stockfish’i, 100 oyunluk maçta hiç kaybetmeden (28 galibiyet-72 beraberlik) adeta ezmişti. Satranç programları ile satranç oynayabilen yapay zeka birbirlerinden çok farklı iki kavramlar. Bilgisayar programları sadece komutlar doğrultusunda sonuç çıkartabilirken, yapay zeka kendi kendine öğrenebiliyor. AlphaZero 3-4 saat gibi inanılmaz bir zamanda satranç oynamayı öğrenmeyi başarmış, dokuz saat sonunda en güçlü programdan daha iyi hale gelmişti. Teknik olarak eşit olmadığı yönünde eleştirilen bu maçtan sonra DeepMind bu ay AlphaZero’nun yeni versiyonu ile açılış kitabına sahip Stockfish’i tekrar karşı karşıya getirdiğini açıkladı. Saniyede 60 milyon! hamleyi analiz edebilen Stockfish ile saniyede 60 bin!! hamleyi analiz eden AlphaZero arasında yapılan maçların sonucu, şüphe götürmez biçimde AlphaZero’nun bilinen evrendeki en güçlü satranç oyuncusu olduğunu perçinledi. 1000 oyunluk bu yeni maçta AlphaZero, 155 galibiyet, 6 mağlubiyet ve 839 beraberlikle 3 bin 400 ratinge sahip Stockfish adlı programı adeta silikona gömdü (Bir insanın ulaşabildiği en yüksek rating rekoru 2 bin 889 rating ile Dünya Şampiyonu Magnus Carlsen’e ait).
AlphaZero daha önceki maçta olduğu gibi bu maçta da uzun süreli avantaj kazanmak adına fedalar yaptı. Bu oldukça ilginç, çünkü satranç programları analiz sırasında kazandıklarını görmediklerinde bu tip fedalar içeren varyantları takip etmez başka bir varyanta yönelirler. Bu açıdan bakıldığında seyir zevkinin doruk noktasına ulaşabildiği “insansı oyunlar” görmek aynı zamanda uygarlığımızın gelişimi açısından bir devrim niteliğinde.
AlphaZero - Stockfish - Londra 18.01.2018
1.d4 d5 2.c4 c6 3.Af3 Af6 4.Ac3 e6 5.e3 Abd7 6.Vc2 Fd6 7.g4! (İnsanların bu açılışta sıklıkla oynadığı bu piyon fedası Stockfish’in önerdiği ilk 10 hamle içinde bile yer almıyor, oysa AlphaZero tercihini insansı bir şekilde bu yönde kullanıyor. İşin daha da ilginç olanı Stockfish’in doğru bulmadığı bu fedayı kabul etmemesi) 7...Fb4 8.Fd2 Ve7 9.Kg1 Fxc3 10.Fxc3 Ae4 11.0–0–0 0–0 12.Fe1 b6 13.h4 Fb7 14.Ag5! (Yine inisiyatif amaçlı bir piyon fedası) 14...Axg5 15.hxg5 Vxg5 16.f4 Ve7 17.Şb1 c5 18.Fd3 g6 19.cxd5 cxd4 20.e4 Kac8 21.Vh2 f6 22.f5 exd5 23.fxg6 hxg6 24.Kh1 Vg7 25.Fc2 Ae5 26.Fb3 g5 27.Fg3 Axg4 28.Vh3 Ae3 29.Kxd4 Şf7 30.Ff2 Kh8 31.Vd7+Şg6 32.Vxg7+Şxg7 33.Kxh8 Kxh8 34.Fxe3 Ke8 35.Ka4 a6 36.Fxb6 dxe4 37.Kd4 Fc8 38.Şc1 e3 39.Kd8 Kxd8 40.Fxd8 Şg6 41.Fb6 Fb7.Fc2+ Şf7 43.Fxe3 Şe6 44.Şd2 Şd6 45.Fd3 1–0