Bodrum’da, yazar Latife Tekin’in kurulmasına öncü olduğu Gümüşlük Akademisi’nde ‘insana, topluma, doğaya, sanata ilişkin yeni düşünceler’ buluşuyor… Geçtiğimiz hafta yapılan ‘Başka Hayatlar Başka Sofralar’ buluşmasını AKŞAM Pazar için Nedim Atilla yazdı. İncirden dolma, soğandan reçel yapmak hatta reçeli şekersiz yapmak mümkün; bakın başka hangi ‘başka sofralar’ varmış…
Bütün dünyada olduğu gibi bizim memlekette de, eğitim trendlerinin arasında ‘mutfak sanatları’ ve ‘aşçılık’ ilk sıralarda yer almaya başladı. Sevindiricidir, ülkemizdeki bazı üniversitelerin ‘mutfak’ bölümlerinde, dünyanın hiç de gerisinde kalmayan bir eğitim verildiğini söyleyebilirim. Ayrıca dünyaca ünlü okulların İstanbul’da şubeleri de açılıyor. Bu mutfak akademileri de dünya mutfaklarını tanıyan, bilen ve başarıyla uygulayan gençler yetiştiriyor.
Bizim geçen hafta sonu Bodrum’da, hem anlatıcısı hem de tanığı olduğumuz Gümüşlük Akademisi’ndeki ‘Başka Hayatlar Başka Sofralar’ başlıklı etkinlik, alternatif mutfak arayışı içinde olanlar için fevkalade deneyimler sundu.
İNSANA VE DOĞAYA DAİR HER ŞEY
Tam adı ‘Gümüşlük Akademisi Sanat, Kültür, Ekoloji ve Bilimsel Araştırmalar Merkezi Vakfı’… Her şeyiyle bağışlardan oluşmuş bu bahçenin etkinlikleri, kuruluşundan bu yana ‘meşe ağaçlarının gölgesinde buluşmuş ve karşılaşmış olan insanların ortak üretimlerinde’ saklı... Bahçe, kurulduğu coğrafyada kadim Ege uygarlıklarındaki düşünce okullarına benzer bir içerik gözetiyor. Yani, insana ve doğaya ilişkin hiçbir şey bu bahçenin ilgisi dışında değil.
KURUCUSU YAZAR LATİFE TEKİN
Vakfın kurucusu değerli yazar Latife Tekin, aynı zamanda işin gönüllüsü; her an her etkinliğin içinde… Vakfın varlık nedenini, “İnsana, topluma, doğaya, sanata ilişkin yeni düşünceleri buluşturmak; yeni bir dünyanın olanaklarını araştırmak; çeşitli deneyimlerin ve duyarlılıkların aktarılmasına ve paylaşılmasına olanak sağlamak” olarak açıklıyor.
Bu şahane ‘bahçe’de, resim-heykel-seramik gibi çalışma alanlarına ilişkin atölyeler; edebiyat-felsefe ve bilim çalışmaları için salonlar ve dahi kitaplık; konaklama için stüdyo evler; yemek-içmek için bir lokal; tiyatro-müzik-sinema gibi gösterimler ve toplu çalışmalar için de 450 kişilik bir amfi tiyatro yer alıyor. Zaman içinde mevsimsel dönüşümlerin tüm renklerini barındıran on beş dönümlük bu bahçede, Monet’nin resimlerini andıran nilüferlerle süslü bir göletin etrafında geçirdik vaktimizi… Biz mutfakla uğraşırken, bir grup genç viyolonsel eğitimi alıyordu, bir başka grup da sinema… Aklınızın kaldığına eminim, çünkü benim de kalbim orada kaldı.
BAŞKA BİR HAYAT MÜMKÜN
Her yıl belli bir tema çerçevesinde sanat, bilim, kültür alanlarında çeşitli projelere ve etkinliklere ev sahipliği yapan Akademi’de, bu yıl ‘Başka Hayatlar’ üzerine düşünmeye ve konuşmaya çağırmış dostlarını aslında Latife Tekin… Diyor ki: “Arayış her çağda insanın temel meselesi... Başka bir dili, kültürü, siyasi sistemi ve hatta benliğimizi arayıp duruyoruz.”
‘Başka Hayatlar’ın başka sofraları nasıl olur? Dört gün boyunca İstanbul Etiler’deki lokantasının mutfağını, daha doğrusu o mutfaktaki güzelim tatları Gümüşlük’e taşıyan Maria Ekmekçioğlu ve yazdığı pratik kitaplarla lezzet dünyamızda yeni kapılar açan Sema Temizkan atölye çalışmaları yaptılar; gıdanın kültür tarihini araştıran Ahmet Uhri ile bendeniz de dilimiz döndüğünce başka sofraları anlatmaya çalıştık.
İNCİR DOLMASI, SOĞAN REÇELİ
Maria, neler neler yapmadı ki… ‘Biraz suyun öteki yakasından, az biraz Ege’den ama en çok da İstanbul’un kayıp lezzetlerinden’ mezeler, yemekler ve likörler hazırladı. Hele mürekkep balığından yaptığı yemek bana göre tam bir Karia lezzetiydi... Yani Gümüşlük’ün en eski halkının lezzeti… Mutfak konusunda önemli sırlarını paylaştı bizlerle. Ege otlarıyla levrek dolması, patlıcan böreği, zeytinyağlı incir dolması ve (sıkı durun) soğan reçeli yaptı. Soğan reçelinin kahvaltı için olmadığını, etlerin yanında eşlikçi olarak iyi gittiğini söyledi. (Bir defasında Viyana’da, bonfilenin yanında ikram etmişlerdi de pek hoşumuza gitmişti. Avusturyalılar bir de Maria’nın soğan reçelini tatsalar…)