Mutfakta çalışırken kullanılan bıçağın kalitesi ve yapılan işe göre seçilen bıçağın çeşidi oldukça önemli. Peki nedir bu şef bıçağı?
Şef bıçağı, literatürde Fransız bıçağı olarak da geçer ve çeşitli boylarda bulunabilir, en çok tercih edilenleri ise 26cm boyundadır. Şef bıçağı çok amaçlı bir bıçak çeşididir, otları ve çerezleri doğramak, sebzeleri küp şeklinde ya da farklı şekilde doğramak, et kesmek gibi işlemlerde kullanılır. Yine bazı malzemeleri dilimlemek için de kullanılabilir. Aslında şefin en çok kullandığı ve en önemli bıçağıdır.
Yan tarafta bir şef bıçağı örneği görüyorsun, şef bıçağının ucu oldukça sivri ve topuk kısmı geniştir.
Peki nasıl kullanılır, nelere dikkat etmek gerekir?
Keskin bıçaktan korkma!
Bıçağın keskinliği en önemli konudur, yaygın kanının aksine körleşmiş bıçak keskin bıçaktan daha tehlikelidir. Düzgün kesmeyen bir bıçakla kendinize zarar vermeniz işten bile değil. Bıçağın keskinliğinin azalmasıyla beraber, yapacağınız işlem için bıçağınızla kullandığınız ürüne daha fazla kuvvet uygulamaya başlayacaksınız, bu kuvvet bıçağın ürününüzün üzerinden kolaylıkla kaymasına sebep olur. Uyguladığınız kuvvet arttıkça bıçak üzerindeki hakimiyetiniz de aynı ölçüde azalır. Sadece iş kazaları değil, yeterince keskin olmayan bir bıçak aynı zamanda kısa sürede yorulmanıza sebep olur.
Yüzeyin önemi.
Bıçağı kullandığınız yüzey de bıçağınızın keskinliği gibi önemli bir konudur. Öncelikle mümkün olduğunca bıçağı tezgahın üzerinde değil, kesme tahtasının üzerinde kullanılması gerek. Özellikle metal tezgahlarda bıçağın kontrolü daha zordur, bıçağın kayma ihtimali yükselir. Kullanılan kesme tahtasının kaygan olmamasına dikkat etmek gerekir, eğer kesme tahtası bulunduğu zemin üzerinde kayıyorsa altına nemli bir havlu yerleştirerek sabit kalması sağlanabilir.
Parmakların yerleşimi.
Özellikle ürünleri doğrarken, ürünü tutan parmakları bıçağa yaklaştırmak büyük bir yanlıştır, bu yüzden parmakları içe doğru kıvırarak ürünün tutmak daha her zaman daha güvenli. Yani parmak uçları bıçağa her zaman parmağın ilk ekleminden daha uzak olmalı. Bu önlemi alırken bıçağınızı düz tutmak da aynı derecede önemli, yani parmaklarınızı düzgün yerleştirmiş olsanız bile içe doğru eğimli tutulan bir bıçak için yeterli bir güvenlik önlemi olmaz.
Örnek görseldeki ürünün tutuluş şekline bakıldığında, alışılmış kullanımdan çok daha güvenli olduğu kolayca anlaşılıyor.
Peki bıçak nasıl tutulur?
Her bıçağın kendine has kullanım şekilleri olsa da bu yazıda şef bıçağının nasıl tutulması gerektiğini ele alıyorum. Herhangi bir aletin sapı onu tutmak içn yapılır ama bıçağı sadece sapından tutamazsınız, ilk önce bıçağın mutlak kontrollünün sizin elinizde olduğunu hissetmeniz lazım. Bunun için de bıçak hem sapından hem de metal kısmından tutulur. Sadece iki parmağınızla metali kavrayın, işaret parmağı ve baş parmak. Diğer üç parmağınız ve avucunuzla birlikte de sapını kavrayın. Aşağıdaki görselde nasıl tutulması gerektiğini görebilirsiniz. Metal kısmı en başından kavramaya dikkat edin, ne kadar ileri giderseniz çalışmak o kadar yorucu olur. (bkz. fizik)
Sosyal medya hesaplarımızı takip et!
Zuppz diğer yazılarda farklı bıçak türleri, diğer mutfak gereçleri, yemek tarifleri, pişirme teknikleri ve fazlası üzerine paylaşımlar yapacak.