“Açıklamalara Dikkat Edilmeli”
Moskova Devlet Üniversitesi Öğretim Görevlisi Kerim Has son durumu değerlendirdi.
Rusya uzmanı ve Moskova Devlet Üniversitesi Öğretim Görevlisi Kerim Has, son dönemde gündeme oturan Rusya’daki ‘Türkiye’nin resort bölgelerinde salgın hastalık var’ iddialarını değerlendirdi.
Rus medyasının Türkiye'nin resort bölgelerinde Koksaki virüsünden kaynaklı hastalıkların arttığı yönündeki haberlerinin ardından, Rusya İnsan Sağlığı ve Tüketiciyi Koruma Kurumu (Rospotrebnadzor) durumu insan sağlığı açısından tehlikeli bulduğunu açıklamıştı. Bunun üzerine Rusya Federal Turizm Ajansı (Rosturizm), durumun Rus turistler için tehlike yarattığı yönünde açıklama yapmıştı. Açıklamada, tatil yapan turistlerin acil tahliyesi için neden olmadığı vurgulanırken, Türkiye turunda iptal ya da değişiklik yapmak isteyenlerin herhangi bir ceza ödemeden bu işlemi yapabileceği de ifade edilmişti.
Konuya dair görüşlerini aldığımız Rusya uzmanı ve Moskova Devlet Üniversitesi Öğretim Görevlisi Dr. Kerim Has, meselenin ilk etapta ciddiye alınmadığını, ancak son birkaç günde yaşanan gelişmelerin, olayın ciddiyetini ortaya koyduğunu ifade etti.
"Bir süredir Rus medyasında, Türkiye’deki Rusların Koksaki virüsü nedeniyle hastalıklarla mücadele ettiği şeklinde haberler çıkıyordu. Münferit olaylar oldukları düşünülerek bu haberler ilk etapta fazla ciddiye alınmadı.’’ diyen Has, ‘’Ancak son birkaç gündür Rosturizm’den art arda açıklamalar gelmeye devam ediyor, ki bunun Türkiye-Rusya ilişkilerindeki son 1 yıllık trendle (Suriye-Astana görüşmeleri, İdlib meselesi) ve son günlerdeki yaptırımlar (domates ve karşı yaptırımlar) hakkındaki açıklamalarla ilgisinin olma ihtimali hiç de az değil.’’ ifadelerini kullandı.
Öncelikle, Rosturizm’in açıklamalarının içeriğine göz atmakta yarar olduğunu belirten Has, ‘’Rosturizm, şu ana kadar 500 civarında Rus turistten kendilerine Koksaki virüsünün yol açtığı hastalıklar dolayısıyla şikayet geldiğini belirtiyor. Her bölgede olmamakla birlikte, özellikle Antalya, Side, Alanya, Kemer, Belek gibi bölgelerden şikayetler geldiğini ifade ediyorlar. Şikayetlerin daha ziyade 14 yaş altı çocuklarda görüldüğünü belirten Rosturizm, bu şikayetlerin önceki yıllarda da olduğunu, ancak bu yıl için sayının fazla olması dolayısıyla uyarılarını artırma ihtiyacı duyduklarını belirtiyorlar ki bu ilginç, zira Ruslarla benzer tatil profiline (ailece tatil tercihi, tatil noktaları, bünye bağışıklıkları vs.) sahip Ukraynalı veya diğer turistler için bildiğimiz kadarıyla bu konuda böyle bir şikayet söz konusu değil.Rosturizm’in uyarılarında birkaç hususun altı çiziliyor: Birincisi, Türkiye’deki sağlık güvenliğinin tehdit altında olduğu vurgulanmakla beraber henüz Rus turistlerin Türkiye’den ayrılmasını gerektiren bir durum olmadığı belirtiliyor. İkincisi, Türkiye’ye gitmeyi planlayan Rus turistlerin mevcut sağlık tehditlerini göz önünde bulundurmaları ve bu konu hakkında tur ajansları ile operatörlerinden müşterilerini bilgilendirmeleri isteniyor. Üçüncüsü, Türkiye tatili için daha önceden ödeme yapan Rus turistlerin herhangi bir şekilde ceza ödemeden yaptıkları ödemeleri geri alabilecekleri ifade ediliyor ki bu açıklamanın Rus turistleri Türkiye haricinde diğer destinasyonlara yönlendirme amaçlı olduğu görülüyor.’’ dedi.
Tablonun geneline bakıldığında, Koksaki virüsüyle ilgili bir sorunun/iletişim sıkıntısının/müdahale eksikliğinin olduğunu ifade eden Has, ‘’Ancak bunun biraz abartıldığı veya daha doğru bir ifadeyle farklı siyasi hedefler için kullanıldığı gibi bir durum karşımıza çıkıyor.’’ şeklinde konuştu.
Kerim Has, ‘’Şu sıralar Türk ve Rus yetkililer Suriye krizinde yeni bir aşamanın habercisi olan İdlib’deki durum için müzakereleri yoğunlaştırmış durumdalar. Ancak nihai bir neticenin alınamadığı da görülüyor. Ayrıca ABD’nin de İdlib’de PYD/YPG ile beraber bir operasyonu gündemine aldığı konuşuluyor ki Rusya bu yüzden süreci hızlandırmak istemiş olabilir. Türkiye’nin İdlib’de terör örgütü Tahrir eş-Şam’ı elimine etme hedefli bir Rusya ve İran destekli Esad ordusu operasyonuna ses çıkarmaması için turizm, şu aylarda oldukça kullanışlı bir enstrüman olarak karşımıza çıkıyor. Nitekim Rosturizm’in uyarılarının Rus Dışişleri’yle koordineli yapılıyor olduğunun açıklanması da bu tezi güçlendiren bir durum. Rosturizm’in verilerine göre halihazırda Türkiye’de 370 binden fazla Rus turist tatil yapıyor. Öte yandan, domates ve birkaç ürün konusunda da halihazırda askıda olan bir durum var ve Rusya henüz bu alandaki Türkiye’ye yönelik kısıtlamaları kaldırmaya yanaşmıyor. Türk yetkililer de bu konudaki rahatsızlıklarını zaman zaman belirtiyorlar ancak bu konuda henüz somut ve ciddi bir mesafe kat edilebilmiş değil. Ancak, domatese yönelik bu kısıtlamaların Suriye’yle kıyaslandığında daha tali bir sorun olarak durduğunu da belirtmek gerek ki Rosturizm’in son açıklamalarının domatesten ziyade Astana görüşmelerinde müzakere edilen Suriye ve özelde İdlib’le alakalı olma ihtimali daha yüksek duruyor. Ağustos sonunda yapılması planlanan Astana görüşmelerine kadar Rusya, İdlib meselesini netleştirmek istiyor olabilir ki bu da Türkiye’deki turizm sezonuyla örtüşen bir zaman aralığına tekabül ediyor. Bununla beraber, Rusya’nın -en azından şu aşamada- Türkiye’ye charter veya düzenli seferleri durdurmaya yönelik bir adım atacağı kanaatinde değilim. Rosturizm’in açıklamalarının Kırım veya Soçi’deki turizm sektörünü canlandırma amaçlı yapıldığı şeklindeki yorumlara ise katılmıyorum. Zira Kırım veya Soçi’deki sorun çok daha komplike ve çok daha fazla yatırım ihtiyacı duyan ve turizm mantalitesinde değişim gerektiren bu bölgeler Rosturizm’in Türkiye uyarılarıyla Rus turist çekme imkanına sahip değiller." dedi.
(TURİZM GÜNCEL)