Türkiye'deki bürokrasi yüzünden Belçika'ya sığındı
Türkiye'de 20 antrepo yatırımını bürokratik engellerden d olayı 4 yıldır hayata geçiremeyen Londra Metal Borsası, çareyi 'Belçikalı' ara çözümde buldu.
Sedat ALP
İZMİR - Yılda 12. trilyon dolarlık işlem hacmine sahip olan dünya antrepo devlerinden Londra Metal Borsası'nın Türkiye'de açmak istediği 20 antrepo bürokrasi kurbanı oldu. Dünyanın birok noktasında toplam 450 antreposu bulunan Londra Metal Borsası, 4 yıldır aşamadığı bürokratik engellerden dolayı 'Belçikalı ara çözüm' geliştirmek zorunda kaldı. Gümrük mevzuatı, KDV Yasası nedeniyle Türkiye'de planladığı 20 antrepoyu bir türlü açamayan borsa, gerekli yasal düzenleme yapılıncaya kadar Ukrayna, Romanya ve Rusya'nın cevherden ürettiği demir-çelik ürünlerini Antwerp kentindeki antrepoda elleçledikten sonra Türkiye'ye gönderme formülüne başvurdu.
Hedefi 2 milyon ton elleçleme
Dünyanın farklı ülkelerinde, metal sanayisinde stok tutulabilecek yerler ya da üretim alanlarında depolar yapan Londra Metal Borsası, Türkiye'de de 4 yıldır antrepo açmak istiyor. Türkiye'deki demir-çelik sektöründeki gelişmelerden dolayı 20 antrepo yatırımı yapmak isteyen Londra Metal Borsa'sının hedefi Türkiye'de 2 milyon ton elleçleme kapasitesine sahip olmak. Ancak bu hedefe 4 yıldır aşamadığı bürokratik engellerden dolayı ulaşamıyor. Hatta bu yüzden Türkiye'ye ilk adımı olan Tekirdağ ve Gölcük'teki iki deposunu da kapatmak zorunda kaldı.
Bürokrasi: "Ya kaçakçılık olursa!"
Aşılamayan bürokrasiye rağmen sahip olduğu potansiyelden dolayı Türkiye'den vazgeçilmediğini açıklayan Londra Metal Borsası'nın Danışmanı Solmaz Grup Başkanı Asım Barlın, şu açıklamayı yaptı: "Birinci sorun gümrük mevzuatından kaynaklanıyordu. Ancak, gümrük idaresi bu sorunu 3 aylık bir çalışma ile çözüme kavuşturdu. İkinci sorun Maliye ile ilgiliydi ve KDV Yasası'ndan kaynaklanıyordu. Bu sorunun aşılması için de Torba Kanun'la beraber 17. maddede bir değişiklik yapılarak, ihracat antrepolarına mal konulması durumunda eşyanın ihracat sayılıp KDV'sinin iadesinin yolu açıldı. Ancak, 3 yılı aşkın süredir bu düzenlemeye ilişkin tebliğ çıkmadı. Niye diye sorduğunuz zaman da bürokrasiden 'kaçakçılık olur' cevabını duyuyoruz."
"63 tonluk bağlarla kaçakçılık olamaz"
Barlın, demir-çelikte borsaya mahsus ürünün kütük olduğunu, çeşitli ebatlarda ve 63 tonluk bağlarla elleçlenen böyle bir üründe kaçakçılık yapmanın ise pek kolay olmadığını ifade etti. 4 ay önce Londra'dan iki üst düzey yönetici ile Maliye bürokratlarını ziyaret ettiklerini, 1 ay önce de Gelir İdaresi Başkan Yardımcısı ile toplantı yaptıklarını açıkladı.
Türkiye'deki demir-çelik sektöründeki gelişme, Romanya, Ukrayna, Rusya gibi ülkelerdeki kütük elde eden haddehaneler ve buradaki üretimin büyük kısmının Türkiye'ye satılmasından dolayı Londra Metal Borsası'nın planlarından vazgeçmediğini anlatan Asım Barlın, "Londra Metal Borsası, Romanya, Ukrayna ve Rusya'da cevherden üretilen ürünleri Türkiye'de depolayarak, Türkiye'de kullanmak isteyenlere anında vermek istiyor. Şu anda bunu yapamadığı için ara çözüm olarak Belçika'nın Antwerp kentinde bir antrepo açtı. Karadeniz ülkelerinden demir-çelik ürünleri Türk boğazlarını geçerek Belçika'daki antrepoda elleçleniyor ve oradan tekrar Türkiye'ye gönderiliyor. Zaman ve maliyet kaybına yol açan bir ara çözüm olduğu için Borsa, Türkiye'deki hedefinden vazgeçmiyor" dedi.
Antrepolar yılda 500 milyon dolardan fazla kazandıracak
Asım Barlın, Londra Metal Borsası'nın demir-çelik yanında bakır, alüminyum da depolamayı düşündüğünü, bu üç önemli metal için açılacak antrepoların Türkiye'ye yılda 500 milyon dolar kazandıracağını ileri sürdü. Barlın, şöyle konuştu: "Londra Metal Borsası, bu antrepoları Türkiye'de kurarsa sadece demir-çelik elleçlemesinden Türkiye'nin kazancı 250 milyon dolar olacak. Gelir İdaresi Başkan Yardımcısı'na; Londra Metal Borsası'na 'Burada bakır, alüminyum ve nikeli de depolarsanız size bu izni veririz' teklifinde bulunun önerisi getirdim. O zaman sadece bu üç madenden 500 milyon dolar gelir sağlanır. Londra Metal Borsası, bakır ve alüminyumu da Türkiye'de depolamayı kabul ediyor.
Odağında İskenderun, Aliağa ve İstanbul var
Londra Metal Borsa'sı yılda 2 milyon ton elleçleme kapasitesine sahip olacak bu antrepolar için limanların yakınında 20'şer dönüm, 30'ar dönüm büyüklüğünde arazi ayrılmasını talep ediyor. Özellikle İskenderun, Aliağa ve İstanbul'un körfeze yakın bölgeleriyle ilgileniyor. Bu antrepoların kurulması Türkiye'de KOBİ niteliğindeki haddehane sahiplerine hem mal tedariki konusunda hem dünya fiyatlarını takip etme konusunda avantaj sağlayacak.