Trump idaresinin İran’la BM onaylı nükleer muahededen çekilmesine karşın BM Güvenlik Kurulunun (BMGK) 2231 sayılı kararıyla kaldırılan yaptırımları geri getiren mekanizmayı devreye soktuğunu argüman etmesine bir cevap da İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani’den geldi.
Bakanlar Konseyi toplantısının akabinde televizyondan yayımlanan bir konuşma yapan Ruhan, İran’a BM silah ambargosu kalktıktan sonra Tahran’la silah ticareti yapacak ülkeleri yaptırımla cezalandırma hareketine hazırlanan ve son atağıyla buna kılıf hazırlayan Trump idaresinin ‘başarısızlığa uğrağı’ değerlendirmesinde bulundu.
ABD’nin son bir ay içinde kendi gücünün merkezi olarak gördüğü BMGK’da İran’a karşı 3 sefer başarısızlığa uğradığını hatırlatan İran Cumhurbaşkanı, “Amerika, yaptırım atılımında kesin mağlubiyete yaklaşıyor. BM kararlarının geri geldiğini sav ediyor, ama kimse bunu kabul etmiyor. Milletlerarası toplum karşısında mağlubiyet ve olumsuz reaksiyon aldı. Klâsik müttefikleri dahi yanında durmadı” vurgusunu yaptı.
“İran Cumhurbaşkanı olarak duyuru ediyorum: ABD, zorbalıkla muamele ederse ve BMGK kararlarını pratikte uygularsa, asla baskıya boyun eğmeyeceğiz ve zorbalığa ezici yanıt vereceğiz” diye konuşan Manevî, şöyle devam etti:
“ABD, 2.5 yıldır İran’a karşı memleketler arası bir koalisyon meydana getirmeye ve BMGK yaptırımlarını tekrar yürürlüğe sokmaya çalıştı ama başarılı olamadı. Nükleer muahededen ayrıldığı günden bu yana kısa müddette AB’yi yanına çekeceğini ve İran’ın atacağı adımlarla yaptırımları geri getirmek için eline mazeret vereceğini düşünüyordu. İran’ı bunun için tahrik etti ama olmadı.”
“Bugün ülkemiz diplomasi tarihi için unutulmayacak bir gündür. ABD’nin İran’a yönelik azamî baskısı siyasi ve türel alanda ABD’nin azamî yalnızlaşmasına dönüşmüştür. İran’a karşı yalnızca bir yol vardır, o da İran halkının hukukuna hürmettir. İran’a karşı zorbalıkla muamele etmek isteyen başarısız olacaktır ve ABD bugün kesin olarak mağlubiyete uğramıştır.”
BMGK’nın 13 üyesine teşekkür
ABD’nin İran’a silah satışını engelleme tarafındaki uğraşlarında da başarısız olduğunu kaydeden Manevî, İran’a dayanak veren Rusya, Çin, AB ülkeleri ve BMGK’nın 13 üyesine teşekkür etti.
Cumhurbaşkanı, öteki imzacı tarafların nükleer muahedeyi tam uygulaması halinde İran’ın mutabakatla ilgili tüm taahhütlerini yerine getirmeye hazır olduğunun işaretini de verdi.
Nükleer muahedede kalan 5 ülkeye seslenen Manevî, onların taahhütlerine bağlı kalması halinde kendilerinin de taahhütlerine bağlı kalacakları tarafındaki davetini yineleyerek kelamlarını şöyle noktaladı:
“Nükleer mutabakattaki kimi taahhütleri askıya almamızın nedeni 4+1 ülkelerinin ekonomik alanda bize olumlu bir karşılık verememesidir. Siyasi ve türel alanda güzel bir hal gösterdiler lakin ekonomik alanda adım atmadıkları ya da atamadıkları için biz de nükleer mutabakattaki vaadlerimizi azalttık. Onlar taahhütlerine dönerse biz de döneriz.”
ABD idaresi, İran ile yapılan nükleer mutabakat kapsamında BMGK tarafından kaldırılan yaptırımları tekrar yürürlüğe soktuğunu açıklamıştı.
ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo, İran’ın nükleer muahedede belirtilen yükümlülüklere uymadığını savunarak, “Gösterilen ödünler tarih boyunca bu üzere rejimleri güçlendirmiştir.” tabirlerini kullanmıştı.
Pompeo, BMGK’nın 1696, 1737, 1747, 1803, 1835 ve 1929 sayılı kararlarında geçen tüm yaptırımları uygulayacaklarını kaydetmişti.