Vesayet Makamından İzin Nedir? Vesayet makamından izin alınması gibi konular, Türk Medeni Kanunu çerçevesinde düzenlenmiştir. Vesayet, bazen kanuni bir zorunluluktan ortaya çıkar bazen ise mahkemeden talep edilerek alınır. Vesayet altına alınan kişiye birisi atanır ve bu kişiye vasi adı verilir. Vasi, vesayet altına alınan kişinin hem kişiliğini hem de malvarlığını korumak ve temsil etmekle yükümlüdür. Şartların sağlanması durumunda vasilik kurumu ortaya çıkmaktadır. Ancak bunun için mahkemeden ve gerekli makamlardan izin alınması gerekmektedir.
Vesayetin Alınması Gereken Haller:
Türk Medeni Kanununda düzenlenen vesayetin gerekliliği halleri bulunmaktadır. Somut olay bu hallerden biriyle paralellik gösteriyorsa, vasi atanması mümkündür. Medeni Kanunda düzenlenen haller şu şekilde sıralanabilir:
- Kısıtlanma
- Hapis cezası alma
- Yaş küçüklüğü
- Kişinin kendi isteğiyle vesayet altına alınmaya istemesi
Bu hallerden biri varsa, vesayet kurumu devreye girecektir.
Vesayet Altına Alınma Nasıl Yapılır?
Vesayet altına alınma usulü için belli aşamalar getirilmiştir. Vesayet altına alınma usulü içerisinde hem kişinin dinlenmesi ve çeşitli raporlar alınması hem de vesayet altına alınmanın ilanı gibi safhalar bulunmaktadır.
Öncelikle kişi dinlenir ve vesayet altına alınma sebebi raporlanır. Hakim karar verirken sağlık raporu ve benzeri belgeleri dikkate alacaktır. Kısıtlama kararı verilirse, kişinin kayıtlı olduğu yerde bu durum ilan edilir.
Vesayet Davasında Başvurulacak Makam:
Vesayet kararının alınması için mahkemeye başvurulduğunda, mahkemenin görevli ve yetkili olması gerekmektedir. Aksi takdirde görev ve yetki itirazları ile karşılaşılması mümkündür. Burada görevli mahkeme Sulh Hukuk Mahkemesidir. Yetkili mahkemenin belirlenmesinde ise küçüğün veya kısıtlının yerleşim yeri dikkate alınmaktadır. Vesayet davasında görevli ve yetkili mahkeme, küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki Sulh Hukuk Mahkemesi olacaktır. Sulh Hukuk Mahkemesi burada vesayet makamı sıfatı taşıyacaktır.
Vesayet Makamından İzin Alınan Durumlar:
Vesayet makamından izin alınması gereken belli başlı durumlar vardır. Bu hallerde Sulh Hukuk Mahkemesine başvurularak izin alınması gerekmektedir. Vesayet mahkemesinden izin alınan durumlar şu şekilde sıralanabilir:
- Ödünç verme ve alma
- Kambiyo taahhüdü altına girme
- Yönetim sınırlarını aşan yapı işleri
- Taşınmaz alım ve satımı
- Vesayet altındaki kişinin bir meslek veya sanatla uğraşması
- Çıraklık sözleşmesi yapılması
- Borç ödemeden aciz beyanı
- Mal rejimi ve miras sözleşmelerine ilişkin düzenlemeler
- Vesayet altındaki kişinin yerleşim yerinin değiştirilmesi
- Uzun süreli taşınmaz kirası sözleşmesi yapılması
Bu ve benzeri durumlarda, vasinin vesayet makamından izin alması gerekmektedir. Bazı hallerde ise sadece bu izin yeterli olmayıp, ayrıca denetim makamından da izin alınması gerekmektedir. Burada denetim makamında Asliye Hukuk Mahkemesi yer almaktadır. Vesayet makamından izin alınmadığı sürece, vasinin istenen işlemi yapması mümkün olmayacaktır. Eğer izin dışında yapılan bir işlem varsa hukuken geçersiz olacaktır.
Vesayet Makamından İzin
Vesayet Makamindan İzin , Vesayet işleri, çekişmesiz yargı işidir. Çekişmesiz yargıda eğer özel bir düzenleme bulunmuyorsa, görevli mahkeme kural olarak sulh hukuk mahkemesi, yetkili mahkeme de talepte bulunanın veya ilgilerden birinin oturduğu yer mahkemesidir
Vesayet Makamindan İzin ilgili olarak, Vesayet altındaki kişinin menfaati gerektirirse değerli şeylerin dışındaki taşınırlar, vesayet makamının vereceği talimat uyarınca, açık artırma ile satılır. Hakim, özel durumları, taşınırın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
Vesayet altındaki kişinin kendisi veya ailesi için özel bir değer taşıyan şeyler, zorunluluk olmadıkça satılamaz. Taşınmazların satışı, vesayet makamının talimatı uyarınca ve ancak vesayet altındaki kişinin menfaati gerekli kıldığı hallerde mümkündür.
Satış, vesayet makamının bu iş için görevlendireceği bir kişi tarafından vasi de hazır olduğu halde açık artırmayla yapılır ve ihale vesayet makamının onamasıyla tamam olur; onamaya ilişkin kararın ihale gününden başlayarak on gün içinde verilmesi gerekir. Ancak denetim makamı, istisnai olarak özel durumları, taşınmazın niteliğini veya değerinin azlığını göz önüne alarak pazarlıkla satışa da karar verebilir.
462. maddesi birinci fıkrası: aşağıdaki hallerde vesayet makamının izni gereklidir. Taşınmazların alımı, satımı, rehnedilmesi ve bunlar üzerinde başka bir ayni hak kurulması hükümlerini gerektirmiş bulunmasına göre; Türk Medeni Kanununun 327. ve 356. maddelerine uygun çocuğun eğitimi, bakımı korunması için ana baba yoksul oldukları takdirde veya çocuğun bakımı, yetiştirilmesi ve eğitimi için zorunlu olan hallerde hakim, çocuğun mallarından onun bakım ve eğitimine yetecek belli bir miktar malın sarf edilmesi konusunda ana babaya izin verecek veya onlara belirlediği miktarlarda çocuğun diğer mallarına da başvurma yetkisi tanıyacaktır.
VESAYET MAKAMINDAN İZİN DİLEKÇESİ NASIL YAZILIR ÖRNEĞİ
Vesayet Makamindan İzin dilekçesi aşağıda belirtilen konu başlıkları altında yazılır. Geniş ve detay için avukat desteği alınmasını tavsiye ederiz.
… SULH HUKUK MAHKEMESİ HAKİMLİĞİ’NE
İSTEMDE BULUNAN :
TC KİMLİK NUMARASI :
ADRES :
VEKİLİ : Avukat İlkay UYAR KABA
ADRES : Strazburg Cad. No.10 Daire:9-10-11-12 Çankaya Ankara
KONU : Kısıtlıya ait olan taşınmazın ………… talebimizdir.
AÇIKLAMALAR :
VESAYET MAKAMINDAN İZİN İLE İLGİLİ YARGITAY KARARLARI
YARGITAY: VASİYE İZİN VE YETKİ VERİLMESİ DAVASI
T.C. YARGITAY 18.Hukuk Dairesi Esas Kararı
VASİYE İZİN VE YETKİ VERİLMESİ DAVASI – KANUN YARARINA BOZMA İSTEMİ – KISITLIDAN BÖBREK NAKLİ HUSUSUNDA İRADE BEYANINDA BULUNMAK VE GEREKLİ İŞLEMLERİ YAPMAK ÜZERE VASİYE İZİN VE YETKİ VERİLMESİNİN İSABETSİZLİĞİ – HÜKMÜN BOZULMASI GEREĞİ
ÖZET: En temel insan hakkı olan yaşam hakkı ve vücut bütünlüğüne ilişkin olarak Anayasa’da, tıbbi zorunluluklar ve kanunda yazılı haller dışında, kişinin vücut bütünlüğüne dokunulamayacağı, rızası olmadan bilimsel ve tıbbi deneylere tabi tutulamayacağı, Türk Medeni Kanunu’nda ise, ancak yazılı rıza üzerine insan kökenli biyolojik maddelerin alınması, aşılanması ve naklinin mümkün olacağı, biyolojik madde verme borcu altına girmiş olandan da edimini yerine getirmesinin istenemeyeceği, maddi ve manevi tazminat isteminde bulunulamayacağı açıkça düzenlenmiştir. Kısıtlı Ş… Y…’dan kardeşi E… Y…’a böbrek nakli hususunda irade beyanında bulunmak ve bu doğrultuda gerekli işlemleri yapmak üzere vasi T… Y…’a izin ve yetki verilmesine ilişkin karar usul ve yasaya aykırıdır.