Şu an ekonomi gündeminde sıcak gelişmeler yaşanıyor. Vatandaşlarımızın en çok merak ettiği konulardan bir tanesi SGK para iadeleri, emeklilik süreleri ve ikramiye ödemeleri. Hükümetten tüm bu konular ile alakalı açıklamalar geliyor. Vatandaşlarımızın uzun zamandır beklediği cevaplar hükümet tarafından tek tek veriliyor. Vatandaşlarımız erken emeklilik, SGK prim para iadesi, Kurban Bayramı ikramiyesi gibi ödeneklerin hızlı bir şekilde yapılabilmesi için hükümetten açıklama bekliyordu. Yapılan açıklamalar direkt bu konularla ile alakalı değildi ancak dolaylı yoldan bu konuları etkileyecek açıklamalar da yapıldı. Devlet, bundan böyle EYT’lilere de Kurban Bayramı ikramiyesi verebilecek. Bu konuda yapılan açıklamaların büyük bir bölümü hükümet kanadından geldi.
EYT’li vatandaşlarımızın en büyük sorunlarından bir tanesi prim borçlanması yapmak ya da daha büyük bir sorun ise emekli olamayan kişilerin prim iadesi alabilmeleriydi. Hükümet bu konu ile alakalı da açıklama yaptı. Yapılan açıklamaların tamamı emeklilikte yaşa takılan vatandaşlarımızın sigorta prim ödemelerini iade alabilmeleri ile alakalıydı. Bugünden itibaren tüm emeklilikte yaşa takılan vatandaşlarımız sigorta için ödedikleri prim ödemelerinin tamamına yakınını iade alabilecekler. Bu da ülke ekonomisine büyük bir çelme olacak ancak emeklilikte yaşa takılan vatandaşlarımız için sevindiren bir müjdeli haber olacak.
ÖDENEN PRİMLER HANGİ DURUMDA İADE ALINIR?
Sosyal Güvenlik Kurumu’na ödenen primlerinin geri alınmasında etkili olan iki yöntem söz konusudur. Prim ödemelerinin toplu bir şekilde nakit olarak iadesine imkan veren formüller yasalar kapsamında düzenlenmiştir:
- Emekli yaşı gelmesine rağmen yeterli prim gününü tamamlayamadıkları için emekliliği hak edemeyen vatandaşlar kendi adına kuruma ödenen primleri geri alabilirler.
- Birden fazla işyerinde sigortalı olarak çalışanların adına yatan primlerin toplamı prime esas kazancın üst sınırını aşıyorsa; fazla olan parayı SGK’dan geri alabilirler. Prime esas kazancın üst sınırını aşan ücretin tamamı çalışana hissesi oranında ve başvurusunu takip eden ay içinde ödenir.
- Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında prime esas kazancın üst limiti belirlenmiştir. Buna göre üst limit; günlük olarak brüt asgari ücretin otuzda birinin 7,5 katıdır. Günlük kazancın alt sınırı brüt asgari ücretin otuzda biri kadardır. Buna göre üst sınır aylık 22.072,50 TL pim ödemesi yapılabilir. Belirlenen sınırı aşan miktarı işçi SGK’dan geri alabilir.
PRİM İADESİ İÇİN BAŞVURU NASIL YAPILIR?
Prim iadesi otomatik olarak yapılmıyor. Bu nedenle kişilerin mutlaka Sosyal Güvenlik Kurumu İl Müdürlüklerine veya Merkezlerine dilekçe ile başvurularını yapmaları gerekir. SGK başvuruları inceledikten sonra belirlenen şartların taşınması halinde nakit olarak ödemeler yapılır:
- 4A kapsamındaki SSK’lılar için 2008 yılından önce hem kendileri hem de işverenlerin primleri, 2008 yılından sonra ise yalnızca çalışanların primleri geri ödenir.
- 4B sigorta kolunda olan BAĞ-KUR’lular için tarihe bakılmadan ödedikleri tüm primler geri verilir.
- Sağlık için ödenen primler (GSS) ve yapılan doğum, askerlik veya yurtdışı borçlanmaları için yapılan geriye dönük prim ödemeleri iade edilmez.