Sağlıklı Şehirler hareketinin Türkiye’de yayılmasına ve gelişmesine destek vererek sağlıklı yarınlar hazırlanmasına öncülük eden Sağlıklı Kentler Birliği, 27- 28 Nisan 2006 tarihleri arasında, Eskişehir/Tepebaşı Belediyesinin ev sahipliğinde Birlik Nisan Ayı Olağan Dönem Meclis Toplantısı ile “Fiziksel Aktivite, Sağlıklı Yaşam ve Yerel Yönetimler Sempozyumu” düzenlemiştir.
Toplantı programı, Sağlıklı Kentler Birliği Meclis II. Başkan Vekili ve Tepebaşı Belediye Başkanı Tacettin SARIOĞLU, Sağlıklı Kentler Birliği Başkanı ve Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Hikmet ŞAHİN ile Eskişehir Vali Yardımcısı Ekrem ERDOĞAN’ın açılış konuşmalarıyla başlamıştır.
Açılış konuşmalarının ardından 2005 Mali Yılı Kesin Hesabı ile Sağlıklı Kentler Birliği 2005–2006 Yılı Faaliyet Raporunun görüşüldüğü ve bir yıllık görev süresini tamamlayan Encümen ile Plan ve Bütçe Komisyonu üyelik seçimlerinin yapıldığı Meclis Toplantısı gerçekleşmiştir. Yaşanabilir ve sağlıklı şehirler yaratma hedefi doğrultusunda, Birlik üyesi belediyeleri Sağlıklı Şehir politika, plan ve stratejileri üretmede ve bunları uygulamaya koymada motive etmek amacıyla her yıl düzenlenecek olan “En İyi Sağlıklı Şehir Projesi” uygulama ödülü, birlik üyelerine bu toplantıda ilan edilmiştir.
DSÖ Sağlıklı Şehirler Ağı IV. Faz ana temaları konusunda verdiği eğitimlerle sağlıklı şehir çalışmalarının başarıyla uygulanmasını sağlayan Sağlıklı Kentler Birliği’nin, bu kapsamda düzenlediği “Fiziksel Aktivite, Sağlıklı Yaşam ve Yerel Yönetimler Sempozyumu” öğle yemeğinin ardından başlamıştır.
Sağlıklı Kentler Birliği’ne üye olan Yalova, Kırıkkale, Van, Mardin, Trabzon, Kocaeli/Gölcük, Bartın, Nevşehir/Avanos, Bursa/Nilüfer, Afyonkarahisar, Çorum/Osmancık, Bursa/Mudanya, Aydın, Eskişehir/Tepebaşı ve Bursa Büyükşehir Belediyelerinin yanı sıra Anadolu Üniversitesi, Marmara Üniversitesi ve Uludağ Üniversitesi Beden Eğitimi Spor Yüksekokulları ile Rekreasyon Bölümlerinden yaklaşık 100 kişi sempozyuma katılmıştır.
Sempozyumun açılışında Birlik Müdürü ve Sağlıklı Şehirler Proje Koordinatörü Nalan FİDAN ve Marmara Üniversitesi Beden Eğitimi Spor Yüksekokulu Müdürü, Uluslararası Sağlık, Spor, Beden Eğitimi ve Rekreasyon Birliği Avrupa Başkanı Hasan KASAP, fiziksel aktivitenin önemini ve yerel yönetimlere düşen görevleri anlatan açılış konuşmalarını yapmışlardır.
DSÖ Sağlıklı Şehirler Ağı IV. Faz ana teması ve sağlığın önemli unsurlarından biri olan fiziksel aktivite ve sağlıklı yaşam konusunda yerel yönetimleri bilinçlendirerek onların aracılığıyla insanları sağlıklı yaşama yönlendirmek amaçlanan “Fiziksel Aktivite, Sağlıklı Yaşam ve Yerel Yönetimler Sempozyumu”nun ilk konuşmacısı Indiana Üniversitesinden Prof. Dr. Tony MOBLEY, “Şehir Planlaması ve Rekreasyon” konusunda bir konuşma yapmıştır.
Rekreasyon kavramını detaylı bir şekilde ele alan MOBLEY, rekreasyonu s erbest zaman ya da özgür zaman, bireyin çalışmak ve yaşamını idame etmek için katıldığı uğraşlar dışında kalan zaman süreci, çok geniş kapsamlı bir aktiviteler bütünü olarak ifade etmiş, parkların rekreasyonun uygulandığı önemli mekanlar olduğunu belirtmiştir.
Y erel yönetimlerin bu konuda üzerine düşen görevlere de değinen Prof. Dr. Tony MOBLEY, yerel yönetimler ve devlete ait diğer kuruluşların, geniş halk kesimlerinin ilgisini çeken rekreasyonel aktiviteleri desteklemeleri ve halka sunmaları gerektiğini ifade etmiştir. Prof. Dr. Tony MOBLEY, ABD’de yapılan uygulamalardan örnekler vermiştir.
Prof. Dr. Tony MOBLEY’in ardından “Çağın Hareketsizlik sorunu ve Aktif Yaşamın Kazandırdıkları” konusunda Muğla Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulundan Prof. Dr. Erdal ZORBA ve İKAGEM’den Dr. Murat KUTER konuşma yapmışlardır. Sağlığın tanımıyla sözlerine başlayan Prof. Dr. Erdal ZORBA, egzersizin sağlıklı yaşam üzerinde yaptığı etkilerden, sağlık ve uzun ömürlü bir yaşam sürmede düzenli yaşam alışkanlıklarının (Sağlıklı davranış) %51, fiziksel çevrenin %20, kalıtımsal özelliklerin %20, enfeksiyon ve sağlık tedavi servislerinin niteliğinin %9 oranında paya sahip olduğunu belirtmiştir. Hareketsizliğin neden olduğu rahatsızlıklara da değinen Prof. Dr. Erdal ZORBA konuşmasında, yaşlanmayı hızlandıran nedenleri de açıklamıştır. Erdal ZORBA yerel yönetimlerin aktif yaşamdaki rolüyle ilgili bilgiler verirken, sağlıklı yaşam felsefesini, spor bilinci ve kültürünü tam oturmadan ülkelerin Olimpiyatlardan bahsetmelerinin mümkün olamayacağını ifade etmiştir.
Sempozyuma “Sağlıklı Kentlere Bisikletin Katkıları” konulu sunumuyla katkı koyan Bisiklet Sevenler Derneği Genel Sekreteri Murat SUYABATMAZ, öncelikle bisikletin tarihsel gelişiminden bahsetmiştir. Ardından bisikletin yararlarını anlatan Murat SUYABATMAZ, bisikletin sağlık açısından; hareket ettirebildiği, spor yaptırdığı, havayı kirletmediği, gürültü yaratmadığı, kalp krizini % 40 azalttığı, kolesterolü % 40 azalttığı, kolon kanserini % 40 azalttığı, diyabet 2 tip şeker hastalığını azalttığı, tansiyonu dengelediği, stres ve depresyonu azalttığını; çevreci, ekonomik ve pratik bir ulaşım aracı olduğunu belirmiştir. Bisiklet kullanımının dünyada giderek daha da yaygınlaştığına dikkat çeken Murat SUYABATMAZ, Avrupa kentlerinden örnekler vermiş, bisiklet kullanımını yaygınlaştırmak üzere belediyelere önerilerde bulunmuştur.
Bisiklet Sevenler Derneği Genel Sekreteri Murat SUYABATMAZ’ın ardından, Aydın Belediye Başkanı İlhami ORTEKİN’in kentlerinde yürüttükleri çalışmalarla ilgili katılımcılara bilgiler vermiştir. Sempozyumun ilk günü Yalova Belediyesi’nden proje koordinatörü Dr. Metin SABUNCU’nun “Sağlıklı Yaşamı Destekleme Programı” konulu sunum ile sona ermiştir.
İkinci gün programı Marmara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulundan Prof. Dr. Hasan KASAP’ın “Halkın Spor Kültürünün Gelişiminde Yerel Yönetimlerin Avantajlar” konusunda yaptığı sunumla başlamıştır. Kültür kavramıyla ilgili yaptığı bilgilendirmelerin ardından spor ve spor kültürünü anlatan Prof. Dr. Hasan KASAP, sporu insanın yaşama biçiminin bir parçası olan süreç olarak nitelendirmiş, psikomotor davranışları, bilişsel becerileri, duyuşsal tutum ve davranışları içeren bir yaşam biçimini yansıttığını ifade etmiştir. Prof. Dr. Hasan KASAP, sporu sayısal bir sonuç, mağlubiyet-galibiyet ve bir savaş olarak görmemek gerektiğini, sporun aslında dostluk, saygı, barış, dayanışma, eğitim, fairplay ve mükemmellik içerdiğini belirtmiştir. Avrupa Kentli Hakları Deklarasyonunun “ Yaş yetenek ve gelir durumu ne olursa olsun, her birey için spor ve boş vakitlerini değerlendirebileceği olanakların sağlanması” nı kent insanının temel haklarından biri olarak ön gördüğünü, belirten Prof. Dr. Hasan KASAP deklarasyonda ayrıca; “Yerel yönetimler, herkes için spor koşulu ve yaklaşımları doğrultusunda, kendi yönetiminde veya başkaları aracılığı ile gerçekleştirilecek spor alanları ve spor etkinliklerine ulaşımı; kişilerin sosyo-ekonomik durumları, yaşları ve etnik kökenlerine bakılmaksızın, sağlama zorunluluğuna sahiptir” denildiğini belirtmiştir. Çağın getirdiği teknoloji, konfor gibi pek çok etkenin insanları hareketsizliğe yönelttiğini vurgulayan Prof. Dr. Hasan KASAP, yerel yönetimlerin bu sorunu ele almaları gerektiği ve sporun onlar için önemli bir hizmet fırsatı olduğunu ileri sürmüştür.
Prof. Dr. Hasan KASAP’ın ardından Bursa Büyükşehir Belediyesi’nden proje yöneticisi Jülide ALAN “Daha Sağlıklı Bir Toplum için: Fiziksel Aktivite ve Aktif Yaşam” konulu sunumunu gerçekleştirmiştir. Sempozyum, Avanos Belediyesi’nden proje koordinatörü Dr. Alper ZOBARLAR’ın “Avanos Sağlıklı Şehir Projesi” konulu sunumu ve proje koordinatörü Fatih Yılmaz’ın Tepebaşı Belediyesindeki sağlıklı yaşam çalışmalarının sunumuyla devam etmiştir.
Üye belediyelerin sunumlarının ardından Abant İzzet Baysal Üniversitesi’nden Prof. Dr. Gazanfer DOĞU “ Yerel Yönetimler ve Sporun Sosyo-ekonomik Boyutu” konulu sunumunu gerçekleştirmiştir. Sporu fiziksel olarak hareket, zihinsel olarak sosyolojik bir olay olduğunu belirten Prof. Dr. Gazanfer DOĞU, sporu insanın tüm boyutlarda iyi ve denge içinde olma hali olarak açıklamış ve fizyolojik, sosyolojik, psikolojik, ekonomik her boyutta katkıda bulunduğunu ifade etmiştir. Sporun ekonomik olarak özellikle büyük spor organizasyonlarında uluslararası firmaların dünya market stratejilerinde homojen ve uluslar üstü bir kültür olarak piyasaya girme çabalarında çok önemli bir yer tuttuğunu aktaran Prof. Dr. Gazanfer DOĞU, ülkelerin olimpiyatlardan oldukça büyük kazanç sağladıklarını sözlerine ilave etmiştir.
Öğle yemeğinin ardından “ Kentlerde Spor ve Rekreasyon Hizmet ve Programları” konusunda konuşma yapan Marmara Üniversitesi’nden Yrd. Doç. Dr. Ümit KESİM, rekreasyonun tanımıyla konuya giriş yapmıştır. Kamu rekreasyonu ve yerel yönetimlerde rekreasyon konularında katılımcıları bilgilendiren Yrd. Doç Dr. Ümit KESİM, yerel yönetimlerin temel görevlerinden birinin de vatandaşlarının fiziksel gelişim, dinlenme, yaratıcılıklarını geliştirme ve sosyalleşme gibi ihtiyaçlarını karşılamak üzere rekreasyon program ve hizmetleri sunmak olduğunu belirtmiştir. Ümit KESİM, yerel yönetimlerin farklı hedef kitlelerine göre programlar oluşturmaları gerektiğini ifade ederken, yerel yönetimler için örnek rekreasyon program ve hizmet modellerini ve bu hizmetleri finanse edilebilme yollarını aktarmıştır.
Yrd. Doç. Dr. Ümit KESİM’in ardından Uludağ Üniversitesi’nden Prof. Dr. Füsun Öztürk KUTER “Yerel Yönetimlerde Spor Kulüplerinin İşlevi” konusunda katılımcılara aydınlatmıştır. Prof. Dr. Füsun ÖZTÜRK KUTER, düzenli spor yapmanın parkta yürümek bile olsa birey ve toplumu biraya getirme, daha iyi yaşam kalitesi oluşturma ve sağlıklı olunması açısından yararlı olduğunu, bu nedenle 1975’ten itibaren UNESCO’nun spor konusunda aktif rol alarak, 1980’de “Bütün Dünya İçin Spor Programı” adlı bir rapor hazırlandığını belirtmiştir. Türkiye’de ise 1990 yılında kurulan “Herkes İçin Spor Federasyonu” ile sporun düzenli ve sürekli hale getirilmeye çalışıldığını sözlerine ilave etmiştir. Prof. Dr. Füsun KUTER, yerel yönetimlerin ve onların spor kulüplerinin bu olguda yerini ayrıntılarıyla aktarmıştır.
“Ülke Sporcu Potansiyelinin belirlenmesinde Yöntemler ve Yerel Yönetimler” konusunu ele alan Kadir Has Üniversitesi’nden Av. Kısmet ERKİNER, Türkiye’de yer alan spor federasyonları ve sporcu altyapısıyla ilgili sayısal verilerle bilgilendirme yapmıştır. Dünya ülkelerinden örnekler de sunan ERKİNER, Türkiye’nin spor alanında gelişme sağlayabilmesi için ülkenin sporcu potansiyelinin detaylı olarak saptanması gerektiğini ifade etmiştir.
Sağlıklı Kentler Birliği’nin insanlara sağlıklı bir yaşam sunmak amacıyla yürüttüğü faaliyetlerden biri olan “Fiziksel Aktivite, Sağlıklı Yaşam ve Yerel Yönetimler Sempozyumu”, Tepebaşı Belediye Başkanı ve Sağlıklı Kentler Birliği Meclis II. Başkan Vekili Tacettin SARIOĞLU’nun yaptığı teşekkür konuşması ve ardından gerçekleşen plaket töreniyle sona ermiştir.
27 Nisan SKB Meclis Sunuları
27-28 Nisan SKB Sempozyum Sunuları