KARBON BİRİKİMİNE VE YAKIT SİSTEMİ İLE ENJEKTÖR KİRLİLİĞİNE YOL AÇAN FAKTÖRLER
Tüm içten yanmalı motorların kullandıkları yakıtın kirletici ve kurum üretme özelliğinden dolayı zaman içinde performanslarında düşüş meydana gelmekte, motorun çalışma düzeninde çok önemli problemler oluşmaktadır. Yanma odasının içinde ve supaplarda oluşan karbon-kurum birikimi ve yakıt sistemindeki vernikleşmiş katmanlar motorun performansının düşmesine, yakıt tüketiminin artmasına ya da egzoz kirletici gazlarının yükselmesine neden olmaktadırlar.
Soru 1- Karbon birikimi veya kurum nedir ve nelere sebep olur?
Cevap: Karbon, supapların üstünde, pistonun tepesinde ve yanma odasının içinde oluşan bir maddedir. Supapların sıkışık çalışmasına, motorun ise soğuk iken zor, normal koşullarda da sendeleyerek, duraksay**ak çalışmasına sebep olur. Aracın sürüş konforunda problem yaratır ve sürücüyü rahatsız eder. Çoğu kimse, 50-60 kilometrelik hızlarda titrek ve duraksamalı çalışan bir aracın şanzımanında veya aktarma organlarında problem olduğunu düşünürken, aslında sorun karbon veya kurum diye adlandırdığımız birikimlerden kaynaklanmaktadır ve çözümü bu kurumların temizlenmesidir. Yüksek yakıt tüketimi ve egzoz emisyonu yine karbon-kurum birikiminden kaynaklanmaktadır.
Soru 2- Vernikleşme nedir ve nelere sebep olur?
Cevap: Benzinin kimyasal yapısından kaynaklanan yakıt borularında, enjektör kütüğünde ve enjektörlerde oluşan şeffaf ve parlak yapışkan katmanlardır. Yakıt püskürtme sisteminin elemanlarında ( filtre, pompa, yakıt kütüğü, regülatör, enjektör gibi) birikerek, yakıtın akış miktarında azalmaya neden olur. Vernikleşme dolayısıyla enjektörlere gelmesi gereken benzin miktarındaki azalış, aracın motor performansında çok önemli miktarda düşüşe ve motorun fazla yakıt tüketmesine neden olur. Yukarıda izah edilen karbon birikimi ve vernikleşmenin dışında, motorların performanslarının düşmesine ve yukarıda söz edilen problemlerin meydana gelmesinde neden olan diğer faktörler aşağıda açıklanmıştır.
Soru 3- Olefin ve diolefin artıkları nedir? Bu artıkların kurum birikimi ve enjektör kirliliği üzerindeki etkisi nasıl olur?
Cevap: Bilindiği üzere enjektörler motora yakın bir sıcaklıkta çalışmaktadırlar ve onları soğutan içlerinden geçen benzin akımıdır. Motor stop edildiğinde, enjektörü soğutan benzin akımı da kesildiği için enjektörün iğnesinin çevresinde ve enjektörün iç kısımlarında buharlaşan benzin artıklar bırakır. Bu artıklar başlangıçta sakızımsı yapıda olup, zaman içinde pişerek üst üste sert katmanlar oluşturmaya başlarlar. Bunlara, benzinin içindeki olefin maddesinin artıkları denilir. Biriken bu olefin katmanları, enjektörlerin püskürtme formunun bozulmasına, enjektörlerin silindirlere gönderdiği benzin miktarlarının azalmasına neden olurlar. Bunun sonucunda motorun gücü düşer ve fazla yakıt tüketmeye başlar. Unutulmaması gereken önemli bir nokta şudur ki, enjektörlerdeki % 10 düzeyinde bir tıkanıklık, yakıt tüketiminde % 2-5 arası artış ve egzoz emisyonlarında % 30'lara varan yükselmelere neden olmaktadır.
Soru 4- EGR ve PCV gazları nedir? Kurum birikimi üzerindeki etkisi nasıldır?
Cevap: Günümüzde kullanılmakta olan araçların tümünde, soluduğumuz havayı daha az kirletmek amacıyla egzoz gazları sirkülasyon valfi (EGR) ve krank havalandırma valfi (PCV) kullanılmaktadır. Bunların her ikisi de silindirlere motorun ihtiyacı olan taze havayı gönderen emme manifolduna bağlıdır. EGR valf, egzoz gazlarını tekrar yakmak üzere emme manifoldu üzerinden yanma odasına gönderir. PCV valf ise, karter muhafazası içinde biriken yağ buharını emme manifoldu üzerinden yanma odasına göndererek yakılmasını sağlar. Gerek EGR valfinden bırakılan egzoz gazları gerekse PCV valfinden bırakılan yağ buharları (emme manifolduna bırakılan hidrokarbon içerikli gazlar) kondense olarak emme manifoldu iç çeperlerinde kurum birikimine neden olarak emme manifoldundan geçen hava sirkülasyonunun formunun bozulmasına neden olurlar. Bunun sonucunda yakıt hava karışımı karakteristiği bozulur, aracın motor torkunda ve gücünde düşüş meydana gelir.
Soru 5- Yüksek motor sıcaklıkları nedir, nelere sebebiyet verir?
Cevap: Günümüz araçlarının daha az benzin tüketmesi ve havayı daha az kirletmesi için daha fakir karışımla çalıştırılma eğilimi, silindirlerde yanma sonucu sıcaklığın yükselmesine neden olarak supaplarda yanma sonucu oluşan sıcaklığın yükselmesine neden olmaktadır. Bunun sonucu ise, yanma odası içinde birken kurum miktarında artış olmakta ve kurumlar kısa sürede pişerek serleşmiş bir yapı almaktadır. Supap tablası arka yüzeyinde biriken kurumlar süngerimsi bir yapı içerdiğinden, benzin motorlu araçlarda enjektör tarafından püskürtülen benzinin bir kısmını emerek hem yanma odasına püskürtülen yakıt miktarını azaltmakta hem de püskürtülen yakıtın atomizasyonunu bozmakta, bu, hem aracın yeterli gücü üretememesine hem de yakıt tüketiminin artmasına neden olmaktadır.
Soru 6- Katkılı benzinlerin kurum birikimi üzerindeki etkisi nedir?
Cevap: İçten yanmalı motorların parçalarının oksidasyona uğramaması için benzinin içine katılan her türlü katkı maddeleri, vernik ve cila kökenli kimyasallar, deterjan türü kimyasallar supaplarda ve yanma odasında daha fazla kurum birikmesine neden olmaktadır.
ÇÖZÜM :
Benzinli ve dizel araçların motor performansının düşmesi ve yatık tüketiminin yükselmesini engellemek için, karbon birikimi ve yakıt sistemi ile enjektörde biriken kirli maddelerin yok edilmesi gerekmektedir.
Bunun en etkili ve en az maliyetli yolu, motorun üzerinden hiçbir parça sökmeden ve motor çalışır haldeyken yakıt hatlarını, yakıt sistemini, enjektörleri temizlerken aynı zamanda yanma odası ve supaplarda biriken karbon ya da kurum birikimlerini de temizleyen patentli ve isim hakkı saklı Carbon Clean temizlik ve diagnostik sistemidir. Carbon Clean makinasının diagnostik özelliği sayesinde benzin pompa basıncı, maksimum pompa basıncı ölçümü yapılabilmekte, ayrıca enjektör ve regülatörün kaçırıp kaçırmadığı kolaylıkla test edilebilmektedir.
Carbon Clean, bir makine ve temizleme kimyasallarından oluşan bir sistemdir. Carbon Clean makinesinin deposuna 4 silindirli motorlar için bir şişe, 6 silindirli motorlar için bir buçuk şişe temizlik maddesi konulur. Daha sonra, deponun içindeki işarete kadar benzin (Benzinli motorlar için) eklenir. Otomobilin yakıt deposuyla ilişkisini kesmek amacıyla, yakıt kütüğüne bağlı olan benzin girişini ve çıkışını sağlayan borular birbirine bağlanır. Daha sonra makinenin hortumları buralara monte edilir. Böylece makinenin deposu, otomobilin benzin deposu haline gelir. Hazırlanan karışım bitene kadar -ki bu yaklaşık 30-45 dakika sürer-, motor rölanti devirde çalıştırılır. Arada bir gaza basılarak sökülen kurumun egzozdan atılması sağlanır.
Carbon Clean temizlik kimyasallarının en büyük özelliği, yanıcı olmamalarıdır. Bu nedenle motor parçalarına hiçbir yan etkisi bulunmaz.
kaynak : www.carboncleanturkiye.com