Ülkemizde de en sık karşılaşılan durumlardan biri de ne yazık ki genç yaşta yapılan evliliklerdir. Dünya Sağlık Örgütünün tanımına göre, 10-19 yaş arası çocuklara adölesan denilmekte. Adölesan bir anne adayı bu yaş aralığında bedensel, fizyolojik ve psikolojik gelişimini tam olarak tamamlayamadığı için 20-29 yaş arasındaki anne adaylarıyla kıyaslandığında adölesan anne adaylarında, doğumda anne ve bebek ölümlerine daha sık rastlanmaktadır.
Ülkemizde sık rastlanan bu duruma bir de yetersiz anne bakımı ve hem doğum öncesi hem de doğum sonrası yetersiz bilgilendirmeler de eklenince ne yazık ki bu yaş dönemindeki anne adayları ve doğan bebeklerde başka komplikasyonlarda gelişmekte.
Bedensel gelişimi halen sürmeye devam eden adölesan anne adayında, kalça bölgesinde kemik gelişimi devam ettiği için gebeliğin son dönemlerinde bebek çıkıma giremeyebilir ve baş pelvis uyuşmazlığı meydana gelebilir. Bu durum hem anne adayını hem de bebeği aşırı derecede strese sokacağı için, mutlaka doktor gözetiminde gerekli takipler yapılmalı ve gerekirse sezeryan ile doğum yapılmalıdır.
Adölesan gebeliklerde bebek ve anne adayında görülebilecek riskler nelerdir?
- Baş pelvis uyuşmazlığı
- Zor doğum
- Zorlanma ve strese bağlı bebekte fistül, gaita ve idrar kaçırımı
- Yukardaki olumsuzluklara bağlı olarak sosyal izolasyon durumu gelişmesi
- Anemi, kansızlık
- Gebeliğin düşükle sonuçlanma riski
- Hipertansiyon
- Adölesan gebeliklerin büyük bir kısmı sezeryanla sonuçlanır.
Küçük yaş gebeliklerde, erken doğum ve buna bağlı doğan bebeklerde gelişim geriliği görülme olasılığı çok fazladır. Düşük doğum ağırlığı ile dünyaya gelen bebeklerde nörolojik hastalıklar, zeka geriliği, serebral palsi, epilepsi (sara) gibi sinirsel bozukluklar görülebilir.
Bu kadar olumsuzluğu göz önünde bulunduran çiftlerin adölesan gebelik öncesi mutlaka iyi düşünmeleri ve uzman bir danışmanla görüşerek bilgilenmeleri son derece önemlidir.