2019 seçimleri gibi, yeni sistemin ilk seçimlerine odaklananbir ülkede, bakan ve milletvekillerinin neredeyse önemli konularda hiçinisiyatif kullanamadıkları bir ortamda, Urfalı bir bakanın yapabileceklerininsınırlı olduğunu bilmekle beraber; Urfa’nın bir türlü hak ettiği ya da tatminedici bir hizmet alamamasının da etkisiyle beklentiler yüksek olmakta.
Bu bakanın Fakıbaba gibi müteşebbis olmasının da bubeklentilerin yüksek olmasında etkisi olduğu söylenebilir.
Aynı başlığı taşıyan önceki yazımda, kısa bir giriş yaptığımkonuları daha da detaylandırmak, değinmediğim bazı konulara değinmek istediğimbu yazımda, ele alacağım konuların hepsinin, sihirli bir değnekle, Fakıbabatarafından halledilmesi gereken sorunlar olduğu gibi bir algının oluşmasını daengellemek isterim.
Ancak, kısıtlı ve riskli bir zaman diliminde verilen bubakanlığın, Urfa için, sadece bu bakanlık dönemi için değil; sonrası dönem içinde belirleyici ve etkili olacağı gibi kuvvetli bir varsayımdan dolayı iyi değerlendirilmesinedikkat çekmek istedim.
Dolayısıyla, ister bu dönem, ister bundan sonraki dönemleresarksın, bizlere düşen; sorunlarımızı, ülke sorunları ve imkanları ölçüsündetanımlayarak, en etkili ve hızlı çözüm yolları aramak ve uygulamak olacaktır.
Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, hem direkt kendialanına giren hem de diğer bakanlıkların alanına da giren hususları itibarıylageniş bir muhtevaya sahiptir.
Özellikle Urfa’nın bu konuda acil ve kalıcı çözümlerbekleyen, müzminleşmiş sorunlarını, bu dönemde tamamen olmasa da kısmen çözümyoluna sokmak büyük kazanım olacaktır.
Mevsimlik tarım işçiliği, tarımda istihdam sorunu, tarımarazilerinin talanı ve tarım arazilerine verilen imar izni, çiftçilerimizinelektrik sorunu ve elbette GAP’ın, özellikle sulama ile ilgili kısımlarının biran önce bitirilmesi, bilinçli sulama…
Şimdi, önceki bakan Faruk Çelik’in, 03.07.2017’degazetemizde yayınlanan röportajından kesitlere kısaca yer vermek istiyorum:
“… Tarım Bakanıyım öyle değil mi? İki türlü… Bir suya kavuşturmamızgerekiyor Şanlıurfa’yı. Neden? Şanlıurfalı kendi toprağında çalışsın. Dışarıgitmesin. Bunda büyük bir mücadele veriyoruz. Geçen de geldik 750 milyon TL’likyatırım yaptık. Yol boyuncu Orman Bakanımızla 1 milyon 500 bin dekar alanınsulanmasıyla ilgili şu anda kaynak teminiyle uğraşıyoruz. Yani, Bozova, Hilvan,Viranşehir, Siverek, Ceylanpınar’ın sulanmasıyla ilgili 1 buçuk milyon dekarlıkalanda sulamayı gerçekleştirdiğimiz an Şanlıurfa çiftçisi, Şanlıurfasanayicisi, Şanlıurfa esnafı, Şanlıurfa çalışanı rahat eder.”
“… Elektrik işi bitecek, bu sulama işi bitince. Bununlauğraşıyoruz şu anda. Yaptık bir şeyler tamam ama henüz 1 milyon 500 bindekarlık alanın sulanmasıyla karşı karşıyayız. Bunu çözmemiz gerekiyor.”
“Peki suyla toprağı buluşturduk. Şimdi drenaj işleriyleuğraşıyoruz. Harran, Akçakale bölgesinde yoğun drenaj var. Niye? Yer altısuları yükselmiş. Sulamadaki dengesizlikler, suyu kötü kullanmaklar… Şimdi ozaman çiftçimizin zihniyet değişimine ihtiyacı var.”
“Tarımda eğitim seferberliğini biz nerede başlattık?Türkiye’deki tarımdaki eğitim seferberliğini Şanlıurfa’da niye başlattık?Hocalarımızı, dekanlarımızı, rektörlerimizi, ziraat, veterinerlikfakültesindeki hocalarımızın hepsini gönderdik. Gidin, Şanlıurfa’nın,Birecik’in, Harran’ın, Akçakale’nin, Siverek’in, tarımı nasıl yapılmalı, topraksuyla nasıl buluşmalı? Hayvancılık nasıl olmalı? Bununla ilgili eğitimseferberliğini başlattığımız yer bu zihniyet değişimin yaşanması içinŞanlıurfa.”
“…İkincisi, öteden beri ben diyorum ki, ‘Şanlıurfa bir tarımkentidir.’ Ama Şanlıurfa tarım şehri olmanın yanında mutlaka tarım organizeyi,besi organizeyi ve gıda organizeyi oluşturmak durumundadır. Çünkü bu kadartarım üretimi gerçekleştiren bir şehrin ürünlerinin markaya dönüşmemesi çokbüyük bir eksiklik. Onun için bizim zihniyet dönüşümünü yapmamız gerekiyor.”
“…Buğday var, un yok. Un var diyelim, makarna yok, irmikyok. Buğday üreten, mercimek üreten bir şehir değil, bunları üreten ama bunlarımamul ürüne dönüştüren bir şehir haline gelmemiz gerekiyor. Onun için hızlı birşekilde un fabrikalarımız, hızlı bir şekilde makarna fabrikalarımız, hızlı birşekilde yan sanayi OSB’lerini kurmamız gerekiyor.”
“…Yatırımı salt anlamda ürünü çıkarıp diğer illere, Antep’e,Ankara’ya gönderip un yaptıran değil; kendi şehrinde un ihraç eden, kendişehrinde makarna ihraç eden bir kente mutlak surette dönüşmemiz gerekiyor.
Şanlıurfa parasını çok kötü kullanıyor. Şanlıurfa’da çokzengin arkadaşımız var. Parasını ya bankada tutuyor ya da batı illerinegidiyor, arsa, daire benzeri gibi gayrimenkullere yatırıyor. Oysa Şanlıurfa’nınbu bereketli toprakların ürünlerini işleyecek birkaç tane varlıklı insan biraraya gelse devasa tesisler kurabilirler. 6 yıldır söylüyorum. Bir fıstıkişleme tesisi kurun. 20 bin metrekare üzerine. Yazın oraya ‘Şanlıurfa Fıstığı’diye. Dünyanın her yerine ihraç edersiniz. Şanlıurfa Fıstığı markaya dönüşür.”(ZİHNİYET DEĞİŞİKLİĞİ VE SORULAR/İsa DERVİŞOĞLU/Gazete İpekyol-05 / 07 / 2017)
Eski bakanın da belirttiği ama çözüme kavuşmamış olan butemel sorunların çözümü artık geciktirilmemelidir.
Bu temel sorunlar, bir plan ve takvime bağlanmalı. Bukonularda, şeffaf bir kamuoyu ve STK denetimi devreye sokulmalıdır.
Bu bakımdan; Urfa için tarım ve hayvancılıkla ilgili makrobir planın bu dönemde çıkarılması ve öncelikli sorunların bir takvimebağlanarak çözülmesi yolunda atılacak bir adımın dahi çok önemli olduğunudüşünüyorum.
Elbette tarım üniversitesi, damızlık yetiştiriciliğindeUrfa’yı üs haline getirme, fidancılığın desteklenmesi, planlı çiftçilik,çiftçilerin eğitimi, ağaçlandırma ve yeşil alanların arttırılması, TİGEM’igeliştirici/dönüştürücü uygulamalara açmak ve daha komplike bir yapıyakavuşturmak gibi çoğaltabileceğimiz ve kısa vadede gerçekleşmesini mümküngörmediğimiz icraatların yanı sıra, bizim için önemli ve öncelikli olan,gerçekçi icraatlara yönelik planlarımızın olmasıdır.
Yazımın başındabelirttiğim gibi, esas ve ana önceliklerimizi tekrar özetlemek istiyorum:
1.Mevsimlik tarım işçiliği, tarımda istihdam ve tarımadayalı sanayi sektörünün gelişimi sorunu.
2. Tarım arazilerinin talanını engelleme, tarımarazilerinin, tarım arazisi vasfından çıkarılmasıyla ilgiliuygulamaların/prosedürün takibi, hileli ve şüpheli işlemlerin daha sıkı denetlenmesi,tarım arazilerine imar izni verilmesini engellemeye yönelik adımlar atılması veelde kalan ve talan edilmesi için göz konulan son meraların kurtarılması.
3.Yeşil alanların, özellikle ağaçlandırma politikalarınıngözden geçirilmesi. Ağaçlandırılabilecek alanlar üretme/belirleme veağaçlandırılan alanların, ağaçlar yetişinceye kadar takibinin yapılması.
4.GAP’ın, özellikle sulama ile ilgili kısımlarının bir anönce bitirilmesi, bilinçli sulama konusunda takip mekanizmalarınıngeliştirilmesi…
5.Çiftçilerimizin elektrik ve diğer acil sorunlarınıbelirlenmesi, besicilikle ilgili çalışmalar yapılması ve özendirilmesi.
Özellikle birinci ve dördüncü maddeler kapsamlı ve süreçgerektiren yapıda oldukları için fazlaca dokunulmamış sorunlardır.
Urfa’nın seçtiği milletvekilleri, genellikle şimdiye kadar,Urfa’dan çok kendi kişisel çıkar ve menfaatleriyle uğraşmışlar. Bu yüzden,halkın, Fakıbaba’dan, belediye başkanı olduğu dönemdeki duyarlılığının aynısınıbeklediğini düşünüyorum.
Beklentilerin yüksek olduğunun, Fakıbaba tarafından dabilinmesini istiyor, yeni görevini tebrik ederek başarılar diliyorum.