Dünya genelinde etkili olan aşırı sıcaklar ve kuraklık tahıl hasadını etkilerken Çin yönetimi, 'bulut tohumlama' yönetimi ile krize çözüm arıyor. Pekin yönetimi, kuraklığın etkili olduğu bölgelerde kimyasal kullanarak yağış elde etmeyi planlıyor.
Çin, hava koşullarını düzenlemek için sık sık bulut tohumlama teknikleri kullanıyor. En yaygın yöntem ise roketatar ile fırlatılan ve içinde kimyasalların bulunduğu "dölleme" yöntemi.
Ülkede kayıtların tutulmaya başladığı 61 yıldan bu yana yaşanan en sıcak ve en kurak yaz, ekinleri soldurdu ve rezervuarlarda normal su seviyesi yarıya düştü.
Hatta geçen hafta bazı eyaletlerde fabrikalar, 45 santigrat dereceye kadar yükselen sıcaklıkların klima talebini artırması ve dolayısıyla evlere enerji sağlanması nedeniyle kepenk kapattı.
Devlet destekli Global Times gazetesine göre, Tarım Bakanı Tang Renjian, önümüzdeki 10 günün Çin'in güney bölgelerindeki pirinç mahsulü adına "hasara karşı direnç için kilit bir dönem" olduğunu söyledi.
Habere göre Tang, yetkililerin Çin'in yıllık toplamının yüzde 75'ini oluşturan "sonbahar tahıl hasadını sağlamak" için acil adımlar atacağını söyledi.
Bakan Tang'ın açıklamasına yer verilen Tarım Bakanlığı'nın web sitesinde, yetkililerin bulutları kimyasallarla tohumlayarak "yağmuru artırmaya çalışacağı" bildirildi.
Keza buharlaşmayı sınırlamak için de ekinlere "su tutucu bir madde" püskürteceği aktarıldı. Ancak bu işlemin nerede yapılacağına dair ayrıntı verilmedi.
Kuraklık, Devlet Başkanı Şi Cinping'in üçüncü beş yıllık dönemini tamamlamaya çalıştığı ekim, kasım aylarında gerçekleşecek toplantı öncesinde, gerileyen ekonomik büyümeyi desteklemeye çalışan iktidardaki Komünist Parti'nin karşılaştığı zorluklara bir yenisini ekliyor.
Çin'in tahıl hasadının azalmasının potansiyel küresel etkisi olacağı yorumları yapılıyor. Zira bu durumun ithalata olan talebi artırarak ABD ve Avrupa'da son on yılın en yüksek seviyelerinde seyreden enflasyon üzerinde yukarı yönlü baskı yaratabileceği değerlendirmesinde bulunuluyor.
Çin'de aşırı sıcaklar nedeniyle "kırmızı" alarm devam ediyor
Bu arada Çin Ulusal Meteoroloji Merkezi, ülkenin kuzey, doğu ve iç kesimlerinde etkisi hissedilen sıcak hava dalgası nedeniyle yayımladığı "kırmızı uyarının" sürdüğünü bildirdi.
Pekin'den yapılan açıklamada, bugün Gansu, Şaanşi, Hınan, Anhui ve diğer eyaletlerin bazı bölümlerinde 35 ila 39 derece sıcaklık değerlerinin görülmesinin beklendiği belirtildi.
Şaanşi, Siçuan, Hubey, Hunan, Anhui, Ciangşi ve Cıciang eyaletleri ile Çongçing'de ise 40 dereceyi aşan sıcaklık değerleri ölçülebileceği kaydedildi.
Meteoroloji yetkilileri, yerel otoritelere sıcak hava dalgasına karşı önlem almaları, açık havadaki iş faaliyetlerini durdurmaları, yangın koruma tedbirlerine hassasiyet göstermeleri ve kırılgan durumdaki nüfusun ihtiyaçlarını dikkate almaları uyarısında bulundu.
"Kırmızı" uyarı, Çin'in 4 dereceli sıcak hava uyarı sisteminde en yüksek seviyeyi temsil ediyor. Uyarılar, yüksekten düşüğe "kırmızı", "turuncu", "sarı" ve "mavi" şeklinde sıralanıyor.
Çin Ulusal Meteoroloji Merkezi, subtropikal yüksek basınçtan kaynaklanan sıcak hava dalgası nedeniyle 12 Ağustos'ta bu yılın ilk "kırmızı uyarısını" yayımlamıştı.
Doğu ve kuzey kesimlerinde son 60 yılın en yüksek sıcaklık değerlerinin kaydedildiği sıcak hava dalgası nedeniyle Yangzı Nehri'nde son 157 yılın en düşük su seviyesi ölçülmüştü.
BM sözleşmeleri doğaya zarar vermeyi yasaklıyor
Birleşmiş Milletler kararları, doğanın insanlığın ortak değeri ve mirası olduğuna işaret ediyor.
Doğanın sadece savaş döneminde değil, her dönemde korunması gerekiyor.
Özellikle savaş dönemlerinde hava araçlarının hedeflerini görebilmesi veya yerden yapılacak atışlarda uçakların görünmesini engellemek için bulutları dağıtan ya da yağmur bulutu oluşturan "bulut tohumlama" teknolojisi de bu kapsamda yasak.
Bu tarz kasıtlı hava durumu değiştirme işlemlerinin özellikle buzul göllerinde ve bazı memeli hayvanlarda olumsuz etki oluşturduğu Uluslararası Hava Modifikasyon Derneği çalışmalarında da yer aldı.
Derneğin çalışmalarına göre bulut tohumlamada kullanılan gümüş iyodür maddesi, insanlarda ve memeli canlılarda geçici halsizlik ve bazı kalıcı rahatsızlıklara da yol açıyor.
BM Çevresel Modifikasyon Sözleşmesi de bir savaş tekniği olarak doğanın tahrip edilmesini yasaklıyor.
Sözleşme, bitki ve ağaçları kurutmak için kullanılan herbisitlerin çatışmalarda kullanılmasını yasaklarken ABD'nin Vietnam'da kullandığı Ajan Portakal (Agent Orange) bugün hala insanlarda ve memelilerde kas ve kemik bozuklukları, doğumsal anomaliler gibi etkilerini gösteriyor.