Bebeklerde Burun Tıkanıklığı Nedir?
Bebeklerde görülen burun tıkanıklığı, bebeğin burnunun fiziksel ve anatomik yapısından ziyade dış faktörlerin de etkisi ile meydana gelebilmektedir. Serum, burun aspiratörü, cerrahi operasyon, ilaç tedavisi gibi tedavi seçenekleri vardır.
Bebeklerde Burun Tıkanıklığı Nedir?
Bebeklerde görülen burun tıkanıklığı, bebeğin burnunun fiziksel ve anatomik yapısından ziyade dış faktörlerin de etkisi ile meydana gelebilmektedir. Burun, dış ortamdan solunan havanın, mikroplarından arındırılmasını sağlar ve solunum yolunun en önemli organıdır. Ayrıca özellikle de soğuk havalarda, yeterince soğuk olan havanın ılık bir hale getirerek ciğerlere ulaşmasını sağlamaktadır. Bu sebeple de burun tıkanıklığının oluşması, bebeklerin hem gelişimlerini olumsuz yönde etkilemekte hem de hayat kalitelerini oldukça düşürmektedir.
20 günlük bebek burun tıkanıklığı yaşanması açısından oldukça uygundur. Çünkü yenidoğan bebeklerde, burun yapısı henüz tam anlamı ile gelişmediği için burun tıkanıklığı daha sık görülmektedir. Anne ve babaların, bebeklerinde burun tıkanıklığı ve hırıltı problemi görmesi durumunda doktoru ile iletişime geçmeleri oldukça önemlidir. Çünkü tedavi edilmeyen burun tıkanıklığı, ileride çok daha ciddi problemlerin ortaya çıkmasına sebep olabilmektedir. Özellikle de prematüre bebeklerde burun tıkanıklığı çok daha hassas bir konudur ve muhakkak bir doktor kontrolünde bu sorunun giderilmesi gerekmektedir.
Bebeklerde Burun Tıkanıklığı Nedenleri Nelerdir?
Bebeklerde burun tıkanıklığı sebepleri birbirinden oldukça farklıdır. Çünkü bu tıkanıklık hem anatomik hem de çevresel faktörlerden dolayı meydana gelebilmektedir. Yaşanan bu probleme karşın en doğru tedavi yönteminin uygulanabilmesi için öncelikle sorunun nedeninin tespit edilmesi son derece önemlidir.
Burun tıkanıklığında görülen en yaygın nedenler ise şu şekildedir;
- Bebeklerde burun tıkanıklığı ve ateş, genellikle soğuk algınlığı sebebi ile üst solunum yollarında görülen enfeksiyondan kaynaklı meydana gelmektedir. Ayrıca görülen bu enfeksiyonlarda, bebeklerde burun tıkanıklığı ve balgam problemine de yol açabilmektedir.
- Kış aylarında özellikle ev içerisinde nem oranı bir hayli düşmektedir. Bulunulan ortamdaki nem miktarının düşmesi, burun içerisinde mukozanın sertleşmesine ve dolayısıyla burunda tıkanıklığa sebep olmaktadır.
- Bebekler, soludukları havadaki tozları filtreleyemediği zamanlarda geniz eti problemi ile karşı karşıya kalmaktadır. Bebeklerde gece burun tıkanıklığı olması ve beraberinde hırıltı ve horlama gibi seslerin çıkması, geniz etinin bulunduğuna işaret edebilmektedir.
- 1 ve 2 aylık bebekte burun tıkanıklığı nedenlerinden biri de bebeklerin anne sütünden ziyade inek sütü ile beslenmiş olmasından kaynaklanabilmektedir ya da inek sütü gibi farklı bir alerjen besinin bebeğe verilmesi ile bebeklerde burun tıkanıklığı yaşanabilmektedir. Bebeklerde alerjik burun tıkanıklığı, özellikle de alerjen besinin tüketilmesinden birkaç saat sonrasında kendisini göstermektedir.
- Burun yapısının eğri olması ya da burun deliklerinin dar olması, 3 - 4 ve 5 aylık bebek burun tıkanıklığı sebepleri arasında yer almaktadır. Burundaki anatomik farklılıklardan kaynaklanan tıkanıklık, genellikle geceleri çok daha net bir şekilde anlaşılabilmektedir. Ayrıca 10 günün üzerinde devam eden tıkanıklıklarda, burun yapısının tetikleyici olduğu düşünülebilmektedir.
- 8-9 ve 10 aylık bebek burun tıkanıklığı sebepleri arasında, bebeğin artık kavrama yetisinin gelişmesi yer almaktadır. Çünkü bebekler bu dönemlerinde, ellerine aldıkları her bir objeyi ağız ve burunlarına götürme eğilimindedir. Burun içerisine sokulan bir obje, bebeklerde burun tıkanıklığının yanı sıra aynı zamanda boğulma gibi çok daha ciddi riskleri de beraberinde getirebilmektedir.
Bebeklerde Burun Tıkanıklığı Belirtileri Nelerdir?
Burun tıkanıklığı bebeklerde farklı belirtiler ise kendisini göstermektedir.
Bebeklerde görülen en yaygın belirtiler şu şekildedir;
- Bebeklerde burun tıkanıklığı ve horlama olması, özellikle de gece uyurken yaşanan bir durumdur. Bebekler, gece uyuduklarında hırıltıya benzer sesler çıkardığında, burunlarının tıkalı olması oldukça muhtemeldir.
- İştahsızlık ve emerken memeyi bırakma da 6 aylık bebek burun tıkanıklığı belirtileri arasında yer almaktadır.
- Bebek sürekli olarak uykusundan sıçrama ya da uykuya dalamama gibi hareketlerde bulunuyorsa, burnunun tıkalı olduğundan şüphelenilebilir.
- 7 aylık bebek burun tıkanıklığı belirtileri arasında, sürekli ağlama nöbeti ve huzursuzluk gibi duygusal sıçramalar da yer almaktadır.
- Gaz sancısı yaşayan bebeklerin büyük bir bölümünde burun tıkanıklığı görülmektedir. Bunun nedeni ise, burnundan hava alamayan bebeklerinden ağızlarından hava alması ve bu esnada hava yutmasıdır.
- Bebeklerde hapşırma ve burun tıkanıklığı, birbiri ile son derece ilişkilidir. Sık sık hapşıran bebeklerde, burun tıkanıklığı probleminin olduğu söylenebilmektedir.
Bebeklerde Burun Tıkanıklığı Teşhisi
Bebeklerde burun tıkanıklığı teşhisi için genellikle el ile muayene yapılmaktadır. Gerekli görülmesi durumunda burun içerisine kamera ile bakılarak en doğru teşhis konulabilmektedir.
Bebeklerde burun tıkanıklığı teşhisi öncesi bebeğin hastalık öyküsü ve bulunduğu ortam hakkında bilgilerin uzman doktora sunulması tanı konulması için önem arz etmektedir.
Bebeklerde Burun Tıkanıklığı Tedavisi
Bebekte burun tıkanıklığı tedavisi için, öncelikle bu sorunun hangi nedenden dolayı yaşandığının tespit edilmesi gerekmektedir. Genel olarak uygulanan birtakım yöntemler bulunmaktadır.
- Burun aspiratörü
- Serum fizyolojik
- Nem oranının dengelenmesi
- Yeterli miktarda sıvı alımı
- Ilık duş
- Yüksek yastık kullanımı
Yukarıda yer alan yöntemler, doktorlar tarafından uygulanması önerilen yöntemlerdir. Bebeklerde burun tıkanıklığı için ilaç tedavisi genellikle tercih edilmezken, gerekli görülmesi durumunda uygulanabilmektedir. Geçici olan burun tıkanıklığı problemlerinin yanı sıra eğer bebeklerde herhangi bir hastalık var ise, bu hastalığın tedavisine yönelik ilaç tedavisi de başlanmaktadır. Ayrıca eğer bebeğe cerrahi operasyon gerekiyorsa, bebeğin gelişimi ve biyolojik durumu göz önünde bulundurularak doktorlar tarafından cerrahi işlemler de yapılabilmektedir.
Bebeklerde burun tıkanıklığına bitkisel çözüm kapsamında kullanılan en yaygın yöntem, tuzlu sudur. Doktor kontrolünde kullanılması gereken tuzlu su çözeltisi, bebeklerin burunlarına damla yöntemi ile uygulanmaktadır. Fakat bunun dışında bebeklerde burun tıkanıklığına zeytinyağı ya da bebeklerde burun tıkanıklığına soğan kürü gibi herhangi bir bilimsel dayanağı olmayan yöntemleri uygulamak doğru değildir. Bu gibi yöntemleri uygulamadan önce muhakkak bir doktor ile görüşülmesi önerilmektedir.
Bebeklerde Burun Tıkanıklığı Tedavi Edilmezse
Bebeklerde sürekli burun tıkanıklığı olması, bebeğin hem hayat kalitesini hem de gelişimini olumsuz yönde etkilemektedir. Bu problemin tedavi edilmesi son derece önemlidir. Çünkü burnu tıkalı olan bebekler iştahsızdır ve yemek yemek istemezler. Bu da bebeklerin gelişiminin olumsuz yönde etkilenmesine sebep olmaktadır. Ayrıca tıkanıklıktan dolayı uykuya rahat geçemeyen bebeklerde, ileriki dönemlerde öğrenme güçlüğüne varana kadar ciddi sorunlar ortaya çıkabilmektedir. Tedavi edilmeyen burun tıkanıklığı, bebeklerde kulak iltihabına da sebep olabilmektedir.
Bebeklerde Burun Tıkanıklığına Ne İyi Gelir?
- Bebeklerde burun tıkanıklığına anne sütü, bu soruna iyi gelen en önemli şeydir. Anne sütü, bebeklerin gelişimini desteklerken aynı zamanda her türlü hastalıktan koruyacak niteliktedir. Bu sebeple de bebeklerde grip ve burun tıkanıklığı sorunlarına karşı anne sütü son derece etkili bir koruma kalkanıdır.
- Bebeklerde burun tıkanıklığı tuzlu su ile de giderilebilmektedir. Doğal bir solüsyon görevini görmesine rağmen, tuzlu suyun kullanımında muhakkak doktor onayının alınması gerekmektedir.
- Bebeğin yastığının yükseltilmesi ve ılık su ile duş aldırılması da bebeklerde geniz akıntısı ve burun tıkanıklığı sorununa oldukça iyi gelmektedir.
- Serum Fizyolojik: Bebeklerde burun tıkanıklığı serum fizyolojik ile oldukça hafiflemektedir. Serum fizyolojik tedavisi, doktor kontrolünde belirlenen oranlarda bebeğe tuzlu su çözeltisinin verilmesidir.
- Burun Aspiratörü: Yenidoğan bebeklerde öksürük ve burun tıkanıklığı görülmesi durumunda, genellikle burun aspiratörü kullanılmaktadır. Nefes gücü ile çalışan bu aspiratörler, havayı verecek olan kişinin bebeğin burnundan yavaşça hava çekmesi temeline dayanmaktadır. Bu işlemi uygulayacak olan kişinin son derece yavaş ve nazik hareketler yapması son derece önemlidir. Bebeğin burnunun içinden çekilen hava ile birlikte eğer varsa burun içerisindeki tüm pislikler de temizlenebilmektedir.
- Uygun Oda Sıcaklığı ve Nem Oranı: Odanın sık sık havalandırılması ve özellikle de kış aylarında gerek duyulması hâlinde nemlendirici cihazlar kullanılması gerekmektedir. Bebeklerin bulunduğu odanın ortalama 24 derecede olması da bebeklerde yaşanan burun tıkanıklığını gidermede son derece önemlidir.
Bebeklerde Burun Tıkanıklığına Ne İyi Gelmez?
Bebeklerde burun tıkanıklığı problemi görülüyorsa, ailelerin uyarıları dikkate alması gerekmektedir. Çünkü bazı faktörler, bebeklerde sıklıkla görülen burun tıkanıklığı problemini tetikleyebilmektedir.
Bu faktörler ise şu şekildedir;
- Bebeğin nemden yoksun ve havasız bir ortamda vakit geçirmesi
- Bebeğin yanında sigara içilmesi
- Alerjik besinlerin doktor kontrolünden ve onayından önce verilmesi
- Alçak yastık kullanımı
- Bebeğin hava koşullarına uygun giydirilmesi
- Bebeğe yetersiz sıvı verilmesi
Bebeklerde Burun Tıkanıklığı için Hangi Doktora Gidilir?
Bebeklerde geçmeyen burun tıkanıklığı olması durumunda, anne ve babaların zaman kaybetmeden çocuk hastalıkları doktoruna ya da kulak burun boğaz doktoruna gitmeleri gerekmektedir. Burun tıkanıklığı, gerekliği önlemlerin alınmasına rağmen maksimum 5 gün içerisinde geçmemiş ise, doktora gidilmesi gerekmektedir.
Bebeklerde Burun Tıkanıklığı ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular
Bebeklerde burun tıkanıklığı ne kadar sürer, ne zaman geçer?
Bebeklerde burun tıkanıklığı, anatomik bir sebepten kaynaklanmıyorsa ortalama birkaç gün içerisinde geçmektedir. Fakat daha uzun süren burun tıkanıklığı problemlerinde muhakkak bir doktora gidilmesi gerekmektedir.
Bebeklerde burun tıkanıklığı öksürük yapar mı?
Bebeklerde burun tıkanıklığı ve öksürük, eğer bebeğin grip ya da üşütmesinden dolayı yaşanıyorsa son derece normaldir. Burun tıkanıklığı sebebi ile zaten zor nefes alıp veren bebekler, soğuk algınlığı olmuşsa öksürmeye de başlayabilir.
Bebeklerde burun tıkanıklığı kaç gün sürer?
Bebeklerde burun tıkanıklığı problemi, birbirinden farklı nedenlerden dolayı görülebilmektedir. Görülme nedenlerine bağlı olarak bir hafta gibi bir sürede geçmesi beklenir. Ortalama 1 haftayı geçen burun tıkanıklığı problemlerinde muhakkak bir uzman doktora gidilmesi önerilmektedir.