-kafka-
eğer prag orta andolu’da olsaydı ve kafka yine karamsar olsaydı ona bira ısmarlamak isterdim. o birasını yudumlarken; tutunamayanlar’dan ’isa’ pasajını okurdum ona ve kelebeklerin başkalaşımı hakkında hayatı sorgulamak isterdim.
-gregor samsa-
varoluşun (yoksa varolamayışın mı?) kanalizasyonlarında kalmış kahraman.
bir sabah tedirgin düşlerden ansızın kendi yaşamının gerçeğine bir böcek olarak uyanması , yıllar boyunca yabancılaştığı bedenine ve ruhuna kendi ülkesinin topraklarından bakması gibidir. öykünün bir yerinde gregor’un bir kadın resmine vücudunu bastırarak kapanması,onun ereksil içgüdülerinden çok, şefkate muhtaç bir yaşam açlığı imgesidir.zaten piyasanın ve sermayenin katı dünyasında bir karınca rolü üstlenen gregor, refleksif bir şekilde başkalaşmış bulur kendini. bu başkalaşımın sebebi ve nasıl gerçekleştiği hikayede anlatılmasa da , gregor’un tüm hayatına kök salmış o belirsizliktir sebebi.tüm hikaye bu belirsizlik içinde geçer.tutunması oldukça zor fayanslar üzerinde süpürülmeye çalışılan bir böcektir artık samsa. bu da yetmezmiş gibi ailenin ne olduğu kestirilemeyen ve varlığına katlanılamayan bir üyesi haline gelmiştir. mutsuzluk kaynağıdır bir anda ’sorun’ olmuştur varlığı.uykudan önceki gregor’a ait hiçbir şeyi koruyamaz.
bir pazarlamacı olarak geçen hayatı; varlığını pazarlamakla geçmiştir, tıpkı mekanik bir otomatın yeri belirlenmiş bir aksamı gibi yaratılmıştır ve buna karşı koyamamıştır. bir saatin saniyesi gibi, kendi geçen zamanını ölçmüştür yalnızca, merkezinde durup sınırlarını çizerek o sınırları zaten çizilmiş dairenin.
gregor samsa... anadilini unuttuğu için kendi öyküsünü anlatamamıştır bir yabancı olarak yabancılara.
-die verwandlug-
kafka hiçbir zaman dönüşüm’e neden olan olayı açık bir şekilde anlatmaz. kimilerince bireyin aile yaşantısındaki konumu, kimilerince ağır bir kapitalizm eleştirisi ve muhtelif teori var. hatta kafka’nın bastırılmış cinselliği bile diyenler var. oysa türkçe olarak değişim ve dönüşüm olarak iki farklı başlıkta çevrilen bu eser, fiziksel açıdan mutant olan, insan sesine benzeyen tınısı ve ruhu ile bir varlığa başkalaşımı anlatır. kafkaesk dünyanın karanlık ve sürreal tabakalarından birinde buluruz kendimizi. gregor samsa’nın pazarlamacı geçmişi ile aile fertleri arasındaki yerini saptamaya çalışır kafka. sanatoryumda ince hastalık sızısı çeken bu ince yazar, - fiziksel olarak dahi- rüya karmaşalarını andıran öyküleri ile bir anda yazılmış iç dökmeler sergiler. sanki kalemi eline alınca rüya ya da karabasan kesilene kadar hızlı bir akışın içinde boy gösterir ve sürüklendiği yere kadar götürür bizi. rüyanın yorumlarını bizim yapmamızı ister. belli ki kendi, çözemediği davranışlar sergileyen kahraman dışı varlıkların anlamlandırılması gereken dış ve iç dünyalarını, platform olarak sunmasında bize de pay biçer. gregor’un başkalaşımına neden olan sebep tam olarak açık değildir.
’ bir sabah tedirgin düşlerden uyanan gregor samsa, devcileyin bir böceğe dönüşmüş buldu kendini’
kafka, bu cümle ile başkalaşımın kökenine inen bütün kapıları kapatmış.