DUYGULAR
Duygular, bizim hayatta kalmamızı sağlayan ve eylem gerektiren durumlara karşı verilen içgüdüsel tepkilerdir. İnsan doğasının temel bir parçası olarak yaşamla birlikte var olmuştur. Duygular, bireyin doğduğu anda başlar, yaşam boyu gelişir ve zenginleşir; aynı zamanda yaşanan duyguların yoğunluğu da zamanla değişir. Kişisel güç, bireyin kendi duygularını tanımasıyla, ifade etmesiyle ve diğerlerinin duygularını anlamasıyla oluşur. Duygularını anlayan ve kontrol edebilen birey duygusal olgunluğa erişmiş demektir.
Duyguların farkında olmak önemlidir. Çünkü duygularının farkında olmayan insanlar, başkalarına büyük acılar verebilir. Duygularının farkında olmadığı için başkalarına a... »»»
Temel Duygularımız
Unutmayalım ki, küçük duygular yaşamlarımızın büyük kaptanlarıdır ve bizler farkında olmaksızın onlara itaat ederiz.
Vincent Van Gogh
Doğuştan gelen temel duygularımız; Paul Ekmana (2007) göre bu ölçütlere uyan yedi duygu bulunmaktadır: öfke, mutluluk, üzüntü, şaşkınlık, tiksinme, korku ve aşağılama, Leslie Greenberge göre korku, öfke, üzüntü, tiksinme, coşku, utanç, şaşkınlık, S.Tomkins sevinç, ilgi, şaşkınlık, ıstırap, korku, öfke, utanç, küçük görme, iğrenme ve nefret olmak üzere 9 temel duygu tanımlamıştır. Greenbergin üzerinde durduğu duygular 5 negatif 2 olumlu duygu olmak üzere 7 duygudur.
Duyguların ortak kültürel bir kökene sahip olduğun... »»»
Flört ya da evlilik şeklinde yakın ilişkilerde sevme, sevilme, bağlanma, ait olma, güven, bağlılık, yakınlık şeklinde insana dair en temel duygusal ihtiyaçlarımızın karşılanması veya bu ihtiyaçların kesintiye uğraması, sevilmeme, önemsenmeme, değersiz hissetme ya da yalnız kalma gibi ihtimalleri akla getirecek tehdit ve kayıp algısı hissinin yaşanması gibi nedenlerden dolayı duyguların fark edilmesi, ifade edilmesi ve karşılıklı olarak duygu aktarımının olması son derece kritik bir öneme sahiptir. Duygular(ımız) aslında, kendimizi anlamamız ve partnerimize anlatmamız, aynı zamanda partnerimizi tanımamız ve anlamamız, karşılıklı ihtiyaçlarımızı ve beklentilerimizi fark etmemiz için güçlü araç... »»»
Transaksiyonel Analiz kuramı duyguları 4 temel duygu olarak işler. Bu temel duygular, sevinç, öfke, üzüntü ve korkudur. Diğer duyguları ise bu 4 temel duygunun birleşiminden kaynaklandığını belirtir.
Duyguları temel duygular olarak ayırmasının nedenini ise 2 şekilde açıklar;
Dünyanın neresinde olursun olsun bu duygular gözlemlenebilir ve insanoğlu bu duyguları gösterme becerisi ile dünyaya gelir. 4 Temel duyguda kültürler üstü bir şekilde dünyanın her yerinde gözlemlenebilir. Utanma duygusunu Afrikanın bir kabilesinde göremeyiz belki ama Anadolu da görülebilir. Sevinç duygusu ise o kabilede görüldüğü gibi Anadoluda görülebilmektedir. Bu örnek diğer 3 duygu içinde geçerlidir.
... »»»
Olduğum halimle kendimi iyi hissediyorum.
Bedenimden memnunum, bedenimde bir şeyleri değiştirmek ya da düzeltmek ihtiyacı duymuyorum.
Kendimden, yaşamımdan ve çevremdekilerden şikayet etmem.
Yaşamımda bir denge duygusu var, kendimi rahat hissediyorum ve işlerim beni strese sokmuyor.
Güvendiğim insanlarla iyi ilişkilerim var.
Kendime iyi baktığımı hissediyorum.
Yukarıdaki ifadelerden en az biri sizin için doğruysa yazının bundan sonrasını okumanıza gerek yok. İfadelerin hiçbirisi size uymuyorsa okumaya devam etmenizi tavsiye ederim.
Sağlığa yeni bir bakış açısı: Psiko-Nöro-İmmunoloji (PNI)
Psikonöroimmünoloji (PNI), zihin ve bağışıklık sistemi yani bedenimiz arasındaki bağlantıyı araştıran... »»»
Ailelelerin farklı özellikleri olan çocukları olduğunu ilk öğrendiklerinde yaşadıkları duygular çok karmaşık duygulardır.Her ailenin kendine özgülüğünden ,farklı kişilik özellikleri ve sosyal destek örüntüleri olduğundan yola çıkılarak ailelerin yaşadıklarının da benzerlikler hem de farklılıklar gösterdiği düşünülebilir.
Ailelerin tepkilerini açıklayan çeşitli modeller vardır.Bunlardan en bilineni "Aşama Modeli" olarak belirtilen ve ailelerin çeşitli aşmalardan geçerek kabul ve uyum aşamasına geldiğini varsayan modeldir.
Aşama Modeli
Aşama modeli genellikle üç ana başlık altında toplanmaktadır.
A_Birincil Tepkiler:
* Şok: Çocuğunun otistik olduğunu öğrenen ailelerde sıklı... »»»
İnsanları duygularından ayrı düşünemeyiz. Duygular; insanı insan yapan en temel unsurlardan biridir ve merkezi bir öneme sahiptir.
TDK Duyguyu belirli nesne, olay veya bireylerin insanın iç dünyasında uyandırdığı izlenimler diye açıklar. Yani diyebiliriz ki insanların içsel ve çevresel faktörlerle etkileşimi sonucunda duygular ortaya çıkar. Günlük hayatta karşılaştığımız her olay ve duruma karşı bizde çeşitli duygular oluşur. O an içinde hissettiğimiz duyguların farkına varamasak da organize olarak tepkiler üretirler ayrıca fizyolojik, bilişsel ve deneyimsel psikolojik sistemler içerirler.
Aynı zamanda duygu; hisler ve ruh hali gibi kavramları da içermektedir. Duygu, birine ya da bir şeye y... »»»
Özellikle son zamanlarda psikoterapi seanslarımda sıklıkla danışanlarımın utanç ve suçluluk döngüsü içinde olduklarını görüyorum. Utanç ve suçluluk aynı olmamakla birlikte, birbirleriyle oldukça ilişkili olan, toplumdan dışlanma tehlikesi içeren durumlarda bireyi koruyan sosyal duygular. Birçok patolojide rol sahibi olan bu duygular bilişle yakın bir ilişkiye sahip. Bu duyguları kronik bir şekilde yaşayan kişiler aynı zamanda ruminasyon dediğimiz bir düşünme döngüsü içinde de oluyorlar. Bu zihinsel meşguliyet o kadar yoğun oluyor ki kişi kendini anksiyete, panik, depresyon ve umutsuzluk içinde sıkışmış buluyor.
İnsan sosyal bir varlık. Bir topluluk, aile veya herhangi bir grup içinde kabul... »»»
Pozitif psikoloji, insan deneyimlerinin anormal ve karanlık yönlerine odaklanmaktan ziyade insanın gelişime açık yönlerini, mutluluk, akış, otantiklik gibi pozitif yapıların incelenmesini ve desteklenmesini savunan bir yaklaşım. Pozitif psikoloji kısaca, hayatı yaşamaya değer kılan şeylerin ve optimal insan işlevselliğinin ne olduğunu inceliyor.
Optimal insan işlevselliği ile kastedilen şey ise psikolojik işlevsellik kavramı. Psikolojik işlevselliğe genel olarak iyi oluş (wellbeing) da diyebiliriz. Pozitif psikolojinin kurucusu Martin Seligman (2011) iyi oluşu PERMA adını verdiği beş boyutlu bir model ile açıklıyor. Olumlu duygu (positive emotion), hayata bağlılık (engagement), olumlu ili... »»»
Duygu, düşünceden çok farklı bir beyin olayıdır. Onun kendi nörokimyasal ve fizyolojik temeli vardır ve beynin konuştuğu eşi benzeri olmayan bir dildir. Limbik sistem temelde ana duygusal yanıtlarda yer almaktadır. O vücudun fizyolojik süreçlerinin çoğunu yönetir ve böylece fiziki sağlık ve bağışıklık sistemiyle, başlıca vücut organlarının çoğunu etkiler. LeDoux, duygu üretmek için iki farklı yol olduğunu bulmuştur: daha kısa ve hızlı amigdala yolu beyne ve vücuda otomatik acil sinyaller yollayarak içgüdüsel cevaplar üretir; daha yavaş neokorteks yolu düşüncenin aracılık ettiği duyguyu üretir (Greenberg, 2012).
... »»»
İnsanlar işler yolunda giderken mutlu, kayıp yaşadıklarında üzgün, istekleri engellendiğinde öfkeli veya hayal kırıklığına uğramış ve başkalarıyla ilişki kurmaktan yoksun bırakıldıklarında kendilerini yalnız hissederler. Duygulara çoğu zaman sadece bir kişinin sözlü ifadesi veya davranışı yoluyla dolaylı olarak ulaşılabilir. Bir danışan kendisini çökkün, işe yaramaz hissedebilir; fakat sadece sözlü ya da sözsüz iletişim, fiziksel ipuçları ve dışavurumlar sayesinde psikolojik danışman bu duygu haliyle bağlantı kurabilir. Sonuç olarak, psikolojik danışman, danışanın duygularıyla çalışırken öncelikle danışanda farkındalık oluşturur. Daha sonra danışanın bu duygulara değer atfetmesini ve onları ... »»»
Yeme bağımlısı mıyım?
Karnım doymasına rağmen bunun üzerine bir tatlı, hamur işi ya da atıştırmalık iyi gider diyerek yemeye devam ediyorum.
Tatlıyı, hamur işi veya abur cubur yemeye başladığımda kendimi durduramıyorum ve planladığımdan daha fazlasını şişene kadar yiyorum.
Sonra bunları yediğim için suçluluk duyuyorum. Ancak daha sonra tekrar kendimi bunları yerken buluyorum.
Bunları yediğim için yaşadığım suçluluğu azaltmak için Oh iyi ki de yedim. Canım istiyorsa vücudumun buna ihtiyacı vardır gibi bahaneler üretiyorum.
Yeme konusunda kendime kurallar ve sınırlamalar getirmeye çalışmama rağmen bunlara uymakta zorluk çekiyorum, "Yemeyecektim ama diğer yarısı... »»»
Baharın gelmesiyle doğa bir uyanış içine girdi, doğa ile beraber biz de canlanıyoruz. Bahara taptaze bir başlangıç yapma, daha sağlıklı yaşama isteği içimizi dolduruyor. Yeni bir başlangıcın ilk adımı ise bahar temizliği. Bahar temizliği yapmak için önce evimizin odalarında neler olduğuna bakarız. Artık hiç ihtiyacınız olmayan şeyleri atar, bazı şeyleri tamir etmek üzere kenara koyar ve bazılarını daha da güzelleştirmek için sileriz, boyarız, cilalarız. Zihni temizlemek de buna benzer, artık ihtiyacımız olmayan, bizi sınırlandıran inanç ve duyguları atmalı, tamire ihtiyacı olanlarla ilgilenmeli, işe yarayanları daha da parlatmalıyız.
Zihni temizlerken bazılarımız geçmişe bakmakta zorlanı... »»»
Her gün yaptığımız seçimlerin sağlığımız üzerindeki etkilerini hiç düşündünüz mü? Peki yaşam tarzımızın bağışıklık sistemimizi nasıl etkilediğini biliyor musunuz? Dünya Sağlık Örgütü daha iyi bir yaşam biçimini seçmenin ruh ve beden sağlığımızı inanılmaz derecede etkilediğini söylüyor.
Son 100 yıl içinde kanser, diyabet ve depresyon gibi rahatsızlıklar arttı. Bu rahatsızlıkların ortak noktası bağışıklık sistemi zayıflığına bağlı olmaları. Bağışıklık sistemi rahatsızlıklarında bedenimiz sağlıklı dokular ile bakteri, virüs gibi zararlı maddelerin arasındaki farkı göremez hale geliyor. Bedenimiz kendini tanıyamıyor ve hücrelerimiz neyin sağlıklı olduğunu fark edemiyor. Bu rahatsızlıklar özelli... »»»
Günümüzde bilim dünyası, duygular üzerine yeni keşifler yapma çabası içindedir, çünkü bizim gibi doğası gereği sosyal varlıkların hayatında duygular kesinlikle çok önemli bir noktada yer almaktadır. Üstelik evlilik gibi mahrem ilişkilerde duygular konusunda çalışmak, daha mutlu bir toplum yaratma hayali adına önemli bir çabadır. Bu nedenle duyguların dışa vurma biçimlerimizin daha mutlu evlilikler yaratmaya katkı sağlayıp sağlayamayacağını araştırdım ve böyle bir makale ortaya çıktı.
İnsanlar; en yoğun duygularını diğerleriyle ilişkiler kurarken, bu ilişkileri sürdürürken, bitirirken ya da bozarken hissederler. Duyguların ortaya çıkmasında ilişkilerin önemli bir belirleyici olması ... »»»
Romantik ilişkilerde bireyler birbirleriyle oldukça sık ve yoğun bir etkileşime girmektedirler. Neredeyse günlük hayatın bir parçası olan bu etkileşimler sırasında, bazı uyuşmazlık ve çatışmaların yaşanması da neredeyse kaçınılmazdır. Bireylerin yaşadıkları çatışmalar sırasında ve sonrasında öfke, suçluluk, hayal kırıklığı, kaygı, üzüntü gibi pek çok duygu ortaya çıkabilmekte ve bu duyguların düzenlenmesi hem bireyin kendisi, hem ilişki, hem de çatışmaların akışı için oldukça kritik bir önem taşımaktadır. Burada size öfkeyi ve duyguyu ilişkiler açısından ele alacağım.
Duygu Farkındalığı
Kişilerin algıladıkları evlilik kalitesi, duygularını fark ettikleri (şu an bende neler oluyor?... »»»
Bir profesör, sosyoloji sınıfındaki öğrencilerini Baltimore (ABD) şehrinin kenar mahallelerine göndermiş ve o bölgede yaşayan 200 erkek çocuğunun durumlarını araştırmalarını ve her bir çocuğun geleceği hakkında bir değerlendirme yapmalarını istemişti.
Öğrencilerin hemen hepsi bu çocukların gelecekte hiçbir şanslarının olmadığını dile getirmişlerdi.
Bundan tam yirmi beş yıl sonra bir başka sosyoloji profesörü tesadüfen bu çalışmayı buldu ve öğrencilerinden bu projeyi sürdürmelerini ve aynı çocuklara ne olduğunu araştırmalarını istedi.
Öğrenciler, o bölgeden taşınan ya da ölen 20 çocuk dışındaki 180 çocuktan 176'sinin olağanüstü bir başarı gösterip, avukat, doktor ya da işadamı oldukl... »»»
Şimdi hangi duyguyu yaşıyorsunuz ? Duygusal açıdan nasıl bir insansınız ? Duygularınız sizi etkiler mi ? Duygulandığınızda bunu saklamayı mı yaşamayı mı tercih edersiniz ?
İnsan duygu ve düşünceleriyle insandır. İnsan hisseden sezinleyen bir varlıktır. hissetmek ve duygulanmak kavramları biribirine çok benzeyen ancak biribirinden ayrılan iki ayrı kavramdır. Duygu/ duygulanmak/ duygusal olmak/ duygu yaşamak bütün bu kavramlar insana özgüdür. Hissetmek ise duygulanmaktan anlamsal açıdan biraz daha farklıdır. Duygular yaşamdan aldığımız tad ve lezzettir. Güzel ve çirkini farketmektir. Haketmediğimizi düşündüğümüzde verdiğimiz tepkidir. Kimse yokken hissettiğimiz yalnızlıktır duygulanmak.
... »»»
KADINLARIN İLİŞKİLERDE YAŞADIĞI SORUNLAR
Kadınlar ve erkekler arasında yaşanan ilişkiler kaçınılmazdır. İlişkinin olduğu yerde sorun/sorunların da kaçınılmazdır. Fakat bu sorunlar kadın ve erkek açısından farklılık gösterir ve bu farklılıkların en fazla görüldüğü, yaşandığı alanlar duygular ve olayların yorumlanmasıdır.
İlişkilerde kadının yaşadığı en büyük sorun, erkeklerin duygularını açığa
çıkarmaktansa geri çekilmeyi, duygularını bastırmayı tercih etmeleridir.
Erkekler kontrolü kaybetmekten korktukları için duygularını ifade etmek yerine bastırırlar. Erkekler başta yoğun ilgi gösterir fakat bu ilgi birdenbire kesilir. Bunu... »»»
DÜŞÜNCELER
Sabahleyin işe gittiniz, oda arkadaşınıza günaydın dediniz. Arkadaşınız size cevap vermeden, hatta yüzünüze bile bakmadan odadan çıktı, gitti. Böyle bir durumla karşı karşıya kaldığınızda;
Neler hissedersiniz? Yani duygunuz ne olurdu?
Ne yaparsınız? Yani davranışınız ne olurdu?
Olaylar ve durumlar karşısında her birey farklı duygular hissediyor ve farklı davranışlarda bulunuyor. Bunun sebebini anlamak için duyguların ortaya çıkış sebeplerine bakmak gerekir.
İnsanda var olan zihnin iki yönü vardır. Bunlardan biri düşünen, diğeri hisseden yandır. Bunlar akılcı zihin ve duygusal zihin diye de adlandırılabilirler. Zihnin bu iki yanı birbiri ile orantılı bir şekilde işle... »»»
Duygu ve heyecan ruhsal değişmeler için kullanılan kelimelerdir. Duygularla ilgili gelişme doğumdan itibaren hayat boyu devam eder. Çeşitli hayat dönemlerinde bireylerin duygusal tepki biçimleri, duyguyu doğuran olaylar ve duygusal durumlardaki değişimler farklılıklar gösterir.
Duygu: Yoğunluğu daha az olan ruh halleridir. Sevme, beğenme, hoşlanma, mutlu olma, gurur duyma, kıskanma, alınma, gücenme, kızma durumları duygulara örnektir.
Heyecan: Kısa süreli ve yoğun olan, genellikle denetlenemeyen duygusal tepkilerdir. Korkma, dehşete düşme, öfkelenme, ürkme, irkilme, coşku duyma, aşırı sevinme, hayrete düşme heyecanlara örnektir. Heyecanlanmaya bazı bedensel belirtiler de eşlik eder. B... »»»
Ergenlik döneminin, fizyolojik değişimlerin başladığı buluğ çağı (11-12 yş) ile kişinin toplumsal alanda kendi ayakları üzerinde durmaya başladığı 20li yaşlar arasında yer aldığı söylenebilir. Ancak, bireysel farklılıkların ve ergenin içinde yaşadığı toplumun sosyokültürel yapısının da ergenliğin başlangıç ve bitiş yaşını büyük ölçüde etkilediği unutulmamalıdır. Örneğin, erken yaşta çalışmaya başlayıp evlenen bir kişiyi ergen olarak tanımlamak zor olacaktır.
Ergenlik, değişimin, büyümenin, başka birşeye dönüşmenin çağıdır. Tüm çocukluk ve hatta yetişkinlik bile değişimi, gelişimi içinde barındırır. Ama ergenlikte bu dönüşüm ergenin ve ailesinin ayak uydurmakta zorlanabileceği bir hızd... »»»
Duygularımız yaşamımızın her anına anlam katar. Bizi biz yapar. Bize yaşadığımızı ve zevk aldığımızı hatırlatır. Aşık olduğumuzda sanki duracakmış gibi kalbimiz çarpar. Üzüldüğümüzde ruhumuzdur en karanlık odalardaki. Bizi bir uçtan diğerine sürükleyen nedir ? hiç düşündünüz mü ? Olumlu duygular içinde olduğumuz zaman neşe,sevinç, mutluluk . . . gibi duyguları hissederiz. Olumsuz duygular içinde olduğumuz zamanlarda ise üzüntü, keder, öfke kızgınlık... duyguları hissederiz. Yani duygularımız ruhsal dünyada bir amaca yönelik olarak hissedilir.
Duygularımız Amaçlıdır
Duygularımız doğaldır ve varlıkları davranışların gözlenmesiyle yada sözel ve sözel olmayan davranışların verdiği mesajlara ba... »»»