Polikistik over sendromu; yumurtalıklarda ulstrason ile kontrol sırasında görülen iyi huylu pek çok kistin (Latince poli ‘çok’ anlamına gelir) meydana gelmesidir. Kadınlarda hem bedensel hem de ruhsal birtakım problemlerin ortaya çıkmasına sebep olan polikistik over sendromu çocuk sahibi olmayı da zorlaştırmaktadır. Bazı bireyler PCOS olan kadınların gebe kalamayacağını düşünse de bazı PCOS hastaları hamile kalabilmektedir.
Başlıklar
Polikistik Over Sendromu Belirtileri
Polikistik over sendromu kadınlarda ilk zamanlarda belirti vermese de ilerlemesi halinde birtakım problemlere yol açmaktadır. Bunlardan bazıları;
- Kilo almaya yatkınlık
- İnsülin direnci
- Vücutta tüylenmelerin artması
- Adet düzensizliği
- Adet görememe
- Çocuk sahibi olmakta problem yaşama
- Sesin kalınlaşması
- Saçlarda dökülme
- Adet döneminin çok ağrılı geçmesi
- Adet döneminde yumurtanın atılamayarak yumurtalık üzerinde içi sıvı dolu kabarcık şeklinde kalması
- Hormon dengesizliği
- Yüzde, kollarda ve sırtta sivilcelerin artması
- Göğüslerde küçülme veya büyüme
- Göğüslerde hassasiyet
- Ciltte lekelenmeler
- Depresyona yatkınlık
En çok hastalığın başlangıç belirtileri 13 – 19 yaşlarında ortaya çıkmakla beraber ileriki yaşlarda da görülebilmektedir.
Polikistik Over Sendromu Neden Olur?
Nedeni tam olarak saptanamamış olan Polikistik over sendromu çevresel koşullar ve genetik yatkınlık ile yakından ilişkilidir. Ailesinde PCOS problemi olan kadınların olması kişilerin bu hastalığa daha yatkın olmasına sebebiyet verebilmektedir.
Bunun dışında aşırı kilo almış olmak, insülin direnci, sağlıksız beslenme, birtakım ilaç kimyasallarına maruz kalmış olmak, obezite, kanda insülin hormonunun yüksek olması gibi durumların kadın vücudundaki erkeklik hormonu olan androjen miktarının artması sebebiyle ortaya çıkabilmektedir.
Polikistik Overde Hamile Kanılır mı?
PKOS problemi yaşayan kadınlar planlı bir gebelik gerçekleştireceklerse ilk olarak bu problemlerini kontrol altına almalıdır. Daha sonra daha sağlıklı bir gebelik ve annelik süreci geçirmek mümkün olacaktır. Bunun için aşırı kilo sebebiyle bu problemi yaşıyorsanız kilo vermek adına glisemik indeksi düşük olan gıdalar bakımından fakir bir diyet sürecine girilmelidir.
Bunun dışında düzenli egzersiz yapmalı, hormon dengesizliğinin doktor kontrolünde normal seviyeye gelmesi için tedavinizi yaptırmalı ve sürecin her bir aşamasını doktorunuz ile birlikte planlamalısınız.
Polikistik over sendromu yaşayan kadınların bir kısmında gebelik olabilmektedir. Özellikle problemin başlangıç aşamalarında ya da henüz çok ağır bir tablo haline gelmediği bir dönemde kişiler rahatlıkla hamile kalabilmektedir. Ancak sürecin başından sonuna kadar doktorunuz ile iletişim halinde kalmaya devam etmelisiniz.
Polikistik Over Sendromunda Nasıl Tanı Konulur?
Polikistik over sendromu olan bireylerde tanı için;
- Adetin ikinci ve üçüncü gününde hormon testinde erkeklik hormonu değerlerinin normalin üzerinde olması
- Ultrason çekimi
- Kan değerlendirmesi
- Adet düzensizlikleri ya da adet görememe
- Adet kanamasının eskisine nazaran miktarında artış olması şeklinde değerlendirmeler yapılmaktadır.
Kişinin yaşadığı belirtilerin şiddeti ile bulguların şiddeti birbirine doğru orantılı olacak şekilde değişmektedir. Bu nedenle ilk zamanlar kadınlarda çok fazla problem görülmese de zamanla sorunlar ve gebe kalma zorlaşmaktadır.
Bunun sebeplerinden biri de kişinin yumurtalıklarında bulunan kist miktarının giderek artması ve yumurtanın düzgün bir şekilde çalışamamaya başlamasıdır.
Kişinin adet söktürücü kullanması, antiandrojen ilaçlar ile erkeklik hormonunun azaltılması, doğum kontrol hapı kullanması, şekerli gıdalar bakımından (glisemik indeksi düşük) fakir bir diyet ile beslenmesi, hormon testleri normal çıkana kadar takip ve tedavisinin yapılması, kilo kontrolünün sağlanması gibi önlemler ile tedavisi sağlanabilmektedir.
Polikistik over sendormu kişi kendine gerekli özeni gösterdiği zaman kontrol altına alınabilmektedir. Ancak kişiler özellikle beslenme biçimlerine dikkat etmediklerinde tablo giderek daha zor kontrol altına alınabilir bir hal alabilmektedir. Burada en çok görev kişinin kendisine düşmektedir. Gerekirse dahiliye uzmanı, kadın hastalıkları ve doğum uzmanı ile endokrinoloji birimi ve beslenme uzmanı ile birlikte hareket edilerek kişinin sağlıklı bir adet döngüsü ve hormon yapısına ulaşması sağlanabilmektedir.
Hamile kalmayı planlayan bireyler ilk olarak mümkün olduğunca PKOS problemlerini tedavi ettirerek kontrol altına almaya odaklanmalı ve daha sonra sağlıklı beslenmeye ve egzersizlerine daima devam etmelidir.
Ayrıca bunların dışında aşırı tüylenme problemi için lazer epilasyon tedavisi ve akneler için krem tedavileri almak üzere kişiler ilgili uzmanlara danışarak problemlerini kontrol altına alabilirler. PKOS hastaları depresyon ve anksiyete problemlerine yatkın oldukları için psikolojik destek almaları da önerilmektedir.
Bu Yazıya Tepkin Ne Oldu ?