İnsülin, pankreasta üretilen bir hormondur. İnsülin metabolizmanın doğru çalışabilmesi için oldukça elzemdir. Öğünler sonrasında sindirim sistemi içerisinde besinlerde bulunan büyük yapılı karbonhidratlar küçük şekerlere parçalanır ardından emilerek kan dolaşımına verilir. Karbonhidratların yapı taşı olan glikoz, kan şekeri olarak bilinir. İnsülin hormonu kan dolaşımındaki şekerin hücreler tarafından alınmasını ve enerji üretimi amacıyla kullanılmasını sağlamaktadır.
Kan şekerinin yükseldiği durumlarda insülin hormonu vücudu, fazla bulunan şekeri karaciğer ve kas gibi çeşitli organlarda depolaması için uyarır. Öğünler arası ve stres durumlarında kan şekeri düzeyi normalin altına inebilir ve bu durumlarda depolanmış şekerden faydalanılır.
Aynı zamanda insülin direnci, insan vücudunun kaslarında, yağında ve karaciğerde bulunan hücrelerin insüline doğru şekilde tepki vermediği ve bu sebeple enerji için kandaki glukozu kullanamadığı durum olarak gözlemlenmektedir.
Ortalamada her üç insandan birinin etkilendiği insülin direnci sendromu obezite, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol ve tip 2 diyabet gibi hastalıklara yol açabilir.
BESLENME TEDAVİSİ
Vücudumuzdaki insülin üreten hücreler yavaş yavaş yok olurken sonucunda kalıcı olarak yüksek kan şekeri seviyesi gözlemlenir. Ancak doğru beslenme tedavisiyle insülin direnci kontrol altına alınabilir ve tersine çevrilebilir.
En büyük tetikleyiciler basit karbonhidratlardır, çünkü vücut basit karbonhidratları daha hızlı bir şekilde glikoza veya kan şekerine dönüştürür. Beyaz pirinç, ekmek ve makarna gibi rafine karbonhidratlar, kan şekerini ve insülini; yulaf ezmesi, kinoa ve tam tahıllı ekmek gibi kompleks karbonhidratlardan daha hızlı yükseltir. Lif ve protein karbonhidratlarla birleştirildiğinde, vücut onları daha yavaş glikoza dönüştürür, bundan dolayı kan şekeri seviyelerinin düzenlenmesine yardımcı olur.
ÖNERİLER
Basit şeker ve basit şeker içeren besinleri tüketmeyiniz.
Karbonhidrat içeren besinleri tek başına tüketmemeye özen gösteriniz. Yanına süt/yoğurt/peynir veya badem/fındık/ceviz gibi protein kaynağı olan besinler eklemek kan şekerini kontrol altına almanıza yardımcı olacaktır.
Uzun süreli açlıklar yaşamamak için öğün sayılarınızı 3’ün altında tutmayınız.
Meyveleri; sıkıp tüketmek yerine kendisini tüketiniz. Çünkü meyveler aynı zamanda lif içerirler ve bu nedenle kan şekerini daha yavaş yükseltirler. Meyve tüketirken porsiyon ölçülerine de dikkat etmek gerekmektedir, meyve karbonhidrat içeren bir besin olduğundan fazla tüketmek kan şekerinizi kontrol altına almanızı zorlaştırabilir.
Beyaz ekmek yerine tam buğday, tam çavdar ekmeği, pirinç yerine bulgur tüketmeye çalışınız.
Haftada en az 2-3 kez kuru baklagil tüketimine özen gösteriniz.
Yoğurt, kefir, pancar gibi probiyotik içeren besinleri öğünlerinize ekleyebilirsiniz.
Gün içerisinde en az 2,5 litre su içmeye özen gösteriniz.
Düzenli egzersiz yapmayı unutmayınız.