Biri Değil Hepsi Bizi Gözetliyor!
Çevrimiçi aktivitelerinizin sadece sizin tarafından görüldüğünü ve kontrol edilebileceğini düşünüyorsanız yanılıyorsunuz! Çevrimiçi aktiviteleriniz bilmediğiniz birçok üçüncü parti tarafından gözetleniyor! Çevrimiçi aktiviteleriniz genel olarak size daha kişisel reklamlar göstermek amacıyla izleniyor ve kaydediliyor olsa da, birisinin bilgisayarınız başında yaptığınız her şeyi izlemesinden hoşlanır mıydınız?
Çevrimiçi aktivitelerinizi kimler gözetliyor?
- İnternet servis sağlayıcısı (İSS)
- Ağ operatörü
- Çerezler aracılığıyla tüm web siteler.
Çevrimiçi aktivitelerinizin gözetlenmesini engellemek için öncelikle internet bağlantınızı gizlemeli ve güvenli hale getirmelisiniz. VPN ile bunu başarabilirsiniz. VPN (Sanal Özel Ağ) çevrimiçi aktivitelerinizin çevrimiçi bağlantınız üzerinden izlenmesini engellerken çevrimiçi aktivitelerinizin hangi konum üzerinden gerçekleştirildiğini gizler. VPN programları çoğunlukla IP adresi değiştirme programı olarak bilinir fakat aslında çevrimiçi aktivitelerin anonim bir şekilde gerçekleştirilmesini sağlarken verilerinizi şifreleyen bir teknolojidir. Günümüzde VPN programları akıllı TV’lerde bile kullanılmaktadır.
VPN kullandığınızda çevrimiçi aktiviteleriniz artık İSS veya ağ operatörü tarafından izlenemez ve kaydedilemez çünkü çevrimiçi aktivitelerinizi yansıtan veri paketleri şifreli olarak VPN sunucusundan ayrılır. VPN programları ile çevrimiçi aktivitelerinizi başka bir sunucu üzerinden internete bağlanarak gerçekleştirdiğiniz için cihazınızın IP adresi bağlandığınız sunucunun IP adresi ile maskelenir. Bu şekilde çevrimiçi aktiviteleriniz başka bir cihaz üzerinden gerçekleştiriliyormuş gibi gözükür. VPN programları bu şekilde anonimlik ve gizlilik sağlarken hem İSS’in hem de ağınızdaki başka kişilerin çevrimiçi aktivitelerinizi görmesini engeller. Bağlandığınız bir Wi-Fi ağında verilerinizi ele geçirmeyi bekleyen siber saldırgana karşı da VPN ile veri alışverişinizi şifreleyebilirsiniz. Ortadaki adam (MitM) saldırılarında siber saldırganlar internet bağlantınız üzerinden çevrimiçi aktivitelerinizi izleyebilir ve hatta aktivitelerinizde değişiklikler de yapabilir. Ortak Wi-Fi ağlarına bağlanırken dikkatli olun ve mümkünse VPN kullanarak bağlantınızı şifreleyin.
Gmail hesabınız muhtemelen vardır ve oturumunuz tarayıcınızda açık bir şekilde çevrimiçi olma ihtimaliniz yüksek. Gmail aslında siz ayarları değiştirmediğiniz sürece çevrimiçi aktivitelerinizi izliyor ve kaydediyor. Gmail hangi aktivitelerinizi izliyor?
- Ziyaret ettiğiniz web siteleri
- Kullandığınız çevrimiçi servisleri
- Anlık konumunuzu
- Youtube aktivitelerinizi takip ediyor.
Gmail hesabınızdan Aktivite Kontrollerine girerek Google’ın takip mekanizmalarını devre dışı bırakabilirsiniz.
Gmail üzerinden çevrimiçi takibi durdurdunuz. Peki, web sitelerin cihazınıza yerleştirdiği çerezler konusunda ne yapabilirsiniz?
Giriş yaptığınız her web site cihazınıza üçüncü parti çerezi adı verilen bir çerez türü yerleştiriyor. Bu çerez türü, giriş yaptığınız web site tarafından değil üçüncü partiler tarafından çevrimiçi aktivitelerinizi takip etmek için cihazınıza yerleştirilir.
2018 yılından itibaren web siteler cihazınıza çerez yerleştirmek amacıyla soru sormaya başladı. Çerezleri kabul etmekten olabildiğince kaçınınız. Üçüncü parti çerezleri mümkünse tarayıcınız üzerinden engelleyiniz.
Popüler VPN şirketlerinden biri olan ExpressVPN, tarayıcı üzerinde farklı çevrimiçi hesaplar kullanarak çerez takibinin minimuma indirilebileceğini belirtiyor.
Firefox veya Chrome kullanıyorsanız, tarayıcı üzerinde çevrimiçi aktivitelerinizi sınıflandırarak bu sınıflara göre hesap açabilirsiniz. Bu şekilde cihazınıza çerez yerleşse bile farklı oturumlardaki çerezler birbirinden bilgi toplayamayacağı için üçüncü parti çerezleri her çevrimiçi aktivitenizi takip edemez.
Çevrimiçi aktiviteleriniz siber saldırganlar tarafından da takip ediliyor olabilir. Güvenilir olmayan bir kaynaktan indirdiğiniz ücretsiz bir uygulama cihazınızda bir casus yazılımı görevi görüyor ve bütün çevrimiçi aktivitelerinizi kaydediyor olabilir. Cihazınızda bu sebeplerden ötürü lisanssız uygulama veya yazılım kullanmaktan kaçının. Ücretsiz programların kazanç elde edebilmek amacıyla verilerinizi kullanabileceğini unutmayın.Çevrimiçi dünyada tek başınıza hareket ediyor gibi hissedebilirsiniz fakat çevrimiçi dünyada önlem almadığınız sürece hiç bilmediğiniz üçüncü partiler tarafından izleniyor ve kaydediliyor olabileceğinizi unutmayın.