Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, Osman Kavala ile alakalı açıklamada bulunan 10 büyükelçiye yönelik sert tepkisi ve istenmeyen kişi ilan edilmesi yönündeki talimatı ardından, bu yönde atılacak adımlar bekleniyor.
Ankara kulislerinde Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın sert açıklamasının ardından, Türkiye’nin alacağı muhtemel kararın yumuşatılması yönünde Dışişleri Bakanlığı bürokratlarının ayrı bir formül üstünde ikna çalışmaları yapmış olduğu öne sürülüyor. Sınır dışı etmek yerine daha sert uyarılar yapılmasının en çok ön plana çıkan seçenek olduğu kaydediliyor.
16:21 Cumhurbaşkanlığı’ndan açıklama
Cumhurbaşkanlığı kaynakları, Amerika ve diğer büyükelçiliklerin açıklamalarının Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından olumlu karşılandığını bildirdi.
15:42 Ülkelerden ortak ‘Viyana’ vurgusu
Amerika’nın ardından; Hollanda, Danimarka, İsveç, Norveç ‘Viyana Sözleşmesi’ açıklamasını paylaştı.
15:41 Amerika Büyükelçiliği’nden açıklama
Kabine toplantısı öncesinde Amerika Büyükelçiliği’nden “Ülkelerin içişlerine karışmamaya dair maddeye riayet ediyoruz” açıklaması geldi. Açıklamada “Amerika 18 Ekim tarihli açıklamaya ilişkin bazı soruların yöneltilmesi vesilesiyle, Diplomatik İlişkiler Hakkındaki Viyana Sözleşmesi’nin 41. Maddesine riayet etmeyi teyit eder” ifadelerine yer verildi.
15:35 Kabine toplandı
Cumhurbaşkanlığı Kabinesi bir kez daha biraraya geldi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında yapılan toplantı saat 15.33’te başladı. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın, “İstenmeyen adam” ilan edeceğiz dediği, Osman Kavala çağrısına imza atan 10 büyükelçinin durumu toplantıda ele alınacak. Toplantıda büyükelçilerle ilgili nihai kararın çıkması bekleniyor.
14:00 Erdoğan-Bahçeli bir araya geldi
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’yi kabul etti. Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde basına kapalı gerçekleşen kabul, 1 saat sürdü.
14:20 Dolar geri çekildi
Haftaya kritik gündem maddesiyle başlayan yurt içerisinde piyasada, 10 büyükelçi kararına yönelik gelişmeler izleniyor. Ankara’nın büyükelçilere yönelik alternatif çözüm arayışı ve diplomatik kriz yaratacak bir karar alınmayacağına dair beklentilerin güçlenmesi piyasaya yansıdı. Sabah 9,85 zirvesini gören ve ardından sınırlı düşüş gösteren dolar/TL, öğleden sonra ise 9,60 seviyelerine doğru çekildi. Euro/TL ise 11,47 seviyelerinden 11,16 seviyelerine doğru geriledi.
Söz konusu açıklamayı öncelikle Amerika Büyükelçiliği, Twitter hesabından paylaştı. Açıklamada “Amerika, diplomatik ilişkiler hakkındaki Viyana Sözleşmesi’nin 41. Maddesine riayet etmeyi teyit eder” ifadeleri kullanıldı.
“OLUMLU KARŞILANDI”
AA’nın Cumhurbaşkanlığı kaynaklarından aldığı bilgiye göre, Amerika’nın ve bazı ülkelerin Ankara büyükelçiliklerinin Viyana Sözleşmesinin 41. Maddesine ilişkin yapmış oldukları açıklama, Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından olumlu karşılandı.
10 büyükelçinin, iş insanı Osman Kavala’nın serbest bırakılmasına yönelik çağrısının ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan, ‘istenmeyen kişi’ ilan edileceğine yönelik talimat verdiğini söylemişti. Bu açıklamaların 10 ülkenin büyükelçisinden eş zamanlı açıklama geldi.
Büyükelçiliklerin sosyal ağ hesabından yapılan paylaşımda, “18 Ekim tarihli açıklamaya ilişkin bazı soruların yöneltilmesi vesilesiyle, Diplomatik İlişkiler Hakkındaki Viyana Sözleşmesi’nin 41. Maddesine riayet etmeyi teyit eder” ifadeleri kullanıldı.
Sözleşmeye ilişkin aynı ifadeleri Kanada, Finlandiya, Danimarka, Hollanda, İsveç, Norveç ve Yeni Zelanda’nın Ankara büyükelçilikleri de fotoğrafı hesaplarından paylaştı veya retweet etti
Diplomatik İlişkiler Hakkındaki Viyana
Sözleşmesi’nin 41. Maddesi şöyle:
1.Ayrıcalıklarına ve bağışıklıklarına halel gelmeksizin, bunun gibi ayrıcalıklardan ve bağışıklıklardan yararlanan bütün şahıslar kabul etmiş olan Devletin kanunlarına ve nizamlarına riayet etmekle yükümlüdür. Anılan Devletin iç islerine karışmakla da bu şahıslar keza yükümlüdür.
2. Gönderen Devlet tarafından kabul etmiş olan Devlet nezdinde yapılması misyonun uhdesine tevdi olunan bütün fotoğrafı isler, kabul etmiş olan Devletin Dışişleri Bakanlığı ya da mutabık kalınacak başka bir Bakanlık ile ya da yürütülür.
3. Misyonun binaları, misyonun bu Sözleşmede belirtilen görevleri ya da diğer genel global hukuk kuralları ya da gönderen ve kabul etmiş olan Devlet arasında yürürlükteki özel anlaşmalar ile bağdaşmayacak bir tarzda kullanılmaz.
SÜREÇ NASIL GELİŞTİ?
Osman Kavala’nın tutukluğunun dördüncü yılı dolarken; Amerika, Fransa, Almanya, Hollanda, İsveç, Norveç, Finlandiya, Danimarka, Kanada ve Yeni Zelanda’nın büyükelçileri, yayınladıkları ortak bildiride şu ifadeleri kullandı:
“Bugün Osman Kavala’nın tutukluluğunun başlamasının 4. Yıl dönümü. Daha önce verilen beraat kararının ardından farklı davaların birleştirilmesi ve yeni davaların açılması yolu ile davasında süregelen gecikmeler, demokrasiye, hukukun üstünlüğüne ve Türk yargı sisteminin şeffaflığına gölge düşürüyor. Kanada, Fransa, Finlandiya, Danimarka, Almanya, Hollanda, Yeni Zelanda, Norveç, İsveç ve ABD Birleşik Devletleri büyükelçilikleri olarak beraber, Türkiye’nin global yükümlülükleri ve iç hukukuyla uyumlu şekilde, bu davanın adil ve hızlı şekilde sonuçlandırılması gerekli olduğu kanısındayız. İnsan Hakları Avrupa Mahkemesi’nin bu husustaki kararları doğrultusunda Osman Kavala’nın derhal serbest bırakılmasının sağlanması için Türkiye’ye çağrıda bulunuyoruz.”
18 Ekim’deki bu ortak çağrı sonrası, Dışişleri Bakanlığı da 19 Ekim 2021 tarihinde bir açıklama yayımlayarak ilgili açıklamaya imza atan Büyükelçilerin Dışişleri Bakanlığı’na çağrıldığını bildirdi.
Cumhurbaşkanı Erdoğan 23 Ekim’de Eskişehir’de yapmış olduğu konuşmada, Dışişleri Bakanı’na ortak bildiride imzası bulunan 10 Büyükelçinin bir an evvel istenmeyen kişi ilan edilmeleri için talimat verdiğini açıkladı. Büyükelçilerin durumunun görüşüleceği kabine toplantısı sürerken 10 Büyükelçi’den yeni açıklama gelmiş oldu.