Medeniyetin miladı sayılabilecek şehirleşmenin ilk adımları Anadolu’nun ortasında, bu toprakların yüzyıllarca altında saklansa da üstünde atıldı. Şanlıurfa merkezine 22 km uzaklıkta, Örencik köyü civarlarında Göbekli Tepe’nin duyarlı bir vatandaş tarafından keşfedilmesiyle tarihin yapıtaşları tek tek yerine oturma görevini yerine getirdi.
Keşfedilen Göbekli Tepe, arkeologlara göre ilk şehir yerleşimi olarak adlandırılmasıyla bu coğrafyanın topraklarının kadimliğini bir kez daha gösterdi.
Milyonlarca insana evlik yapan yeryüzünün bu kara parçası, dünya var olduğundan itibaren toprağının tam da ana olma özelliğini insanlığa bir kez daha hatırlattı.
Birçok millete yuva olan bu bölgedeyse elbette tekdüzeliğe rastlamayı beklemek mantıksız olurdu. Öyle ki Göbekli Tepe’nin bulunduğu yeri yurt benimseyen insanların buraya “Xerawreşk” şeklinde tanımlaması bir başka kanıttır. Ve hatta Kuzey Irak ve Suriye kapsamında yapılan arkeolojik kazılarda da Göbekli Tepe’ye ait mimari unsurlara rastlanması da etkileşimin bir başka göstergesidir.
Peki neden Xerawreşk değil de Göbekli Tepe deniyor?
Aslına bakılırsa her birimizin kendi arasında kullandığı, belli bölgelere ait özel kelimeler, diller var. Bu çeşitliliğin getirdiği zenginlik elbette ki kimse tarafından yadsınamaz, yadsınmamalı. Lakin bir noktada buluşabilmek ve anlaşabilmek adına iletişim aracını belirli biçimde ortak kullanmak gereklidir. Göbekli Tepe, coğrafi olarak Türkiye toprakları arasında kaldığından Göbekli Tepe işareti üzerinde anlaşılmıştır. Kullanılan kelimelerin önemi elbette küçümsenemez lakin anlaşılma ve tanınma açısından bu kelimenin tekil bir bölgeden çıkıp coğrafyaya hakim olan dille kastedilmesi anlama açısından oldukça mantığa uygundur