Elinizi düzenli olarak temizliyor musunuz? Umarız öyle! Gün boyunca, herkesin elleri kirli olur ve zararlı mikroplarla dolabilir. Ellerinizi sabun ve suyla yıkamak, kendinizi ve etrafınızdakileri sağlıklı tutmak için önemlidir.
Bazı insanlar mikroplardan çok korkarlar ve onlardan kaçınmak için aşırı önlemler alırlar. Bu insanlar genellikle mikrofobik olarak adlandırılır, ancak bu korkunun doğru terimi miksofobi’dir.
Miksofobik olsaydınız, mikroplardan kaçmak için nereye giderdiniz? Bazıları dış uzayı güvenli bir sığınak olarak düşünebilir. Sonuçta, uzayda hava yok ve yüksek seviyelerde radyasyon tüm mikropları ortadan kaldırabilir mi, değil mi?
Gerçek sizi şaşırtabilir. Gerçekte, 250’den fazla farklı bakteri ve mantar türü, dış uzayın zorlu koşullarında hayatta kalabilir. Daha da şaşırtıcı olanı, orada gerçekten gelişebilirler.
Örneğin, Rus uzay istasyonu Mir’in pencerelerinde film oluşumuyla ilgili bir sorun yaşandı. Bu, ekip yörüngede iken görüşlerini engelledi. Dünyaya dönüşünde, bilim adamları pencerenin birçok bakteri ve mantarla kaplı olduğunu keşfetmek için şok oldu.
Ayrıca, bu mikroskopik organizmalar sadece pencereyi kaplamadı; aynı zamanda zarar da verdiler. Bu, bilim adamlarını endişelendirdi, çünkü pencere dayanıklı bir malzemeden yapılmıştı ve çeşitli koşullara dayanması bekleniyordu.
Mir uzay istasyonunun daha fazla incelenmesi, bu organizmaların bakır kabloları aşındırarak elektronik ekipmana da zarar verdiğini ortaya koydu. Ayrıca, mantarlar birkaç başka yüzeyde bulundu.
Bilim adamları, uzay araçlarının uzaya gönderilmeden önce toksik gazlarla kapsamlı bir temizlik sürecinden geçtiği için bu bulgulardan şaşırdılar. Bu bakteri ve mantarlar nasıl hayatta kalabilmişti? Uzmanlar, temizlik gazlarının erişilemez alanlarda saklandıklarını düşünüyor. Peki ama dış uzayda nasıl hayatta kalmaya ve gelişmeye devam ettiler?
Bilim adamları, bakterilerin dış uzayda saklandıktan sonra ortaya çıktığını öne sürüyor. Diğer organizmaların bulunmadığı steril bir ortamda çoğalır ve gelişirler. Öldürülmek yerine, kozmik radyasyon onların mutasyonunda yardımcı olabilir ve Dünya’da büyümelerinden daha hızlı büyümelerine izin verebilir.
Bu bulgular, Uluslararası Uzay İstasyonu’nda (ISS) yapılan son deneylerle de desteklendi. Bakterilerle kaplı kayalar ISS’nin dışına yerleştirildi ve bu bakterilerin sıcaklık dalgalanmalarına, havasızlığa ve ultraviyole ışığa ve kozmik radyasyona maruz kalma gibi aşırı koşullara dayanıp dayanamayacağını gözlemlemek istediler.
Bazı bakteriler bu zorlu koşullara yenik düşerken, OU-20 olarak bilinen belirli bir bakteri grubu, ISS’nin dışında bir buçuk yıldan fazla hayatta kaldı! Araştırmacılar şimdi bu dirençli hayatta kalanların örneklerini daha fazla analiz için Dünya’ya getirdi.
Dış uzayda gelişen bu mikroplardan bilim adamları neler öğrenebilir? Sadece zaman cevabı ortaya çıkaracak. Ancak şimdilik, bu, bazı Dünya organizmalarının gezegenimizin sınırlarının ötesinde dayanıklı olabileceğine dair kanıtlar olarak hizmet ediyor.
Deneyin
Bugünkü Merak Günü gerçekten olağanüstü değil miydi? Bir arkadaşınız veya aile üyenizle aşağıdaki etkinliklere katılarak heyecanı devam ettirin:
Uzayda Yaşamak
Uzayda yaşamanın nasıl olacağını hiç merak ettiniz mi? Uzayda yaşam deneyimi hakkında kısa bir hikaye yazarken hayal gücünüzü sınırsızca kullanın. Başka bir gezegende veya belki bir ayda yaşamayı seçecek misiniz? Belki de uçan bir uzay istasyonunda bulacaksınız kendinizi! Bu olağanüstü ortamda hayat nasıl görünüyor? Sizi hangi maceralar bekliyor? Yazmayı bitirdikten sonra etkileyici hikayenizi bir arkadaş veya aile üyesiyle paylaşın.
Astronot Olma Hayali
Siz de astronot olma hayalleri kurar mısınız? Birçok çocuk bir gün uzayın derinliklerine uçmayı hayal eder. Bununla birlikte, bu yolu izlemek için özel bir birey olmak gerekiyor. NASA web sitesini ziyaret edin ve Astronot Gereksinimlerini inceleyin. Nitelikleri tanıdıktan sonra düşünceleriniz nelerdir? Astronot olma fikri sizi cezbediyor mu? Hedeflerinizi bir arkadaş veya aile üyesiyle tartışın.
Sınıfta Mikroplarla Mücadele
Uzayda mikroplarla ilgilenmeyebilirsiniz, ancak mikropların kesinlikle endişe duymanız gereken bir yer var: sınıf! Evet, doğru – sınıf arkadaşları sürekli olarak mikropları paylaşıp yaydığı için hastalıklar hızla yayılabilir. Daha sağlıklı bir ortama katkıda bulunmak için ne yapabilirsiniz? “Sınıfta Mikropları Azaltmak İçin 10 İpucu” adlı makaleyi okuyun ve ardından yeni edindiğiniz bilgileri öğretmeninizle ve sınıf arkadaşlarınızla paylaşın. Onların sağlıklı kalmasına yardımcı olabilecek bir poster tasarlayın. Sınıf arkadaşlarınızın refahını artıracak değişiklikler yapabilir misiniz?
Harika Kaynaklar
- http://science.howstuffworks.com/astronauts-eat-in-space1.htm (erişim tarihi: 25 Ekim 2020)
- http://gizmodo.com/why-do-bacteria-thrive-in-space-1536793687 (erişim tarihi: 25 Ekim 2020)
- http://www.popsci.com/technology/article/2010-08/bacteria-survive-553-day-exposure-exterior-iss (erişim tarihi: 25 Ekim 2020)
- http://www.infoplease.com/spot/spacefungus1.html (erişim tarihi: 25 Ekim 2020)