İşletmeler birçok gelir ve giderin bulunduğu kuruluşlardır. Bu gelir ve giderlerin mutlaka tutulması gerekmektedir. Yazımızda detaylı olarak açıklayacağımız konu ise işletme giderlerinin nasıl göstereceği ve neler olduğudur. Başlamadan önce dikkat edilmesi gereken husus giderleri gösterirken çok dikkatli ve özenli olunması gerektiğidir. Vergi ödemeleri hesaplanırken ve ödenirken gösterilmesi gereken kalemlerin başında gelen giderler hiçbir boşluk olmadan yazılmalıdır. Kimi zaman kafa karıştırıcı olan bu hesaplama nelerin yazılıp nelerin yazılamayacağı konusunda ortaya çıkmaktadır. Bu gösterimlerde bazı giderler vergiden düşülürken bazıları düşülmemektedir. Yasalar çerçevesinde giderler ayrıntılı bir şekilde belirlenmiş olup sorun yaşanmaması adına mutlaka incelenmelidir. Detaylar içeriğimizde.
İşletme giderleri nelerdir?
İşletme gideri bir şirketin, kurumun veya kuruluşun çalışma esnasında kişisel ve keyfi harcamalar hariç şirketin sürdürülebilirliğini artırmak için yapılan harcamalarıdır. Ancak her harcama işletme gideri olarak gösterilemez. Bu nedenle şirketler kendi içlerinde birkaç soruya cevap vererek hangi giderlerin işletme gideri olarak yazılabileceğini anlayabilir. Bu sorulardan bazıları yapılan harcamanın işletmeye bir yararı var mı, harcama genel bir harcama mı yoksa geçici bir harcama mı gibi sorulardır. Bu sorulara yanıtlar verirken işletmenin hangi alanda faaliyet gösterdiği önemlidir. Örneğin, yerel bir kahve işletmesinin kahve ve benzeri ürünlerini gider olarak göstermesi mümkündür ve kesin bir gider olarak yazılabilir. Genel ve geçer giderlere bakıldığında kimi zaman işletmelerin ortak genel giderleri bulunurken geçici giderler farklılık gisterebilmektedir. Örneğin, personel maaşları neredeyse tüm işletmeler için genel bir giderdir ve süreklidir. Aynı zamanda işletme gideri olarak gösterilebilmektedir. Gösterilmesi mümkün olan şirket giderleri ise detaylı olarak şunlardır:
1) Yemek Giderleri
Şirket içerisinde yapılan faaliyetler, şirket toplantıları ve şirket bekası için müşteri ağırlama amacıyla yapılan yemekler gider olarak yapılabilmektedir. Burada dikkat edilmesi gereken nokta hem şirket adına yapılması hem de şirket faaliyeti ile uyumlu olmasıdır. Kişisel olarak bir müşteri ile yemek yemek kesinlikle gider olarak yazılmamaktadır. Aynı zamanda genel olarak kabul edilen ve çalışana ödenen yemek kartı, yemek çeki, şirkette yenilen yemek ücretleri, nakit olarak verilen yemek parası da gider olarak gösterilebilmektedir.
2) Seyahat Giderleri
Seyahat giderleri de gösterilirken ilk dikkat edilmesi gereken şirket adına yapılıp yapılmadığı ve yapılan harcamanın şirket faaliyeti ile uyumlu olup olmamasıdır. Şirket faaliyetleri kapsamında yapılan toplantılar, seminerler, eğitimler, müşteri görüşmeleri, müşterinin yolculuk için harcamaları, aktiviteleri gibi harcamalar gider olarak gösterilebilir. Bu seyahat harcamaları uçak, otobüs, tren, konaklama gibi harcamalardır ve çeşitlenebilir. Kişisel amaçla yöneticilerin keyfi seyahat harcamaları gider olarak gösterilemez ve uygun değildir.
3) Taşıt Giderleri
İşletme için ve işletmenin faaliyeti ile uyumlu olan taşıt harcamaları gider olarak yazılabilir. Bu giderler araç yakıtı, araçların sigortaları, oluşabilecek hasarların tamiri, araç kiralamaları gibi giderlerdir. Bu harcamaların elbette tamamı gider olarak gösterilmez. Taşıt tanıma sistemi kullanarak giderler kolaylıkla yönetilebilir ve tek tek fiş toplama yerine ayda iki fatura tercih edilebilir.
4) İletişim Giderleri
Tüm harcamalarda olduğu gibi şirketin faaliyeti ile uyumlu olması ve harcamanın şirket için yapılması gerekmektedir. İnternet, ADSL, telefon gibi iletişim amacı taşıyan harcamalar gider olarak yazılabilir. Bu edinimlerin kiralama amacı ile kullanılması gerekmektedir.
5) Giyim Giderleri
İşletmenin faaliyeti ve işletme için yapılan harcamalardır. Örneğin, inşaat şirketlerinde yaygın olarak kullanılan baret, kask, ayakkabı, eldiven ve tulum en bilinen giyim giderlerindendir. Şirket faaliyetlerine göre giyim giderleri değişebilmektedir.
Şirketler neleri gider olarak gösterebilir?
Bir önceki başlığımızda da detaylı olarak ele aldığımız üzere şirket harcamaları faaliyet türü ve harcama amacı gözetilerek gider olarak yazılıp yazılamayacağına karar verilir. Anonim, kollektif, komandit, şahıs şirketi giderleri ve limited şirket gider kalemleri oldukça önemlidir. Şirketin türü fark etmeksizin giderlerin doğru bir şekilde gösterilmesi gerekmektedir. Yanlış veya usulsüz gösterilen giderler yasaya aykırıdır ve ceza ile karşılaşılması mümkündür. Üstelik eksik gösterilen giderler de şirketler için maddi zarar kaybıdır. Doğru bir şekilde eksiksiz olarak gösterilecek harcamalar şirketin maddi gücünü verimli hale getirecektir. Şirketlerde giderleri gösterme konusunda kafa karışıklığı olması normaldir. En yaygın gider kalemleri genel olarak yemek, seyahat, taşıt, iletişim ve giyim harcamalarıdır. Bu harcamalar varsa ve şirket bekası için kullanıldıysa gider olarak gösterilmelidir. Ek olarak belirtebileceğimiz şirket giderleri ise personel maaşları, personel sigortaları, gelir vergisi, emlak vergisi gibi vergiler, kiralar, ısıtma, elektrik, su harcamaları, reklam harcamaları, ofis için alınan kalem, kağıt gibi kırtasiye ürünleri olarak sıralanabilir.
Hangileri giderler işletme gideri olarak gösterilmez?
Bu maddeye kadar nelerin gider olarak gösterilebileceğini açıkladık. Merak edilen bir diğer konu ise nelerin gider olarak yazılmayacağıdır. Harcamanın gider olabilmesi için şirket faydası ve şirket faaliyet uyumluluğu gerekmektedir. Bu iki hususu karşılamayan hiçbir harmaca gider olarak yazılamaz. Arkadaş ve aile için yapılan yemekler, kişisel seyahatler, keyfi olarak araç kullanımları, kişisel iletişim harcamaları, özel hat kullanımları, kişisel giyim harcamaları gider olarak yazılması mümkün olmayan kalemlerdir. Örneğin, potansiyel bir müşteri ile yemek yemek şirketin geleceği içindir ve gider olarak yazılabilir, fakat şirket çalışanının ailesi veya arkadaşları ile yediği yemek gider olarak yazılamaz. Aynı zamanda şirket bütçesini aşacak şekilde yenilen yemekler, şirket faaliyetine uygun olmayan görüşme yemekleri de gider kalemine dahil edilemez.
Gider gösterimi şirket türüne göre değişir mi?
İşletme sahiplerinin bilmesi gereken bir detay daha vardır. Bu detay gider gösteriminin ne şekilde olacağıdır. Şirketlerin en uygun gider gösterim türünü belirlemesi gerekmektedir. Bu nedenle vergilendirme yasasında bulunan mevzuatları incelemek gerekir. İlk olarak sahip olunması gereken şey bir e-defterdir. Bu defterde mali kayıtlar yer alır. Yapılan mali hareketleri buradan incelemek mümkündür. Geleneksel fatura ile giderleri beyan etmek artık geride kalmıştır diyebiliriz. Giderleri beyan etmenin oldukça kolay ve pratik yolu e-fatura kullanmaktır. Bir diğer opsiyon ise e-arşiv faturadır. Bu yöntemler ile zahmetsiz gider göstermek mümkündür.
Gider gösterirken sık yapılan hatalar nelerdir?
Gider gösterirken yapılan hataların en yaygını elbette gider statüsünde olmayan harcamalara yer verilmesidir. Kişisel ve şirket ile uyumlu olmayan harcamaların gidere yazılması hatanın ana sebebidir. Örneğin, şirket aracının kişisel işler ile kullanılması, tatil harcamalarının şirket adına kesilmesi gider olarak gösterilmemesi gereken harcamalardır. Aynı zamanda şirketin gelişimine katkı sağlamayan gereksiz ve işlevsiz harcamalar da gider olarak yazılamaz.
İşletme gideri gösterirken yapılması gerekenler nelerdir?
Şirketlerin gider gösterirken yapması gerekenlerin başında bilgi edinmesi ve şirket içine de bu bilgiyi yayması gelir. Hangi harcamaların gider olduğu ve hangi harcamaların gider statüsüne girmediği detaylı olarak açıklanmalıdır. Özellikle muhasebeleşme aşamasında harcamalar kontrol edilmeli ve uyumsuz olan giderler ve şüpheli durumlar incelenmelidir. Gereksiz harcamalar kendi içerisinde kapatılmalıdır ve her harcamanın bir neden çatısı olmalıdır. Böylelikle verimli ve üretken bir şirket ekonomisi sağlanmış olurken yasalara da tabii olunur. Tüm bunlara ek olarak gelir gösterimi konusunda uzman kişilerle çalışmanın da faydası olacaktır. Özellikle şirket faaliyet ve personel sayısı arttıkça giderler de artacağı için uzman bir destek işleri kolaylaştıracaktır.
Bulut tabanlı Ön Muhasebe Programı olmasının yanısıra, işletmenize ait ofis işletinizi de optimize edebileceğiniz KolayBi' Gelir Gider Takip Programı ile işletmenize gelen ve giden tüm tutarları tek ekrandan takip edin, hesabınızı interenet bağlantısı olan olan herden tutarken, mekandan bağımsız finansal çözümlerle tanışın. KolayBi' Ön Muhasebe Programını
7 gün boyunca ücretsiz denemeye şimdi başlayın!