Dünya hızla dijitalleşiyor ve bu hızlı dijitalleşmede internet kullanımı her açıdan hayatımızın merkezi haline geldi. İletişimden eğlenceye, alışverişten eğitime ve hatta iş hayatına kadar pek çok alanda internet yaşamlarımızı büyük ölçüde kolaylaştırıyor. Ancak internetin sunduğu bu avantajlar bazı riskleri de beraberinde getiriyor. Siber suçlar, kişisel verilerin çalınması, çevrimiçi dolandırıcılıklar ve diğer tehditler güvenli internet kullanımı kavramının önemini artırıyor. Bu içeriğimizde internet kullanımı sırasında karşılaşılabilecek tüm olumsuz durumları en aza indirgemek için dikkat edilmesi gereken noktalara değineceğiz ve interneti nasıl güvenli kullanabiliriz sorusuna cevap vereceğiz. Eğer siz de internet kullanımınızı daha güvenli bir hale getirmek istiyorsanız bu içeriğimize mutlaka göz atmalısınız.
Güvenli İnternet Kullanımı Nedir?
İnternet her ne kadar yaşamımızı kolaylaştıran bir olgu olarak bilinse de bununla birlikte tam anlamıyla güvenli bir alan değildir. İnternete girdiğinizde kimlik bilgilerinizin çalınması, dolandırıcılık, şifre avcılığı ve kart bilgilerinizin kopyalanması gibi birçok riskle de karşı karşıya kalırsınız. İşte güvenli ve bilinçli internet kullanımı kavramı da tam da bu noktada karşımıza çıkar. Güvenli internet kullanımı hem bireylerin kendi alabilecekleri önlemleri hem de internet servis sağlayıcıların kullanıcılarına sunduğu bir dizi hizmeti anlatan bir kavramdır.
İnternet servis sağlayıcılarının sunduğu güvenli internet hizmeti, genellikle aile profili ve çocuk profili olmak üzere iki farklı seçenek ile kullanıcılara sunulur. Bu hizmette amaç onaylanmayan içeriklere erişimin kısıtlanmasıdır. Çocuk profillerinde erişilebilir içerikler pedagoji, hukuk ve psikoloji uzmanları tarafından oluşturulan kurullarca belirlenir. Bu profil seçeneğinde genellikle sosyal medya platformlarına ve sohbet odalarına erişim yoktur. Aile profilinde ise yalnızca ebeveynler tarafından onaylanan içeriklere erişim vardır. İnternetin güvenli kullanımı için oldukça işlevsel olan bu hizmeti internet servis sağlayıcınızdan talep etmeniz gerekir. Her internet servis sağlayıcısının bu konu hakkında sunduğu hizmetler farklı olabilir.
Bu hizmetin dışında güvenli internet kullanımının bireysel anlamda da bir karşılığı bulunur. Bir internet kullanıcısı güvenli internet hizmeti almasa bile belli ipuçlarına dikkat ederek daha güvenli bir internet kullanımı elde edebilir. Peki bireysel olarak alınacak önlemler ile güvenli internet kullanımı nasıl yapılır?
Güvenli İnternet Kullanımı İçin Neler Yapılmalıdır?
İnternetin bilinçli kullanımı kişileri internet ortamında karşılaşabilecekleri birçok tehlikeye karşı daha korunaklı hale getirir. Böylece internet kullanırken bilgilerinizin çalınması, virüs tehditleri ya da dolandırıcılığa maruz kalma gibi istenmeyen durumların önüne geçilmiş olur. Günümüzde internet kullanımına bağlı tehlikelerin artması kişilerin en çok “güvenli internet kullanımı nasıl olmalıdır?” sorusunu sormalarına neden oluyor. İnterneti daha güvenli şekilde kullanmak ve istenmeyen durumları yaşamamak için şu konulara dikkat etmeniz gerekir:
1) Kişisel Bilgilerinizi Gizli Tutun:
İşlenen siber suçların birçoğuna bakıldığında bu suçların çalınmış kimlik bilgileri kullanarak açılmış sahte hesaplar üzerinden işlendiği biliniyor. Bu nedenle internet ortamında telefon numaranız, ev ve iş adresiniz, aile bireylerinizin adresleri gibi özel bilgileri açık şekilde ifşa etmemeniz gerekir. Bu denli özel bilgilerin çalınması ile dolandırıcılar tıpkı siz gibi davranarak suç işleyebilirler. Bu bilgilerin yalnızca yazılı olarak değil aynı zamanda paylaştığınız video ve fotoğraflarda da yer alabileceğini unutmayın ve paylaşım yaparken bu konuya da dikkat edin.
2) Online Olan Her Şey Kalıcıdır:
İnternet kullanırken aklınızdan çıkarmamanız gereken en önemli konu da internet ortamında paylaştığınız her bilginin kalıcı olduğudur. Bu nedenle internet kullanırken yalnızca başkalarının bilmesinden rahatsız olmayacağınız içerikler paylaşarak internet kullanımınızı daha güvenli hale getirebilirsiniz. Günümüzde iş alım süreçlerinde ya da burs ve staj gibi kabul süreçlerinde sizin hakkınızda daha detaylı bilgi edinmek için sosyal medya hesaplarınızın ve internet üzerinden yaptığınız paylaşımların incelenebileceğini unutmayın.
3) Güvenli Şifreler Üretin:
Tüm kişisel bilgilerinizi koruma altına almanız için şifreleriniz en önemli silahlarınızdır. Bu nedenle e-posta, sosyal medya ve bankacılık işlemlerinizde kullandığınız şifrelerin özenle belirlendiğinden emin olmalısınız. Kullandığınız tüm şifrelerin birbirinden farklı olmasına özen göstermeniz de bu anlamda oldukça önemlidir. Kendiniz için bir şifre oluştururken büyük/küçük harf, rakam ve semboller içeren ve tahmin edilmesi zor bir şifre belirleyebilirsiniz.
4) Telefon Güvenliğinizi Hafife Almayın:
Günümüzde birçok akıllı telefon parmak izi ve yüz tanıma gibi ekstra güvenlik önlemlerine sahip olsa da siz yine de mobil telefonunuza pin tabanlı bir şifre eklemeyi de unutmayın. Bugün mobil telefonlarımız birçok kişisel bilgimizin yer aldığı, bankacılık işlemlerimizi gerçekleştirdiğimiz uygulamaları barındıran cihazlar olduğu için güvenli internet kullanımı için mobil telefon güvenliği de en önemli konular içerisinde yer alır.
5) Güvenli Web Siteleri Kullanın:
Daha güvenli bir internet kullanımı için dikkat edilmesi gereken bir diğer konu da ziyaret edilen internet sitelerinin güvenlik sertifikası olup olmadığının kontrol edilmesidir. Güvenli internet sitelerinin web adreslerinde “https” ifadesi bulunur. Bu da web sitesinin güvenli olduğu anlamına gelir. Bu konu özellikle de online alışveriş yaparken dikkat edilmesi gereken bir konudur. Ek olarak online alışverişlerde ödeme işlemi sırasında 3D secure kullanmak ve ödemeyi sanal kart ile gerçekleştirmek de alınabilecek önlemler arasında yer alır.
6) Her Linke Tıklamayın:
Son dönemde artan internet dolandırıcılıklarında en sık kullanılan yöntemlerden biri de farklı bağlantılar yolu ile kişileri tuzağa çekmektir. Bu nedenle e-posta, anlık mesajlaşma uygulamaları ya da SMS ile gelen linklere tıklamadan önce bu linklerin nereden geldiğine dikkat etmeniz çok önemlidir. Eğer tarafınıza iletilen link bir kurumdan geliyorsa ve size mevcut bir üyeliğiniz ile ilgili sorun yaşandığını söylüyor, tarafınıza ödeme yapılacağı ya da taahhüt bilgilerinizin yenileneceği gibi vaatlerde bulunuyorsa mutlaka bu linke tıklamadan önce kurum ile resmi kanalları üzerinden iletişime geçmeniz gerekir. Böyle bir işlem hakkında bilgileri olup olmadığını ya da bu linkin kurum tarafından gönderilip gönderilmediğini teyit ederek dolandırılma ve bilgilerinizin çalınma ihtimalini ortadan kaldırmış olursunuz.
7)Güvenlik Yazılımları Kullanın:
İnternet üzerinden tarafınıza gönderilebilecek olan virüs gibi zararlı yazılımları engellemek için hem telefonunuzda hem de bilgisayar ve tabletinizde kullanabileceğiniz birçok güvenlik yazılımı bulunuyor. Bunlardan kendinize en uygun olanı tercih ederek kurulumu gerçekleştirebilir ve daha güvenli bir internet kullanımı elde edebilirsiniz.
8) İndirdiğiniz Verilere ve Kaynağına Dikkat Edin:
Çoğu zaman internet üzerinden bir dosya, resim ya da program indirebiliyoruz. Bu durum kötü niyetli kişilerin verilerinize erişme ihtimalini de artırıyor. Zararlı yazılımlar bu gibi dosyaların içerisine yerleştirilebiliyor ve bilgisayarınıza indirip açtığınızda kişisel verileriniz kolaylıkla ele geçirilebiliyor. Bu nedenle herhangi bir dosya indirmeye ihtiyaç duyduğunuzda bu işlemi güvenilir kaynaklardan gerçekleştirmeniz gerekir. Ek olarak indirdiğiniz dosyaları güvenlik taramasından da geçirebilirsiniz.
9) Sahte Profillere Karşı Dikkatli Olun:
İnternet kullanımı sırasında kullanıcıları tehdit eden en önemli tehlikelerden biri de sahte profillerdir. Başka bir kişinin bilgileri kullanılarak hazırlanmış bu profiller çoğunlukla dolandırıcılık amaçlıdır. Bu nedenle tanımadığınız kişilerden gelen mesajları yanıtlarken kendiniz hakkında fazla bilgi vermemeye çalışın. Tanımadığınız halde ısrarla sizinle iletişime geçmeye çalışan kişilerle iletişime geçmeyin. Son olarak tanıdığınız bir kişiden gelmesine rağmen şüphe uyandıran bir mesajla karşılaştığınızda, telefonla ya da mümkünse yüz yüze olacak şekilde o kişi ile iletişime geçerek hesabının çalınmış olabileceğine dair bilgi verin.
Vodafone ile internetsiz kalmadan güvenli internetin tüm olanaklarından yararlanmak için ev interneti hizmetinden yararlanın ve sınırlı süreli fırsatları keşfedin.ADSL ya da fiber internet paketlerini inceleyin, internet aboneliği başlatacağınız adresin hangi internet bağlantı türüne uygun olduğunu altyapı sorgulama ile öğrenin. Adresinizde uygun altyapı olması halinde Vodafone ile görüşerek fiber hızında internete geçiş yapabilir ve bu geçişi sağladıktan sonra hız testi ve ping testi gerçekleştirerek aradaki farkı direkt olarak görebilirsiniz. Vodafone Ev İnterneti'ne gelin, sınırlı süreli fırsatları keşfedin. Üstelik taahhüdünüz boyunca zam yok!