Çoğu blockchain ve kripto para projesinin merkezsizlik ve açık kaynak kod sözüyle ortaya çıktığı göz önünde bulundurulursa patent konusu her zaman için tartışmalı olmuştur. Bu yüzden de intellectual property (IP) konusu her zaman için tartışmalı olmuştur.
Ana akımları belirlemek ve ortamdaki en aktif varlıkları belirlemek adına dünya genelinde yayınlanan ve kayda geçen blockchain yada kripto paralarla alakalı patentler toparladık.
Bunun için de Hard Fork, World Intellectual Property Organization’dan (WIPO) şu arama terimlerini kullanarak verileri topladı: blockchain, block chain, Bitcoin, dijital para, dijital paralar, dijital token ve akıllı kontrat.
Kaydedilenler- Rakamlar
Analiz sonuçlarımıza göre Bitcoin fiyatlarındaki çalkantıya rağmen 2018 patent onaylarının zirve yaptığı yıl oldu. Yıl içerisinde en azından 1,060 patent onaylandı.
Bu rakamı 971 onay ile 2017 takip ediyor. Bu sene boyunca Bitcoin 998 dolardan işlem görmeye başladı ve Aralık’ta tüm zamanların en yüksek değeri olan 19,666 doları gördü.
İlginç bir şekilde Satoshi Nakamoto’nun Bitcoin whitepaper’ını yayınladığı 2008 yılında patent yönünde pek de bir hareket görülmedi. Veriler incelendiğinde 1978 tarihine ait “block chainin ile mesaj onay ve iletim hatası belirleme sistemi” patenti görülüyor. Bu ancak muhtemelen arama kriterlerimizle alakalı.
Aslında verilere baktığımızda, patent onayları 2012’de artışa geçti ve 2015’e kadar aynı seviyelerde kaldı.
Bu yıl WIPO toplamda 242 adet kripto parayla yada blockchainle alakalı patent verdi.
Konum
Ardından verileri ülkeye göre sıraladık.
790 Patent onayıyla Çin birinci sırada yer aldı.
Ardından ise 762 patent ile ABD geliyor.
Güney Kore ve Avustralya ise rakamlar sırasıyla 161 ve 132 idi.
36 Onay ile İngiltere ilk ona giren tek Avrupa ülkesi oldu.
Yukarıdaki sayının yayınlanan toplam patent sayısını göstermediğini hatırlatmakta fayda var. Hatta, onaylanan patentlerin %25’i konum açısından sayılmadı.
Kimler buna başvuruyor?
Piyasanın en aktiflerinin kim olduğunu da inceledik.
En hızlı büyüyen nChain Holding Limited oldu. Londra merkezli olmasına rağmen nChain farklı hükümetlerden de -örneğin Kanada, Avustralya ve Hindistan’dan- onay aldı, İngiltere’nin birinci sırada olmamasının sebebi de bu. Ayrıca firmanın baş bilimcisi, daha önce Satoshi Nakamoto olduğunu iddia eden Avustralyalı iş adamı Craig Steven Wright (ayrıca kendisi kafayı patentlerle bozmuş).
Listenin geri kalanını ise IBM (119), Mastercard (111), Coinplug (84) ve Alibaba (60) gibi teknoloji devleri oluşturuyor.
En çok blockchain patentine sahip banka olarak bilinen Bank of America da ilk ona giremedi.
İlginç bir şekilde, her ne kadar diğerlerinin yanında sönük kalsalar da iki Çin üniversitesi listeye girmeyi başardı.
Bunun yanı sıra en aktif kişileri de inceledik.
95 başvuru onaylanan Wright patent imparatorluğu kuruyor gibi gözüküyor.
Çin Halk Bankası Dijital Para Araştırma Enstitüsü yöneticisi Yao Qian’ın 51 patenti var.
Diğer başvurular ise Cong Zhang, Yang Yang, Joon-Sun Uhr, Zhiyong Tan ve Ying Chan’dan geldi.
Kripto para vs blockchain
İncelememizin bir parçası olarak kripto para ve blockchainle alakalı patentlerdeki potansiyel uyumsuzluğa da baktık.
Heyecan da göz önünde bulundurulursa yayınlanan 2,747 patentin 2,127 tanesi isminde “blockchain” içeriyordu.
Öte yandan yalnızca 260 başvuruda “kripto” yada “sanal para” geçiyordu.
İleride neler olacak?
Eğer onaylar sürmeye devam ederse 2019, 2018’i geçecek gibi gözüküyor.
Yatırımcılar patent başvurularını aynı hızla sürdürürlerse 2019 sonunda 1,200 yeni patent olacak.
Bu sene onaylanan başvurular içinde nChain Holdings Limited (50), IBM (18), Alibaba (14), Microsoft (12), Hangzhou Fuzamei Technology Co., Ltd (8), Mastercard (5), Intel Corporation (4), Visa (4), ve Coinplug (2) yer alıyor.
Açık kaynaklı projelerin temel olduğu bir sektördeki patent başvuruları hakkındaki tartışma sürecektir ancak bu kişilerin yada firmaların IP’lerini korumaya almayacakları anlamına gelmiyor.
Her şey para için ve para peşindekiler de hararetli biçimde merkezsizliği savunan hevesli kripto destekçilerinin üzerinde yaratacağı etkiyi umursamayacaktır.