Ancak bundan önce Bolşevik karşıtı oluşumlar herhangi bir gerçek gücü temsil etmiyordu. Bu nedenle, zayıf silahlanmış ve en azından bazı normal tedarikten yoksun olan Gönüllü Ordusu yalnızca 1 subay ve yaklaşık 5-7 bin asker ve Kazaktan oluşuyordu. O zamanlar, Rusya'nın güneyindeki "beyazlara" herkes tamamen kayıtsızdı. General AI Denikin o günleri hatırladı: “Rostov anormal yaşamıyla beni şaşırttı. Sadovaya ana caddesi, her türden bir muharebe subayı da dahil olmak üzere sallanan bir halkla dolu. оружия ve gardiyanlar, tam kıyafet üniformaları ve kılıçlarla, ama ... gönüllüler için kollarında belirgin ulusal şivronlar olmadan! ... Hem halk hem de "beyefendiler" bize, gönüllülere, burada nasıl olursak olalım ! ". Bununla birlikte, Çekoslovak Kolordusunun ayaklanmasından sonra durum dramatik bir şekilde değişti, anti-Sovyet kuvvetler gerekli kaynağı aldı.
Ayrıca, 1918 baharında Bolşeviklerin, tüm sol eğilimlerine rağmen, iç politika alanında bir tür uzlaşmaya hazır oldukları unutulmamalıdır. 1917'de Lenin bir "radikal" olarak hareket ettiyse, o zaman 1918'de zaten "sol komünistlerle" tartışmıştı (A. Bubnov, F. E. Dzerzhinsky, N. I. Bukharin ve diğerleri). Bu hizip, Rusya'nın sosyalist yeniden örgütlenmesini mümkün olan her şekilde hızlandırmayı talep eden solcu bir konumdan hareket etti. Bu nedenle, bankaların tamamen tasfiye edilmesi ve paranın derhal feshedilmesi konusunda ısrar ettiler. "Sol", "burjuva" uzmanların herhangi bir şekilde kullanılmasına kategorik olarak karşı çıktı. Aynı zamanda, ekonomik yaşamın tamamen ademi merkeziyetçiliğini savundular.
Mart ayında Lenin, temel zorlukların çoktan aşıldığına inanarak görece "kayıtsız" bir ruh halindeydi ve şimdi asıl mesele ekonominin rasyonel örgütlenmesi. Göründüğü kadar garip görünse de, Bolşevikler o dönemde (ve hatta daha sonra) "mülk sahiplerinin derhal mülksüzleştirilmesinin" destekçileri değildi. Mart ayında Lenin, "sermayeye saldırı" nın askıya alınması ve sermaye ile bir miktar uzlaşma çağrısında bulunduğu "Sovyet İktidarının Acil Görevleri" adlı programatik makalesini yazmaya başlar: "... Mevcut anın görevini basit bir formülle tanımlamak imkansızdır: Sermayeye saldırıyı sürdürmek ... Daha sonraki hücumun başarısı için, saldırıyı şimdi "askıya almak" gerekir. "
Lenin şunları ön plana çıkarır: “Belirleyici faktör, ürünlerin üretimi ve dağıtımı üzerinde en katı ve ülke çapında muhasebe ve kontrolün örgütlenmesidir. Bu arada, bu işletmelerde, burjuvaziden aldığımız ekonominin bu sektörlerinde ve yönlerinde, henüz muhasebe ve denetimi sağlamadık ve bu olmadan sosyalizmin tanıtımı için ikinci, eşit derecede önemli, maddi bir koşul söz konusu olamaz, yani: ulusal ölçekte emek verimliliğinin artırılması konusunda ”.
Aynı zamanda, "burjuva uzmanlarının" katılımına özel bir önem veriyor. Bu arada, bu soru oldukça keskindi. Solcu komünistler, burjuva uzmanların katılımına karşı çıktılar. Ve bu konuda, Bolşeviklerden daha “ılımlı pozisyonlar almış görünen Sosyalist-Devrimciler ve Menşeviklerle aynı anda olmamız çok önemlidir. Ama hayır, ılımlı sosyalistler bazı nedenlerle uzmanların cazibesine, üretimde ve birliklerde disiplinin güçlendirilmesine karşıydılar.
"Solcular" Lenin'i "devlet kapitalizmi" için mümkün olan her şekilde eleştirdiler. Aynı zamanda, Vladimir Ilyich alaycı bir tavırla: "Yaklaşık altı ay sonra, ülkemizde devlet kapitalizmi kurulursa, bu çok büyük bir başarı olur." ("Sol" çocukluk ve küçük burjuva doğası üzerine "). Genel olarak, şehir burjuvazisiyle ilişkiler açısından birçok Bolşevik, önemli bir uzlaşmaya hazır olduklarını ifade etti. Liderlikte her zaman acil sosyalleşmeyi bırakmayı ve özel inisiyatif kullanmayı öneren eğilimler olmuştur. Bu tür eğilimlerin tipik bir temsilcisi, Ulusal Ekonomi Yüksek Konseyi'nin başkan yardımcısı V.P. Kapitalist tekellerle ittifak içinde sosyalizmi inşa etme çağrısında bulunan Milyutin (ikincisinin yavaş yavaş toplumsallaşacağı varsayıldı). Halihazırda kamulaştırılmış işletmelerin şirketleşmesini savundu,% 50'sini devlete bıraktı ve geri kalanını kapitalistlere iade etti. (1918'in sonunda, Sovyetler'in Tüm Rusya Merkez Yürütme Komitesi'nin komünist hizbi, serbest ticaretin tamamen restorasyonu için bir proje geliştiren rejime karşı bir tür muhalefet rolü oynamaya başladı.)
Lenin'in kendisi bu planı onaylamadı, ancak aynı zamanda burjuvazi ile bir anlaşma fikrini de terk etme niyetinde değildi. Ilyich uzlaşmanın kendi versiyonunu ortaya koydu. Sanayi işletmelerinin işçilerin kontrolü altında olması gerektiğine ve doğrudan eski sahipleri ve uzmanları tarafından yönetilmesi gerektiğine inanıyordu. (Bolşevizmin ekonomik Brest'i hakkında konuşmaya başlayan sol komünistlerin ve sol Sosyalist-Devrimcilerin bu plana hemen muhalefet ettiklerinin bir göstergesidir.) Mart-Nisan aylarında, 300 bin işçiyle büyük bir metalurjik tröst kurulması teklif edilen büyük kapitalist Meshchersky ile görüşmeler yapıldı. Ancak Urallar'da 150 işletmeyi kontrol eden sanayici Stakheev, benzer bir projeyle devlete döndü ve önerisi ciddi olarak değerlendirildi.
Sovyet iktidarının ilk aylarında gerçekleştirilen millileştirme ise herhangi bir ideolojik karaktere sahip değildi ve büyük ölçüde “cezalandırıcıydı”. (Çeşitli tezahürleri, tarihçi V.N. Galin tarafından iki ciltlik "Eğilimler. Müdahaleler ve İç Savaş" adlı çalışmasında ayrıntılı olarak incelenmiştir.) Çoğu durumda, üretimi kurmak isteyen işçiler ile planları askıya alınmasını içeren mal sahipleri arasındaki bir çatışmaydı ve hatta katlanıyor - "daha iyi zamanlara kadar." Bu bağlamda, Ryabushinskys'e ait olan AMO fabrikasının millileştirilmesi çok belirleyicidir. Şubat ayından önce bile, hükümetten 11 otomobil üretimi için 1500 milyon ruble aldılar, ancak siparişi hiçbir zaman tamamlamadılar. Ekim ayından sonra fabrika sahipleri, yönetime fabrikayı kapatması talimatını vererek kaçtı. Ancak Sovyet hükümeti, faaliyete devam etmesi için tesise 5 milyon tahsis etmeye karar verdi. Ancak yönetim reddetti ve fabrika kamulaştırıldı.
Ayrıca, Brest Barışının sonuçlanmasından sonra gelişen elverişli durumdan tam anlamıyla yararlanmaya çalışan Alman sermayesinin genişlemesini engellemek için de kamulaştırma yapıldı. Ülkenin önde gelen sanayi kuruluşlarının hisselerini kitlesel olarak satın almaya başladılar. Birinci Tüm Rusya Ulusal Ekonomi Sovyetleri Kongresi, burjuvazinin "hisselerini Alman vatandaşlarına satmaya çalıştığını, her türlü el işi, her türlü hayali işlemle Alman hukukunun korumasını almaya çalıştığını" kaydetti.
Son olarak, Haziran 1918'de, RSFSO Halk Komiserleri Konseyi'nin, devletin 300 bin ruble veya daha fazla sermayeli işletmelere vermesi gereken "en büyük işletmelerin kamulaştırılması" emri çıkarıldı. Ancak bu kararname aynı zamanda kamulaştırılmış işletmelerin üretimi finanse etmeye ve kar elde etmeye devam eden sahiplerine ücretsiz kira kullanımı için verildiğini de göstermektedir. Yani, o zaman bile, Lenin'in devlet kapitalist programının uygulanması devam etti, buna göre işletme sahipleri, yeni ekonomi sistemine dahil oldukları için o kadar “kamulaştırılmıyorlar”.
Bu koşullarda uzun vadeli teknokratik projeler tasarlanmaya başlandı. Böylece 24 Mart'ta Profesör Zhukovsky'nin Uçan Laboratuvarı oluşturuldu. Yüksek Teknik Okulda (şu anda Bauman Moskova Devlet Teknik Üniversitesi) Uzlaşma ve Test Bürosu ile birlikte çalışmaya başladı. Diğer gelecek vaat eden projeler de tasarlandı. Bolşevikler kendilerini teknokratların partisi, "davanın partisi" olarak konumlandırmaya başladılar.
Ancak bilinçliliğin aşırı şehircilik bu "işe" ciddi şekilde müdahale etti. Bolşeviklerin tarım politikası, geniş köylülük kitlelerini Sovyet rejiminden uzaklaştırdı. Bolşevikler, köylülerin tahıllarına zorla el koymaya dayalı bir gıda diktatörlüğü kurma yoluna gittiler. Dahası, Rykov başkanlığındaki bu kursa muhalefet vardı. Dahası, bir dizi bölgesel konsey - Saratov, Samara, Simbirsky, Astrakhan, Vyatsky, Kazansky - ekmeğin sabit fiyatlarını kaldıran ve serbest ticareti tesis eden diktatörlüğe kesin olarak karşı çıktı. Bununla birlikte, Tüm Rusya Merkez Yürütme Komitesi ve Yüksek Ekonomik Konsey, Sovyetlerin başında yerel gıda organlarını Halk Komiserliği'ne yeniden tabi kıldı.
Elbette, bu zor koşullarda bir gıda diktatörlüğünün bazı unsurları gerekliydi. Evet, aslında vardı - ekmeğin geri çekilmesi, şu ya da bu şekilde, hem çarlık hem de Geçici hükümet tarafından uygulandı. Politikanın biraz sertleştirilmesi gerekiyordu ama Bolşevikler burada aşırıya kaçtılar ve bu pek çok kişinin aleyhine döndü. Aslında Leninistler, "köylü unsurunun" gücünü, köyün kendi kendini örgütleme ve direnme yeteneğini hafife almışlardı. Tarımsal, köylü bir ülkede, "burjuvazinin ve toprak sahiplerinin" tatminsizliğine ek olarak Bolşeviklere karşı kitlesel memnuniyetsizlik ortaya çıktı.
Ve böylece, bu durumda, bir iç savaşı kaçınılmaz kılan Çekoslovak kolordu ayaklanması gerçekleşir. Performansın kendisi, ancak Çekoslovak birliklerini hem Almanlara hem de Bolşeviklere karşı mücadelede kullanmayı uman İtilaf'ın konumu sayesinde mümkün oldu. Aralık 1917'de, Müttefiklerin Iasi (Romanya) askeri temsilcileri, Bolşeviklere karşı Çekoslovak birliklerini kullanma olasılığını tartıştılar. İngiltere tam da bu seçeneğe meyilliyken, Fransa yine de kolorduların Uzak Doğu üzerinden tahliyesi ile sınırlanması gerektiğini düşünüyordu. Fransızlar ve İngilizler arasındaki anlaşmazlıklar, Paris'teki Müttefiklerin Çekoslovak birliklerinin Rusya'daki müdahaleci birliklerin bir parçası olarak kabul edildiği bir belgeyi onayladığı 8 Nisan 1918'e kadar devam etti. Ve 2 Mayıs'ta Versailles'da, L. George, J. Clemenceau, V.E. Orlando, General T. Bliss ve Kont Mitsuoka, Çeklere Rusya'da kalmaları ve Almanlara karşı bir doğu cephesi oluşturmaları talimatını veren "Not No. 25" i kabul ettiler. Ve çok geçmeden kolordu Bolşeviklerle savaşmak için kullanmaya karar verildi. Böylelikle, İtilaf, Çeklerin tahliyesini sabote etmek için açıkça bir yol izledi.
Batı demokrasileri kalıcı bir iç savaşla ilgileniyordu. Kırmızıların beyazları olabildiğince uzun süre, beyazların kırmızıları dövmesi gerekiyordu. Elbette bu her zaman devam edemezdi: er ya da geç bir taraf devralacaktı. Bu nedenle İtilaf, Bolşevikler ve Beyaz hükümetler arasında bir ateşkesin sonuçlandırılmasını kolaylaştırmaya karar verdi. Böylece, Ocak 1919'da, eski Rus İmparatorluğu topraklarında bulunan tüm güç yapılarına barış müzakerelerini başlatmak için bir teklifte bulundu. Olası bir ateşkesin geçici olacağı ve kısa vadede ihlal edileceği açıktır. Dahası, Rusya'nın bölünmüş halini, her şeyden önce kırmızı RSFSR, Kolçak'ın Doğusu ve Denikin'in Güneyi olmak üzere yalnızca birkaç parçaya ayırmasını sağlamıştır. İlk ateşkesin ardından bir saniye gelmesi olasıdır ve bu uzun süre devam ederdi. Bu arada, benzer bir kalıcı savaş durumu 20'lerde ve 30'larda gelişti. Milliyetçiler Çan Kay-şek, Mao Zedong komünistleri ve çeşitli bölgesel militarist klikleri tarafından kontrol edilen bölgelere bölünmüş olan Çin'de. Bu bölünmenin yalnızca dış güçlerin, özellikle de Japonların eline geçtiği açıktır.
İngiltere, beyazları kırmızılarla "uzlaştırma" planlarından asla vazgeçmedi. Bu yüzden, baharda, bir ültimatom biçiminde, Britanya'nın tahkiminde Komünistler ve P.Wrangel arasında müzakereleri başlatmayı teklif etti. Wrangel'in kendisi İngiliz ültimatomunu kesin bir şekilde reddetti ve bunun sonucunda Mayıs 1920'de Londra beyazlara yardımın sona erdiğini duyurdu. Doğru, Fransa bu yardımı henüz reddetmedi ve hatta güçlendirmedi, ancak bu Polonya-Sovyet savaşının koşullarından kaynaklanıyordu. Gerçek şu ki, Fransızlar, yardımı beyazların yardımını fazlasıyla aşan Yu Pilsudski'nin Polonyalılarına büyük ölçüde güvendi. Ancak 1920'de Polonya'nın yenilgisi ve Kızıl Ordu'nun Batı Avrupa'ya ilerlemesi tehdidi vardı. İşte o zaman Fransızların, direnişi Kızılları seçilen birçok birimin Polonya cephesine transferini terk etmesine neden olan Wrangel'in desteğine ihtiyacı vardı. Ancak Pilsudski'ye yönelik tehdit geçtikten sonra, Fransızlar beyazlara yardım etmeyi bıraktı.