Bilge Çalışkan Kaya
Ürün ve Hizmet
Geliştirme Yöneticisi
Aleph Trade
Afrika Kıtası iklimi ve konumu sebebiyle birçok farklı bitki türevine yaşam alanı tanıyan bir alan olmakla beraber her zaman bizler için de ilgi çekici olmuştur. Burada yetişen bitkilerin ve tohumların elbette bilinen ve bilinmeyen birçok endüstride kullanılabilirliği güzel bir araştırma konusudur. Hala bilinmeyen birçok bitki türevi olduğu gibi sanayide de iyi bilinen Afrika kökenli tohumlar mevcuttur. Bunlardan bazıları aşağıdaki gibidir:
• Bixa Orellana
• Shea Butter
• Griffonia Simplicifolia
Bixa Orellana
Botanik adı Bixa Orellana (Achiote)&Beetroot&Annatto tohumu olan bu bitki Afrika kökenli olup kırmızı bir meyveye sahiptir. Bu meyve işlendiğinde sanayide kullanılabilir hale getirildikten sonra genelde şeffaf küçük paketlerde satılır. İşlenen bu ürünün depolaması ise direkt ışık görmemek şartı ile 1 seneye kadar uzayabilir.
Kullanım Alanı: Sentetik boyalara karşı doğal alternatif renklendirici olarak kullanılır. E-160 b koduyla gıda boyası hammaddesi olarak kullanılır. İlaç sektörü ve kozmetik sektöründe kullanılır.
Bixa orellena tohumları bixin ve norbixin pigmentleri içerir. Bixin yağda çözünürken norbixin suda çözünür. Norbixin miktarı arttıkça yeşil rengi artar, bixin miktarı turuncu ile kırmızı tonlarında boyama sağlar. Sentetik boyalara göre daha sağlıklıdır. Bir dezavantaj olarak yüksek ısılara dayanıklı değildir, 100°C’nin üzerinde ve çok ışıklı ortamlarda bozunur.
Eldesi şu şekilde olur
•Meyveler ağaçlardan toplanır ve içerisindeki tohumları çıkarılır.
•İçerisindeki bixin’i çıkarmak için tohumlar bitkisel yağlarda çözülür, içerisindeki norbixin’i çıkarmak için tohumlar alkali içeren çözeltide çözülür.
•Ethanol ile 60- 80ºC 18 saat özütünü almak için muamele yapılır.
•İçerisindeki safsızlığı gidermek için süzme işlemi yapılır.
•Distilasyona girerek daha da saflaştırılır.
•Proces sonucunda kırmızı renkli ekstrakt elde edilir.
Shea Butter (Karite Yağı)
Botanik adı Butyrospermum parkii tohumu Afrika Kıtası’nda yetişen Karite (Shea) ağacından elde edilen uçuk sarı renkli bir tohumdur. Bu meyve işlendiğinde sanayide kullanılabilir hale getirildikten sonra 10-25 kg’lık karton kutularda, 900 kg-1 tonluk IBC’lerde veya fleksitanklarda paketlenip saklanabilir. Işık almayan yerlerde ve 35 derecenin üzerine çıkmayacak ortamlarda saklanmalıdır. Uygun ortamlarda meyve, maksimum beş sene saklanabilir.
Kullanım Alanı: Cilt hastalıkları tedavisinde, nemlendirici olarak kullanım alanlarına sahiptir.
Diğer Yağlardan Farkı:
•Nemlendirici özelliği çok yoğundur.
•Healing fraction (iyileştirici, tedavi edici) madde içeriği diğer yağlarda %1 civarlarındayken Shea Butter’da %17’dir. Bu da onu leke, kırışıklık, egzama, güneş yanığı gibi cilt hastalıkları tedavisinde etkili kılar.
•Çikolata formüllerinde CBE olarak kullanılabilir.
Eldesi şu şekilde olur
• Cevizler ağaçtan toplanır ve dış kabukları el ile soyulur.
• Kabuktan ayrılan kısım suyla birlikte kaynatılır ve yumuşatılır. Kabuklar kırılır ve çıkan kısım güneşte bekletilir.
• Sonrasında iç kısım ezilerek toz hale getirilir. Toz hale gelen kısım ateşte susuz biçimde kavrulup en son suyla yoğurulur ve soğumaya bırakılır.
Piyasada shea butter içeren bazı ürünler aşağıdaki gibidir;
• El kremleri.
• Sabunlar.
• Şampuan.
• Saç kremi.
Griffonia Simplicifolia
Menşei Orta ve Batı Afrika olan bu bitki işlendiğinde beyaz toz halini alır. Diğer isimleri; Oxitriptan, 5HTP, proprionic acid olarak geçer. Bitkinin hasat zamanı genelde Aralık-Şubat aylarıdır. Raf ömrü genel olarak 2 yıl olmakla beraber soğuk ve kuru ortamda güneş görmeyecek şekilde saklanmalıdır. 25 kg’lık karton fıçılarda ya da aluminyum poşetlerde saklanır.
Kullanım Alanı: 5-HTP (5-hydroxytryptophan) metabolitinin en büyük kaynağıdır. Serotonin ve melatonin salgılanmasını sağlamaktadır.
• Depresyon.
• Bipolar bozukluk (Manik depresif bozukluk).
• Fibromiyalji.
• Baş ağrısı.
• Uyku düzensizliği.
Eldesi şu şekilde olur
Piyasada gıda takviyeleri ve bazı ilaçlarda mevcuttur.