Editörün Notu: Eric Tourigny, Birleşik Krallık Newcastle Üniversitesi’nde tarihi arkeoloji alanında öğretim görevlisidir. Araştırmaları, son 500 yılda Avrupa ve Kuzey Amerika’da değişen insan-hayvan ilişkilerini incelemek için tarihi metinlerin yanı sıra osteolojik ve maddi kalıntıları yorumluyor. Bu yorumda ifade edilen görüşler kendisine aittir. CNN hakkında daha fazla görüş okuyun.
CNN
—
Ölen sevdiklerimizi neden mezarlığa gömeriz? Birincil amaç, hayatta kalanlara yas tutma ve bir kapanma duygusu kazanma fırsatı sağlamaktır. Mezarlık ölüler için olduğu kadar yaşayanlar için de bir mekandır.
Peki ya ölenler insan değil de evcil hayvanlarımız olduğunda?
İspanya’nın Barselona şehri geçtiğimiz günlerde ülkenin ilk halka açık evcil hayvan mezarlığının kurulmasına yatırım yapacağını duyurdu. Gelecek yıl açılacak ve her yıl tahminen 7.000 kişi ile hem cenaze törenleri hem de cenaze törenleri sunacak.
Yıllarını dünyanın herhangi bir yerindeki evcil hayvan mezarlıklarının gelişimini araştıran biri olarak benim için bu haber şok oldu. Barselona, sınırlı özel araziye sahip yoğun nüfuslu bir şehirdir – ailelerin %50’sinin evcil hayvan sahibi olduğu bir şehir.
180.000 köpeğe ev sahipliği yapan bir şehirde halka açık bir evcil hayvan mezarlığı nasıl olmadı? Barselona’nın İklim Acil Durumu ve Ekolojik Geçiş Konseyi Üyesi Eloi Badia’ya göre şimdiye kadar hizmet yalnızca özel sektör tarafından sağlanıyordu. Belediye tarafından finanse edilen girişimin “sürekli kamu talebi” tarafından ateşlendiğini de sözlerine ekledi.
Ne de olsa, 19. yüzyılın sonlarından beri Avrupa ve Amerika’da halka açık evcil hayvan mezarlıkları var. İngiltere’nin ilk halka açık evcil hayvan mezarlığı 1881’de Londra’daki Hyde Park’ta açıldı. New York’taki Hartsdale evcil hayvan mezarlığı 1896’da kuruldu, birkaç yıl sonra 1899’da Paris’in gösterişli Cimetière des Chiens’i izledi.
Toronto’da asırlık bir evin arkeolojik kayıtlarını araştırırken modern evcil hayvan gömme uygulamalarının tarihiyle ilgilenmeye başladım. Tarihi kayıtlara göre 1840 ile 1870 yılları arasında kullanılan arka bahçede gömülü (çok) büyük bir köpeğe rastladım.
Bu köpek ileri bir yaşa kadar hayatta kaldı ama ne yazık ki son aylarında dejeneratif eklem hastalığından ve ciddi enfeksiyonlardan muzdaripti. Hastalıkları, son haftalarında bir dereceye kadar bakım gördüğünü düşündürecek kadar ilerledi. Daha sonra aile evinin arkasındaki kişisel bir arsaya gömüldü.
Bu yaşlı köpek, insanların öldükten sonra evcil hayvanlarının vücutlarıyla nasıl etkileşime girdiğini düşünmemi sağladı. Bu davranış, hayattaki hayvanlarıyla kurdukları ilişkileri yansıtıyor olabilir mi? Bu durumda, diğer, tartışmasız daha kolay seçenekler varken neden bir köpeği dikkatlice kendi alanına gömmek için zaman ayırasınız?
Ne de olsa bu, insanların ölü evcil hayvanlarını nehre attıkları veya vücutlarını et ve deri için satabilecekleri bir dönemdi.
İyi hijyen, bir cenaze törenini seçmek için bariz bir nedendir – kimse sokakta veya bahçesinde çürüyen hayvan cesetlerini istemez – ancak bu, hemen kişiselleştirilmiş, özel bir cenaze töreni ve mezar taşını garanti etmez.
En basit seçenek, ölen bir hayvanı evsel atıklarla birlikte atmak olacaktır. Ancak bu tür bir muamele, besbelli daha az törensel hissettirecek ve muhtemelen önemli bir ilişki için uygun bir duygusal kapanış sunmayacaktır.
İnsanların gömülmesi gibi, evcil hayvanların gömülmesi de samimi bir kültürel uygulamadır, zamanla değişir ve bir toplumun değer verdiği yaratıklarla değişen ilişkilerini yansıtır.
Viktorya döneminden günümüze Britanya’daki tarihi mezar taşları ve kitabeler üzerine yaptığım çalışma, bu değişen insan-hayvan ilişkisini gösteriyor. 19. yüzyılda, mezar taşları genellikle “sevgi dolu bir arkadaşa” veya “sadık bir arkadaşa” adanıyordu, bu da evcil hayvanların çoğunlukla önemli arkadaşlar olarak görüldüğünü gösteriyor.
20. yüzyılın başlarında, evcil hayvanlar ailenin birer üyesi haline geldi – mezar taşlarında aile soyadlarının görünmesi ve “Annem ve Babam” tarafından yazılmış sevgi dolu kitabelerin kanıtladığı gibi.
Hayvanların ölümden sonraki yaşamdaki rolüne karşı toplumun değişen tutumu da bulunabilir. Birkaç on yıl sonra hızlı ileri sarın ve mezar taşlarının öncekilerden daha çok bir yeniden birleşmeye gönderme yapma olasılığı daha yüksekti. Örneğin, 1952’de doğu Londra’daki bir mezarlığa gömülen “cesur küçük kedi” Denny’nin sahipleri kitabesine “Tekrar görüşene kadar Tanrı korusun” yazmıştı.
Barselona’nın yeni mezarlığındaki kitabelerin hayvanlarla modern Katalan ilişkileri hakkında neler ortaya çıkaracağını merak ediyorum.
Zamanla, ölü hayvanımızı tedavi etme yöntemlerimiz, yaşamda daha da yakın bir ilişkiyi yansıtıyor gibi görünüyor. Bir zamanlar yasalarca kesinlikle yasak olan son on yılda, New York eyaleti gibi birçok yargı bölgesi, yakılan hayvanların ve insanların birlikte gömülmesine izin verdi;
Benim için modern ve tarihi evcil hayvan mezarlıkları arasındaki en dikkat çekici benzerlik, hayvanlar için yas tutma konusundaki kalp kırıklığı ve tabuların çarpıcı kanıtıdır.
Birinin evcil hayvanıyla olan bağı, diğer insanlarla olan ilişkileri kadar güçlü ve anlamlı olabilir. Yine de bugün, 100 yılı aşkın bir süre önce olduğu gibi, bireyler acılarını ifade etmek için uygun çıkış yolu bulmak için mücadele etmeye devam ediyor, böyle bir bağın varlığının kamuoyu tarafından kabul edilmesiyle ortaya çıkabilecek sosyal tepkilerden korktukları için gönül yaralarını saklıyorlar.
RSPCA, web sitesinde halka kederlerinden dolayı utanmamaları gerektiği konusunda güvence veriyor. Birleşik Krallık’ta Blue Cross ve Rainbow Bridge Pet Loss Grief Center gibi hayır kurumları, yaslı insanlara danışmanlık hizmeti veriyor.
İnsanlar ve hayvanlar arasındaki yakın ilişkiler binlerce yıldır var olmuştur, ancak Batı Avrupa kültürlerinde bu ilişkinin yasını tutmanın kabul edilebilir birkaç yolu vardı. Toplum, insan-hayvan ilişkilerinin kolektif refahımız için önemini daha fazla kabul etmeye başladıkça, en yakın insan ilişkilerimizin kaybının yasını tutmak için kullandığımız ritüellere benzeyen ritüelleri takip etmemiz şaşırtıcı değil.
Yeni Barselona mezarlığında hizmet başına tahmini 200 € (217 $) maliyetle, bu yas tutma fırsatının şehirdeki herkes için finansal olarak mevcut olmayacağını kabul etmek önemlidir.
Bu, şehrin tüm evcil hayvanları için bir alan olmayacak. Evcil hayvan sahipleri, yakılan kalıntıları evlerinde tutmayı veya bunun yerine külleri anlamlı bir yere yaymayı tercih edebilir. Çevrimiçi forumlar ve dijital evcil hayvan mezarlıkları da ilişkiyi anmak ve kederi ifade etmek için başka fırsatlar sunar.
Evcil hayvan mezarlığı seçilsin ya da seçilmesin, kederinizi ifade etmenin ve hayatınızdaki önemli hayvanlarla olan ilişkinizi hatırlamanın birçok kabul edilebilir yolu vardır.