KDV iadesi nedir? Nasıl alınır?
Devlet, ticari faaliyette bulunan işletmelerin pek çok çoğuna teşvik mahiyetinde olan KDV iadesi yasasını çıkarmıştır. Çıkarılan KDV iadesi yasası, birçok işletmeye büyük fayda sağlamaktadır.
Bu yazımızda KDV iadesinin ne olduğu, kimleri kapsadığı, iadenin ne şekilde yapılacağı ve ne zaman talep edilebileceği ile ilgili konuların tüm detaylarını paylaşacağız.
KDV İADESİ NEDİR?
Vergi iadesi, devletin vergiye tabi olan mükellefler için sunduğu istisnai ya da teşvik durumu diyebiliriz. KDV’nin içinde barındırdığı mahsup ve indirim mekanizmasının satış yapılan son tüketicinin dışında kalanların üzerinde verginin kalmamasını amaçlamaktadır. Diğer bir ifade ile KDV iadesi, yansıtılamayan KDV’nin iade işlemidir. Bunu bir örnekle açıklayacak olursak daha anlaşılır olacaktır.
Örneğin, inşaat firmalar inşaatlarını yaparken kullandıkları demir, çimento ve diğer malzemeler için yüzde 18 oranında KDV vergisi vermektedirler. Ancak yapı meydana geldikten sonra tüketiciye satılırken yüzde 1 KDV ile satılmaktadır. Arada kalan yüzde 17’lik KDV’yi devletten geri iade almaktadır. Kısaca yüklenmiş olduğu KDV’yi tüketiciye yansıtamadığı için iade talep etme durumudur.
Bazı durumlarda KDV iadesi sağlanamayabilir. Bazı ticari faaliyetler bünyesinde gerçekleşen mal ya da ürün satışlarında KDV uygulaması ya çok düşüktür ya hiç yoktur. Bu durumda satıcı kendisine önceki aşamada doğan alım-satım işlemlerinden doğan KDV’yi yansıtamaz. Yani KDV satıcının üzerinde kalır. Buna mukabil alıcı yasalardan kaynaklı olarak satıcıya KDV’nin bir bölümünü ödeyememektedir. İşte bu gibi durumlarda KDV iadesi kavramı devreye girer ve satıcı KDV iadesi talebinde bulunur.
Kanun ve mevzuata göre KDV iadesi doğuran durumlar aşağıdaki gibidir:
– İhracat istisnası durumlar,
– Liman ve havalimanı arama işletme durumu,
– Değerli maden arama işletme durumu,
– Petrol arama durumu,
– Boru hatlarıyla taşıma durumu,
– Teşvik belgeli yatırım malları işi yapanlar,
– Uluslararası taşımacılık yapan ticari faaliyetler,
– Engellilere araç teslimi kapsamında yapılan ticaret.
KDV İADESİ İÇİN GEREKLİ EVRAKLAR NELERDİR?
KDV iadesi kapsamında, 3065 sayılı kanunda ön görülen iade talebi belgeleri aşağıdaki gibidir:
3065 sayılı kanunun 11. Maddesine göre iade talebi için gerekli belgeler:
– İade talebi dilekçesi,
– Gümrük beyannamesi,
– Verilen hizmetlerin ve satılan malların faturalarına ait liste,
– Yüklenilen KDV listesi,
– İhracatın gerçekleştirildiği dönemin indirilecek olan KDV listesi,
– İadesi onaylanan KDV hesap tablosu.
3065 sayılı kanunun 13. Maddesine göre iade talebi için gerekli evraklar:
– İade talebi dilekçesi,
– Aide hakkı doğuran işleme ait yüklenen KDV listesi,
– İstisnaların beyan edildiği döneme ait indirilecek KDV listesi,
– Satılan hizmet ve mal faturaları,
– İadesi talep edilen KDV hesap tablosu,
– İlgili vergi dairesinden alınan istisna belgesi örneği.
3065 sayılı kanunun 29 maddesine göre iade talebi için gerekli evraklar:
– İade talebi dilekçesi,
– Yıllık iade tutarına ilişkin tablo,
– Yıl içerisinde mahsup edilen tutarların aylık olarak verilen detaylı tablosu,
– İndirimli orana tabi işlemin yapıldığı sene yapılan alım-satım işlemlerine ait fatura ve benzerleri listesi.
KDV İADESİNDEN KİMLER FAYDALANABİLİR?
Mal ve hizmet ihracatı yapan tüm kişi ve kurumlar KDV iadesi alabilmektedir. Yapılan mal ve hizmetlerin kanunlara uygun olarak ihracatı yapılması durumunda KDV iadesi alınabilmektedir.
Hazine ve Maliye Bakanlığı, vergi alacaklarını garanti altına alabilmek ve vergi kaçırmaların önüne geçebilmek için vergi mükelleflerine belli oranda KDV kesintisi yapma hakkı tanımıştır. Bu mükellefler kesinti miktarı ile birlikte tüm gerekli olan dosya ve evrakları tamamlamaları durumunda vergi daireleri üzerinden KDV iadesi talebinde bulunabilirler.
KDV İADESİ NE ZAMAN TALEP EDİLİR?
KDV iadesi, vergi iadesini doğuran olayın mevcut olduğu yılı takip eden yılın sonuna kadar yapılabilmektedir. Bu konuya dair yasa değişikliği 01.01.2019 tarihi itibarıyla yapılmış ve yürürlüğe girmiştir. Buna göre, bu tarihten sonra yapılan işlemlerin KDV iadesi alacakları, bu yılı takip eden yılbaşından itibaren iki yıl süresince iade talep dilekçesi verilerek gerçekleştirilebilmektedir. İade talebi ilgili vergi dairelerine yapılmaktadır. Bu süre içerisinde yapılmayan iade talepleri zamanaşımına uğrar ve talep edilemez.