2014 yılında bitcoin ilk büyük sıçrayışını gerçekleştirip, o güne kadarki en yüksek değerine ulaştığında, dünyanın şüphesiz en ünlü yatırımcısı Warren Buffet’ın da ilgisini çekmeyi başarmıştı.
2014 yılında bitcoin ilk büyük sıçrayışını gerçekleştirip, o güne kadarki en yüksek değerine ulaştığında, dünyanın şüphesiz en ünlü yatırımcısı Warren Buffet’ın da ilgisini çekmeyi başarmıştı. Kazançtan çok kendisini değer yatırımcısı olarak niteleyen Buffet, bitcoinin bu şekilde değer görmesinin ancak bir şaka olabileceğini şu sözlerle ifade etmişti: “Bu bir para iletme şekli. Parayı bu şekilde çok verimli transfer edebiliyor ve evet bunu anonim olarak da yapabiliyorsunuz. Çek de bir para iletme yöntemi. Çekler sırf para iletebildikleri için çok para ediyor mu? Peki para transferi emirleri? İnsanlar bu yöntemleri kullanıyorlar. Umarım bitcoin daha iyi bir yöntem haline gelir, yine de birçok farklı yönden kopyalanabilir ve kopyalanacaktır da. Bunun özünde çok büyük bir değer taşıdığı fikriyse bana bir şaka gibi geliyor“…
Milyonlarca dolarını hangi hisseye yatıracağını bilemeyen emekli bir bankacı olsaydınız Buffet’ın söylediklerini haklı bulup, geleneksel fonlarla yetinebilirdiniz. Ama kaybedecek çok fazla bir şeyi olmayan genç, dünyayı değiştirmeyi isteyen bir geek ya da disruption kokusunu alıp geleceği satın almak isteyecek milyarder bir yatırımcıysanız, bitcoine çoktan yatırım yapmış olmanız gerekiyor. Zira bitcoine başlamak için biraz geç bile denilebilir. Değeri bu yıl rekor üstüne rekor kıran bitcoin doygunluk noktasına yaklaştıkça daha erişilmez hale geliyor. Yeni bitcoin olup olmayacağı tartışmalı ether ise aynı hayalleri yeniden üretiyor; treni kaçırdığını düşürenler için yeni ve bitcoine göre daha erişilebilir bir alternatif olarak yeni başlayan madenciler yaratıyor. Türkiye de bir istisna değil.
İkinci el piyasası: Hızlı ama maliyetli bir başlangıç
Türkiye’deki kripto madenci sayısını bilmek mümkün değil ancak artan bir ilginin olduğu konuyu uzaktan takip ediyor olanların bile fark edebileceği işaretlerle doğrulanabiliyor. Popüler bitcoin forumu bitcointalk.org‘un Türkçe sayfalarında en çok tartışılan konu, hayır bitcoin değil, alternatif kripto paralar. Bu bölümde yapılan paylaşımların neredeyse yarısı ise 2017 tarihli. Bu konuşmalarla birlikte, artan ilgiyi Türkiye’nin en popüler online listeleme servislerinden Sahibinden.com’dan doğrulamak da mümkün. Madencilik ilişkili ilan sayısının bu yıl etherin fiyatı gibi hızla yükselişe geçtiği platformdan görülebiliyor. Sahibinden üzerinden yaptığınız mining aramasında bilgisayarla ilgili 150 ilan listelenirken, spesifik olarak kurulu bir mining rig arıyorsanız 80’den fazla sonuç görmeniz mümkün. İlanların yine büyük bir çoğunluğu 2017 tarihli.
Ether için de giriş bariyeri yükseliyor
Madencilik donanımlarının ikinci el dolaşıma girmesi ise, sürpriz değil. Konuya aşina olmayanlar için, kripto para madenciliğinin sürdürülebilirliği, birçokları için yapılan donanım yatırımı ve aylık elektrik faturalarını ödeyip ödeyemediğine bağlı. Konuştuğumuz madencilerin tümü, bundan 3-4 ay öncesine kadar bu yatırımın bir ay gibi bir sürede başa baş noktasına ulaştığını söylüyor. Bugünse bu süre 4-5 katına çıkmış durumda; ether için de giriş bariyeri hızlıca yukarı çıkıyor.
Zira artan ilgi, doğrudan donanım arzına yansıyor. Dünya genelinde bitcoinle son baharını yaşadığı düşünülen GPU madenciliği, etherle geri döndü. Bitcoin arzının gittikçe azalmasıyla birlikte zorlaşan madencilik özel geliştirilen, hash rate’i daha yüksek ASIC işlemcilerle yapılırken ether ise ilk günden itibaren ASIC dirençli olarak geliştirildi. Dijital para biriminin GPU bağımlılığı, madencilik çılgınlığıyla birlikte dünya genelinde stokları eritti. Türkiye için de durum farklı değil. Kazmaya başlamayı düşünen birçok yeni madenci adayı için en erken başlangıç tarihi iyimser bir tahminle birkaç ay sonrası. Zira madencilikte en çok kullanılan ekran kartlarının stokları tükendi; arz sıkıntısı doğrudan fiyatlara yansıyor. Ekran kartlarının piyasaya sunulduğu günden bu yana fiyatları en az ikiyekatlanmışdurumda. Bugünden kazmaya başlamak istiyorsanız, ikinci el bir ekran kartına sıfır fiyatını ödemeniz gerekiyor.