İhracat Nedir?
İhracat Ne Demektir?
Bir diğer adı Dışsatım olan İhracat, bir hizmet veya ürünün döviz karşılığında yabancı ülkelere satılmasıdır. İthalatla birlikte bir ülkenin ticari dengesini oluşturan ihracat, uluslar arası ticaretin bir bileşeni olarak kabul görmektedir. İhracatı yoğun şekilde yapan ülkeler büyüyen ülkelerdir. Diplomatik ve dış politikada da ihracat önemlidir. Ülkelerin ihraç ettiği ürünler veya hizmetler, karşılaştırmalı üstünlük ya da rekabete sahip oldukları mallardır. Hükümetlerin ihracatı teşvik nedenleri istihdamı, likiditeyi, döviz rezervlerini ve gelirleri artırmasıdır.
İhracatın Önemi
Bir ülke ithal ettiğinden daha çok ürün ihraç ederse ticaret fazlası, ihracattan daha çok ithalat gerçekleşirse, dış ticaret açığı oluşur. Belli bir ürünü sağlamada diğer şirketlerden daha iyi olan işletmeler rekabet avantajına sahip olduklarında mal ve hizmetleri ihraç ederler. Karşılaştırmalı üstünlük doğal olarak üretilme yeteneğine sahip olunan ürün ve hizmetlerde görülür.
Örneğin; dünyanın en pahalı bitkisi ve baharatı olan Safran’ın üretim yerlerinden biri İran’ın Horasan şehridir. Dünya genelinde her yıl 230 ton ve üzeri Safran üretilmekte ve bunun 170 tonu Horasan şehrinde üretilmektedir. İran, 2020 yılında ve ilk 3 ayında 37 tondan fazla Safran’ı çeşitli ülkelere ihraç etmiştir (52’den fazla ülke). Kenya ve Kolombiya gibi ülkeler de kahvenin anavatanları sayıldığından, bu durum ihracat avantajı yaratır.
Bir ülkenin ekonomik yönden kalkınabilmesinin yollarından biri olan ihracat, ülkenin deniz aşırı ülkelere ulaşıp kendi ürün ve hizmetlerini satma şansı verir. Ayrıca ne kadar çok ihracat yaparlarsa, o kadar çok ürün ve hizmet üretiminde uzmanlık kazanırlar. Bu durum, dış pazarlara nasıl satış yapacakları konusunda profesyonellikte kazandırır.
Hükümetler, bölge sakinlerinin yaşam standartlarını yükselttiği, daha yüksek ücretler getirdikleri ve istihdamı artırdığından dolayı ihracatı destekler. İhracatın bir diğer özelliği de, döviz rezervlerini artırmalarıdır. Büyük rezervleri olan bir ülkede bunu para biriminin değerini yönetmek için kullanabilirler (ABD doları vb.)
Ülkeler likiditeyi yaratmak için döviz rezervlerini kullanır. Bu da çok az mal peşinde koşan çok fazla paranın sonucu olan enflasyonu daha iyi kontrol edebilecekleri anlamındadır. Enflasyon kontrolünü sağlamak için, kendi para birimlerini satın almak için yabancı para birimini kullanırlar. Bu da para arzını azaltarak yerel para birimini daha değerli hale getirmektedir.
Ülkelerin İhracatı Artırma Yolları
- Endüstrilerine avantaj sağlamak için ticari korumacılığı kullanmaktır. Bu, ithalat fiyatlarını yükselten tarifelerden oluşur. Fiyatları düşürmek için de kendi ülkelerinde sübvansiyonlar sağlarlar. Ancak diğer ülkeler de misilleme yaparak herkes için uluslararası ticareti azaltabilir.
- Ülkelerin ticaret anlaşmalarını müzakere ederek ihracatı artırmasıdır. Ticari korumacılığı azaltarak ihracat artırılır.
- Para biriminin değerini düşürmek. Bu, ihracat fiyatlarını alıcı ülkede nispeten daha düşük hale getirir. Merkez bankaları bunu faiz oranlarını düşürerek yapar. Bir hükümet, değerini yükseltmek için daha fazla para basabilir veya döviz satın alabilir.