1. Bu çalışmanın amacı, öğrencilerin matematik derslerindeki öğretim kalitesi algılarının PISA 2012 matematik okuryazarlığı performansına etkisini ve bu etkide matematik öz-yeterlik ve ilginin aracılık rolünü belirlemektir.
2. Araştırma, Türkiye'deki PISA 2012 örneği olan 4848 öğrencinin tümünü içeren tanımlayıcı-ilişkisel bir anket modeli kullanarak yapılmıştır.
3. Çalışmanın sonuçlarına göre, bireysel olarak algılanan öğrenci yönelimi matematik okuryazarlığı performansını en iyi açıklayan değişken olmasına rağmen (negatif olsa da), en çok pozitif açıklayan değişken bilişsel aktivasyondur. Sınıf yönetimi ve öğretmen desteği ise modelde matematik okuryazarlığı performansını açıklayan önemli bağımsız değişkenler değildir.
Bu makale, öğrencilerin matematik derslerindeki öğretim kalitesi algılarının PISA 2012 matematik okuryazarlığı performansı üzerindeki etkisini ve bu etkide matematik öz-yeterlik ve ilgi gibi aracılık eden faktörlerin rolünü belirlemeyi amaçlamaktadır. Türkiye'deki PISA 2012 verileri kullanılarak yapılan bu çalışmanın örneklemi, tanımlayıcı ilişkisel anket modelinde Türkiye örneği olan 4848 öğrenciyi içermektedir. Verilerin analizi için Yapısal Eşitlik Modellemesi (SEM) kullanılmıştır.
Çalışmada, öğretim kalitesini kavramsallaştıran triarşik model teorik çerçevesine dayanarak, araştırmada ele alınan bağımsız değişkenler bilişsel aktivasyon, sınıf yönetimi, öğrenci yönelimi ve öğretmen desteği olarak tanımlanırken; matematik öz-yeterlik ve matematik ilgisi gibi bilişsel olmayan değişkenler aracılık eden bağımsız değişkenler olarak tanımlandı. Bu çalışmanın bağımlı değişkeni olarak PISA 2012 matematik testinden elde edilen matematik okuryazarlığı performansı kullanıldı.
Çalışmanın bulgularına göre, net toplam etki açısından matematik okuryazarlığı performansını en iyi açıklayan değişken öğrenci yönelimiydi (negatif olsa da), en çok pozitif açıklayan değişken ise bilişsel aktivasyondu. Sınıf yönetimi ve öğretmen desteği ise modelde matematik okuryazarlığı performansını açıklayıcı önemli değişkenler değildi. Öte yandan, bilişsel aktivasyonun ve sınıf yönetiminin algılama düzeyleri ile matematik öz-yeterliği arasındaki doğrudan etkisi gibi, öğretmen desteği algısının da matematiğe ilgi algısı üzerinde düşük bir doğrudan etkiye sahip olduğu belirlendi. Matematik okuryazarlığı performansındaki dolaylı etkilere gelince, çalışma bilişsel aktivasyon ve sınıf yönetimi algısının önemli bir pozitif düşük etkiye sahip olduğunu gösterdi.
Ancak bu makalede bazı potansiyel sorunlar da vardır. Örneğin, çalışma sadece Türkiye'deki verilere dayandığından sonuçların genelleştirilebilirliği konusunda soru işaretleri olabilir. Ayrıca, diğer faktörlerin (örneğin aile eğitimi seviyesi) kontrol edilmediği için sonuçların tamamen ders kalitesine atfedilemeyeceği unutulmamalıdır.
Sonuç olarak, bu makalede sunulan bulguların dikkate alınması gerektiği ancak sonuçların genelleştirilebilirliği konusunda bazı soru işaretleri olduğu söylenebilir. Araştırmanın kapsamının daha genişletilmesi ve diğer faktörlerin kontrol edilmesinin yanında farklı ülkelerde benzer çalışmalar yapılması gerekmektedir.