Öğrenciydim. Yaz tatili sırasında ailemin yanında,
İzmir’deydim. Zemin kattaki dairenin yeşillikler içindeki balkonunda oturmuş
kitabımı okuyordum. İzmir henüz emniyetli bir şehirdi, balkonu çeviren demir
parmaklıklar yoktu.
Bir ara komşulardan biri geldi. Hep yapıldığı gibi, balkonun
hemen dışına bir tabure çıkarıldı. Çaylar geldi. Komşu balkonun dışında, babam
içeride, sohbet etmeye başladılar.
Komşunun sıkı bir Erbakancı olduğunu biliyordum. Politikadan
başka bir meşgalesi de yoktu. Birkaç yıl öncesinde bir gün, futbol ligini
şampiyon bitirmiş olan takımın taraftarlarının gürültülü konvoylar halinde
sevinmesine fena öfkelenmişti mesela. Ben “ne var bunda, eğlensinler” deyince
de, masanın üzerindeki gazeteyi eline almış, arkasını çevirmiş, “bu gazeteler
marifetiyle gençlerin beynini yıkıyorlar, politikadan uzaklaştırıyorlar”
mealinde uzun bir nutuk atmıştı. Genellikle yapmam, ama sabırla dinlemiştim.
Sonra usulca gazeteyi elinden almış, önünü çevirmiş, gazetenin önünün reklam değerinin, arkasınınkinden daha yüksek
olduğunu söylemiş, “aynı mantıkla
demek ki, gazetelerin ön sayfasıyla insanların beynini yıkıyor,
politikleştiriyorlar” demiştim.
Bu söylediğim bende ciddi bir iz bıraktı zannediyorum.
Sahiden de gündelik politikanın bir
tiryakilik olduğundan şüphe ederim o günden beri. Ama komşuda elbette
hiçbir iz bırakmamıştı. Dolayısıyla babamla yaptıkları sohbetin nasıl
gelişeceğini tahmin etmek zor değildi. Birkaç cümle sonra yine gündelik
politikaya daldılar.
Hemen içeri girsem saygısızlık olacaktı. Ama yanınızda
birileri konuşurken okumak da çok müşkül iştir. Bir süre daha okur gibi yapıp
sonra içeri girmeye karar vermiştim. O süre henüz dolmadan, babam “Cemal böyle
düşünmüyor” diyerek topu bana attı.
Babam çocuklarını mindere sürüp seyretmeyi oldum olası
sever. Ancak komşuyla daha önceki sohbetlerimizden biliyordum ki, kendisiyle konuşmaya
çalışmak beyhudedir. Birkaç cılız ve manasız itiraz dile getirdim. Komşunun
kaşları çatıldı. “Sen madem okumayı seviyorsun, ben sana bir kitap getireyim de
oku” dedi. Üşenmedi, daha bir saat dolmadan elinde bir kitapla göründü. Kitabın
adı Adil Düzen idi.
Kitabı okudum. Komşu da ertesi gün akşamüstü yine damladı.
Halinden besbelliydi ki, Bende nasıl bir değişim olduğunu müthiş merak
ediyordu. O, bu kitabı okuyanın artık
onun gibi olmaktan başka bir şansı olmadığından emindi. Ben ise, insanların
nasıl olup da böyle şeylere inandıklarını anlamaktan aciz…
***
Google’a sorarsanız, Umberto Eco’ya aitmiş gibi görünüyor.
Hâlbuki ben bir kadın Dawkins’e söylemişti diye hatırlıyorum: Allah’a inanmadıklarında insanlar hiçbir
şeye inanmamaya başlamazlar, her şeye inanırlar.
O vakitler bu lafı bilmiyordum. Ama herkesin bir şeylere
inanmaya ne kadar çok ihtiyacı olduğunu hissetmiştim. İnanacak başka şeyleri
olmayanlar, Erbakan’ın karikatürden farksız iktisat modeliyle makûs talihimizi
yenebileceğimize bile inanıyorlardı yani.
Başka milletler de kendi Erbakanlarının peşinden
sürüklendiler, sürükleniyorlar. Erbakan olmasaydı, peşinden sürüklenecek
başkası olacaktı. Dolayısıyla dert değil. Ama şu çoluk, çocuk, damat filan yakamızdan
düşseler hiç değilse… Çok şey mi istiyorum?
Cemalettin N. TAŞCI