2012- IKSV Tasarım Bienali çerçevesinde, İTÜ-Mimarlık Fakültesinde, 01-05 Ekim 2012 tarihleri arasında gerçekleştirilen "Bir Palimpsest Kent Olarak İstanbul ve Kusurluluk" temalı 4. IAPS-CSBE Kültür ve Mekân Tasarım Atölyesi ödülleri belirlendi.
5 gün süren atölyede gruplara ayrılan katılımcılar kentin farklı noktalarına dağılarak okumalar yaptılar. Hergün bir sempozyumun düzenlendiği ardından hızlı bir üretim sürecine girilen atölyenin sonucunda ise 5 katılımcının çalışmaları eşit ödüle değer bulundu.
Palimpsest Kent olarak İstanbul yalnızca yaşadığımız yer değil, birbirimizi duruşundan, ahlakından dersler çıkardığımız bir hukuk, adalet duygusu oluşturduğumuz, çok katmanlarıbn iç içe ya da paralel geleceği kavradığımız yerdir. Kentin yeni çeşitlere, yeni kaynaşmalara, yeni melezlere açık olmalıdır.
“Soylulaşan(!) Galata” gibi söylemlerin yanında Galata, tarihi süreçten beri farklı insan tipolojilerini içinden barındıran her sokağında ayrı bir ritim müzik, katmanını koruyabilmiş bir “yer”dir. Dün Ermeniler, Rumlar daha sonra Romanlar yaşarken bugün farklı insanlar yaşamaktadır. Katmanlar yanyana iken iç içe geçmektedir. Bugün Galata’da sözü edilen soylulaştırma katmansız, tabakasız, film stüdyosu gibi sathi sonsuz yıkım ve yeniden yapım süreci içinde görülmektedir.
İstanbul çoğu zaman öyle bir kaos barındırır ki içinde kendizi adeta sürrealist bir film karesi içerisinde hissedersiniz. Yıkılıp yeniden yapılan, tarihi binalar, satın almalar, soylulaştırma ve tüm bunların arasında sıkışmış kalmış insanlar. Bazense koca bir sokağın belleğidir iki bina arasında kalan. Her gelen kendinden izler bırakmıştır buraya. Binlerce yıllık geçmişe sahip İstanbul bizleri; kimilerine göre sıkışıklığa, kimilerine göre ise dinamikliğe davet etmektedir. Buyrun kapınmız açık! Zili çalın!
34 K.R Kafa Rotası
Palimpsest bir kent olan İstanbul’da, çeşitli insan katmanlarının bir araya geldiği en önemli yerlerden biri toplu taşıma araçları olan metrobüslerdir. Çeşitli semtlerden gelen insanlar farklı rotalar izleyerek İstanbul’un farklı bölgelerine dağılırlar.
Kişiler geldikleri ya da yaşadıkları mekanları izlerini taşıyarak kentin değişik tabaklarını oluşturular.
Tarihsel süreçler içinde farklı katmanlardan gelen bu insanlar kentte yakın temas halinde ve iç içe olmalarında rağmen birbileriyle konuşma ve iletişim kurmazlar. Hatta öyle ki yanıbaşlarındaki insanlarla aralarında olan mesafe cep telefonuyla iletişim kurdukları insanlardan bile daha uzaktır. Bu durumda insan, kaotik insan katmanları içinde kaybolur ve kalabalıkların içinde yalnızlaşır.
Bu durumda kusurluluk, farklı katmanlardan gelen, birbilerini tanımayan insanların iç içe olmasında mı yoksa yer olarak yakın ama gerçekte bir o kadar da uzak olmalarında mıdır?
İstanbul çok katmanlaşmıştı.
Artık hiçbir iz görülebilir değildi.
Hiçbir zaman kusursuz olmayan bu şehir; kültürü, çeşitliliği, dinamizmi kendi içinde barındıran ve kendini sürekli yenileyen bir yapıdaydı. Fakat bu çeşitlilik onu bir yandan hantallaştırırken diğer yandan saydamlaştırmaktaydı. Bu özellikleri onu kusursuzluğun yanı sıra kusurlu da yapmaktaydı. Bellekte yer eden tüm bu imgeler, İstanbul’un kimliğinin tekrar tekrar sorgulanmasına neden oluyordu. Bu katmanlaşmayı teker teker okumak yerine belki de İstanbul’u tüm harmonisiyle yaşamak mı gerekir?
İMAJ ÇÖPÜ
Sokak sokak İsatanbul’u gezdiğim bir günün akşamında, biri beynimin fotoğrafını çekebilseydi eğer, böyle görüntülerle karşılaşabilirdi. Tüm bu imajlar beynimin içinde üst üste binip orada katmanlaşıyor ve beni yavaş yavaş zehirliyorlar.
Ödüllü tasarımlara Sarı Lale Kart’ın verileceği ödül Töreni; IAPS-CSBE Network Kültür ve Mekan Toplantıları 3, sırasında 27-28 Kasım 2012 tarihinde İTÜ-Mimarlık Fakültesi Taşkışla Binasında yapılacak yapılacak.