Türk pay senetleri, ekonomik siyaset revizyonu ve enflasyonda yeni bir artış telaşıyla lokal tasarruf sahiplerini ve yabancı yatırımcıları piyasaya çektiği için bu yaz da çarpıcı yararlar elde etti. Haziran sonundan bu yana gösterge Bist 100 endeksi %46 oranında yükseldi. Bu devirde, liranın büyük bir düşüşüne karşın, gösterge endeks ABD doları cinsinden %14 arttı ve FactSet bilgilerine nazaran MSCI’nın gelişmekte olan piyasalar endeksinin %9’luk artışını geride bıraktı.
Bu ralli, Türkiye’nin 900 milyar dolarlık iktisadının bilinmeyen bir devirden geçtiği bir vakitte gerçekleşiyor. Mayıs seçimlerinden evvel Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından başlatılan bir dizi teşvik tedbiri, ülkenin yeni iktisat idaresi grubunun “rasyonel” siyaset yapma eforlarına karşın, taze bir enflasyon dalgasına yol açıyor. Bu iki güç, Türk pay senetlerini lokal tasarruf sahipleri ve kimi yabancı fon yöneticileri için daha cazip hale getirmek için bir ortada çalışıyor.
East Capital’dan Emre Akcakmak, “Yeni iktisat siyaseti hakkındaki umutlar payları üst yanlışsız itiyor, lakin şayet negatif düşünüyorsanız ve yüksek enflasyona bahis oynuyorsanız, bu da paylar için yardımcı oluyor.” biçiminde yorum yapıyor.
Son yıllarda büyük ölçüde Türk pay senetlerini terk eden yabancı yatırımcılar, merkez bankası datalarına nazaran 21 Temmuz’a kadar geçen yedi haftada ülkenin pay senetleri piyasasına 1.6 milyar dolarlık sermaye girişi yaptı. Bu girişler, Haziran ayında atanmış olan eski Wall Street bankacısı merkez bankası lideri Hafize Gaye Erkan’ın enflasyonu dizginlemek için faiz oranlarını neredeyse %40 düzeyinde koşan enflasyonu denetim altına almak için faiz oranlarını iki katına çıkarması ile birlikte gerçekleşti. Birebir vakitte eski bir başbakan yardımcısı olan ve yabancı yatırımcılar tarafından hürmet duyulan Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, ÖTV ve katma paha vergilerini artırdı. Bu adım, Erdoğan’ın Mayıs seçimlerinden evvel halka fiyatsız gaz ve kamu çalışanlarına fiyat artışları üzere armağanlar sunduğu ve iktisadın çok hızlanmasına yol açan bir ekonomiyi yavaşlatma gayretinin bir modülü. Erdoğan bu seçimleri kazandı.
Şimşek’in vergi artışları ve seçim öncesi teşviklerin kalıcı tesirleri, merkez bankası varsayımlarına nazaran, yıl sonuna kadar enflasyonun neredeyse %60’a çıkmasına neden olacak; lakin sonraki iki yıl içinde azalmaya başlayacak. Yüksek enflasyon eğilimi, bankaların teklif ettiği mevduat faizlerinin düşmeye başladığı bir periyotta lokal halkı tasarruflarını korumak emeliyle paylara hamle etmeye teşvik etti.
İstanbul’daki OMG Capital Advisors’in CEO’su Murat Gülkan’a nazaran, enflasyon taraflı alım çılgınlığı, birebir eğilimin Türk pay senetlerini 2022 yılında dünya başkanı yapan ve ABD doları cinsinden %110 getiri sağlayan bir yılın tekrarı. “Gelir büyük ölçüde son üç yıldır mahallî yatırımcılar tarafından yönlendirildi,” diyor Gülkan. Yatırımcılar ayrıyeten, geçen cuma günü liderin üç saygın ekonomisti yardımcı merkez bankası yardımcısı olarak atamasının akabinde Erdoğan’ın en azından bir müddetliğine yüksek faiz oranlarına olan uzun müddettir devam eden itirazından geri çekilebileceği umudunu taşıyor.
Akcakmak, ekonomik faktörlerin ötesinde, birtakım yatırımcılara Türk pay senetlerinin cazip gelmiş olabileceğini belirtiyor, zira değerleme açısından çok ucuzlar. FactSet bilgilerine nazaran, Bist 100, önümüzdeki yıl beklenen çıkarların 5.8 katı fiyatlandırılmış durumda. Bu, MSCI EM endeksi için yaklaşık 12 katına kıyasla epey düşük bir değerleme.
Koç Holding, geçtiğimiz hafta lender Yapı Kredi’de 250 milyon dolarlık bir pay satışı gerçekleştirdi ve bu, pay senetleri piyasasının nasıl ısındığına dair öteki bir işaret. Şimşek’e nazaran, neredeyse 40 ABD ve Avrupa yatırımcısı bu süreçte yer aldı.
Gülkan, Yapı Kredi pay satışının öteki yabancı giriş datalarından daha değerli olduğunu söylüyor.
Türk varlıkları etrafındaki his yavaşça güzelleşirken ülkenin döviz cinsi borçlanma yapısındaki devlet tahvilleri, Mayıs seçimlerinde yaşanan satış baskısının akabinde son iki ayda toparlanma yaşadı. JPMorgan tarafından derlenen bir endeks, ülkenin milletlerarası borcunu takip ederek, Mayıs ayındaki düşük düzeylerinden bu yana %12 arttı. Türk borç varsayılan takasları (CDS) ile Türk borcuna karşı beş yıllık temerrüt muhafazasının maliyeti de Mayıs ayında keskin bir artışın akabinde Eylül 2021’den bu yana en düşük düzeye indi.
Bununla birlikte, birçok uzun vadeli yatırımcı, ülkenin ekonomik meşakkatlerinin boyutu göz önüne alındığında siyaset yapıcıların gereğince süratli hareket etmediği tasaları nedeniyle Türk varlıklarına karşı hala temkinli olduklarını belirtiyor. Birebir vakitte Erdoğan’ın yeni iktisat programına sadık kalıp kalmayacağını görmeyi bekliyorlar.
Fitch geçtiğimiz hafta, “para şartlarını olağanlaştırmak ve bozucu düzenlemeleri kaldırmak için açık bir tercihin ve siyasetten etkilenen siyaset değişikliklerinin bir kaydının, siyaset yapıcıların yatırımcı inancını sürdürülebilir bir halde tekrar inşa etmekte, makro-finansal istikrarsızlık risklerini azaltmada ve dış zayıflıklarını hafifletmede zorlanabileceği” formunda açıklamalarda bulundu.
FT