Bütçe açığı tehlikesine rağmen OPEC, üretimi kısmayacağını açıkladı. Uzmanlar fiyatların daha da düşeceğini belirtirken, bunun siyasi bir hamle olduğunda hemfikir. Muhalefet, hükümeti akaryakıtta daha fazla indirim yapmaya çağırdı
Recep Erçin
Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) önceki gün gerçekleştirdiği toplantıda petrol üretiminde bir kısıtlamaya gitmeyeceğini açıkladı. Kararın ardından Brent petrolün varil fiyatı 71.5 dolara kadar geriledi. Petrol fiyatları Haziran’dan bu yana yüzde 38 oranında düştü. Amerikan Batı Teksas petrolününvaril fiyatı 68 dolara inerken, Kuzey Denizi petrolünün varil fiyatı da 2010 yılından bu yana ilk defa 75 doların altına düştü.
ABD OYUNU
Petrol fiyatlarının hızlı düşüşü ekonomileri petrole bağımlı ülkelerin bütçe açığı vermesine neden oluyor. Buna rağmen OPEC’in talep azalırken, üretimi kısmama kararını değerlendiren enerji uzmanı Necdet Pamir, yüzde 30’ların üzerinde gerileyen petrol fiyatlarının yalnızca talep azlığı ve arz fazlalığına bağlanamayacağını söyledi.
ABD’nin Suudi Arabistan ve diğer petrol üreticisi Körfez ülkeleri üzerinden Rusya, İran, Venezuela ve Irak’ı zor durumda bırakmak istediğini kaydeden Pamir, şu bilgileri verdi: “Uluslararası Enerji Ajansı verilerine göre; maliyetlere baktığımızda Suudi Arabistan, Katar, Libya Kuveyt, Irak, Birleşik Arap Emirlikleri gibi ülkeler petrolün varilini 10-60 dolar arasında üretiyorlar. Fakat petrolün 80 doların altına düşmesi başta Suudi Arabistan olmak üzere, Venezuela, Rusya, Cezayir gibi ülkeler için bütçe sorunu doğuruyor. Alman Deutsche Bank’ın araştırmasına göre ise bu rakamlar; Rusya için 100 dolar, İran için 125 dolar, Suudi Arabistan için de 100 dolar. Daha kötü.
50 DOLARA DÜŞEBİLİR
Önümüzdeki süreçte petrolün 50 dolara kadar düşeceği söyleniyor. Buna rağmen üretimin kısılmaması ABD’nin Rusya’ya bu yolla diz çöktürmek istemesinden kaynaklanıyor. İran ve Venezuela için de durum aynı. Irak’ta ise Maliki’ye bu petrol şirketleri yeni petrol kanununu kabul ettirememişlerdi. Geçenlerde Atlantik Konseyi için Türkiye’ye gelen Irak Enerji Bakanı yasanı geçeceğini söyledi. Yine de ABD Enerji Bakanlığı verilerine göre, 2014 petrol ortalaması 101 dolar olacak. Fakat, 2015’te bunun 83 dolar olacağını öngörmüş.’’
RUSYA’YA OPERASYON
İstanbul Üsküdar Üniversitesi öğretim üyesi ve 21. Yüzyıl Türkiye Enstitüsü enerji uzmanı Dr. Tuğçe Varol Sevim de, düşük petrol fiyatının petrol ihtaç eden ABD’ye yaradığını not düşerek, “ABD, burada Rusya’ya diz çöktürmek, burnunu sürtmek istiyor. Amaçları Rusya’da kriz çıkarmak değil. Çünkü o zaman Avrupa başta olmak üzere dünyada ekonomik krize yol açarlar. Suudi Arabistan da Irak ve İran’a Şii devleti olarak baktığından bu politikaya uyuyor’’ dedi.
BENZİN 3.3 TL, MOTORİN 2.9 TL OLSUN!
Petrol fiyatlarının son altı ayda yüzde 38 düzeyinde gerilemesi sonrası muhalefet bugüne kadar yapılan kuruşluk indirimleri yeterli bulmadı. Konuya ilişkin bir açıklama yapan CHP İstanbul Milletvekili Umut Oran, Türkiye’de pompa fiyatlarında kuruşluk indirimlerle yetinilerek, yüksek vergiye devam edilmesini eleştirdi. Ahmet Davutoğlu’na, “Benzinin fiyatını hemen bugün indirin.
Benzin 3.3 liraya, motorin 2.9 liraya çekilmeli” çağrısı yapan Oran, “Akaryakıt zamlarına sürekli dünya petrol fiyatlarındaki artışı gerekçe gösteren hükümet, ham petrolde son beş ayda yaşanan sert düşüşü ise benzin, motorin gibi ekonomide temel girdi olan ve vatandaşın cebini yakan ürünlere yansıtmaktan kaçıyor” dedi.
Türkiye’nin enerji faturasının hafiflediğini vurgulayan Oran, şöyle devam etti: “Temmuz 2014 itibariyle 1 litre benzinin 1.65 lira olan rafineri çıkış fiyatı; Ekim 2014 itibarıyla yüzde 14.5 düşüşle 1.41 liraya indi. Ancak benzinin fiyat oluşumu içinde yer alan vergi ve paylar aynı kaldığı ya da artırıldığı için pompa fiyatındaki düşüş çok daha düşük kaldı."
İlgili Galeriler