Çocukluk çağında tuvalete dair en önemli yaşlar olan 2-4 yaş arası anal dönem olarak adlandırılır. Bu dönemin özellikleri arasında çocuğun tuvalet eğitimine başlaması, özerklik duygusunu hissetmesi ve kendini yönetme işini kendi yapmak istemesidir. 2-4 yaş arası bazı çocuklarda takıntılarla ve tuvalet konusunda zorluklarla geçebilir.
Çocukların bu dönemde tuvalete gitmeyi alışkanlık edinmesi beklenir. Bezden tuvalete geçiş evresi bu yönüyle hem ebeveynler için hem de çocuk için zorluklarla geçebilir. Doğumundan itibaren beze tuvaletini yapan çocuk için tuvalet kullanmak yeni bir alışkanlıktır. Dolayısıyla bu yeni alışkanlığı her zaman kolayca kabullenmeyebilirler. Özellikle kaka tutma sorunu yaşayan çocuklarda kabızlık da ilerleyen bir problem olarak ortaya çıkabilir.
Kaka tutma sorununun altında yatan pek çok sebep olabilir. Sebepler psikolojik ve fizyolojik olarak ayrılır. Psikolojik sorunların altında yatan nedenler bir çocuk psikiyatristi ya da pedagoji uzmanlığı bulunan terapistlerce anlaşılabilir. Çünkü bu yaştaki çocuk edindiği özerklik hissi nedeniyle sorunlarını tek başına çözebileceğine inanır, onları anlatmayı ve paylaşmayı tercih etmeyebilir. Çocuğun sorunu terapi sırasındaki oyunlarında bir uzman tarafından anlaşılabilir. Uzman bir yardım olmadan çocuğun sorununu anlamak zordur.
Kaka tutmada karşılaşılan en önemli psikolojik durumlardan biri ise geçmiş istismar olayı olabilir. Bunun yanı sıra tuvaletleyken kendinden bir parça gitmesi fikri çocuğun hoşlanmayacağı bir fikirdir ve bu da tuvaletten kaçınmasına neden olabilir. Klozetlerden ya da sifon sesinden, tuvaletteki sus seslerinden rahatsız olan çocuklar da kaka tutma problemini yaşayabilirler. Bu sorunlar için en iyi çözüm ebeveynlerin anlayışlı yardımı ve tuvalette yardımcı aparatların, tutunma yerlerinin olmasıdır.
Fizyolojik olarak anüs darlığı, apse, bağırsak darlığı, beslenme bozukluğu, sistemik lupus gibi hastalıklar çocuğun kaka yaparken acı çekmesine neden olabilir. Kaka yaptığı sırada acı çektiğini hisseden çocuk ise bu histen hoşlanmayarak kakasını tutmaya devam eder. Hem kaka yaparken acı çekip hem de kakasını tutması nedeniyle kabız olduğu için acı çeken çocukta bu his bir döngüye girer. Durumun altında yatan fizyolojik nedeni anlamak için ise hemen bir uzman doktora görünmek gerekir.
Çocukların bu dönemde kaka tutması çözülebilecek bir problemdir. Sorunun çözümündeki en önemli faktör ebeveynlerin anlayışlı yaklaşımıdır. Anal dönemde özellikle vücudu üstündeki kontrolü kendisi sağlamaya çalışan çocuk, tuvaletinin geldiği zamanı bakım vereninden saklayabilir. Bu durumda çocuğun tuvalet sorunuyla evdeki her üyenin değil, tek bir kişinin ilgilenmesi, bu sorunun ortak alanlarda sıkça konuşulmakta kaçınılması gerekir. Çocuğun çekingen olduğu bu konuya hassasiyet gösterilerek tuvaletinin geldiğini hareketleriyle belli ettiği zamanlarda “tuvalete gitmek ister misin?”, “tuvaletin gelmiş gibi görünüyor.” gibi cümlelerle destek olunmalıdır.
Çocuğunuzun kaka tutma sorunu, tuvalet eğitiminde çözemediğiniz konuları ve destek almak istediğiniz her alanda Ege Pozitif Psikoloji uzman psikologlar, pedagoglar ve psikolojik danışmanlarıyla hizmet vermektedir.