Şu yazıyı yazarken TREND kelimesinin tam düzgün karşılığını bulmaya çalıştım, bulamadım. Moda desem tam moda da değil ama öyle kullanacağım.
Annelik halleri tamamen modaya dayanıyor. Ciddiyim etrafınıza bakın. Dün annenizin anneliğinde kullanılan ürünler, uygulamalar ve alışkanlıklar bugün ya bir kenara itilmiş ve hatta bazıları zararlı diye yasaklanmış. Veya bakıyorsunuz anneannemizin günlerine geri dönüş başlamış, annelerimiz bize “sakalımız yok ki laf dinletelim” diye veryansın ediyor.
Bunda medyanın, reklamların, internetin ve hatta benim ve benzer blogdaşların blogları gibi sitelerin, sayfaların etkisi çok büyük. Bilgi çok çabuk yayıldığı gibi anormal bir bilgi fazlası var. Ne doğru, ne yanlış herşey ortada. Herkes herşeyi tartışıyor, herkes bir yol tutturup kendine onun peşinden gidiyor. Arkadaşlarınla veya tanıdıklarla aynı yolda gitmediğin için laf işitip küçümsenme riski de var.
Yani sonuçta annelik de bir trend halini aldı. O trend’e uyup uymamak sizin tercihiniz. Benim kendi gözlemlerimle dünün ve bugünün trendleri şunlar:
1. Bebek sırtüstü mü yatmalı yüzüstü mü?
1990 a kadar bütün bebeklere yüzüstü yatırılması tavsiye edilmis. Şimdi doktorlar kesinlikle yüzüstü yatırılmamasını, kendi dönmeye başlayana kadar muhakkak sırtüstü ve arkası destekli şekilde yan yatırılmasını salık veriyorlar. Dikkatinizi çekerim, bu tavsiye falan değil. SIDS araştırmaları sonucu 180 derece dönüşle işin kuralı değişmiş.
2. Bebeğe su içirilmeli mı içilmemeli mi?
Kıpırcan ilk doğduğunda Türkiye’ye geldiğimde en zorluk çektiğim şey buydu. Doktorlar ilk altı ay bebeğin anne sütünden başka bir içecek ve içeceğe ihtiyacı olmadığını ve su verilmemesi gerektiğini savunurken Türkiye’de herkes gık dese 2 aylık bebeğe “su ver, su ver” diye tutturuyordu. Sadece çok sıcak günlerde şu kaybı olmaması için su desteği öneren doktorlar ayrıca bebeğin kilosu yerinde olduğu sürece 6 aylığa kadar katılara geçilmesini de gerek görmüyorlar. Türkiye’de 3 aylık dedin mı elma suyu, armut suyu eline cam rendeyi geçiren çocuğa birşeyler içirmeye çalışıyor. Halbuki 3-4 aylığa kadar bebeğin sindirim sistemi sütten kaynaklanan gazı bile kendi kendine çıkarmak için ancak gelişmiş oluyor. Lütfen Kımılnaz ile Türkiye’ye geldiğimde su verin demeyin.
3. Anne sütü mü formula mı?
Bu tamamen ticari amaçlı saptırmalardan bir tanesi. Formula satışlarını artırmak için güzelim anne sütünden daha faydalıdır denilen hatta (büyük yengeme yapmışlar) formula versin diye doğumdan sonra sütü kesmek için iğne yapılan bir dönem olmuş malesef. Annelerimizin jenerasyonu çoğunlukla anne sütü oldupu halde daha faydalı diye formula ile büyümüş. Yapılacak fazla yorum yok. En ucuzu, en sağlıklısı, en kolayı mümkünse anne sütü. Mümkün olduğu kadar uzun süre anne sütü. Değilse annelerin canı sağolsun. Formula var. Ama ek seçenek olarak, yerine koymak için değil.
4. Margarin mı zeytinyağı mi?
Buyrun yukarıdakine benzer ticari amaçlı başka bir trend. Annelikle direk alakalı olmayabilir ama çocuğumuza sağlıklı gıdalar hazırlayabilmek için didik didik her aldığımız gıdanın beşin değerlerini incelediğimiz bu dönemde hepimiz için çok önemli. Yine vakti zamanında zeytinyağı tü kaka, margarin cici olmuş. Sonra kalp damar cerrahları parayı vurmuş. Şimdi bütün dünya akdeniz diyeti, zeytinyağı diye özüne dönmeye çalışıyor.
5. Kanguru mu, köyümdeki bacının “sling” i mi?
Yani bu çok o mu bu mü tartışmasına yol açmayabilir. İstiyorsan ikisinden birden al. Ama son zamanlardaki afrika usülü, köyümdeki bacının tarlaya giderken bebesini sırtında taşımak için kullandığı tarz slinglerin tekrar “moda” olması size de ilginç gelmiyor mu?
6. Normal doğum mu, sezeryan mi?
Bence başka bir ticari amaçlı trend. Doktorların hem rahatlik, hem zamanlama, hem de fiyatlama açısından hamile hastalarını “gerek olmadığı halde” sezeryan doğum yapmaya ikna etmeleri ve büyük şehirlerde hastanelerde sezeryan doğum oranlarının çok yüksek olması düşündürücü. Daha da düşündürücü olan geçenlerde gazetede okuduğum Türkiye’de hamilelik ve doğum üzerine yapılan araştırma sonuçları. Bir kesim randevu ile doğuma giderken bir kesim imkan olduğu halde gerek görmediği için evde doğumu tercih ediyor. Bir kesim her doktor kontrolünde ultrason olmasa, ne oluyoruz derken, yine özellikle Türkiye’nin doğu şehirlerinde yaşayan bir kesim kontrol için doktora gitmeyi ihtiyaç olarak görmüyor.
Amerika derseniz arada derede. Doktor kontrolleri var ama risk yoksa sadece 3 kere ultrason kontrolü oluyor. Doktorların çoğu ısrarla normal doğumu öneriyorlar. Değil iki hafta evvelinden sezeryan randevusu vermek, geç kalan bebeğe bile otur 2 hafta daha normal doğumu bekle diyorlar. En azından benim gördüğüm böyle.
7. Erken yaşta tuvalet alışkanlığı mı, bezle gittiği yere kadar gitsin mi?
Bu da yeni öze dönüş trendlerinden. Yine annemizden laf işitiyoruz, beni dinlemedin diye. Eskiden bizim kullandığımız oturaklı mama sandalyeleri piyasadan kalkmış tabi.
Bazısı der ki çocuğu ne diye strese sokalim. Diğerleri de o kadar bez harcayip doğayı kirletmek yerine anneannemin yöntemi daha akıllıca değil mi? Biz erken tuvalete alışmışız da psikopat mı olmuşuz?
8. Karbonhidrat diyeti mi, Akdeniz diyeti mi?
Yine annelikle çook çok alakalı olmayan ama anne olsun olmasın tüm bayanları ilgilendiren trend bu diyet durumları. Her Allahın günü başka bir diyet, başka bir içecek, başka bir ilaç çıkıyor. Bir Allahın kulu da normal ölçülerde yiyin ve spor yapın diyeti ile parsayı götürmüyor. Sanırım bu diyeti yakında ben başlatacağım. Kibrit kutusu büyüklüğünde beyaz peynire karşı ayaklanma.
Neyse geçen sene acayip popüler olan karbonhidrat diyetinin yan etkileri, zararları vs çıktı. İnternete bakıyorsunuz, yorumların biri bin türlü. İnsan vücudu hala yeterince mutasyona uğramadı hala daha ilk çağlardaki gibi sadece et yemeye programlanmışız diyeni mi ararsınız, vejeteryan ve veganların değişik bakış açılarına mı bakarsınız. İnek sütü midede ekşiyor bozuluyor o yüzden acayip zararli içmeyin diye bir grup bile varç Onun yerine kendinden asitli kola ve sodaları mı tecih edeceğiz. Sonunda mümkünse sadece mitoz bölünme ile üreyen minik organizmalar ile beslenip çıkacağız işin içinden.
Sonuç, günün trendi yine bol sebzeli, balıklı, peynirli zeytinyağlı, yoğurtlu dengeli ve küçük porsiyonlu akdeniz diyetine dönüş.
Bunlar benim gözlemlediklerim, benim düşüncelerim. İnternete dalın, bunlardan daha sayfalarca var. Seçim size kalmış.