12/09/2015 | Yazar: Hakan Özkan
Kaos GL’nin internet özgürlüğüne ilişkin ağ oluşturmak için düzenlediği ‘Sanalcılar Buluşuyor’ toplantısı Yasemin Öz’ün ‘Türkiye’de İnternet Mevzuatı ve LGBTİ’ler’ taslak raporu sunumu ile başladı.
Kaos GL’nin internet özgürlüğüne ilişkin ağ oluşturmak için düzenlediği “Sanalcılar Buluşuyor” toplantısı Yasemin Öz’ün “Türkiye’de İnternet Mevzuatı ve LGBTİ’ler” taslak raporu sunumu ile başladı.
Geçtiğimiz Mayıs ayında dört gün süren “Yeni Medya Okulu” ile 14 şehirden 20’yi aşkın gönüllü muhabiri bir araya getiren Kaos GL’nin internet özgürlüğüne ilişkin ağ oluşturmak için “Sanalcılar Buluşuyor” toplantısı bugün başladı.
13 şehirden 26 LGBTİ aktivisti bir araya geldi
Ceza İnfaz Sisteminde Sivil Toplum Derneği (CİSST) salonunda toplanan 13 şehirden 26 LGBTİ ve internet aktivisti, internet alanında birlikte mücadelenin yollarını aramak için tartışıyor.
İfade özgürlüğünün engellenmesi üzerine rapor taslağını sunan Avukat Yasemin Öz, Türkiye’de internet yoluyla ifade özgürlüğü diyince ne kadar engelleme ile karşı karşıya kalındığını vurguladı. Engellemelerin iki şekilde uygulandığından bahseden Öz, yayına erişim, filtreleme sistemiyle erişimin engellemesinin yasal çerçevesini anlattı.
Filtreleme sistemi ile 5000’den fazla alan adının 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkındaki Kanun ile engellendiğini belirten Öz, engellenen siteler arasında degisikmezeler.com, sokmarket.com, bayramcikolatasi.com, bilgisayarakademisi.com, forzabesiktas.com, donanimalani.org, bakireklam.com, citirkurabiyem.com, anlayarakokuma.org gibi siteler yer aldığını öne çıkardı.
“İnternet konusunda hukuki alanımız çok dar”
Yasemin Öz, “İnternet sitesine erişimin engellenmesi suç ceza mahkemesi kararı ile oluyor. Asliye Ceza mahkemesine başvuru yapılıyor. Engelleme kararı Yargıtay’ın temyiz incelemesinden geçmediği için, elimizde içtihat eksikliği var. Bu nedenle suçun ve cezanın toplandığı bir veri havuzumuz yok. Kaç ceza var? Hangi gerekçelerle yapılıyor? Bu bilgilere erişemiyoruz. Ancak işin içindeysek veya basına yansıyorsa bilgi edinebiliyoruz. Bu nedenle hukuki alanımız daralmış oluyor” şeklinde hukuki süreci özetledi.
Katılımcılar arasında bu durumun erişim engelleme mekanizması güçlendirdiği, Youtube, Twitter gibi sitelerin bütüncül engellenmesi ile ifade özgürlüğünü engellenip engellemediği, bunun yanında Charlie Hebdo hakkında Diyarbakır’da verilmiş bir karar ile “dini değerlerin ve peygamberin aşağılanması” gerekçesiyle dinin kişilik hakları kapsamında korunması gereken bir değer olduğu ve cinsel yönelim ve cinsiyet kimliğinin bu karar kapsamına alınıp alınmayacağı tartışıldı.
Filtrelemede kullanılan anahtar sözcükler arasında; gey, gay, got, sarışın, hatun, haydar, hikaye, homemade, itiraf, liseli partner, sarışın, sıcak, şişman, teen gibi sözcükler yer alıyor.
Kaos GL derginin toplatılmasından ve Anıl Alacaoğlu’nun 3. Kadın kitabının muzır yayınlardan koruma kapsamında erişime engellenmesinden bahseden Öz, LGBTİ’lerin ifade özgürlüğüne yönelik sansürlemeleri anlattı. Kaos GL Dergi’nin toplatılma sürecinde Derginin Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Umut Güner’a açılan dava sürecinden bahsetti.
Aylin Nazlıaka soru önergesi vermişti
KaosGL.org’a çeşitli üniversitelerden ve TBMM’den ulaşılamamasının, 2007 yılında insan hakları ihlalleri raporuna yansımıştı. CHP milletvekili Aylin Nazlıaka’nın bu konu hakkında soru önergesi üzerine engelleme kararı kaldırılmıştı. Bunun tamamen itiraz etmeye, itirazının kabulüne göre, hukukta karşılığı olmayan ahbap çavuş mekanizması ile ilerlediğini anlatan Yasemin Öz, bu mekanizmasının hukuksuzluğunu vurguladı.
Hukukta 4 saatlik kısıtlama hiçbir konuda yok
5651 sayılı yasa kapsamında içeriklerin engellenmesi intihara yönlendirme, çocukların cinsel istismarı, uyuşturucu, sağlık, fuhuş, müstehcenlik, kumar gibi kapsamlarda yapılıyor. Engellemeler Milli Güvenlik, Kamu Düzeni, Suç Önleme ve Genel Sağlığın Korunması amacıyla yapılıyor. Yasaya göre öncelikli olarak hakim karar veriyor ve sakıncalı durumlarda Başbakanlık, ilgili Bakanlıklar doğrudan engelleme talep edebiliyor. Karar içerik sağlayıcılara bildirildikten sonra, 4 saat içince içeriğin kaldırılması gerekiyor ve yasa yalnızca 72 saatlik bir süre öngörüyor. Türkiye’de herhangi bir hukuki durumda 4 saatlik kısıtlama yok. Kaldırılan içerikler hakkında Cumhuriyet Savcılığına başvurulması gerekiyor. 50bin’den 500bin’e kadar idari para cezası uygulanıyor.
Engellenen site örneklerinden bahseden Öz, Kaos GL’nin filtrelenmesinde “yetişkin içerik” olarak kategorize edildiği, Pembehayat.org, Ekşi Sözlük, Alkın Kız Yurdu, Taciz ve İstismar gibi sitelerin kapatılma tehlikesi ile karşı karşıya kaldığından bahsetti.
Etkinlik, Alternatif Bilişim Derneği’nden Gazeteci İlden Dirini’nin sunumu ile devam edecek. Dirini hem Kem Gözlere Şiş projelerini aktaracak hem de internette nefret söylemine ilişkin konuşacak. İlk günün son etkinliğinde Kaos GL’nin Türkçeleştirdiği “İnternette Feminist Prensipler” tartışılacak.
*“Sanalcılar Buluşuyor” Kaos GL Derneği’nin de partneri olduğu APC’nin “İnternet ve Cinsel Haklar” projesi kapsamında İsveç Kalkınma Ofisi SİDA tarafından desteklenmektedir.
**Bu etkinlik Avrupa Birliği Demokrasi ve İnsan Hakları Aracı (DİHAA) tarafından finansal olarak desteklenen Nefret Etme Projesi kapsamında Pembe Hayat ve Kaos GL Dernekleri tarafından gerçekleştirilmiştir.
Transtaled by Vahap Karakuş
Etiketler: yaşam