Denizaltı, su (deniz) altında giden savaş gemisi. Denizaltılar iç içe iki tekneden meydana gelir. Bu iki tekne arasında bir boşluk vardır. Bu boşluk, bölmelere ayrılmıştır. Bu bölmelere dalma sarnıcı denir. Denizaltı, dalacağı zaman dalma sarnıçları su ile doldurulur. Böylece denizaltının ağırlığı suyun kaldırma kuvvetinden fazla olur. Denizaltılar dalarken derinlik dümeni kullanılır. Su üstüne çıkacağı zaman da sarnıçlardaki su boşaltılır. Geminin iki yanında yatay dümenler vardır. Bunlar geminin sağa veya sola yatmasını önler. Gemi, su altında belli bir derinlikte, ancak hareket halinde durabilir. Gemiler su basıncına dayanacak sağlamlıkta yapılmışlardır.
Denizaltı gemisi, su altında giderken, gemi mürettebatı (görevli insanlar) depo edilmiş havadan istifade ederler. İç teknedeki hava depoları 200 atmosferlik basınca dayanabilecek güçtedir. Bu depolara hava, gemi su yüzündeyken basınçla pompalanır. Denizaltılar pusula ile hareket ederler. Yollarını jiroskop vasıtasıyla bulurlar. Ancak, gemi 10–15 metre derinlikte seyrederken, periskopla dışarısı gözlenerek yol alınır. Periskop, deniz altından dışarıya uzatılan aynalı bir yansıtma düzenidir ve boru şeklindedir. Denizaltılar, su altındayken özel elektrik bataryalarından sağlanan güçle hareket ederler. Su üzerinde ise motorlarım çalıştırır ve dolayısıyla elektrik harcamazlar.
İlk denizaltılar iki tipte idi: 1. Dalma sarnıçları sağlam bir tekne içine yerleştirilmiş, yüzme gücü az gemiler. Dalgalı havalarda su yüzünde gidemezler. 2. Dalabilir tekne denilen, deniz üstünde rahatça hareket edebilen, çok su alan, dalma sarnıçları tekne dışında olan denizaltılar.
İlk denizaltı 1776’da yapıldı. Amerikalı Bushnell tarafından yapılan bu ilk denizaltı, Amerikan-İngiliz savaşlarında kullanıldı ve New York önünde bir İngiliz savaş gemisini tahrip etti. Daha sonra denizaltılar geliştirildi. I. Dünya Savaşı’nda denizaltılar çok etkili oldular. II. Dünya Savaşı’nda da denizaltılar Almanlar tarafından geniş ölçüde kullanıldı.
Atom Denizaltısı: 1954’te Amerikalılar bir atom pilinin sağladığı enerjiyle hareket eden ve aylarca su altında kalabilen atom denizaltılarını yaptılar. Atom enerjisi gemilerin su altında 35–40 deniz mili hızla hareket etmelerini sağladı. İlk yapılan Nautilus denizaltısı, atom reaktörünün birinci dolduruluşuyla 26 ayda 69 bin deniz mili seyretti ve 1958’de Kuzey Kutbunun altından geçti. Atom denizaltısı korkunç bir stratejik silahtır. İki tip atom denizaltısı vardır:
1. Klasik torpido kovanlarıyla donatılmış nükleer vurucu veya vurucu denizaltı gemisi. Hızı 30 deniz milinin üstündedir. Konvoylara ve füze atan denizaltılara saldırabilir.
2. Füze atan nükleer denizaltı gemileri. 7000–9000 ton, tonajlıdır. Yıldırma silahlarıyla donatılmıştır. Üssünden ayrıldıktan sonra okyanusların derinliklerinde veya kutupların altında saklanabilir. Böylece düşmanın memleketindeki hedeflere kolayca saldırabilir.
kategori: