Rahmi Saltuk, dört yıllık aradan sonra karsımızda
Müzik ve söz hence eşdeğerli
Kemal KÜÇÜK
* •
U" ” ikemizde SO’h yıllarda başlayan Pop Müzik hızlı bir gelişim göste rirken, ytae aynı yıllar da Ruhi Su’nun yolunu açtığı yeni bir tür, dinleyicinin büyük ilgisini çekiyordu. Türküleri miz saz eşliğinde, otantik ya nı fazla zedelenmeden, ancak aşık ağzına oranla daha net ve batılı bir teknikle söylenir ken, aşık sazına göre d« daha standart vuruş ve perde siste mi kullanılarak Halk Müziğin deki bu geleneğe çağdaş bir yön veriliyordu. 70’lere girilir ken Konser ve plaklarıyla bu türde kendini kabul ettirmeye başlıyan bir genç sanatçı var dı: Rahmi Saltuk. Uzun süren başarılı çalışmalarına son bir kaç yıldır ara vermişti. Bu günlerde sanatçı yeniden din leyici karşısına çıkacak.
— Sayın Saltuk, müzikten birkaç vıl uzak kalmanızın ne denini açıklar mısınız?
Müziğe değilse de konserle re ara verişimin birkaç nede ni vardı. Önce askerlik görevi, ardından çok uzayan üniversi te öğrenimimi tamamlama iste ği. Bu arada bir de film çalış masına girişince dinleyiciden uzak dört yıl geçiverdi.
— Müziğe ilginiz ve daha sonra bu türe geçişinizdeki et kiler nelerdi?
DÖRT YILLIK ARA — Askerlik ve uzayan üniversite öğ renimi, R ahm i S altuk’u dört yıl dinleyicilerinden azak
bıraktı. Ama 29 kasımda yeniden sahneye çıkıyor..
Benim yetiştiğim ortam, saz çalıp türkü söylemenin çok doğal karşılandığı bir Anadolu yöresiydi ve çevremde iyi saz çalıp söyleyen dostlar vardı. Ön iki yaşında saza başladım. Profesyonel olmayı düşünmedi ğim için Hukuk Fakültesine girdim. Ancak daha lise yılla rında «Kırık Vazo» adlı filmi izlemiş ve unutamamıştım. Fil min cezaevi sahnesinde saz ça lıp türkü söyleyen' bir mah kûm vardı. Baha sonra bu ro lü oynayanın Ruhi Su olduğu nu öğrendim. O sıralar, «^şte türküler böyle söylenmeli,» di ye düşünmüştüm. Üniversite için İstanbul’a geldiğimde O’ nun hiçbir konserini kaçırma dım. Sonra tanışıp sohbetlerin den yararlandım. Bunların ba na büyüle katkısı oldu. Çoğu zaman, Ruhi Su’nun öğrencisi misin, diye sorarlar, çok ister
dim ama buna olanak bulama- drnı.
— Bu türü gerçekleştirenle- rin klasik «aşık» tanımından farklı tarafları nedir?
Çıkış noktası aynı olmakla birlikte sanatçımı: kültür dü zeyi, dünya görüşü bu değişik liği yaratıyor. Çağdaş kültürün getirdiği zorunlu bir estetik ve teknik anlayış bu yolu açı yor. Bu durumda bu tür ça lışan müzisyenin sağlam bir Batı müziği eğitimi geçirmesi gerekiyor. Bu yolu açan Ruhi Su Batı müziğini iyi bilirdi ve bunun yaptığı işe faydası mutlaka vardı. Ben bu konuda belli bir eğitim düzeyine gel menin yararlı olacağına inanı yorum.
— Bazı bestelerinizi yorum larken, sözün işlevsel yararını göz çnünde tuttuğunuz ve mü ziğe önem vermediğiniz gibi e- leştiriler yapıldı. Düşünceniz?
İlk olarak ezgi ve sözleri halkımız tarafından oluşturul muş türküleri çalıp söylüyor dum. Ruhi Su, «Türküler, lied- ler, sonatlar gibi bir kalıp için de sıaıulamıyor,» dedi. Böyle olunca türküyü söyleyen ona kendi yorumu gereği bir şey ler katıyor. Ben müzik ve sö zü hep aynı değerde tutmuş tum.
— tik konserlerinizden gü nümüze teknik ve biçeni bakı mından belirgin değişme ve ge üşmeler vereceğiniz resitaldeki yenilikler neler?
tik konserlerime göre daha çok Türk halkına mal olmuş, ancak sözleri güçsüz olan tür küleri yeni sözlerle yorumlu yorum. Ayrıca vereceğim resi talde türküleri eskiye göre bi raz daha yumuşak bir biçimde de yorumlamak istiyorum. Konserlerdeki sanatçı dinleyi ci iletişiminden doğanı yeni e- ğilimleri yapıtlarıma yansıtıyo rum. Vereceğim resitalde, ilk bölümde yine Tunus’tan başla yarak Kul Halil’e, ondan ağıt lara ve uzun havalara kadar çeşitli türküleri kısa olarak sunmaya çalışacağım. İkinci bölümdeyse çağdaş ozanlarımı zm şiirleri için bestelediğim yeni türkülerim yer alacak. İlk plak ve konserlerimde ken di olanaklarımın sınırlılığı mü ziğimi etkiliyordu. Bugün da ha ilerde olduğum
kamsında-y ım .
— Büyük Orkestrayla çalış mayı düşünüyor musunuz?
Aydınlar arasında çokseslilik tartışmalarının kızıştığı bir dönemde ben de büyük or kestra eşliğinde bir plak yap tım. Beğenildiğini sanıyorum ve de çokseslilikten yanayım. Ancak zamanla gördüm ki, na sıl îspanya’da bir Flamengo geleneği var, bir kişi çalıyor ve söylüyor, Amerikalının da bançosu var. Ben şimdilik tek başıma saz çalıp söylemekte karar kıldım. Bunu geliştir mek istiyorum.
İstanbul Şehir Üniversitesi Kütüphanesi Taha Toros Arşivi