Zaman zaman kişisel gelişim alanında ve mobbing konusunda seminerler veriyorum. Homojen bir kültüre sahip olmayan dinleyici kitlesine bir konuyu anlatmak zordur. Konuyu açıklığa kavuşturmak için ya da dinleyicide dikkat uyanıklığı için anlattığınız bir fıkra birileri tarafından büyük beğeni toplarken bazıları tarafından fıkranın bağlamını anlamayıp “Bir temel fıkrası da ben anlatayım” diye söze başlayanlara ya da “biz buraya fıkra dinlemeye mi geldik” diyenlere rastlıyorum.
Aslında mümkün olsa da önce bu gruplara “dinlemek nedir?” başlıklı bir bilgilendirme yapılsa ne iyi olur. Çünkü dinlemesini bilmeyenlere bir şey anlatmak söz israfıdır.
Sokrat’tan ders almak isteyen bir öğrenciden, ders ücreti olarak hatırı sayılır bir meblağ talep etmiş. Öğrenci “Ben bu kadar paraya 2-3 tane hoca tutabilirim.” deyince,Sokrat bu kez “İyi ama evladım ben bu paraya bir konuşmasını bir de dinlemesini öğreteceğim.” demiş.
Gönül sohbetleri kitaplarının yazarı Sabri Tandoğan bir röportajında dinlemeye ilişkin şunları anlatır.
“Yıllar evvelce idi, bir matematik profesörü arkadaşım Japonya`ya gidecek. Gitmeden evvel bana Japonya`dan bir arzun var mı dedi. Ondan şunu istedim. Tokyo` da ana caddede en büyük kitapçıya gir ve sor: Sizde Güzel Konuşma Sanatı üzerine kaç kitap var?.. Dinleme sanatı üzerine kaç kitap var?.. tek istediğim rakamlar ve oran!.. Arkadaşım gidip sorar ve öğrenir. Konuşma sanatı üzerine 3 kitap, Dinleme sanatı üzerine 21 adet kitap var!..
Henüz ben Türkiye’de Dinleme sanatı üzerine bir kitap görmedim efendim. Konuş diye başlayan bir kutsal kitap yok. Kuran’ımız Oku diye başlar. Mesnevi “Bişnev” Dinle diye başlar.
Einteinle ilgili olarak anlatılan şu anekdot da dinlemenin ve çeneyi tutmanın önemi anlatır.
Einstein’dan bir gün, hayatta başarılı olmayı matematiksel bir ifade ile anlatması istendi. Büyük fizik bilgini cevaben derki:
“Eğer a hayatta başarılı olmayı gösterirse , formül şöyle olur.”
a=x+y+z
“Bu formülde (x) çalışmayı,(y) dinlemeyi gösterir.”
“Peki (z) neyi gösterir?” diye sordular.
Einstein cevap verdi: “z” de, çenenizi tutmayı… ”
Dinlemek konuşmaktan daha önemlidir. Ağzı olan herkes konuşur, kulağı olan herkes işitir ama ancak beyni olanlar aktif dinleme yapabilir.