Coğrafya Bölümü Hakkında Bilgi
Coğrafya, doğal çevrenin gelişimini, insanlar ile ilişkilerini, ekonomik yapıya etkilerini, sağladıkları olanakları inceleyen bir bilim dalıdır. Jeomorfoloji, maden, jeoloji, iklim, ekonomi gibi disiplinlerle ilişki içerisindedir.
Sözel puanıyla başarılı olan öğrencileri alan Coğrafya Bölümü, üniversitelerin fen-edebiyat fakültelerinde, dil, tarih ve coğrafya fakültelerinde eğitim vermektedir. Eğitim süresi 4 yıl olup, Türkiye’de 45’e yakın üniversitede eğitim verilmektedir. Coğrafya Bölümünden mezun olanlara ‘coğrafyacı’ ya da ‘coğrafya bilimi uzmanı’ unvanları verilmektedir.
Coğrafya Bölümü toprak yapıları, iklim ve bitki örtüleri, küresel ısınma, tarih, biyoloji ve jeoloji alanlarına ilgili olan kişiler için daha uygun bir bölümdür.
Coğrafya Bölümünde Hangi Dersler Okutuluyor?
4 yıllık eğitim süresince Coğrafya Bölümü öğrencileri farklı birçok disiplinde ders görmektedir. Her bölümde zorunlu dersler olan İnkılap Tarihi ve Türk Dili dersleri bu bölümde de zorunludur.
Eğitimin ilk yılında coğrafya bilimine giriş için temel dersler okutulmaktadır. Bu temel dersler Temel Coğrafyaya Giriş, Beşeri Coğrafyaya Giriş, Jeomorfolojiye Giriş, Meteoroloji ve Klimatoloji, Coğrafyada Teknolojik Donanımlar ve Kartografya olarak sayılabilmektedir. İlk yıldan sonraki yıllarda bilimsel teorik derslere geçiş yapılmaktadır. Bu teorik dersler arasında, Nüfus Coğrafyası, Flüviyal Jeomorfoloji, Coğrafi Bilgi Sistemleri, Tarım Coğrafyası, Konut Coğrafyası, Harita Okuma Yöntemleri, Madencilik ve Balıkçılık, Volkan Jeomorfolojisi, Şehir Planlama, Bölge Planlama, Ulaşım Coğrafyası gibi dersler bulunmaktadır.
Aynı zamanda öğrenciler 2. sınıftan itibaren ilgi alanlarına yönelik seçmeli dersler alabilmektedir. Bu seçmeli dersler, Yenilenebilir Enerji Kaynakları, Jeopolitik, Buzul Jeomorfoloji, Türkiye Hidrografyası, Dağlık Bölgeler Coğrafyası, Anadolu Mimarisi vb. derslerdir.
Teorik derslerin yanında son sınıfın son döneminde verilen bitirme ödevi ile eğitim tamamlanmaktadır.
Ayrıca bölümden 5. yarıyıldan sonra yapılması zorunlu 20 günlük staj bulunmaktadır. Kamu ya da özel sektörlerde yapılabilen bu stajlar kamuda genellikle bakanlıklarda yapılmaktadır.
Coğrafya Bölümünden Mezun Olanlar Ne İş Yapar?
Coğrafya Bölümü mezunları özel sektör ve kamuda iş imkânları bulabilmektedir. Ancak özel sektörlerdeki imkânlar kamudaki kadar geniş değildir. Coğrafi bilgi sistemlerinde kendini geliştirmiş mezunların özel sektörde bu programı kullanan firmalarda iş bulma olanakları artmaktadır.
Kamuda ise belediyelerde ve bakanlıklarda Coğrafya Bölümü mezunlarına istihdam sağlanmaktadır. Mezunlar belediyelerde, toprak, maden, su gibi konularda analiz yaparak, ulaşım sistemleri ve ekonomik yapılar üzerinde veriler çıkartmakla görevlendirilirler. Bakanlıklarda ise, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Tarım ve Orman Bakanlığı, Kültür ve Turizm Bakanlığı vb. bakanlıklarda çalışma imkânı bulabilmektedirler. Ayrıca kamuda bakanlıklara bağlı bazı müdürlük ve araştırma enstitülerinde istihdam sağlanmaktadır. Bu kurumlar, Karayolları, Devlet Su İşleri, Maden Tetkik Arama Enstitüsü, Köy Hizmetleri, Meteoroloji İşleri Genel Müdürlüğü, Devlet Planlama Teşkilatı vb. kurumlardır.
Bu iki iş dalının da dışında olarak Coğrafya Bölümü mezunları genellikle pedagojik formasyon eğitimi alarak Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı liselerde öğretmen olarak çalışmaktadır. Mezunların çoğunlukla öğretmenlik mesleğine yönelmesinin sebebi coğrafyacı olarak özel sektörde iş bulmanın zorluğu ve kamu kurumlarına da aynı unvanla atamaların yetersiz olmasıdır.
Coğrafya Bölümü Mezunları Hangi Alanda Yüksek Lisans Yapabilir?
Coğrafya Bölümü mezunları üniversitelerin Coğrafya Ana Bilim Dallarında tezli ve tezsiz olmak üzere yüksek lisans yapma hakkına sahiptir. Kendi bölümü dışında yüksek lisans yapmak isteyen mezunlar, yüksek lisans programlarının ‘Coğrafya lisans programından mezun olmak’ şartını yerine getirdikleri ve 1 yıl süren bilimsel hazırlık programı derslerini verebildikleri takdirde başka bölümlerde de yüksek lisans yapabilmektedir. Alan dışı olarak genellikle Sosyal Bilimler Enstitüsü yüksek lisans programları tercih edilmektedir.
Kendi alanlarında yüksek lisans yapmak isteyen Coğrafya Bölümü mezunları, yüksek lisans eğitiminde Beşeri Ve Ekonomik Coğrafyada Araştırma Yöntemleri ve Analiz, Doğal Ekosistemler, Coğrafya Öğretiminde Strateji, Yöntem ve Teknikler, Türkiye’de Sanayileşme ve Sorunlar, Türkiye’de Alternatif Turizm Olanakları, Metropol Kentlerin Gelişimi vb. dersler görmektedir.
Yüksek lisans eğitimi sonunda mezunlar, Fiziki Coğrafya, Beşeri Coğrafya, Coğrafi Bilgi Sistemleri, Bölgesel Coğrafya ve Türkiye Coğrafyası alalarında uzmanlaşabilmektedir.
Coğrafya Bölümü Mezunları Ne Kadar Maaş Alıyor?
Coğrafya Bölümü mezunlarının maaşı kamuda diğer meslek dallarından çok da farklı değildir. Belediye ya da bakanlıklara atanmış yeni mezun bir coğrafyacının maaşı 3000-3500 tl arasında değişmektedir. Kamuda bu ücretler kademe ve hizmet yılına göre artış göstermektedir.
Özel sektörde iş imkanının az olmasına karşın, özellikle coğrafi bilgi sistemleri gibi programlara hakim kişilerin maaşları kamudakinden daha yüksek olabilmektedir. Bunun sebebi de bu tür programların daha yaygın kullanılmaya başlanması ve bu alanda donanımlı coğrafyacıların az olmasındandır.
Formasyon eğitimi alarak öğretmenlik yapan Coğrafya Bölümü mezunlarının ise maaşları diğer dallardaki öğretmenlerin maaşlarıyla benzerlik göstermektedir. Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı liselerde eğitim veren coğrafyacılar devletin belirlediği öğretmenlik maaşına tabi tutulmaktadır.