Bayramda Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın Türkiye’deki Suriyelilere vatandaşlık vaadini okuyunca aklıma gelen ilk cümle “Yahu önce Cizrelilere vatandaşlık verseydiniz” oldu. Hani neresinden baksanız yüzlerce yıldır bu topraklarda yaşıyorlar...
Eh tabii kâğıt üzerinde Cizrelilerin vatandaşlık hakkı var. Ama gel sen bunu orada sınava giremeyen, okula gidemeyen, evi sanki Halep kırsalındaymış gibi yerle yeksan olan insanlara anlat.
Tam da Erdoğan’ın demecini okumadan önce Human Rights Watch, namı diğer İnsan Hakları Gözlemevi’nin, Cizre raporunu okumuştum. Üzülerek. Gazeteciliğe ilk başladığım yıllarda tıfıl bir muhabir olarak Human Rights Watch’ın Türkiye’deki köy boşaltmalarla ilgili raporunun basın toplantısına gitmiştim. Yazdığım ilk haberlerden olmalı. Aradan yıllar geçti, 360 derece dönüp yine insan hakları kuruluşlarının mercek altına aldığı ülkede gazetecilik yapıyorum .Üzülmemek mümkün mü?
Erdoğan’ın lafları kişisel olarak hepimizi bir ikileme soktu. Ben şahsen zorlanıyorum. Bir yandan, Suriye savaşının başından bu yana mülteci karşıtı siyasi çıkışlardan rahatsızım. Halihazırda Suriyeli düşmanlığı üzerinden gazetecilik yapanları ayıplıyorum. Ailesinin bir kanadı Balkanlar’dan gelmiş biri olarak, evini yurdunu bırakıp savaştan kaçan insanlara karşı bu tutumu kabullenemiyorum.
Türkiye’nin Suriye politikasında onlarca hata var; ancak savaştan kaçan mültecilere kapısını açması doğruydu. Dini, mezhebi, kökeni ne olursa olsun, bu coğrafya yüz yıldır insan öğütüyor. Yüz yıl önce Anadolu’dan göçe zorlanan Ermenilerin kamp kurduğu, tehcirden sağ kalanların ilk barınağı olan bütün yerleşim alanları (Tel Abyad, Kobani, Kasab, Rakka, Halep vs), yüz yıl sonra yine savaş ve IŞİD zulmüyle göç veriyor. Bu sefer insanlar ters istikamet Anadolu’ya geliyor. Sanki ilahi bir lanet...
Gel gör ki, Erdoğan’ın söz ettiği “vatandaşlık” erken ve iyi hesaplanmamış bir adım. Siyasi yelpaze içinde AKP dahil kimse bunu desteklemiyor. Toplum ise zaten Suriyelilere karşı bileniyor. Bu tarz bir girişim, aynı Konya’da olduğu gibi, Kilis ve Gaziantep gibi göç alan yerlerde toplumsal fay hatlarını tetikler.
Türkiye’ye sığınan Suriyeliler tabii ki çalışabilmeli; eğitim alabilmeli; sağlık ve sosyal hizmetlerden yararlanabilmeli. Bu imkânları Almanya ya da İtalya da sağlıyor. Ama vatandaşlık, bambaşka bir mertebe. ABD’de sığınmacılar yeşil kart alabilmek için yıllarca sürünür, ondan sonra vatandaşlık için bir o kadar daha çabalar. Dünyanın hiçbir yerinde “şak” diye 3 milyon kişiye vatandaşlık verildiğini duymadım.
Hele de kendi iç barışını henüz sağlayamamış bir ülke için oldukça sıkıntılı bir durum bu.
Bir de işin sosyolojisi var. Dünyanın her yerinde mülteci/ yabancı karşıtı yükselen bir dalga var. Türkiye de bundan muaf değil. İktidar partisi, kendi kitlesi üzerinde muazzam bir propaganda gücüne sahip olduğu için, şu ana kadar ciddi bir yabancı karşıtlığı yaşanmadı. Ancak bu durum, işin sosyolojisine aykırı. Konya’da yaşananlar, Türkiye’nin başka yerlerinde de yaşanabilir; yaşanacaktır. O yüzden bu tarz çıkışlarla toplumu kışkırtmamak lazım.
Bir not da “kademeli vatandaşlık” önerisine. Hani diyorlar ya “kalifiye insanları”, doktorları, hemşireleri vs. T.C. vatandaşı yapalım. Son bir yıldır mülteci meselesi üzerinde çok çalıştım. Berlin’den Kilis’e birçok mülteci aileyle görüştüm. Korkarım “kalifiye” dediğiniz insanlar, çoktan kapağı Avrupa’ya attı. Parası olan Türkiye’den kaçtı.
Kalanlar da ya çok fakir ya da bir an önce Suriye’ye dönmek istiyor...
Türkiye’nin burada yaşayan mültecilerin hayatını düzeltmek için yapabileceği çok şey var. Okul çağındaki çocukların yüz binlercesi okula gitmiyor. 2.5 milyonun sadece 300 bini kamplarda; kalanları şehir varoş ordusuna katıldı. İş başvuruları için talep az. İşyeri açmak çok zor. Radikalleşme, had safhada.
Bütün bunlara çözüm üretmek varken, olayı vatandaşlıktan başlatmak, olsa olsa bir gündem değiştirme taktiği olabilir...
- BIST 90.182
- Altın 146,281
- Dolar 3,6195
- Euro 3,9306
- İstanbul 15 °C
- Diyarbakır 15 °C
- Ankara 13 °C
- İzmir 16 °C
- Berlin 21 °C
- İskoçya'da kadın polislere başörtüsü izni
- YGS sonuçları açıklandı
- DBP Eş Başkanı Kamuran Yüksek’e tutuklama kararı
- Kerkük'te Kürdistan bayrağı kararına onay
- İran: Rusya üslerimizi kullanabilir
- Diyarbakır'da 9 köye 'sokağa çıkma yasağı'
- 'Almanya, MİT'in izlediği kişileri uyardı' iddiası
- Dolar yeniden yükselişe geçti
- İsrail'den Türkiye'ye seyahat uyarısı
- Almanya’dan Türkiye’ye Aslı Erdoğan çağrısı
- Af Örgütü: Musul operasyonunda siviller korunmadı
- ABD Dışişleri Bakanı Türkiye’de muhalefetle görüşmeyecek
- İran Cumhurbaşkanı Ruhani Moskova'da
- Erdoğan: 'Çözüm Süreci geride kaldı. Bitti o iş'
- Hakkari’de 24 bölge özel güvenlik bölgesi ilan edildi
Şu Suriyeliye vatandaşlık meselesi
- Reuters objektifinden Musul’dan kaçış
- Hawraman Taht köyünde kar manzarası
- Suriye’nin Halep kentinden geriye kalanlar
- Başbakan Binali Yıldırım, Hewler'de
12345678
- Sait Çürükkaya...
- Antep'te sokak düğününe bombalı saldırı
- Cizre'deki bodrumlarda ne yaşandı?
- Nizamettin Ariç - Xakî Bîngol - Çîyayê Şengalê
12345678
RÖPORTAJ
- Arzu Yılmaz: 'Türkiyelileşme, Cizre’de bodrumda kül oldu gitti'Kürt sorunu ve Ortadoğu siyaseti konusundaki yazılarıyla bilinen Duhok’taki Kürdistan Amerikan Üniversitesi Uluslararası İlişkiler Bölüm Başkanı Arzu Yılmaz’la söyleşi...
- Eski ABD elçisi: Rakka YPG'siz alınamazABD’nin eski Türkiye Büyükelçisi James Jeffrey, Suriye’de Türkiye’yle YPG’yi karşı karşıya getiren denklem hakkında konuştu.
- Ahmet Türk: 7 Haziran sonrasındaki eylemler hataydıMardin Belediye Eş Başkanı iken yerine kayyum atanan ve ardından tutuklanan Ahmet Türk, çözüm sürecini ve referandumu değerlendirdi.
- Nuceyfi: 'Kürdistan’a saldırmayı düşünenler var'Irak Cumhurbaşkanı Yardımcısı ve eski Parlamento Başkanı Usame Nuceyfi, “Bağımsızlık konusunda kararı Kürdistan Bölgesi halkı verecek. Biz de bunu saygıyla karşılayacağız” dedi.
ÖZEL MAKALE
- Erdoğan: AB için referandum yapabilirizCumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Avrupa Birliği ile müzakerelerin devamı için referandum yapılabileceğini söyledi.
- Türkiye'de tutuklu sayısında yüzde 191'lik artışAvrupa Konseyi'nin ceza istatistiklerine göre Türk cezaevlerindeki tutuklu sayısı 2006-2015 yılları arasında yüzde 191 oranında arttı. 47 üye ülke genelinde ise tutuklu sayısında düşüş kaydedildi.
- Türkan Elçi, Tahir Elçi'yi yazdıTürkan Elçi, Diyarbakır Baro Başkanı iken öldürülen Tahir Elçi için Özgürüz’e yazdı: Kopuk, kör, sağır hayatların arasına köprüler inşa etmiştin.
- Popüler Tarihin efendisi; Akgündüz Metinleri (2)"Saîdê Kurdî, Muhakemat eserinin 8. Mukaddimesinde ifade ettiği gibi İslam dünyasında, Hicri 300’den sonra ilmi çalışmaları yarı yarıya terk edilmişti, 500’den sonra tamamen bıraktı."
KÜLTÜR SANAT
- Şener Şen, beyaz perdeye geri dönüyorŞener Şen uzun bir aradan sonra tekrar bir sinema filmi için kamera karşısına geçmeye hazırlanıyor.
- Şerefnâme’nin 1682 tarihli ilaveli tercümesi yayınlandıŞerefnâme’nin 1682 tarihinde Palu Beyi Yansur Bey’in Katibi Şem‘î tarafından yapılmış Osmanlıca Tercümesi Nûbihar Yayınları tarafından yayınlandı.
- Aynur Doğan'a ABD'den Akdeniz Müziği Ustası ödülüKürtçe müziğin, Türkiye’de ve dünyada en çok tanınan isimlerinin arasında yer alan Aynur Doğan, ABD’deki Berklee Müzik Okulu tarafından geleneksel olarak verilen Akdeniz Müziği Ustası ödülüne layık görüldü.
- Dengbêj Mihemed Şêxo'nun ölüm yıldönümüKürd müziğinin usta ismi denbêj Mihemed Şêxo 9 Mart 1989 tarihinde hayatını kaybetti.