Vahap Çoşkun ve Cuma Çiçek. Biri Diyabakır, diğeri Mardin Üniversitesi öğretim üyesi. Yıllardır Kürt meselesi üzerine çalışıyor ve son dönemin pırıltılı düşünce insanları arasında yer alıyorlar.
Barış Vakfı için birlikte “Dolmabahçe'den Günümüze Çözüm Süreci: Başarısızlığı Anlamak ve Yeni Bir Yol Bulmak” başlıklı bir rapor hazırladılar.*
Çalışmaları pek çok açıdan değerli ve önemli.
Şu fetret döneminde, çöldeki bir vaha gibi insanları anlamaya ve düşünmeye davet eden, şiddetin sonuçlarını anlatan, tespit ve analizleriyle siyasi işlev taşıyan bir çalışma bu.
Raporda, 2013-2015 siyaset sürecinin başarısızlık nedenleri, çatışma evresinin yarattığı tahribatlar, PKK'nın ve devletin mevcut stratejilerinin açmazları, geleceğe dair ihtimal ve öneriler, sırasıyla ele alınıyor.
“Çözüm Süreci'nin sonlanması ve özellikle 16 Ağustos 2015 tarihinden bu yana uygulanan sokağa çıkma yasakları ve artan kent çatışmaları (...) insani, toplumsal, mekânsal ve sosyo-ekonomik yıkımın yanı sıra sosyo-politik açıdan da dikkate değer tahribatlar yarattı” diyen araştırmacılar şu hususlara dikkat çekiyorlar:
-Şiddet her anlamda siyaset fikrinin altını oyuyor. Siyasetin çözüm üretici işlevine duyulan umudu sarsıyor, siyaset kurumuna ve siyasetçilere olan güveni azaltıyor. Örneğin, bir tarafta toplumsal entegrasyonu ilerletmek için imkân olarak görülen HDP projesi büyük bir darbe almış görünüyor, diğer tarafta, sözün ve siyasetin sahası önemli oranda daraltılması meşrulaşıyor.
-Güneydoğu'da şehir çatışmalarının 1990'lı yılların zorunlu göç mağdurlarının yaşadığı yoksun mahallelerde yoğunlaşması, Kürt toplumu içerisindeki sınıfsal ayrışmaları derinleştirdi. Sınıfsal ayrışmaların yanı sıra, siyasal ayrışmalar da derinleşiyor.
Bunlara katılmamak mümkün mü?
“Çözüm süreci neden başarısız oldu” sorusu üzerine düşünenler, araştırmacıların yanıtını rapordan okuyabilirler (http://hakikatadalethafiza.org/wp-content/uploads/2016/04/2016-BarisVakfı_Dolmabahceden-Gunumuze_CumaCicek-VahapCoskun.pdf ). Bu konuda rapordaki şu ifadeye cânı gönüden katıldığımı söylemek isterim: Neden başarısız olundu sorusuna verilen doğru ve yeterli açıklamalar, yeni bir diyalog ve müzakere sürecinin inşasına katkı sağlayabilir... Gelelim diğer kritik eşiğe: Mevcut stratejilerin çıkmazları neler?
Çoşkun ve Çiçek, Türkiye'nin, Kürtlerin güce dayalı araçlarlarla egemenlik alanları ürettikleri Irak ve Suriye'den farklı olduğunu hatırlatıyorlar. Diyorlar ki: Türkiye'nin, Irak ve Suriye'deki merkezi devletin yaşadığı krizi yaşaması söz konusu değil. Bir NATO ülkesine, Türkiye'ye, o ülkelerde olduğu gibi uluslalararası güçlerin doğrudan müdahalesi mümkün değil. Ülke genelinde PKK'nın ya da Kürt meselesinin genel bir siyasi istikrarsızlık üretmesi akla yakın değil.
Sonuçta vurguladıkları şu: PKK'nın kent çatışmalarıyla yeni bir yol açma şansı yok
Peki ya devlet?
Devletin de bu sorunu silahla halletmesinin mümkün olmadığını tekrar ediyorlar ve şunları sıralıyorlar:
“Kürt siyaseti, kuvvetli bir toplumsal tabana ve kurumsal yapılara dayanıyor. Parlamentodaki temsil yanında, üçü büyükşehir olmak üzere 11 il belediyesini yöneten bir siyasi partileri var (...) PKK'nin askeri mobilizasyon kapasitesinin bulunduğu muhakkak (...) PKK'den ve ana akım Kürt hareketinden bağımsız olarak en az 15 milyona sahip Kürt nüfusu var. Bu nüfusun en az yarısı Cumhuriyet projesine onay vermiyor. Farklı bir toplumsal tahayyülleri var. Ulus, millet, halk gibi farklı kavramlar kullansa da Kürtlüğü Araplıkla, Farslıkla, Türklükle, Almanlıkla eşdeğer bir kategori olarak görüyor ve eşitlik talebinde bulunuyor...”
Sonuç: Konuşmak, uzlaşmak, bütünlüğü demokrasi ve siyaset yoluyla inşa etmek...
Bu rapor okunmalı...
- BIST 96.604
- Altın 242,470
- Dolar 6,2685
- Euro 7,3236
- İstanbul 22 °C
- Diyarbakır 28 °C
- Ankara 20 °C
- İzmir 27 °C
- Berlin 28 °C
- KDP: Berhem Salih adayımız değil
- Putin ile Merkel Suriye'yi görüştü
- Mesud Barzani: Kürdistan'ı korumaya yeminliyiz
- İşte 10 maddelik İdlib mutabakatı
- YNK Berhem Salih'i cumhurbaşkanı adayı gösterdi
- Trump'tan AB'yi kızdıracak açıklamalar
- Mesud Barzani: Onlar Peşmerge’yi arkadan hançerledi
- Ticaret Bakanı: 1296 üründe haksız fiyat artışı tespit edildi
- 24 havalimanı işçisi tutuklandı
- ALES başvuruları başladı
- Goran: 16 Ekim olayları ihanet miydi, değil miydi?
- Amazon Türkiye'deki faaliyetlerine başladı
- Galatasaray Devler Ligine iyi başladı: 3-0
- Türkiye vatandaşlığı almak ucuzladı
- Netanyahu ile Putin telefonda görüştü
PKK başarılı olamaz, ya devlet?
- Kürdistan'ın bir köyünden en prestijli matematik ödülüne
- 35’inci yılında Barzan Enfali kurbanları anıldı
- Yunanistan’daki felakette en az 76 kişi hayatını kaybetti
- Peşmergeden IŞİD'e operasyon
12345678
- Sait Çürükkaya...
- Antep'te sokak düğününe bombalı saldırı
- Cizre'deki bodrumlarda ne yaşandı?
- Nizamettin Ariç - Xakî Bîngol - Çîyayê Şengalê
12345678
RÖPORTAJ
- Fehim Taştekin: Suriye yönetimi Kürtleri kazanmak zorundaGazeteci Fehim Taştekin, olası bir İdlib harekâtına ilişkin olarak Ervensel'den Meltem Akyol'a konuştu.
- Fuad Masum: Kürtler yazılı anlaşma yapmalıIrak'ta görevini bırakmaya hazırlanan Kürt Cumhurbaşkanı Fuad Masum, hükümet pazarlıklarında kilit konumda bulunan Kürt partilere 'yazılı anlaşma' tavsiyesi verdi.
- 'Koalisyon, 16 Ekim olaylarında sessiz kaldığı için pişman'Kurdistan24 TV’de yayınlanan Basi Roj (Günün Konusu) programına katılan KDP Kerkük-Germiyan Başkanlık Meclisi Başkanı Kemal Kerkuki, Kerkük’ün durumuyla ilgili çarpıcı değerlendirmelerde bulundu.
- HDP’den istifa eden Müslüm Doğan: HDP’de oligarşik yapı oluştuHDP eski İzmir Milletvekili, eski Başbakan Davutoğlu başkanlığında kurulan seçim hükümetinin Kalkınma Bakanı Müslüm Doğan kurucu MYK üyesi olduğu partisinden istifa etti.
ÖZEL MAKALE
- İlksel Yüzleşmeler"Onur. Kendisini tutsak edenlerin işkencecilerin suratına onurlu bir söz söyleyerek ölmesini gerektirir."
- Hewno Bêreng/Renksiz Rüya"Hewno Bêreng/Renksiz Rüya Filmi’nin mesajı, (benim anladığım) Ölümün, Kürtler için, hayatın sıradan bir parçası olmadığına parmak basmasıdır. Ölümü sıradanlaştıran, karışıklık oluşturan sinyallerden yani gürültüden çekip çıkarılmasıdır."
- Sünni, Şii ve Kürt okulu"Irak ile ilgili her şey şunu bize söylüyor. Üçe ayırın, zira suni bir yapıyı bir arada tutmak sadece daha fazla ölüme davetiye çıkarır. Irak’ın birliği suçuna ortak olmayın."
- 1925 Kürt Ulusal Özgürlük Hareketi ve Saîdê Kurdî" Saîdê Kurdî ve 1925 Kürt Ulusal Özgürlük Mücadelesi/Şeyh Said ilişkisi noktasında resmi ideoloji eksenli kodlamalar ve bu kodlamamalardan sonra kurulan bağlantılar..."
KÜLTÜR SANAT
- Japon Edebiyatında Kürtler (2)Geçen yazımızda Japon edebiyatında Kürtleri ve Kürdistan'ı konu alan romanları ele alıp incelemiştik. Bu yazımızda ise ...
- Kışanak 'Kürt Siyasetinin Mor Rengi'ni yazdıTutuklu Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Eş Başkanı Gültan Kışanak'ın yazdığı 'Kürt Siyasetinin Mor Rengi' 21 Eylül'de okurla buluşacak.
- Japon Edebiyatında Kürtler...Yazarımız Vakkas Çolak'ın kaleme aldığı 'Japon Edebiyatında Kürtler' yazı dizisinin ilk bölümü...
- Dengbêj Gazîn hayatını kaybettiKürt kamuoyunda Dengbêj Gazîn olarak bilen Raziye Kızıl, hayatını kaybetti. Geçtiğimiz hafta sonu kalp krizi geçiren ve hastaneye kaldırılan Gazîn’in beyin ölümü dün akşam gerçekleşmişti.