Washington’un IŞİD’den Sonra Irak’ta Konumunu Güçlendirme Hazırlıkları
Musul şehrinin stratejik önemi ve bu şehrin teröristlerin işgalinden kurtarılması konusu, Amerika’nın Irak’a daha fazla asker gönderip, Bağdat’la silah anlaşması yaparak, IŞİD’den sonra Irak’taki konumunu sağlamlaştırmaya çalışmasına neden oldu.
Tesnim Haber Ajansı - Amerika Savunma Bakanı Ashton Carter geçen hafta 11 Temmuz’da sürpriz bir ziyaretle Bağdat’a gitti. Irak’a gerçekleştirilen bu ziyaretin amacı, Musul şehrinin kurtarılmasında, Irak ordusuna lojistik ve operasyon desteği sağlamak için gerekli koordinelerin yapılması olarak açıklandı.
Amerika Savunma Bakanı Iraklı yetkililerle yaptığı görüşmede, Musul’u kurtarma operasyonları başlamadan önce 560 Amerikan askerinin daha Irak’a gönderileceği bilgisini verdi. Şu an Amerika’nın Irak’ta 4600 askeri bulunuyor ve ülkede bulunan Amerikalı askeri danışmanlarda eklendiğinde bu sayı 5160 bine ulaşıyor.
Amerika Savunma Bakanının Bağdat’a ziyareti, haber kaynaklarının Amerika ve Irak arasında 2 milyar dolarlık silah alımı ve Basra Körfezinde askeri altyapıların oluşturulması hakkında anlaşma imzalandığının açıklanması üzerine gerçekleşti.
Bu çabalar Amerika’nın Irak’taki askeri varlığını güçlendirmeye çalıştığını göstermektedir ve bu çabalar, Irak Ordusu ve Halk Güçlerinin Musul’u kurtarmaya hazırlandıkları bir dönemde gerçekleşmektedir.
Irak Ordusu ve Halk Güçlerinin Felluce’yi IŞİD’den kurtarmadaki başarılarının ardından, bu terörist grup işgal ettikleri toprakların büyük bir kısmını kaybettiler ve Irak Hükumeti Musul’u kurtarmak ve IŞİD güçlerini geri püskürtmek için önemli bir adım attı. IŞİD’in Irak’tan çıkarılmasıyla birlikte, Irak Hükumeti Sünni şehirlerindeki hâkimiyetini yeniden kazanacak ve bu ülkeye dış müdahaleleri engelleyecek.
IŞİD’in Irak’taki ana merkezi olan Musul’u kurtarma operasyonlarının askeri ve operasyon alanında birçok zorlukla karşı karşıya olmasıyla birlikte, bölgesel ve bölge dışındaki rakip güçlerin rekabetini de beraberinde getirdi. Musul’un Irak’ın ikinci büyük şehri ve ülkenin Sünni nüfusunun siyasi merkezi olması nedeniyle, bu şehrin kurtarılması için gerçekleştirilecek askeri operasyonlar, bölgede birçok hassasiyete neden oluyor.
Bu şartlarda Amerika, IŞİD’den sonra Irak’taki konumunu güçlendirebilmek ve ülkenin güç dengesini yönetebilmek için, Irak’taki askeri varlığını güçlendirmeye, Irak Hükumetiyle askeri ve güvenlik anlaşmalarını artırmaya ve Musul’u kurtarma operasyonlarına katılmaya çalışıyor.
Amerika’nın Irak’ta nüfuzunu ve askeri varlığını korumaya çalışmasının önemi, Musul’un bazı komşu ülkelerin özellikle Türkiye ve Arabistan’ın odak noktası olmasında kendini gösteriyor. Bu iki ülke Bağdat Hükumetinin Musul’a tamamen hâkim olmasını engellemeye çalışıyor. Bu yüzden bölgede Şii-Sünni olarak mezhebi hassasiyet oluşturmaya ve Irak Ordusunun Musul’da bulunmasını, Şiilerin Sünnilere hâkimiyeti olarak göstermeye çalışıyor.
Bölgesel rekabetler karşısında Tahran ve Bağdat arasındaki ilişkiler, İran’ın bölgesel rakiplerinin, Irak Ordusunun Musul’a her türlü hâkimiyetini onların bu ülkedeki siyasi ve güvenlik anlaşmalarının iptali olarak yorumlamalarına neden oldu. İran İslam Cumhuriyeti her zaman Irak’ın bağımsız bir ülke olduğunu ve hiçbir ülkenin Irak’ın iç işlerine müdahale etmeye hakkı olmadığını açıklamıştır. Bütün bu karışıklıklar Musul’u kurtarma operasyonlarının başlamasına engel oldu. Bu ortamda Washington Irak’taki askeri varlığını güçlendirerek, ülkede yaşanan iç değişimleri yönetmekle birlikte, Irak ile ilişkilerde en üst konuma sahip olmak istiyor. Bazı gözetmenlere göre, Washington, Irak’ın komşularının rekabetini bir şerif gibi kontrol ederek, Ortadoğu’daki güç dengesini de yönetmek istiyor. Bu yüzden Amerika Savunma Bakanı Irak’a gerçekleştirdiği ziyaretinde Musul’u kurtarma operasyonları için Irak ordusuna destek ve lojistik işbirliğini güçlendirme vurgusunda bulundu ve Amerika Hükumeti Bağdat Hükumeti ile yeni silah anlaşması imzaladı.
Bu arada göz ardı edilmemesi gereken hususlardan biri, Irak’taki mevcut istikrarsızlıkların nedeninin Amerika ve Washington’un bölgedeki müttefiklerinin yıllardır süren müdahaleleri olduğudur. Bu yüzden Irak’ta yıllar sonra güven ve istikrarın sağlanmasının, askeri varlık ve silah satımından çok, Amerika ve diğer ülkelerin Irak meselelerine müdahalesinin sonlandırılmasına ihtiyacı vardır.