PEKİN - Çin'de otomobillerle ilgili yeni değer yargıları oluşuyor ve şu anda yabancı araba üreticileri her zamankinden daha yoğun bir rekabetle karşı karşıya. Dünyanın çoğu kesiminde "zenginlik ve saygınlığı" temsil eden Mercedes'i ele alalım. Çin'de pek çok kişi Mercedes'i "emekli arabası" olarak görüyor. ABD'de yı llardır tutumlulukla ilişkilendirilen Buick, Çin'de lüks bir araba olarak görülüyor. Ancak Çin'de hiçbir araba, Çinli bürokratların tercihi olan Audi 6 kadar somut bir itibara sahip değil. Zarif kasası ve filmli camları ayrıcalık, otorite ve çoğu vatandaşın zihninde "dürüstlük" çağrışımı uyandırıyor. Pekinli taksi şoförü Wang Zhi, "Zeki insanlar Audi'lere her zaman yol verir. Kiminle uğraştığınızı bilemezsiniz ama içinde önemli biri olması kuvvetle muhtemeldir" diyor. Çin'deki otomobil sektörü, dünyanın en kârlı ve stratejik öneme sahip pazarlarından biri. Geçen yıl Çinliler 14.5 milyon otomobil satın aldı. Çin Otomobil Üreticileri Derneği'ne göre, 2010'da toplam satışın yüzde 64'ünü yabancı markalar oluşturuyordu. Shanghai merkezli bir otomotiv danışmanlık şirketinin yönetici direktörü Zhang Yu, "Çin hâlihazırda dünyanın en büyük otomotiv pazarı. Hiçbir otomotiv şirketi, Çin'deki marka değerini göz ardı edemez" diyor. Çin'in varlıklı kesimi, ürün gamı git gide daha da genişleyen yabancı menşeli lüks arabalara akın ediyor. Yu, "Pazar çok genç olduğu için, hem marka algısı hem de arabanın prestiji büyük önem taşıyor" diyor. Audi'nin popüler olmasının nedeni, hem pazara erken girmesi hem de üst düzey yetkililer arasında popüler olması. Otomobil sektöründe çalışan halkla ilişkiler uzmanı Jessica Wu, "İnsanlar devlet yetkililerini BMW ile görünce, otomatik olarak yolsuzluk ya da görev suiistimalinden şüpheleniyorlar. Ama Audi'leri kabul edebiliyorlar" diyor. Audi 6'nın fiyatı 355 bin renminbi (56 bin dolar); BMW 5 serisi Li ise 428 bin renminbi (67 bin 520 dolar). Münih merkezli BMW, maceracıların ve kendini beğenenlerin arabası olarak tanınıyor. Zengin bürokratlar fazla göze batmayı sevmiyor. Bu izlenimin oluşması n ı n nedenlerinden biri, 2003 yılında genç bir Çinli sürücünün BMW X5'ine kazara vuran fakir bir adamı ezerek öldürmesi. Bayan sürücü mahkeme süreci başlamadan adamın ailesine 11 bin dolar verip serbest kaldı. Olayın Çin'deki fakirlerle zenginler arasında uçurumu derinleştirerek BMW'nin imajını sarstığı düşünülüyor. Mayıs ayında BMW M6 kullanan bir kişinin Nanjing'de bir yayayı öldürmesi ülke çapında büyük tepkiye neden oldu. Bir adam, "Kazaya karışan araba Toyota, Mitsubishi ya da Audi olsaydı, bu kadar tepki verilmezdi" diyor. Her şeye rağmen BMW Çin'de çok satıyor. Çin'deki Buick saplantısının kökleri ise çok eskilere uzanıyor. Son Çin imparatoru Pu Yi'nin ve ülkenin ilk devlet başkanı Sun Yat-sen'in ikişer Buick'i vardı. Eski başbakanlardan Zhou Enlai de siyah bir Buick 8 kullanıyordu. Ülkenin en büyük mikro-blog sitesi Sina Weibo'da kısa süre önce yayımlanan bir ileti, arabalarla ilgili klişeyi özetler nitelikte. Kullanıcı, "Bir araya toplanmış Mercedes'ler yaşlıların buluştuğunu gösterir. Bir grup BMW, sonradan görme zengin gençlerin birini ezmek ya da parti yapmak üzere olduğu anlamına gelir. Yan yana duran birkaç Audi ise, bir hükümet toplantısı olduğunu belli eder" diye yazmıştı.
ANDREW JACOBS ve ADAM CENTURY