Bahçe kuranlar ve kurmayı planlayanlar, bahçe kurmak hakkında önemli konuları bu yazı altında bulabilirler. Bahçenizi kurarken bu konular üzerinden de değerlendirmeler yaparak gerekli hassasiyeti göstermenizi tavsiye ederiz.
Dikim Alanı Hazırlığı
Yapılan dikim alanı hazırlıklarının önemi, bahçe kurulduktan sonra ortaya çıkar.
Zamanlama ve sıralama adımları çok önemlidir. Doğru sıralamayı yanlış zamanda yaparsanız bu problem çözmekten çok problem yaratabilir. Zemin hazırlığı için en iyi zaman yaz ortasıdır. Toprak kurudur ve kolay parçalanır; sıcak hava ve kuru toprak, güneşlenerek toprak kurulanmasına olanak sağlar ve her türlü ön hazırlık yapmak için yeterli zaman bırakır.
Yabancı Ot Mücadelesi
Eğer araziniz yabancı otlar ile kaplıysa toprak işlemeden önce kurumasını bekleyin. Yabancı otları kökten topraktan uzaklaştırırsanız kuruma işlemi hızlanır. Yabancı otları uzaklaştırmadan toprağı düzlemek, büyük ayrışmamış yabancı otların parçalarının toprağın arasına sıkışmasına sebep olacaktır. Toprağın arasında kalan otlar daha sonra çürüyüp metan gazı ürettiğinden, genç ve yaş ağaçlar için tehlike arz ederler. Sökme işlemini toprağı işlemeden sonra yaparsanız yabancı otların temizlenmesi için yeterli olmayacaktır.
Dikimden Önce Gübreleme
Eğer kalsiyum sülfat, gübreler, fosfatlar veya başka toprak değişiklikleri tavsiye edilir ise, dikim için toprağı hazırlamadan önce uygulanabilir.
Dikim İçin Toprak Hazırlığı
Ön topraklama ve drenajı güçlendirmek için derin sökücü, arka kepçe veya saban kullanırsak toprağı çatlatabiliriz. Açtığımız çukurları gerekmedikçe çok uzun süre açık bırakmamalıyız. Eğer çukurun kurumasına izin verilirse, genellikle çukur etrafında katı bir tabaka oluşur. Bu tabaka su ve kök hareketlerini engeller. ( Bu aynı zamanda ağaç dikim çukurları için de geçerlidir. )
Sulama
Geç bahar aylarında dikim alanının oturmasını (yerleşmesini) sağlamak ve kurulanmasına yeterli nem sağlamak için, yeteri miktarda su ile sulama yapınız. Türkiye’deki bazı bölgelerde kış yağmurları, genellikle bir meyve bahçesini sulamak için yeterlidir. Güçlü bir sulamadan sonra toprak oturtma ve dikim problemlerine karşı, sökme ve kazma işlemleri iyi bir korumadır.
Toprak Kurulanması
Dikim öncesi toprak kurulanması her meyve bahçesi ekimi için şiddetle tavsiye edilir ancak özellikle tekrar ekim durumlarında avantajlıdır. Ayrıca, özellikle ağır topraklarda bazı kurulama yöntemleri, güçlü ve kalıcıdır. Ekimden önce toprağa zehirlilik testi yapılması gerekebilir.
Dikim Süreci
Köklerin dikim esnasında nemli olmasına özen gösteriniz.
Dikim ekibiniz iyi organize olamazsa kökler açıkta ve kuru bir şekilde bekletildiği takdirde bir çok problemin kaynağı olur.
Dikim Öncesi Budama Yaparken Dikkat Edin
Sadece kırık ve fazla uzun kökleri kesiniz. Kökleri dikim çukuruna sığması için budamayınız veya sıkıştırmayınız. Fidan çukurlarını yeteri kadar derin ve geniş açınız.
Dikim Çukurunu Hazırlama
Sık köklü olmayan fidanları ekmek için gerekenden fazla derin çukurlar açmayınız ve bu çukurları birkaç saatten fazla açık bırakmayınız. Deliklerin kenarlarını burgu ile çökertin. Burgulu dikimde kök birleşimi ve sarılmış kökler gözlemlenebilir. ( Hafif ve kumlu topraklarda bile. )
Doğru Derinlikte Dikim Yapın
Ağaçlar dikildikten ve sulandıktan sonra fidanlık sıralamasındakinden daha derin olmamalılardır. Şeftali gibi güçlü gelişen köklü bitkileri sığ ekmek derin ekmekten daha iyidir. En üst ve en küçük kökleri zemin seviyesine indirmek iyi bir yöntemdir. Ağır topraklarda ağaçlar sete dikim yapmak başarılı bir sonuç elde etmek için iyi bir yöntemdir.
Rüzgarın sürekli ve güçlü olduğu bölgelerde, ağaçları rüzgarın geldiği yöne doğru ekin. Çok fazla eğim, ağaçların üst kısımlarının uzamasını teşvik ederken alt kısımlardaki filizlerin güçlenmesini kısıtlar. Rüzgarın yönüne karşı 10 dereceden fazla bir eğime izin vermeyiniz. 30 inçlik bir ağacı 6 inç eğerseniz 10 derece elde edersiniz.
Eğer fidan, dikimden sonra çok alçakta ise nazik bir şekilde yükseğe çekmek zararlı olmaz. Aslında toprağı bastırmadan önce ağaçları bir kaç cm yukarı doğru çekmek kök diziminin aşağı doğru oluşumu için tavsiye edilir. Eğer fidan çok derin olmayan bir şekilde dikildi ise, ağacı söküp tekrar düzgünce dikiniz. Ayarlama fidanları sulamadan önce yapılmalıdır.
Dikim çukuruna gübre koymayınız. Bu genç genç köklere zarar verir.
Fidanları İlk Sulama
Fazla Su (salma sulama) veya su yolu çizme yöntemi devamındaki dikimler toprağın çöküp kökler etrafındaki hava kabarcıklarının da çökmesine sebep olacaktır. Salma sulama yöntemi kullanışlı değil ise ağaçlara en az 15-20 kg su veriniz. Özellikle geç yapılan dikimler ve kapalı topraklarda, bu adım çok önemlidir. Türkiye’deki bahar yağmurları, köklerin etrafındaki toprağı çökertmek için nadiren yeterlidir.
Süt Kartonları ve Beyaz Latex Boyası
Genç fidanları kemirgen ve herbesitlerden korumak için koruma plastikleri üstü açık olacak şekilde ağacın üstüne yerleştiriniz. Beyaz Latex boya kurtlanmayı, yaprak dökümünü ve güneş yanıklarını engeller. Her türlü (iç, dış veya karışık) beyaz ağaç boyası veya badanası kabul edilebilir ancak dış cephe boyası daha uzun ömürlü olduğu için tercih edilmelidir. Yağlı boya kullanmayınız. Bütün ceviz ağaçları güneş yanıklarını önlemek için ekimden hemen sonra boyanmalıdır. Boyamak özellikle geç ekimler için yararlıdır. Yaprak dökümünü geciktirmek için ağacın üst kısımlarını tamamen boyayınız.
Ağaçlar Büyümeye Başladıktan Sonra Gübreleme
Yeni büyüyen ağaçlar yaklaşık 12 ile 15 cm olduktan sonra gübre, ağaçların etrafında dengeli bir halka şeklinde dağıtılır. Aşırı gübrelemeyi önlemek için, doğru miktarda gübreyi tutabilecek bir kap kullanınız. Gübreyi ağacın gövdesinden en az 15-18 cm uzakta tutunuz. Biz ikinci ve üçüncü uygulamanın ilk yaz aylarında yapılmasını öneriyoruz.
Yaz Budaması
İlk yaz yılında birçok meyve ağacının budanmasını tavsiye ediyoruz. Bilgi için bizimle iletişime geçiniz.
Doğa Unsurlarından Ağaçları Korumak
Fidanların köklerinin kuruması veya donmasını önlemek için, fidanların güneşten, rüzgardan ve don olayından korunması gerekir. Fidanları sadece üstü kapalı araçlarda veya sararak taşıyınız. Bir kaç gün içerisinde dikim yapmayı planlıyorsanız fidanları donmaya karşı sıcaklığı dengeleyebilen kapalı bir binada tutunuz ve ağaçları günlük olarak sulayınız. Ayrıca fidanların kök kısımları rüzgardan korunmak için kalın bir kumaş ile örtülebilir ancak tüm kenarlarının da örtülü olduğundan emin olmak gerekir. Şahsen fidanları sulamıyorsanız, en az günde bir kez nemli olduklarından emin olmak için kontrol ediniz.
Hendekleme
Dikimden önce bir kaç günden fazla tutulmak zorunda olan fidanlar için gevşek ve nemli bir toprakta (kök korunaklı olacak şekilde) geçici dikim yapılması gerekmektedir. Bu dikimi su baskını olmayacak, temiz ve mümkünse kurulanmış yerlerde yapınız. Suyu iyice alınmış bölgeler kök çürümesini engellemek için oldukça önemlidir . Köklerin tamamen kapandığından emin olunuz. Hava kabarcıklarını önlemek için toprağı köklerin etrafına iyice yayınız. Toprak yeteri kadar nemli değil ise (sıkıştırıldığı zaman top formunu almalıdır) dikimden sonra sulama yapınız. Dikim gecikti ise toprağı nemli tutmak için tekrar sulama yapılabilir. Sulama ve yağmur sonrası köklerin fazla suya maruz kalmadığından emin olmak için kontrol ediniz. Hassas kökler iyice örtülü değilse, don olayından zarar görebilir.
Soğuk Depolama
Geç kalınmış dikimlerde soğuk depolama için en erken bir şekilde bizimle iletişime geçiniz. Baharın ilk zamanlarında ağaçlar hareketliliğe başladığından, iç ve kök değişimi, değişimin ağaçların tepesinde belirmesinden önce ortaya çıkar. Geç dikimde en iyi sonuç, bu değişimler başlamadan önce ağaçların soğuk depolamada tutulması ile gerçekleşir.