AET (Avrupa Ekonomik Topluluğu) iken, AB (Avrupa Birliği) olarak şekillenen yapı, beklendiği üzere dağılma sürecine girdi. Yapının en önemli ülkelerinden olan İngiltere, yapmış olduğu referandumda % 51,9 oy oranı ve 1 milyon oy farkı ile AB'ye hayır dedi. Sırada İspanya ve Fransa (ki Fransa uzun yıllardır AB' konusunda bir arayış içerisindeydi) var. Hollanda'da hareketli.
İngiltere'nin AB'den ayrılması Avrupa genelinde bir "Domino Etkisi" yapar mı? Elbetteki yapar. Sokakta körebe oynayan çocuklardan biri "ben eve gidiyorum" diyerek oyundan ayrıldığında, oyuna devam eden çocuklardaki hevesin ve motivasyonun ne kadar düştüğünü biliyoruz değil mi? Bu misâlde olduğu gibi, bundan sonra tüm AB üyesi ülkelerde, AB'ye karşı ciddi bir motivasyon düşüklüğü yaşanacaktır. Nasıl ki bir zamanlar Avrupa Birliği, hem üyeler ve hem de üye olmayanlar açısından bir "Dünya Cenneti" olarak algılanıyordu ise aynen bunun gibi, şimdilerde de "AB'den ayrılık" bu şekilde algılanmaya başladı. Birleşik Krallık ve diğer müstakbel ayrılma yanlısı olan ülkeler, ayrılma sonrası söylemsel ve eylemsel açıdan "tam bir kopuş" hevesi içinde olmayacaklardır elbette. En azından uzunca bir süre temkinli davranma yoluna gideceklerdir. Zira İngiltere'de "Sterlin", daha ilk günden dibe vurmuş durumda. Bundan sonra Avrupa halkları için AB, olumsuz giden ne varsa, tüm bunlar için sürekli bir "Günah Keçisi" görünümünde olacaktır.
Avrupa, bir arada duramayacak kadar "Irkçı". Sırf bu açıdan baksanız dahi, AB'nin uzun vadede ayakta kalamayacağını söyleyebilirsiniz. Bu arada İngiltere'nin ayrılma kararı, Kuzey İrlanda ve İskoçya konusunda da tedirginlikler yaşanmasına neden oldu. Çünkü AB üyesi bir İngiltere, bu konularda daha "hazmedilebilir" olarak algılanıyordu. Bildiğiniz gibi İskoçya bir süre önce Birleşik Krallık'tan ayrılma hususunda referanduma gitmişti ve referamdumdan "kalma kararı" çıkmıştı. Böyle bir referandum bugün yapılsa, büyük ihtimalle eğilim ayrılıktan yana olacaktır.
Referandum öncesi süreçte İngilizler, propaganda çerçevesindeki söylemlerine Türkiye'yi de dahil ettiler. "Türkiye AB'ye girecek, bu nedenle de biz AB'den ayrılmalıyız." tarzında söylemler geliştirdiler. Buradan, "psikolojik altyapı" hususunda çeşitli çıkarımlar yapmak mümkündür. Yani "Hilâl ve Yabancı Düşmanlığı".
Peki bundan sonra ne olacak,
1- Birleşik Krallık, Kuzey İrlanda ve İskoçya konularında yeni gelişmelere gebe. Yeni halk oylarına gidilecek.
2- Amerika / İngiltere arasında daha fazla bir yakınlık gözlenecek,
3- Dolar, Euro karşısında daha etkin bir hale gelecek,
4- AB, dış dünya'ya karşı olan havalı ve ağır tutumunu biraz daha esnetecek ve karalarında daha duyarlı olma yolunu seçecek,
5- Avrupalılar, IRKÇI/ULUSALCI açıdan hızlı bir geriye dönüş yaşayacak ve kendi arasında gittikçe kızışan, sert rekabetlere girişecek,
6- Ekonomik ve siyasi istikrar, zaman zaman toparlanma görüntüsü verecek olsa da, git gide bozulacak,
7- Üye ülkeler arasındaki İngiltere gibi büyük ülkeler, özellikle de İngiltere, orta ve uzun vadede bu ayrılıktan kârlı çıkacak,
8- Batıda çözülme devam ederken, İslâm Dünyası'nda son zamanlarda temelleri atılmaya çalışılan birlik arayışlarına yönelim daha da hızlanacak.
9- AB cazibe merkezi olmaktan çıkacak ve dünyada yeni ittifaklar denenecek. (Fakat bu arada da, AB'ye üye olmak isteyen bazı ülkeler, AB'nin bugünkü iğreti durumunu fırsat bilerek, birliğe üye olma yolundaki ataklarına hız vereceklerdir.)
10- Avrupa gerilerken, İslâm Dünyası'nda ciddi ilerlemeler kaydedilecek ve öteden beri söyleyegeldiğimiz gibi, 21. yy. İslâm'ın olacaktır.
Ahmet LALBEK / 24.06.2016