Jinekolojik muayene olmak için başvurdunuz, herhangi bir şikayetiniz de yok ve
hekiminiz ultrason görüntüsünde polikistik overler olduğunu söyledi, ne
yapmalıyız ?
Veya şikayetlerimiz var, adet gecikmeleri, uzun süre adet görememe, ilaçsız
adet görememe, kolay kilo alımı ama verememe, sivilceler, vücutta kıllanma
artışları yine ultrason görüntünüzde polikistik overler var.
İlk örnekte sadece yumurtalık görüntüsü polikistik olan bir hanımefendi,
diğerinde ise bir polikistik over hastalığı veya sendromunu sizlerin ağzından
tarif etmeye çalıştım . Ara formları olmakla beraber, daha ağır formları da
olabilir polikistik over olarak bildiğimiz hastalığın. İnsülin direnci, diabet,
obezite gibi sonuçlar da eklenince yukardaki şikayetlere artık polikistik over
sendromuna geçiyor yaptığımız tarifler.
Ayrı ayrı sınıflandırılırsa 8-9 alt tip sayabiliriz, benim size yukarda 3 net tipini
tarif ettiğim polikistik overin. Peki bu durumda polikistik over nedir ? Polikistik
over sadece ultrasondaki görüntünün adıdır. Bal peteği tarzında bir yumurtalık,
yumurta sayısı tek yumurtalıkta bile 12 den fazla küçük küçük, hepsi 10 mm (1
cm) ‘in altında yumurtacıklar dizilmiştir.
Eğer herhangi bir adet düzensizliği, diğer şikayetler yok ve sadece ultrason
görüntüsü böyle ise burada sadece polikistik over görüntünüz var demek gerekir.
Bir çok kadın sadece bu görüntü söylenip açıklama yapılmadığı zaman kendini
ağır polikistik overli veya polikistik over hastası veya sendromu gibi sınıflayıp
hemen gebe kalamayacak mıyım kısmına gelmektedir ne yazık ki. Çünkü her
yerde polikistik over veya polikistik over hastası, polikistik over sendromu olan
gebe kalamaz, , infertildir veya kısırdır gibi yazılarla, cümlelerle karşılaşır.
Sadece ultrason görüntüsü polikistik olan zayıf bir hanımefendiye sadece kilo
almamasını, karbonhidrat,şeker ve yağlardan uzak durmasını tavsiye etmek
yeterli iken kilolu hanımlarda kilo vermek için de gereken diet, spor ve hareketli
yaşam tarzına geçiş tavsiye edilmelidir.
Peki ya şikayeti olanlar , bu polikistik overin kesin bir tedavisi yok mu ? Bu
kistler geçmez mi ? Cevap yok ve geçmez ‘dir.
Peki biz her yeri gezdik çare bulamadılar, siz bize ne yapabilirsiniz ? Polikistik
overde tedavi şikayetlere, yaşa göre, gebelik istenip istenmediğine göre değişir.
Polikistik over görüntüsünü veya polikistik over hastalığını/sendromunu ilaçla
tedavi etmek ortadan kaldırmak, yok etmek mümkün değil . Ancak neler
yapabiliriz ?
Eğer gebelik isteği olmayan üreme çağında bir hastamız veya genç bir kızımız
sadece adet düzensizliğinden şikayetçi ise, bildiğiniz gibi polikistik overe
uygun, hormonal dengeyi sağlayacak adet düzenleyiciler kullanıyoruz. Tabi ki
fazla kilomuz var ise önce hedefimiz bunu düzeltmek oluyor. Kilo veren ve
vücut kitle indeksine uygun hale gelen birçok polikistik overli kadın ilaca
ihtiyaç duymadan adetlerini düzene sokabilir.
Adet düzensizliği ile beraber, sivilce ve vücutta kıllanma artışı var ise muhakkak
siproteron asetat içeren antiandrojen ilaçlar, yani polikistik overde artmış
testosteron aktivitesini ve düzeylerini düşürecek tedaviler uygulanmalıdır.
Polikistik over hastalığı veya sendromunda insülin direnci , diabet yani şeker
hastalığı da eşlik edebilir. Bu durumda tedaviye antidiabetikler de eklenir.
Bunlar ihtiyaca göre tabletler veya insülin de olabilir. Tabi ki kilo vermek ve
diet yine ilk basamakta bunu unutmayalım.
Polikisitik over ve gebelik diye sorsak hocam derseniz eğer …
Şimdi en başta söylediğim gibi tesadüfen polikistik overlerin var denen hanımlar
bile internete bakıp bişeyler okuyunca direk benim çocuğum olmayacak diyor ne
yazık ki yeterince bilgilendirilmedikleri için.
Ben polikistik over ve gebelik konusunda hanımları 3 gruba ayırıyorum.
1) Kendiliğinden gebe kalanlar ( çoğu polikistik over görüntüsüne sahip
olduğunu dahi bilmeden gebe kalabilir. )
2) Yumurta takibi veya aşılama gibi basit yöntemlerle gebe kalanlar
3) Tüp bebek tedavisi ile gebe kalanlar
Yeni evli çiftlerde, adetleri düzenli olanlarda gebelik için beklemelerini
öneriyorum genellikle. Eğer bilinen veya gebeliği etkileyecek ek bir sorun
yoksa tabi ki en azından 1 yıl bekleyin derim.
Genç çiftler ve birkaç yıllık evliler , ek bir sorun yok, adetler düzenli veya
hafif düzensiz, bu grupta da gebe kalamama süresine göre yumurta takibi
veya aşılama tedavisini öneririm.
Peki polikisitik overde ne zaman tüp bebek tedavisi önerirsiniz derseniz
eğer …
Polikistik overe eşlik eden orta veya ağır erkek faktör var ise, yani sperm
parametreleri kötüyse, anne adayımızın yaşı 35 ve üzerinde ise, her iki tüp
tıkalı ise, daha önce yumurta takibi ve aşılama tedavileri ile gebelik el
edilemedi ise, 5 yıl ve üzerinde korunmasız ilişkiye rağmen gebelik
olmuyor ise bu grupta başka yöntemler deneyerek zaman kaybetmeye
gerek görmüyorum. Bu gruptaki çiftlerimizin tüp bebek tedavisi
yaptırmaları gerekir.