Malik Aksel
- Meslek : Ressam ve yazar
- Doğum : 1903 - Katerin
- Ölüm : 15 Şubat 1987 – İstanbul
- Başlıca Eserleri : Resim Sergisinde Otuz Gün, İstanbul Mimarisinde Kuş Evleri, Anadolu Halk Resimleri, Türklerde Dinî Resimler, Sanat ve Folklor, İstanbul’un Ortası
Halk resimleri üzerine çalışmalarıyla tanınan Malik Aksel, ilk öğrenimini Serez’de yaptı. Daha sonra İstanbul’da Bayezid Numûne Mektebi’ne devam etti. 1921’de Dârülmuallimîn’den mezun olup öğretmenliğe başladı. Yüksek öğrenimini, 1928 yılında devletçe açılan bir imtihanı kazanarak gittiği Almanya’da, Berlin Yüksek Resim Öğretmen Okulu’nda tamamladı. Burada bir yandan Prof. Grossmann’ın atölyesinde yağlı boya ve gravür çalışmalarını sürdürürken bir yandan da M. Libermann ile halkın hayatından sahneler, portre ve peyzajlar yapan L. Corinth’in çalışmalarını yakından takip etti. Yurda döndüğü 1932’den 1968 yılına kadar Gazi Eğitim Enstitüsü ve Çapa Eğitim Enstitüsü’nde resim ve sanat tarihi öğretmenliği yaptı. 1968’de emekli oldu. İstanbul’da öldü ve Zincirlikuyu Mezarlığı’na defnedildi.
Sanat hayatına 1924’te, Galatasaray Lisesi’nde açılan güzel sanatlar sergisine sulu boya resimleriyle iştirak ederek giren Malik Aksel, daha sonra yurt içinde ve yurt dışında birçok sergiye katıldı. Bazı resimleri İstanbul Devlet Resim ve Heykel Müzesi’ne alındı. Resimlerinde büyük ölçüde mahallî renk ve motiflere yer veren Aksel, konu olarak daha çok Anadolu köy hayatını ve halk eserlerini işledi. Türk mahallî hayatını tasvir ettiği figüratif çalışma ve kompozisyonlar yanında Anadolu halk resim sanatı ve folkloru, dinî resimler gibi konular üzerinde de dikkate değer araştırmalar yaptı.
beyaztarih.com'da yayınlanan makale, röportaj, özel dosyalar, ansiklopedi, resimlerle tarih ve sorularla tarih yayınlarının tüm yayın telifleri beyaztarih.com'a aittir. Yapılacak küçük alıntılar dışında hiçbir şekilde çoğaltılamaz.
Kaynakçalar
Akpınar, Turgut, Malik Aksel, Diyanet İslam Ansiklopedisi, 1989, Cilt: 2, syf: 295
DİĞER ANSİKLOPEDİLER
-
Diyojen
Osmanlı Devleti’nde Türkçe olarak yayımlanan ilk mizah dergilerinden biri olan Diyojen Teodor Kasab tarafından çıkarılmaya başlandı. Teodor Kasab, Fransa’da edindiği mizah kültürü ve gazetecilik tecrübesiyle, çevresine maaşlı olarak topladığı o yılların en kuvvetli kalemleri sayesinde Diyojen’in devrin en yüksek tirajına ulaşmasını sağladı. Osmanlılığa son derece bağlı olan Teodor Kasab, o yıllarda Rum ve Yunanlılar’la diğer azınlıkların ayrılıkçı hareketleri ve Osmanlı düşmanlıklarına karşı şiddetle mücadele etti ve Osmanlı ülkesinin müşterek unsurların el birliğiyle yükseleceği fikrini müdafaa etti. 183. sayısında imtiyazı iptal edilerek yayımı durduruldu. Derginin yazarları, makale ve fıkralarını Teodor Kasab’ın tesbit ettiği doğrultuda kaleme aldı. Dergide işlenen konular arasında üzerinde ısrarla durulanlar devrin dâhilî, siyasî ve sosyal olaylarıydı. Yazı heyeti tarafından, o devirde tiyatrolarda oynanan yabancı piyeslerin tercümelerinin Türk cemiyet hayatı açısından uygun görülmediği, bunların yerine Türkçe telif eserler ortaya konması gerektiğini belirten ilkyazılar da burada yazıldı.
-
Vincent van Gogh
Batı sanat tarihinin en tanınmış simalarından biri olan Hollandalı ressam Vicent van Gogh, Hollanda’nın güneyindeki küçük bir köyde dünyaya geldi. Öz itibariyle dindar bir kişiliğe sahipti. Rahip olmak için çok uğraşsa da bir türlü teoloji okulunun giriş sınavlarını geçemedi. Bir dönem Belçika kömür madenlerimde Protestan misyoneri olarak çalışan Gogh’un burada karşılaştığı yoksul işçiler ilk çalışmaları için ona ilham kaynağı oldu. 1880 yılında dini kariyerini bırakan Gogh sonunda ailesinin de cesaretlendirmesiyle Brüksel’e giderek resim dersleri almaya başladı. Amcası ve küçük kardeşi Theo, hayatı boyunca Gogh’u destekleyecek sanat meraklılarıydı. 1885 yılında yoksul bir köylü ailesinin akşam yemeğini gösteren ilk büyük çalışması The Patato Eaters(Patates Yiyenler) isimli resmini tamamladı.
-
Jean-Paul Sartre
Varoluşçuluğun babası Jean-Paul Sartre kurgusal eserleri, filmleri, politik aktivizmi, aşk ilişkileri ve provokatif felsefi ile Batı Avrupa’da son derece önemli bir yere sahiptir. Paris’te doğan ve felsefe doktorasını da aynı şehirde tamamlayan Sartre ömrü boyunca sürecek bir ilişkisinin olduğu Simone de Beauvoir ile burada tanıştı. İki yıl Almanya’da çalıştıktan sonra Fransa’ya dönüp 1938’de yayımlanan “Bulantı” isimli varoluşçu romanını yazmaya başladı. II. Dünya Savaşı sırasında Fransız ordusuna alındı, fakat Almanlara esir düştü. Dokuz ay Nazi kampında kaldı. Daha sonra sağlık sorunları nedeniyle serbest bırakıldı. Savaşın kalan döneminde Nazi karşıtı entelektüellerin çıkarttığı yeraltı dergilerine ve organizasyonlara katıldı. Komünizmi benimseye Sartre, 1943 yılında varoluşçuluğun temel eserlerinden biri olan “Varlık ve Hiçlik” isimli eseri yazdı.
-
Golda Meir
İsrail’in kurucularından ve İsrailin ilk kadın başbakanı olan Golda Meir Ukrayna’da dünyaya geldi. Ailesi 1906 yılında yoksulluktan ve anti semitimizden kurtulmak için ABD’ye gitti ve Milwakuee’ye yerleşti. Burada İngilizce öğrendi ve ailesinin bir bakkal dükkanı açmasına yardımcı oldu. Lisede Siyonist bir gençlik organizasyonuna katıldı. 1921’de Filistin’e gitti. Filistin’e gittikten sonra bir kolektif çiftlikte çalışmaya başladı. Daha sonra emek konsilinde görev aldı. ABD ve Avrupa’yı gezerek Yahudi yerleşimciler yararına ve Siyonizm davası adına yardım topladı.
-
Cihan Begüm
Medenî, titiz bir Müslüman hanım olan Cihan Begüm annesinin vefatının ardından Lord Canning ile yapılan anlaşma gereğince “sultan” unvanıyla tahta geçti. Devlet yönetimiyle ilgili pek çok bilgiyi ananesi İskender Begüm’den edinmiş olan Cihan Begüm kocasının ölümü ile birçok problemle karşı karşıya kalan Cihan Begüm oğlu Muhammed Nasrullah Han’ın da yardımlarıyla ülke idaresinde ve hukuk sisteminde yenilikler yaptı. Osmanlı ile dost ziyareti niteliğinde görüşmeler yapan Cihan Begüm I. Dünya Savaşı’nda İngiliz hükümetine bağlılık gösterdi. İngiliz ordusuna katılmak üzere bir bölük gönderdi. İki oğlunun da ansızın ölümü üzerine ülkede karışıklıklar meydana geldi fakat Cihan Begüm bunların da üstesinden gelmeyi başardı. Bibiya Begüm olarak da bilinen Cihan Begüm 1926 yılına gelindiğinde oğlu lehine tahttan çekildi.
KELAM
Su nasıl suya benzerse, bir milletin geleceği de geçmişine öyle benzer.
İbn Haldun