Meslek seçimi yapmak öğrenciler için her zaman oldukça sıkıntılı bir süreç olmuştur. Çünkü öğrencilerin ilerleyen yıllardaki mesleklerini seçerken yapacakları ya da alacakları yanlış kararlar hayatlarının geri kalan kısmında çok sıkıntılı bir süreç yaşamalarına sebep olabilir. Örnek vermek gerekirse sayısal konuları sevmeyen birisinin mühendis olması kolay bir süreç olmayacaktır. Ya da matematiği sevmeyen bir kişinin mühendis olması mesleğini severek yapmasına hep engel olacaktır.
Bu tarz sorunların ortaya çıkmaması için öğrencilerin ilk olarak kişisel yatkınlıklarını bulması gerekmektedir. Daha sonra ise üniversite bölüm ve alan seçimlerinde kendisine uygun bölümlere yönelmesi gerekmektedir. Aynı üniversitelerde ve aynı bölümlerde okumuş onlarca kişi mezuniyetten sonra farklı işlere yönelmiş olabilir. Bu durumda üniversite seçiminden sonra öğrencilerin alan seçimlerindeki önemi bizlere göstermektedir.
Doğru Meslek Seçimi İçin Alan ve Bölüm Tercihi
Alan ve bölüm tercihi yapılırken öğrenciler dünyanın ihtiyaçları göz önünde bulundurulmalıdır. Mühendislik, tıp ve psikoloji gibi alanlara her zaman olduğu gibi büyük yığılmalar olmaktadır. Ama öğrenciler her şeyden önce okudukları bölümü günümüz ve geleceğe göre şekillendirerek okumalıdır. Artık eski düzen çalışma şekilleri ve iş imkanları ortan yavaş yavaş kalktığı için öğrenciler kendilerini geleceğe yönlendirmeleri gerekmektedir.
En uygun meslek seçimi yapan öğrenciler de dahil olmak üzere artık tüm öğrenciler meslekleri ne olursa olsun mesleğinin gelecekte yönelmelerini bilmesi ve ona göre okuması oldukça önemlidir. Bu konuda da üniversitelerin 2. sınıflarında ortaya çıkan alan seçimlerinin doğru yapılması oldukça önemlidir. Kendi yatkınlığını bulan öğrenciler 2. sınıfta mesleğinin içerisindeki yönelmeleri doğru yapması gerekmektedir.
Tıp bölümünden örnek vermek gerekirse okulu bitiren bir kişi cerrah olabilir. Ya da farklı alanlarda çalışmalar yapabilir. Aziz Sancar bir tıp doktorudur. Pek çok sınıf arkadaşı mezuniyetten sonra doktorluk yapmış olabilir. Ama Aziz Sancar çalışmalarına laboratuvarda devam ederek farklı bir alanda ihtisaslaşmıştır. Ya da bazı sınıf arkadaşları biyomedikal ya da biyokimya alanlarında çalışıyor olabilir.
Kan tuttuğu halde tıp alanını seçen öğrenciler bu konuda çok tereddütlü olmaktadır. Bu öğrenciler tıp alanını sadece cerrahlık olarak düşünmektedir. Bu öğrencilerin danışman hocaları ile birlikte tıp alanının AR – GE ya da laboratuvar alanlarına yönlendirilmesi gerekmektedir. İnsanların mesleki gelişimleri ve yatkınlıkları bu anlamda dikkat edilmesi gereken konulardır. Mesleki alanda yapılan yanlış tercihlerin ilerleyen yıllarda telafisi çok zor ya da imkansız bir hal alabilir.
Çocuklara Yaşam
Doğru meslek seçimi yapmadan önce bir önceki aşamadan olan çocukluk dönemi de bu süreç içerisinde oldukça önemlidir. Öğrencilerin yaşına göre gelişim psikolojisine uygun olarak yaşamın getirdiği yapıya göre çocukların hazmedebileceği alanı oluşturmak gerekmektedir. Özellikle 0 – 6 yaştaki ilk 3 yıl inanılmaz dikkate alınması gereken çok kritik bir yaş grubudur. Anneler bu dönemlerin başkahramanı olmaktadır. Annelerin çocuklarına verecekleri eğitim oldukça önemlidir.
Daha sonraki yaş aralığı olan 6 – 12 yaş aralığında ise çocuklar üzerinde öğretmen etkisi oldukça önemlidir. İlköğretimin ilk 4 yılı çokça dikkate alınması gereken dönemdir. Ayrıca çocukların 5 – 9 yaş aralığında da çocuklara yanlış yaklaşımlar özgüven eksikliğine sebep olabilir. Kız çocuklarının ben bu bölümü yapamam demesinin başlıca sebeplerinden bir tanesi bu yaş aralığında kırılan öz güvenleridir.
Oysaki insanların bir şeyi yapacaklarına olan inancı oldukça önemlidir. İlköğretimden sonra gelen lise döneminde de öğrencilerin doğru lise tercihi ile başlayan bir süreçtir. Öğrencilerin kendilerine göre en iyi liselere gitmesi ve daha sonra 2. sınıfta alan seçimlerine yönelmesi oldukça önemlidir. Çocukların lise meslek seçimi ve daha sonraki süreç temelinin çok küçük yaşlar atılması gereken bir durumdur. Bu sayede çocuklarımız kendilerine en uygun mesleği seçerek hayatlarının büyük bir sorununu ortadan kaldırabilir.
Öğrenciler için meslek seçimi ya da benzer konularda daha ayrıntılı bilgiler almak için Doç. Dr. Gamze Sart resmi internet sitesinden uzman kişiler tarafından yazılmış makalelere ulaşabilirsiniz. Ayrıca Gamze Sart resmi Youtube kanalından da bu ve benzer konular ile alakalı videolara ücretsiz ulaşabilirsiniz. Ayrıca Aba Psikoloji Youtube kanalından bu konular ile alakalı çocuklarınız için videolara ulaşabilir ve Aba Psikoloji resmi internet sitesinden de bu konu üzerine uzman kişilerden destek alabilirsiniz.