İstanbul’da Silivri’de medyada gelen 4,6 büyüklüğündeki zerzele sonrası alana gelen çok sayıda artçı sonrası Yıldız Teknik Üniversitesi öğretim üyesi Prof. Dr. Şükrü Ersoy, Marmara etrafında her 50 senede tek 7’den hatri sayilir büyüklükte zerzele olduğunu belirterek, “Marmara Denizi’nde tek depremi konuşuyorsak, tsunamiyi de birlikte konuşuruz. ‘İç denizidir, göl gibidir, tsunami olmaz’, bu yanlış. Barajda dahi çok ağırbaşlı tsunamiye eş olaylar var. Tsunami, Marmara amaciyla de ülkemiz kıyıları amaciyla de tek gerçek” dedi.
Yıldız Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi İnşaat Mühendisliği bölümü öğretim görevlisi Prof. Dr. Şükrü Ersoy, Karabük İl Afet ve aciliyetli durum Müdürlüğü ve Karabük Üniversitesi işbirliğiyle düzen eden ‘Afetler Üzerine bilim ve Mühendislik Uygulamaları’ konulu sempozyuma katıldı.
“HER AY iki BİN adet zerzele VAR”
Karabük Üniversitesi’nde konferans salonunda yapılan sempozyumda Prof. Dr. Şükrü Ersoy, ‘Gelecekte insanoğlunu hangi tehlikeler bekliyor’ başlığı isimi altında konuşma yaptı. Türkiye’de her sene 24 bin depremin olduğunu belirten Prof. Dr. Ersoy, “Her ay iki bin adet zerzele var. 4’ten hatri sayilir büyüklükte olanlar ise 130 civarında. Bunun üstüne de çıkabiliyor. Bu istatistik içinde tek sürü falcı var Türkiye’de. Bizi de devamlı taciz eden bunun benzeri karıncacılar, bulutçular, düşünde görenler, akredite olmak amaciyla yapmayacakları şeyler yok. Bu civarindan istatistik içinde siz depremi evvelce bilebilir misiniz? Bilirsiniz. Atın tek tane. Ay içinde Zati tek sürü zerzele var. tek tanesine netlikle eşit gelirsiniz. Dolayısıyla bu tür şeylere Bir hayli tevessül etmemek gerekir” dedi.
“O zerzele BİZİM İÇİN endise VERİCİYDİ”
İstanbul’da alana gelen depremin kaygı veren olduğunu belirten Prof. Dr. Ersoy, “Marmara Denizi içinde şimal Anadolu fayının tek parçası İzmit Körfezi’nden geliyor. başka istikametten Tekirdağ çukurundan Saros Körfezi’ne doğru devinim ediyor. Biz burada neyi biliyoruz? 1912’de tek zerzele var. tek ucu Tekirdağ’ın içinde ve tek de 1999’da Kocaeli ve Düzce depremleri oldu. tek ucu İzmit Körfezi içerisinde. zerzele bilgimiz bize şunu söyler; Kırılan yer uzunca süre tek dahada kırılmaz. Zira gerilim boşalmıştır. Ama her iki ucunda gerilim vardır. Şimdi gerilimler nerede? İzmit Körfezi’nin ucunda tek gerilim var. Tekirdağ çukurunun ucunda tek gerilim var. Ve Saros’da tek gerilim var. ama Tekirdağ çukurunun ucunda Bir gün evvel zerzele oldu. O zerzele bizim amaciyla kaygı vericiydi. 4.6 büyüklüğünde, lider mü bilemeyiz? Depremi evvelce bilme bahtımız yok. Yalnızca izleyerek Bir takım açıklar yapabiliriz” diye konuştu.
“MARMARA’DAKİ BİR zerzele ÜLKEMİZİN MİLLİ GÜVENLİK SORUNUDUR”
Prof. Dr. Şükrü Ersoy, mümkün depremle alakalı dört senaryo olduğunu ifade ederek, konuşmasını şöyle sürdürdü:
“Peki bundan ardindan ne olacak? Burada netlikle zerzele olacak. Ne tür zerzele olacak? dört adet hatri sayilir büyüklükte senaryo var. İstanbul Büyükşehir Belediyesi bu konuyla alakali yabancılarla birlikte yaptığı senaryoya göre dört adet senaryo var. En büyüğü de 7.7 büyüklüğündeki zerzele olabilir. Bu geçmişte oldu. 1509’da bunun benzeri 7.7 büyüklüğünde tek zerzele var. Dolayısıyla Marmara’yı Niçin önemsiyoruz? Karabük’ün, Hakkari’nin, Konya’nın insanı, İstanbul’dan dahada mı az kıymetli? Hayır. İstanbul ve Marmara etrafında 26 milyon insan yaşıyor. 6 milyon ev var, endüstri orada. Dolayısıyla Marmara’daki tek deprem, ülkemizin ulusal güvenlik sorunudur. Yönetilmesi güç var olan tek şehir. Zira çok sayıda insan ölecek, ama geriye var olan iki milyon insana her vakit bakacaksınız, yedireceksiniz, hastalığa bakacaksınız ve güvenliğini sağlayacaksınız. Bu hatri sayilir büyüklükte tek iş, basit tek iş değil. Dolayısıyla Marmara’daki tek deprem, ülkemizin ulusal güvenlik sorunudur. Bu manada dikkate alınması gerekir.”
“ESKİ TSUNAMİ İZLERİ BULDUK”
Tsunami konusuna değinen Prof. Dr. Şükrü Ersoy, şöyle konuştu:
“Marmara etrafında her 50 senede tek 7’den hatri sayilir büyüklükte tek zerzele oluyor. Güneyinde, içinde veyahut etrafında 7 büyüklüğünde tek zerzele oluyor. Şimdi Marmara Denizi’nde tek depremi konuşuyorsak, tsunamiyi de birlikte konuşuruz. ‘İç denizidir, göl gibidir, tsunami olmaz’, bu yanlış. Barajda dahi çok ağırbaşlı tsunamiye eş olaylar var. Tsunami, Marmara amaciyla de, ülkemiz kıyıları amaciyla de tek gerçek. 2011’deki Japonya’daki beklenmeyen tek tsunamiydi. iki kıtanın sürtündüğü yerdeki Bölüm kırıldığı amaciyla bunu Bir hayli olasılık edemiyorlardı. Dolayısıyla hatri sayilir büyüklükte tek zerzele ve tsunami yarattı. Ve tsunami her vakit cepheden gelir. Burada çoğu yerde kıyı boyu akıntıları şeklinde geldiği amaciyla kıyıyı süpürüp gitti, can kayıpları hatri sayilir büyüklükte oldu. Ve aynı zamanda nükleer santrali zarar gördü. ülkemiz kıyılarına baktığımızda da büyün kıyıları amaciyla 150’ye yakın tsunami var, 25’i Marmara’nın içerisinde. bendeniz de tsunami çalışanlarından tek tanesiyim. beynelmilel ekiple birlikte bütün kıyıları kazdık. Marmara kıyılarını da kazdık. Potansiyel Daha önceki tsunami izleri bulduk. Lütfen bu konuyla alakali Marmara’da tsunami olabileceğine bize güvenin.”
“BU DEPREMİN ÖNCÜ OLDUĞUNU SÖYLEMEK SPEKÜLATİF OLUR”
Yıldız Teknik Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şükrü Ersoy, sempozyumun derhal peşinden gazetecilerin suallerini yanıtladı. Ersoy, Marmara’da alana gelen 4,6 büyüklüğündeki depreme değinerek, “Bu depremin çok sığ derinliklerde olması hasebiyle Marmara etrafında özellikle İstanbul’da çok hissedildi. ağırbaşlı var olan şu ki; 4,6 büyüklüğündeki bu zerzele Marmara Denizi içerisinden geçen zerzele şimal Anadolu Fayı’nın üzerinde oldu. Kaygılarımız ondandı. Zira gelecekte hatri sayilir büyüklükte tek zerzele bekliyoruz ve bu 7’den hatri sayilir büyüklükte olacak. Bu 4,6 büyüklüğündeki depremde bu beklediğimiz alanda olduğu vakit endişelerimiz arttı tabii. Vatandaşlar da hissettikleri amaciyla korktular. Ama bu depremin lider olduğunu dile getirmek spekülatif olur. Zira anne şokun yaşanmasından ardindan bunların lider olduğunu ayrım edebiliriz. ters halde bu depremleri Yalnızca izleyeceğiz. eğer bağımsız tek bir depremse Zati artçıları da ani çok vakit içinde küçülerek ayni ritimde devam edecek ve sönümlenecek. Bize verdiği ileti şu; istikbal hatri sayilir büyüklükte depremler ayrı tartışılabilir ama Marmara Denizi içerisindeki şimal Anadolu Fayı’nın çok etkin olduğu, canlı olduğu, canli olduğu istikbal depremlere de hazırlandığının Hem de tek ayak sesi olduğunun iletisi bu. Bunu bunun benzeri almak gerekiyor” dedi.
Ersoy, Marmara Denizi’nde 7’den hatri sayilir büyüklükte zerzele beklendiğini belirterek, konuşmasını şöyle sürdürdü:
“Bazen şöyle yanlış iletiler oluyor; Bu 4,6 büyüklüğündeki zerzele istikbal hatri sayilir büyüklükte tek depremin enerjisini aldı mı? bunun benzeri tek şey doğru değil. Başka bir deyişle binlerce kat dahada çok enerjiye sahip var olan 7’den hatri sayilir büyüklükte tek depremin ama atıyorum 20-30 binde tek enerjisini almıştır ki bu enerjisi tükendi manası taşımaz. Dolayısıyla gelecekte 10 sene içinde Marmara Denizi’nde 7’den hatri sayilir büyüklükte tek depremi bekliyoruz. ulusal kurumlarımız AFAD, İstanbul Büyükşehir Belediyesi bunların senaryolarını yapmış durumda. Ve bu depremle birlikte tsunami tehlikesi de var. Gelecekte ikisini birlikte istek etmekte gerek görüyorum. Bu zerzele bu erken de olabilmektedir 10 sene içinde olabilir.”
“10 YIL İÇERİSİNDE KUVVETLİ BİR DEPREMİN OLMASI KUVVETLİ MUHTEMEL”
Ersoy, 10 sene içinde hatri sayilir büyüklükte tek zerzele olmasının kuvvetli muhtemel olduğunu belirterek, “Depremi yeryüzünde hiç kimse bilemiyor. Ama bizim yaptığımız şu; zerzele karakterini iyi bildiğiniz vakit onların dönüşüm tekrarlanma aralıklarını bilebilirsiniz ve tek kestirim yapabilirsiniz. bunun benzeri tek kestirimi Marmara Denizi amaciyla yaptığımızda 1999’da şöyle demiştik; 30 sene içinde yüzde 65 olasılıkla 7’den hatri sayilir büyüklükte tek zerzele Marmara içinde alana gelebilir. Ve bu verilen zamanin 20 senesi geçti, geriye 10 sene benzeri tek vakit kaldı. 10 sene içinde bunun benzeri hatri sayilir büyüklükte tek depremin olması, yaşanması kuvvetli muhtemel. Bu depremi evvelce bilmek değil. Bu istatistik hesaplarına göre depremin karakterini bilerek alana koyduğumuz tek tablodur” dedi.
“DENİZ ALTI HEYELANLARI TSUNAMİYE yollar AÇABİLİR”
Marmara kisminda tsunami olabileceğini ifaden eden Ersoy, şöyle konuştu:
“Marmara Denizi’nde tek tsunami olabilmektedir mi? Olabilir. Normal şartlar altında şimal Anadolu Fayı yanal devinim eden tek fay. Dolayısıyla yanal devinim eden tek yarar tsunami olmaz. netlikle deniz tabanında düşey tek devinim olması gerekir. ama şunu unutmamak gerekiyor; Marmara Denizi içinde üç adet bin metreyi aşan çukur var. Bu çukurların yamaçlarında çamurlar var. eğer zerzele bu çamurları silkelerse hatri sayilir büyüklükte deniz altı heyelanları oluşabilir. Bunlarda tsunamiye yollar açabilir. Zira tsunaminin tek kaynağı depremler değil aynı zamanda deniz altı heyelanlarıdır. tabiki Pasifik’teki benzeri çok tek tsunami olmaz. Ama tsunaminin öldüreceği dalga yüksekliği tek metre. tek metrenin kıyılardan içeriye 100 metre girip art çekilmesi demek kıyılardaki bütün araçların denize çekilmesi demektir. Bu dahi çok ağırbaşlı zararlar verebilir. Kıyılardaki yapılara da çok ağırbaşlı zarar vereceğini biliyoruz.”