Gölge Konuşuyor:
Bu kitabı, bu romanı çok güzel anlatmalıyım. Öyle anlatmalıyım ki tüm duygularım ifşa olsun. Öyle anlatmalıyım ki, kitabı okuyacak bir diğer kişiye benim gibi görmesi için gözlerimi ödünç vermiş gibi hissedeyim. Teknik analizler bazen beğenimizi karşı tarafa göstermede yeterli olmayabilir. Daha az beğendiğimiz kitabın yorumu daha güzel olabiliyor çünkü. Özetle çok etkilendiğim bu romanla ilgili konuşurken doğru kelimeleri seçmeliyim.
Evvelden burada hakkında konuştuğum Kuş Kadın adlı romanla benzerlikler taşıyor bu roman. Karakterler de çok benziyor. Ama eğer ikisi arasında seçim yapmam gerekirse hiç düşünmeden Kuş Evi derim. Gwendolen Howard, ya da romandaki hitap şekliyle Gwendolen, Gwen, Gwennie, Len, Lennie’nin çok daha etkili bir karakter olduğunu söylemeliyim. Gerçek bir kişilikmiş Bayan Howard ama ben okuma süresince onun gerçek bir kişilik olduğunu unutuyor, onu hep bir kurmaca karakter olarak düşünüyordum.. Çünkü onun kuşllarla kurduğu ilişki anlatıyı fantastik bir roman havasına büründürüyordu.
1894-1973 yılları arasında yaşamış Gwendolen Howard hiç evlenmemiş. Evlenme teklifleri de alıyor ama bu konuda pek kararlı davranmıyor. Belki karşı taraf biraz ısrarlı davransaydı olurdu çünkü Lennie hiç bir zaman evlenmeye karşı olduğunu söylemiyor. Dört kardeşi ve anne babasıyla birlikte hikayesini ilk başlarda dinliyoruz onun kendi sesinden. Sonra coğrafya değiştirir ve arkadaşlarla devam eder hikayesi. Ama ne ailesi ne de arkadaşlarıyla kurduğu ilişki kuşlarla kurduğu gibi dostane değildi.
Sadece dostluk değil birbirini anlama temelli bir ilişki. Birlikte kendi habitatlarını kuracak olan taraflar birbirleriyle saygıya dayanan ilişkileri vardır. Kargaların sayma yetenekleri olabileceğini daha önce matematik ile ilgili Gökteki Pi adlı kitapta öğrenmiştim. Gwendolen de komşusu baştankara Yıldız ile sayma egzersizi yapmaktadır ve başarılı sonuçlar almaktadır. Ne var ki, onun kuşlarla ilgili tespitleri akademide pek taraftar bulmayacaktır, çünkü sözüm ona tezleri bilimsel değilmiş. Gerçekten akademinin karşılıklı hissiyat üzerine tezleri dayandırması için yeterli neden yok. Bir kuşbilimci değildir kahramanımız üstelik, yaşamını büyük bir orkestradaki başarılı bir kemancı olarak sürdürüyordur. Ama Gwen konu ile ilgili eserler verince çok fazla kişinin ilgisini çekecektir. Hatta gözlerimizin bulutlandığı kuş evine komşu tatil köyü açılacağını duyduğumuz vakit Gwen daha ziyade okurların desteği sayesinde projeden sorumlu şirketin hakkından gelir.
Yaşamının sadece dokuz yılını birlikte geçirmiş (çünkü Yıldız ölüyor) olduğu Yıldız ile münasebetleri romanda bir alt metin vazifesi görüyor. Ama el ayak çekildikten ve yaş da ilerledikten sonra romanın ikinci yarısında yani kuşlara adanmış bu ömürden daha çok etkileniyorsunuz. Baştankaradan bahsetmiştik ama yelpaze biraz daha geniş. Karatavuklar, kızılgerdanlar, saksağanlar… Hepsine kapısı açıktı gwendolen’in. İnsanlara da hatta kedilere bile kapısı açıktı kuşları rahatsız etmemek koşulu ile…