İstanbul Şile ilçesi Darlık Yolu'nda geçen salı günü ava çıkan bir kişi göletin içerisinde çok sayıda iş makinası, kamyon ve traktöre ait lastik buldu. Durumun yetkililere bildirilmesi üzerine çarşamba günü bölgeye Şile Belediyesi, Orman İşletme Müdürlüğü ve Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü ekipleri geldi. Çok sayıda personel, iş makineleriyle lastikleri göletin içerisinden çıkararak kamyonlara yüklemeye başladı.
2003 YILINDA BIRAKIP GİTMİŞLER
Alanın 1999'da Devlet Su İşleri'nin 49 yıllığına Orman İşletme Müdürlüğü'nden aldığı bir mekân olduğunu belirten Şile Belediye Başkanı İlhan Ocaklı, "İstanbul'a su getirmek için şantiye ve toprak depolama sahası olarak aldığı bir mekan. Bu alanda çalışan taşeron bir firma, 1999 yılında başladığı 2003 yılına kadar devam ettiği çalışma süresi içerisinde iş makinelerinin, kamyonların, traktörlerin, kepçelerin lastiklerini burada görmüş olduğunuz o alanda depolamışlar. Daha sonra 2003 yılında işleri bitince gidiyorlar ve bu lastikleri burada bırakıyorlar" dedi.
'GÖLETİN İÇİNDE KALDIĞI İÇİN GÖRÜLMEMİŞ'
Yağmur sonucu burada gölet oluştuğunu belirten Ocaklı, "Bu lastikler de suyun içerisinde kaldığı için bugüne kadar fark edilmemiş. Havaların da yağmursuz geçmesinden dolayı biraz da kurak mevsim olunca su çekilmiş. Suyun çekilmesiyle beraber lastikler de gün yüzüne çıkmış. Dolayısıyla bunu tespit eden duyarlı vatandaşımıza teşekkür ediyoruz" diye konuştu. Olayın burada yaklaşık 15-20 yıldan beri var olduğunu söyleyen Ocaklı, lastiklerin ilgili yerlere nakil olacağını, ömrünü tamamlayan lastiklerin ise geri dönüşüme gönderileceğini söyledi. Lastikleri gölete atan firma hakkında da soruşturma başlatılacağı öğrenildi.
LASTİKLER İÇİN LASDER DEVREYE GİRDİ
Ömrünü Tamamlamış Lastiklerin (ÖTL) toplatılması, taşıtılması ve uygun yöntemlerle geri kazandırılması amacıyla ilgili yönetmelik hükümlerine göre kurulan Lastik Sanayicileri Derneği (LASDER),olayın açığa çıkmasıyla beraber ivedilikle lastiklerin bulunduğu alana giderek yerel yönetim yetkilileriyle bir araya geldi.
LASDER Genel Sekreteri Erdal Kurt, Şile'deki göletten çıkarılan atık lastiklerin bundan sonraki süreci için LASDER olarak yerel yönetim yetkilileri ile gerekli koordinasyonu sağladıklarını belirterek, "Belediye ekipleri tarafından göletten çıkarılıp, uygun bir alana toplanan atık lastikler, yetkili LASDER yüklenicileri vasıtasıyla Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nca lisanslandırılmış geri kazanım firmalarına teslim edilerek geri dönüştürülecek" dedi.
Kurt, atık lastiklerin toplanması ve geri kazandırılması konusuna ilişkin şunları kaydetti:
"Şile’de bir gölette ortaya çıkan lastiklerin 15-20 yıl önce oraya bırakılmış lastikler olduğu tahmin ediliyor. Şu an bu lastikler tarihsel atıktır. Bu lastikler Türkiye'de ÖTL ile ilgili Yönetmeliğin yayınlanmadığı dönemde çevreye sorumsuzca bırakılan atık lastiklerdir. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı çıkardığı yönetmelikle Türkiye’de lastik satış noktalarından ve atık lastik üreticilerinden düzenli olarak Ömrünü Tamamlamış Lastiklerin toplatılmasını amaçlamıştır. Aynı zamanda bakanlık bu amacının yanı sıra tarihsel stoklar ve çevreye kontrolsüz bir şekilde bırakılan ÖTL'lerin toplatılmasını da hedeflemiştir.
Bu kapsamda bu ihtiyaç doğrultusunda kurulan LASDER, 2009 yılında toplama faaliyetlerine başlamıştır. Bu şekilde hem çevrenin korunması hem de ülkemizde yeni bir iş kolu ve ekonomik değer yaratılması sağlanmıştır. Türkiye lastik yenileme pazarının yüzde 65-70’ini temsil eden LASDER, söz konusu yönetmelik uyarınca Türkiye’de bu konudaki tek yetkili kuruluştur ve üyelerinin toplamakla yükümlü olduğu kotalarının her yıl yüzde 100’ünü toplayarak geri kazandırtmaktadır. LASDER üyelerinin kotasının haricinde de yüzde 30-35 civarında bir ÖTL kotası mevcuttur."
ELEKTRİK ENERJİSİ BİLE ELDE EDİLEBİLİYOR
Erdal Kurt, Şile'de gölette bulunarak çıkarılan yaklaşık 50 ton atık lastiğin ÖTL Yönetmeliği kapsamında LASDER’in koordinasyonuyla yetkili yüklenici ve geri kazanım firmalarına geri dönüştürülmek üzere teslim edildiğini aktararak, diğer atık lastikler gibi bu toplanan lastiklerin de bir rekreasyon alanında kullanılabilecek bir yürüyüş parkuruna veya otobanda ses izolasyon bariyerine dönüştürebileceğini belirtti.
Ömrünü tamamlamış lastiklerin Türkiye'de 3 farklı geri kazanım yönteminin bulunduğunu ifade eden Kurt, "Mekanik kırma sonucu elde edilen granüllerin halı saha, rekreasyon alanlarında zemin kaplaması, yürüyüş parkuru, tartan pist, hayvan yatağı, otoban kenarlarında ses izolasyon bariyeri gibi kullanım alanları mevcuttur. ÖTL'nin geri kazanım yöntemlerinden bir diğeri de piroliz yöntemidir ki bu sayede atık lastikler yüksek ısı ve basınç altında sıvılaştırılır, içerisindeki pirolitik yağın alınmasıyla elektrik enerjisi üretimi için jeneratör yakıtı elde edilir." değerlendirmesinde bulundu.
LASDER'DEN ÖTL ÇAĞRISI
Kurt, bir diğer yöntemin ise alternatif yakıt kaynağı olarak çimento fabrikalarında yakıt olarak kullanılmaları olduğuna işaret ederek, şunları kaydetti:
"Muadil yakıtlara göre daha düşük karbondioksit ve sülfür emisyonu yaratırken daha düşük maliyetle aynı kaloriyi sağlamaktadır. Şile'de açığa çıkan lastikler de bu kapsamda geri dönüştürülerek yeniden hayata kazandırılacak. Kamuoyuna ve ilgili tüm paydaşlara çağrımız açığa çıkan ömrünü tamamlamış lastikler için bizimle iletişime geçmeleridir. Her kurum ve birey bu dönüşüm sürecine katkıda bulunarak hem çevrenin korunmasına destek olabilir hem de ülke ekonomisi için bir ışık yakabilir."