Irak Kürt Bölgesel Yönetimi Başkanı Neçirvan Barzani’nin son sözleri dikkatinizi çekti mi bilmiyorum.
Türkiye’nin Suriye Kürtleri ile herhangi bir sorunu olmadığını söyledi, “Türkiye’nin, başından beri Suriye’deki Kürtlerle bir sorunu yok ancak PKK ile var” dedi.
Bu yaklaşımın, Kuzey Irak’taki bağımsızlık referandumu ile Ankara-Erbil arasında tırmanan gerilimi yumuşatma, ilişkileri normalleştirme anlamında bir katkısı olacaktır mutlaka.
Açıklamalarının devamından, Neçirvan Barzani’nin Suriye Kürtleri ve YPG konusunda Türkiye’ye müzahir bir noktada durduğu anlaşılıyor.
Ama bu durumu salt, Ankara ile ilişkileri düzeltme çabası ile açıklamak yetersiz kalabilir.
2012 başlarına gidelim…
Suriye iç savaşı başladığında muhaliflere karşı tutunamayacağını anlayan Esed, İran’a yakınlığıyla bilinen bir diğer Iraklı Kürt lider Talabani’den yardım talebinde bulunmuştu.
Kuzey Suriye’de 1962’den beri kimliksiz, pasaportsuz bırakılan Suriye Kürtleri de, Esed’in gitmesini istiyordu.
Kitlesel gösterilere, ülkenin her yerinde olduğu gibi kuzeyde Kürtler de katılıyordu.
Esed, hem Kürtleri zapturapt altına alacak, hem de Türkiye’yi sıkıştıracak bir hamle peşine düştü.
PKK/YPG ZÜCCACİYE DÜKKÂNINA DALINCA…
2004’te kurulan PYD, o günlerde, PKK ile aynı ideolojiyi paylaşan, tüzüğünün ikinci maddesinde açıkça Öcalan’ın kurtarılması görüşlerine yer veren ama halkta karşılığı zayıf bir siyasi oluşum niteliğindeydi.
2012 başlarında Esed’in çağrısı üzerine Talabani, PKK’yı temsil eden bir grupla Esed’in bazı generallerini Selahaddin kentinde buluşturdu ve o buluşmadan bir anlaşma çıktı.
Devamında PKK, Kandil’den 2 bine yakın militanını Kuzey Suriye’ye gönderdi.
Suriye’nin Kuzeyinde PKK gelmeden önce, 2,5 milyon nüfusa sahip Kürtleri temsil iddiasını taşıyan 11 siyasi oluşum vardı.
Büyük bölümü Kuzey Irak’taki Barzani hareketine yakınlığıyla bilinen bu partiler, çizilen sınırlar içerisinde siyaset yapıyordu.
Ancak bir tane sorunları vardı:
Ellerinde, daha sonra PYD’nin silahlı kolu YPG’nin, korku, sindirme, suikast gibi yöntemler için kullanacağı ‘silah’ yoktu.
Suriye Kürtlerinin önemli bir bölümü, Esed’e karşı ortak savaş için muhaliflerle hareket ediyordu.
Yani Esed’in gitmesini onlar da istiyordu.
Ancak Kandil’den gelen PKK militanlarının arkalarına Esed’in örtülü, Batı’nın açık desteğini almasıyla işler değişti.
Kandil’den gelenler, önce etrafa korku yaymak için suikast eylemlerine koyuldu.
Bir aşiret liderinin üç oğlu infaz edildi.
Birkaç ay öncesinde, Suriye Kürtleri arasında saygın bir yeri olan, aynı zamanda o dönem İstanbul’da kurulan Esed karşıtı Suriye Ulusal Meclisi’nin 29 kişilik yönetiminde görev alan Meşal Temo, Kamışlı’da karanlık bir suikastın kurbanı olmuştu.
SURİYE’DEN KAÇANLAR/ERBİL’E SIĞINANLAR
Kuzey Suriye’de Stalinist bir mantıkla Kuzey Kore’dekine benzer bir yapı kurmaya başlayan PKK/PYD, kendi dışında kalan bütün siyasi oluşumları silah zoruyla sindirdi.
Orada yaşayanlar ya yeni kurallara boyun eğecekler, ya da yaşamlarını sürdürmek için başka yerlere gitmek zorunda kalacaklardı.
İşte böyle bir ortamda, Suriye’nin kuzeyinden Türkiye’ye ve Kuzey Irak’taki Kürt bölgesine kaçışlar başladı.
Suriye’de Barzani ailesinin siyasi görüşlerini benimseyerek sınırlı bir alanda siyaset yapmaya çalışan partiler etkisizleştirildi, bir bölümü kaçarak soluğu Erbil’de aldı.
Bir nevi Erbil’in Suriye’deki kolu, kanadı da kırılmıştı.
Neçirvan Barzani’nin, önceki gün yaptığı açıklamada Suriye’deki PKK/YPG oluşumuna atıf yaparak, “Bunun Suriye’deki kardeşlerimiz için de büyük bir tehlike olduğunu söylemeye çalıştık” demesinin arka planında böyle bir tecrübenin izleri olsa gerek.
Barzani, son demecinde sanki Erbil’den değil de, Ankara’dan konuşurcasına şöyle bir ifade daha kullanıyor:
“Tek isteğimiz, Kürtlerin PKK ile aralarına mesafe koymasıdır. PKK, Suriye Kürtleri üzerinden kendisini meşrulaştırmak istedi ve bugün maalesef bu noktaya gelindi.”
“BU GECE ARTIK RAHAT UYUYABİLİRİZ”