Fotoğraflarda normalde göremediğimiz uzun süreli olayları görebilmek herkesin ilgisini çekmektedir. Uzun pozlama tekniği de tam olarak bu ilgiden dolayı bu kadar ön plana çıkmaktadır.
Yıldız pozlama ortaya çıkan inanılmaz kareler sayesinde fotoğrafçılığa yeni başlayan insanların bile dikkatini çekmiştir. Aslında göründüğü kadar zor bir teknik değildir. Sadece biraz yaratıcılığa ve sabra ihtiyaç vardır. Sonuçta ortaya çıkacak olan karelerin lezzeti çekilen zahmete değmektedir.
Bu pozlama tekniği için ihtiyaç duyulan ekipman listesi ve uygun olan hava şartları aşağıda sunulmuştur.
1– İlk ihtiyacımız olan şey rüzgârdan etkilenmeyecek dayanıklı ve ağır bir tripod. Çünkü rüzgârlı havalarda kamerada meydana gelebilecek olan titremeler fotoğrafı bulanıklaştırabilir. Hem zaman hem de emek kaybına uğrayabilirsiniz.
2- Geniş açılı bir lens kullanmak daha fazla yıldızın kadrajımıza girmesini sağlayacak ve daha güzel bir görüntü ortaya çıkacaktır. Fakat mevcutta 18-55 bir kit lens varsa buda yeterli olacaktır.
3- Bulb modu destekleyen bir DSLR fotoğraf makinesi olmak zorundadır. Bu teknik bir uzun pozlama tekniği olduğu için enstantane değerini kendimiz belirlemeliyiz. Eğer makine bulb modu desteklemiyorsa 30 sn. lik çekimler yapabiliyor olmalıdır. Anlatılacak olan ikinci teknikte bu özellik kullanılabilir.
4- Bulb modu destekleyebilen kablosuz veya kablolu bir kumanda. Fotoğraf esnasında yaklaşık 50 dakikalık pozlama yapacağımız için bu süre boyunca deklanşöre basmak mümkün değildir. Bassanız bile titremeler fotoğrafı aşırı derecede bulanıklaştıracaktır.
5- Gökyüzünün tamamen karanlık olması gerekmektedir. Ayın konumu ve şehirlerden yükselen kirli ışıklar yıldızların pozlanmasını engeller. Ayın olması, renk patlamalarının yaşanmaması için pozlama süremizi kısmamıza sebep olacaktır. Pozlama süresinin az olması ise istediğimiz yıldız fotoğrafını bize vermeyecektir. Gökyüzünün bulutsuz olması diğer bir husustur. Var olan az bulutlar bile kadrajımıza girdiğinde yıldızların gözükmesini engelleyecek ve kesik kesik çizgiler oluşturacaktır. Bu sebeple şehirden uzak bir yer, ayın olmadığı bir gün ve bulutsuz bir gökyüzüne ihtiyaç var.
6- Havanın sıcak olduğu dönemleri seçmek perdenin uzun süre açık kalmasından dolayı makinenin ısınmasına sebep olacaktır. Buda sensörde hasarın oluşmasına sebep olabilir.
Fotoğraf Öncesi Hazırlık: Ay takviminin kontrol edilip çekime gidilecek günde ayın olmadığından emin olunmalı. Böyle günler bir ay içerisinde 3-4 gün ile sınırlıdır.
Çekim gününden önce çekim yapılacak bölge gezilerek en doğru konum belirlenmelidir. Sadece gökyüzünü pozlamak istediğiniz doyuruculuğu sağlamayabilir. Kadrajın önüne bir nesne konulması kompozisyonu daha da güzelleştirecektir. Eğer nesne konulmaya karar verilirse harici bir ışık kaynağı ile aydınlatılmalıdır. Böylece nesnenin karanlıkta kalması önlenmiş olur.
Çekime başlamadan önce bir pusula yardımıyla veya cep telefonun pusula özelliği kullanılarak kuzey yönü tespit edilmelidir. Tripod bu kuzeye göre konumlandırılmalıdır. Eğer kadraj tam kuzeye doğru yönlendirilirse ortada sabit duran yıldızın etrafında dönen yıldızlar fotoğraflanmış olur. Yok, kadrajımızı güneye yönlendirirsek fotoğrafımızda yıldız çizgileri yatay çizgiler olarak ortaya çıkacaktır. Diğer yönlerde denemeler yapılırsa tam daire olmayan yaylar ortaya çıkacaktır. Eğer zaman varsa hepsi denenebilir. Fakat zaman azsa, çok vakit kaybedilmek istenmiyorsa en doğru kompozisyon kutup yıldızının ortada sabit kaldığı olacaktır.
Fotoğraf Makinesi Ayarları:
Daha mavi ve estetik bir görüntü elde edebilmek için makinenin beyaz ayarı Tungten ışığına ayarlanmalıdır. Mümkün olduğu kadar düşük ISO değerinde çalışılmalı. Çünkü hem fotoğrafımızın pozlama süresini uzatmaya ihtiyacımız var hem de fotoğrafta meydana gelecek olan kumlanmalardan kaçınmalıyız. Özetle ISO değerleri 100-200 olarak ayarlanmalıdır. Bu sayede sadece yıldızlardan gelen ışıklar pozlanabilir. Diyafram değerini yüksek tutmamız pozlama süresini azaltacaktır. Bu yüzden mümkün olan en düşük diyafram değerleri kullanılmalıdır. Bu değerler f/4 veya f/5.6 olabilir.
Pozlama süresini belirlemek için iki farklı yöntemden birisi seçilmelidir.
1- Tek seferde uzun süreli bir pozlama. Daha çok kabul gören yöntem budur.
2- Art arada çekilen 30 sn. lik fotoğraf karelerinin farklı bir yazılım kullanılarak bir araya getirilmesinden oluşan yöntem. Pek tercih edilmemektedir. DSLR makinede bulb modu yoksa kullanılabilir.
Eğer 1. Yöntem kullanılmaya karar verilirse makine manuel moda alınmalıdır. Netlemeyi yapabilmek için lensin üzerindeki netleme ayarını sonsuz işareti varsa oraya getirilmelidir. Fakat 18-55 gibi kit lens kullanılıyorsa netlemeyi yapabilmek için makineden birkaç metre ileriye bir ışık kaynağı koymalı ve zoom in yaparak netlemeliyiz. Daha sonra zoom out yaparak kadrajı ayarlamalıyız.
Daha sonra bulb moduna alınan makinenin pozlama süresini 45-90 dakikaları arasında bir değere ayarlanmalıdır. Daha sonra deklanşöre basmak yerine kumandanın düğmesinden fotoğrafı başlatılmalıdır. Böylece meydana gelen titremelerden kaçınılmış olur. Ayrıca fotoğraf makinesinin askı kayışını da çıkartmakta fayda var.
Önemli hususlardan bir diğer pil doluluğudur. Çok uzun sürelerde pozlama yapılacağı için makinenin pilinin dolu olması gerekmektedir. Aksi takdirde hüsranla sonuçlanan geceler olabilir. İstenilen şartların tekrar bir araya gelmesi ise zaman alacaktır. Yapılacak kısa pozlamalarda çizgiler kısa kalacaktır. Çok uzun süreli pozlamalarda ise fotoğrafta kumlanmalar meydana gelecektir. Pozlama süresinin en doğru ayarı deneme yanılma yöntemidir.
Bir gecede en fazla 3 veya 4 defa pozlama yapılabilecektir. Çalışmaların boşa gitmemesi için ilk başta 10 dakikalık bir deneme pozlaması yapılmasından fayda vardır. Daha sonra deneme fotoğrafı incelenmelidir. Kadrajın doğru olduğundan emin olunmalıdır. Bu deneme fotoğrafı sayesinde istediğimiz fotoğraf için gerekli olan değerler daha az yanılmayla tahmin edilebilecektir.
Eğer 1. Yöntem değil de ikinci yöntem seçilirse makinenin veya kumandanın interval çekim özelliği olmalıdır. Yani peş peşe çekim özelliği olmalıdır. 60 dakikalık bir pozlama istediğimizde her bir fotoğraf karesinin pozlanma süresi 30 saniye ve iki fotoğraf arasında bekleme süresi bir saniye olarak ayarlanmalıdır. Toplamda bir fotoğraf 31 saniyede çekilmiş olacaktır.60 dakika 3600 saniye olarak çevrilir ve 3600/31 = 116 adet fotoğraf çekilmiş olur. Daha sonra çektiğimiz bu 116 fotoğraf Photoshop programında Stack Photos özelliği kullanılarak bir araya getirilmelidir veya bu program yerine Star Trails English programıda kullanılabilir. Fakat ilk başta da belirtildiği gibi çok tercih edilen bir yöntem değildir.
Fotoğrafın İşlenmesi:Çekilen fotoğraflar yine photoshop gibi fotoğraf işleme özelliğine sahip bir programda açılmalı. Tabi mutlaka bütün fotoğrafların RAW formatında çekilmiş olması gerekmektedir. Yoksa düzenleme esnasında fotoğrafta renk kayıpları veya beyaz dengesinde bozulmalar meydana gelebilir. Programda açıldıktan sonra gerekli ayarlamalar yapılmalıdır.
Uzun pozlama tekniğinde en çok yaşanan sıkıntı kumlanmadır. Fotoğrafta meydana gelecek bozulmalar fotoğraf kalitesini düşürecektir. Bu yüzden düzenlemeler yapılırken kumlanmanın artmamasına dikkat edilmelidir.
Kaynakça:
blog.fotografium.com/yildiz-pozlama…
Yazar:Osman Yüksel