LPG yazı dizimizin 6.bölümünde direkt enjeksiyonlu motorlar için tasarlanan ve benzin motorlarına uyumu ile dikkat çeken sıvı LPG sistemi ile uzun zamandır kullanılan sıralı LPG sisteminin direkt enjeksiyonlu motora uygun olan tipleri arasındaki maliyet analizini yapacağız. Birçok kişi tarafından çok fazla merak edilen bu konuda ilk olarak belirtmemiz gereken Sıvı LPG sistemindeki sıvı kelimesinin yanlış anlaşılıyor olması.
Takipçilerimiz bu yakıtın farklı bir yapısı olduğunu ve istasyonlarda bu şekilde satılıp satılmadığını soruyorlar ancak satılan LPG yakıtı zaten sıvı halde bulunuyor. Birçok LPG sistemi aracın LPG deposunda sıvı halde bulunan yakıtı buharlaştırıcı ile dönüştürerek gaz halinde silindirler içerisine püskürtür. Yeni nesil bir sistem olan Sıvı LPG sistemlerinde ise LPG deposunda sıvı halde bulunan LPG yakıtı motorun kendi enjektörlerinden yine sıvı halde silindirler içerisine püskürtülür. Kısacası sıvı LPG sistemini kullanınca farklı bir LPG yakıtı kullanmak gerekmiyor. Sıvı LPG sisteminin daha önceki konuda listelediğimiz avantajları ise şu şekilde;
Sıvı halde LPG kullanımı sayesinde motoru benzinsiz çalıştırma olanağı
Benzin ile hemen hemen aynı tüketim değerlerine sahip olması sayesinde sıralı sisteme göre litre bazında yaklaşık %10 oranında daha düşük yakıt tüketimi
Gaz haldeki LPG yerine sıvı LPG kullanılması sonucu kuru çalışmanın çok daha az olması
Daha uzun bakım aralıkları (10.000km yerine 25.000km)
Aracın orijinal hali ile hemen hemen aynı performans değerleri
Sıvı LPG kullanımı sonucu özellikle supap kaynaklı arızaların çok daha az olması
Motor ömrünü sıralı sistemlere göre daha az kısaltması
Direkt Enjeksiyonlu motorlar için Sıralı LPG - Sıvı LPG sistemi maliyet karşılaştırması
Her ne kadar sıralı LPG sistemleri kadar denenmiş olmasa da sıvı LPG sisteminin diğer sistemlere göre yukarıda da listelediğimiz çok önemli teknik avantajları bulunuyor. Ancak sıvı LPG sisteminin kağıt üstündeki değerlerinin pratikte ne kadar fayda sağlayacağını ve ne kadar sorunsuz olduğunu görmek için de biraz daha süreye ihtiyaç olduğunu düşünüyoruz. Diğer taraftan sistemin bir de çok kötü bir tarafı bulunuyor. Bu da maliyeti daha yüksek ancak daha düşük tasarruf sunan ve yine direkt enjeksiyonlu sistemlere uygun olan sıralı sistemlerin neredeyse 2 katı fiyata sahip olması olarak açıklanabilir.
İlk olarak en üst düzey kalite sunan ancak en pahalı fiyatlara sahip 2 markanın fiyatlarını inceleyelim;
Direkt Enjeksiyonlu motorlar için sıralı LPG sistem
Prins VSI-DI - 4.750TL
BRC Sequent - 4.250TL
Direkt Enjeksiyonlu motorlar için sıvı LPG sistem
Prins LiquiMax - 8.940TL
BRC LDI - 8.250TL
Ayrıca bazı modeller için her iki kit de uygun olmayabiliyor ve bu durum motor seri numarasından kontrol edilerek anlaşılıyor. Yani siz aracınıza LPG taktırmak isteyip cebinize paranızı koysanız bile her iki kiti de taktıramama ihtimaliniz var. Diğer taraftan yeni nesil bazı direkt enjeksiyonlu motorlar sıralı LPG sistemini desteklemiyor ve sıvı LPG sistemini kullanmak gerekiyor. Bazı direkt enjeksiyonlu motorlar (Ör: VW Grubu 1.2TSI) sadece sıvı LPG sistemini desteklerken 1.4TSI motorlar her iki sistemi de destekliyor.
Ancak biz bu ihtimalleri bir kenara koyalım ve her iki LPG kitinin de aracımıza uygun olduğunu varsayalım. Karşımızda 2 kat fiyat farkının olduğu 2 farklı ve en kaliteli olduğu düşünülen marka mevcut. Diyelim ki pazarlıkla yukarıdaki fiyatlar için 4.000TL ve 8.000TL olarak anlaştık ve şimdi bu fiyatlara göre uzun dönem maliyet hesabı yapalım.
Şimdi basit bir hesap ile sıralı LPG sistemi kullanımının benzine göre ne kadar tasarruf sağladığına bakalım; (1.4lt motor için)
Benzinin LPG'ye göre tüketimi: Yaklaşık %20 daha az
1.2lt LPG'nin alabildiği yol benzin ile 1lt'de alınabiliyor
Benzinin LPG'ye göre fiyatı: %80 daha fazla
Benzin: 5.20TL/lt
LPG (Otogaz): 2.90TL/lt (birçok takipçimiz 2.20TL-2.60TL arasında fiyatlarla LPG alabildiklerini belirttiği için biz 2.50TL/lt olarak hesap yapacağız)
Benzinin az tükettiğini ihmal ederek aracın 100km'de ortalama 9lt yakıt tükettiğini düşünelim;
Benzin ile 100km'de - 9lt x 5.20TL/lt = 46.8TL harcanır
LPG ile 100km'de - 9lt x 2.5TL/lt= 22.5TL harcanır
Şimdi LPG'nin benzine göre %20 daha fazla tükettiğini dikkate alarak bu değerleri güncelleyelim;
100km'de LPG nedeniyle fazla tüketim; 22.5TL x %20 = 4.5TL
Toplam LPG tüketimi: 22.5TL + 4.50TL = 27.00TL
Şimdi en son değerleri karşılaştıralım
Benzin ile 100km'de harcanan tutar: 46.8TL (Kilometrede yaklaşık 47 kuruş)
LPG ile 100km'de harcanan tutar: 27.00TL (Kilometrede yaklaşık 27 kurus)
Sonuç olarak araca göre değişmek kaydıyla benzin yerine LPG kullanımı yaklaşık olarak %43 tasarruf sağlamaktadır.
LPG'nin 1 litre fiyatı 2.90TL alınsaydı bu tasarruf %34 olarak hesaplanacaktı.
Şimdi yatırım maliyeti yaklaşık 4.000TL olan BRC veya Prins marka sıralı direkt enjeksiyonlu LPG sisteminin amortisman miktarına bakalım;
1km mesafede LPG'nin benzine göre yaptığı tasarruf miktarı: yaklaşık 20 Kuruş yani 0.20TL (LPG litre fiyatı 2.50TL için)
BRC veya Prins marka sıralı direkt enjeksiyonlu LPG sisteminin maliyeti: 4000TL
Benzinde çalıştırma maliyeti: 30lt x 5.2lt = 151TL (Yıllık 30.000km - km'de 0.5 kuruş) Bu değer amortisman miktarına yaklaşık 500km olarak yansıyor.
4000TL değerindeki LPG kitinin maliyetini karşılamak için gerekli mesafe;
4000TL/0.20TL = 20.000km + 500km = 20.500km (LPG litre fiyatı=2.50TL)
4000TL/0.16TL= 25.000km + 500km = 25.500km (LPG litre fiyatı=2.90TL)
Şimdi ise yatırım maliyeti yaklaşık 8.000TL olan BRC veya Prins marka direkt enjeksiyonlu sıvı LPG sisteminin amortisman miktarına bakalım, (1.4lt motor için),
1km mesafede LPG'nin benzine göre yaptığı tasarruf miktarı: yaklaşık 22 Kuruş yani 0.22TL (LPG litre fiyatı 2.50TL için), bir üst hesaplamada 0.20TL olarak aldığımız bu değer sıvı LPG sisteminin benzin motoru ile aynı tüketim değerine sahip olması nedeniyle sıralı sisteme göre %10 daha az tüketim değerine sahip.
BRC veya Prins marka sıralı direkt enjeksiyonlu LPG sisteminin maliyeti: 8000TL
Benzinde çalıştırma maliyeti: Yok
4000TL değerindeki LPG kitinin maliyetini karşılamak için gerekli mesafe;
8000TL/0.22TL = 36.400km (LPG litre fiyatı=2.50TL)
8000TL/0.18TL= 44.400km (LPG litre fiyatı=2.90TL)
Not: Marjet adında Kahramanmaraş'da üretim yapan ve 4.000TL'ye satın alınabilen bir sıvı LPG sistemi de mevcut. Bu ürün Prins ve BRC'nin yarı fiyata sahip olduğu için amortisman süresi de yarısı olmasıyla dikkat çekiyor. Ancak marka ve kit hakkında bilgimiz bulunmuyor ve bir takipçimizin haber vermesiyle haberdar olduk. Konu hakkında forum konusu açılmış ve burada kullananların tecrübeleri mevcut. Detaylı bilgimiz olmadığı için tavsiyede bulunamıyoruz ancak ilgilenenler konuyu takip ederek karar verebilir diye düşünüyoruz. Linke ulaşmak için tıklayınız.
En son olarak yukarıdaki amortisman değerlerini yorumlayalım;
Yukarıdaki değerlerden de anlaşılacağı gibi direkt enjeksiyonlu motora sahip bir araçta sıralı sistem kullanılması durumunda LPG'nin alım fiyatına göre 20.000km-26.000km arasında ve sıvı lpg sistem kullanılması durumunda da 36.000km-45.000km arasında yatırımın maliyeti çıkartılıyor. Bu değerler bize sıvı LPG sisteminin %75 oranında daha maliyetli olduğunu gösteriyor. Sıvı LPG sistemine yapılan yatırım 36.000km-45.000km arasındaki bir nokta aşılırsa ancak kendine harcanan 8000TL'yi amorti edebiliyor. Tabi LPG fiyatının da bu süreçte artma ihtimali düşünülürse amortisman mesafesi ve süresi daha düşük olabilir.
Ancak burada dikkat edilmesi gereken konulardan en önemlileri; sıvı LPG sisteminin motorun orijinal çalışma prensibine en yakın şekilde çalışıyor olması ve motorun orijinalliğini bozacak tadilatların yapılmıyor olmasıyla açıklanabilir. Amortisman süresinin sıvı LPG sisteminin sıralı LPG sistemine göre %75 fazla olması moral bozucu bir durum olsa da sistem hem daha sağlıklı ve verimli çalışıyor hem de motora daha az zarar veriyor. Ayrıca satın alınan LPG yakıtının fiyatına göre 36.000km-45.000km amortisman mesafesi sonrasında, sıvı LPG sisteminin sıralı sisteme göre litre bazında daha düşük yakıt tüketiyor olması her km'de %10 kar edilmesini sağlıyor. Ancak yine de aradaki 4.000TL yatırım farkının bu şekilde kapatılması oldukça zor. Sıvı LPG sisteminin sıralı sisteme göre 1km mesafede yapacağı %10 yani 2 kuruşluk tasarruf 4000TL'lik farkı ancak 200.000km'de kapatabiliyor. Bu da direkt enjeksiyonlu motorlarda sıralı tip sistemin genel maliyet açısından daha mantıklı olduğunu gösteriyor diyebiliriz.
Sonuç olarak direkt enjeksiyonlu motorlar için şu anda en iyi çözüm gibi görünen Sıvı LPG Sistemleri 8000TL ve üzeri ilk yatırım maliyeti nedeniyle çok da mantıklı değil. B ve C Segmenti sıfır km bir araç alınıp sıvı LPG kiti ile tasarruf yapmak düşünülüyorsa 8000TL fark ile dizel motora sahip versiyonlar rahatlıkla satın alınabiliyor. Ancak 2.el üst sınıf bir benzinli araç alınıp kullanılacaksa sıvı LPG sistemi daha mantıklı görünüyor. Tabi motor büyüdükçe ve silindir sayısı arttıkça da kitin maliyetinin daha da yükseliyor ve bu da mutlaka dikkate alınmalıdır diye düşünüyoruz.
Alıntı: http://www.sekizsilindir.com