Sony Nedir?
Sony veya Sony Corp, tüketiciler, profesyoneller ve endüstriyel pazarlar için elektronik ekipman, enstrümanlar, cihazlar, oyun konsolları ve yazılımların geliştirilmesi, tasarımı, üretimi ve satışı ile uğraşan bir Japon teknoloji devidir. Birçok teknolojinin de icat edilmesinde baş rol oynamıştır. Bunlardan bazıları; Trinitron, Blu Ray, HD, 4k gibi teknolojilerdir.
Sony’i Kim Kurdu?
Sony Kimin: Masaru Ibuka adı çok geniş çapta tanınmamış olsada, Ibuka‘nın dünya üzerinde, teknolojinin gelişmesinde ciddi faydaları olmuştur. Küçük üretimler ile başlayan teknoloji devinin bu serüveni, günümüzde geniş ürün yelpazesiyle sektörde dünya liderlerinden biri haline dönüşünceye kadar sürmüştür. Peki bu macera nasıl başlamıştı ve Sony‘i teknoloji devi haline getiren etkenler nelerdi ?
1946’da, II. Dünya Savaşı‘nın hemen ardından Ibuka, Tokyo‘da bulunan bir alışveriş merkezinin içinde elektronik mağazası açmıştır. Sadece sekiz çalışanı ve yaklaşık 1400 sterlinlik bir başlangıç sermayesi ile büyük bir şirket haline dönüşeceğini, belki kendisi dahi hayal edemezdi. Ibuka’nın şansı hız kesmeden devam etmekteydi. Zira aynı yılın Mayıs ayında, Ibuka ve Akio Morita; Tokyo Telekomünikasyon Mühendisliği Şirketi‘ni kurarak güçlerini aynı çatı altında birleştirdiler. Bu birleşmenin sonucunda Japonya‘nın ve dünyanın ilk kayıt cihazı olan Type-G, 1958’de Sony adını alarak üretilmiştir.
Sony İsmini Nereden Almıştır ?
Bu üretimden sonra şirketin ileride hangi ismi taşıyacağı konusunda ciddi anlaşmazlıklar vardı. İki girişimci, marka isminin “Sony” olarak isimlendirilmesinden önce, çeşitli isimler üzerinde düşünmek için oldukça zaman harcadılar. Tokyo Telekomünikasyon Mühendisliği Şirketi‘nin baş harflerini kullanmak iyi bir çözüm gibi görünüyordu; ancak Tokyo Demiryolu şirketi de aynı baş harfleri kullanıyordu. Ibuka ve Morita, bu seçimde ilerlemenin kafa karışıklığına neden olacağını düşündüler. İlk olarak isim Totsuko kabul edildi, ancak Amerika Birleşik Devletleri‘ne seyahat ettikten sonra Morita; Amerikalıların ismi telaffuz etmesinde oldukça zorluk yaşadığını keşfetti. Bunun sonucunda marka isminin telefuzu kolay ve ürettikleri araçlarla doğrudan uyumlu olan ve ismi ise Latince “ses” anlamına gelen Sony olmasında karar kılındı.
Resmi isim değişikliği 1958 yılına kadar gerçekleşmemiş olsada; Sony’nin kurucuları ilk transistörlü radyoları olan TR-55 modelini, Sony ismiyle ürettiler. Birçok model için tek marka isminin doğru olmayacağı görüşü olsada, sonunda karşılıklı tartışmalardan sonra ismin kalıcı şekilde Sony olarak kalmasında karar kılındı.
Amerika’da Sony
Markanın Amerika’daki elektronik pazarının büyük çoğunluğunu ele geçirmesi girişimciler için büyük bir hayal de olsa; özellikle transistörlü radyo satışlarının artması, yaratıcıların umudunu ciddi derecede yükseltti. Özellikle 1955 yılındaki 100.000 adetlik satış onlar için akıl almaz bir rakamdı; bunun yanında bu gelişme bazı şeyleri başarabileceklerine inanmalarını sağladı. Aslında bu rakam bile özellikle 1968 yılında satışı gerçekleştirilen 5 milyon rakamlarının yanında hiç bir şeydi.
Ürünlerin kapasitesi göz önüne alındığında, artan popülaritenin de etkisiyle markanın isminin Amerika’da; “Sony Electronics of America” olmasına karar verilmiştir. Zaten ürün kalitesi ve çeşitliliğiyle artan itibar, bu yolla daha da büyümüştür. Hatta Amerikalılar, ürünlerin Japonya’da üretilenlerinin daha iyi ve kalitesinin daha yüksek olduğunu görmeye başlamıştır. Yüksek fiyatlara rağmen ürün kalitesinden dolayı Sony’nin o yıllardaki üretim performansı hiç bir zaman geriye doğru düşüş eylemi göstermemiştir.
Ibuka, 1971 yılında başkanlık görevinden ayrılarak bulunduğu pozisyon ünvanını Morita’ya devretmiştir. Morita liderliğindeki dev marka, 1979 yılında kullanıcılarına sigorta hizmetleri getirmiş; bu hamle Sony’nin pazar payının daha da büyümesine yol açmıştır. Aynı zamanda şirket, dünyanın her bölgesinde ve pek çok ülkede tanınan bir marka haline bürünmüştür.
1980’lerden Sonra Sony
1980’lerdeki tüm dünyayı etkileyen küresel durgunluk, elektronik şirketlerinin satışlarında dramatik düşüşler yaşanması sonucunu doğurmuştur. Özellikle Sony, böyle bir dar boğazdan kurtulmak ve bu süreci kayıpsız atlatmak için; birçok ürününde ciddi indirimlere gitmek zorunda kalmıştır. Küresel olarak tüm dünyayı etkileyen bu süreçten Sony’de ciddi anlamda etkilenmiştir. Özellikle 1970 ve 1980’lerde kompakt disk teknolojisini geliştirmek için ciddi uğraşlar vermiştir. Bu uğraşlar sonuç vermiş; dünyada bu teknolojiyi ilk geliştiren firma olmaz özelliğinin dışında 1990’larda ciddi atılımlarla geliştirilen ve üretilen PlayStation furyasıyla Sony, dünyayı kasıp kavurmuştur. Bunun yanında kurum; Trinitron, Blu-ray ve 4k gibi teknolojilerinde yaratıcısıdır ve ARGE hizmetlerinde dünyanın en iyilerindendir.
Bu değişiklikler ile git gide daha da büyüyen firma, birçok orta ve büyük ölçekteki teknoloji geliştiricilerini ve şirketlerini de satın alarak bünyesine katmıştır. Özellikle bunlar arasında 1988’te alınan CBS Records ve 1989’da Sony bünyesine geçen Colombia Pictures, oldukça önemli firmalardır. Aynı zamanda şirket bünyesine katılan markalar arasında; Ericsson, Aiwa, NEC Optiarc Inc, Konica ve daha birçok önemli marka vardır. Günümüzde de bir endüstri devi olan kurum; ses kayıt cihazlarından, fotoğraf makine ve kameralarına, televizyonlardan birçok elektronik aygıta kadar, pazardaki lider kuruluşlardan biri olma özelliğini hâlâ sürdürmektedir.
Sony Kimin ?
Bu firma Japonya devletine aittir. Şirkette 2012 yılına kadar Kazuo Hirai, CEO’luk görevini yürütmüştür. Tarihinde tüm CEO’ları Japon olan kuruluşta; günümüz itibariyle (2022) CEO’luk görevini, 2005 yılında koltuğuna oturan Galli Amerikalı olan bir işadamı, Sir Howard Stringe yürütmektedir.