... konulu sunumlar: "Kazanım 2. Kanıtlara dayanarak Osmanlı Devleti'nin siyasi güç olarak ortaya çıkışını etkileyen faktörleri açıklar."— Sunum transkripti:
1
2
Kazanım 2. Kanıtlara dayanarak Osmanlı Devleti'nin siyasi güç olarak ortaya çıkışını etkileyen faktörleri açıklar.
3
13. YY da doğuda Moğol istilası olunca bir çok Türk Boyu Anadolu’ya yönelmiştir. Moğol tehlikesinden kaçan Türk boylarından birisi de Osmanlıların bağlı olduğu Kayı Boyudur Kayı boyu Anadolu Selçukluları döneminde Ankara yakınlarındaki Karacadağ Bölgesine yerleşmişlerdi. Bir süre Karacadağ bölgesinde kalan Kayı Boyu Ertuğrul Gazi başkanlığında Bursa yakınlarındaki Söğüt Domaniç çevresine yerleşmiştir Haritadan Osmanlının kurulduğu bölgeyi inceleyiniz 1243 Kösedağ Savaşında Anadolu Selçukluları yenilince Anadolu’ya Moğollar hakim olmuş ve Anadolu’da siyasi birlik bozularak İkinci Beylikler dönemi yaşanmaya başlamıştır yılında Ertuğrul Gazi ölünce aşiretin başına Osman Bey geçmiştir. Osman Gazi aşireti beylik haline getirerek 1299 da Osmanlı Beyliğinin kurucusu olmuştur Osmanlı Devleti’nin ismi nerden gelmiştir? Moğol tehlikesi karşında doğudan gelen Türkmenler Anadolu’nun uç bölgelerine yerleşmiştir. Bu sembolü hangi Türk devleti kullanmıştır? Güneş halifeliği, ay padişahlığı, silahlar devlet gücünü, çiçekler sevgi ve muhabbeti, terazi adaleti, kitap hukuku ve Allahın kanunlarına bağlılığı en alttaki yuvarlak şekiller başarılı kişilere verilen devlet nişanlarını ifade eder. En üstteki yuvarlak içindeki tuğra devrin padişahının tuğrasıdır.Ayın içindeki yazı: Osmanlı Devletinin Padişahları Allah-u Taalâ'nın muaffak kılması ve yardım etmesine dayanırlar
4
Anadolu Beyliklerinin kurulduğu yerleri inceleyiniz Osmanlı Devletinin kurulduğu bölgeyi diğerlerine göre karşılaştırınız Küçük bir beylik olan Osmanlıların büyümesinin sebepleri nelerdir? Coğrafi konumunun sağladığı avantaj Coğrafi konumu neden avantaj sağlamış olabilir? Merkeziyetçi bir sistem yürütülerek ülkenin hanedan üyeleri arasında bölüştürülmemesi Türk Devletlerinin kısa sürede yıkılmasının sebeplerinden birisi ülkenin hanedan üyeleri arasında paylaştırılması idi Diğer Türk Beylikleri ile mücadele etmemesi, Bizans ile savaştığı için diğer beylikler Osmanlı Beyliğine yardım bile etmişlerdir. Bizans’ın ve Balkanların güçsüz olması Bu çizimler Bizans’ın durumu hakkında sizde nasıl bir fikir uyandırdı? Osmanlının kurulduğu dönemde Balkanlarda hangi devletler vardır? Doğudan gelen göçlerin iyi bir iskan politikası ile yerleştirilmesi Fethedilen yerlerde doğudan gelen Türkmenler yerleştirilmiş ve alınan yerlerde kalıcı olunmuştur. Yönetiminin hoşgörü ve adalete dayalı olması Bizans baskısından bıkan halk bu hoşgörülü yönetim sayesinde Osmanlı’ya karşı bağlı kalmıştır. Padişahların gerçek bir lider gibi yetiştirilmesi Osmanlıda Padişah çocuklarına Şehzade denirdi. Şehzadeler çocukluktan itibaren iyi bir eğitim alırlar ve devlet yönetiminde tecrübe kazanması amacı ile illere vali olarak gönderilirdi.
5
Ertuğrul Gazi’den sonra başa geçen Osman Gazi fetihlerini hangi tarafa doğru yapmıştır? Komşu beylikler yerine Bizans ile savaşmasının sebepleri neler olabilir? Osmanlının kurulduğu sıralarda Bizans zayıf durumdaydı. Doğudan gelen Türkmenlere yeni yerleşim yerleri gerekiyordu. Ayrıca gaza duygusu ile hareket ediliyordu Bu durumun sonuçları nelerdir?
6
Osman Bey sık sık Ahi lideri Şeyh Edebalı'nın ziyaretine gider öğütlerini dinlerdi. Misafir olarak kaldığı bir gecede gördüğü rüya şöyle idi. Şeyh Edebalı'nın koynundan çıkan bir ay geldi kendi koynuna girdi. Göğsünden bir ağaç bitti. Öylesine büyük bir ağaç oldu ki dalları gökleri, kökleri tüm dünyayı sardı. Gölgesi bütün yeryüzünü tuttu. İnsanlar o ağacın gölgesinde toplandılar. Ulu dağlara ve dağların eteğinden çıkan coşkun sulara hep o ağaç gölge etti. Siz bu rüyadan nasıl bir yorum çıkarıyorsunuz? Osman Bey rüyasını Şeyh Edebalı'ya anlatır. Edebalı rüyayı şöyle yorumlar:"Oğul Osman, Hak Teala sana ve soyuna hükümranlık verdi mübarek olsun, kızım Malhun Hatun senin helâlin olsun."der. Edebalı'nın bu yorumu üzerine Osman Gazi Malhun Hatun(Rabia Bala Hatun)ile evlenir. Bu rüyadan doğan Osmanlı Devleti tam 6 asır Devlet-i Muazzama olarak üç kıt'ada hüküm sürdü. Şeyh Edebali’nin yorumu hakkında neler düşünüyorsunuz?
7
Şeyh Edebali Osman Gazi Osman Bey’in Ahi lideri Şeyh Edebali’nin desteğini alması Beyliğin büyümesini nasıl etkilemiştir ?
8
Ertuğrul Bey’den aldığı Aşireti Beylik haline getirerek 1299 ‘da Osmanlı Devletinin kurucusu olmuştur. Yaptığı fetihlerle Osmanlı sınırlarını genişletmiştir Osman Bey döneminde alınan yerleri söyleyiniz. Bizans tekfurları ile 1302’de yapılan Koyunhisar savaşını Osman Bey kazanmıştır
9
Osman Beyden sonra yerine oğlu Orhan Bey geçmiştir. Bu dönemde beylik sınırları genişleyerek devlet haline gelmiştir 1326 Bursa 1331 İznik 1345 Karesi Beyliği 1353 Çimpe Kalesi Orhan Bey döneminde yeni alınan yerler neresidir? Alınan yerlerden hangisi diğerlerine göre daha dikkat çekicidir?
10
Osmanlıda Bir Merkez-İznik Osmanlılar fethettiği yerlerde sadece hoşgörülü yönetim sağlamakla kalmamış, oralardaki mimari eserleri koruduğu gibi şehirleri hep Türk İslam eserleri ile donatmıştır
11
İznik Ayasofya Kilisesi. Günümüze kadar kalan görüntüsü. Günümüzde müze olarak korunmaktadır. Osmanlı’nın fethettiği yerlerdeki farklı dine ait ibadet yerlerini yıkmaması hakkında neler düşünüyorsunuz? İznik’in fethinde büyük katkısı olan Kırgızlar için yapılan Kırgız Türbesi İznikte yapılan Yeşil Cami
12
Osmanlı devletinin yapmış olduğu ilk medrese İznik Medresesidir. Medrese Türk- İslam dünyasında yüksek eğitim veren kurumlardandır. Çocuklar ben Orhan Gazi. İznik’i fethettikten sonra hemen medrese yaptırdım. Medreseye devrin önemli müderrisi Kayserili Davud’u günlük 30 akçe karşılığı ders verdirmek için getirttim. Acaba bunları ben niye yaptım? Karaman,Kahire ve İran’da eğitim aldıktan sonra İznik medresesinde 15 yıl Baş müderrislik yaparak Osmanlıdaki ilmi teşkilatın mimarlarından oldum
13
Balkanlarda İlerlemeler “Balkan” hiç kuşkusuz Ormanlık Dağ anlamında Türkçe bir kelimedir. Balkanlarda Osmanlı mirasını aramak anlamsız bir şeydir. Bizzat Balkanlar Osmanlı mirasıdır Balkan Tarihçisi olan Maria Todorova’nın bu sözünden neler anladınız?
14
Çizimlere bakarak Osmanlının Balkanlara geçtiği Sırada hangi devletler olduğunu söyleyiniz. Balkanlardaki bu karışık durumda Bizans İmparatoru Kantakuzen Osmanlının desteğini almak için kızını Orhan Bey ile evlendirmiştir. Sırplar Bizans’a saldırınca yardıma Orhan Beyin oğlu Süleyman Paşa gitmiş ve Bizans’ı tehlikeden korumuştur. Bizans bunun karşılığında Rumeli’de Çimpe Kalesini Osmanlı’ya vermiştir Çimpe kalesi Rumeli’de alınan ilk yer olmuştur. Süleyman Paşa burayı üs olarak kullanmış ve kısa sürede yarımadayı fethetmiştir. Osmanlının Rumeli’ye geçişini kolaylaştıran sebeplerden birisi de Çanakkale ve Balıkesir çevresinde kurulmuş olan Karesi Oğulları Beyliğinin alınmış olması ile Karesi donanması ile Hacıil Bey, Evrenuz Bey ve Ece Halil gibi komutanların Osmanlı hizmetine girmesidir.
15
Balkanlardaki bu fetih hareketleri 1402 Ankara Savaşına kadar sürmüştür. Haritada Yıldırım Bayezıd döneminde Balkanlardaki Osmanlının aldığı yerleri görüyorsunuz. Bizans İmparatorluğu için neler söyleyebilirsiniz? Siz Osmanlı hükümdarı olsanız yeni alınan yerlerde kalıcı olmak için neler yapardınız? Osmanlıda yerleşme politikası dediğimiz İskan Politikası vardı Anadolu’nun fethinde olduğu gibi önce dervişler bölgeye giderek halkın gönlünü fethetmiş sonrasında bölge alınarak kalıcı olmak için iskan politikası uygulanmıştır Fethedilen yerlerdeki halktan sorun çıkarabilecek türde olanlar Anadolu’ya yerleştirilmiştir Anadolu’da konar göçer olan Türkmenler Rumeli’ye geçirilerek toprak verilmiş yerleşik hayata geçmişlerdir İskan Politikası Balkanlarda Türk Nüfusu artmıştır. Türklerin balkanlara gelmesi ile nüfusun dışında başka nelerde gelmiş olabilir? Alınan yerlerin savunulması ve elde tutulması kolaylaşmıştır. Göçebe Türkmenler yerleşik hayata geçirilmiştir Balkanlara yerleşmenin son aşaması da Anadolu’nun yurt edinilmesinde olduğu gibi Balkanlarda imar faaliyetlerinin başlatılmasıdır.
16
Devlet Planlama Teşkilatı (DPT) ile Türk Tarih Kurumu'nun (TTK) önderliğinde 8 yıl önce başlatılan yurtdışındaki 'Osmanlı Eserleri Envanteri Projesi'nin Balkanlar ayağı son aşamasına geldi Yüzde 80'i tamamlanan ve bire bir saha çalışmalarına dayanan projenin 2010'da tamamlanması bekleniyor Yapılan çalışmalar daha önce 15 bin 787 olarak tespit edilen Balkanlar'daki mimari yapıların iki kat fazla olduğunu ortaya koyuyor. Türkiye'den giden ekipler, sadece cami, kale, medrese veya bedesten gibi akla ilk gelen yapıları değil; tekke, zaviye, türbe, han, arasta, imaret, hamam, köprü, su kemeri, çeşme, kule, mektep, kütüphane, ocak ve tabya gibi birçok eseri tespit ediyor, planlarını ve tek tek mimari özeliklerini çıkarıyor. Osmanlı Döneminde Balkanlara hangi tür eserler yapılmıştır? Osmanlının bu kadar eser yapması hakkında neler düşünüyorsunuz? Maria Todorova’nın “Balkanlar Osmanlı Mirasıdır” düşüncesine uyuyor mu?
17
1364 Sırp Sındığı 1389 I. KosovaNiğboluVarnaII. Kosova Osmanlı-Haçlı Seferler
18
1371 Çirmen Savaşı 1402 Ankara Savaşı Fetret Devri Çelebi Mehmet II. Murat Kısa Tarihçe
19
I.Murat Dönemi’nde başlatılan bu sistemle, Rumeli’de Müslüman olmayan ailelerin çocukları, çok küçük yaşlarda alınıp hem ilmi yönden hem de dini yönden eğitilirdi.En akıllı olanları Enderun Mektepleri’ne diğerleri ise ilk önce Acemioğlanlar Ocağına oradan da Yeniçeri Teşkilatı’na alınırdı. Osmanlı Devleti’nde uygulanan bu sisteme ne ad verilirdi? A) Veraset B) Dirlik C) Devşirme D) Pencik
20
Osmanlı Ordusu Osmanlının ilk kurulduğunda düzenli bir ordusu yoktu. Sefere çıkılacağında veya sınırlara herhangi bir saldırı olduğunda hemen toplanılarak birlikler oluşturulurdu. Osman bey döneminde neden düzenli bir orduya ihtiyaç duyulmamış olabilir?
21
Babam zamanında düzenli ordu yoktu. Fakat yaptığım seferlerle ülke sınırlarını oldukça genişletmiştim. Artık beylikten devlete dönüşüyorduk. Bu sınırları devamlı koruyacak askeri birliklere ihtiyaç duyuldu. Bende Osmanlının ilk askeri teşkilatı olan “Yaya ve Müsellem’leri kurdum Yaya ve Müsellem
22
Kara Kuvvetleri Deniz Kuvvetleri Osmanlı Ordusu KAPIKULU ASKERLERİEYALET ASKERLERİ YARDIMCI KUVVETLER Acemi Ocağı Yeniçeriler Cebeciler Topçular Top Arabacısı Tımarlı Sipahiler Azaplar Akıncılar
23
Kapıkulu askerleri devletten ulufe denilen maaş alan, süvari ve piyade diye ikiye ayrılan ve devşirme sistemi ile oluşturulan sürekli askerlerdir. Bunların en önemli kısmını Yeniçeriler oluşturmaktadır. Devşirme sistemi: ilk başlarda fetihlerde elde edilen esirlerle sonra ise balkanlardan alınan küçük çocukların Türk ailesine verilerek Türkçeyi ve Müslümanlığı öğrenmesinden sonra acemi oğlanlar ocağında eğitime tabi tutulması sistemiydi Yeniçeriler ilk başlarda büyük faydası olmasına rağmen sonradan devlete zarar vermeye başlamış ve II. Mahmut tarafından 1826’da kaldırılmıştır.
24
Tımar sisteminden oluşturulan atlı birliklerdir. Savaşta yararlılığı dokunan kişilere belirli yerin vergisini toplama işi verilir, toplanan bu paranın bir kısmı ile kendi geçimini sağlarken bir kısmı ile devlete Cebelü denilen askerleri yetiştirirdi. Savaş zamanında ordunun önemli bir kısmını oluştururlardı. Tımar sisteminin nasıl faydaları vardır?
25
Akıncılar: Barış zamanlarında sınırları korurlar, savaş zamanlarında düşman ülkelerine akın yaparlar. Keşif ve ordunun öncü görevlerini yürütürler. Azaplar: Gönüllülerden oluşurdu ve düşmana ilk saldıran birliklerdi.
26
İlk Osmanlı Donanması Karesioğulları’nın alınması ile oluşturulan donanmadır Donanma askerlerine Levent denilmektedir. Donanma Komutanına Kaptanı Derya denilirdi
27
Aşağıdakilerden hangisi Kapıkulu Askerleri’nin özellikleri arasında yer almaz? A) Padişaha bağlı aylıklı ve sürekli görev yapan askerlerdi, B) Osmanlı Ordusu’nun temel çekirdeği durumunda olan bu askerlerin Bir bölümü yaya bir bölümü ise atlı idi, C) Kapıkulu Askerleri’nin en önemlisi Yeniçeri Askerleri’dir, D) Kapıkulu Askerleri dirlik sahiplerinin beslemek ve ihtiyaçlarını karşılamakla yükümlü oldukları askerlerdi
28
Osmanlı Yönetimi Defterdar Mali işlerden sorumlu Divan üyesidir Gelir ve giderlerin hesabını tutardı Nişancı Fethedilen yerleri defterlere kaydeder ve yabancı devletlerle yazışmaları yürütürdü Neden padişahlar Divana başkanlık etmeyi bırakmış olabilir? Divana sadrazamların başkanlık etmesi ile sadrazamların gücü artmış ayrıca divan üyeleri divanda rahatça düşüncelerini belirtmeye başlamıştır. Defterdarın görevini günümüzde hangi bakan yapar? Nişancının görevini günümüzde hangi bakan yapar? Kazasker Kadıların ve müderrislerin atamasını yapar ayrıca Divana gelen yüksek davalara bakardı Kazaskerin görevini günümüzde hangi bakanlar yapar? Şeyhülislam İlk başlarda Müftü olarak divana girmiştir. Alınan kararların din açısından uygunluğuna bakardı Ben II. Mahmut’um Divan usulünü kaldırarak nazırlık sistemini getirdim Divanda alınan kararları padişah inceler uygun görürse yürürlüğe girerdi. Bu yönü ile Divanın “Danışma Meclisi” şeklinde çalıştığını çalıştığını gösterir
29
I-Fethedilen yerlerdeki arazileri defterlere kaydetme, II-Yabancı devlet hükümdarlarına gönderilen mektupları yazma, III-Divanda kanunlarla ilgili olarak açıklamalarda bulunma, IV-Yazışmalara padişahın tuğrasını çekme, Yukarıda yer alan görevler aşağıdaki divan üyelerinden hangisinin başlıca görevleri arasında yer almaktadır? A) Kazasker B) Nişancı C) Defterdar D) Sadrazam
30
Divan-ı Hümayunda alınan kararlar yürürlüğe girerdi Tımar sahiplerinin yetiştirmek zorunda olduğu askerlere Cebeci denirdi İskan politikası gereğince fethedilen yerlere Anadolu’dan getirilen Türkmenler yerleştirilirdi Orhan Bey Karasioğulları’na son verilince Osmanlı devleti Rumeli’ye geçmiş oldu Osmanlının kısa sürede büyüme nedenlerinden birisi de coğrafi konumunun etkisidir YanlışDoğruÖRNEK CÜMLELER