Klasik Müzik Dergisi Andante Ekim sayısında “Duayenlerin gözünden yeni nesil gitaristler” başlığı altında bir dosya hazırladı. Biz Önder Focan’ın Türk jazz müzisyenlerini içeren yazısını alıntıladık:
Halen dünya üzerindeki en saygın gitar dergilerinden biri olan ve 50 yıl gibi bir süredir yayında olan “Guitar Player” oldukça eski sayılarından birinde o dönem her sayısında bir yazısı çıkan efsane gitarist Barney Kessel‘ın bir makalesi yayınlanmıştı. Başlığı “The Best” yani en iyi olan bu yazı öncelikle Amerikan toplumu özelinde, ama genel olarak insanların müzisyenler veya müzik türleri (aslında hayatın her alanında) en iyiyi aradıkları ve bu sorularına yanıt bulmaya çalıştıkları ile ilgiliydi. Barney Kessel, en iyi gitarist en iyi caz müzisyeni gibi sorulara yarışmacı ve rekabetçi bir yaklaşımla yanıt alınması yerine olayın sanat olduğunu düşünüp bu müzisyenlerin müziklerini dinleyip keyif alınması gerektiğini salık veriyordu. Ben de bu bakış açısıyla tüm yaşamın boyunca en iyi en güzel gibi sorulara yanıt aramaktansa üretilen sanattan keyif alma ve yapılan işi anlamaya çalışma yoluna gitmişimdir.
Sanat özneldir, genel doğruları (özellikle eğitim sırasında ve ana akım uygulamalarda) olsa bile mutlak doğru ve güzel her zaman tartışılabilir, kişiden kişiye değişir. 100 metre sprint’de 9:95 altında koşmak sporda geçerli bir değerlendirme kriteri olabilir ancak bunun sanatta uygulanması doğru ve güzel değildir.
Bu yaklaşımla Türkiye’de günümüzün ve geleceğin gitaristi kim ya da kimler sorusuna net ve tek bir yanıtım olamaz. Caz gitarın Türkiye’de hem en üst düzey performanscılarından, hem de yaş, eğitmen ve mentor olarak en önde gelen ismi Neşet Ruacan’dır. Ancak gelecekte ne olacak kim olacak net bir yanıtımız kesinlikle yoktur. Gelecek nesil daha önde ve donanımlı olacaktır ve olmalıdır. Yaş grubu itibariyle Neşet Ruacan sonrası Kamil Özler, Önder Focan, Ercüment Ateş, Rene Macaroğlu, Erkan Oğur gelir. Daha sonra Sarp Maden, Çağlayan Yıldız, Murat Arkan, Şevket Akıncı, Cem Nasuhoğlu, Akın Eldes, Yavuz Akyazıcı nesli gelmektedir. Daha sonraki kuşak ise Bora Çeliker, Cem Tuncer, Kerem Türkaydın, Cenk Erdoğan, Bilal Karaman, Eren Gümrükçüoğlu gibi değerli gitaristlerden oluşmaktadır. Bunlardan bir sonraki kuşak olarak Eylül Biçer ve Volkan Polat ilk akla gelen isimlerdir. En genç kuşak olarak ise Tümer Uluçınar ve Yunus Muti‘yi sayabiliriz.
Bu isimler benim kişisel olarak takip ettiğim müziklerini dinlediğim arkadaşlarım, kardeşlerimdir. Adını belirtmediğim bu yaş grupları ve dönemlere ait diğer değerli gitaristler lütfen beni affetsinler.
Bu değerli caz gitaristleri gerek performans gerekse üretim olarak olağan üstü işler çıkarmaktadırlar. Ama üretilen sanattır ve değerlendirme büyük bir ağırlıkla özneldir dolayısıyla bu “iyi”, “en iyi” ya da “güne damgasını” vurmuş diye nitelendiremezsiniz. Dinlersiniz, beğenir ve etkilenirseniz bir sonraki parçayı da dinler ya da konserine gidersiniz. Ya da beğenmez ve dinlemekten vazgeçersiniz.
Sonuç olarak hem bugün hem de yarın için bir simgesel caz gitaristinin olacağına inanmıyorum, böyle bir şeye gereksinim olduğunu da düşünmüyorum. Yukarıda saydığım isimler ve diğer pek çokları üretecekler, konserler verecekler ve umarız bir çok takipçileri, müziklerinden keyif alacaklar olacak.
Benim umudum bu değerli gitarist arkadaşlarımızın müziklerinin gelecekte geniş kitlelerce beğenilmesi, bol bol çalıp konserler vermeleri ve dinleyenlerin keyif almasıdır.
Bir toplumda herhangi bir disiplin veya sanat dalında lider ve öne çıkan bir ismin olması bu disiplin veya sanatın toplum tarafından tam olarak da özümsenmediğinin, sadece lider veya sivri isimlere kilitlendiğinin işaretidir. Önümüzdeki yıllarda bu değerli caz gitaristlerinin hem üretim hem de performans olarak bayrağı daha ileri taşıyacağını inanıyorum.