Nodar Hanın Yeri: Antalya İli, Akseki İlçesinin Yarpuz Mahallesi Alacabeli Tepesinde bulunan handır. Gözlerden uzak olan, Osmanlı yapısı ata yadigarı han, defineci terörü ile yok olmak üzeredir.
Yarpuz (Dorul) Bilgileri: Yarpuz, Seydişehir’den Akseki yönüne doğru ilerlerken yol üzerinde gelinen ilk yerleşim birimidir. Eski Konya yolu burayı görmeden Cevizli üzerinden Beyşehir ve Seydişehir’e ulaşıyordu. Yarpuz çevresindeki bir han yıkığı yeni açılan Seydişehir-Yarpuz yolunun çok önceleri de kullanıldığını göstermektedir. Öyle ki bu yol üzerindeki Alacabel Mevkiinde Loda Hanı (Nodar Hanı olmalı T.K.) olarak isimlendirilen bir han kalıntısı bulunmaktadır. Bozkır çevresindeki yaylalarla iç içe yaylalara sahip Akseki köylüleri zaman zaman bu yaylalardaki antik malzemeleri köy ve kasaba merkezlerine getirerek burada sergilemektedirler. Yarpuz Belediye Bahçesindeki bir ostotek gövdesi Bozkır topraklarındaki Manavgat göçerlerinin kullandığı Dibektaşı Yaylası antik yerleşmesinden getirilmiştir.(1)
Nodar Han Bilgileri: Han bilgilerinin Koruma Kurulu Kararı bilgilerinden aynen aktarıyorum. Nodar Hanın 1993 yılında Anıt eser olarak tescillendiğini belirtelim.
Nodar Han bir çökelti çukuru içine gri renkli yöresel taşlardan yapılmış, doğu-batı aksında inşa edilmiştir. Yapısında kesme taş veya mermer kesinlikle kullanılmamıştır. Dikdörtgen planlı, avlusuz, girişi güneyde ortadadır. Plan olarak ortada bir giriş, bu girişin kapalı giriş bölümünün doğu ve batısında üç kaburga ile dörde bölünmüş kanatları vardır. Yani simetri hakimdir. Ortadan doğu ve batısı çok hafif kapanıktır. Aynı taşlardan biraz daha düzenlenerek yüz ve köşeler oluşturulmuş küçük taşlardan oyak üzerinden yükselen kaburgalar üzerine bindirilmiş çatısı, sivri kemer tipi tonoz örtülüdür. Tek neflidir. Güneye, yola ve yol üzerindeki sarnıca bakan yüzünde görülen aşağı yukarı 30 x 40 cm. boyutlarında, dört küçük penceresi vardır. Ortadaki antre bölümü üzerinde, tonozun güney yüzünde havalandırma bacası bulunmaktadır. Orta bölümün iki yanı kemerli bir kapı geçiti ile yan bölümlere kısmen kapalıdır. Süslemesiz kemerli kapı girişi önünde küçük bir yapı kalıntısı görülmektedir. Hanın ölçüleri ise dıştan dışa yaklaşık 6.50 x 40 m. boyutlarında ve yaklaşık 5 m genişliğindedir. Tabandaki dolgudan sonra yaklaşık 3.50 m. yüksekliğindedir. Taban - tavan yüksekliği iç mekândaki dolgudan dolayı kesin belli değildir.(2)
Kaynak: (1) Yard. Doç. Dr. Mustafa Yılmaz Yard. Doç. Dr. Osman Doğanay / Akseki, İbradı ve Gündoğmuş (Antalya) Çevresi Arkeolojik Çalışmaları / Ahmet Adil Tırpan Armağanı / Ege Yayınları / 2012. (2) Antalya Valiliği Kültür Envanteri / 2005.
Not: Fotoğraflar www.star.com.tr adresinden alınmıştır. Teşekkür ederim.
Taylan Köken