Kitap Adı: Yakutiler Yazar: Cihat Burak Yayıncı: Yapı Kredi Yayınları Sayfa Sayısı: 152 Ünlü ressam Cihat Burak’ın aynı zamanda usta bir öykücü olduğunu Cardonlar’la farketmiştik, 1980’lerin başında. Ardından, 1992 Yunus Nadi öykü Ödülü’nü kazanan Yakutiler’le, bu kanıyı pekiştirmişti. Yıllar sonra, pırıltısından hiçbir şey yitirmeyen resimleri gibi öyküleri de hala capcanlı… Burak’ın zengin anılar ve dikkatli gözlemlerle beslenen öykülerinde duyguya ince bir alay eşlik ediyor. Yakutiler’de günlük yaşamdaki ve kültürümüzdeki hızlı değişmeler gösterilirken yanlış eğitimin, tersine dönen devlet çarkının eleştirileri yapılıyor. İnsan ilişkilerinin, doğa ve çevrenin yozlaştırılmasına karşı uyarıların dile getirildiği öykülerde, yazı dilinin alışılmış kurallarına zaman zaman hoş bir biçimde yan çizen Burak, konuşma dilini çok canlı, çok çekici biçimde kullanıyor. Yakutiler, bu kez yazarının elyazısı örnekleri ve desenleri eşliğinde…
Kitap Adı: Sıradan Delilik Öyküleri Yazar: Charles Bukowski Yayıncı: Parantez Gazetecilik ve Yayıncılık Sayfa Sayısı: 200 Bukowski’nin en beğenilen öyküleri… “kuma oturup suya bakardı, her şeye zor inanılırdı suya bakınca, Çin diye bir ülke olduğuna ya da ABD’ye ve Vietnam’a, bir zamanlar çocuk olduğuna, hayır, buna inanmak zor değildi, onu unutamazdı. bir de erkeklik çağını: çalıştığı işler ve kadınlar, sonra kadınsızlık, şimdi de işsizlik. altımışında bir berduş. bitmiş. bir hiç. bir dolar yirmi sent nakit vardı cebinde. bir haftalık kirasını ödemişti bir de. okyanus… kadınları düşündü yine. bir kaçı iyi davranmıştı ona. diğerleri kurnaz, gürültücü, biraz deli ve çok zor kadınlar olmuşlardı. odalar ve yataklar ve evler ve Noeller ve işler ve şarkılar ve hastaneler ve donukluk, donuk günler ve geceler ve anlam eksikliği ve fırsat eksikliği. ve şimdi, altmış yılın karşılığı: bir dolar yirmi sent.”Sİ Sıradan Delilik Öyküleri’nde yer alan çalışmaları, Charles Bukowski’nin haklı şöhretini kazanmasının en iyi örnekleri sayılıyor. Bukowski bu öykülerde kendi hayatından yola çıkarak, kaybedenlerin dünyasına, ayyaşlar, kaçıklar, düzenbazlar, fahişelerden oluşan bir dünyaya kendine has farklı bir mercekten bakıyor ve her şeyi olabildiğince açık ve net anlatıyor.
Kitap Adı: Kağıt Ev Yazar: Carlos Maria Dominguez Yayıncı: Jaguar Kitap Sayfa Sayısı: 94 Bazı insanlar kitap okumaz, bazıları okur ve kimileriyse okumakla kalmayıp onlarla birlikte yaşar. Kâğıt Ev, işte bu kitap tutkunlarından Carlos Brauer’in ve onun -bir edebiyat profesörü olan- Bruma Lennon’la olan gizemli ilişkisinin, bu ilişkinin gün yüzüne çıkmasına neden olan bir Joseph Conrad cildinin, kitap ve okuma aşkıyla dolu yaşamların hikâyesi… Arjantinli yazar Carlos Maria Dominguez’in, yayımlandığı her ülkede büyük ilgi uyandıran novellasını Seda Ersavcı İspanyolca aslından çevirdi. Peter Sis’in çizimleri ve Cem Ersavcı’nın kapak fotoğrafıyla, kalın ciltlerin arasında saklanacak bir mücevher…
Kitap Adı: Abis Yazar: Aslı Tohumcu Yayıncı: Kırmızı Kedi Yayınevi Sayfa Sayısı: 108 Aslı Tohumcu Abis’te sustalı bir bıçağın korkunç anlamlar barındıran sesiyle seriyor “gerçek”i önümüze… Satır aralarında naif bir sesle “dünya yaşanması gereken bir yer değil mi?” diye soruyor… Tohumcu bu ilk kitabında, hayatın göründüğü gibi olmadığını, insan ruhunun karanlık noktalarını ve şiddetin kan kırmızısını anlatıyor… Abis, dünyayı bir kâbusa döndürenlere edebiyatla bir karşı çıkış, sert bir isyanın da kitabı.
Kitap Adı: Öykü Uçları Yazar: Ali Teoman Yayıncı: Yapı Kredi Yayınları Sayfa Sayısı: 64 Öykü Uçları, Ali Teoman’dan bir son kurşun: Gene tam hedeften vuruyor. Ali Teoman’ın Yapı Kredi Yayınları’na emanet ettiği dosyalardan biri de Öykü Uçları idi. “Çok çok kısa öyküler”den oluşan kitap yazarın sekizinci ve son öykü kitabı. Teoman, dosyasını şu sözlerle YKY’ye teslim etmişti: “Öykü Uçları – Çok Çok Kısa Öyküler’i de Kırık Kalpler Terzihanesi kitabından sonraki üçüncü yeni öykü kitabı olarak ele alabilirseniz çok sevinirim. Yeni öykü yönelimim (tabii eğer ömrüm olursa) bu yönde ilerleyebilir. Biraz Samuell Beckett’in ‘foirades’ı gibi…”
Kitap Adı: Karın Altı Kardelen Yazar: Ali Balkız Yayıncı: Cem Yayınevi Sayfa Sayısı: 120 İçindekiler: Karın Altında Kardelen Akvaryum Kırıldı Balık Öldü Ye Gurban Kelepçeyi Kelepçelemeek Sersem Serçeler Bir Sigara Yakımlık Alev Telsiz Hostes Göze Komünden Kalma Bir Sokak Hasan Dağı
Kitap Adı: Cüce ile Bebek Yazar: Heinrich Böll Yayıncı: Cem Yayınevi Sayfa Sayısı: 158 Cüce ile Bebek, toplam yirmi-bir kısa öyküden oluşuyor. Sıradan olmayan gidişatın yanında çok da sıradan olan günlerin anlatıcısı olmuş. Porselen bebeğin kırılması, üzgün yüzünden dolayı hapse atılan adam, köprüden geleni-geçeni sayan biri, kardeşlerinin açlığından endişelenen çocuğun hazin ölümü, evini zor durumda kalan hayvanlara açan kadın, tanımadığını bildiği birinin tanımazlıktan gelişine takılan tren bekleyen adam, rujuklar üzerine yapılan araştırmalar, bir şey olmasını bekleyen adam, krallığından güçlükle kaçan kral çocuk, dansöz olmak en büyük hayali olan genç kız, aldığı hediyeleri karısına veremeyen adam, ihaleyi kazanamama korkusu çeken biri, savaştan dönen dayısına hayran çocuk, sokakta dolanan köpeklerin vergisiz olanlarını yakalamakta usta ama vergili olmayan köpeği, bir kartpostal ile hayatı değişen genç, askerlerin geçirdiği bir gece, mesleği gülmek olan adam, ağaçlıklı yolun hayalini kura kura ölen asker, sahip olduğu dükkanı gözyaşları içinde devredeceğini söyleyen kadın, kendini kilisede bulup kalıp kalmama tereddüdü yaşayan bir günahkar ve herkesten borç alan kara koyundan sonraki ailenin kara koyunu…
Kitap Adı: Yağmur Kesiği Yazar: Uğur Yücel Yayıncı: Can Yayınları Sayfa Sayısı: 152 Lefteri üç gün toprak altında kalmıştı… Sırtında kırbaç izleri. Sırtı paramparça. Karnını deşip kemiğe saplanmış lakerda bıçağı. Köpekler burunlarını toprağa vermiş, en pes seslerden ağlıyor. Denizkızları bir bir gırtlaklarını kesip kayalara vuruyor diri bedenlerini. “Ave Maria” söylüyor koro. “Allahümme salli âlâ seyyidina Muhammed,” diye bağırıyor kurbanlık koyunlar. Karlar örtüyor eflatun şallarını köyün üstüne. Lefteri’yi çarmıha gerdiler. Ve o hiçbir şey demedi. Rakılar, esrarlar ağladı. “Ölüm Allah’ın emri ayrılık olmasa,” dedi kedi imam. Helal ettiler haklarını. Lefteri gömüldü. Sevgilisi Melina Ratsis’in yanına. Sarıldılar. Bıçağı söktü aldı karnından Melina. Bir bir yaralarını sevdi okşadı. Gözlerini öptü. Saçlarını koparıp bedenine sürdü. Mezarın diplerine çekti Lefteri’yi. Çekildikçe su geldi çekildikçe deniz, indikçe tuz geldi burnuna. Balıklar öptü gözlerini. “Derin nefes al sevgilim,” dedi Melina. Son nefesini aldı Lefteri. Daldılar derinlere derinlere. Denizkızı Melina sevdasına kavuştu. Denizin bittiği yerlere gittiler, Karya mezarlarına, yüksek manastırlara… Onlar çağırmadı bu olup biteni. Bu felaket klavyeleri. Bu yarılmış kar tepelerinden fırlamış ten kokusu. Oluk oluk. Onlar bağırmadı.
Kitap Adı: Hüzünbaz Sevişmeler Yazar: Yılmaz Erdoğan Yayıncı: Sel Yayıncılık Sayfa Sayısı: 91 Aklı hin yüreği hüzünbaz bir yazardan İngilizce öyküler…… Aşkımız iki gözlüklünün öpüşme çabasıydı; gözlükleri çıkarmak hiç aklımıza gelmedi. … Hiç düşündün mü belkiyi? Belki, eline en yakışan takı benim elim. Belkide en belli olacak yalan, benim söylediğim… Belki sen ve belki ben…… Yoksulluk, kirden rengi tanınmayan bir beyaz tutsaklık… İnsan kendine iltica edebilir mi?… Ölü olarak ele geçiriliyor en sıcak insan sözleri…Ve hüznüm bir kamu morgunda işe başladı.
Kitap Adı: Üç Buçuk Öykü Yazar: Patrick Süskind Yayıncı: Can Yayınları Patrick Süskind , Türkiyeli okur için bildik bir ad. Umutulmaz romanı Koku, kısa romanı Güvercin ve Bay Somer’in Öyküsü’nün ardından bu kez de öyküleriyle karşınızda. İnsan doğasını, zayıflıkları ve erdemleriyle iyi bilen bir yazar Patrick Süskind. Derin bir gözlem gücü, kendini hissettiren, ama dozunda bir ironi, fantastik bir kurgulama bu öykülerin ortak özelliği. Patrick Sükind’in usta bir anlatıcı olduğunu bir kez daha kanıtlayan, Üç Buçuk Öykü, küçük ama belleklerde hoş bir lezzet bırakan türden bir kitapçık.
Kitap Adı: Raşömon ve Diğer Öyküler Yazar: Ryunosuke Akutagawa Yayıncı: Boğaziçi Üniversitesi Yayınevi Sayfa Sayısı: 240 Bu kitaptaki hikâyeler, Ry?nosuke Akutagava’nın öykülerinden bir seçmedir. Büyük bir ustalıkla yazdığı çeşitli biçim ve içerikteki öyküleriyle kendinden sonra gelen kuşaklara örnek olmuştur. Japon film yönetmeni Akira Kurosava, kitaba adını veren öyküyü “Çalılıklar Arasında” isimli öyküyle birleştirerek Raş?mon ismiyle sinemaya uyarladı ve 1951 yılında Venedik Uluslararası Film Festivali’nde birincilik ödülünü kazandı. “Akutagava, ilk hikâyesi olan “Raş?mon”da işinden atılmış bir uşaktan bahseder. Uşak, Raş?mon kulesinde, peruk yapmak için ölü bir kadının saçlarını yolmakta olan yaşlı bir cadaloz görür. “yaşamak için bunu yapmaya mecbur olduğumu bilseydi, belki bana kızmazdı” diyerek durumu açıklamaya çalışır yaşlı cadı. Uşak alaycı bir şekilde “Yaa, öyle mi? O zaman hırsızlık yapma sırası bende. Yapmazsam ben de açlıktan öleceğim” der ve elbiselerini üstünden çıkarıp alarak kadını bir tekmeyle kokmuş cesetlerin arasına yuvarlar. Akutagava’nın yaratmış olduğu ırz düşmanları, katiller ve fanatikler üzerine hiçbir zaman merhamet güneşi doğmaz; çünkü yazar, tıpkı başı dumanlı Fuji dağı gibi insanların aczine uzaktan ve soğuk bakmaktadır. Ölümünden birkaç ay önce yazmış olduğu şiirde yazarın nihilizmi çok çarpıcı bir biçimde gözlenmektedir. Çiçekli palmiyeler ve bambuların bağrında, Kapatmış gözlerini sanki uyuyor Buda… Yol boyunca uzanmış incirlikler içinde, Kuruyan dallar gibi…
Kitap Adı: Valizdeki Mektup Yazar: Menekşe Toprak Yayıncı: İletişim Yayınları Sayfa Sayısı: 124 Hesabı ödedikten sonra ufak valizimi alarak, kahvenin baktığı meydanın ortasındaki metroya doğru yürüyorum. Metronun derinliğine dalmadan önce son bir kez daha, yüzyıllarca nice krala, nice imparatora görkemini ve iktidarını hatırlatmış, şimdiyse levhalarıyla, parlak ışıkları, mini etekli, kot pantolonlu kadınları ve erkekleriyle, egzoz kokan otomobilleriyle yanlış zamanda ve yerdeymiş duygusunu veren kente bakıyorum. Ama bu kenti sadece bu haliyle anımsamayacağımı, onun, hiçbir benzerliğinin olmadığı, Anadolu’nun sürekli kılık değiştiren o bozkır metropolüyle beraber aklıma geleceğini biliyorum. Yersiz yurtsuzlar. Cevaplanmayan telefonlar. Adressiz mektuplar. Gaz maskeleri. Sığınaklar. Harabe binalar. Yıkık dökük merdivenler… Son bir hevesle geçmişe dönenler, bozkıra çıkanlar. Valizdeki Mektup, aidiyetsizliğin ve sevgisizliğin anlatıldığı buruk öyküler… Menekşe Toprak, Türkiye’den Berlin’e, oradan Viyana’ya uzanan tozlu yolları, bu yollarda savrulan hayatları anlatıyor. Arafta nefes nefese.
Kitap Adı: Ölü Albayın Kızları Yazar: Katherine Mansfield Yayıncı: Adam Yayınları Sayfa Sayısı: 109 Yazar, kitaplarıyla kısa sürede üne ermiş, İngiliz dilini çok ustaca kullanmasından kaynaklanan dilsel özelliklerinin yansıtılmasındaki güçlüklere karşın, öyküleri bütün dünya dillerine çevrilmiştir. Ülkemizde de bu inceliklerle dolu yazarın yapıtları nerdeyse çevirmenler arası bir yarışma konusu haline gelmiştir.
Kitap Adı: Müzikofili – Müzik ve Beyin Öyküleri Yazar: Oliver Sacks Yayıncı: Yapı Kredi Yayınları Sayfa Sayısı: 384 Müzikofili nörolog-yazar Oliver Sacks’ın meslek hayatında karşılaştığı vaka öykülerinin bir derlemesi. Adından da anlaşılacağı gibi, bu kitapta biraraya getirilen vakaların ortak noktası, geçirdikleri hastalık veya kazalar sonrasında müziğe karşı geliştirdikleri hassasiyetleri. Bir sabah, zihninde bitmek bilmeyen son derece “gerçek” bir melodiyle uyanan bir kadın… Yıldırım çarpmasından sonra piyano çalmaya karşı tutkulu bir ilgi geliştiren bir doktor… Nörolojik hasarlar ve bunlarla baş etme süreçleri yeni “algı kapıları” ile özgül ve sıradışı deneyimlerin önünü açabilir. Sacks digger kitaplarında olduğu gibi Müzikofili’de de hekim ve insan kimliğini öne çıkararak sosyal bilimlere ve edebiyata yaptığı göndermelerle okura, üzerinde hiç düşünülmeyen bambaşka bir dünyayı, beyin denilen gizemli organın dünyasını anlatıyor.
Kitap Adı: Heyula Yazar: Erol Çelik Yayıncı: Avrupa Yakası Yayınları Sayfa Sayısı: 352 “Yaşlı kadınlardan nefret ederim. Hele bunlardan biri benim karımsa” Günışığının gözalıcı aydınlığında alabildiğine nettir görüntüler. Peki ya anlık cinnetlerin karanlığında? Ayna parçalanır.. Ruh parçalanır.. Paramparça olur sıradan yaşamlar.. Yazardan ruhumuzun karanlık yönüne ayna tutan öyküler… “Sadece önümde bir engel kaldı. Her insanın hayatında geçmesi, aşması gereken bir sırat köprüsü vardır. Benim sırat köprüm karşımda duruyor.” Heyula: Korkunç hayal, hayalet