Katar, Devlet Su İşleri’nin sulama sistemlerine göz dikti. 26 Kasım 2020 tarihinde Ankara’da, Türkiye-Katar Yüksek Stratejik Komite Toplantısı'nda bir anlaşma imzalandı. İmzalanan anlaşma ve protokoller arasında Su Yönetimi Alanında İşbirliği Mutabakat Zaptı da bulunuyor. Resmi metin henüz kamuoyuyla paylaşılmadı.
Anadolu Ajansı'nın, Tarım ve Orman Bakanlığı kaynaklarına dayandırdığı habere göre, söz konusu mutabakat zaptı ile iki ülke arasında su yönetimi alanında iş birliğinin artırılması teşvik ediliyor.
Anlaşma çerçevesinde iki ülke, “iklim değişikliğinin su kaynakları üzerine etkileri konularında iş birliği” yapacak.
İKİ BENZEMEZ ÜLKE
Türkiye ile Katar, su kaynakları ve su yönetim altyapısı bakımından hiçbir benzer özellik taşımayan iki ülke. İki ülkenin su yönetim sistemleri ve kapasiteleri çok farklı. Hal böyleyken bu anlaşmalarla ne amaçlanıyor?
Türkiye’nin sulama tesisleri kamu eliyle işletiliyor. 19 Nisan 2018 tarihinde TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaşan ve 28 Nisan 2018 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren DSİ Kanunu’na bazı ek maddeler eklendi.
12. EK MADDE’nin son fıkrasında “Sulama tesisleri, DSİ tarafından hizmet alımı suretiyle işlettirilebilir” ifadesi de yer alıyor. Yani Katar Hükümeti, mutabakat zaptından hareketle DSİ'ye ait olan sulama tesislerinin işletmesine talip olabilecek!
CHP Samsun Milletvekili Neslihan Hancıoğlu, Tarım ve Orman Bakanı Bekir Pakdemirli tarafından yazılı olarak yanıtlaması talebiyle 2 Aralık 2020 günü bir soru önergesi verdi. Bakan Pakdemirli’nin şu soruları yanıtlamasını istedi:
1 - Katar Hükümeti'nin, DSİ'ye ait sulama tesislerini işletmeye yönelik bir talebi olmuş mudur?
2 - DSİ'nin, kendi uhdesindeki sulama tesisleri işletme devri yoluyla özelleştirmeye yönelik bir çalışması/planlaması var mıdır?
3 - Su kaynaklarının yönetimi, ulusal gıda güvenliği ile de doğrudan ilgilidir ve bütün devletler gibi ülkemiz açısından da stratejik önem taşımaktadır. Hal böyle iken bakanlığınız, ülkemizdeki sulama tesislerinin, 'işlettirme' yoluyla başka bir devletin kontrolü altına girmesine müsaade edecek midir?
Hancıoğlu’nun sorularına henüz yanıt gelmedi.
ANAYASA MAHKEMESİ’NE YAKIŞMADI
CHP, bu torba yasada yer alan birçok hükmün iptali için Anayasa Mahkemesi’ne başvurdu. “Sulama tesisleri, DSİ tarafından hizmet alımı suretiyle işlettirilebilir” hükmünün de iptali istendi.
Anayasa Mahkemesi 16 Temmuz 2020 tarihinde başvuruya ilişkin kararını verdi. Yüksek Mahkeme’nin gerekçeli kararı ise Katar ile imzalanan mutabakat zaptından bir gün sonra Resmi Gazete’de yayınlandı.
Gerekçeli Kararda, “Sulama tesisleri, DSİ tarafından hizmet alımı suretiyle işlettirilebilir” ifadelerinin yer aldığı fıkranın Anayasa’ya aykırı olmadığına ve iptal talebinin reddine oy birliğiyle karar verildiği hükmü yer aldı.
Hikmet Çiçek
Odatv.com