Osmanlı hanedanına ait en büyük türbe topluluğunun bulunduğu Muradiye Külliyesi, ölüm ile yaşamın, rüya ile hakikatin, hüzün ile huzurun bir arada hissedildiği yerlerden.
Bulunduğu semte de adını veren Muradiye Külliyesi, Bursa'da Osmanlı sultanları tarafından yaptırılan son külliye olarak varlığını koruyor.
Osmanlı Devleti'nin 6'ncı padişahı Sultan II. Murad tarafından, 1425-1426 yılları arasında yaptırılan külliye; cami, medrese, hamam, darüşşifa ve türbeden oluşuyor.
Fatih Sultan Mehmed, II. Bayezid ve Kanuni Sultan Süleyman dönemlerinde yapıldığı bilinen türbelerin de eklenmesiyle 12 türbenin yer aldığı külliyede, hanedana mensup 40 kişinin mezarı var.
"Muradiye sabrın acı meyvesi"
Osmanlı ruhunun sadeliği ile zarafetini aynı anda gösteren Muradiye Külliyesi'nde son yapılan restorasyonla 550 yıllık tarih ve medeniyetin izleri ortaya çıkarıldı.
Ahmet Hamdi Tanpınar'ın "Muradiye sabrın acı meyvesi" diye nitelendirdiği Muradiye Külliyesi, 2014 yılında Dünya Miras Listesi'ne alındı.
Külliyeyi ziyaret eden yerli ve yabancı turistler, bahçesinde yer alan çınar ve servilerin gölgesinde, çiçekler arasında dinleniyor.
Sadece bir mezar alanı veya kabristan değil aynı zamanda bir hafıza olan Muradiye, sahip olduğu özellikleri ve manevi atmosferiyle ziyaretçilerinde farklı etkiler bırakıyor.
Muradiye Camii ve Medresesi
II. Murat tarafından 1425-1426 yılında "Ters T" planlı yaptırılan II. Murad Camii, İznik Çinileri, Edirnekari tavan süslemeleri ve özellikle girişte bulunan kündekari tekniğiyle yapılan ahşap kapısıyla dikkat çekiyor.
Bursa'da inşa edilen son selatin medrese ise, caminin yaklaşık 40 metre batısında. Tuğla işçiliği bakımından Bursa'nın en güzel mekanlarından biri olan medresedeki orijinal çiniler de görenlerin ilgisini çekiyor.
Mezar Taşları Müzesi
Külliyenin içinde bir de açık hava Mezar Taşları Müzesi var.
Tarihi mezarlıklar ve hazirelerdeki mezar taşlarının zaman içinde külliyenin bahçesine taşınmasıyla restorasyon çalışmaları kapsamında buradaki mezar taşlarının da envanteri çıkarıldı. Tamamı okunarak çevirisi yapıldı, hangi döneme ve kime ait olduğu belirlendi. Mezar taşı tipoloji çalışmaları gerçekleştirildi.
Yıllar içinde herhangi bir disiplinden uzak depolanan taşlar, yerinden sökülerek yüzyıllarına ve mezar taşı tiplerine göre düzenlendi. Projeye uygun olarak tekrar dikildiler. Anıtsal taşların okuma, çevirme, temizleme ve belirli bir disiplinde yeniden dikilmesinin yanı sıra koruma ve onarımları da yapıldı.
Muradiye Türbeleri
Külliyede, Osmanlı hanedan üyelerinin yer aldığı 12 türbe var. Bursa'nın Osmanlı türbeler şehri olarak anılmasında büyük bir paya sahip olan külliyenin bahçesinde yer alan türbelere giden ziyaretçiler dua ediyor.
Fatih Sultan Mehmed'den itibaren 100 yılı aşkın bir dönem içinde bölüm bölüm yaptırılan bu yapıda, II. Murad Türbesi ile Şehzade Mustafa Türbesi, Cem Sultan Türbesi, Şirin Hatun Türbesi, Gülruh Hatun Türbesi, Ebe Hatun Türbesi (Fatih Sultan Mehmed'in Ebesi), Şehzade Mahmud Türbesi, Mükrime Hatun Türbesi, Gülşah Hatun Türbesi, Saraylılar Türbesi, Hüma Hatun (Hatuniye) Türbesi ve Şehzade Ahmed Türbesi bulunuyor.
II. Murad Türbesi
Muradiye Külliyesi'nin merkezinde, caminin güneybatısında II. Murad Türbesi yer alıyor.
Sultan II. Murad'ın çok yakın olmamak şartıyla oğlu Alaaddin Ali'nin türbesinin yanına gömülmesini, doğrudan toprağa verilmesini, türbesinin dört köşeli, üstü açık ve etrafının kapalı olmasını, yanına kimsenin defnedilmemesini ve Bursa dışındayken vefat ederse Bursa'ya getirilerek perşembe günü kabrine konulmasını vasiyet ettiği biliniyor.
Kesme taş, tuğla ve horasan harcıyla örülmüş duvarları, kurşun kaplı kubbesi, kündekari tekniğindeki eşsiz ve muhteşem saçağıyla II. Murad'ın türbesi, vasiyetine uygun olarak kare şeklinde, üzerine yağmur yağması için üstü açık inşa edildi. Sultanın naaşı da sanduka veya lahit içine konulmadan doğrudan toprağa gömüldü.
Aynı türbe yapısı içinde yer alan yan odada iki büyük oğlu ve bir kızının mezarları bulunuyor. Sultanlıktan kendi isteğiyle ayrılan ilk ve son hükümdar olan II. Murad, Bursa'da toprağa verilen son Osmanlı padişahı.
"Maneviyat ve ayrı bir atmosfer var"
Külliyeyi ziyarete gelen üniversite öğrencisi Samet Özkan, Osmanlı padişahı II. Murad ve şehzadelerin kabirlerini ziyarette dua ettiğini söyledi.
"Burası bana ayrı bir huzur veriyor. Burada çok değerli ve maneviyatı yüksek kişilerin türbeleri var. Buranın insanı etkileyen bir havası var. Külliyede ağaçların olması insana ayrı bir ferahlık ve huzur katıyor ve külliyeyi de farklı kılıyor."
Kazakistan'dan Türkiye'ye Erasmus programıyla okumaya gelen ve Denizli Pamukkale Üniversitesi'nde Türk Dili ve Edebiyatı bölümünde okuyan Aida Bolis de, izlenimlerini şöyle anlattı:
"Yeşil Bursa'ya gezmeye geldik. Osmanlı padişahlarının ve şehzadelerin türbelerini görmek beni çok mutlu etti. Bursa'ya ilk defa geliyorum. Başka yerlere gittiğimde bu kadar çok cami ve türbe görmedim. Burayı ziyaret etmekten etkilendim."
Kaynak: AA