Yatırım Fonu Nedir?
Portföy geniş anlamıyla bir kişinin ya da kuruluşun sahip olduğu varlıkların tümünü ifade ettiği göz önüne alınarak, Yatırım Fonları halktan topladıkları paralar karşılığı, sermaye piyasası araçlarından ve kıymetli madenlerden oluşan portföyleri yönetirler. Her bir yatırımcı fonun sahip olduğu portföyün bir kısmını temsil eden katılma payını alarak fon portföyüne ortak olurlar.
Yatırım fonları cazip getiri potansiyelleri ve çeşitli varlık gruplarına yatırım yapabilme özellikleri ile farklı seçenekler sunar.
Fon sahip olduğu menkul kıymetlerden kar payı ve/veya faiz geliri elde eder. Fon sahip olduğu menkul kıymetlerin fiyat artışını değerlendirir. Fon elde ettiği bütün bu gelirini fon portföy değerine yansıtır
Yatırım Fonlarının Avantajları Nelerdir?
- Sermaye Piyasası Kurulu’nun denetimi ve gözetimi,
- Profesyonel ve güvenilir yönetim,
- Yatırım araçlarının çeşitlendirilmesi ile riskin dağıtılması,
- Bireysel yatırımcıların ulaşmakta zorlandığı birçok yerli, yabancı menkul kıymet, sermaye piyasası enstrümanlarına kolaylıkla yatırım yapabilme imkanı sunması,
- Küçük tasarruflarla temin edilemeyecek kazanç potansiyeli yüksek menkul kıymetlere yatırım yapılmasına olanak sağlaması,
- İnançlı mülkiyet esası,
- Fon mal varlığının korunması,
(Fon tüzel kişilik sahibi olmamakla beraber fonun mal varlığı kurucudan ayrıdır. Ayrıca Sermaye Piyasası Kanunu uyarınca, fon malvarlığı rehnedilemez, teminat gösterilemez ve üçüncü kişiler tarafından haczedilemez. Yani fon malvarlığının korunması kanun ile güvence altına alınmıştır.)
- Dilenen miktarda, istenildiği anda nakde çevirebilmesi, vadesinin bulunmaması,
- Kupon, faiz ve temettü tahsili gibi işlemler fon yönetimce yapılacağından, zaman ve kaynak kullanımını gerektiren işlemlerden korunma sağlaması,
- Portföye büyük montanlı alım satımlar nedeniyle zaman ve para tasarrufu sağlaması,
- Hisse senedi yoğun fonlarda bulunan %0 stopaj uygulaması
Yatırım Fonuna Yatırım Yaparken Nelere Dikkat Edilmeli?
- Risk düzeyi
- Geçmiş performans
- Gider Oranları
Bilinmesi Gerekenler
Yatırım fonu katılma payına yatırım yapmayı planlayan tasarruf sahipleri aşağıdaki konularda yeterli bilgi edinmelidir.
- Fonun kurucusu ve bu kurucunun yönettiği fonların türü,
- Fonun portföyünü yöneten portföy yöneticisi,
- Fonun en yakın tarihli portföy bileşimi ve stratejisi,
- Fonun yönetim ücreti oranı ve fon toplam gider oranı,
- Kurucunun fonlarının geçmiş dönemlerdeki performansı ve diğer fonlara göre başarı durumu,
- Fon katılma paylarının alınıp satılabileceği yerler, işlem saatleri ve alım satım şartları,
- Giriş –çıkış komisyonu olup olmadığı
Fon Katılma Payı Nedir?
Yatırım fonlarındaki katılma paylarını, şirketlerin ortaklık paylarına benzetebilir. Katılma payı, yatırımcının fon portföyüne kaç adet payla ortak olduğunu gösterir.
Fon Katılma Payları Nasıl Alınıp Satılır?
Katılma payı satın alınması veya fona iadesinde (satılmasında), Kurucunun izahnamede ilan edeceği katılma payının alım satımının yapılacağı yerlere başvurularak alım satım talimatı verilir.
Bununla beraber, Türkiye Elektronik Fon Dağıtım Platformu (TEFAS)’ta işlem gören Yatırım Fonları yatırımcının hesabının olduğu TEFAS’a üye banka ve aracı kurumların şubelerinden ve/veya internet/mobil uygulamaları ile ATM sistemleri kullanarak alınıp satılabilir.
Fon Katılma Payı Fiyatları Nerelerde İlan Edilir?
Katılma payı birim pay fiyatı, her işgünü itibariyle payların alınıp satıldığı adreslerde ve TEFAS’ta Kurucu tarafından ilan edilir. İstanbul Takas ve Saklama Bankası A.Ş. tarafından sunulan Fon Bilgilendirme Platformu’nda da, fonlara ilişkin birçok veri ve istatistik, yatırımcıların erişimine açıktır. Bunlara ilave olarak bazı fon kurucularının internet/mobil uygulamalarında fonların günlük fiyatlarını ilan edilmektedir.
Fon Katılma Payı Fiyatları Nasıl Hesaplanır?
Fona iştiraki sağlayan katılma payının fiyatı kurucu tarafından her işgünü hesaplanır. İzleyen gün yapılan katılma payı alış ve satışlarında bu fiyat kullanılır. Para piyasası fonları ile kısa vadeli borçlanma araçları fonları dışındaki fonlarda fiyatlama ilkesi olarak "ileri fiyatlama" yöntemi uygulanmaktadır.
Fiyat değerleme gününde portföyde bulunan varlıkların işlem gördükleri, alınıp satıldıkları borsalarda oluşan fiyatları dikkate alınarak fon portföy değeri hesaplanır ve fon portföy değerine fonun alacakları eklenmek ve borçları düşülmek suretiyle fonun toplam değeri belirlenir. Fon toplam değeri, değerleme gününde tedavülde olan pay sayısına bölünür ve bu suretiyle birim katılma payı fiyatına ulaşılır.