2016
Yeni alınmış arabalar bir başka kokar. Peki bu "yeni araba kokusu"nun oluşumuna neden olan nedir ? Hangi kimyasalların birleşimiyle bu koku oluşur ? Ve son olarak bu kimyasallar insan sağlığı için zararlı mıdır ?
Yapılan çalışmalar gösteriyor ki; bu yeni araba kokusunun oluşumunda çok sayıda uçucu organik bileşik rol alıyor. Bu sayı araştırmadan araştırmaya farklılık gösterse de kimisinde 60 civarı kimisinde ise 100'ün üzerinde organik bileşik tespit edildiği için 60'tan fazla uçucu organik bileşik bu kokuyu yaratıyor diyebiliriz. Öyleyse bu bileşikler nereden geliyor ?
Bu bileşiklerin büyük bir kısmı arabanın değişik bölümlerinden ortaya çıkmaktadır. Arabanın iç kısmının yapımında kullanılan kaplama, döşeme, plastik ve yapışkanlar bu uçucu organik bileşiklerin kaynaklarıdır ve bu bölümlerden salınan gazlar atmosfere karışır. Havaya salınan gazlar araba iç aksamını oluşturan malzemelerdeki maddelere bağlıdır dolayısıyla gaz içeriği markadan markaya değişiklik gösterebilir. Öte yandan, bu bileşiklerin bazıları kokusuz da olabilir ancak büyük bir kısmı "yeni araba kokusu"nun oluşumuna neden olan kokulara sahiptirler. Şimdi bu bileşiklerin neler olduğunu öğrenelim.
Temel olarak, yeni araba kokusunun oluşumuna neden olan bileşiklerin aromatik yani benzen halkası içeren bileşikler oldukları söylenebilir. Araştırmalara göre aşağıda yapısını da görebileceğiniz toluen, ksilen, stiren ve trimetilbenzen; bu kokunun içeriğinde bulunan başlıca aromatiklerdir. Bunlara ek olarak alkanlar gibi daha basit yapılı organik bileşiklere de rastlanılmıştır.
Bu uçucu organik bileşiklerin salınımı sürekli olarak sabit düzeyde değildir. Araştırma sonuçlarına göre bu koku arabanın yapımından itibaren her hafta %20 oranında azalmaktadır. Bunun yanı sıra çevresel koşullar da havaya karışan gaz konsantrasyonunu etkilemektedir. Klima yoluyla ya da basitçe camı açarak havalandırma yapıldığında da doğal olarak gaz konstrasyonu düşmektedir. Buna karşın gaz salınımı arabanın iç sıcaklığı ile doğru orantılıdır yani sıcaklık arttıkça konsantrasyon da artmaktadır.
Yeni arabanın içerisinde bulunan bu gazdaki bazı maddelerin yüksek konsantrasyona sahip olduğu zaman toksik etkiye sahip olup olmadığı konusunda araştırmacılar henüz tek bir paydada toplanamamış olsa da kesin olarak bilinen şey şudur ki yeni alınmış arabanın içinde bulunan uçucu organik bileşik seviyesi bir iç mekanda olabilecek sağlıklı maksimum düzeyin üzerindedir. Bununla birlikte havalandırarak bu düzeyi yaklaşık altı ay içerisinde maksimum seviyenin altına düşürmek mümkündür.
Her ne kadar bu bileşiklerin insan sağlığına zararı konusunda çelişkili veriler olsa da, 2007 yılında yapılan bir araştırmaya göre sonuçlar salınan bu gazların kısa vadede ciddi boyutta yan etkilerinin olmadığını göstermiştir. Ancak uzun vadeli etkileri konusunda net bir sonuca henüz varılamamıştır. Tespit edilen yaygın yan etkiler baş ağrısı, tembellik ve hafif alerjik reaksiyonlardır. Bu yan etkilerden de kurtulmak için de arabanızı havalandırmanız yeterli olacaktır. Araba üreticileri de bu salınımı azaltmak için çalışmalar yürütmektedirler. Ancak siz yine de yeni arabanızın keyfini sürerken yersiz bir baş ağrısının da size eşlik etmesini istemiyorsanız camlarınızı veya klimanızı açarak bu durumdan kurtulmanız mümkün olacaktır.
Kaynak:
New Car Smell, Erişim Tarihi: 16/06/2014