Kast Sistemi
Kast sistemi, Hindistan temelli, dini, ekonomik ve sosyolojik kökenlere sahip bir sosyal sınıflandırma sistemine verilen isimdir. Bu sistemde akraba içi evlilik esası hakimdir. Kast sistemi terimi, kelime anlamı olarak soy, ırk anlamına gelen kelimelerden türemiştir. Kast sisteminde halk arasındaki sınıflandırmada ölçüt kişi ve ailelerin ekonomik durumu değil, medeni durum, mensup olunan soy ve icra edilen meslektir.
Kast sistemi, temel olarak varna ve jati adı verilen iki başlık altında incelenir. Varna, kast sisteminin üst tabakasını ifade eden basamakları içine alır. Bu basamaklar da kendi içerisinde jati ismindeki diğer gruplara ayrılır.
BÖLÜM 1Varna Grubu
Brahmanlar (Rahipler ve Bilginler)
Kast sisteminin en üst tabakası olan brahmanlar, rahipler ve entelektüel gruplardan oluşur. Brahman grubuna mensup kişiler, Veda isimli kendi kutsal kitaplarını incelemek, yorumlamak ve dini eğitimlerini tamamlamakla meşguldürler. Yaklaşık 20 yıl süreli bir eğitim gören brahmanlar, uzun yıllar eğitim verdikten sonra kendilerini hayattan soyutlayarak felsefi ve dini konular üzerine düşünmeye devam ederler. Brahmanlar, genel olarak din adamlarından oluşur.
Ksatriyalar (Askerler, Üst Düzey Memurlar, Yöneticiler)
En üst tabaka olan Brahman tabakasından sonra gelen ikinci asil sınıf olan Ksatriyalar, huzur ve güvenliğini sağlamaktan sorumlu asker ve yönetici grubundan oluşur. Ksatriyalar sınıfına mensup olan asker ve yöneticiler ülkenin refah ve düzenini sağlamakla görevlidir.
Vayşiyalar (Toprak Sahipleri, Tacirler ve Çiftçiler)
Ülkede üretim ve ticaret ile ilgilenen sınıfsal gruba Vayşiyalar adı verilir. Tarım ve ticaretle uğraştıkları için, geniş bir coğrafya ile etkileşim halinde bulunan vayşiya sınıfı üyeleri, kültürlerini başka toplumlara da tanıtma fırsatı bulmuştur. Vayşiya grubundaki insanlar, çoğunlukla orta seviyede tacirler ve çiftçilerden oluşur. Hayvan yetiştirmek de vayşiyaların görevleri arasındadır.
Şudralar (Hizmetkar ve İşçiler)
Kast sisteminde varna grubunun en alt tabakasında hizmetkarlık ve işçilik görevlerini üstlenen sınıfsal gruba Sudralar adı verilir. Sıralama içerisinde, lağım, temizlik, taşımacılık gibi en ağır görev ve sorumlulukların yüklendiği gruptur. Çoğunlukla köylülerden oluşan sudralar, köle olarak tabir edilen hizmetçiler sınıfını oluşturur.
Kast Sistemi Dışındaki Grup Paryalar
Paryalar, kast sistemindeki basamaklara dahil edilmemiş gruptur. Hukuki olarak ve sosyal bakımdan tanınmamaktadırlar. Sudralar, sınıfın en alt tabakası olmasına rağmen, hukuken varlıkları kabul edilmiştir fakat paryalar, herhangi bir şekilde kabul edilen bir sınıf değildir. Paryaların, köy ve kasabaların dışında yaşamaları emredilmiştir. Paryaların kendilerine ait eşya ve kıyafetleri olamaz, yalnızca ölmüş insanlardan kalan giyecekleri giyebilirler. Belirli bir saatten sonra şehirde dolaşmaları yasaktır. Gün içerisinde şehirde bulundukları süre içinde üstlerinde parya olduklarını gösteren işaret ve sembol bulundurmak zorundadırlar. Kast sistemindeki diğer gruplara mensup insanlarla temas halinde bulunmaları yasaktır. Diğer sınıflardan insanların yapmaktan çekindikleri suç teşkil eden ya da diğer kötü işleri yapmak da paryaların görevidir.
Kast sisteminde varna grubundaki kişiler arasındaki düzen ve iş bölümünün sağlanabilmesi için, jati adı verilen alt gruplar mevcuttur. Jatiler, her kast basamağına ait grubun içinde görev ve sorumluluk olarak ayrılmış gruplardan oluşur.
BÖLÜM 2Kast Sisteminin Ortaya Çıkışı ve Gelişimi
Kast sistemi, Ari adı verilen bir kavim aracılığı ile Hindistan bölgesine gelmiştir. Arilerin M.Ö. 1500 yıllarında Hindistan üzerindeki istilası, kast sistemini de Hint kültürüne getirmelerine sebep olmuştur. Kast sisteminin Hint kültüründe kabul görüp yerleşmesinin altındaki en önemli sebep, Hindistan’da hakim olan tüm inanışların ölümden sonraki hayat ve ödüllendirilme temeli üzerine kurulmuş olmasıdır. İnsanlara ruhani bir statü yükleyen bu inanış, kast sistemi şeklinde bir sınıflandırmanın doğru ve gerekli bulunmasına sebep olmuştur. Parya sınıfına mensup kişiler ise, yaşam boyu çektikleri tüm eziyet ve zorluklar karşılığında, ölümden sonraki hayatta ödüllendirileceklerine inandıkları için sistemi kabul etmektedir.
Kast sisteminde, herkesin kendi kastından biri ile evlenmesi zorunluluğu, sistemin geçmişten bugüne kadar taşınmasında önemli rol oynamıştır. Hint kültürünün geleneklere yoğun şekilde bağlı olması ve Hindistan halkının büyük bir bölümünün halen kırsal bölgelerde yaşıyor olması, kast sisteminin sürekliliğine neden olmuştur.
Kast sistemi, 1975 yılında Hindistan hükümeti tarafından resmi ve hukuki olarak kaldırılmış olsa da, pratikte hala halk tarafından uygulanmaya devam edilmektedir. Kırsal bölgelerde yaşayanlar, anayasal yasağa rağmen kast sistemini sürdürmekte olup, şehirde yaşayanların bir kısmı tamamen olmasa da belirli konularda kast sisteminin yasak ve gereklerine bağlılığını korumaktadır.
BÖLÜM 3Kast Sisteminin Kural ve Yasakları
- Her sınıfsal grubun hukuk ve ceza sistemi birbirinden farklıdır. Kendi kastından ya da üst kastından birini öldüren biri idamla cezalandırılırken, alt gruptan birini öldürmenin cezası idam değildir.
- Her kast sınıfının bir adı vardır ve sınıfa mensup olan kişiler, kendini tanıtırken bu ismi kullanmak zorundadır.
- Kast sisteminin kural ve yasaklarına uyulup uyulmadığını denetlemek için çeşitli sistemler kurulmuş ve kişiler görevlendirilmiştir.
- Kast dışından bir kimse ile evlilik kesin olarak yasaktır. Başka bir kasttan yapılan evlilik, kişinin kast sisteminin dışına çıkarılmasına neden olur.
- Bir kadın, kendi sınıfının altındaki gruplardan birine mensup birinden çocuk doğurursa, doğan çocuk parya sınıfına dahil sayılır.
- Kast sistemindeki en katı kurallardan biri, yemek yemek konusunda görülür. Hiç kimse, kendinden alt sınıftaki biriyle yemek yiyemez ve alt gruptan birinin yaptığı yemeği yiyemez.
- Ağırlıklı olarak mesleklere göre belirlenmiş olan kast sınıflarında, meslekler, babadan oğula geçme şeklinde dağılır.
- Kast sisteminde, insanların sınıfını değiştirmesi mümkün değildir. Belirli kuralların ihlali halinde kast sınıfından atılma durumu söz konusu olabilir.
- Kast sisteminin gerektirdiği kural ve yasakların ihlal edilmesi halinde, kişiye verilecek en üst ceza, kast sisteminin dışına çıkarılmaktır.