

Bütün kültürlerde saç güzelliği en doğal aksesuarıdır. Güzel bir saç, gençliğin, canlılığın, başarı ve sağlığın sembolüdür. Saç kaybı veya saç hasarı yalnızca tıbbi bir problem değil, kişinin psikolojik durumunu ve iyilik halini ciddi şekilde bozan bir olaydır.
İnsanoğlu var olduğundan bu yana saç dökülmesine karşı etkin çözümler üretebilmek için tüm yollara başvurmuştur.
Saç dökülmesinin nedenleri ve tedavisini anlayabilmek için öncelikle saçın yapısını anlamak gerekir.
Vücut kılları nasıl uzar?
Tüm vücut kılları keratin denilen, cansız vücut proteinlerinden oluşmuştur. Her kıl bir follikülden ürer.
Follikül nedir?
Cilt içinde bulunup kıl üreten bir yapıdır. Avuç içi, ayak tabanı, ağız mukozası ve glans penis hariç vucudumuzun tümü kıl follikülleri ile kaplıdır.
Kıllarımız ve saçlarımızın ne gibi işlevi vardır?
En önemli görevleri vücudumuzu ısı kaybına karşı korumaktır. Ter bezleri aracılığı ile vücut ısımızı dengelerler. Ayrıca güneşin zararlı ışınlarının derimize ulaşmasına engel olarak doğal bir filtre işlevi görürler.
Saç büyüme döngüsü nasıldır?
Saç kökleri uzun bir gelişme dönemi ve bunu takip eden daha kısa bir dinlenme döneminden oluşan bir yaşam döngüsü içindedirler. Dinlenme döneminde saç teli köküne bağlıdır, fakat artık büyümez.
Dinlenme döneminin sonunda ise saç dökülür ve yerine aynı kökten başka bir saç büyümeye başlar. Böylelikle yeni bir döngü başlamış olur.
Saç köklerinin bu büyüme-dinlenme döngüsünün uzunluğu genetik koda bağlı olarak kişiden kişiye değişebilir. Saç kökleri yaş ilerledikçe saç üretimini azaltıp, daha uzun süreyi dinlenme evresinde geçirmek üzere programlanmışlardır.
Saçın yaşam döngüsü üç evreden oluşur:
Büyüme (anajen) evresi; Bu evre saç kökünden çıkan saçın büyüdüğü dönemdir. Kafa derisindeki kılların anajen evreleri 3 ila 5 yıl sürer.
Ara (katajen) evre; Büyüme evresinin sonunda saç kökleri kendilerini dinlenme evresine hazırlarlar. Saç kökünün büyüme döneminden dinlenme dönemine geçiş yaptığı bu aralığa katajen evresi denir ve 1–2 hafta kadar sürer. Katajen evrede saç kökü en dip bölgelerinden başlayarak kendi içine çöker.
Dökülme ve dinlenme (telojen) evresi; Bu, saç kökünün dinlenme evresidir. Yaklaşık 3–4 ay süren bu dönem sonunda saç, kökünden ayrılır ve düşer. Bu evrenin sonunda bu saç telinin ayrıldığı yerden yeni bir saç çıkar ve böylelikle yeni bir döngü başlar.
Büyüme (anajen) evre saçın yaşam döngüsünün %90''ını oluşturur ve 1000 gün veya daha fazla sürer. Yaklaşık 10 gün süren katajen (ara) ve yaklaşık 100 gün süren telojen (dinlenme) evreleri ise geri kalan %10''luk bölümü oluştururlar.
Bu herhangi bir zamanda, saçların %10''unun ara ve dinlenme evrelerinde olduğu, dolayısıyla uzamadığı anlamına gelir. Bu saç kökleri kafa derisi üzerinde rasgele bir dağılım gösterdiklerinden saçsız bölgeler oluşturmazlar.
Sağlıklı saçın yapısı nasıldır?
Saçın merkezi, medulladır. Saçın büyük bölümünü korteks yapar. Korteksteki fibriller saçın gücünden ve elastikiyetinden sorumludur. Saçın dış yüzü, kütikül, kortekse ne kadar sıkı sarılmışsa, o kadar iyi bir koruma söz konusudur.
Saç Kökünün Beslenmesi
Saç kökündeki matriks hücreleri kan akımı yoluyla beslenirler. Saç kökünün çevresinde saçları besleyen ve papilla olarak adlandırılan bir damar yumağı vardır.
Saç büyümesi için esansiyel olan önemli mikro-besinler; B grubu vitaminler, proteinler ve amino grup asitlerdir.