Sorunun acımasız bir cevabı var: Hayatın anlamı yok. Yaşamınız sizin için çok şey ifade ediyor olabilir. Ama aslında umursamaz ve gayrişahsi evrendeki madde ve enerjinin rastgele bir sinyalidir. Bu sona erdiğinde, sizi bir süreliğine birkaç kişi hatırlayacak ama bu kişiler de ölecekler. Tarih kitapları bile yapmış olsanız, katkınız kısa süre sonra unutulacaktır. İnsanoğlu yok olacak. Dünya ve Güneş yok olacak. Nihayetinde de evrenin kendisi de yok olacak. Bu dehşet gerçekliğe rağmen, insan yaşamının nasıl gerçek bir anlamı olabilir.
Tanrı veya tanrılara olan inancın bu kadar popüler olmasının sebeplerinden birisi de bu: Evreni anlam ile doldurarak varlığın acımasızlığını yumuşatıyor. Bazı teologlar, tanrı olmayan bir yaşamın anlamsızlığının aslında tanrının kanıtı olduğunu iddia ediyorlar. Gerçekte bunun objektif bir delili yok. O yüzden hadi gelin şu rahatlık örtüsünden kurtulalım ve şu soruyu soralım: Sıradan ve ölümlü bir dünyada, insan varlığının herhangi bir anlamı var mı?
Kuantum fiziğin bazı açıklamalarına göre, evren sadece biz gözlemlediğimizde vardır. Gözlemleme olayı aslında, pek çok farklı olasılık içinden 1 tanesinin oluşmasıyla birlikte, takip eden aşamalarda oluşturulmaktadır. “Çoklu evrenler” denilen başka bir hipoteze göre ise siz her karar verdiğinizde, evren kendisini kopyalar. Siz bir evrene giriş yapmışsınızdır; alternatif bir siz ise başka bir evrene giriş yapar. Eğer bu doğruysa, evreniniz yaptığınız seçimler ile oluşmaktadır. Bunun nasıl bir anlamı var?
Hayatın içinde anlam bulmak için evrenler yaratıyor olmanıza da gerek yok. Psikologlar yaşamın anlamının olup olmadığını anlamak için ilginç bir yol buldular: insanlara sorarak. İnsanlardan hayatlarının ne kadar anlamlı ve amaçlı olduğunu değerlendirmeleri istendiğinde pek çok kişi olumlu tepki verdi ve kendi “anlam” ve “amaç” anlayışlarını diğer insanlarınkinden daha büyük olarak değerlendirdiler. Başka bir deyişle, insan yaşamının son derece anlamsız doğasına rağmen, hayat onu yaşayanlar için çok şey ifade ediyor.
Bu bilgilerin son derece sübjektif olduğu ve de “gerçek” bir ‘anlam’ın elde edilmesinde başarısız olduğu yönünde eleştiriler geldi. Ama “anlam” üzerine çalışmalar yapan Missouri Üniversitesi’nden psikolog Laura King’e göre bu kendi kendine hizmet eden, elitist bir saçmalık. Eğer insanlar yaşamda bir anlam bulduklarını söylüyorlarsa, bunun tartışmasını kim yapabilir ki? Konu hakkında asla objektif bir bilgi elde edemeyeceğiz.
Diğerleri sürekli “anlam” arayışında olduğumuzu söylüyorlar; bu da aslında bizim için hayatın anlamının olmadığını göstermektedir. King bunda bir tezatlık görmüyor. “Anlam’ı oksijen gibi düşünebilirsiniz. Çok oksijen var mı şu anda? Evet. Oksijen isteğim devam edecek mi? Evet. Bu istek hiç bitmeyecek çünkü zaten ona sahipsiniz.”
King: “Bu felsefi soru her zaman sorulmuştur: Hayatın bir anlamı var mı? Anlamı nedir? Benim amacım, bunu gerçek yaşamda, günlük yaşamda daha az düşünmek. O zaman bu bizim için daha normal ve daha az şatafatlı bir şey olacak. Bunu insanoğlunun bir deneyimi olarak göreceğiz.”
Daha iyi hissediyor musunuz?