Ebe nedir, ne iş yapar? Ebeliğin özellikleri, ebelik mesleğinin önemi, ebelerin görevleri hakkında bilgi.
Ebe – Ebelik;
Doğumla ilgisi bakımından önemli bir meslektir. Eskiden, doğumda, anne olmak üzere bulunan kadının tek yardımcısı ebeydi. Bugün doğum, daha çok, hastanelerde, uzman hekimlerin daimi gözetimi altında, yapılmakta ise de ebelik gene değerini kaybetmemiştir. Ebe gebelik, doğum ve loğusalık sırasında kadının ve bebeğin durumunu takip etme yetkisi olan bir sağlık görevlisidir. Ebe, normal doğumlara yardım eder, anormal bir durumla karşılaşınca doktora haber verir.
Ebenin başlıca görevleri şöylece özetlenebilir:
Gebelikte. — Ebe, gebe bir kadının dıştan muayenelerini yapar, çocuğun durumunu, kalb seslerini gözden geçirir. Anormal bir durum varsa hekime haber verir.
Doğumda. — Ebe, dıştan muayeneyle her şeyi normal bulmuşsa içeriden muayene etmeden doğumu idare eder. Dış muayeneyle anormallik görürse doktoru çağırmak zorundadır; ancak aşağıdaki hallerde içeriden muayene yapabilir:
a) Dış muayene açık bir sonuç vermiyorsa, durumun doktorluk olup olmadığı anlaşılamıyorsa; b) Her şey normal olmasına rağmen çocuğun başı yüksekte duruyor, doğum kanalına girmiyorsa; c) Su kesesi patladıktan sonra çocuğun kalb sesleri bozulduğu zaman kordonun sarkıp sarkmadığını kontrol için. (Doktor gelinceye kadar ebenin acele tedbir alması gerekir).
Ebe çocuğun tepesiyle gelişlerinde, başla gelişte kendisine müsaade edilen bazı özel durumlarda tek başına çalışır. Bunun dışındaki bütün anormal gelişleri ancak hekim idare edebilir. Yalnız ebenin yapabileceği bazı müdahaleler vardır ki başlıcaları şunlardır: a) Başla doğuşta çocuğun omuzlarını çıkarmak; b) Ters gelişte çocuğun kollarını kurtarmak, başını çıkarmak; c) Gözüken su kesesini açmak; d) Baş çıkarken dış cinsel organları çok geriyor ve anormal yırtıklar olması tehlikesi varsa uygun bir yerden makasla 2 cm. kadar açmak (bu yırtık sonradan dikilir); e) Sonun ayrılmasına yardım etmek.
Doğumdan Sonra.
Son (etene) kendiliğinden gelmelidir. Bir saat geçtiği halde çıkmıyorsa, rahimden ayrıldığına ait belirtiler de varsa, ebe kendisine verilen yetkiyle bazı müdahalelerde bulunabilir. Sonun gelmesi daha da gecikirise hekime haber verir. Çıkan sonda anormal bir durum görürse gene hekime haber vermelidir.
Ebe doğum sonu kanamalarını da takip eder, acil durumlarda doktor gelinceye kadar kanamayı durduracak tedbirleri alır.
Yeni doğan bebeğin gözüne ilâç damlatmak, ilk banyosunu yapmak, göbeğini bağlamak da ebenin görevleri arasındadır. Çocuk baygın doğmuşsa, soluk alması için ebe gereken müdahalelerde bulunur, çocuğun bakımı için nelere dikkat edileceğini söyler.
Loğusalıkta. — Ebe loğusanın ilk bakımlarını, kontrollarını yapar; bu arada özellikle şunlara dikkat eder, giderilmesine çalışır;
a) Kabızlık, idrar durumu (gerekirse idrarı sondayla alır); b) Rahmin eski haline dönüşü; c) Loğusalık akıntısının durumu; loğusanın tuvaletinin yapılması; d) Ateş kontrolü; e) Loğusada ateş varsa, bir loğusalık hummasından şüphe ediliyorsa, doktor gelip durum aydınlanmadan ebe başka bir doğuma gidemez. Ancak, büyük bir zorunluk varsa temizliğe, dezenfeksiyona son derecede dikkat eder.