13 Ağustos Cumartesi günü Konya İl Halk Kütüphanesi’nde düzenlenen programda edebiyatçı, araştırmacı, yazar Ali Işık “Ekmekçi Hayık”ı anlattı.
Konferansın öncesinde bir selamlama konuşması yapan AK Parti Konya Milletvekili Av. Ahmet Sorgun şunları söyledi: “Bu topraklara sahip olan insanların isimlerinin Ali, Mehmet, Ahmet, Hasan, Hüseyin olması gerekmiyor. Hayıt da olabiliyor, levon da olabiliyor, Panos da olabiliyor. Ama bu toprakların, bu coğrafyanın insanı bu topraklara ait olduğunu her zaman her yerde hem hâliyle, hem de kâliyle ifade edenlerdir. Şam’da ve Halep’de bu topraklardan ayrılmış onlarca Ermenî tüccarla karşılaştım; bu toprakların hasretini özlemini çektiklerini defaatle gördüm ve duydum. Ama ne yazık ki, son süreçte yaşadığımız bu topraklarda doğmuş, bu topraklarda büyümüş, adı Ahmet, Mehmet, Ali, Veli, Hasan, Hüseyin, Fethullah olduğu halde bu coğrafyanın, bu toprakların insanı olmayan hainlerle de karşılaştık. Ne yazık ki aidiyet sadece isimlerde değil, aidiyet gönüllerdedir.”
Konya’nın 50-60 yıl öncesinde ekmek ihtiyacının karşılanmasında büyük emeği olan ve Konya’da iz bırakan Ermenî asıllı Ekmekçi Hayık’ın at arabası ile mahallelerde dağıtım yaptığını anlatan Ali Işık ise Hayık’a dair şunları aktardı: “Sahibiyle karakteri özdeşleşmiş bir kır atın hâkimiyetindeki ekmek arabasının ardı sıra, Alâeddin Tepesi merkezli bütün Konya sokaklarını sabahtan akşama turlardı Ekmekçi Hayık. Onun, her bir sokağın girişinde yüksek perdeden ‘Ekmeeek’ çağrısını işiten kız erkek tekmil çocuklar sarıverirdiler bir anda arabasının etrafını.
Hayık sadece çocukların sevgilisi değildir. O yılların 100-150 bin nüfuslu Konya’sında, kadınıyla erkeğiyle, genciyle yaşlısıyla onu tanıyıp da onu sevip takdir etmeyen bir kimsenin var olduğunu düşünmek bile muhaldir. O bir gayrimüslimmiş, yok bir Ermeni’ymiş kimin umurunda! O, Konya’nın biricik Ekmekçi Hayık’ı, Hayık abisi, Hayık amcasıdır. Onun hayatına dair bilgiler hep menkıbelerinin gölgesinde kalmıştır. Hayatı üzerine, ‘kaç yılında doğmuştur, anası babası kimdir, kaç kardeşi vardır’ gibi en temel sorular ve cevapları kimsenin umurunda da değildir.”
Tehcir’de, tüm Konyalının muhalefetine rağmen Hayık’ın da zorunlu sürgüne tabi tutulduğunu fakat onun ne yapıp edip Konya’ya, vatanına döndüğünü söyleyen Işık, devamında şunları anlattı: “Hayık’ın ekmek arabasını çeken at da başka bir harikadır. Hayık’la özdeşleşen bu ata Hayık’ın komut verdiğini gören olmamıştır. At, sokak sokak, ev ev hangi saatte nereye gideceğini, nerede duracağını, ne zaman hareket edeceğini insanı hayrete düşüren bir bilinçle gerçekleştirir.
1962 yılı başlarında eski Doğumevi (günümüzde İl Sağlık Müdürlüğü) civarında bir pikap Hayık’ın arabasına şiddetle çarpar. Atın öldüğü, arabanın hurdaya çıktığı bu kazadan Hayık ağır yaralı olarak kurtulur. Uzunca bir tedavi süresinin ardından ayağa kalksa da artık eskisi gibi değildir.”
Programın sonunda konuşmacı Ali Işık’a günün anısına katılım belgesini AK Parti Konya Milletvekili Av. Ahmet Sorgun ile TYB Konya Şubesi Başkanı M. Ali Köseoğlu takdim etti.