Geçtiğimiz günlerde Justin Bieber Lyme hastası olduğunu söyledi. Bunun üzerine gözler Lyme illetinin ne olduğuna çevrildi. Genç müzikçi sıkıntı yıllar geçirdiğini hem ruhsal hem de nörolojik olarak önemli sıhhat problemleri yaşadığını açıkladı. Evet Lyme marazı nasıl ortaya çıkar? Lyme belirtileri nelerdir? Lyme illeti tedavisi var mıdır? Sizler için Lyme illetine dair merak edilenleri araştırdık.
Çoklukla Ixodes ricinus kene tipinin ısırması sonucu vücuda yerleşen borrelia burgdorferi sensu lato virüsünün neden olduğu illete Lyme denir. Grip gibisi belirtilerle kendini gösteren ama ilerleyen süreçte önemli nörolojik dertlerin çıkmasına neden olur. Ağır eklem ağrılarıyla devam eder. Devletimizde 5 milyon beşerden ziyade şahısta bu marazın olduğu varsayım edilir. Hastalık birinci sefer 1975 yılında Connecticut Old Lyme kasabasında ortaya çıktığından marazın ismi Lyme oldu. Birtakım illetleri taklit ederek ilerler. Bu yüzden erken devirde derhal tespit edilmesi mümkün değildir. Illete yakalanan bireyler kronik yorgunluk sendromu, fibromiyalji ve depresyon üzere sıhhat sıkıntıları yaşadığı düşünülür. Birden bu illete dair merakların artmasının nedeni ise; Genç popçu Justin Bieber’in açıklaması oldu. Bieber “Birçok insan Justin Bieber’in ölçüsüz nokta meth vs kullandığını söylüyor. Bana Lyme illeti teşhisi konduğunu anlayamadılar bile. Yalnızca bu değil; cildimi, dimağ fonksiyonlarımı, kuvvetimi ve tüm sıhhatimi etkileyen mononükleoz (halk arasında ‘öpücük hastalığı’) vardı bende” formunda konuştu.
LYME MARAZI NASIL ORTAYA ÇIKAR?
Yeşil ve ağaçların çokça olduğu mekanlarda yaşayan kenelerin ısırılması sonucu insan vücuduna geçen virüsün neden olduğu bir hastalıktır. Marazın süratle ilerlemesindeki en büyük etken 1 kenenin en az 24 saat boyunca ciltte kalması gerekir. Kenenin kalma vadesi artıkça marazın yerleşip yaygınlaşması da o kadar artar. Ormanlık yerler dışında hayvanlarla bir arada yaşayan insanlarında bu illete yakalanma nispeti yüksektir.
LYME MARAZININ BELİRTİLERİ NELERDİR?
– Isırılan ortamda göz büyüklüğünde bir kabarıklık ve şişlik oluşur. Kabarıklık yavaş yavaş delinir. Orta kısmı beyaz olur.
– Ortalama 3 ya ya 30 gün içerisinde cilt yüzeyinde isilikler oluşur. İsiliklerde kaşıntı ya da ağrı yoktur.
– Her kişide farklı olur bu süreç kimisinde yalnızca bir nahiyede olurken kimilerinde ise tüm vücudu kaplar.
– Yukarıdaki belirtiler gözle görülür. Lakin gözle görülmeyen ve gribe misal belirtiler de yaşanır. Kısa ataklar, titremeler, yorgunluk ve baş ağrısı üzere sıhhat problemleri yaşanır.
LYME ILLETI TEDAVİSİ VAR MIDIR?
Belirtiler şiddetini artırdığında bir ekspere başvuran hastaya birinci etapta kan testi yapılır. Bunun yanı sıra Lyme’den şüphelenen hekim virüsü tespit etmek için ELISA testleri, western blot testleri ve PCR üzere testler uygular. Lakin büyük mesele bu testler sonucu bile virüsün çıkma mümkünlüğü düşüktür. Zira virüs birinci etapta bağışıklık sistemini etkilemez. Hastadan daha sonra idrar ve sıvap örnekleri alınır. Erken teşhis edildiğinde antibiyotik tedaviye başlar. Fakat bu süreç yaş ve cinsiyete nazaran değişir. Gebe ve evlatlara farklı tedaviler uygulanır. Hastaya antibiyotik dışında sair ilaçlar vererek de virüsün neden olduğu şiddet azaltılmaya çalışılır.