Ali Alışır’ın modern insanın giderek doğadan uzaklaşmasını ve bunun yerine kendisine ait sanal dünyalar inşa etmesini ele aldığı ‘Sanal Manzaralar’ isimli sergisi, 17 Ocak tarihine kadar Nişantaşı’ndaki Bozlu Art Project’de.
(Başak Kılıçbeyli – Yeditepe Üniversitesi) Ali Alışır sadece bir fotoğraf sanatçısı değil, fotoğrafı işleyerek adeta bir yağlıboya tabloya dönüştüren bir sanatçı. Yeditepe Üniversitesi GSF mezunu olan, Türkiye’de kurgu fotoğrafçılığı üzerine başarılı çalışmalarıyla bilinen nadir sanatçılarından birisi olan Alışır’ın çalışmalarının merkezini uzun zamandır ‘gerçeklik’ ve ‘sanal’ kavramları oluşturuyor.
‘Sanal’
Daha önce tüketim toplumunundaki bedenin konumunu ve bireyleri sorgulatan ‘Sanal Bedenler’ (2009); günümüzdeki mekan anlayışını sorgulayan ‘Sanal Mekanlar’ (2011) ve dünden bugüne savaş algısındaki farkı ortaya koyan ‘Sanal Savaşlar’ (2013) çalışmalarıyla duyduğumuz Ali Alışır bu defa da ‘Sanal Manzaralar’ adıyla sergilediği çalışmaları ile yine gündemde. 2009 yılından beri ‘sanal’ kavramına odaklanan ve ‘sanal’ kavramını farklı açılardan ele alarak bizlere fotoğraf ve resim arasındaki çalışmalarında sunan Alışır’a dair belki de önemli özelliklerden biri; seçtiği başlıkların, birçok çağdaş sanatçının aksine, dünya/ülke gündemlerinden ve toplumsal olaylardan kopuk olmaması. Bundan önceki ‘Sanal Bedenler’ ve ‘Sanal Savaşlar’ çalışmaları hem alt metinleri hem de görsel zenginlikleriyle Alışır’ın bu özelliğini kanıtlayabilecek nitelikte sayılabilirler.
‘Sanal Manzaralar’
Alışır son sergisi ‘Sanal Manzaralar’da ise; bilginin en eski sembolü, birçok kültürde farklı anlamlara sahip ve mitlere konu olan ‘ağaç’ imgesinden yararlanıyor. Ağacı ve bilgiyi tarih boyunca birbiriyle ilişkili gören Alışır, ağaç kavramına günümüzde taşıdığı siyasi ve sosyolojik bağlamlar üzerinden de yaklaşıyor. Geçmişteki bilgelik ağacı ile günümüzdeki ‘bilgelik ağacı’ diye tanımlanabilecek sosyal paylaşım ağlarını bir araya getiriyor.
Sosyal paylaşım ağlarıyla beraber şeffaflaşan hayatlarımızın ve dünyalarımızın, buralarda yaptığımız her ‘paylaşım’ın arkasında aslında görecek ve öğrenecek bir şey bulamadığımız yeni bir ‘manzara’ ortaya çıkardığını anlatıyor.
Ayrıca bu ‘manzara’ bize anlık ve sınırsız paylaşım imkanının her an bir uçuruma dönüşme tehlikesini de hatırlatıyor. Alışır bu manzarayı ‘Teknoloji bize hizmet etmeliydi ama biz ona hizmet eder olduk.’ diye ifade ediyor ve soruyor ‘Peki, daha mutluyuz?’
Sergi esas olarak bilginin gerçeklikten (doğasından) koparılmasını, yeniden üretilmesini ve paylaşıma sokulmasının yöntemlerini konu alıyor.
‘Sanal Dünyalar’
Alışır, teknik olarak, daha önceki eserlerinde fotoğraflarla elektronik devreleri ve çipleri birleştirirken, bu defa ağaç fotoğraflarını sosyal medya ağlarının logoları ve internet ağları ile örmüş.
Fotoğraflar Türkiye’deki ve yurtdışındaki ormanlarda,parklarda ve korularda çekilen ağaç manzaralarından oluşuyor. Etkileyici kareler ise Gezi sonrasında alıştığımız mahalle forumlarından ve Atatürk Arboretumu’ndan.
Sergide fotoğraf dışında iki tane de enstalasyon bulunuyor. Biri görsel biri de işitsel olarak izlenebilen enstalasyonlar bize ‘ağacın hafızası’ndan yola çıkarak bireysel/toplumsal hafızanın gücünün zaman içerisinde ne kadar değiştiğini anlatıyor.
‘Sanal Manzaralar’, sadece insanın giderek doğadan uzaklaşmasını değil beraberinde kendisine nasıl ‘sanal dünyalar’ kurduğunu da anlatıyor.
Alışır’ın bütün olarak, ‘sanal’ kavramı üzerinden farklı başlıklardaki‘çağdaş’ bakışı ve çalışmaları, bizi günümüzde insanın ve insanlığın kurduğu ‘sanal dünyalar’a yolculuğa çıkarırken, kendi dünyalarımızın ne kadarının ‘gerçek’ ve ‘sanal’ olduğunu görmemize yardımcı oluyor.
Günümüz için kritik bazı kavramları sorgulatmayı amaçlayan ‘Sanal Manzaralar’ sergisi 17 Ocak’a kadar Nişantaşı’nda Bozlu Art Project’de ücretsiz olarak ziyaret edilebilir.
Sanatçı hakkında daha fazla bilgi için; www.alialisir.com