Araştırmalar, basit yaşam tarzı değişikliklerinin kanser türlerinin yüzde 30-
50’sini önleyebileceğini gösteriyor
Kanser, dünya çapında önde gelen hastalıklardan biri. Küresel olarak, yaklaşık 6
ölümden 1’inin kansere bağlı olduğunu biliyor musunuz? Dünya Sağlık Örgütü
kanserden ölümlerin üçte birinin başlıca 5 risk faktöründen kaynaklandığını
söylüyor. Yüksek beden kitle indeksi, düşük meyve ve sebze alımı, fiziksel aktivite
eksikliği, sigara ve alkol kullanımı bu 5 risk faktörünü oluşturuyor. Ancak
araştırmalar, basit yaşam tarzı değişikliklerinin kanser türlerinin yüzde 30-50’sini
önleyebileceğini gösteriyor. Kanseri önleyebilecek mucizevi besinler olmadığını
baştan söyleyeyim, fakat uzun süreli beslenme alışkanlıklarınız sizi kanserden
koruyabilir. Meyveler, sebzeler, tam tahıllar, sağlıklı yağlar, yağsız protein içeren
besinlerden zengin bir diyet kanserden korunmanızda yardımcı olabilir. Bunun tam
tersi işlenmiş etler, rafine şeker, tuz ve alkol ise bu riski artırabilir.
Amerikan Kanser Derneği, kanser riskini azaltmak için önerilerini geçtiğimiz
aylarda güncelledi. Yeni kılavuzda kanser riskini azaltmak için haftalık önerilen
egzersiz miktarınız artırılırken, hangi besinlerin yenmesi gerektiği konusunda daha
fazla ayrıntı görüyoruz. Aslında bu güncelleme fiziksel aktiviteyi artırmaya ve her
yaşta sağlıklı beslenme alışkanlığı geliştirmeye odaklanıyor.
İşte önerilerden bazıları:
Egzersiz sürenizi artırın: Kılavuz yetişkinlerin, haftada 150 – 300 dakika orta
yoğunlukta veya 75 – 150 dakika şiddetli fiziksel aktivite yapmalarını öneriyor. 300
dakikalık üst sınıra ulaşmanın veya bu sınırı aşmanın daha iyi olacağını belirtiyor.
Egzersiz süresi ile ilgili yapılan bir çalışmada en hareketsiz kişilerin fiziksel olarak
aktif bireylere göre kanserden ölme riskinin yüzde 82 daha yüksek olduğu
bulunmuş.
Alkol tüketiminizi sınırlandırın: Alkol tüketimi kadınlar için günde bir, erkekler için
günde iki kadehten fazla olmamalıdır. Alkol tüketiminizi gözden geçirin.
Her yaşta sağlıklı bir beslenme düzeni izleyin: Sağlıklı bir beslenme düzeni, sizin
için ideal bir vücut ağırlığına ulaşmaya ve bunu korumaya yardımcı olan besinleri
içermelidir. Farklı renkte sebze ve meyveler, fasulye, bezelye gibi lif açısından
zengin baklagilleri, tam tahılları beslenme planınıza sabitleyin. Kırmızı et, şeker
tatlandırıcı içeren içecekler, işlenmiş besinler ve rafine tahıl ürünlerini sınırlayın.
Araştırmalar özellikle kolorektal ve göğüs kanseri riskinin azalmasının dengeli ve
sağlıklı beslenme ile ilişkili olduğunu öne sürmeye devam ediyor. Son dönemlerde
kırmızı et tüketimini azaltmak, sık sık duyduğunuz bir mesaj olabilir, eğer böyle bir
hedefiniz varsa onun yerine yüksek protein içeren kurubaklagilleri eklemeyi
unutmayın.
AMAN DİKKAT
Şeker ve rafine karbonhidrat
Şekeri yüksek, lif ve besin değeri düşük işlenmiş gıdalar, uzun zamandır daha
yüksek kanser riskiyle ilişkilendiriliyor. Kan şekeri seviyelerinin yükselmesine
neden olan bir diyetin, mide, meme ve kolorektal kanserler dahil olmak üzere
birkaç kanser riskinin artmasıyla ilişkili olduğuna dair çalışmalar var.
İşlenmiş et
Uluslararası Kanser Araştırma Ajansı (IARC), işlenmiş eti kanserojen olarak
tanımlıyor. İşlenmiş et, tuzlama veya tütsüleme yoluyla lezzetini korumak için elde
edilen et anlamına gelir. Yapılan bir çalışmada her gün sadece 50 gram işlenmiş et
tüketmenin kolorektal kanser riskini yüzde 18 artırdığı bulunmuş.
Aşırı pişmiş yiyecekler
Izgara, kızartma, soteleme veya mangal gibi besinleri yüksek sıcaklıklarda
pişirdiğiniz yöntemler heterosiklik aminler (HA) ve ileri glikasyon son ürünleri
(AGE’ler) gibi zararlı bileşikler üretebilir ve kanser hücrelerine olumsuz katkıda
bulunabilir. Kanser riskini en aza indirmek için yanmış yiyecekleri tüketmeyin.
Buharda pişirme veya haşlama gibi daha hafif pişirme yöntemlerini tercih edin.