Çocuklarımızın Öz Güven Gelişimini
Nasıl Destekleyebiliriz?
✸ Anne ve baba olarak, çocuğa sevgi veren, girişim yeteneğini ve özgüvenini kazanabilmesi için onu destekleyen kişiler olabilmek gereklidir.
✸ Anne ve babalar çocuğunu bağımsız bir birey olarak kabul eden, çocuğuna sevgiyle yaklaşan, olumlu iletişim, olumlu ilişkiler kurmaya çalışan kişiler olmalıdırlar.
✸ Çocuk ailesinin içerisinde, anne ve babası her an yanındaymış gibi kendini güvende hissetmeli, ama aynı zamanda yalnızmış gibi özgür hissetmelidir.
✸ Bu duyguyu çocuğa hissettirecek olan, bu aile ortamını oluşturacak olan kişiler, anne ve babalardır.
✸ Çocuk böylece kendine özgü anlayış ve düşüncesini oluşturup, duygularını ifade etme fırsatı bulacaktır.
✸ Anne ve babalar çocuklarının kendi kendilerini denetleyen, iç denetim geliştirmeleri için destekleyen, çocukta sorumluluk duygusunu geliştiren, çocuklara sınırlarını öğreten bir ortam hazırlayarak gelişmelerine destek olan kişiler olmalıdır.
Çocuklarımızın Özgüven Gelişimlerini Sağlamak ve
➽ Çocuklarınızın öz güvenlerinin gelişimi için en önemli noktalardan birisi, çocuk için mutlu ve huzurlu, dengeli bir aile ortamının sağlanması ve bunun sürdürülmesidir.
➽ Anne ve babaların kendi psikolojik çatışmalarını, çocuklara yansıtmamaları ile daha sağlıklı çocuk yetiştirme mümkün olacaktır.
➽ Çocuklarınızla iletişiminizde, yapmak istediğiniz değişim ve gelişmelerde, etkileşimde çocuklarınızın işbirliğinden yararlanmalısınız.
➽ Çocuklarınıza karşı aşırı hoşgörülü ya da aşırı disiplinli uygulama ve yaklaşımlardan kaçınmalısınız. ➽ Anne ve baba olarak çocuklarınızın büyüme gelişme süreci içerisinde, davranış olarak tutarlı davranmalısınız.
➽ Ayrı ayrı farklı farklı tepkiler vermemelisiniz.
➽ Anne babanın kendi aralarındaki söz ve davranış birliği çok önemli bir noktadır.
➽ Çocuklarınıza karşı olan davranışlarınızda, çocuklarınızın davranışlarına karşı, yersiz ve gereksiz, abartılı tepkiler vermemelisiniz.
➽ Çocuklarınızın göstermiş olduğu davranış problemlerine karşı duyarlı olmalısınız.
Geliştirmek İçin Yapılması Gerekenler
➽ Çocuğunuzun ayrı bir birey olduğunu, ayrı bir ruh hali olabileceğini, ayrı bir kişiliğinin olduğunu ve kişilik gelişiminin hala sürmekte olduğunu unutmamalısınız.
➽ Ona göre davranışlarınızı ve algılamalarınızı ayarlamalı, dengelemelisiniz. .
➽ Çocuklarınızdan beklentilerinizi çok yüksek tutmamalısınız.
➽ Beklentilerin yüksek tutulması, hem çocuklar hem de sizler açısından hayal kırıklığı yaratacak ve mutsuzluk oluşturacaktır.
➽ Ailenizin bir üyesi olan çocuklarınıza sık sık konuşması ve duygu düşüncelerini ifade etmesi için söz hakkı, konuşma hakkı vermelisiniz. ➽ Çocuklarınızın kişilik yapılarına saygılı olmalısınız.
➽Çocuklarınızla konuşurken, onun seviyesinde ve ona dönerek, onun yüzüne bakarak konuşun ve onu aynı koşullarda dinleyin.
➽Onu önemsediğinizi ve söylediklerini değer vererek dinlediğinizi ona hissettirmelisiniz.
➽Çocuklarınızın düşüncelerine, önerilerine ve fikirlerine, kendisine değer verdiğinizi söz ve davranışlarınızla ona hissettirmelisiniz.
✽ Çocuklarınıza zaman zaman ‘’Ne düşünüyorsun? Nasıl hissediyorsun?’’ gibi sorular sorarak onun hissettiklerini anlamaya ve öğrenmeye çalışmalısınız.
✽ Çocuklarınızın beğendiğiniz ve onayladığınız davranışlarını mutlaka takdir edip, bunu kendisine ifade etmelisiniz.
✽ Takdir ederek onu ödüllendirmelisiniz.
✽ Çocuklarınıza sorumluluk ve görevler vermelisiniz.
✽ Bu sorumluluk ve görevlerin yaşına ve gelişimine uygun olmasına dikkat etmelisiniz.
✽ Çocuklarınıza bir sorumluluk ve görev vermişseniz ve eğer bu görevini başarıyla tamamlamışlarsa, onları mutlaka takdir etmeli, övmeli ve tebrik ederek ödüllendirmelisiniz.
✽ Çocuklarınız sonuçta çocukturlar ve her insan gibi başarıları da başarısızlıkları da olabilir.
✽ Onun başarısızlıklarını çok büyütüp, ne onu ne de kendinizi üzmemelisiniz.
✽ Çocuklarınızı hiçbir zaman başkalarının yanında küçük düşürüp, aşağılamayınız, bu duruma ortam hazırlamayınız.
► Çocuklarınız kaç yaşında olursa olsun mutlaka her gün ona zaman ayırmalısınız ve kaliteli zaman geçirmelisiniz.
► Çocuklarınızın hatalı ve yanlış davranışlarında, onlarla konuşarak, hatalı davranışlarını ve nedenlerini anlatarak uyarıp, doğru davranışları onlara anlatmalısınız.
► Yapılan yanlışları sadece kızarak değil, nedenini mantıklı olarak açıklamak gereklidir.
► Çocuklarınızla konuşmalı ve yaşına uygun farklı değişen konularda sohbet etme ortamı oluşturmalısınız.
► Çocuklarınızın yaşı kaç olursa olsun, davranışları ve yaptıkları, yaşadıkları için aşırı eleştirici ve yargılayıcı davranmaktan kaçınmalısınız.
► Dengeli eğitim ve yönlendirme yapmalısınız. ► Çocuklarınızın korkularını ve endişelerini anlamaya çalışmalı, saygı duymalı, çözüm için destek olmaya çalışmalısınız.
► Çocuklarınızın önem vermiş olduğu durum ve olaylara, olgulara, sizlerde önem vermeli ve önemsemelisiniz.
► Çocuklarınızı kaç yaşında olurlarsa olsunlar, hiçbir zaman başkaları ile karşılaştırmamalısınız.
► Bu kişiler, akraba, komşu, tanıdık çocukları, arkadaş kim olursa olsun kıyaslamamalısınız.
► Çocuklarınıza sık sık onları çok sevdiğinizi ifade ediniz.
► Hem sözel olarak, hem davranışlarınızla, sizin tarafınızdan sevildiklerini kendilerine hissettiriniz.
► Çocuklarınızı tanımaya çalışınız, özelliklerini, yeteneklerini gözlemleyiniz.
► Yeteneklerini fark ederek, yeteneklerinin geliştirilmesi yönünde yönlendiriniz ve destekleyiniz.
► Çocuklar her şeyi oyunla öğrenir, oyunla gelişir ve oyunla büyürler.
► Yaşlarına uygun olan oyun etkinliklerini destekleyiniz ve onlarla oynayınız.
► Çocuklarınızı uygun zamanlarda, uygun yerlerde, sosyal ortamlarda bulunmaları için cesaretlendirmelisiniz.
► Çocuklarınızın yaşı ve cinsiyeti ne olursa olsun, onların varlığını önemseyiniz. Onlara değer veriniz.
► Çocuklarınızın içinde bulundukları gruplar, topluluklar içerisinde söz alıp, konuşmaları için cesaretlendirmelisiniz. ► Çocuklarınız için önemi olan günleri ve tarihleri unutmayınız ve hatırladığınızı onlara hissettiriniz.
► Eğitiminizde ve yaklaşımlarınızda ödül olduğu kadar, gerekli hatalı durumlarda cezalarda yer almalıdır.
► Burada dikkat edilmesi gereken nokta, yanlış ve uygun olmayan cezalardan kaçınmak gerekliliğidir. Uygun cezalar seçilmelidir.
► Çocuklarınızın ailenizin birer üyesi ve aynı zamanda aileniz için vazgeçilmez olduklarını onlara vurgulayınız.
► Her gün, hem anne, hem baba ayrı ayrı bazen birlikte, sadece çocuklarınıza ayıracağınız özel zamanlarınız olmalı, onlara özel kaliteli zamanlar ayırmalısınız.
✽ Çocuklarınızın özgüven gelişimlerini desteklemek ve artırmak için, kendisinin yapması gereken ya da yapabilecekleri şeyleri, onların yerine sizler yapmayınız.
✽ Çocuklarınızın eğitimini ve okul hayatlarını önemseyiniz, gereken önemi veriniz.
✽ Çocuklarınızla yaşadığınız ya da onların yaşamış oldukları olayları, olumsuz bakış açısı ile değerlendirmemelisiniz.
✽ Sosyal ve psikolojik gelişimlerini yakından takip etmelisiniz.
✽ Çocuklarınızın ailenize ve aile içi bağlarınıza önem vermesini, bağlarınızın kuvvetlenmesini sağlamalısınız.
✽ Onlara güven duygusunu aşılamalısınız.
Sağlıklı, Mutlu ve Özgüvenli Çocuklar ve Mutlu Nesiller İçin …
Uzman Pedagog Nilüfer Evgin