Pandemi öncesi ve sonrası ABD’nin aldığı tedbirler, yatırımların çok artacağı ümidini veriyordu. Vergiler indirilmiş, piyasaya büyük miktarda para verilmişti. Piyasaya verilen para borsa endekslerini artırdıysa da yatırımları artıramadı. Aşağıdaki grafikler, pandemi öncesi enflasyondan arınmış sonuçları gösteriyor. Pandemi sonrası, göstergeler daha da bozuldu.
Görüleceği gibi, vergi oranı düşürülmesi (Tax Cut) ile birlikte, hem sermaye malları talebi (New Orders for Capital Goods) hem de yatırımlar (Business Investments) düştü.
Bu tedbirlerle ekonomide çok büyük oranlı büyüme (GDP Growth) bekleniyordu. Büyük depresyondan sonraki dönemde, milli gelirdeki ortalama büyüme yıllık % 2.3 olmuştu. Trump bu tedbirlerden sonra % 6 büyümeyi öngörüyor; Ekonomi Bakanı S. Mnuchin büyümenin en az %2.9’u bulacağını söylüyordu. Pandemi sonrası rakamlar göz ardı edilse bile, istenilen büyüme sağlanamadı. Büyüme % 2’nin biraz üstüne çıkabildi.
VERGİ İNDİRİMİ GELİRLERİ ARTIRACAKTI
Beklenilenin aksine vergi indirimi ne bütçe açıklarını (Federal Deficit) düşürdü ne de vergi gelirlerini (Corporate Tax Receipts) artırdı.
Üstelik, bütçe açıkları yükseldi. Vergi gelirleri ilk çeyrekte 240 milyar dolardan 140 milyar dolara düştü. Bu rakamlar ve grafikler, pandemi öncesi durumu gösteriyor. Pandemi harcamalarından sonra, bütçe açığı çok daha fazla artacak.
ŞİRKETLERİN YURTDIŞI KÂRLARI
Çok uluslu Amerikan şirketlerinin, başka ülkelerde elde ettikleri kârlarını (Repatriated Earnings) çok büyük ölçüde ülkeye getirmeleri bekleniyordu. Bu konuda bir artış sağlandıysa da, beklenti dört ila beş trilyon dolardı; beklenti gerçekleşmedi.
Üstelik doğrudan yabancı yatırımlar (Foreign Direct Investment) ciddi bir düşüş gösterdi. Şirketler yeniden yatırım yapacaklarına, ellerindeki kârları şirket sahiplerine aktardılar. Doğrudan yabancı yatırımlar önce biraz yükseldi, sonra ciddi şekilde düştü.
Devam edeceğim.