Eğer bir kariyer seçmenin zamanı geldiyse, size çok sayıda uygun seçenek olduğunu keşfedeceksiniz. Size hitap eden meslekler arasından bir seçim yapmak zor olabilir. Ya da ne seçeceğinize dair hiçbir fikriniz yoktur. Aşılmaz bir sorumluluk gibi mi görünüyor? Değil. Evet, kararınızı vermek için biraz çaba sarf etmeniz gerekecek, ancak sonuçta bu hayatınızı etkileyecek. Size vereceğimiz adımları takip ederseniz, başarılı bir şekilde uygun bir kariyer seçimi yapabilir, meslek tercihinde muhtemel büyük hataları önleyebilirsiniz.
Kendini Değerlendirme
Doğru meslek seçmeden önce kendiniz hakkında bilgi sahibi olmalısınız. Sizin değerleriniz, ilgi alanlarınız, becerileriniz, yetenekleriniz, kişilik özellikleriniz; sizin için uyumlu olan meslekleri seçmede ipuçları verir.
- Değerler: Başarı, statü ve özerklik(başkasına bağımlı olmama) gibi sizin için önemli olan şeyler
- İlgi: Golf oynama, uzun yürüyüşlere çıkma, arkadaşları ile dışarıda vakit geçirmene izin vermeyecek işler mi?
- Kişilik: Kişinin bireysel özellikleri, motivasyon, ihtiyaçlar ve tutumlar
- Eğilimleri: En iyi faaliyetleriniz. Bir yetenek, doğal bir beceri veya eğitimle edinmiş olduğunuz bir şey olabilir. Örneğin gitar çalma, bilgisayar programcılığı, güzel yazı yazma…vs
Kariyer testleri, önemli birer öz-değerlendirme araçlarıdır ve size uygun hangi mesleklerin mevcut olduğunu gösterir. Arama motoruna kariyer testi yazarsanız karşınıza test bulabileceğiniz siteleri çıkaracaktır. Ayrıca kariyer danışmanlığı yapan bazı insanlar ile çalışmayı, kariyer geliştirme uzmanlarına danışmayı da düşünebilirsiniz.
Keşfedilecek Mesleklerin Bir Listesini Oluşturun
Bu noktada, muhtemelen kullandığınız her bir kariyer testi/öz-değerlendirme aracının yarattığı bir dizi meslek listesi bulunacaktır. Bunları birer ana liste haline getirmelisiniz. Başlık olarak “Çalışabileceğim Meslekler” yazın.
Ardından, listede size hitap eden tüm meslekleri bulun. Belki onlar hakkında birkaç şey biliyorsunuz ve onları daha da keşfetmek istiyorsunuz. Ayrıca, çok fazla bilmediğiniz meslekleri de araştırın. Beklenmedik bir şey öğrenebilir ve hoşunuza gidebilir. Bunları ana listenize ekleyin.
Listenizdeki Meslekleri Keşfedin
Artık listenizdeki meslekler hakkında bazı temel bilgileri edinmelisiniz. Listenizi 10 ila 20 meslek arasında daralttığınızda heyecanlı olacaksınız. Orijinal listenizde olanların hepsiyle ilgili bilgi toplamak zorunda kalmak istemezsiniz. Bunun için haftalar gerekir. Listenizi daraltın.
Bu meslekler için eğitim ve diploma gereksinimlerini, iş tanımını, işte ilerleme yani kariyer fırsatlarını, işgücü piyasası bilgilerini, aylık kaç para kazanacağınızı (maaş prim vs.), ülkede mesleklerin yerinin nerede olduğunu araştırın.
Kısa Liste Oluşturun
Bu noktada, listenizi daha da daraltmaya başlamalısınız. “Keşfetmek İstenilen Meslekler” listesindeki kariyer araştırmalarından edindiklerinize dayanarak, ilerlememek istemediğiniz şeyleri yok etmeye başlayabilirsiniz. Kısa listenizde beş meslekten daha fazla bulunmamalı.
Özgün listenizde size hitap etmeyen görevlerle ilgili işler olabilir. Belli bir mesleğin eğitimsel veya diğer gerekliliklerini yerine getiremeyeceğinize kanaat getirebilir, o işi istemeyebilir ya da başarmak için gerekli olan bazı önemli becerilerden yoksun olabilirsiniz. Mesleği kabul edilemez bulma nedeninizden geri dönüş yoksa hemen listenizden çıkarın.
Bilgilendirici Mülakatlar Yapma
Listenizde sadece birkaç meslek kalmışken, daha derinlemesine araştırma yapmaya başlamanız gerekir. Bunu yapmanın mükemmel bir yolu, ciddi olarak düşünmekte olduğunuz meslekler hakkında birinci elden bilgi sahibi kişilerle bilgilendirici görüşmeler yapmaktır. Şu anda bu alanda çalışan insanları internette forumlardan, sosyal medya platformlarından, özellikle profesyoneller ağı https://tr.linkedin.com/ ‘den bulabilirsiniz.
Kariyer Seçimi Yapın
Sonunda, tüm araştırmalarınızı yaptıktan sonra, seçiminizi yapmaya makul derecede hazır olacaksınız. Topladığınız tüm bilgilere dayanarak size en fazla memnuniyeti sağlayacağına karar verdiğiniz mesleği seçin. Hayatınızın herhangi bir noktasında seçiminiz hakkında düşünmek isteyebilir ve kariyerinizi değiştirmek isteyebilirsiniz. Bu normal bir durumdur. Birçok kişi en azından birkaç kez kendi kariyerini değiştirmiştir.
Hedeflerinizi Belirleyin
Artık uzun ve kısa vadeli hedeflerinizi belirlemelisiniz. Bunu yapmazsanız, nihayetinde seçtiğiniz alanda çalışmak zor gelecektir. Uzun vadeli hedefler genellikle ulaşmak için yaklaşık üç ila beş yıl alırken, genellikle altı ay ila üç yıl arasında kısa vadeli bir hedefi yerine getirebilirsiniz.
Gerekli eğitim ve öğretim hakkında yaptığınız araştırma kılavuzunuz olsun. Tüm ayrıntılara sahip değilseniz, biraz daha araştırma yapmanız gerekecek. İhtiyacınız olan tüm bilgilere sahip olduğunuzda, hedeflerinizi belirlemeye başlayabilirsiniz. Uzun vadeli bir hedefe bir örnek, eğitim ve öğretiminizi tamamlamak olacaktır. Kısa vadeli hedefler eğitim programlarına katılmak ve staj olabilir.
Kariyer Eylem Planı Hazırlayın
Bir kariyer eylem planı, seçtiğiniz meslekte birincil hedefinize ulaşmanıza yardımcı olacak tüm adımları ortaya koyan yazılı bir belgedir. Sizi A noktasından B noktasına, sonra da C noktasına ve D noktasına götürecek bir yol haritası olarak düşünebilirsiniz. Kısa ve uzun vadeli hedeflerinizi ve bunlara ulaşmak için atmanız gereken adımları içermelidir. Hedeflerinize ulaşmak için öngörülen tüm engelleri ve bunların üstesinden gelme yollarını da dahil etmeniz gerekir.