Çok okudum, çok çalıştım, çok öğrendim sanıyorsunuz ama sonra bir bakıyorsunuz ki, bilmediğiniz daha ne çok şey var. Bu hafta birkaç konferansa ve toplantıya katıldım ve birçok şey öğrendiğimi söyleyebilirim. Dün TAİDER adlı derneğin basın toplantısına gittim. TAİDER, Uluslararası FBN (Family Business Network) adlı kuruluşun Türkiye paydaşı. TAİDER adlı dernek ülkemizdeki aile işletmelerini, boyutları ne olursa olsun bir çatı altında toplayan ve 2012 yılında kurulmuş bir dernek. Yani birkaç yıllık olan bu dernek bu günlerde İstanbul’da ikinci yıllık zirvesini yapıyor. Dernek Başkanı’ndan, konuk yabancı uzmanlardan ve basına verilen bilgilerden bir çok şey öğrendim.
Ancak aile şirketleri aslında çok uzun ömürlü şirketler oluyorlarmış, tabii başarılı işletmeler olabilirlerse. İstatistiklere göre ABD’deki şirketlerin yüzde 80 oranından fazlası, Kanada’nın yüzde 70 kadarı, İspanya’nın yüzde 80 kadarı , İtalya’nın yüzde 90 kadarı ve İsviçre şirketlerinin yüzde 85 kadarı aile şirketleri imiş. Türkiye’de de toplam 2 milyon 600 bin şirket varmış ve bunların yüzde 95 kadarı aile şirketi imiş. Dolayısıyla aile şirketleri TÜİK verilerine göre örneğin Türkiye’de GSYİH’nın en az yüzde 75 kadarını ve Türkiye istihdamının yüzde 85 kadarını sağlıyorlarmış.
Japonya'da sıra 46. kuşakta
Tabii bazı ülkelerde aile şirketi olarak sanayileşme geleneği çok geçmişe gidiyor. Çünkü bu ülkelerde sanayileşme Türkiye’den çok önce başlamış. Japonya 46’ncı kuşak tarafından yönetilen 1300 yıllık bir şirkete sahipmiş. Aslında normal olarak aile şirketleri ortalama 4-5 kuşak boyunca ayakta kalmayı beceriyorlarmış, sonra da değişim onları ezebiliyormuş. ABD’de 100 yıldan daha eski 800‘den fazla aile şirketi mevcutmuş. Avrupa’da ise 6000 kadar 100 yıldan eski aile şirketi bulunurken, Japonya’da 100 yıldan eski aile şirketi sayısı 30 000 kadarmış.
Bu sayılardan ortaya çıkan gerçek şu: Aile şirketleri TAİDER Yönetim Kurulu Başkanı Şerife İnci Eren tarafından vurgulandığına göre ülkenin hem üretim hem istihdam hem de ihracat gibi konularında en çok ve en büyük katkı yapan işletme türünü oluşturuyorlarmış.
Ancak aile şirketlerinin yaşadıkları birçok farklı problem türü de varmış. İşte TAİDER bu hafta yapılan zirve toplantısında bu problemlere karşı önlemlerin nasıl alınabileceğini de tartışıyor.
Şirketler masaya yatırılacak
Toplantıya birçok uluslar arası yani yabancı aile şirketi ortağı ve Aile Şirketleri Dernekleri mensubu katılacak. 9 ayrı oturum yapılıyor.
Zirvedeki yerel konuşmacılardan bazıları Akfen Holding’den Hamdi Akın, Arkas Holding’den Lucien Arkas, Fiba Holding’den Hüsnü Özyeğin, Helvacızade AŞ Zade Vital şirketinden Mevlut Büyükhelvacıgil gibi tanınmış aile şirketi yöneticisi insanlar.
Tartışılacak temalar arasında “Aile Şirketlerinde Kurumsallaşma” ve “İlham Verici Liderlik” veya “Kurumsallaşma ve Profesyonel Yönetim” veya “Yeni Nesiller İle İlişkiler ve Gelecek Kuşağa Devir” gibi çok zor konularda tavsiye ve karşılıklı fikir paylaşımı olacak.
Toplantıya bugün yani 29 Kasım 2014 günü sadece Aile İşletmeleri Gelecek Nesillerine Özel görüşmeler yapılacak. Bu arada Prof. Dr. Doğan Cüeceloğlu’nun da “Sürdürülebilir Aile Şirketi Olmanın Temelleri” söyleşi ve grup çalışması gerçekleşecek. Toplantılar Raffles Convention Center –İstanbul’da yapılıyor.