Koronavirüsün ülkemizde görülmesinin ardından getirilen kurallarla kısa sürede maske takma kuralı yürürlüğe girdi. Maske takmayı alışkanlık haline getirmeye çalışan vatandaşlar, sık sık değiştirmek zorunda olunan maskelerden en fazla verim alma peşine düştü.Bu süreçte en çok başvurulan yöntem ise maskeleri yıkamak, kendince dezenfekte etmeye çalışmak. Peki bu ne kadar sağlıklı?
Eczacı Yıldız Türkaydın, maske kullanımıyla ilgili verdiği bilgiye göre maskelerin herhangi bir yöntemle dezenfekte edilmeye çalışılması; cerrahi maskelerin fiziksel bütünlüğünü ve kumaş yapısını, diğer maskelerin de ilave olarak filtre yapılarını da bozarak işlevsiz hale getirebilir. O yüzden tüm maskelerin tek kullanımlık olduğunu bilip, kullanım sonrası dezenfekte etmeye çalışarak tekrar kullanmamalıyız.
Yıldız Türkaydın'a göre el hijyenine dikkat etmeli, el dezenfektesini hayat alışkanlığı haline getirmeliyiz. Ellerimizin temizlenmesi konusunda dikkat edilmesine dikkat çeken Türkaydın, el temizliği için bol su ve sabun ile tüm parmak araları, tırnak altları dahil olmak üzere, ellerimizin her tarafını toplam en az 40-60 saniye boyunca yıkamalıyız. Sosyal mesafe kurallarına uymaya devam etmeliyiz. Normalleşme süreçlerinin konuşulduğu bu zamanlarda hepimizin en dikkatli olması gerekecek konu bu olacaktır diye düşünüyorum.
Türkaydın'a göre sosyal mesafe kurallarını da bir yaşam kültürümüze dahil etmemiz gerekecek. Mümkün olduğu kadar kalabalık ortam oluşturmaktan kaçınmalı ve böyle yerlerden uzak durmaya çalışmalıyız. Bir başka kişi ile aramızda mutlaka 1.5 metre sosyal mesafenin olmasını sağlamalıyız. Ayrıca virüsün tanıdık kimselerden bize ya da bizden tanıdık, eş-dost, akrabaya geçmeyeceği yanılsamasına kapılmamalıyız.
Bu dönemde maske alacağımız zaman karşımıza çıkacak birçok maskelerden ilk tercih edeceğimiz cerrahi maskeler olmalı. Diğer N-95 dediğimiz maskeler ise sağlık çalışanlarının, yüksek bulaştırıcılığı olan hasta bireylere yakından müdahalesi sırasında kullanmaları için tasarlanmıştır. Bu maskeyi takan hasta bireylerin, virüsü başkasına bulaştırmasına engel olmamaktadır. Tasarımı nefes alırken dışarıdan gelen havayı temizlemek üzerine yapılmıştır, maskeyi takan kişinin dışarıya nefes verirken verdiği havayı temizlememektedir. Bu nedenle bu tür maskeyi takanların mutlaka üzerine cerrahi maskeyi de takmaları önerilmektedir.
Maske takarken ise ellerimizle maskemize ve yüzümüze dokunmamalıyız. Maskeyi çene altına, alın bölgesine indirip kaldırarak kullanmamalı ve çıkarıp cebimize koyup tekrar takmamalıyız. Maske ile işimiz bittikten sonra maskeyi çıkarıp eller tekrar yıkanmalıdır.
Türkaydına göre maskeler tek kullanımlık olmalı ve kesinlikle dezenfekte edilmemeli. Bazı ülkelerde yaşanılan maske sıkıntısından dolayı N95 maskeleri dezenfekte ederek kullanımına karşı ülkemizde maske bulmak zor olmadığı için bunu yapmaya gerek yok. Ayrıca maskeleri dezenfekte etmek maskelerin fiziksel bütünlüğünü ve kumaş yapısını, diğer maskelerin de ilave olarak filtre yapılarını da bozarak işlevsiz hale getiriyor. Bu nedenle maskeleri tek kullanımlık olarak görmeli ve herhangi bir dezenfektan ile uğraşamamalıyız.