Okuyucum iyi hatırlayacak: geçen günlerde KIbrısın güneyindeki Grivas müzesi tartışmasına değindim. Grivasın Kıbrıs tarihindeki kara sayfası ile oluşan müze girişimine dokundum. Önemli bazı noktalara değinmeğe çalıştım. Özellikle Grivasın Kıbrıs tarihindeki yeri ve son tartışmalardaki tutumları anlatmaya uğraştım. Elbet ekledim: Kuzeydeki duyarsızlık ile ezberci hamasi bakışlara da dokunmadan edemedim. Edek ve Dikonun başlangıçtaki tutumlarını da eleştirdim. Çünkü, Grivasın özellikle ikinci Eyoka dönemiyle bu iki parti de nasibini aldı. Ortak karşı cepede buluşup Akel ile tavır aldılar. Fakat, devamında zamanın bazen nasıl olumsuz gelişmeler de oluşturma gerçeği ile de yüzleşmeğe uğraştım.****
Tartışmalar lyoğunlaştı. Başlangıçtaki Grivas ekseninin başarısı ve müze yapını tutumu, sonradan işimn içine gerçekler de girince, Diko ve Edek partileri Akel ile yeniden buluştu. EN çarpıcı örnek ise bilip de hiç görmek istemediğimiz Disinin durumjuydu. Özellikle son dönemlerde bizim bazı kendine akademisyen diyen kişiler dahi Disiyi ve özellikle Kliridisi barışçıl göstermeğe epey uğraştılar. Oysa Grivasın müzesinin yapılması ve öteki Eyoka ikinin temsilcilerinin kahramanlaştırma çabalarının merkezinde DİSİ vardır.
Sonuçta bu tartışmalara Akel önemli bir yasaya hamle yaptı. Bir anlamda Turunsol olacak hamleydi. Eyoka B faşistlerinin kahramanlaştırmasından tutun, Grivas müzesinin yapılmasına dek devletin yardım ve katgı yapmamasını önerdiler. Bu yasa şeklinde Temsilciler Meclisine gider. Sonuçta da hafta başında kabulenir. Bu girişimle, Grivasın yapılması istenen ve devlet destekli müze girişiminin de en azından resmi siyasal tutum olarak gerçekleşmesine önemli ayak koyma oldu.
İlgili gelişme elbet özellikle merkezden de oy isteyen başkanlık adaylarını sarstı. Çünkü Hristofidisin DİKO ve EDEKTEn tam destek alma aşamasında, ansızın Grivas olayı ve genelde anti faşist duruşa dek gelinmesi ile etkilerin olacağı anlaşılıyor. Akel, bir anlamda tarihi önemli bir duruş sergiledi. Zamanında yanlışlarıyla eleştirdiğimiz AKEL, son dönemlerde iyice arayışlara girdi. Önemli hamleler yaptı. Ancak, ne yazık ki K. KIbrısta ayni derecede karşılık da bulmadığı kesin. Akel Grivas olayı gibi durumlarda en azından anti faşist tutum sergilemeğe ve gücü oaranında engelemeler koyarken, Kuzeydeki işbirliği yapmak istediği bazı partilerin AKP veya işbirlikleşerek sistemle özdeşleşmesi sonucunda önemli olumsuzlukları da yaşamak zorunda kalıyor.
Şunu tekrardan özetleyelim: AKEL, Sovyet yanlısı bir dünya görüşlü partiydi. Kıbrıs düzeyinde ise fMakariyosun sol ayağı gibi duruşa sahipti. Birçok eleştirilere de uğradı. Fakat, teslim etmemiz gerekir ki AKEL, Sovyetler Birliğinin dağılmasından sonra ilgili eksendeki ayakta kalan nadir partilerden biridir. Gücünü az çok koruyarak da arayışlara girdi. Bazen sırf kuzeydeki yandaşlarıyla ters düşmeme adına da yanlışlara da imza atı. K. Kıbrıstaki yandaşları ise kendi hataları yerine AKELE fatura etmekle meşkul oldular. Öyle ki AKEL kesimlerini bazen AKP lehinde kandırmaya dek varan kulanımlar da oldu. Kipriyano ile Çavuşoğlu ilişkisinde Mehmedali beyin payı anımsanmaya değerdir.
AKEL pek alışık olmadığımız bir şekilde ise hem de Ulusal kahramlnlar haline sokulmak istenen EYoka B kesimine karşı önerdiği yasayla, en azından Kıbrıs geşmişi ve anti faşist duruş nakımından iyi gelişmedir. K. Kıbrıstan aydın ve ilericilerin de önemli mesaj vermesi şart. Bir de hala soldan ve aydınlardan DİSİ barışçıl lakırtılarının son Grivas pratiği ile artık kesilmesi gerekir. DiSİNİN barış istediği yalanına fazla sarılmamak da gerekir. Son bir nokta da bizden: örneğin AKELİ en azındanEYoka B ve ANTİ FAŞİST duruşlu çıkışının benzerini burada yapma cesareti varmı. Nasıl ki güneyde AKEL enosisi eleştirirken, bizim bazı barışçıl kesimler de Taksim kahrarmanlarını yerine koymayı düşünmeğe başlaya bilirler mi?
Yakın tarihin enosis ve taksim tezlerinin sorgulanması hala yok ise diyecek fazla ne kalır. İngilteresiz Türkiyesiz, Yunanistansız ve ABD olmadan Kıbrıs sorunu birlikte nasıl anlaşılacaktır? Bu nedenle Akelin yasalaştırdığı yasa elbet iyi haber olarak anlaşılması şartır.