Migren, şiddetli baş ağrısı ile görülen kusma, bulantı, sese ve ışığa hassasiyet, görme kaybı, duyu hassasiyeti, duygusal çöküntü gibi belirtilerin eşlik ettiği bir rahatsızlıktır. Bu rahatsızlıkta ağrılar 4-72 saat arası sürebilir ve kişinin iş görmesini engelleyebilir. Hastalık otonom sinir sistemi aksaması olarak tanımlanabilir. Her yaştan kişiyi etkisi altına alabilen rahatsızlık, kadınlarda daha sık görülür. Kadınlarda daha fazla görülme nedeni adet dönemleri ve menopoz etkilerindendir.
Migren türleri nedir?
Klasik migren (Auralı migren): Bu tarz migrende çoğunlukla tek taraflı şiddetli baş ağrısı, mide bulantısı, kusma, ses ve ışığa hassasiyet meydana gelir. Bu türde baş ağrısından önce görülen aura dönemi yani başlangıç belirtileri bulunur. Hasta bu belirtilerle migren krizinin başlayabileceğini anlayabilir. Bu belirtiler genellikle görme duyusuyla ilgili ortaya çıkar. Gözde parlak çizgiler, sinek uçuşması gibi siyah lekeler, yanıp sönen parlaklıklar, şekilleri büyük ve küçük olarak görme en sık görülen belirtiler arasındadır. Baş dönmesi, denge bozukluğu, korku, baygınlık, bacak ve kollarda uyuşma, yarı felç hali gibi sinir sistemiyle ilgili belirtilerde görülebilir.
Basit migren (Aurasız migren): Bu tür migrende öncü belirtiler yaşanmaz. Baş ağrısının görüldüğü dönemdeki belirtiler burada da yaşanır. Uyuşukluk, bulantı, iştahsızlık, hassasiyet, huzursuzluk, göz yaşarması, konuşma bozuklukları, sık idrara çıkma gibi belirtiler görülür. Meydana gelen krizleri tetikleyen etkenler bulunmaktadır. Bunlar arasında koku ve ses uyarıları, adet dönemleri, yorgunluk, kafa travmaları, bazı ilaçlar ve yiyecekler sayılabilir.
Migren nasıl oluşur?
Hastalıktaki baş ağrısı esnasında beyinde bulunan sinir hücrelerinde ve bölgesel kan damarlarında birtakım değişiklikler meydana gelir. Sinir hücrelerinde salınan maddeler kan damarlarını genişleterek, damarlardan dışarıya bazı maddelerin salınmasına neden olur. Bu aşamadan sonra şiddetli baş ağrıları meydana gelir.
Migren tanısı nasıl konur?
Hastalığın tanısı için 4-72 saat süreyle devam eden başın tek tarafını etkileyen baş ağrılarının yan etkilerle görülmesi ve bunun gibi en az beş defa atak geçirilmesi gerekmektedir. Bu etkilerin görülmesinden sonra, 3 aşamadan oluşan ID Migraine TM testi, migren baş ağrısının tanısında kullanılabilir.
Migren tedavisi nasıl yapılır?
Hastalığın tedavisinde ilaç kullanılmaktadır. Bu ilaçlar hastalığı tedavi etmekten ziyade atakların azalmasına ve kolay atlatılmasına neden olur. Kalsiyum kanal brokerler ve beta blokerler kullanılarak sağlanan tedavide, ağrıları dindirmek için ağrı kesicilerde kullanılır. Bunun yanı sıra merkezi sinir sistemini düzenleyen anti depresan ilaçlarda kullanılmaktadır. Hastaların beslenmesine dikkat etmesi, aşırı yemekten kaçınması, uyku düzenini sağlaması, yorgunluktan kaçınması atakların ortaya çıkmasını engelleyecek faktörlerdir. İlaç tedavilerinin yanında hastalıkta kalıcı ve etkin tedavinin sağlanabildiği nöral terapi, akupunktur gibi tedavi yolları da kullanılmaktadır. Son yıllarda uygulanmaya başlayan botox ve migren cerrahisi hastaların bir kısmında olumlu sonuçlar vermiştir.