Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un Çin ziyareti sonrasında Tayvan ile ilgili açıklamalarda bulunduğu tartışmalara yol açtı.
Macron, üç günlük Çin ziyareti sonrasında Politikamecmuası ve Les EchosGazetede yayımlanan röportajta Avrupa’nın Tayvan konusunda kendi stratejisini izlemesi, “Avrupa’nın kendine ilişkin olmayan krizlere bulaşma” riskine girildiğini, savunma alanında bulunup ABD’ye saklanmayı bırakıp davetinde yapıldığını belirtti.
Avrupa’nın gücü, yapay zeka, toplumsal medya ağları şeklinde kritik bölgelerde serbest kalmayı kaydeden Macron, “Olabilecek en makûs şey, biz Avrupalıların takipçi konumunda olması olmayı sürdürmektir, Amerika’nın ritmi ile Çin’in çok reaksiyonlarına uyumlanmasının gerçekleşmesidir” tabirini kullanmıştı.
Avrupa’nın geriliminin tırmanmasına katkı sağlaması, bunun yerine ABD ve Çin’in orta üçüncü bir kutup olarak kendi davranışını belirlemesini sağlayan Macron, İkinci Dünya Savaşı sonrasında büyük ölçüde ABD’nin askeri muhafazası yerine giren Avrupa’nın “üçüncü bir harika güç” konumunda gelebileceği savunuluyordu .
Almanya’dan ağır tepki
Alman Hıristiyan Demokrat Birlik (CDU) partisi dış siyaset sözcüsü Norbert Röttgen, Fransa Cumhurbaşkanını sert sözlerle eleştirerek “Macron Çin gezisini Çin Devlet Lideri Şi Cinping’in halkla ilgiler zaferine ve Avrupa için bir dış siyaset felaketine dönüştürmeyi başardı. ABD ile kopma yerine kırılmalı olmayı durdurmayı başardı. Egemenlik anlayışıyla kendini Avrupa’da giderek daha fazla ayrılıyor” ifadesini kullandı.
Tayvan’ın Çin’in küresel egemenlik tezinin bir bölümü olduğu ve Çin’in hayal ettiği dünya tertibinin Avrupa’nın dışına çıkmaya yönlendiren Röttgen, “ABD Ukrayna’ya takviye ederek Avrupa’yı savunurken Macron Amerika’ya aralı sırasında Çin’e yakınlaşmayı talep Macron böylesine saf ve tehlikeli bir telaffuzla Avrupa’yı etkiliyor” tenkidinde bulunuyordu. Röttgen, “Avrupa’daki bu cins kanlarıyla nasıl ortak bir çizgide buluşabilir?” ayrıntılarına yöneldi.
Koalisyonun küçük arkadaşı Hür Demokrat Parti’nin (FDP) Genel Sekreteri Bijan Djir-Sarai da FotoğrafGazeteye göre Macron’un tavrının Avrupa için makul bir strateji olabileceği belirtildi “Tehlikeli bir dünyada bugün. Bu nedenle ABD ve Avrupa yakın iş birliği içinde olmalı” dedi.
Koalisyonun büyük ortağı Toplumsal Demokrat Parti’den (SPD) Metin Hakverdi, “Çin ile ilişkiler konusunda Batı olarak bölünmemize izin vermek, önemli bir hatadır” diye konuştu.
Muhalefetteki Sol Parti’den Dietmar Bartsch ise “dünya barışına katkı süresi boyunca” Macron’un lisana getirdiği, Avrupa’nın inşa özerkliğe sahip olma fikrine dayanak verdi.
ABD: Fransa ile bağlarımızdan eminiz
Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada ise “Fransa ilettiğimiz transferlere güveniyoruz” bildirisi verildi. Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Kurulu Stratejik Bağlantı Koordinatörü John Kirby, “Biden idaresi Fransa ile sahip olduğumuz olağanüstü işler konusunda rahat ve emindir” dedi. Lider Joe Biden ile Macron’un ortasındaki şahsî bağlarına işaret eden Kirby, iki ülkenin, Asya-Pasifik bölgelerindeki deniz operasyonları dahil olmak üzere çeşitli alanlarda birlikte çabalamaya çalıştığını vurguladı.
Çin’in kendi havası olarak kabul ettiği Tayvan’da demokratik seçimlerle misyon yapan bir idare bulunuyor. Çin, dış müdahale durumunda Tayvan’ı yine topraklarına katma tehdidini son devirde sıklıkla lisana getirmişti. ABD ise Çin’in askeri gücünün kullanıldığı durumda Tayvan’a savunmanın dayanıklılığını açıklamıştı.
rtr,dpa,AFP/BK,JD