Haber/ Engin YAVUZ
Seferihisar'ın Ulamış Köyü'nde mandalina üreten yüzlerce üreticinin geçen yıl Ağustos ayında ihracatçıya tarladan verdikleri mandalinaların parası aradan bir yıl geçmesine rağmen hala ödenmedi. Çekirdeksiz ve ince kabuklu olduğu için çok beğenilen ve Seferihisar'dan birçok dünya ülkesine ihraç edilen satsuma mandalinanın Ulamış'ta da bin dekar alanda üretildiğini belirten köy muhtarı ve üretici Kadir Girginer şunları söyledi:
Çekleri karşılıksız çıktı
“İhracatçı firma sahibi, mandalinalarını aldığı bütün üreticilere çek verdi. Ancak çekler karşılıksız çıktı. Bu firma çok büyük firma. Ekonomik kriz bu firmayı da etkilemiş. Durumu çok kötüydü ama konkordato bile ilan etmedi. Biraz daha sabredin diyorlar ama nereye kadar sabredeceğiz bilmiyorum. Benim 40-50 bin lira alacağım var. Diğer üreticilerin de öyle... Elimize para geçmedi ama yeni sezon için yeniden bahçelere masraf yapacağız. Herkes neyimi satsam da masraflarımı karşılasam diye düşünüyor. Traktörünü satan var.”
Geçen yıl mandalinanın bol olduğunu, ancak bu yıl ağaçlarda verimin düşük olduğunu belirten Girginer, “Mandalina az olduğu için ihracata gitmez, iç piyasaya gider. Belki bu yıl daha çok para kazanırız” diye konuştu.
Büyük firmalardan biri
İhracatçı firmanın her zamanki gibi geçen Ağustos ayında kilogramı 50 kuruştan mandalinayı bahçelerden topladığını söyleyen Girginer, “Malımızı alan firma yıllardır çalıştığımız, Türkiye'nin en büyük ihracat firmalarından biri. Biz gübremizi veriyoruz, çapamızı, sulamamızı yapıyoruz. Toplama işine karışmıyoruz. Meyve olgunlaşınca firmanın işçileri geliyor, bahçeden kamyonlara yüklüyor. Benim 14 dekarlık bahçem var. Taban gübresinin bir çuvalı 110 lira oldu, ağaçların budamasına 2 bin lira ödüyorum, göktaşı atılması gerekiyor, bedeli bin lira. Su, elektrik, traktöre mazot ayrı masraflar. Maliyetlerimiz çok yüksek ama buna rağmen mandalinanın kilogramı kaç yıldır bahçede 50 kuruş. Oysa tüketici, markete, manava gittiğinde kilogramını 5 liradan alıyor” diye konuştu.
İç piyasa ihtiyacı
Çekirdeksiz ve ince kabuklu olduğu için beğenilen Seferihisar mandalinası, Avrupa'da en çok tüketilen Türk ürünleri arasında yer alıyor. 2017 yılında 12 bin 400 tonluk ihracattan 6.8 milyon dolar gelir elde edilirken, 2018 yılında 4 bin 350 ton mandalina ihraç edildi ve ihracat geliri 2.3 milyon dolar olarak belirlendi. Ortalama 40 bin ton mandalinanın üretildiği bölge, Türkiye'nin iç piyasa ihtiyacının da önemli bir bölümünü karşılıyor. Rusya, Ukrayna, Bulgaristan ve Yunanistan en önemli mandalina alıcıları arasında.