Evcilleştirme Kedilerin Beyin Hacimlerini Küçülttü
Yabani bireylerle karşılaştırıldığında küçülmüş beyin boyutunun evcilleştirilmiş memeli türlerinin önemli bir özelliği olduğu ileri sürülmekte ve genellikle varsayılan bir ‘evcilleştirme sendromunun’ anahtar bileşeni olarak gösterilmektedir.
1960’larda ve 1970’lerde yayınlanan, yaban kedilerini, evcil kedileri ve onların melezlerini karşılaştıran evcil kedilerde kafatası hacimleri üzerine yapılan çalışmalar yapılmıştı. Şimdi bu çalışmayı bazı bilim adamları tekrarlıyor. Çalışma verileri sonucunda evcil kedilerin gerçekten de, her iki Avrupa yaban kedisine (Felis silvestris) göre daha küçük kafatası hacimlerine daha eski sonuçları doğruluyor.
Viyana Üniversitesi’nden Raffaela Lesch ve ekibi daha önceki çalışmaları da göz önüne alarak 28 evcil kedinin, 20 yabani kedinin, 19 Afrika yabani kedisinin ve 26 melez kedinin kafatasları karşılaştırıldı. Bu karşılaştırma sonucunda en küçük beyin hacmine sahip olanın evcil kedi olduğu ortaya çıkmıştır. Melez kedilerin beyin hacimleri, yabani kedi ve evcil kedi arasında kalan bir orana sahip olduğu ortaya çıkmıştır.
Bu durumda evcilleştirme beyin hacmini küçültüyor ama nasıl diye bir soru da ortaya çıkmış oluyor.
Bir hipoteze göre beyin hacminin küçülmesi, uysallaştırmanın ve saldırganlığın azalmasıyla ortaya çıkan bir yan etkinin sonucu olarak ortaya çıktığını ileri sürüyor. Bu durum nöral krest hücrelerinin zamanla daha az bölünmesine ve yayılmasına yol açmış olabilir.
Başka bir açıklamada yabani kedilerin hayatta kalabilmeleri için daha işlevsel beyne sahip olmları gerektiği için beyin hacimlerinin daha büyük olduğunu söylüyor. Evcil kediler insanlar tarafından beslendikleri, korundukları için bunlara gerek duymadığı için beyin hacimleri yabani kedilere göre daha küçük olması gerekiyor.
Yazan: Bilge KAPLAN