FİLİSTİN ve İsrail liderlerini dört yıldan bu yana ilk kez yarın Mısır’ın Şarm el Şeyh kentinde buluşturacak zirve, Ortadoğu barış yolundaki tıkanıklığı açmak için yeni bir umut olurken, İsrail’de dindar kesim zirvenin başarısız olması için dualar etmeye başladı. Fransız haber ajansı AFP’ye göre İsrailli hahamlar dün 100 kadar sinagogda, zirvenin başarısız olması için özel ayin düzenlediler. Ayinlerin bugün de devam edeceği ve bu sefer Başbakan Ariel Şaron’un Gazze Şeridi’nden çekilme planına ilahi müdahale olması için dua edileceği açıklandı.
Ruhani harekatı örgütleyenlerden haham Yitzak Batzri, ordu radyosuna yaptığı açıklamada ‘Amacımız, başbakanın, Yahudilere ait olan kutsal toprakların bazı parçalarını vermek gibi bir hataya düşmesini önlemek’ dedi. Bu inisiyatifin ardındaki isimlerden biri de, çok sert milliyetçi çizgisiyle tanınan eski hahambaşı Mordehay Elihyau.
BOYKOT BİTİYOR
Filistin’in yeni Devlet Başkanı Mahmut Abbas ile İsrail Başbakanı Ariel Şaron’u, yarın Kızıdeniz kıyısındaki Şarm el Şeyh’te bir araya getirecek zirve, Filistin lideri Yaser Arafat’ın ölümünden sonra hız kazanan uluslararası barış çabaları çerçevesinde gerçekleşiyor. Buluşmaya önayak olan Mısır Devlet Başkanı Hüsnü Mübarek ve Ürdün Kralı Abdullah da zirvede hazır olacak.
2001 yılının şubat ayında iktidara gelen Ariel Şaron, Arafat ile görüşmeyi reddediyordu. Bu nedenle ABD’nin barış sürecini canlandırma girişimleri başarısız olmuştu. Ancak Şaron, daha ılımlı bir isim olan Mahmut Abbas’la görüşmeyi kabul etmiş, Arafat da uluslararası baskıya boyun eğerek Abbas’ı başbakan olarak atamıştı. ABD Başkanı George W.Bush’un da bulunduğu ortamda Şaron ve Abbas 2003 yılı ağustos ayında bir araya gelerek barış için yol haritasını kabul ettiler. Bu yıl bir Filistin devletinin kurulmasını öngören yol haritasının yürürlüğe girmesi için şiddetin sona ermesi ön şart olarak yer alıyordu. Ancak Filistinli radikal grupların eylemleri nedeniyle şiddet bitmedi ve Şaron, Filistin yönetimiyle her türlü teması reddetti. Şaron yarın Filistin lideriyle, dört yıllık iktidarının ilk zirvesini gerçekleştirecek.
ŞARM EL ŞEYH ZİRVESİ GÜNDEMİ
Ateşkes: Dört yılda 4700 kişinin ölümüne yol açan şiddet olaylarını önlemek için karşılıklı ateşkes ilan edilecek. Filistin lideri Abbas, Hamas gibi radikal grupları ateşkeske ikna etti. Ancak Hamas lideri Halid Meşal, ‘Kaba kuvvete karşı direniş hakkımızı saklı tutuyoruz’ dedi.
Mahkumlar: Filistin Yönetimi’nin İsrail’in salıvereceği 900 mahkumla ilgili planı reddetmesinden sonra, taraflar salıverilecek mahkumlarla ilgili ortak bir komite kurulmasında anlaşmaya vardı. Filistinliler, hapisteki Hamas ve İslami Cihat üyelerinin de serbest bırakılmasını istedi.
Batı Şeria’da kontrol: 2002’de Batı Şeria topraklarının bir bölümü İsrail tarafından yeniden işgal edildi. Abbas’ın seçilmesiyle İsrail beş kentten çekilip kontrolü Filistin’e bırakma eğilimi göstermeye başladı. Filistin yönetiminin merkezi olan Ramallah ve Beytüllahim transfer anlaşmasına dahil edilecek ilk yerler.
Gazze’den çekilme: Şaron, Gazze’den tek yanlı çekilme planında Filistin ile işbirliği eğilimi göstermeye başladı. Mısır, çekilme sonrasında Gazze sınırında güvenlik tesisi için hazır olduğunu açıkladı. Bu amaçla Filistinli muhafızları eğitiyor.