Faizlerin yükselmesi ve döviz satışıyla devalüasyon riskinin ertelendiği belirtilirken, faizlerin ülke riskini de yükselttiği ve devletin borçlanma maliyetini artırdığı bildiriliyor.
Geçen hafta başlayan ve Merkez Bankası`nın döviz rezervlerinin 1999 başındaki seviyesine inmesine yol açan çalkantılarla ortaya çıkan kriz antienflasyonist programı zorluyor. Döviz çıpasına dayalı kur programının sonucu ortaya çıkan cari işlemler açığının tehlikeli boyuta ulaşmasıyla oluşan devalüasyon baskısına dikkat çekiliyor. Faiz oranlarının yükselmesi ve döviz satışıyla devalüasyon riskinin bir süre ertelendiği belirtiliyor. Döviz sepetinin yılbaşından bu yana reel olarak yüzde 9 değer kaybettiği, geçmiş yıllardan gelen birikimle bu oranın yüzde 15`lere ulaştığına işaret ediliyor. Ortaya çıkan gelişmelerle ülke riskinin arttığı ve yurtdışında ikinci el tahvillerin faiz oranlarının yüzde 12`lere geldiğine dikkat çekiliyor.
Prof. Dr. Esfender Korkmaz, TL`nin değerli olmasına rağmen dövize talebin artmasının doğrudan devalüasyon riskini ortaya koyduğunu belirtti. Korkmaz, `Bir taraftan cari açık artıyor, bir taraftan dövize talep var. Önlemek için ya piyasaya ucuz döviz sürersin, döviz bollaşır ve ucuzlar. Ya da TL faizlerini yükseltirsin, herkes karlı olduğu için TL`ye yönelir. Yani bir devalüasyonu geçici olarak önlersin. Ama bu kalıcı olamaz. TL fazla değerlendikçe devalüasyon riski var` dedi.
Sorunun kur politikasının yanlışlığından kaynaklandığını belirten Korkmaz, faiz oranlarının bir süre düzeyine koruyacağını ifade ederek, `Bir miktar sermaye gelsin ona göre önlem alacaklar. Faizlerin bir süre daha yüksek gitmesi lazım. Başka türlü kriz önlenmez. Faizler hastalığın ateşidir. Faizler çıkmasaydı hasta ölecekti. MB`nin stokları sürekli eriyecekti, dövize talep artacak ve panik olacaktı` diye konuştu. Korkmaz, yüksek faiz ortamında sıcak para girişinin olacağını söyledi. Ekonomist Can Fuat Gürlesel de son gelişmelerin programın bazı sonuçlarından rahatsız olan bazı mali piyasa aktörlerinin tepkisi olduğunu belirtti, Rahatsızlığın döviz talebi yaratılarak ortaya çıktığını kaydeden Gürlesel, `Devalüasyon baskısı ertelendi. Ancak faizin ucunun kaçmaması lazım. Kısa dönemli çalkantı atlatılırsa DB ve IMF`den gecikmiş kaynak akışları başlayacak` diye konuştu.
PROGRAMIN KREDİBİLİTESİ AZALDI;
Prof. Dr. Taner Berksoy, piyasalardaki gelişmelerin programın kredibilitesini bir miktar düşürdüğüne dikkat çekti. Uygulanan program gereği Merkez Bankası`nın likitideyi arttırmaması nedeniyle yaşanan gelişmelere ilave bir panik ortamı yaratıldığını belirten Berksoy, devalüasyon riskine dikkat çekti. Faiz oranlarındaki yükselmeyle birlikte devalüasyon baskısının azalmadığını kaydeden Berksoy, `Cari açık ve TL`nin aşırı değerli olmasında devalüasyon baskısı yaratacak yönde bir hareket var. Reel olarak bakıldığında devalüasyon baskısı olduğu gibi duruyor. Merkez Bankası, kısmen faizleri yükselterek, kısmen döviz satışıyla bunu önleyebilme gücüne sahip` dedi. (FİNANSAL FORUM)