Altı Şapkalı Düşünme Tekniği Nedir
Altı Şapkalı Düşünme Tekniği Nedir?
Felsefenin doğuşu ve temeli düşünmeye ve sorgulama dayanmaktadır. Zaman geçtikçe gelişmekte olan dünya ile birlikte düşünce teknikleri de çoğalmaya başlamıştır. Belirgin olarak iş ve eğitim alanlarında farklı düşünme tekniklerine rastlanmaktadır. Bu düşünce tekniklerinden en çok bilinenlerden biri de insanların değişik yöntemlerle düşünme ve kavrama yetisini geliştiren altı şapkalı düşünme tekniğidir. Bu düşünme tekniği 6 farklı düşünme şeklini barındırır. Olaylara farklı açılardan bakılmasını sağlayan bu düşünme yöntemi, aynı zamanda olaylara farklı yaklaşım tarzlarının gözlemlenmesini sağlar. Peki altı şapka tekniği nedir? İsminden de anlaşılacağı üzere 6 farklı renkteki şapkaların birbirinden farklı 6 düşünce yapısını temsil etmektedir. İlk örneği 1985 yılında Edward De Bono tarafından kitap olarak çıkarılmıştır. Orijinal adı six thinking hats ‘tir. İnsanların düşünme eylemine farklı yaklaşım ve kavramların kazandırılmasını sağlamaktadır. Şapkaların renk ve anlamları;
Mavi Şapka: Mavi rengi en yüksekte olan gökyüzünü temsil etmektedir. Mavi, tarafsızlık, hakimiyet ve sakinlik duygularını tetikler ve akla getirir. Karar verme süresince sakinliği anlatır. Karar verici, analiz edici ve serinkanlı olması bu düşünce tarzının özellikleri arasındadır.
Beyaz Şapka: Tarafsızlığı temsil etmektedir. Kişinin kendisine, hangi bilgilere sahibim? Neleri bilmiyorum gibi sorarak eksik olan yönlerini görmesini sağlar. Beyaz kesin bilgiyi anlatır. Tarafsızlık, açıklık ve net bilgiler içermesi özellikleri arasındadır.
Yeşil Şapka: Yeni fikirler ve yaratıcılığı temsil etmektedir. Farklı öneri ve tavsiyelerin ortaya konmasıdır. Yeşil şapka, renginden de anlaşıldığı gibi doğayı, verimliliği ve bereketi içermektedir. Yaratıcılık, üretkenlik ve yenilikçilik yeşil şapkanın özelliklerindendir.
Kırmızı Şapka: Duyguları ve tutkuları temsil eden şapkadır. Bu şapka ile düşünceler ifade edilirken tamamen duygusal bakılır ve düşüncelerde mantık aranmaz. Duygusallık, sezgiler ve tutkular bu şapkanın özellikleri arasındadır.
Sarı Şapka: Güneşi ve aydınlığı temsil etmektedir. İyimser fikirler ve pozitiflik taşır. Olumlu bakış açısını ifade eder ve iyimserlik, fayda ve fırsatlar özellikleri arasındadır.
Siyah Şapka: Kötümser ve karamsar bir şapkadır. Karar anında mevcut durumun en kötüsünü, tehlikeli ve olumsuz yönlerini düşünür. Siyah renginin negatifliğini taşır.
Altı şapkalı düşünme tekniği kullanım alanları, okul ve iş hayatında sıklıkla rastlanır. İş toplantılarında, belli bir konuda karar almak ve konu hakkında konuşup, görüşmek bu yönteme başvurulur. Eğitim hayatında ise çok yönlü ve farklı düşünmeyi sağlamak adına uygulanan bir öğretim yöntemi olarak kullanılır. Altı şapkalı düşünme tekniği amacı, düşünme işlemini sadeleştirerek yalnızca olayla ilgilenme durumunu kolaylaştırır. Bu düşünce tekniği ile şahıslar yaratıcılığın, mantığın, duyguların ya da tarafsızlığın her birine aynı esnada dikkat çekmek yerine olan olaylar veya durumlarla tek tek ilgilenebilme olanağı sunmaktadır.
ŞEYMA NUR KARAKAŞ
12.01.2021 12:54