Fibroglandüler doku, memenin doğal yapısında bulunan bir doku yapısıdır. Bazı nedenlerle memede fibroglandüler doku artışı gerçekleşebilir. Hastalar çoğu zaman bu durumu kötü hastalıklarla ilişkilendirir ve endişelenir.
Bu yazıda; fibroglandüler doku nedir, fibroglandüler meme dokusu artışı nedir, nedenleri ve risk faktörleri nelerdir, artmış fibroglandüler meme dokusu nasıl teşhis ve tedavi edilir sorularının kapsamlı yanıtını bulabilirsiniz.
Fibroglandüler doku, meme dokuları arasında bulunan biri tür destek dokusudur. Yoğun ve yoğun olmayan alanlar içeren bir doku karışımıdır.
Fibroglandüler doku artışı, birçok kadının memesinde meydana gelir ve memelerin yoğunluğunda değişim olduğunu işaret eder. Oldukça sık görülen bir durumdur. Kadınların %40’ında bulunduğu tahmin edilmektedir.
Memede bulunan asıl yapılar şunlardır:
- Süt kanalları
- Lobüller
- Yağ
- Fibröz doku
|Yağlı doku alanlarıyla çevrili fibröz doku alanları fibrogülandüler doku olarak adlandırılır. Fibroglandüler meme dokusu artışı nedeniyle şu iki ana belirti ortaya çıkar:|
Fibroglandüler doku büyüdükçe bir topak ve kist haline gelebilir. Bu durum kendi kendine meme muayenesi esnasında hissedilebilir.
Çoğu zaman bir tarama programın parçası olan mamografi esnasında tespit edilir. Gerekli noktalarda USG ile görüntüleme veya biyopsi alınması gerekebilir.
Yazının bir önceki bölümünde kısaca fibroglandüler doku hakkında bilgi sahibi olmanızı amaçladık. Yazının bu bölümünde ise fibroglandüler meme dokusu artışı hakkında detaylı bilgilendirmeyi bulacaksınız.
Bu doku rahatsızlığı dağınık fibroglandüler meme dokusu hastalığı olarak isimlendirilir. Bu durum aslında bir hastalık veya rahatsızlık değildir.
Doktorlar ve araştırmacılar tarafından yapılan pek çok araştırma mevcuttur. Bu araştırmalar, fibroglandüler meme dokusu artışının hastalık olarak nitelendirilemeyeceğini ortaya çıkarmıştır. Çünkü:
- Kadınların çoğunda herhangi bir belirti veya ağrı göstermeyen fibroglandüler meme dokusu vardır.
- Yaşın ilerlemesiyle birlikte meme dokusunda değişiklik oluşur.
- Birçok kadının meme dokusunda iyi huylu olan topakların vardır.
- Fibroglandüler doku artışı bir değişikliktir, hastalık değildir.
Fibroglandüler meme dokusu çoğunlukla taramalar esnasında saptanır. Dağınık yerleşimli/saçılmış fibroglandüler meme dokusu tanısı alan kadınların göğüslerinin birinde veya her ikisinde topaklar veya kistler olabilir.
Bu topakların veya kistlerin ana yapısı yoğun ve yoğun olmayan fibroglandüler dokudur. Topakların büyümesi sonucunda ağrı oluşabilmektedir.
Memede fibroglandüler dokunun olması kötü bir hastalığı işaret edilmez. Memedeki şişkinliklerin kanser olasılığını dışlamak için USG veya biyopsi gibi taramalar yapılabilir.
Bu taramalar sonucunda elde edilen sonuç fibroglandüler doku artışı olarak raporlanabilir. Bu durum bir kanser veya hastalık değildir. Meme dokusunda meydana gelen iyi huylu bir değişimi ifade eder.
Bazı kadınların neden bir diğerine göre daha yoğun meme dokusunda sahip olduğu veya bir kadının meme dokusu tipinin nasıl geliştiği tam olarak anlaşılabilmiş değildir. Artan fibroglandüler dokunun nedeni şu anda bilinmemektedir.
Bu konuda yapılan araştırmalar hormonların etkisiyle fibroglandüler dokunun artabileceğini gösteriyor. Hormonsal farklılıklara yol açan nedenler şunlar olabilir:
Kadınlara ait hormonların azaldığı menopoz döneminde meme dokusu daha az yoğunlaşır. Yani hormonlara fazla maruz kalınması glandüler doku artışı yapabilir.
Adet döngüsünün göğüslerde hassaslaşma, şişme veya ağrılı topaklara yol açabileceği düşünülüyor. Yine de bu durumlar önlenebilir şeyler değildir, çoğu zaman fizyolojinin bir gereğidir.
Her kadının memesinde fibroglandüler doku vardır ancak bu yoğunluk zamanla artış gösterebilir. Bazı koşullar fibroglandüler meme dokusu artışına yol açabilir:
|Aile öyküsü||Ailesinde yoğun meme dokusu veya fibroglandüler meme dokusu artışı olan kadınlarda risk daha fazladır|
|Menopoz||Fibroglandüler doku artışının östrojen hormonu ile ilişkili olabileceği düşünülüyor. Menopozdan önce yüksek memede fibroglandüler doku artışı olabilir.|
|Yaş||60 yaş üstü kadınların göğüsleri daha erken yaştaki kadınlara göre daha az yoğunluğa sahiptir. Yaşlandıkça fibroglandüler doku artışı ihtimali azalır.|
|İlaçlar||Özellikle hormonsal bazı ilaçlar fibroglandüler meme dokusu riskini arttırabilir.|
Fibroglandüler meme dokusunun artışı kendini bazı belirtiler ile gösterir. Hastalardaki ana şikayet memede ağrı ve büyümedir. Bu iki belirtiye yol açabilecek onlarca neden vardır.
Bir kadının artmış fibroglandüler meme dokusuna sahip olduğunu teşhis etmenin en iyi yolu mamografidir. Mamografi sonuçlarına göre kadının meme yoğunluğu sınıflandırılabilir.
Mamografi sonuçlarına göre meme yoğunlukları şunlardır:
|A kategori meme yoğunluğu||Neredeyse tamamen yağdan oluşan meme dokusunu tarif eder. En az görülen meme yoğunluklarından biridir.|
|B kategori meme yoğunluğu||Yoğun olmayan bir meme dokusu vardır ve dağınık fibroglandüler doku bölgeleri içerir. En sık meme yoğunluklarından biridir.|
|C kategori meme yoğunluğu||Memenin büyük çoğunluğu yoğun olmayan doku alanlarından oluşur. B kategorisine göre daha fazla fibroglandüler alan içerir.|
|D kategori meme yoğunluğu||Yağ dokusu miktarı çok azdır ve fibroglandüler meme dokusu yoğunluğu en fazla olandır. Tümörler ile en çok ilişkili olan kategoridir.|
Mamografinin yanı sıra memenin fizik muayenesi ve lenf nodu tespiti de önemlidir. Ayrıca biyopsi ile dokunun patolojik incelemesi yapılarak meme dokusu hakkında daha fazla bilgi edinilir.
Türkçe sağlık kaynaklarında büyük oranda yanlış bilgiler mevcut. Fibroglandüler dokunun varlığı, meme kanseri olduğunuz anlamına gelmiyor. Meme dokusunun daha farklı bir halini anlatır bu ifade.
|Fibroglandüler meme dokusu artışı tedavi edilmesi gereken veya meme yoğunluğunu değiştirmeyi gerektiren bir rahatsızlık değildir. Doktorlar, kadınların ne tür meme dokusuna sahip olduklarını öğrenmelerine teşvik eder. Bu sayede gelecekte olabilecek problemler konusunda sizlere bilgi vereceklerdir.|
Yapılan araştırmalar fibroglandüler meme dokusu artışının meme kanserine yakalanma sıklığını arttırdığını ortaya koymuştur. Fibroglandüler meme dokusu artışı bir kanser değildir. Sadece bir risk faktörü olarak görülmelidir.
Yapılan testler ve taramalar neticesinde memenizde fibroglandüler dokunun artışı saptanırsa doktorunuz tarafından aralıklı olarak kontrol muayenesine çağrılacaksınız. Bunlar dışında yapmanız gereken herhangi bir şey yok.
Kontrol muayenesi esnasında şu testler yapılabilir:
- Mamografi
- 3D mamografi
- Ultrason
- MR görüntüleme
- Biyopsi
Artmış fibroglandüler meme dokusuna sahip kadınlar meme kanseri gelişiminden endişe duyarlar. Bu durumun bir kanser olmadığını bilmelisiniz. Korkunuzu yönetmenin en iyi yolu doktorunuzla birlikte belirleyeceğiniz aralıklarla rutin taramalar yaptırmaktır.
Artmış fibroglandüler meme dokusu olarak bilinen durum tek başına tehlikeli değildir. Adet döngüleri ve çeşitli ilaçlar ile memeleriniz büyüyebilir ve ağrılı göğüsler oluşabilir.
Asıl endişe edilen durum meme kanseri gelişme riskidir. Meme yoğunluğu arttıkça meme kanseri gelişme riskinin arttığı bilinen bir gerçektir. Bu nedenle artmış fibroglandüler meme dokusuna sahipseniz aralıklı muayenelerinizi yaptırmalısınız ve doktorunuzun önerilerine kulak vermelisiniz.
Ayrıca aralıklı olarak kendi kendine meme muayenesi yaparak olası topak veya kist oluşumlarını tespit edebilirsiniz.