Çerkezlerin Vazgeçilmez Çorbası Tolon Şıps Paste
Çerkezlerin Vazgeçilmez Çorbası Tolon Şıps Paste tarifi nedir? Sevgili okuyucularımız, bugün sizlere çok lezzetli ve çok güzel bir çorba tarifi vereceğim. Bu çorba Çerkeslerin yaptığı tam bir şifa kaynağıdır. Üstelik hasta iken tüketebileceğimiz vitamin deposu bir çorbadır. Adı anneannemlerde Tolon olarak geçiyor. Bazı kaynaklarda( Şıps Paste )adıyla da biliniyor.
Ama yapılışını benim anneannemin yaptığı gibi tarif edeceğim. Bu çorba benim anneannemlerin köyünde yaptıkları çorbanın birebir aynı tarifidir. Daha önceden de anneannemin Çerkes olduğundan bahsetmiştim, bu anneannemin yaptığı çorbanın tarifi Çerkesler arasında değişik, değişik yapılsa da temel malzemeleri aynı. O yüzden ben anneannemin yaptığı çorbanın tarifini vereceğim. Kış aylarında sizin de vazgeçemeyeceğiniz bir çorba olacağın dan eminim. Hemen başlayalım.
Tolon çorbasının yapılışı
Tolon çorbası Malzemeleri
. Bütün bir adet tavuk
. Süt 1,5 su bardağı
. Un 4 yemek kaşığı
. Kuru soğan 1 adet
. Tere yağ 1 çorba kaşığı
. Ayçiçek yağı veya zeytin yağı 2 çorba kaşığı
. Kırmızı toz biber 1 çay kaşığı
. Dağ kekiği 1 çorba kaşığı
. Tuz 1 tatlı kaşığı
. Sarımsak 4 diş
. Karabiber yarım çay kaşığı
Tolon çorbası Yapılışı
Malzemelerden anladığınız gibi aslında bir tavuk çorbası ama Çerkeslerin yaptığı tavuk çorbasıdır. Öncelikle tavuğumuzu haşlayarak başlıyoruz. Bütün tavuğumuzu düdüklüye alıyoruz, üzerini kapatacak kadar su koyuyoruz ve tuzunu da atıp tavuğumuzu haşlamaya bırakıyoruz. Tavuğumuz haşlanırken bizde çorbamızın sosunu hazırlayalım çünkü bu çorbayı sırdan bir tavuk çorbasından ayıran özelliği bence sosunda. Evet soğanımızı küçük küp, küp şeklinde doğruyoruz.
Sonra tavaya aldığımız tere yağ ve ay çiçek veya zeytin yağımızı alıyoruz üzerine küp, küp doğradığımız soğanları koyuyoruz, soğanlar pembeleşene dek kısık ateşte kavuruyoruz. Kavrulan soğanların üzerine kırmızı toz biberi ve dağ kekiğini ekleyerek biraz daha kavuralım (eğer dağ kekiği yoksa veya sevmiyorsanız nane de koyabilirsiniz) en son karabiberini ekleyerek hazırladığımız sosu bir kenara alalım. Şimdi diğer bir olmazsa olmazı sarımsaklarımızı soyalım sonra bir dövecekte iyice dövelim, hazırladığımız sarımsakları da bir kenara alalım. Bu arada tavuğumuzda pişmiştir.
Tolon çorbası terbiyesi
Pişen tavuğumuzu tavuk suyunun içinden çıkaralım ki biraz soğusun bizde çorbamızı hazırlayalım. Tavuk suyunun 1 litre kadarını tencereye alalım ve tencereyi ataşe koyalım. Diğer taraftan unu derin bir kaba alıp üzerine sütünü yavaş. yavaş koyalım ve çırpma teli ile çırpalım bu şekilde yaparsanız unda topaklanma olmaz sonra sütün hepsini koyalım iyice karıştıralım ki topaklanma olamasın eğer yine de topaklanma olursa tel bir süzgeçten geçirerek topaklanma varsa süzgeçte kalır ve işlemi yaparak topaklanmayı giderebilirsiniz.
Evet un ve sütle hazırladığımız karışımı ocağa koyduğumuz tavuk suyuna yavaş, yavaş karıştırarak ekleyelim sonra bu karışım kaynayana dek karıştırma işlemine devam edelim kaynayınca bırakıp ocağın altını kısalım. Bu hazırladığımız karışıma sarımsaklarımızı ekleyelim aromasını çorbaya iyice versin. Evet diğer tarafta tavuklarımız soğumuştur. Tavuklarımız kemiklerinden ayırarak didikleyelim çok küçük parçalar olmasın kaşığa gelecek şekilde ayarlayabilirsiniz.
Aslında Çerkesler bu çorbayı düğünlerde veya cenaze için yapılan yani özel misafirler için yapılan yemeklerdendir. Ve hazırladığımız çorba kıvamını koyu yapıp tavukları da kemikli bir şekilde yaparlar bir nevi aslında çorba değil de yemek gibide düşünülebilir. Evet bu bilgiyi de paylaştıktan sonra çorbamızı yapmaya devam edelim. Didiklediğimiz tavukları sütle hazırladığımız karışımın içerisine koyalım ve sonra hazırlayıp beklettiğimiz sosunu da ekleyelim. Evet çorbamız artık içmeye hazır. Bu çorbayı Çerkeslerin kendi fırınlarında yaptıkları ekmekle yemelisiniz, inanın bu kadar lezzetli bir ikili olamaz. ilginizi çekebilir; Çerkes Kültüründen Bir Yemek Fıtgun (Fıtçın) nasıl yapılır? Şimdiden afiyet olsun.
Sümeyye Nur Gündüz