Kredi Kullanırken Hayat Sigortası Zorunlu Mu ?
Kredi masrafları arasında en yüksek masraflardan biri olarak karşımıza çıkan hayat sigortası, bireylerin kredi kullanırken hayat sigortası zorunlu mu? sorusunu sormalarına neden olmakta. Özellikle yüksek montanlı kredilerde başvuru yapan bireylerin en çok merak ettiği soruların başında kredide hayat sigortası zorunlu mu? sorusu geliyor.
Bankalar, gerek ihtiyaç kredilerinde gerekse taşıt ve konut kredilerinde hayat sigortası şartı koşmaya özen gösteriyor. Peki, kredi kullanırken yapılan hayat sigortası ne işe yarar? Kredilerde hayat sigortası zorunlu mu? Kredi kullanırken hayat sigortası iadesi mümkün mü? Sizin de merak ettiğinizi düşündüğümüz bu sorulara gelin hep birlikte göz atalım.
Kredi Kullanırken Yapılan Hayat Sigortası
Kredi kullanırken yapılan hayat sigortası, temel olarak kredi kullanıcısının vefatı ya da sürekli maluliyeti durumunda kalan kredi borcunun nasıl ödeneceğini belirlemeye yönelik yapılmaktadır. Kredi hayat sigortasında genel olarak 4 taraf bulunmaktadır. Bunlardan birincisi banka, ikincisi kredi müşterisi, üçüncüsü sigorta şirketi, sonuncusu ise kredi müşterisinin yasal varisleridir. Şimdi kredi hayat sigortası süreci nasıl işler? Hep beraber bir bakalım.
Bankaya kredi başvurusu yaptığınızda söz konusu banka, kredi borcunu güvence altına almak için hayat sigortası şartı koşabilir. Böyle bir durumda genellikle 2 seçenek sunulur. Banka, hayat sigortası yaptıran müşterisine daha uygun oranla kredi kullandırırken hayat sigortası yapılmadığında ise kredi faiz oranı artar. Konut ve taşıt kredilerinde ise bankalar genellikle hayat sigortasını şart koşarlar. Sigorta şirketi bankanın kendi şirketi ya da iştiraki olabileceği gibi bankanın anlaşmalı olduğu bağımsız bir şirket de olabilir. Hayat sigortası, bireyin süresiz maluliyeti ya da vefatı durumunda kredi borcunun ödenmesi amacıyla yapılmaktadır. Herhangi bir durum sebebiyle maluliyet durumuna düşen kişinin çalışıp kredi borcunu ödemesi zorlaşacak, vefat durumunda ise imkânsız hâle gelecektir. Bankalar, bu gibi durumlarda risklerini minimize etme amacıyla hayat sigortasını şart koşabilirler.
Hayat sigortası, kalan kredi borcunu bankaya öder. Eğer sigorta prim tutarından arta kalan bir bakiye olursa maluliyet durumunda şahsın kendisine, vefat durumunda ise yasal varislere ödeme yapılır. Hayat sigortası yaptırmak, banka açısından olduğu kadar kredi kullanıcısı açısından da son derece faydalıdır. Maluliyet durumunda kredi ödemelerinde zorlanmamak, vefat durumunda ise yasal varislere borç bırakmamak adına büyük önem taşıdığı söylenebilir. Elbette bankanın müşteriye hayat sigortasız kredi seçeneği sunması halinde bu inisiyatif kredi kullanıcısına ait olacaktır.
İhtiyaç Kredilerinde Hayat Sigortası Zorunlu Mu?
İhtiyaç kredilerinde hayat sigortası zorunlu mu? sorusunun ortaya çıkma sebebi, sigorta zorunluluğunun kredi türüne göre değişmesinden kaynaklanmaktadır. İhtiyaç kredileri genellikle düşük tutarlı ve kısa vadelidir. Bu sebeple bankaların ihtiyaç kredisinde hayat sigortasını pek zorunlu tutmadığını söyleyebiliriz. Önceki başlıktan da hatırlayacağınız üzere bankanın müşterisine sigortalı ve sigortasız olmak üzere 2 teklif sunması muhtemeldir. Peki, ihtiyaç kredilerinde hayat sigortası yaptırmak mantıklı mı? Bunun için bankanın iki faiz oranı için de kredi hesaplaması yapmanızı ve aradaki farkı bulmanızı öneririz. Daha sonra hayat sigortası hesaplama yöntemiyle sigorta yaptırmanız halinde ne kadarlık bir prim borcu oluşacağını öğrenmelisiniz. Hayat sigortası için ödeyeceğiniz tutar, aradaki faiz farkından daha az ise hayat sigortası yaptırmanız daha mantıklı olacaktır. Böylece hem sigortasız krediye göre daha az faiz ödemiş, hem de kendinizi ve yasal temsilcilerinizi garanti altına almış olacaksınız. Tersi durumda karar verme yetkisi tamamen size aittir.
Konut Kredilerinde Hayat Sigortası Zorunlu Mu?
En çok kullanılan kredi türlerinden biri konut kredisi olduğundan konut kredilerinde hayat sigortası zorunlu mu? sorusu da birçok kişi tarafından dile getirilmekte. Konut kredileri normal şartlarda 120 aya kadar vade ile çekilebilmekte. Kampanya dönemlerinde ya da bankaların özel projelerinde vade sınırı 180 aya kadar çıkabiliyor. Hâl böyle iken toplam ödeme tutarı, banka açısından daha değerli bir hâl alıyor. Konut kredilerinde satın aldığınız konutun zaten ipotek altına alındığını ve bankanın herhangi bir risk üstlenmediğini düşünebilirsiniz. Oysa teminatlı da olsa bir kredinin ödenmemesi bankaya ciddi zararlar vermektedir. Bankanın sermaye rasyosunu önemli ölçüde etkileyen bu durum, sanıldığından daha da önemli bir etkiye sahiptir. Ayrıca konutun satışı, yasal süreç gibi hususlar da banka açısından ek operasyonel maliyetlere sebep olur.
Yukarıdaki sebepleri göz önünde bulunduran bankalar konut kredilerinde hayat sigortasını zorunlu kılmayı tercih ederler. Elbette ihtiyaç kredilerinde olduğu gibi burada da müşteriye 2 farklı seçenek sunulabilir. Böyle durumlarda aradaki oran değişimi daha etkin olacaktır. Zira vade ve tutar ihtiyaç kredilerine göre daha yüksek olduğundan en ufak bir oran değişimi dahi sandığınızdan daha fazla farkın oluşmasına sebep olabilir. Bunun bilincinde olan bankalar da konut kredilerinde kolay kolay sigorta istisnası uygulamazlar.
Hayat sigortası yaptırıp konut kredisi kullanan birinin süresiz maluliyet durumuyla karşı karşıya kalması halinde kalan kredi borcu ödenir. Teminat tutarı kalan kredi borcu ödendikten sonra arttıysa bu tutar kredi çeken şahsa ödenir. Vefat durumunda ise aynı uygulama, kalan bakiyenin yasal varislere ödenmesi şeklinde uygulanır. Kredi borcu ödendiği için konut artık kişinin kendisine geçer, kendisi hayatta olmadığı için yasal varisler, payları oranında bu konut üzerinde hak sahibi olurlar.
Taşıt Kredilerinde Hayat Sigortası Zorunlu Mu?
Taşıt kredilerinde hayat sigortası zorunlu mu? sorusu, kapsam olarak konut kredisi ile aynı cevaplara sahiptir. Bankalar taşıt kredilerinde de genellikle hayat sigortasını zorunlu kılarlar. Taşıt kredisi tutarı da araç değerine ve finansman vadesine bağlı olarak ihtiyaç kredilerinden yüksek seviyelere ulaşabilmektedir. Ayrıca bankalar, sigorta yaptıklarında sigorta şirketinden belirli oranda komisyon alırlar. Bankanın gelirleri arasında önemli bir yere sahip olan sigorta komisyon gelirleri, bankaların sigorta zorunluluğu uygulamasının önemli etkenlerinden biridir.
Taşıt kredisi kullanan kişinin hayat sigortası yaptırması sonucunda maluliyet ve vefat durumlarında konut kredilerinde hayat sigortası zorunlu mu? başlığındaki uygulamayla aynı nitelikte bir süreç başlar. Yine kalan taşıt kredisi borcu sigorta firması tarafından ödenir ve kişinin maluliyeti halinde varsa artan tutar kişinin kendisine ödenmiş olur. Vefat durumunda da kredi borcu tamamen kapatılır ve artan kısım yasal varislere paylarına göre ödenir.
Kredi Kullanırken Hayat Sigortası İadesi
Kredi kullanırken hayat sigortası iadesi 2 farklı şekilde yapılmaktadır. Bunlardan biri az önce de ifade ettiğimiz üzere kalan teminat tutarının kişiye ya da yasal varislerine ödenmesi şeklindedir. Ek olarak sigortayı erken ödeyince sigorta parası da iade edilir. Toplam sigorta primi, vadeye göre her taksit ödemesinde düşmektedir. Örneğin; 2.000 TL hayat sigortası ödediğinizde her geçen taksitte bu 2.000 TL’nin bir kısmı sigorta şirketine geçmiş sayılır. Kredinizi erken kapattığınızda ortada sigorta şirketinin üstlenmesi gereken bir risk de kalmayacaktır. Bu durumda kalan prim tutarı size ödenecektir.
Erken kredi kapatınca sigorta iadesi kendiliğinden olabileceği gibi talebinize bağlı da gerçekleşebilir. Normal şartlarda bankanın erken kapama sonrasında kalan prim tutarını hesabınıza yatırması gerekir. Eğer belirli bir süre geçtiği halde hayat sigortası iadesi gerçekleşmediyse kredi çekmiş olduğunuz bankaya hayat sigortası iade dilekçesi yazabilirsiniz. Dilekçede kredi bilgilerine ve erken kapama yaptığınıza dair bilgilere mutlaka yer vermeli ve son olarak kalan prim tutarının iadesini talep etmelisiniz. Genellikle 15 iş günü içerisinde talebiniz sonuçlanır ve paranız hesabınıza aktarılır.
Kredi Hayat Sigortası Hesaplama
Kredi hayat sigortası hesaplama işlemleri banka tarafından belirli verilere göre otomatik yapılır. Ödemeniz gereken hayat sigortası primi hesaplanırken kredi tutarı, kredinin kaç ay vade ile kullandırıldığı, yaşınız, cinsiyetiniz, ikamet iliniz ve mesleğiniz gibi bilgilere göre farklı tutarlar çıkabilir. Yaş ilerledikçe hayat sigortası için ödenmesi gereken tutar da tahmin edeceğiniz üzere artacaktır. Aynı şekilde riskli bir mesleğiniz varsa sigorta için ödemeniz gereken prim tutarı yine artacaktır. Örneğin; bir asker ile öğretmenin mesleki riski aynı değildir. Tüm diğer şartlar aynı iken bir askerin ödeyeceği sigorta primi, öğretmenin ödeyeceği prime göre artış gösterecektir.
Kredi tutarı ve vadesi, kredi hayat sigortası hesaplamalarında önemli diğer verilerdir. Düşük tutarlı ve vadeli bir kredinin geri ödeme tutarı, yüksek tutarlı ve vadeli bir krediye göre daha az olur. Bu da hayat sigortası yapan şirketin yüksek tutarlı ve uzun vadeli kredi için daha çok risk alması anlamına gelir. Risk arttıkça sigorta primi de artacağından çekeceğiniz kredi ne kadar yüksekse ödemeniz gereken sigorta primi de o kadar yüksek olur. Sigorta priminizi peşin olarak ödeyebileceğiniz gibi taksitli olarak da ödeyebilirsiniz. Ne var ki taksit ödeme seçeneğini kullandığınızda vade farkı sebebiyle prim tutarı da artar. Taksitler aylık, 3 aylık, 6 aylık veya yıllık olarak yapılabilir. Taksit sayısıyla bağlantılı olarak değişkenlik gösteren primleri karşılaştırarak en uygun taksit seçeneğini tercih edebilirsiniz.