1071 yılındaki Malazgirt Savaşı’nda kazanılan zaferin ardından Anadolu’da ilk Türk beylikleri kurulmuş, böylece Türkiye Tarihi başlamıştır. Malazgirt Savaşı sonrası Anadolu’da kurulan ilk Türk beylikleri nelerdir? Anadolu’da kurulan ilk Türk beyliklerini kısaca sizler için derledik.
Saltuklular
Erzurum ve çevresinde kurulan bu beyliğin kurucusu Ebulkasım Saltuk’tur. Danişmentlilerle beraber Haçlılara karşı önemli mücadeleler vermişlerdir. Saltuklulardan günümüze Erzurum Ulu Cami, Erzurum Kale Camii gibi önemli eserler kalmıştır.
Danişmentliler
Danimentlilerin kurucusu Büyük Selçuklu komutanlarından Danişment Ahmet Gazi’dir. Sivas ve çevresinde kurulmuştur. Anadolu Selçukluları ile birlikte Haçlılara karşı mücadele etmişlerdir. İlk Türk beylikleri arasında en geniş sınırlara ulaşan beyliktir. Tokat ve Niksar Yağıbasan Medresesi, Danişmentlilerden günümüze kalmıştır. Bu eserler aynı zamanda Anadolu’daki ilk medreseleridir.
Mengücekliler
Erzincan ve çevresinde kurulan Mengüceklilerin kurucusu Mengücek Gazi’dir. Beylik ilerleyen süreçte Danişmentlilerin hakimiyeti altına girmiştir. Bu beyliğin en önemli eserleri Divriği Ulu Camii ve Külliyesi, Divriği Kalesi ve Divriği Darüşşifası’dır. Bilindiği gibi Divriği Külliyesi, UNESCO’nun Dünya Mirası Listesi’nde yer almaktadır.
Artuklular
Artuklular, 1102 yılında Artuk Bey tarafından kurulmuştur. Üç ana kol halinde idare edilmişlerdir. Bunlar; Hasankeyf Artukluları, Mardin Artukluları ve Harput Artuklularıdır. Günümüzde Silvan ilçesi sınırlarında bulunan Malabadi Köprüsü, Artuklular tarafından yapılmıştır. Ünlü bilim insanı El-Cezeri, Artuklular döneminde yaşamıştır.
Çakalar
Çakalar, 1081 yılında İzmir ve çevresinde Çaka Bey tarafından kurulmuştur. Bu beylik Bizans İmparatorluğu’na karşı önemli mücadeleler vermiştir. Çaka Bey, ilk Türk donanmasını kuran Türk beyidir. Bu sebeple 1081 yılı Deniz Kuvvetleri Komutanlığının kuruluş tarihi olarak kabul edilmiştir.
Çukukoğulları
Elazığ ve çevresinde kurulan Çubukoğulları’nın kurucusu Çukuk Bey ve oğlu Mehmed Bey’dir. 1112 yılında Artukluların himayesine girmişlerdir.
Dilmaçoğulları
1085 yılında Dilmaç Mehmed Bey tarafından Bitlis ve çevresinde kurulmuştur.
Sökmenliler (Ahlatşahlar)
Sökmen Bey tarafından Ahlat’ta kurulmuştur.
Tanrıvermişoğulları
Kızılarslanoğulları
İnaloğulları