KADINHABERLERİ.COM-
Okullar açılıyor. İlk hafta oldukça zordur, okula yeni başlayan çocukların okula adaptasyon süreci içinde, kendi başına yeme alışkanlıklarının da edinmesi gerekmektedir. Özellikle ana okulu ve 1. sınıf öğrencilerinin bu nedenle beslenme çantalarının özenle hazırlanması ve ihtiyaca göre doğru gıdalarla doldurulması önem arz eder. Peki bir beslenme çantası nasıl olmalıdır, sağlıklı beslenme çantası önerilerini uzmanlarına sorduk. İşte yanıtları...
Kütahya Anadolu Hastanesi doktorlarından Asiye Akdoğan, okul çağındaki çocuklara sağlıklı beslenme uyarısında bulundu.
Gelişme çağındaki çocukların vücudun ihtiyaç duyduğu miktarda karbonhidrat, protein ve yağ ihtiva eden gıdalarla dengeli beslenmeleri gerektiğine dikkat çeken Çocuk Hastalıkları Uzmanı Dr. Asiye Akdoğan, çocukların sağlıklı beslenme alışkanlığı kazanmalarının yolunun doğru yiyeceklerden oluşan beslenme çantalarından geçtiğini ifade etti. "Birbirinden zararlı abur cubur dolu yiyeceklerden oluşan kantinler çocuklar için büyük tehdit oluşturuyor" diyen Akdoğan, "Küçük yaşlardan itibaren çocuklara doğru beslenme alışkanlıkları kazandırmak, iyi yiyeceklerle dengeli beslenmelerini sağlamak ve gıda gruplarının faydalarını öğretmek çok büyük önem taşıyor. Bu konuda en büyük görev ise ebeveynlere ve öğretmenlere düşüyor" dedi.
Her çocuğun farklı gıda ihtiyacı olduğunu belirten Dr. Asiye Akdoğan, “Beslenme listeleri her çocuk için farklılık gösterebilir. Bu listeler çocukların boy, kilo, cinsiyet, sağlık durumu, genetik özellikleri ve hareketleri dikkate alınarak hazırlanmalıdır. Okula başlayan çocukların enerji ihtiyacı yüzde 50 karbonhidrat, yüzde 35 protein ve yüzde 15 yağlardan oluşur. Süt, et, sebze, meyve ve tahıl gruplarından oluşturulacak sağlıklı beslenme çantaları ile çocukların günlük karbonhidrat, protein ve yağ ihtiyaçlarını karşılayarak dengeli beslenmelerini sağlamak mümkün” şeklinde konuştu.
"BESLENME ÇANTASINDA NELER OLMALI"
Bedenen ve zihnen çok faal olan 6-12 yaş arasındaki çocukların sık sık acıkıp abur cubura yöneleceklerine dikkat çeken Akdoğan, sözlerini şöyle sürdürdü: “Beslenme çantası hazırlarken protein yüklü besinlerden peynir, yumurta, süt ve ayran, karbonhidrat açısından zengin az kepekli poğaça, kuru meyveli (cevizli, üzümlü) kekler, mevsimine uygun taze meyveler ve badem, ceviz, fındık gibi kurutulmuş meyvelerden oluşan görsel açıdan da zengin menüler oluşturmak çocuğun zararlı yiyeceklere yönelmesini önleyecektir.”
"AĞAÇ YAŞKEN EĞİLİR"
Zararlı yiyeceklerden oluşan sağlıksız bir beslenmenin obezite, diyabet gibi yanlış beslenmenin sebep olduğu hastalıklara yol açtığına işaret eden Dr. Asiye Akdoğan, “Kantinlerde satılan hazır pastalar, kekler, poğaçlar, şekerlemeler, gazlı içecekler glisemik indeksi yüksek besinler olduklarından vücutta insülin direnci geliştirerek çeşitli hastalıklara davetiye çıkarırlar. Yediklerimizle sağlığımız arasındaki bağlantıyı çocuklara küçük yaşlardan itibaren anlatmak gerekiyor. Görsel açıdan çocukların dikkatini çekecek yöntemler kullanarak, yedikleri gıdaların iyi ve kötü yanlarını, ne işe yaradıklarını örneklerle anlatmak onlara sağlıklı beslenme şuuru aşılayacak ve bu çocuklar ömür boyu sağlıklı ve dengeli beslenme alışkanlıklarını sürdüreceklerdir” diye konuştu.
Acıbadem Adana Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Fadime Özgök Şenses uyarıyor!
Acıbadem Adana Hastanesi Beslenme ve Diyet Uzmanı Fadime Özgök Şenses, “Kaliteli bir kahvaltı, günün kalanı için öncelikli öneme sahip. Bununla birlikte okul saatleri içindeki ara öğünlerin de abur cuburlar yerine sağlıklı gıdalardan tercih edilmesi önemli. Bu yüzden çocukların beslenme çantası doğru şekilde hazırlanmalı” dedi.
Okul çağındaki çocukların gün içinde nasıl gıdalarla beslendiğini kontrol etmenin çok önemli olduğunu söyleyen Fadime Özgök Şenses, özellikle ilkokul dönemindeki çocukların fiziksel ve zihinsel gelişimleri için tüm öğünlerini doğru bir şekilde yemeleri gerektiğini kaydetti. Şenses, okul çağındaki çocukların evden uzakta oldukları saatlerde yedikleri şeylerin de kontrol altına alınması gerektiğini bildirdi.
“Yeterli ve dengeli beslenme konusunda çocukları desteklemek, onları birçok kronik hastalıktan korumak ve sağlıklı bir hayat sürebilmeleri için ilk adımı atmak anlamına geliyor” diyen Şenses, konuşmasını şöyle sürdürdü: “Özellikle kahvaltı her yaşta günün en önemli öğünü. Bu nedenle okul dönemindeki çocuklarda da kahvaltının atlanmaması gerekiyor. Fiziksel ve zihinsel performansı artırmak için de çok önemli olan bu öğünde; peynir, süt, yumurta gibi kaliteli protein kaynağı besinlerin ve domates, salatalık gibi taze sebzelerin mutlaka bulunması gerekiyor. Ekmeğin de kahvaltıda mutlaka bulunması gerekiyor. Reçel, bal ve pekmez gibi gıdalar ise kontrollü bir şekilde menüye eklenmeli” diyor. Kahvaltıda çocuklara çay yerine meyve çayı hatta mümkünse taze sıkılmış meyve suyu hazırlamak önemli. Çok erken okula giden çocuklar içinse süt içine karıştırılan tahıl gevreği kolaylık sağlayabiliyor.”
ARA ÖĞÜN TERCİHİ KANTİN DEĞİL BESLENME ÇANTASI OLMALI
Kaliteli bir kahvaltı kadar kaliteli ara öğünlerin de günlük beslenmede çok önemli olduğunu belirten Dyt. Özgök Şenses, bunu sağlamak için annelerin çocuklar için hazırladıkları beslenme çantasına dikkat etmeleri gerektiğinin altını çizdi. Ara öğünler için beslenme çantasında sağlıklı besinler bulunması, çocukların daha kaliteli beslenmesinin sağlamanın yanında, sağlıklı beslenme konusunda kendi kendilerine bilinçlenmelerine de katkı sağlıyor. Teneffüs aralarında kantinlerden alınan abur cuburlar yerine çocukları beslenme çantasındaki sağlıklı besinlere yönlendirmenin çok önemli olduğunu belirten Dyt. Özgök Şenses, bu noktada sınıf öğretmenlerinin de çocukları evden yiyecek getirmek konusunda yönlendirmesinin faydalı olacağına dikkat çekiyor. Diyetisyen Özgök Şenses, sağlıklı bir beslenme çantasında olması gerekenleri şöyle sıraladı:
“Taze meyveler, günlük vitamin mineral ihtiyaçlarının karşılanmasına yardımcı oluyor. Kuru meyveler (Kuru kayısı, kuru üzüm, kuru incir) hem günlük enerji ihtiyacını karşılıyor hem de kan yapıcı özelliği ile fayda sağlıyor. Ancak yüksek kalorili oldukları için kontrollü tüketilmesi önemli. Fındık, badem, ceviz gibi yiyecekler Omega açısından zengin olan mineral deposu bu yiyecekler, aynı zamanda yüksek enerjiye sahip olma özelliği taşıyor. Taze sıkılmış meyve suları veya katkısız meyve sularında ise meyve suyunun taze meyvelerden sıkılması önemli, ancak alternatif olarak katkısız meyve suları da tercih edilebilir. Meyve suları; enerji, vitamin ve mineral ihtiyacının karşılanmasına yardımcı oluyor. Süt veya ayran da özellikle protein ve kalsiyum içerikleri nedeniyle çocukların büyümesine katkı sağlıyor. Ev yapımı börekler ve kekler ev yapımı peynirli ya da ıspanaklı börek veya kuru meyve, ceviz, fındıkla zenginleştirilmiş ince kek dilimleri günlük enerji ihtiyacının bir kısmının karşılamasına yardımcı oluyor. Ton balığı, beyaz peynir veya kaşar peyniriyle hazırlanmış ve içerisine domates, tatlı biber, marul, salatalık eklenmiş sandviçler yine hem kalsiyum hem protein hem de vitamin-mineral ihtiyacını karşılıyor. Özellikle, kepekli veya tam buğday ekmeği tercih edildiğinde tokluk hissi de daha uzun süre devam ediyor. Özellikle çocukların suya ihtiyaç duydukları anda hemen tüketebilmeleri ve su içme alışkanlığı edinmeleri için mutlaka beslenme çantalarında bulundurulması gerekiyor.
Diyetisyen Zehra Margot Çelik, beslenme çantası hazırlarken nelere dikkat etmeliyiz sorusunu yanıtlıyor...
Yeni bir eğitim-öğretim yılı başlarken, uzmanlar beslenme çantası hazırlarken dikkat edilmesi gerekenler konusunda uyarılarda bulundu.
Diyetisyen Zehra Margot Çelik, okul çağı çocuklarının kemik ve diş sağlığı için gerekli olan kalsiyumu alabilecekleri en iyi besin kaynağı olan süt ve süt ürünlerinin mutlaka çantada yer alması gerektiğini vurguladı. Özellikle sıcak havalarda bozulma ihtimalleri en yüksek olan et grubunun içerisinden sağlıklı tercih olarak peynir veya yumurta konulabileceğini vurgulayan Çelik, “Yumurtanın iyi pişmiş olması bozulma riskini azaltacaktır. Et grubunda yer alan salam, sucuk, sosis, pastırma gibi şarküteri ürünlerini hem sağlık nedeniyle hem de koku yapması nedeni ile tercih etmemeliyiz” dedi.
“TAHIL GRUBUNDA DOĞRU TERCİH ÖNEMLİDİR”
Diyetisyen Zehra Margot Çelik’e göre, beslenme çantasının olmazsa olmaz bir diğer grubu da tahıllar. Bu gruptan en sık tercih edilebilecek besinin ekmek olduğunu, peynirli bir sandviç hazırlanabileceğini kaydeden Çelik, “Haftada bir gün de bu gruptan sağlıklı bir kek ya da kurabiye ilave edebilir Böylece çocukların kantin veya bakkallardan hazır kek, çikolata gibi ürünleri almasına engel olunabilir “ diye konuştu.
“MEYVEYİ İHMAL ETMEYİN”
Çelik’e göre beslenme çantaların bir diğer olmazsa olmazı meyve. Kurabiye, kek günü dışındaki diğer günlere 1 porsiyon meyve konulması gerektiğini anlatan Diyetisyen Zehra Margot Çelik, “Örneğin 1 porsiyon meyvenin karşılığı: 1 küçük boy elma, 3 adet kayısı, 1 orta boy armut, 1 orta boy portakal, 15 adet üzüm, 1 yerli muz olabilir” ifadelerini kullandı.
“SAĞLIKLI YAĞLAR DA GEREKLİ”
Sağlık açısından yağ grubu besinlerin de önemli olduğunu vurgulayan Diyetisyen Zehra Margot Çelik; çocuklara zeytin, badem, ceviz, fındık önerdi. Çelik, çocukların mutlaka düzenli olarak su tüketmesi gerektiğini de sözlerine ekledi.