Karadeniz doğa turları gezi serimizin ikinci şehri Artvin’in Arhavi ilçesine bağlı Mençuna köyü (kanımca köy yoksa idari birim olarak konuyu hiç çalışmadım) bu yazımızın başrol oyuncusu. Baştan söylüyorum yan rol yok, tek kişilik performans bir rehber.
2019’da Rize Hemşin yaylalarından Karadeniz doğasına giriş yapıp bu çeşit bir doğa formatından pek memnun kalmıştık. Mevzu bahis coğrafya geniş ve çeşitli olunca ve pandemi yeterli doz- aşı teknolojileri ile seyahat için elverişli şartları sağlayınca Karadeniz ekibi olarak tam kadro bir daha söyle dedik 🙂
Peki neden Arhavi – Mençuna’yı seçtik derseniz, tabi ki neden olmasın şeklinde düz bir yaklaşımda bulunabiliriz ama kanımca aramızda Sevinç hariç bu coğrafyaya nokta atışı yapacak kadar hakim kimse bulunmadığından Sevinç’in pandemi şartlarında bayram öncesi bize bu coğrafyayı uygun ve güvenli bulmasından ve kendisinin genel Karadeniz seçimlerinden çok memnun kalmamızdan şeklinde çok virgülle bölünmüş blok bir cümle ile olayı özetleyebilirim. Evet virgülleri koymadım ama cümlenin gelişinden siz vereceğiniz es’lere uygun yerleri bulursunuz.
Arhavi’ye gelmeden nasıl bir hazırlık yapmalıyım derseniz, içerik Karadeniz yayla bavulundan çok farklı olmuyor. Daha önce yazılmışı var; bir önceki cümledeki linkin üzerini tıklayarak yazıya ulaşabilirsiniz. Yazının sonlarında aniden beliriverme olasılığı olan dere – gölde yüzme hissiyatına karşı bir bikini atmak isteyebilirsiniz çantaya demişim, bu hissiyat burada fazlasıyla geliyor onun için bence atlamayın.
İstanbul – Arhavi – Mençuna Ulaşım
Uçakla varmaya niyetlenmişsek, mevcut hava meydanlarının en elverişlisi pandemi şartlarından dolayı Trabzon Havalimanı. Gürcistan’ın sınırları açması, sınır geçişlerinin elverişli olması durumunda da şimdilik Batum Havalimanı. Trabzon’dan Arhavi’ye Havaş ile giderken Pazar’da inşaa edilmekte olan bir hava meydanı daha gördük. İklim krizi, global ısınma ve çarpık yapılaşma bu inşaat için doldurulan denizden ve inşaatta kullanılmak üzere taşları için delinen dağın durumundan dolayı bizi af ederse bu hava meydanı da Arhavi’ye ulaşımı daha hızlı hale getirebilir. Ama aynı hat üzerinde kuvvetle muhtemel zarar edecek olan 3 hava meydanı bulunması mı yoksa bu şehirlerin hızlı trenle bağlanması mı daha çevre ve kaynak dostu olurdu, yorumu size kalmış.
Trabzon hava meydanın’dan Arhavi ilçe merkezine ulaşımın kolay ve ekonomik yolu Havaş. Uçak iniş saatlerine göre sefer saatlerini ayarlarladıkları için bu konuda biz bir sıkıntı çekmedik, durum bize özel değil siz de çekmezsiniz. Ben tatil modunda dünya yıkılması hariç konulara çok takılmadığımdan 3 saatlik sefer süresi benim açımdan bir sorun oluşturmadı. Kısıtlı zamanda çok işler başarmak isteyenler için ek bilgi olsun.
Arhavi’den de Mençuna’ya taksi ile çıkıyoruz. Bu yol ilk gelişlerde de insanı üzmez yani coğrafyanın acemisi bile olsanız kendi aracınızla rahat gelebilirsiniz.
Arhavi – Mençuna konaklama
Mençuna doğal yaşamı geniş bir alana yayılmış olsa da Karadeniz tipi yerleşim sergilediğinden olsa gerek gözüme bizim kaldığımız Mençuna konakları hariç bir konaklama opsiyonu çarpmadı. Sanırım turlar burayı daha çok günü birlik gezilesi bir nokta olarak belirlemişler ama biz 4 gece kaldık ve bu süre boyunca hiç sıkılmadık.
Arhavi – Mençuna Yeme – İçme
Bu aktivitede otelimizin hemen üç beş adım ilerisindeki Mençuna Restoranda gerçekleşiyor. Şimdi eğri oturup doğru konuşacak olursak yemek bakımından ilk Karadeniz turumuzda aldığımız verimi burada elde ettiğimizi söyleyemeyeceğim. Ama bizi mutsuz eden bir performans da değildi. Genel performansta yazın başında baş gösteren kuraklıktan nasibini alan ürün azlığının bir etkisi de olmuş olabilir tabi.
Şimdi bu coğrafya insanlarımız tereyağ ve bir takım yöresel peynir kombinleriyle kendilerinin birbirinden farklı olduklarını iddia ettikleri bir kaç çeşit kuymak / muhlama türevi yemek yapıyorlar. ben açıkcası hiç birinden haz etmiyorum onun için farkı fiyatı dışında bir yorum yapamayacağım ama seveni için kanımca gideri var. Hepsi çok tereyağ, çok peynir anacım. Minci tavalama, peynir tavalama kuymak / muhlama harici yemeklerimizin isimleri. Elbet kaza değişince isimler de değişebiliyor. Bence içerik hep aynı 😉
Onun dışında buralarda o mevsim ne yetişmişse, yetişenlerden ne kalmışsa onu yiyeceksiniz. Bizim payımıza karalahana sarma, akçaabat köfte, fasulye turşusu, kuru fasulye, burma ve günün çorbası düştü.
Mençuna Gezilecek Yerler
Şimdi gelelim şelale var çıkarsan girişimize 🙂
ilk şelalemiz artık bölgeye mi adını vermiş yoksa bölgeden mi adını almış bilemeyeceğim ama gelişinden de anlaşıldığı üzere Mençuna şelalesi. Bu şelale hem tırmanmaya, hem bol fotoğraf çekmeye hem de yüzmeye çok elverişli. Biz ilk gün daha serince bir havada tırmandık, tırmanırken kendimizi direkt şelaleye atacağımızı sandık ama yaklaşınca şiddetli akan suyun da verdiği serinlikle bol resim çekip ortamı yerinde inceledik. İkinci tırmanışımızı sıcak bir havada gerçekleştirdik, yolun sonuda şelale ilaç gibi geldi.
Biz şelaleye yakın konakladığımız için bikinileri içimize giyip çıktık ama şelalenin girişinde tuvalet var, soyunma kabini olup olmadığını çok hatırlamıyorum ama hava sıcaksa bikini / mayo tedariki ile gelin, aksi durum pişmanlık yaratabilir.
Buraların dağlık bölge olduğunu ve tırmanma eyleminde bulunacağınızı göz önüne alın, ama sonuç bence kesinlikle göstereceğiniz cabaya değiyor.
Şelalenin girişinde bulunan Mençuna deresi ikinci aktivite konumuz. Burada kendimizi akıntıya kaptırmadan elverişli noktalarda yüzüyoruz. Yani özünde ıslanıyoruz yoksa eylem olarak yüzmeye çok elverişli bir debi değil. Ama nedendir bilinmez kesinlikle insanı çok rahatlatan ve mutlu eden bir aktivite.
Dereden başlamışken de üçüncü aktivitemizle devam edebiliriz. Biraz gezelim görelim kolundan çifte köprüye gidip bol resim çekip hemen yanında bulunan kafe / çay bahçesinde bir şeyler içip 13. yy’dan beri bölgeye hizmet veren köprüyü inceliyoruz.
Köprüler çok güzel, yüzyıllardan beri meydana gelen su taşkınlarına direnmeyi başarmışlar. Burada bir maşallahımızı alıyorlar çünkü muhtemelen son yüzyıl içerisinde yapılmış olan beton köprü son sel felaketinde aynı performansı sergileyemedi
Buradan artık bir araç ile biraz da Karadeniz dağ köylerini yerinde incelememiz için hizmetimize sunulmuş olan yaşam tarzı müzemize doğru yol alabiliriz. Mevzu bahis müzemiz bugünlerde Dikyamaç olarak kayıtlara alınan eskinin Kamparna Köyü. Müze şirin sempatik, eski okul binasını müzeye çevirmişler. Bölge yaşamı ile ilgili genel bir intiba uyandırıyor. Giriş ücretsiz.
Bizi buraya sağolsun bizim de konakladığımız Mençuna Konaklarının sahibi / işletmecisi Alican abi getirdi. Yol kanımca yine bölgeye acemi insanları çok zorlamaz ama araba şart, rakım yüksek.
Şimdi gelelim son gün şelale aktivitemize. Bu aktiviteyi aramızda bir tek Gülşen yine Alican abinin desteği ile gerçekleştirebildi, biz maalesef tırmana kısmına muvaffak olamadık 🙂 Bölge halkı coğrafya hakim ve coğrafyada yaşamada becerikli. Bizim kendi aramızda düz duvar olarak tanımladığımız yere her yaş grubundan bölge insanı gayet rahat tırmanıyor, biz beceremedik 🙂
İkinci şelalemiz Mençuna konaklarının hemen karşısında ve tırmanabilen kişilerce piknik alanı olarak kullanılıyor. Yüzmeye de müsait. Yalnız hafta sonu öğlene doğru çok kalabalıklaşmaya da başlamıştı.
Ben uzun zamandır gezemediğim için yazı da yazmıyordum. Bu durum da belli bir paslanma oranını beraberinde getirmiş. Ama akıştan şaşmamak lazım. Elimizden gelen budur diyerekten bu yazıyı da sonlandırıyorum. Kanımca hiç hamiş yapmayacağım, ama resimleri ekleme aşamasında fikrimi değiştirebilirim 😉
Ve fikrimi değiştirdim 🙂
P.S. 1 Gün içinde derelerle epey bir haşır neşir olunacağından bu gezi paça sıyırması aktivitesi içerir, bkz;
P.S. 2 Artvin’in genel olarak balı meşhur. Dünyanın sayılı ballarına ev sahipliği yapıyor. Mençuna da baldan eksik kalmamış, özel olarak buradanın kestane balı meşhurmuş. Fakat bu dünyaca ünlü ballar kolay kolay ortaya çıkmıyor. Bir kere bölgenin tamamı ayılar için doğal yaşam alanı ve erişebildikleri hiç bir noktadaki balı biz cins canlılarla paylaşmak istemiyorlar. Bölge halkı çözümü kovanları yüksek yerlere kurmakta bulmuş. Yüksek yerler gerçekten yüksek ve erişmek için kedi yolu dedikleri bence bir kedinin ucunda ciğer olsa bile kendini asla riske atmayacağı yolları kullanıyorlar;