Yüksek enflasyona karşı konum alan önde gelen merkez bankaları, birbiri arkasına faizi artırmaya devam ediyor.
Tüm dünyanın yakından izlediği Amerikan Merkez Bankası Fed de, 75 baz puanlık artışla faizi yüzde 1.50-1.75 aralığına yükseltti. Ayrıyeten Fed Lideri Jerome Powell, karar sonrası yaptığı açıklamada, “Gelecek toplantımızda 50 yahut 75 baz puanlık artış muhtemel görünüyor” dedi.
Kararın Türkiye’ye tesirini pahalandıran ekonomistler ise dolar/TL’de düşüşün hızlanacağını söylerken ülke risk primindeki (CDS) yükselmenin getirdiği risklere vurgu yaptı. Olağan ülkelerde bu karara piyasaların süratli yansılar verdiğini söyleyen Prof. Dr. Veysel Ulusoy, “Biz dünyanın izlediği iktisat bilimine uygun siyasetlerden vazgeçtiğimiz için kısa vadede çok tesiri olmamış üzere duruyor ancak uzun vadede çöküşü hızlandıracak” dedi. Borsada ve özgür piyasada yabancı yatırımcı kalmadığını da hatırlatan Ulusoy şu vurguyu yaptı: “Fed’in artırdığı faizlerle yerli yatırımcı da ABD tahvillerine yönelecektir. Türkiye daima döviz satışı yaptığı için şimdilik kur Fed’in kararına süratli reaksiyon vermedi. Fakat uzun vadede borcumuzun faizi artacak. Zira CDS 900 baz puana dayanmış durumda. Ülkenin yeni alacağı borçlarda yüzde 11 faiz ödeyeceğiz.”
DOLAR/TL 17.35’TE
Fed’in kararıyla Türkiye’nin dış borç faizleri nedeniyle sıkıntı duruma düşeceğini söyleyen Prof. Dr. Hayri Kozanoğlu, önemli bir döviz derdi ile birlikte TL’nin kıymet kaybının hızlanmasını bekliyor. Dünya borsaları ve varlık piyasalarında da düşüş yaşanacağını söyleyen Kozanoğlu, şöyle konuştu: “Normal bir ülke olsaydık bizde de düşüş olacaktı lakin biz zati değişik bir yol izliyoruz. Yabancı yatırımcı neredeyse kalmadı.” Öte yandan Fed’in kararı sonrası dün güne 17.27 düzeyinde başlayan dolar/TL gün içinde 17.35 düzeyine kadar çıktı.
“TÜRKİYE’NİN VAKTİ DARALIYOR”
Önceki gün Türk Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği’nin (TÜSİAD) düzenlediği iktisat forumunda konuşan Prof. Dr. Hakan Kara, ABD’nin sıkılaşma siyasetine değinerek “Bu bizim üzere gelişmekte olan, dış borcu ve enflasyonu yüksek, rezervi düşük ülkeler için şiddetli devirler geliyor demek. Bu süreç resesyon olmadan bitmeyecek” dedi. Bu kapsamda Merkez Bankası’nın prestijinin düzeltilmesi ve faiz artırımıyla olağana dönülecek periyodun geride kaldığını, buna karşın kurtuluş için tahlil yolları olduğunu anlatan Kara, şu vurguyu yaptı:
“Türkiye’nin kriz sarmalından çıkacak potansiyeli var ancak çabucak bugün başlaması gerek. Mevcut siyasetler 12 ay daha sürerse oluşabilecek tabloyu varsayım edemiyorum. İşte o vakit tek başımıza çıkamayacak duruma gelebiliriz ve uluslarası kuruluşlardan takviye almak zorunda kalırız.”