Mayıs 1917'de T. S. Eliot, annesi için Egoist dergisindeki yeni meslektaşı Amerikalı şair Hilda Doolittle'ı ziyaret ettiğini anlattı. 'Londra harika bir yer' diye yazdı. “Biri sürekli olarak yeni alanlar keşfediyor; bu kadın daha önce hiç duymadığım en güzel, harap, eski bir meydanda yaşıyor; şehrin ortasında, King's Cross istasyonunun yakınında, ancak çevresinde geniş eski bahçeler bulunan bir meydan. ' Her nasılsa, Mecklenburgh Meydanı, Coram's Fields ve Brunswick Center'ın acımasız zigguratı ile daha iyi bilinen bahçe meydanlarından ayrılmış, Bloomsbury’nin en doğu ucunda sessiz bir yerleşim bölgesi olarak kaldı. Bir mezarlık (St George's Gardens) ve gürültülü Gray's Inn Road ile sınırlanmışken, merkezi bahçesi - alışılmadık bir şekilde Bloomsbury için - sakinlere kilitli ve yüksek çitlerin arkasına gizlenmiş durumda. Ancak orada bir kerelik kiracı olan D.H. Lawrence için Mecklenburgh Square, 'Londra'nın karanlık, kıllı kalbi' idi.
20. yüzyılın başında Mecklenburgh Meydanı radikal bir adresti. Ve iki dünya savaşını kapsayan ateşli yıllarda, hikayeleri bu kitabı oluşturan beş kadın yazara ev sahipliği yaptı. Virginia Woolf, siyasi bir kaos anında çantaları ve kutuları ile geldi; 23 yıl önce Zeppelin baskınları kitapları rafından düşürürken, başka bir yazarın aynı yerde tam olarak bu soruyu sorduğunun farkında olmadan, günlüklerinde “savaş yoluyla nasıl devam edilir” üzerinde tartıştı. H. D. olarak bilinen Hilda Doolittle, Birinci Dünya Savaşı sırasında 44 Mecklenburgh Meydanı'nda yaşadı ve eşi Richard Aldington Fransa'da savaşırken Lawrence ve karısı Frieda'yı ağırladı.
1921'de, HD'nin Cornwall'da yeni bir başlangıç için meydandan aniden ayrılmasından üç yıl sonra, Dorothy L.Sayers, HD'nin otobiyografik çalışmalara başladığı odada, ilk dedektif romanının kahramanı Lord Peter Wimsey'i yarattı. Hayatının geri kalanında onu meşgul edecek yeni bir döngü. 1926'dan 1928'e kadar, klasik ve antropolojik çalışmaların öncüsü Jane Ellen Harrison, çeşitli diaspora entelektüelleri arasında çalışan, meydandaki bir Rus edebiyat dergisini destekledi. Ve tarihçi Eileen Power, 1922 ile 1940 arasında 20 numarada, anti-faşist bir geleceğin taslağı için sosyalist toplantılar düzenledi, BBC için yazılı pasif yayınlar yaptı ve mutfağında gürültülü partilere ev sahipliği yaptı.
Bu kadınlar bir Bloomsbury Grubu değildi: Mecklenburgh Meydanı'nda farklı zamanlarda yaşıyorlardı, ancak bir veya iki kişi birbirini tanıyordu ve diğerleri ortak ilgi alanları, arkadaşlar ve hatta sevgililer aracılığıyla birbirine bağlıydı. H. D. ve Sayers kariyerlerine henüz başlamamışken meydanda yaşadılar; Woolf ve Harrison hayatlarının en sonunda; Orada iktidar neredeyse yirmi yıl yaşadı, Sayers ve Woolf ise her biri sadece bir yıl. Ama hepsi için, farklı şekillerde, meydanda geçirdikleri zaman biçimlendiriciydi. Kadınları uzun süredir tabi kılan yapıların aldatıcı ve değişken olduğu konusunda hemfikirdi: Yazılarında ve yaşam tarzlarında sınırları aşmak ve kadınlar için yeni anlatılar oluşturmak istiyorlardı. Mecklenburgh Meydanı'nda her biri, potansiyelini doldurmasına izin verecek bir yaşam biçimi oluşturmaya, işini destekleyecek ilişkiler ve bunu mümkün kılacak bir ev düzeni bulmaya adadı. Ama her zaman kolay olmadı. Meydandaki yaşamları, seslerini duyurmak isteyen kadınlarla karşılaşan - ve tanışmaya devam eden - kişisel ve mesleki zorlukları gösteriyor.
Hayatım boyunca Londra'da yaşamış olsam da, 2013'te bir yaz akşamı tesadüfen oradan geçene kadar Mecklenburgh Meydanı'nı hiç duymamıştım. HD'nin hava şartlarında yıpranmış mavi plaketinin üzerindeki sıkıca çekilmiş perdelere bakarken Sadece bugün oradaki herhangi birinin anısına), sadece birkaç metre ötede, neredeyse yüz yıl önce gerçekleşen konuşmaları hayal etmeye çalıştım. Daha sonra, evde, bu gizemli meydan ve onun geçmiş sakinlerinin meşhur listesini okurken, kimileri benim için isimleri bilmediğim, ancak hayatları ve çalışmaları en az onun kadar büyüleyici görünen diğer birçok kadın yazarın olduğunu öğrenmek beni şaşırttı. ünlüler - aynı zamanda buraya evlerini yapmışlardı. Bu kadınları buraya neyin çektiğini ve bu kadar güçlü tarih, anı, kurgu ve şiir yazdıkları bu yüksek, saygın evlerde ne tür hayatlar yaşadıklarını öğrenmek istedim - genellikle meydanın kendisini yeniden yaratıyorlar. iş.
Paylaştıkları adres sadece bir tesadüf müydü? Ya da Mecklenburgh Meydanı'nda her birine karşı konulmaz bir çekiş uygulayan bir şey var mıydı? Hepsi yüzeyde, farklı endişelerle meşgul ve ara sıra üst üste binmiş olsa da ayrı daireler halinde hareket eden bu tür farklı karakterler gibi görünüyordu - ama onları bir araya getiren temel herhangi bir şey var mıydı? Bloomsbury'nin bu gizli köşesinde bir nokta?
Kendimi bir dahaki sefere yakınlarda bulduğumda, Mecklenburgh Meydanı'na doğru yol aldım. Etrafta dolaşırken, bahçeyi görebileceğim kalın çitlerin arasındaki boşlukları ararken, Virginia Woolf’un 1929 tarihli ünlü bildirisini hatırladım: 'Bir kadının parası olmalı ve yazacaksa kendine ait bir odası olmalı.' Russell Square tüpüne doğru giderken H. D.’nin balkonuna son bir kez döndüğümde, Woolf’un olağanüstü makalesinin bu kadınların buradaki yaşamlarının dokusunu, kavradıkları önyargıları ve yakaladıkları fırsatları anlamama yardımcı olup olamayacağını merak ettim. H. D., Sayers, Harrison, Power ve Woolf'un bizzat Mecklenburgh Meydanı'nda aradıkları şeyin, Woolf'un kadın yazarların peşinden gitmeye teşvik ettiği her şey olduğundan şüphelenmeye başladım: hem gerçek hem de sembolik, kendilerine ait bir oda; istedikleri gibi yaşamalarına, çalışmalarına, sevmelerine ve yazmalarına yardımcı olacak ev içi bir düzenleme. Belki de, onları savaşlar arası yıllarda Bloomsbury'ye çeken şeyin bu olduğunu düşündüm: British Museum Okuma Odası'na ve West End'deki tiyatro ve restoranlara yakın, zaten edebi mirası olan bir yer, yeni bir tür. yaşamın mümkün göründüğü ve radikal düşüncenin değişim hevesi üzerine kurulu politik bir atmosferin ortasında olabileceği yerlerde.Mecklenburgh Meydanı, kendi tarihinde, tam da Woolf'un aradığı türden bir kadın geleneğini barındırabilirdi.
İçinde Kendine Ait Bir Oda Woolf, kadınların sanatsal çalışmanın gelişebileceği maddi ve duygusal koşullardan nasıl mahrum bırakıldığını güçlü bir şekilde yazıyor. Yüzyıllar boyunca kadınların eğitimden ve mesleklerden men edildiğini, değerlerinin medeni durumlarına bağlı olduğunu söyledi ve işlerinden para kazanmak şöyle dursun, toplum içinde fikirlerini ifade etme girişimleriyle alay edildiğini veya küçümsendiğini açıklıyor. Şaşılacak bir şey yok, diye yazıyor, kadınların hayatları 'tarihte hiç yok.' Deneme, bir arkadaşıyla buluşmayı beklerken bir erkek kolejinde yürürken Cambridge'i ziyaret eden Woolf ile başlıyor. Deneyim, Woolf'un bilimsel kurumdan dışlanma hissini sağlamlaştırır: Üretken bir düşünce zinciri, ona kütüphanenin kadınlara kapalı olduğu ve bilgi depolarının kıskançlıkla korunduğu sertçe hatırlatıldığında kesintiye uğrar.
Ama o günün ilerleyen saatlerinde, bahar alacakaranlığında bir kadın kolejinin arazisinde dolaşırken, Woolf, terasta yürürken, 'ürkütücü ama alçakgönüllü, büyük alnı ve eski püskü elbisesiyle' kıvrık bir figürün hayali görünümü karşısında şaşkına döner. Düşünceye dalmış: 'Ünlü bilim adamı olabilir mi,' diye sorar Woolf huşu içinde, 'J—— H—— kendisi olabilir mi?' Vizyonu, kadim din üzerine çığır açan çalışmaları bir nesil modernistleri etkilemiş olan ve Woolf'un Harrison’ın eski kolejinde Mecklenburgh Caddesi’ndeki evinde ölen ve konferanstan birkaç ay önce hayatını kaybeden klasikçi Jane Harrison’dur. Kendine Ait Bir Oda .
Bu hayaletimsi görüntü, bu moral bozucu alaycı öyküdeki ilk umut anını ve kilitli kapıları sunuyor. Harrison'ın örneğiyle güçlendirilen Woolf’un umutsuzluğu, kadınların sessiz kalmaları, kendilerini doğru şekilde düzenlemeleri ve tehlikeye atarak geleneksel yaşam düzenlemelerinden sapmaları beklenen ev içi bir alana olan bağlarının yıpratıcı etkisini araştırırken öfkeye dönüşüyor. Woolf, kadınların edebiyat kanonundan ve olağan tarih anlatımından yoksunluğundan yakınarak, “Kadınsak annelerimizi geriye doğru düşünüyoruz” diye yazıyor. Jane Harrison, Woolf'un kadınlar için istediği türden entelektüel özgürlüğün nadir bir modelini sundu. 1850'de doğan Harrison, onlarca yıl süren reddedilme ve başarısızlıkların ardından profesyonel bir bilim adamı olarak ün kazanan ilk kadınlardan biriydi.
Üniversiteden ayrıldıktan sonra başvurduğu akademik görevler önce erkek akranlarına, ardından erkek akranlarının erkek öğrencilerine; Elli yaşına geldiğinde Newnham Koleji'ne dönene kadar, adını duyuran eserleri üretmesi için gereken onayı, zamanı ve parayı ona veren ve yolu açan - kadınlardan oluşan bir topluluk bulmuştu. Woolf, Power, Sayers ve HD Now gibi kadın yazarlar ve halk düşünürleri için kitaplarını incelerken, arşivlerindeki mektupları gözden geçirirken ve yaşamları ile işleri arasındaki bağlantıları fark etmeye başladığımda, Mecklenburgh Meydanı'nın kendisinin tarihinin içinde, tam da Woolf'un aradığı türden bir kadın geleneği barındırıyordu. Savaşlar arasında orada yaşayan bu beş kadının hepsi bilginin, edebi biçimin, toplumsal normların sınırlarını zorladılar: cinsiyetlerinin onları engellemesine izin vermediler, ancak farklı bir yaşam tarzı bulmaya kararlıydılar, yaratıcılıklarını iş öncelikli olacaktır.
__________________________________
Nereden Square Haunting Yazan Francesca Wade. Tim Duggan Books'un izni ile kullanılmıştır. Telif Hakkı 2020, Francesca Wade.