Türkiye’nin kuzeyinde başlayan savaş Rus ve Ukraynalı vatandaşların ülkeye akınına neden oldu. Yaklaşık 1 yıldır devam eden Rusya ve Ukrayna ortasında gerçekleşen savaşla birlikte ‘tarihte yer alan sıcak denizlere hayali’de gerçek oldu. İki ülke vatandaşları da yeni bir hayat kurmak için tercihlerini Türkiye’den yan kullandı.
Özellikle Akdeniz Bölgesi’ni mesken tutan Rus ve Ukrayna asıllı vatandaşlar bu bölgeden hem konut alımı yaptı hem de yeni şirketler kurarak iş hayatına girdi. Türkiye iktisadında yaşanan bu süreçte yerli konut alımında frene basmak zorunda kalırken, yabancı tam aksisi bir tepki gösterdi.
RUSLARIN KURDUĞU ŞİRKET SAYISINDA BÜYÜK ARTIŞ
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) datalarına nazaran, konut satışları 2022 yılında bir evvelki yıla nazaran yüzde 0,4 azalarak 1 milyon 485 bin 622 olarak gerçekleşti. Yabancılara yapılan konut satışları 2022 yılında bir evvelki yıla nazaran yüzde 15,2 artarak 67 bin 490 oldu. Geçen yıl en fazla konut alımı yapan Ruslar oldu. 2021’de Türkiye’den 5 bin 379 konut alan Ruslar 2022’de yüzde 203’lük artışla 16 bin 312 konut alımı gerçekleştirdi. Onları yüzde 106’lık artışla (2 bin 574 adet) Ukraynalılar takip etti.
Karar gazetesinden Ali Yıldırım’ın haberine nazaran, şirket kurulumunda da tıpkı tablo karşımıza çıktı. Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği bilgilerine nazaran, Rusların ülkede kurdukları şirket sayısı 2022 yılında 2021’e oranla yüzde 682 artış kaydetti. 2021’de Türkiye’de anonim ve limited olarak toplam 177 şirket kuran Ruslar, geçen sene bin 384 adet şirket kurarak konutta olduğu üzere patlama yaşadı.
Ruslardaki bu artışı Ukraynalılar takip etti. Yeniden tıpkı periyotta Ukraynalıların kurduğu şirket sayısı yüzde 159 artarak 91’den 236’ya çıktı. Böylelikle savaştan kaçan iki ülke vatandaşları Türkiye’de yeni bir hayat kurdu.
ANTALYA’DAKİ ARTIŞ DİKKAT ÇEKTİ
Rusların sıcak deniz hayali konutta olduğu üzere şirkette de gerçekleşti. Geçen yıl Rus ve Ukraynalı turistler en fazla konut alımını Antalya’dan yaptı.
2021’e nazaran Antalya’da yapılan konut satışı yüzde 76,5 artarak 21 bin 860 adede ulaştı. Şirket kurulumunda da Antalya dikkat çekti. İstanbul yabancının yeni şirket kurulumunda tekrar önder pozisyonda olurken, Antalya’da da sert artış görüldü. 2021’de İstanbul’da 8 bin 592 adet şirket kuran yabancılar 2022’de yüzde 46 artışla 12 bin 462 şirket heyetimi gerçekleştirdi. Ama Antalya’nın şirket kurulumundaki büyüme suratı megakenti geride bıraktı. 2021’de Antalya’da yalnızca 725 şirket kuran yabancılar 2022’de bin 648 şirket kurarak yüzde 127 yükseliş kaydetti.
‘ORTAKLIK DA YAPIYORLAR’
Ruslar kurulan şirket sayısında öne çıkarken, yalnızca 2022’de Rus ortaklı bin 363 adet şirket heyetimi gerçekleşti. Bu şirketlerin 140 adedi anonim bin 223 adedi de limited oldu.
Rusya’nın akabinde ise İran sermayeli şirket sayısı dikkati çekti. Geçen yıl İran ortaklı olarak 1300 şirket kurulurken, bunların 55’inin anonim, 1245’inin limited şirket olduğu görüldü. Bu iki ülkenin akabinde ise 484 şirketle Almanlar geldi.
Alman ortaklı şirketlerin 111 anonim, 373’ü limited şirket oldu. Yabancılar, şirket kurarken en fazla ‘Belirli bir mala tahsis edilmemiş mağazalardaki toptan ticaret’ faaliyet koluna yatırım yaptı. Bu alanda 3 bin 70 şirket faaliyete başladı.
Bunu 1043 şirketle ‘Gayrimenkul acenteleri’ ve 938 şirketle ‘İşletme ve başka idari danışmanlık faaliyetleri’ bölümü takip etti.