Adalet Bakanlığı kısa süren evliliğe rağmen ömür boyu nafaka ödeyenlerin isyanı üzerine 5 kriterli çözüm için harekete geçti. Taslakta toplu tazminat alternatifi de gündemde.
Adalet Bakanlığı’nda, hem Meclis Komisyonu’ndan gelen öneriler, hem de Yargıtay başta olmak üzere ilgili birimlerden alınan görüşler doğrultusunda bir hazırlık başlatıldı.
5 AŞAMALI HESAPLAMA
Henüz hazırlık aşamasında olan çalışmada, “nafaka”nın “ömür boyu” değil, 5 aşamaya göre belirlenmesi öngörülüyor. Buna göre nafaka, “evli kalma süresi”, “çocuk olup olmaması”, “boşanan kadının yaşı”, “gelir durumu” ve “kusur durumu” dikkate alınarak hesaplanacak.
SÜRELİ VE SINIRLI
Boşanan çiftlerin bu 5 koşulu hangi oranda taşıdıkları, nafakanın hesaplamasında etkili olacak. Mahkeme, 3 yıl, 5 yıl gibi sürelerle nafaka ödenmesine karar verebilecek. Kadına ödenecek nafakada, boşanmada kadının “kusur” derecesi önem taşıyacak. Kadının boşanmadaki kusurunun yüzde 50’nin üzerinde olması durumunda mahkeme,nafaka verilmemesi yönünde karar alabilecek.
YAŞLIYA ÖMÜR BOYU
Evli kalma süresi ve çocuk olup olmaması ile kadının ekonomik gelir durumunun yanı sıra, boşanan kadının yaşı, nafaka hesabında en önemli unsur olacak. İleri yaşta olması durumunda kadının kusur durumu fazla olsa bile ömür boyu nafaka ödenmesi söz konusu olacak. İleri yaştaki bir kadının, bir daha evlenme ihtimali ve gelir elde edebilecek bir işte çalışması mümkün olamayacağı göz önünde bulundurularak ömür boyu nafaka alması öngörülecek.
TAZMİNAT OLABİLİR
Şu anda da yasada var olan, ancak çok uygulanmayan, toplu “tazminat” alarak nafakadan çekilme imkanı da, seçenekler arasında yer alacak. Nafaka yerine toplu tazminat ödenmesi, böylelikle nafaka verilmemesi mümkün olabilecek.
KOMİSYONDAN ‘FON’ ÖNERİSİ…
TBMM Aile Bütünlüğünü Olumsuz Etkileyen Olayları Araştırma Komisyonu’nun 14 Mayıs 2016 tarihli raporunda özetle şu tespit ve önerilerde bulunuldu: “Farklı ülkelerde görüldüğü gibi nafakanın belirli bir sürede verilmesine yönelik ilgili kurumlarca çalışma yapılması önerilmektedir. Bu süre zarfında nafaka alan yoksul eşin, sosyo-ekonomik açıdan güçlendirilmesi için meslek edindirme ve istihdam imkanlarından faydalanmasının sağlanması gerekmektedir. Yoksulluk hala devam ediyor ise nafaka oluşturularak, fondan karşılanmalıdır.”
KENDİNE HAS ŞARTLARI GÖZETİLMELİ
Boşanan çiftler arasında süresiz nafaka uygulamasının mağduriyet yaratmaması yönünde Sivil Toplum Örgütleri ve konunun uzmanlarından gelen öneriler de, “nafakanın, kademeli olarak değerlendirilmesi” ve “her bir boşanmanın kendine özgü şartlarının dikkate alınması” yönünde.
Kadın ve Demokrasi Derneği (KADEM) Başkanı Doç. E. Sare Aydın Yılmaz, “velayet” ve “nafaka” konularının, boşanmanın en problemli alanları olduğuna dikkat çekerek, “Nafakaların belirlenmesi hakkında yasal süreçlerde; çocuklu/çocuksuz, kısa süreli/uzun süreli evlilik, kusur derecesi gibi parametrelerin dikkate alınması ve her bir boşanmanın kendine has şartlarının gözetilmesi gerekliliğinin de altını çizdik. Boşanma süreçlerinde ebeveynliğe ilişkin haklar yapılandırılırken tarafların cinsiyetinden öte çocuğun yüksek yararı gözetilmelidir” dedi.
Star - Şerife Güzel - Merve Güleç