24-25 Nisan tarihlerinde İç Anadolu ve Doğu Anadolu bölgelerinin büyük bir bölümünde etkili olan sıcaklık düşüşleri ilimizde de zararlara neden oldu. İlçelerimizin tamamında yaşanan sıcaklık düşüşleri her yıl bu mevsimde görüldüğü gibi bu yıl da kayısı üreticisini vurdu. Yaşanan don olayı Kayısı başta olmak üzere Kiraz ve Ceviz ağaçlarında da önemli hasarlara neden oldu
24-25 Nisan tarihlerinde İç Anadolu ve Doğu Anadolu bölgelerinin büyük bir bölümünde etkili olan sıcaklık düşüşleri ilimizde de zararlara neden oldu. İlçelerimizin tamamında yaşanan sıcaklık düşüşleri her yıl bu mevsimde görüldüğü gibi bu yıl da kayısı üreticisini vurdu. Yaşanan don olayı Kayısı başta olmak üzere Kiraz ve Ceviz ağaçlarında da önemli hasarlara neden oldu
Kayısı Sigorta fiyatlarının yüksek olması nedeniyle birçok üreticinin bu yıl don sigortası yaptırmaması ise asıl zararı kayısı üreticilerinin yaşamasına neden oldu. Ziraat Odaları başkanlarından alınan bilgilere göre en çok hasarların Kayısı, Kiraz ve Ceviz ağaçlarında yaşandığı ortaya çıktı.
Yapılan araştırmalarda ise, Akçadağ, Arapgir, Doğanşehir, Darende, Hekimhan, Kuluncak, Pütürge ilçelerinin yüksek kesimlerinde çiçeklenme döneminde olan Kayısı başta olmak üzere meyve ağaçlarında don olayının görüldüğü ortaya çıktı. TARSİM sigorta primlerinin yüksek olduğunu ileri sürerek sigorta yaptırmadıklarını ifade eden üreticilerin zararlarını tazmin edilmesi için devlet desteği beklediklerini ifade ediyorlar.
YUNUS KILINÇ, “YÜKSEK KESİMLERDE KISMİ SIKINTI VAR”
Konuyla ilgili olarak görüşlerine başvurduğumuz Ziraat Odası Başkanları gazetemize yaptıkları değerlendirmede ilçelerindeki durumları paylaştılar. TZOB Yönetim Kurulu Üyesi ve Yazıhan Ziraat Odası Başkanı Yunus Kılınç, yaptığı değerlendirmede Tarsim tarafından Malatya’ya uygulanan özellikle kayısının don sigortasındaki yüksek fiyat uygulanmasını eleştirerek şöyle konuştu. “ Malatya Türkiye’de Tarsim’de ilk sırada geliyor. Ancak burada bir sıkıntı var. Tarsim ile Meteoroloji durumu birbirini tutmalı. Örneğin Meteorolojinin Malatya için don açıklaması yapmamasını Tarsim prim vermemek için bahane olarak kullanıyor. Don olayı Malatya, Sivas ve Tokat’ta olurken Meteoroloji Sivas ve Tokat için uyarı yapıyor. Malatya bu uyarının içinde yer almıyor. Ama Malatya’nın bazı yerlerde sıcaklık -5 dereceye kadar düşerek don olurken Meteoroloji ve Tarsim Malatya’yı konunun içine almıyor” diyerek uygulamaları eleştirdi.
HENÜZ KESİN BİR TESPİT YAPILMADI
Yunus Kılınç Önceki gün yaşanan don olayı ile ilgili yaptığı değerlendirmede ise şunları söyledi. “Yazıhan’da dağ köylerinde 1000 rakımın altındaki kayısılarda sıkıntı yok. Don, Rakımı 1000’in üstünde olan bölgedeki kayısıların tamamında zarara neden oldu. Aşırı bir don yaşadık. İl genelinde de ciddi bir şekilde don yaşandı. Yüksek kesimlerde kayısı kalmadı. Yüzde 70 oranında kayısı zarar gördü. Primlerin yüksek olmasından dolayı don sigortası yüzde 70-80 yapılmadı. Alacağı para vereceği kadar olmuyor. Malatya üreticisinin bu afetten dolayı desteklenmesi gerekiyor. İlaç firmaları zaten ilaca 100 de 300 zam yaptı. Üreticinin ilaç borçları da var. Üreticimize destek sağlansın şeklinde taleplerimiz var. Bizim kanaatimiz 1000 rakımın altındaki bahçeleri vurmadı.”
BATTALGAZİ’DE KAYISI BEKLENTİSİ DÜŞÜK
Battalgazi Ziraat Odası Başkanı Mehmet Başar İlçenin rakımı nedeniyle don olayından etkilenmediğini söyledi. Ancak çiçeklenme döneminde yağan yoğun yağmur yağışlarından dolayı bazı bahçelerde kaysıların ‘kürk’ çıkmadığını dolayısıyla kısmı de olsa çürümelerin yaşandığını söyledi. Yağışların bol olmasının ise hububat üretimini artıracağını ifade eden Başar, ilçenin tarımsal alanlarında sebze fidelerinin dikimlerinin de devam ettiğini ifade etti.
KİRAZ’DA REKOR ÜRETİM BEKLİYORUZ
Yeşilyurt Ziraat Odası Başkanı Doğan Solmaz Yeşilyurt ilçesinde don olayı ile ilgili kayda değer bir sıkıntı olmadığını söyledi. Manolya hastalığı ile ilgili yüksek kesimlerdeki bazı kayısı bahçelerinde kısmı don olayları yaşandığını ifade etti. Solmaz Kiraz ile ilgili yaptığı değerlendirmede ise şunları söyledi. “Kiraz üretiminde bu yıl yeni bir rekor bekliyoruz. Çok şükür şu ana kadar kiraz bahçelerinde herhangi bir sıkıntı yaşanmadı. Kaliteli bir ürün ve yeni bir hasat rekoru bekliyoruz. İnşallah hava şartları uygun giderse bu yıl kiraz üreticimizin de Yeşilyurt’lu esnafın da kısaca üreticimizin yüzü gülecek” şeklinde konuştu.
DOĞANYOL VE PÜTÜRGE İNCELENİYOR
Pütürge Ziraat Odası Başkanı Kürşat Ayaydın, Bölgede yaşanan don olayının Malatya’nın yüksek kesimli bölgelerini etkilediğini kaydederek: “Rakımı 1200’ün üzerinde olan bölgelerde sıkıntı yaşandığı bilgisine ulaştık. Ancak konuyu abartarak kayısı piyasasını şimdiden olumsuz etkilemek gibi bir durumun olmasını Kayısı üreticileri olarak ebetteki istemiyoruz. Gerekli açıklamaların incelemelerin yapılmasının ardından yapılacağı daha doğru olur kanaatindeyiz” diyerek İl ve İlçe Tarım Müdürlükleri tarafından yapılacak değerlendirmelerin beklenmesi gerektiğini söyledi.
HASAR TESPİT ÇALIŞMALARI SÜRÜYOR
Hekimhan Ziraat Odası Başkanı Hacı Parmaksız 3 bin 500 civarında kayıtlı çiftçi olduğunu kaydederek, “Yüksek rakımlı diğer ilçelerde olduğu gibi Hekimhan ilçemizde de don hasarı nedeniyle zararlarımız var. İlçemizde 40 bin dekar civarındaki alanda kayısı, 20 bin dekar alanda ise Ceviz ağacımız var. Bu alanların yüzde 80’i zarar gördüğünü tahmin ediyoruz. Hafta sonu ve sokağa çıkma yasağı olduğu için henüz kesin bir inceleme yapılmadı” diye konuştu.
DERE YATAKLARINDA SIKINTI VAR
Doğanşehir Ziraat Odası Başkanı Burhan Tanışık, Doğanşehir’de dere yatakları, düz arazilerde ve yüksek kesimlerde önceki gece sıcaklıkların -2 civarına düşmesi nedeniyle don olayı yaşandı. Ancak sokağa çıkma yasakları nedeniyle şu ana kadar birçok yerde gereken inceleme yapılma imkânı olmadı. Sonuçların pazartesi günü yapılacak incelemenin ardından kesin hasarın belirlenmesini bekliyoruz. 1200 rakım ve 1400 rakım aralarında sıkıntı var. Bazı çağlalarda donma belirtileri var ancak 1-2 gün sonra bunlar belli olur.
ÜMİDİMİZ FAZLA ZAYİAT OLMAMASI
Akçadağ Ziraat Odası Başkanı Süleyman Boyraz’da yaşanan don olayı bilgisini şu şekilde değerlendirdi. “Önceki gece Kürecik, Kozluca, Levent bölgelerinin yüksek kesimlerinde bölgenin bir kısmında don hasarı görülü. Beklenmeyen bir soğukla karşılaştık. Çiftçilerimizin dolu sigortası var. Don sigortası fiyatı çok yüksek olduğu için vatandaş dolu sigortası yaptırdı. Dolayısıyla don hasarının yüksek olması durumunda yetiştiricilerimiz destek alamayacaklar. İnşallah üreticilerimiz fazla zayiat görmemiştir”
ELİMİZDE KESİN BİLGİ YOK
Darende Ziraat Odası Başkanı Vedat Ali Kaya ise geçen hafta sonu yaşanan don olayında Tohma boyunda yer alan kayısı bahçelerinde hasar meydana geldiğini dile getirdi. Sokağa çıkma yasağı nedeniyle henüz ciddi bir inceleme yapılmadığını dile getiren Başkan Vedat Ali Kaya “Aldığımız bilgilere göre Ulupınar, Çaybaşı Yenice Mahallelerinde ciddi bir hasar var. Dışarı çıkamadığımızdan dolayı verileri tam olarak gözlemleyemiyoruz. Yani elimizde kesin bir sonuç yok” Dedi.
SİGORTASI OLAN VAR OLMAYAN VAR
Arapgir Ziraat Odası Başkanı Hüseyin Şafak ise diğer ilçelerde olduğu gibi Arapgir ilçesinde de sıkıntı yaşandığını ancak kesin bilgiye ulaşamadıklarını söyledi. Şafak ;“Kayısılarımız Cevizlerde etkilenme var tam raporu alamadık Sıkıntı var. Günyüzlü, Boğazlı, Akkaş, Yeşilyayla, Suceyin gibi bu bölgelerde kayısı ve ceviz ağaçlarında zaten ağaç az var olanlar da bitmiş zaten. Çiftiçye bu konuda yardım yapılmalı. Sigortası olan var olmayan var.”
A.Vahap Kaygusuz – Fatma Doğanay