Kalem Mevzuatı Ünite-1
KALEM TEŞKİLATI VE ADLİ YAZIŞMALAR
Kalem Mevzuatı
Kalem mevzuatı kavramı yalnızca adli yazı ve yazışmanın hukuki düzenini değil, aynı zamanda bu işleri, yani kalem hizmetlerini yürüten personel ve bu personelin oluşturduğu örgütün hukuki iç düzenini, yani kalem teşkilatını da kapsar.
Kalem teşkilatı ülkemiz yargı teşkilatının yapısına paralel olarak; savcılık kalemi, ceza mahkemeleri kalemi, hukuk mahkemeleri kalemi olmak üzere üçe ayrılır. Ancak iş durumuna göre, kadastro mahkemesi kalemi, ticaret mahkemesi kalemi adı altında da kalemler (bürolar) kurulabilir.
Adalet Memurlar
Kalem hizmetlerine ilişkin tüzük ve yönetmeliklerde yazılı işlemleri yapacak ve yürütecek hakim ve savcı dışındaki adalet mensuplarına adalet memurları denir ve geneli adalet komisyonları tarafından atanırlar.
Adalet Memurları Ve Yargı Teşkilatı
Cumhuriyet savcılarının katılmadığı mahkemeler hakim ve zabıt katibinden oluşur. Zabıt katibinin katılmadığı bir karar ne kadar isabetli olursa olsun hukuk açısından geçersiz olur.
Ağır ceza merkezlerinde; savcılık kalemi yazı işleri müdürü Cumhuriyet Savcısına, ağır ceza mahkemesi kalemi yazı işleri müdürü mahkeme başkanına, ceza mahkemesi kalemi yazı işleri müdürü en kıdemli ceza hakimine bağlıdır.
Hukuk mahkemelerinde, hukuk mahkemesi kalemi yazı işleri müdürü hukuk hakimine , birden çok hukuk hakimi varsa en kıdemli hukuk hakimine, iş mahkemesi ve icra tetkik merci kalemleri yazı işleri müdürleri mensup oldukları mahkeme hakimine, birden çok mahkeme varsa en kıdemli iş veya icra hakimine, ticaret mahkemesi kalemi yazı ileri müdürü mahkeme başkanına bağlıdır.
Çift hakimli (çift asliye) adliye mahkemelerinde tek kalem varsa yazı işleri müdürleri hukuk işi itibariyle hukuk hakimine, ceza işi itibariyle ceza hakimine, birden fazla kalem varsa mensup oldukları mahkeme hakimine, savcılık kalemi is Cumhuriyet Savcısına bağlıdır. Yazı işleri müdürü bulunmayan savcılık kalemi katiplerinin kontrolü doğrudan doğruya Cumhuriyet Savcısına aittir.
Tek hakimli (tek asliye) adliye mahkemelerinde çoğunlukla bir yazı işleri müdürü ve bir kalem vardır.
Adalet Mensuplarının Görevleri
Zabıt katiplerinin görevleri:
Hakim ve savcıların gözetimi ve emri altında hizmet gören zabıt katiplerinin temel görevi, hukuk ve ceza yargılama usulü kanunlarında öngörülen görevler ile yazı işleri müdürlerinin tevdi ettikleri işleri yapmaktır.
Yazı İşleri Müdürlerinin Görevleri
Yazı işleri müdürlerinin görevlerini Hukuk Mahkemeleri Usulü Kanunu, Yazı İşleri Yönetmeliği ve tutulmasından bizzat sorumlu oldukları mahkeme kartonları bakımından üç grupta ele alabiliriz.
Yazı İşleri Yönetmeliğinden Kaynaklanan Görevler
Yazı işlerinin müdürlerinin görevlerinin bir kısmı da Yazı İşleri Yönetmeliği’nden kaynaklanmaktadır.
Mübaşirlerin Görev Ve Yetkileri
Mübaşirler, duruşmanın disiplinini sağlamakla, ve duruşma hakimine yardımla görevlidir. Mübaşirlere bir zamanlar “adliye çavuşu” denildiği gibi “muhzır”da denilmiştir. Muhzır; ilgilileri ihzar edecek, mahkemede hazır bulunduracak kimse demektir.
İdari İşler Müdürünün Görevleri
Ağır Ceza Merkezlerinde, Bölge İdari Mahkemelerinde ve işi çok olan ilçe savcılıklarında cumhuriyet savcılarının ve Bölge İdari Mahkemesi Başkanlarının bazı işlerine yardım etmek üzere İdari İşler Müdürlüğü ihdas edilmiştir.
Dosya İncelemeye Yetkisi Olanlar
Sanık, Müdafi, Cumhuriyet Savcısı, Vekil, Bilir Kişi.
Kalem Mevzuatı Ünite-2
CUMHURİYET SAVCILIĞI
Cumhuriyet savcısı, kamu adına soruşturma yapan dava açan ve açtığı davayı kamu adına takip eden ve verilen hükmün infazını sağlayan kamu görevlisidir. Cumhuriyet savcılarının görevleri, hazırlık soruşturması, kovuşturma ve infaz olmak üzere üçe ayrılır.
KAYIT İŞLEMLERİ (DEFTERLER)
Cumhuriyet savcılarının sözü edilen çalışmaları düzenli ve süratli bir şekilde yapması, ayrıca işlemlerin sağlıklı bir denetime tabi tutulması için tutulan bir defterlerdir. Zabıt katipleri, memurlar ve mübaşirler tarafından yürütülür.
Soruşturma Defteri
Cumhuriyet savcılığınca el konulan bütün suç, ihbar ve şikayetlerin gerek Cumhuriyet savcılığı tarafından ve gerekse zabıtaca yapılan hazırlık soruşturmasının, izlenip gözetilmesi ve sonucunun tespitini sağlamak amacı ile kullanılır.
Kabahat Eylemleri Kayıt Defteri
Doğrudan veya herhangi bir ihbar veya şikayet üzerine kabahat türünden eylem sebebiyle cumhuriyet başsavcılığınca karar verilecek evrakın ve infaz işlemlerinin kaydedildiği defterdir.
Esas Defter
Kamu davasının açılması ile ilgili işlemlerin tutulduğu defterdir.
İnfaz Defteri
Kesinleşmiş mahkeme kararlarının düzenli ve ciddi bir izlemeye tabi tutulması ve aynı zamanda hükümlülerin ceza sürelerinden fazla cezaevinde kalıp kalmadıklarının veya diğer tür cezalarının yasalara uygun şekilde yerine getirilip getirilmediğinin denetlenmesinde kullanılan defterdir.
Denetimli Serbestlik Genel Defteri
Tedbir kararlarının düzenli ve aksamayacak bir şekilde yerine getirilmesi amacıyla tutulan defterdir.
Adli Kontrol Kayıtlarının Kaydına Mahsus Defter
Verilen adli kontrol kararlarının, infazını takip amacıyla tutulan defterdir.
Hapis İle Tazyik Defteri
Her türlü vergi, resim, harç ve para cezaları ile icra hakimliğince verilip infaz edilmek üzere Cumhuriyet başsavcılıklarına gönderilen hapis ve tazyik kararlarının kaydının tutulduğu defterdir.
Arama Defteri
Haklarında yakalama emri ile yokluğunda tutuklama kararı verilenlerle, zaman aşımına kadar aranmaları gereken şüpheli ve hükümlülerin aranmaları için kayıtlarının tutulduğu defterdir.
İstinabe (Talimat) Defteri
Başka yer Cumhuriyet başsavcılıklarından gönderilen talimatların kaydedildiği defterdir.
Muhabere Defteri
Bir daireden gönderilen her türlü yazının konusunu, tarihini ve ilgili bulunduğu dosyanın numarasını ve bunlara cevap alınıp alınmadığını bir bakışta gösteren toplu bir cetvel niteliği taşıyan defterdir.
Suç Eşyası Defteri
Soruşturma için delil olmak üzere faydalı görülüp el konulan, suçta kullanılan, suçta kullanılmak üzere hazırlanan, suç teşkil eden eylemden husule gelen, kullanılması, yapılması, taşınması bulundurulması veya satılması suç teşkil eden eşyanın yada suçun işlenmesiyle elde edilen menfaatler ile bunların değerlendirilmesi veya dönüştürülmesi sonucu ortaya çıkan yahut bunların karşılığını oluşturan ekonomik mal varlığı değerlerinin kaydedildiği defterdir.
Zimmet Defteri
Evrakın kaybolmasının önlenmesi için tutulan defterdir.
Kitaplık Defteri Ve Kitaplık Kuruluşu
Adalet dairelerinde kurulmuş olan kitaplıklara Adalet bakanlığınca gönderilen veya diğer yollarla sağlanan kitapların kaydı ve numaralandırılmasını sağlamak için bir kitaplık defterinin kullanılması usulü konulmuştur.
Kitaplık Komisyonu: Kitaplığı düzenlemek, kitaplık memurunu denetlemek, memura kitaplık defterini ve fişlerini düzenli bir şekilde tutturmak, sayıştaya verilmek üzere düzenlenmiş yılsonu listelerini hazırlayan komisyondur.
Kitaplık Memuru: Cumhuriyet savcılığı yazı işleri müdürü, müdür yoksa en kıdemli zabıt katibi tarafından yerine getirilir.
BİLGİSAYAR KULLANILAN YERLERDEKİ İŞLEMLER
DOSYALAR VE KARTONLAR
Soruşturma Grubu Dosya Ve Kartonları
Soruşturma Dosyaları, Kovuşturmaya Yer Olmadığına Dair Karar Kartonu, İddianame Kartonu, Kabahat Eylemleri Karar Kartonu, Görevsizlik Ve Yetkisizlik Kararları Kartonu Ve Fezleke Kartonu.
İnfaz Grubu Kartonları
İnfaza Ara Verme Kartonu
Savcılık Kalemindeki Diğer Kartonlar
İş Cetvelleri Kartonu, Denetleme Kartonu, Teftiş Tavsiye Raporları Kartonu, İstinaf Kartonu, Temyiz İstemleri Kartonu, Adli Tebligat Ve Posta Giderleri Kartonu, Değişik İşler Kartonu, Otopsi Tutanakları Kartonu Ve Güvenlik İşlemleri Kartonu.
HAZIRLIK SORUŞTURMASI
İfade Ve Sorgu Tutanağı
İfade tutanağı öncelikle, işlemin yapıldığı yeri, zamanı ve işleme katılan veya ilgisi bulunan kimselerin isimlerini içerir.
Davetiye
İfadesi alınacak kişinin çağrılması kendisine yönelik bir davetiye ile olur.
Zorla Getirme Kararı
Hakkında tutuklama kararı verilmesi veya yakalama emri düzenlenmesi için yeterli nedenler bulunan şüpheli veya sanığın zorla getirilmesi kararıdır.
Müdafiin Ve Vekilin Soruşturma Ve Kovuşturma Evrakını İncelemesi
Şüpheli veya sanık müdafii, soruşturma evresinde dosya içeriğini inceleyebilir ve istediği belgelerin bir örneğini harçsız olarak alabilir.
Soruşturma Bitiminde Yapılacak İşler
Soruşturma sonunda Cumhuriyet savcılığınca yapılacak işlem ya kamu davasını açmak yada takibata yer olmadığına karar vermekten ibarettir.
İddianame
Görevli ve yetkili mahkemeye hitaben düzenlenir. Yüklenen suçu oluşturan olaylar mevcut delillerle ilgilendirilerek açıklanır. Şüphelinin sadece aleyhine olan hususlar değil, leyhine olan hususlar da belirtilir.
Ön Ödeme Tebligatı
Yaptırımı adli para cezası veya üst sınırı üç ay hapis cezası olan suçların faili, belirli koşulları yerine getirerek ön ödeme kurumundan yararlanabilir.
Uzlaşma
Soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlı suçlarda, failin suçu kabullenmesi ve doğmuş olan zararın tümünü veya büyük bir kısmını ödemesi veya gidermesi koşuluyla mağdur ile failin uzlaşmaları ve bu hususun Cumhuriyet savcısı veya hakim tarafından saptanmasıdır.
CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINDA DİĞER KALEM İŞLEMLERİ
Bakanlı İle Yapılan Yazışmalar (Muhabere)
Suç ihbar ve şikayetlerinin hangi mercilere yapılacağı usul kanunda gösterilmesine rağmen bazen ihbar ve şikayetler Cumhurbaşkanlığı, Türkiye Büyük Millet Meclisine Ve Başbakanlığa yapılmakta, anılan mercilerce bu gibi başvurular Adalet bakanlığına, Adalet bakanlığı da bu şikayet dilekçelerini cumhuriyet savcılıklarına intikal ettirmektedir.
Dava Nakil İşlemleri
Dava nakli işlemlerinin titizlikle incelenmesi sırasında dikkat edilecek ve bakanlığa bildirilecek hususlar şunlardır:
-Sanığın cezaevinde duruşmada veya cezaevinden duruşmaya getirilip götürülürken hayatına kastedilmesi olasılığının bulunup bulunmadığına,
-Tarafların yakınlar arasında çatışma çıkma olasılığı bulunması halinde müessif olayların alınacak tedbirlerle önlenip önlenemeyeceği hususu gözetilerek buna göre düşünce bildirmesi.
Takibi İzne Bağlı Suçlar
Yapılan hazırlık soruşturması sonunda kamu davasının açılması gerekli görülüyorsa, düzenlenecek fezlekede bu husus açıklanacak, hazırlık soruşturması evrakı eklenerek Adalet bakanlığından izin isteminde bulunulacaktır.
Yabancı Uyruklu Ölü Ve Terekesi Hakkında Yapılacak İşlemler
İkili konsolosluk anlaşmaları ve uluslararası karşılıklı yardımlaşma kuralları gereğince, ülkemizde ölen yabancı devlet uyruklu kişilerin ölüm olayının, bu yabancının uyruğu olduğu devletin en yakın konsolosluğuna veya temsilciliğine bildirmesi yükümlülüğü getirmiştir.
Göz Altına Alınan Ve Tutuklanan Yabancı Uyruklulara İlişkin İşlemler
Ülkemizde işledikleri suçlar nedeniyle gözaltına alınan ve tutuklanan yabancı uyruklularla ilgili bilgilerin, yabancı uyruklunun kimliğini içeren belgelerle birlikte, Adalet bakanlığınca gönderilen BİLGİ FORMU’nun doldurularak, 24 Saat içinde Adalet bakanlığına bildirilmesi gerekir.
AÖF ADALET KALEM MEVZUATI (ÜNİTE 3)
CEZA MAHKEMELERI KALEM IŞLEMLERI ADALET BAKANLIGINCA OLUR.CEZA MAHKEMELERI:Sulh ceza-asliye ceza-agır ceza 3 e ayrlır.önemli:sulhceza ve asliye ceza mahkemeleri tek hakimdir.
-önemli:Agır ceza mahkemesi heyeti 3 Kişiyle toplanr. -önemli:karar defter:mahkemece verilmiş olan kararların yazlmş oldugu defterdir.*-çagrı kagıdı sanığı uyarınca duruşmada en az 7 Gün önce göndrilir.
önemli:ISTINAF DEFTER:mahkemelerdn verilen hükümler aleyhne …bö…lge adliye mahkemelerine bşvurma dilekçelerinin kaydedildgi defter.
*zimmet defteri:mahkemelerdn cumhuriyet başsavcılıklarına ve ya muhtelif mercilere gönderilen evrakın kaydedildgi defterdir.
*-KOVUŞTURMA:ceza mahkemelerinde cumhuriyet başsavcılıgnca soruştrma evrakının iddianame ile mahkemeye tevdi edilmesndn snra nihai hükümle son bulan yargılama aşamadır
*Hakim:mahkemede bulunan yargılamayı yürüten ve hüküm veren kişidir
*-ÔNEMLI:CUMHURİYET SAVCISI:Davaya kamu adına katıjkan ve takip eden kamu görevlisidir
*-Müdafii:görevleri-Avukatlar ve dava vekilleri görevlerini yapar
*-cumhuriyet savcılarının yargı işleri suçun islendgi andan bşlar ve infaz ile sona erer*
*KATILAN :açılmış olan kamu davasının zarar gören kişisidir
*-DURUŞMANIN DÜZENI:Hakim
*-her halükarda son söz SANIGINDIR.
*-idari yaptırım kararlarına karşı en geç 15 Gün icinde sulh ceza mahkémesine başvurabilir.
-TANIKLAR:Cagrı kagıdı ile çagrılır.
*-duruşmada müdahil davacıdan sonra söz cumhuriyet savcısına verilir.
*-HÜKÜM NITELİNDE OLANLAR:Beraat-mahkümiyet-güvenlik tedbiri-davanın reddi
*sulh ceza mahkemesinin verdigi son karara karşı yargı çevrerinde yer alan agır ceza mahkemesine başvurabilir.
KALEM MEVZUATI (ÜNİTE 4)
İNFAZ SÜRECİ
- Savclarn yarg ileri, suçun ilendii andan balar ve suçlunun yargdan ald cezasını yerine getirilmesi, yani infaz ile sona erer
Kısa süreli hapis cezalar; fiilin ve sann durumuna göre baz yaptırımlara çevrilebilir.
Bunlar:
- Adli para cezası
- Zararn giderilmesi
- Bir eğitim kurumuna devam
- Belirli yere gitmekten veya belirli etkinlikleri yapmaktan
yasaklama
- Ehliyet ve ruhsat geri alma,
- Belli bir meslek ve sanat yapmaktan yasaklama
- Gönüllü olmak
*Kanunlarz böyle kimselerin toplum
içinde izlenmesi, iyileştirilmesi, psikososyal problemlerinin çözülmesi, salıverme sonrası korunmas ve yarglanan kiiler hakknda sosyal
ararma raporların düzenlenmesi ve madurun korunmas gibi görevleri yerine getirmek üzere, denetimli serbestlik ve yardm
merkezleri kurulması öngörülmütür.
*Hükümlü, on gün içinde gelmezse; kaçar ya da kaçacana dair şüphe uyandırırsa hakkında yakalama emri çıkarır.
*
Ça kâna;
- Cumhuriyet Bassavcısının adı,
- İnfaz defteri numarası,
- Hükümlünün ad soyad, kimliği, adresi,
- Hükmü veren mahkeme,
- Cezanın türü ve süresi,
- Davetiye tebliinden itibaren on gün içinde C.Basavcna
başvurulacak ve bu süre içerisinde gelmezse hakknda yakalama
müzekkeresi çkarp zorla celp olunaca yazr.
Bu ekilde düzenlenen davetiyeler mübair veya PTT aracılığıyla hükümlüye tebli olunur.
*Yakalama emrinde;
- Hükümlünün ad, soyad, kimliği,
- Bilinen son adresi,
- Suçun türü, cezann süresi yazr
*Adli para cezas içeren ilam C.Basavcna verilir. lam infaz defterine kaydedildikten sonra C.Savc otuz gün içinde adli para cezasn
ödenmesi için hükümlünün ilamda gösterilen adresine ödeme emri tebli eder.
*Kapal infaz kurumlar;
- ç ve d güvenlik görevlileri bulunan,
- Firara kar teknik, mekanik, elektronik veya fiziki engellerle donatlan,
- Yeterli düzeyde güvenlik salanm olan,
- Oda ve tüm koridor kapılar kapalı tutulan,
- Hükümlülerin gereksinimlerine göre bireysel ve toplu iyileştirme yöntemleri uygulanan,
- Hükümlülerin ayn oda içinde bulunanlarla temas ettikleri ve yaadklar, tesislerdir.
Bu kurumlar, açk cezaevine ayrlmam hükümlülerin cezalarn infaz edildii yerlerdir.
*Gençlik Kapalı Ceza İnfaz Kurumlar
On sekiz ya bitirmi olup da yirmi bir ya doldurmam genç hükümlülerin cezalar çektikleri, eitim ve öretim esasna dayal,
firara kar engelleri olan iç ve dış güvenlik görevlileri bulunan kurumlardır.
*Ceza infaz kurumuna (cezaevine) alnan hükümlünün;
- Ad, soyad,
- İşlediği suç,
- Cezasının türü ve süresi,
- Mahkumiyet ilamın tarih ve numaras,
- İnfazına bağlandığı gün, hükümlü defterine kaydolunur.