Dün TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilen 'sınır ötesi operasyona' imkan tanıyan tezkere, uzmanlar tarafından 'yetersiz, çekingen ve iç kamuoyunu tatmine yönelik' olarak değerlendirildi ~|~
Hükümetin Irak'ın kuzeyindeki terör yuvalarını dağıtmak için Hükümet'e sınır ötesi operasyon yetkisi veren ve Anayasanın 92. Maddesine göre Meclis'ten izin almasına ilişkin tezkere Genel Kurul'da dün görüşülerek kabul edildi. Açık yapılan görüşmelerde AKP fire verdi. Genel Kurulu TBMM Başkanı Köksal Toptan yönetti. Tezkereye CHP ve MHP destek verirken, terör örgütü PKK'nın sözcüsü gibi davranan DTP'li milletvekilleri tezkereye 'ret' oyu verdi.
Tezkerede ne var?
Meclis'te dün oylanan tezkerede verilen mesajlar şöyle:
* Irak'ın dost ve kardeş bir ülke olduğu, Türkiye'nin bu ülkenin toprak bütünlüğüne saygı duyduğu vurgulandı. Böylece, Türkiye'nin Irak'ı işgal amacında olmadığı mesajının verilmesi amaçlandı.
* "Uluslararası hukuk" tabirine yer verilerek, BM anlaşmasındaki meşru müdafaa hakkına vurgu yapıldı ve operasyonların hukuki çerçevesi çizildi.
Yetki süresi 1 yıl olarak tespit edildi. bundan önceki benzer tezkereler 6 aylıktı.
* "Sınır ötesi harekât" kavramının yanı sıra "müdahale" kavramına da yer verildi. Böylece silahlı kuvvetlere planlı harekâtın yanı sıra birden ortaya çıkacak gelişmelere karşı ani müdahale imkânı sağlanmış oldu.
* Askeri harekât alanı "Kuzey Irak ve mücavir alanlar" (yakın, komşu alan) olarak tespit edildi. Uzmanlar Kuzey Irak kavramının netlik içermediğini, mücavir alanların neler olduğunun bilinmediğine işaret ettiler. Uzmanlar, bölge zikredilmesinin tezkerenin etkisini azalttığını dile getirdiler.
'Caydırıcılıktan uzak'
Terör uzmanı Nihat Ali Özcan, tezkerenin iç kamuoyunun tepkisini azaltmaya yönelik hazırlandığını dile getirdi. Özcan, "Biraz mahcup, çekingen, terör örgütüyle ona destek verenleri caydırmaktan uzak bir tezkere. Sadece Kuzey Irak'ta üslenmiş terörist unsurlara yönelik bir tezkere olmaz" yorumunu yaptı.
Diğer tezkerelerden farkı
ABD'nin Irak'a müdahalesinden sonra 20 Mart 2003'te kabul edilen tezkerede, "Türk askerinin Kuzey Irak'a gönderilmesi, etkili bir caydırıcılık için Kuzey Irak'ta bulunacak kuvvetlerin, gerektiğinde belirlenecek esaslar dahilinde kullanılması ve muhtemel bir harekât çerçevesinde yabancı silahlı kuvvetlere mensup hava unsurlarının Türk hava sahasını Türk makamları tarafından belirlenecek esaslara ve kurallara göre kullanabilmesi" için 6 ay süreyle izin verildi.
Bu tezkerede Kuzey Irak'taki harekâtın alanı, bugün ele alınacak tezkerede olduğu gibi ifade edilmedi.
Reddedilen ünlü 1 Mart tezkeresinde de "Türk Silahlı Kuvvetleri'nin yabancı ülkelere gönderilmesi" ifadesi kullanılarak herhangi bir alan belirtilmedi.
Bu tezkerede de, Irak'taki harekât alanı spesifik olarak belirlenmedi, bugün oylanacak tezkeredeki "kuzey bölgesi" ya da "müdahale" ifadeleri yer almadı.