

SAĞLIK platformu >> Sağlık Haberleri


Bebeklerde D Vitamini eksikligi rasitizme yol açiyor
Bebegin ilk yasi özellikle fiziksel gelisimi açisindan çok önemlidir. Bu açidan anne sütünün önemi sürekli vurgulanir. Ancak bebeklerin gelisimi için anne sütünün D VITAMINI içerigi yeterli degildir. Bebegin takviye olarak almasi gereken tek vitamin D vitaminidir. Kadiköy Sifa Suadiye Poliklinigi Çocuk Sagligi ve Hastaliklari Uzmani Dr. Günay Ermergen çocuklarda D vitamini eksikliginin yaratabilecegi sorunlari ve tedavi sekillerini derledi.
D vitaminin vücuttaki fonksiyonlari; ince bagirsaklardan Ca ve P emilimini düzenleyerek kemik büyümesi, sertlesmesi ve tamiri üzerinde etkili olur, böbrek hastaliklarinda düsük kan Ca seviyesini düzenlemek, bebekler ve çocuklarda kemik ve dislerin normal gelisme ve büyümesini saglamaktir. Rasitizmi önler, Cala birlikte kemik gelisimini kontrol eder. Hücrelerin büyümesinde ve kas ile sinir sistemlerinin düzenli islevinde önemli rol oynar. Yüksek tansiyonu düsürür. Son yillardaki arastirmalar D vitaminin kalin bagirsak, kemik,deri, meme kanserinden koruyucu etkisi oldugu ve vereme karsi bagisikligi artirdigi ortaya çikarmistir. Amerikada yapilan 2 arastirma özellikle kalin bagirsak kanser riskini %66, meme kanseri riskini %50 azalttigi belirlenmistir. Ülkemiz günesten bolca yararlanma olanagi sunan bir cografyaya sahip olmasina ragmen, ne yazik ki D vitamini yetersizligi günümüzde halen bebekleri oldugu kadar gebe kadinlari ve ergenlik çagindaki gençleri etkileyen önemli,ciddi bir saglik sorunudur.
Bu yüzden saglik bakanligi 2004yilinda baslattigi ''Demir Gibi Türkiye'' kampanyasina 2005'de ''Bebeklerde D vitamini yetersizliginin önlenmesi ve kemik sagliginin korunmasi'' programini da ekledi. 2010yilina kadar sürecek ''D vitamini ile gülümseyen gelecek'' projesi çerçevesinde her yil 1milyon tane D vitamini surubu dagitilacaktir.
D vitamini yagda eriyen vitaminlerden biridir. Daha çok iki sekilde bulunur. Bunlardan biri aktif ergosterol, kalsiferol ve D2 vitamini olarak bilinen ergokalsiferol, isinlanmis mayalarda bulunur. Aktif 7 dehidrokolesterol ve D3 vitamini olarak bilinen kolekalsiferol ise insan derisinde günes isigi ile temas sonucu meydana gelir ve daha çok balik yaginda ve yumurta sarisinda bulunur. Isiya karsi sabit ve pisirilmeye dayaniklidir. Yüksek miktarlarda alinmasi toksik reaksiyonlara neden olabilir.
Kemiklerin ve özellikle dislerin güçlenmesi için D vitamini son derece önemlidir. Dogadaki tek ultraviyole kaynagi günestir.
Anne sütündeki D vitamini daha kolay emilmesine ragmen miktari (anne sütünde D vitamini 12-60 iü ) bebegin günlük D vitamini ihtiyaci olan 400 iü'yi karsilamamaktadir.
Özellikle D vitamini eksikligi bulunan anneler ile çocuklarin takviyeye ihtiyaci vardir. Fetüsün D vitamini ihtiyaci annenin depolarindan karsilanir. Fetüs dogumdan sonra kendisini bir süre idare edebilecek kadar D vitaminini de çesitli dokularinda depolar. Eger annede D vitamini depolari yeterli degilse bebek ya D vitamini eksik olarak ya da yetersiz D vitamini depolamis olarak dogar. Bu durumda dogumdan sonra yeterli D vitamini alinmaz ve yeterince günes isigina maruz kalinmazsa D vitamini eksikligine bagli rasitizmin olusma riskini artirir. Vitamin D alimina dikkat edilmesi gereken diger durumlar sunlardir; günes isigi bakimindan yetersiz bölgelerde yasayan çocuklar, yetersiz gida alan ve fazla kalori yakan kisiler, 55yasin üzerindekiler ve özellikle menopoz sonrasi kadinlar, emziren, hamile kadinlar, alkol ve uyusturucu kullananlar, kronik hastaligi olanlar, uzun süredir stres altinda olanlar, yakin geçmiste ameliyat geçirmis olanlar.
D vitaminin baslica kaynagi günes isinlaridir. Güneslenme günlük gereksinimin %80'ini karsilar, en çok yagli baliklar, karaciger, yumurta sarisi, peynir, tereyagi, süt ve mantarda bulunur. Günes isinlarinin dik gelmedigi saatlerde kol, bacak ve yüzün günde yaklasik 15 dakika güneslendirilmesi günlük D vitaminini saglamaktadir. Ancak camin UV isinlarini geçirmedigi unutulmamalidir.
Çocugun D vitaminini yeterli almadigi durumlarda rasitizm denilen D vitamini eksikligi bulgulari ortaya çikar. Rasitizm büyüyen kemigin yetersiz mineralizasyonu nedeniyle gelisen kemik hastaligidir. Kemik büyümesinin tamamlanmasindan sonra gelisen mineralizasyon kusuruna ise osteomalazi denilir. Kemik mineralizasyonunu saglayan baslica mineraller CQ ve P'dir. Bu minerallerin vücut sivilarinda ve dokularinda yeterli miktarda bulunmasini D vitamini saglar. D vitamini önce karacigerde, daha sonra böbrekte isleme tabi tutulup, aktif hale geldikten sonra etki gösterir.
Rasitizm daha ziyade gelismekte olan ülkelerin hastaligidir. Özellikle sütle beslenen, esmer tenli süt çocuklarinda ve hizli büyüme dönemlerinde D vitamini eksikligi gelisir. Prematüre bebeklerde de eksik depo ile dogduklari ve hizli büyüdükleri için erken dönemde D vitamini eksikligi görülür. Dogumsal rasitizm ise günesten yeterince yararlanamayan ve yetersiz beslenen annelerin bebeklerinde görülür. Yetersiz alim disinda D vitamininin aktiflesmesini bozan karaciger ve böbrek hastaliklarinda, bagirsak emiliminin bozuk oldugu hastaliklarda veya bazi antikonvülsan ilaçlarin kullanilmasi durumlarinda da rasitizm gelisebilir.
Rasitizm en sik 3 ay - 2 yas arasinda görülür. Süt çocuklugu döneminde kafa kemiklerinde yumusama, bingildakta genislik, kaburgalarda kikirdak birlesme yerinde tespih tanesi seklinde olusumlar, gögüs kafesinde çöküklük, el ve ayak bileklerinde genisleme olur. Dis çikmasinda gecikme, geç oturma, geç yürüme söz konusudur. Kaslarda hipotoni olmasi nedeniyle karin sis ve yanlara dogru yaygindir (kurbaga karni). Terleme ve solunum yolu enfeksiyonlarina yatkinlik vardir. Bas gövdeye göre büyük olup, yatma yönünde düzlesme gösterir. Yürümeye basladiginda çocukta parantez bacak gelisir. Agir olgularda kanda kalsiyum düsüklügüne bagli kasilmalar meydana gelir. Tedavi için D vitamini takviyesi yapilir. D vitamini günlük veya tek depo doz seklinde verilebilir. Beraberinde kalsiyum destegi de eklenmelidir. Vitamin dozu, doktor tarafindan belirlenmelidir. Süt çocuklugu döneminde günde 400 ünite en az 1 yil verilmelidir.
D vitamini doktor önerisi disinda yüksek doz alinirsa D vit intoksikasyonu olusur. D vit intoksikasyenma bagli bulgular kanda Ca yüksek verilere bagli olarak ortaya çikar. Ca'nin bagirsaklarda fazla enzimine baglidir. Ca'nin sinirler, kalp, kaslar, sindirim sistemi ve böbrekler üzerinde etkileri vardir. Intoksikasyonda yorgunluk, bulanti, kusma, istahsizlik, kabizlik, karin agrisi, ülser, asiri susuzluk, kaslarda ileri derecede kuvvetsizlik, bilinç bulanikligi, hipotoni, hipertansiyon, böbrek yetmezligi, kalp ritminde bozulmaya kadar gidebilen bulgular olabilir.
www.saglikplatformu.com


Web Sitesi Olanlara Özel |
Günlük
Sağlık Haberlerini Sizde Sitenizde yayınlayabilirsiniz
|Diğer Güncel Haber
Başlıkları

