Anılarımızın beynimize düzgün bir şekilde yerleştirilip, nostaljik hissettiğimiz zamanlarda onları beynimizden dışarı almaya hazır olduğumuzu söylemek tamamen yanıltıcı olur. Sinirbilimdeki ilerlemeler sayesinde anıları oluştururken ve onları hatırlarken beynimizin tümünü kullandığımızı, beymizdeki hücrelerin tetiklenip ateşlendiğini ve beynin devresini yeniden başlatan bir süreç olduğunu biliyoruz.
Bilim adamları, bu karmaşık sürecin, en azından kısmen, belirli proteinler tarafından kolaylaştırıldığını teorik olarak ortaya koydu. İlk önce balık teorisini test ettiler. Çalışmada, balıklara proteinlerin oluşmasını engelleyen ilaçlar verildi; bu da, protein inhibitörleri uygulandıktan sonra gerçekleşen şeylerin hatırlanamamasına neden oldu.
Anıları Silme
Bir şeyi hatırlamaya çalıştığınızda, aslında zihninizde bu hafızayı fiziksel olarak değiştiriyorsunuz. Eski anıları yansıtmaya ne kadar çok çalışırsanız, o kadar az doğru olurlar çünkü onları hatırlamaya çalıştığınız her seferinde anılar yeniden oluşturulurlar. Belirli bir anıyı hatırlamaya çalıştığınızda protein inhibitörü uygulanırsa, belleğiniz silinebilir.
Teori, zeminden bir elektrik çarpması uygulamadan önce belirli bir tondaki sesi çalan bir odaya yerleştirilen laboratuvar farelerinde test edildi. Fareler oda ve sesi bir elektrik çarpması ile ilişkilendirmeyi öğrendi. Hatta aylar sonra fareler dondurularak ses dinletildiğinde stres gösterdi. Fakat araştırmacılar fareleri farklı bir odaya yerleştirdiklerinde, sesi duyan ve bir protein inhibitörü uygulanan fareler, sesle ilgili hiçbir korku göstermediler. Eski odalarına yerleştirilen fareler klasik korku tepkileri gösterdiler.
Deney, araştırmacıların farelerin anılarının bir bölümünü (ses ile ilişkili olanları) seçerek yok edebildiklerini gösterdi. Araştırmayı yapan bilim adamları, bir gün benzer bir tekniğin travma sonrası stres bozukluğu (TSSB) veya bağımlılık ile uğraşan insanlar için kullanılabileceğine inanıyor.
Çeviri: Figen Berber