Tüm dünyanın evlerine kapandığı o ilk günlerde herkesin öncelikli kaygısı sağlıktı elbette. İş dünyasında ise bu büyük kriz karşısında gemiyi limana ulaştırmak oldu ilk gündem… Yeni bir normal oluşuyordu ve bu süreçten çıkışın tek anahtarı da dijitalleşmeydi… Bunun doğal bir sonucu olarak yıllardır ertelenen dijitalleşme yatırımları öncelik kazandı. Dijital dönüşüme, otomasyona, yapay zekâ teknolojilerine yapılan yatırımlar ticari hayatın devamlılığını sağlarken bu süreci doğru yöneten şirketlerin de mega krizden hasar almadan çıkmasına neden oldu. Tüm bu sürecin doğal bir sonucu olarak hemen her liderin de dile getirdiği gibi 5 yılda gerçekleşmesi beklenen dijitalleşme yolculukları birkaç ay içerisinde tamamlandı…
Tüm dünyada ivme kazanan dijitalleşme rüzgarı elbette Türk ekonomisinde de kendini hissettiriyor. Her ne kadar “5 yılda alınacak mesafe birkaç ayda alındı” söylemi Türkiye pazarı için geçerli olmasa da TÜBİSAD tarafından hazırlanan “Türkiye’nin Dijital Dönüşüm Endeksi” raporu ilerlemenin pandemide hız kazandığına işaret ediyor. Nitekim çalışmaya göre Türkiye’nin 2019 yılında 2,94 olan dijital dönüşüm endeksi notu, 2020’de 3,06’ya yükseldi. Üstelik endeksi oluşturan dört bileşenin dördünde de Türkiye ilerleme kaydetmiş görünüyor. Peki Türkiye’de tüketiciler markaları dijitalleşme yolculuğunda ne denli başarılı buluyor? “Dijital marka” kavramının tüketici nezdinde nasıl bir tanımı var ve dijital markalardan neler bekliyorlar? Yanıtlar Marketing Türkiye için Sia Insight’ın gerçekleştirdiği “Türkiye’nin Dijital Markaları” araştırmasından geliyor…
Yolun yarısındayız!
Araştırma kapsamında katılımcılara “Dijitalleşme konusunda Türkiye’deki markaları nerede görüyorsunuz? Dijitalleşmenin 0 ile 100 kilometre arasında bir yolculuk olduğunu düşündüğünüzde, sizce Türkiye’deki markalar bu yolculuğun kaçıncı kilometresinde?” diye soruldu. Tüketicilerin verdiği yanıtların ortalamasına bakılırsa Türk toplumuna göre henüz 58’inci kilometredeyiz. Bu durum şirketlerin tüketici beklentilerinde vasatı geçen bir not aldığının ancak daha gidilecek çok yol olduğunun da altını çiziyor. Cinsiyet kırılımında yanıtlara baktığımızda ise kadınların verdiği yanıtın 63 kilometre ortalama ile anlamlı derecede daha yüksek olduğu dikkat çekiyor…
Dijital demek “kalite, teknoloji ve yenilik” demek
Dijitalleşme konusunda başarı getiren, bir markayı dijital yapan özellikler sorgulandığında yanıtlar arasında en çok ürünün kalitesi ön plana çıkıyor. Teknolojik olması ve yenilikçi olması gibi özellikler ise en çok dile getirilen özellikler. Erkekler için markanın genel olarak başarılı olması bir markayı dijital olarak tanımlamada öne çıkan bir kriterken, gençlere kıyasla orta yaş grubunda yenilikçilik diğer özellikler arasından sıyrılıyor…
Finans sektörü açık ara lider!
Dijitalleşme atılımları her sektörde pandemi dönemiyle birlikte yaşanmadı. Ülkemizde finans sektörü bu dönüşümün öncülerinden. Pandemi dönemine diğer sektörlere nazaran çok daha hazır ve ayakları yere basarak giren finans sektörü katılımcılar tarafından da en başarılı görülen sektör olurken, tekstil ve gıda ise öne çıkan diğer sektörler olarak dikkat çekiyor…
Tüketicinin önceliği veri güvenliği
Dijital bir markanın sahip olması gereken özellikler arasında kişisel bilgilerin korunması, gizliliğin önemi açık ara en çok ön plana çıkan kriter. Her 10 metropollüden 8’i, dijitalleşen markaları “müşterilerin hayatını kolaylaştıran”, “hızlı adapte olan” ve “yüksek ürün/hizmet çeşitliliği sunan” markalar olarak tanımlıyor. Bu yüzden de “internet üzerinden verilen siparişlerin hızlı ve doğru ulaşması”, “kişiye özel kampanyalar sunması”, “kolay kullanılabilir ve güncel bir sitesinin olması” gibi beklentilere sahipler.
Dijitalleşmede yolun yarısındayız
✓ Araştırma sonuçlarına baktığımızda metropollü tüketiciler, Türkiye’deki markaları dijitalleşme yolunda henüz “yarı yolda” görüyor, yani henüz kat etmeleri gereken uzun bir süreç olduğu görüşündeler.
✓ Markaların dijitalleşme konusunda alacakları aksiyonları belirleyen etmenlerin en önemlilerinden biri de tüketicilerin bu konudaki beklentileri. Bir markanın sunduğu ürün veya hizmetten en çok beklenen unsur olan kalite, dijitalleşme konusunda da olmazsa olmaz.
✓ Dijitalleşme sürecinde başarı getiren, bir markayı dijital yapan özellikler sorgulandığında en çok ürünün kalitesi ön plana çıkıyor. Kaliteyi ise yenilikçilik takip ediyor. Ancak metropollü tüketicilerin tüm bu olmazsa olmaz özellikleri sağlayan dijital markalardan en büyük beklentisi, kişisel bilgilerinin korunması ve gizliliğin önemi. Metropollü tüketicilerin yarısı bu özelliği ilk sırada dile getiriyor.
✓ Markalar kaliteli, hızlı, çeşitli ürün ve hizmet ağıyla tüketicilerin zihninde dijital bir marka olarak yer edinebilir. Ancak bunu yaparken gizliliğin korunmasını öncelik hale getiren, gizliliğe verdiği önemi konuşan markalar bu yarışta birkaç adım önde yer alacak.
✓ Dijitalleşme konusunda en başarılı bulunan sektör bankacılık olmasına rağmen, spontane olarak söylenen markalar arasında bankaların dile getirilme oranları düşük.
✓ Farklı sektörlerden dijitalleşme konusunda en başarılı bulunan markalar sorgulandığında ise, bazı markalar daha çok öne çıkıyor ve bazı sektörlerde tüketicinin zihni daha net. Tıpkı sektör bağımsız sorgulamada olduğu gibi, Turkcell ve Trendyol kendi sektörlerinde de dijitalleşme konusunda liderler. Özellikle Trendyol üç farklı sektörde dijitalleşme konusunda oldukça güçlü bir algıya sahip; online alışveriş, online sipariş, giyim/moda.