Çocuklar neden kolayca korkar, çocuğunuzu korkutan şeyler sizi de endişelendirmeli mi? Bu haftaki yazımızda korkunun doğasına bakıyoruz ve ailelerin bu konu ile nasıl baş edebileceklerine değiniyoruz.
Bilim insanları korku gizemini açığa çıkarmak için her dönem çalışmalar yapmış ve yapmaya devam ediyorlar. Korku doğasını araştıran bilim insanları bebeklerin neden daha önce karşılaşmadıkları sürüngen, örümcek gibi hayvanlardan korktuğunu merak etmiş ve bazı deneylerle bu korkuları incelemiş. Annelerinin kucaklarındaki bebeklere örümceklerin ve yılanların resimlerini göstermek gibi ilginç tecrübelerle yapılan deneyler, çocuklarda korku ve korkunun işlevine dair etkileyici bilgiler ortaya çıkarıyor.
Korkunun doğası
Bilim insanları iki tür korku tespit ediyorlar: Doğuştan getirdiğimiz korkular ve yaşam yolunda geliştirdiğimiz korkular. Korkuların büyük çoğunluğu öğrenilir, ancak çalışmalar, insanlardan farelere kadar tüm memelilerin temel doğuştan korkulara sahip olduğunu gösteriyor. Yani düşme korkusu, yüksek ses korkusu, sürüngenler, küçük kapalı alanlar ve ateş de dahil olmak üzere atalarımızı da tehdit eden tehlikelere karşı korku geliştirmek gibi bir yatkınlığa sahibiz. Yine de bu korkuların tamamen doğuştan getirildiği konusunda bütün bilim dünyası hemfikir değil. Bu alan yeni çalışmalarla aydınlatılmaya ihtiyaç duymaya devam ediyor.
Korkuyu öğrenmek, beynin korku ve deneyimi algılayan kısmı ile yani amigdala bölgesiyle ilişkilidir. Öğrenilmiş korkular çoğu zaman deneyimle ilişkilidir; kedi tarafından tırmalanan bir çocukta kedi korkusunun oluşması ya da diğer insanların korku ifadelerini gözlemleyerek öğrenilen sosyal korku öğrenimi bu kategori de değerlendirilebilir. Yaşlanmamızla birlikte beynimizin ön korteksi gelişmeye başladıkça yaşam deneyimlerimizden daha iyi öğrenmemiz ve çocukluk korkularımızı yenmemiz mümkün oluyor.
Çocukluk korkuları nasıl dönüşür?
Çocuklar genellikle çocukluk korkularını aştığı için, ebeveynler onları korktuklarına şahit oldukları zaman aşırı endişelenmemelidirler. Fakat bu, çocuğunuzun korkularını görmezden gelmeniz veya reddetmeniz gerektiği anlamına gelmez. Uzmanlar, ebeveynlerin çocuklarının korkularının nereden geldiğini ve gerçeğe ya da hayal gücüne dayalı olup olmadığını anlamaya çalışması gerektiğini belirtiyor.
Ebeveyn olmak da kişisel korkulardan azade olmak anlamına gelmiyor, yetişkinlerin de kendi irrasyonel korkularıyla yüzleşirken soğukkanlı olması önemli çünkü çocuklar her şeyi alırlar. Ebeveynlerin davranışlarının bebekleri bile etkilediğini biliyoruz, çocuk duygusal ifadelerinizi kopyalayıp korkmayı sizden öğrenebilir.
Bunu da okuyun: Çocuklarda Yüzme Korkusunu Aşmanın Yolları
Neden bazı çocuklar suya balık gibi atlarken, bazıları ondan korkar? İşte çocuklarda deniz ve yüzme korkusunun nedenleri ve bunun için alabileceğiniz önlemler.
Aslında ebeveynler öğrenilen korku davranışlarını kendi avantajlarına kullanabilirler. Çocuğunuzun bir elektrik prizine dokunmasını engellemek istiyorsanız, onu biraz korkutmak kötü bir taktik olmayabilir.
Korkunun uyarlanabilir bir davranış olduğunu akıldan çıkarmamak gerek, öyle ki, savaş ya da kaç refleksi korkmamıza gerek olmayan şeyler tarafından tetiklenebilirken, korkmamız gereken şeyler için de çok yararlıdır. Çocukların aşırı korkması veya tamamen korkmaması sağlıklı değil, önemli olan korkularını yönetebilmeyi öğrenmeye başlamaları.