Afganistan gündemiyle düzenlenen G7 Başkanlar Tepesi’nde, Batılı askerlerin Kabil Havalimanı’ndan çekilme süreci konusunda uzlaşma sağlanamadı. ABD Lideri Joe Biden’ın, daha evvel açıklanan 31 Ağustos takviminin ertelenmesi konusunda başta İngiltere Başbakanı Boris Johnson olmak üzere başkanlardan gelen davetlere olumlu cevap vermediği kaydedilirken, Beyaz Saray’dan yapılan açıklamada ABD’nin öngörüldüğü üzere 31 Ağustos’ta Afganistan’dan ayrılma gayesinde ilerlediği belirtildi.
“Tahliyeleri ne kadar erken tamamlarsak o kadar uygun, operasyonun her bir günü oradaki askerlerimiz için yeni bir risk demek. 31 Ağustos’a kadar ülkeden büsbütün çıkmış olmayı planlıyoruz” diyen Biden, tahliyelerin süratle bitmesi konusunda ‘Taliban’ın birlikte çalışmak için adımlar attığını’ ve IŞİD’in bölgedeki Horasan ayağının bir taarruz düzenleme riskinin her geçen gün arttığını söyledi. Taliban’ın Kabil’e girdiği 15 Ağustos’tan bir gün evvel başlayan tahliyeler kapsamında ABD’nin 70 bin 700 kişiyi tahliye ettiği kaydedildi.
G7’nin devir başkanlığı yürüten Johnson ise, G7 ülkelerinin birinci kuralının, Taliban’ın ülkeyi terk etmek isteyen Afganlara 31 Ağustos sonrasında da müsaade vermesi olduğunu belirtti. Önceliklerinin tahliyeler olduğunu vurgulayan Johnson, “G7 olarak belirlediğimiz bir numaralı şart, 31 Ağustos’a kadar ve sonrasında dışarı çıkmak isteyenler için inançlı geçişi garanti etmeleri gerektiği” sözlerini kullandı.
AB: TALİBAN’IN TANINMASI ŞU ANDA MASADA DEĞİL
Avrupa Birliği (AB) önderleri de toplantı sonrası açıklama yaptı. AB Kurulu Lideri Charles Michel, Taliban’la ‘sadece inançlı tahliye için irtibat halinde olduklarını’ söyledi. Mevzuyla ilgili bir soru üzerine “Taliban’ı tanıma şu anda masada değil” dedi. AB Komitesi Lideri Ursula von der Leyen de, misal bir soruya “Taliban’ı tanıyıp tanımamak toplantının konusu değildi” karşılığını verdi.
‘ÖNCELİĞİMİZ İNANÇLI ÇIKIŞIN SAĞLANMASI’
Birleşmiş Milletler (BM) ve NATO genel sekreterlerinin de katıldığı tepe sonrasında yayımlanan bildiride, Afganistan’daki durumla ilgili ‘ciddi biçimde endişeli’ olunduğu belirtildi. Bildiride, gelecekte kurulacak bir Afgan hükümetinin, ülkenin memleketler arası yükümlülüklerine uyması, terörizme karşı müdafaa sağlaması, başta bayanlar, çocuklar, etnik ve dini azınlıklar olmak üzere tüm Afganların insan haklarını garanti altına alması, hukukun üstünlüğünü müdafaası, manisiz ve şartsız insani erişime müsaade vermesi, insan ve uyuşturucu kaçakçılığına karşı tesirli halde karşı koyması gerektiği belirtildi.
Afganistan’daki tüm tarafların, bayanların ve azınlık kümelerinin kıymetli derece iştirakiyle kapsayıcı bir hükümet kurmak için düzgün niyetle çalışmaya davet edildiği aktarılan bildiride, insani yardım ve mültecilerin desteklenmesi kelamı verildi. “Acil önceliğimiz, vatandaşlarımızın ve son 20 yılda bizimle çalışan ve gayretlerimize yardım eden Afganların inançlı bir formda tahliyesini ve Afganistan’dan daima inançlı çıkışı sağlamaktır” tabirlerine yer verilen bildiride, G7 ülkelerinin bu hususta yakın iş birliğine devam edeceği vurgulandı. (BBC Türkçe/AA)