UCLG – MEWA (Birleşmiş Kentler ve Yerel Yönetimler – Orta doğu ve Batı Asya Bölgesi Teşkilatı) “Şehirleri Erişilebilir Kılmak – MEWA Bölgesi Erişilebilir Turizm Çalıştayı Kültür ve Turizm Komitesi’nin Başkanlık görevini yürüten Girne Belediyesi’nin ev sahipliğinde 21-22 Ekim 2021 tarihinde Girne’ düzenlendi.
Herhangi bir engeli olan bireylerin (WHO’ya göre dünya nüfusunun % 15’i) turistik faaliyetlere dahil olmasının önündeki bariyerleri ortadan kaldırmak anlamına gelen “Erişilebilir Turizm” şehirlerin kapsayıcılık taahhüdünü gerçekleştirmek ve turizmi sürdürülebilir ve herkes için kılmak adına, son yıllarda önem kazanmakta ve üzerine çalışmalar yürütmekte olan bir kavramdır.
Çalıştaya UCLG-MEWA üst yöneticileri, TC.Turizm Bakan Yardımcısı, KKTC ilgili Bakanları, bölge Belediye Başkanları ve konu ile ilgili STK.ları katılmıştır.
Kurultaya katılanlar konu ile ilgili konuşmalar ve sunumlar yapmışlardır.
Davetliler arasında bulunan “engelsizseyyah.com” olarak bizlerde bu çalıştaya katılarak “engelli turizmi – sorunlar ve öneriler” konusunda sunum yaptık.
Bu konular üzerinde Ülkemizde önemli çalışmaları olan Engelsiz Hayat Dayanışma Derneği Başkanı Adem Kuyumcu çok yararlı bir sunum yapmıştır
Ayrıca bizimde katıldığımız ve Adem Kuyumcu denetiminde çeşitli konularda Yuvarlak masa çalışmaları yürütülmüştür.
Çalıştayın son evresinde Girne’de Teknik Gezi düzenlenmiş, Girne Limanında incelemeler yapılmıştır.
Girne Belediye Başkanı Nidai Güngördü ile yakın temasımız olmuş, Girne hakkındaki konumuz ile ilgili konularda görüşlerimiz kendisine iletilmiştir. Başkan bu görüşlerimizi not aldığını belirterek gerekenleri yapacağını belirtmiştir.
Bu toplantı vesilesi ile çeşitli Orta Doğu ülkelerinin Belediye Başkanları kentlerinin erişilebilirlik konusundaki çalışmalarını anlatmışlardır. Görülen bu ülkelerin bu konuda önlerinde daha uzun yolları olduğu izlenimine varılmıştır.
Gerek “engelsizseyah.com” ve gerekse “engelsizseyyah.blogspot.com” un içeriğinde yer alan bilhassa İstanbul ve Ülkemizin tarihi, turistik ve dini yerlerinin yurt dışından da takip edildiğini görmekteyim.
Bu durum beni şahsen mutlu etmektedir. Zira bir yönü ile Ülke tanıtımına da yardımcı olduğumu görmekteyim. Mümkün olsa da bu yazıların hiç olmasa İngilizce olarakta yayınlanabilse. Ancak benim yabancı dil bilgim bunun gerçekleşmesi için yeterli değil.
Sanırım yurt dışı takipçiler tercüme yapan kaynaklardan yardım almaktadırlar. Arama motorlarında bulunması için başlığı İngilizce yazarak sitelerin bulunmasını kolaylaştırmak istedim.
Yurt dışındaki engelli insanların gerek İstanbul ve gerekse Türkiye hakkında bilgi almaları için aşağıdaki adreslere ulaşmaları gerekmektedir.
Ülkemizde engellilere yönelik güzel işler de yapılmaktadır. Bilhassa Özel Sektör kurumlarının bu konulardaki girişimleri önem arz etmektedir. Bu konuda çalışmalar yapan tüm kuruluşlara teşekkür etmeli ve bu kurumları her ortamda gündeme getirmeliyiz.
Bu yazımda, Ülkemizde yaptığı bence devrim niteliğindeki toplumsal projesi ile ilk olan OPET ve “engelsiz Hizmet Alanı” projesiyle bu hizmeti daha da ileriye götüren SHELL&TURCAS firmalarından bahsetmek ve teşekkür etmek istiyorum.
Opet Türkiyede bulunan tüm benzim istasyonlarındaki tuvaletlerinde engelliler için de bir bölüm ayırmaktadır. Temiz tuvalet konusunda toplumu bilinçlendirmek gibi önemli bir işlev üstlenen kurum engelli tuvaletlerinde de bu titizliği göstermektedir. Buna ek olarak istasyonlarında engelli araçlar için özel park yeri uygulamasına başlamıştır.( Tabi bazı bayilerin bu konuda bazı eksiklikleri olmaktadır. Ama bunların bildirilmesi halinde Kurum hemen müdahalede bulunmaktadır.)
Opet bu uygulamaları ile Yurt içi ve yurt dışından bu konu ile ilgili kurumlardan övgü ve ödüller almaktadır. Seyahat etmek engelliler içinde önemli bir gereksinimdir. Ancak eskiden yola çıkarken en büyük endişemiz yolda tuvalet ihtiyacımızı nasıl gidereceğimizdi. Zira tesislerde ve benzin istasyonlarındaki tuvaletler bizim ihtiyaçlarımız düşünülmeden yapıldığından kullanılması mümkün olamamaktadır. Bu nedenle mecbur kalmadıkça uzun yola çıkamıyorduk. Zira bahsettiğim gibi yol üzerindeki tesislerde engelli tuvaletleri bulunmamakta, buna ismi duyulmuş bazı büyük işletmelerde dahildir. Devletimizin bu konuda bir an önce gerekli düzenlemeleri yaparak bu tip tesislere engelli tuvalet mecburiyeti getirmelidir.
Opet temiz tuvalet projesi ileTürkiye’nin önemli bir sorununu hedef almaktadır. Temiz Tuvalet Kampanyası ” Türkiye’nin gündemine “tuvalet temizliği ve hijyen” konularını getirerek, ülkede bu konuda bir bilinç oluşmasına katkıda bulunmak amacıyla gerçekleştirilmektedir. Önce kendi istasyonlarından işe başlayan OPET, zamanla projeyi, tüm yurda yaymış ve Opet istasyonlarında, sadece standart kurumsal görüntü ve hizmet kalitesi ile değil, temizlik ve hijyene verdiği önemle de farklılığını vurgulayarak, bunu kalıcı hale getirmeyi başarmıştır Engelli vatandaşların sorunları düşünülerek Opet akaryakıt istasyonlarına engelli tuvaleti şartı ve standardı getirilmiştir
OPET Temiz Tuvalet Kampanyası, 2004 yılında IPRA (Uluslararası Halkla İlişkiler Derneği) Golden World Awards yarışmasında “Sosyal Sorumluluk Projeleri” kategorisi birinci seçildi. Ve aynı yıl HID (Halkla İlişkiler Derneği) 3. Altın Pusula yarışmasında “Sosyal Sorumluluk Projeleri” kategorisinde ve Nokta Dergisi “Doruktakiler” anketinde “Sosyal Sorumluluk Kampanyaları” kategorisinde birinci oldu. Proje, 11.Uluslararası Stevie Ödülleri’nde ise ‘Sağlık, Güvenlik ve Çevre’ Programı kategorisinde bronz ödül aldı. Proje, Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu’nun bu yıl ilk kez düzenlediği “Kurumsal Sosyal Sorumluluk Ödülleri”nde “Etkililik Ödülü”ne layık bulundu.
Opet’in başlattığı ve iyi bir örnek olan bu projeyi yukarıda da bahsettiğim gibi SHELL&TURCAS firması takip etmiş ve “Engelsiz Hizmet Alanı” projesi ile daha da ileriye taşımıştır.
Bedensel engelli ziyaretçilerin istasyon içindeki ihtiyaçlarını daha rahat karşılayabilmeleri için engelli tuvaletlerine ve mobil ödeme uygulamasına ek olarak hayata geçirilen ‘Engelsiz Hizmet Alanı’, 2018 yılı içinde de 600’e ulaştırmayı hedeflemektedir. Türkiye’deki istasyonlarında günde 1 milyondan fazla ziyaretçiyi ağırlayan lider enerji şirketlerinden biri olmasının yanı sıra, Shell & Turcas, bedensel engelli misafirlerinin ihtiyaçlarını düşünerek gönüllere dokunan bir hizmeti hayata geçirdi. Shell & Turcas, istasyonlarındaki engelli tuvaletleri ve mobil ödeme kolaylığı ile bugüne kadar engelli misafirlerine sunduğu hizmetleri, ‘Engelsiz Hizmet Alanı’ ile bir üst noktaya taşıdı. 160 istasyonda hayata geçen ‘Engelsiz Hizmet Alanı’ ile istasyona gelen bedensel engelli misafirler, özel olarak araçları için ayrılmış alana park edebiliyorlar. Park yerinin hemen yanındaki butona basarak istasyon çalışanlarının yardımıyla hazır bulundurulan tekerlekli sandalyeden faydalanabiliyorlar. İstasyon çalışanlarından market içindeki alışveriş için destek ya da tuvalete kadar refakat yardımı alabiliyorlar veya araçlarından inmeden hizmet alıp ödeme yapabiliyorlar. . Bu, Shell’in engelliler için yaptığı ilk çalışma değil. İstasyonlarında engelliler için özel tuvalet ve mobil ödeme uygulaması ile hizmet sunuyordu.’Engelsiz Hizmet Alanı’ ile bu hizmeti bir üst noktaya taşındı. Firma ”Türkiye’de yaklaşık 500.000 bedensel engelli bulunuyor. Engellilerin günlük hayatta yaşadıkları zorlukların farkındayız ve bu zorlukların azalabilmesine katkı sağladığımız için çok mutluyuz. Bu hizmetimizi daha fazla sayıda engelli misafirimize sunmak için çok yoğun bir çalışma içerisindeyiz 2018 yılı için hedefimiz ise 600 istasyona ulaşmak” açıklamasında bulunmaktadır.
Opetin başlattığı ve Shell&Turcas firmasının başarı ile geliştirdiği bu uygulama ülkemizdeki tüm benzin istasyonları için mecburi kılınmalıdır. Bu firmaların dışında diğer bazı markalarında benzin istasyonların ve mola yerlerinin de engelli tuvaletleri koyduğuna memnuniyetle görmekteyiz. Bu uygulamalar için başta ilk olan Opet olmak üzere bu konuda girişimde bulunan tüm kuruluşlara teşekkür ediyoruz.
Bu konuyu bu işletmeler için Ruhsat şartlarını hatırlatarak bitirelim. Karayolları dinlenme mola konaklama tesisleri Turizm Belgesi Turizm Ruhsatı izni Mola noktaları, karayollarında seyahat edenlerin dinlenme, yeme-içme ve benzeri ihtiyaçlarını yirmidört saat süreyle karşılayan, karayolları güzergahı ve yakın çevresinde bulunan, konaklamaya dönük olmayan ve aşağıda belirtilen asgari nitelikleri taşıyan tesislerdir: Ancak bu asgari nitelikler içinde bulunan “Bedensel özürlüler için düzenlemeler” açıklamasının daha kapsamlı olması ve uygulanmasının sağlanması gerektiğini belirmeliyiz..
Üyesi bulunduğum TOFD 10.Mayıs.2015 tarihinde Bakırköy özgürlük meydanında düzenlediği etkinlikle önemli bir konuyu bir defa daha toplumun ve yetkili kurumların dikkatine getirdi. “Engele Ruhsat Verme” adı ile düzenlenen bu etkinlikle bilhassa Belediyelere seslenerek engellilere uygun olmayan mekanlara ruhsat verilmemesini istedi.
Konunun yasal alt yapısını kısaca özetlersek, konu İŞYERİ AÇMA VE ÇALIŞMA RUHSATLARINA İLİŞKİN YÖNETMELİĞİ ile düzenlenmektedir.(Yayımlandığı R.Gazetenin Tarihi : 10/8/2005 No : 25902)
Bu yönetmeliğin İKİNCİ BÖLÜM’Ü Ortak hükümler İşyerlerinde aranacak genel şartları tanımlamaktadır.Yönetmeliğin 5.Madde’sinde “ Madde 5- İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri aşağıda belirtilen Şartları taşımak zorundadır: “ denilerek şartları tek tek sıralamaktadır.Bizi ilgilendiren (k) şıkkında “k) Engellilerin işyerine giriş ve çıkışları için gereken kolaylaştırıcı tedbirlerin alınmış olması,” hükmü bulunmaktadır. Bu genel ifadenin ne gibi önlemleri kapsadığı ise ayrıntılı biçimde açıklanmamaktadır. Bir eksiklikte sadece giriş çıkışlar olarak kıstas koyması, iş yerinin genel düzenlemeleri hakkında bir düzenleme bulunmamasıdır. Yani giriş ve çıkış ta alınacak önlemler yeterli bulunmaktadır.Halbuki işyeri içinde de alınması gereken düzenlemeler burada belirtilmelidir. Mesala içinde engelliye uygun tuvalet bulunması, yerleşimde koridorların genişliği, masaların yüksekliği vb. gibi şartlarında bulunması gerekli olmalıdır.
Bu yönetmeliğe göre açılacak yerlerin sahipleri Belediyeye verdikleri”Sıhhi işyeri açma ve çalıştırma Ruhsatı Başvuru/Beyan formu”nun 21.maddesi “21) Özürlülerin giriş ve çıkışını kolaylaştıracak tedbirler Var □ Yok □” beyanı kapsamaktadır. Beyannamenin altında da “Gerçeğe aykırı beyanda bulunulması halinde beyan sahipleri hakkında ilgili mevzuat hükümlerine göre işlem yapılır.” Denilerek konu bir yaptırıma bağlanmaktadır.
Bu yasal açıklamalıdan görüldüğü gibi yetki belediyelere verilmektedir. Bu yetki ile Belediyeler iş yerlerine ruhsat vermektedirler. Belediyelerin bu konuda yetkilerini kullanıp, engelliye uygun olmayan yerlere ruhsat vermemeleri gerekmektedir. Belediyelerin bu yetkilerini kullanırken hassa davranmadıkları veya bu tip eksikliklere göz yumdukları görülmektedir. Bu nedenle bu kampanya yürütülmektedir. Belediyelerin gerekli önlemleri almayan işyerlerine ruhsat verilmemesi istenmektedir.Ancak burada az sayıda da olsa bu konuda hassas davranan belediyeleri n olduğunu memnuniyetle belirtmek isteriz.
Ülkemizde bazı dernekler var ki bunlar gerçekten dernek. Gerçek bir STK. Bunun niye altını çiziyorum biliyor musunuz. Çünkü maalesef bir çok STK amaçları konusunda yeterli çalışmalar yapmamakta. Yapamamakta değil yapmamakta. Neyse bu konu derin fazla kurcalamayalım zira konu derin.
Size yukarıda tarif ettiğim bir gerçek derneği tanıtmak istiyorum. Aslında zaten dernek kendisini faaliyetleri ile yeterince tanıtmış durumda. Bu dernek Ülkemizin en güzel ve aydınlık köşelerinden biri olan güzel Datça’mızda. Adı “ENGELİM OLMAYIN DERNEĞİ”. Kendilerini “Datça’da yaşayan engelli ve bakıma muhtaç yaşlıların sorunlarına çözüm yolu bulmak ve yaşam kalitelerini artırmak için çalışan bir grup gönüllüyüz.” Diye tanıtıyorlar. Ve bu amaç konusunda çok yararlı faaliyetlerde bulunuyorlar. Web adresler. http://www.engelimolmayin.com/ En Tüm faaliyetlerini burada yazmam mümkün değil. Siz en iyisi siteyi ziyaret edin ve bu değerli insanları ve faaliyetlerini yakından tanıyın. Ve bu değerli faaliyetlere imkanınız dahilinde destek olalım.
Yönetim Kurulu Başkanı Dilek Dündar. Kendisi Organizatör, yazar olarak tanıtıyor. Bir de Emekli olduğunu belirtmiş ama biz onun emekli olduğuna inanmıyoruz. Eskişehir Üniversitesi İktisat Fakültesi mezunu. Kendisinden aldığım mesajı aşağıda aynen yayınlıyorum.
“Merhaba Levent bey,
İlginize teşekkür ederim. Cevap vermem biraz uzun sürdü. Özellikle hafta sonu çok yoğun geçiyor. Dernek olarak İç işleri bakanlığından Engelim Olmayın isimli bir proje aldık. Çarşamba-Cuma-Cumartesi ve Pazar günleri atölye çalışmalarımız var 15 engelli bireye meslek edindirme kursları veriyoruz. Datçayı henüz engelsiz bir ilçe yapamadık ama 3 senedir epey bir aşama kaydettik. Ulaşımda bir kaç tane köy minibüsü hariç hepsi rampalı oldu. Çeşitli yerlerde Büyük şehir ile birlikte duba çalışmaları yaptık. Yeni yapılan yollar ve kaldırımlar engelliler için uygun ancak bu seferde rampa önlerine ve kaldırım iniş çıkışına park eden araçlar ile uğraşıyoruz çok küçük bir ilçe olmasına rağmen halkı çok rahat pek bir şeyi umursadıkları yok:( Biz İstanbul’dan buraya yerleştik onun için burada bir şeyler yapmak için çaba sarf ediyoruz. Şu anda Datça’da en iyi çalışan dernek olarak bizi gösteriyorlar. Merkezde 3 noktada denize girmek için uygun şezlonglar ve kabinler var. 2 yerde rampa var. Kumluk plajında kum olduğu için kumda giden şezlong var. Koylarda henüz yok. Oteller ve apartlar özellikle engelli girişine uygun değil sadece bir kaç otel ve apart var. Burada konaklama genellikle apart şeklinde aile işletmesi insanları çok iyi niyetli biz engelliye yardım ederiz diyorlar ama biz engelliler yardım istemiyor kendi başlarına her işini yapmak istiyor tıpkı sizin gibi diyoruz. Cafelerin büyük bir çoğunluğu rampa yaptı. Kumluk plajında engelli wc’si olan tuvaletler var. Bu seneki çalışmamız Haziran ayı sonuna kadar alış veriş yerlerine ve tüm cafe lokanta gibi yerlerin girişlerine rampa yaptırmak olacak. Denize dalmak isterseniz eğitim almış bir eğitmenimiz var bu sene gidip engellileri denize daldırmak için eğitim aldı. http://www.datcareefdiving.com/. Bunların dışında okullara farkındalık seminerleri veriyoruz kısa bir film hazırladık fotoğrafları internetten buldum benim bir arkadaşım derneğimiz için şarkı yazdı onu da sizinle paylaşıyorum. Denizi havası çok güzel bir yer amacımız ilçeyi engelsiz yapmak. İnsanları engellilerin de gelip burada tatil yapacağına ikna etmemiz lazım. Sistemlerini değiştirmenin maliyetli olacağını düşünüyorlar zaten sezon 2 ay diyorlar bunun için yatırım yapmayı uygun görmüyorlar. Belediyeyi yollar ve kaldırımlar konusunda ikna ediyoruz ama işletmeler konusunda ikna edemiyoruz. İlginize teşekkür ederim telefon numaram mailin altında var aklınıza takılan bir şey olursa arayabilirsiniz. İyi günler…”
Gördüğünüz gibi önemli işler başarmışlar ve başarmaya da devam ediyorlar. Candan kutluyor, teşekkür ediyor ve bunun tüm ülkemize örnek olmasını temenni ediyorum. Dilek hanımında bizzat belirttiği üzere maalesef Datça’da yoğun olan pansiyon işletmeleri şimdilik engelliler için müsait değil. Bende oraya gittiğimde uygun bir mekan bulamamıştım. Bir iki otel uygun olsa da onlarda biraz pahalı gelmişti. Ülkemizde engelliler için tatil pahalı dememizin sebebi de işte bu. Ucuz tesisler engelliye uygun değil, uygun olanlarda pahalı.
Engelliye uygun oteller var ama fiyatları oldukça yüksek. Zaten engelli insanların mutlaka zengin olması lazım ülkemizde. (Bakınız: ” Ülkemizde sakat yaşamak çok pahalı” başlıklı yazım) Datça’nın sahilleri tekerlekli sandalye için olukça uygun. Ancak hemen arkasında yokuşlu yollar var. Bu nedenlerle burada uzun süreli tatil yapmak zor ve pahalı. Marmaris’te kalıp buraya benim gibi günü birlik gidilmesi ve gezilmesi daha uygun olur. Deniz kenarında bir tur atıp, sahilde bulunan kafelerde çay içip güzel bir tost yiyebilirsiniz.
Burada yazdığım “tatil zor” ifadesini kaldırmak istiyorum. Zira yukarıdaki mesajda da görüldüğü gibi Dernek sayesinde birçok sorun halledilmiş ve halledilme yolunda. Artık plajlarında denize girmek mümkün. Dilerim Belediye ve bilhassa esnaf ve de en önemlisi Datça halkı gereken desteği verir de Dilek hanımın şikayet ettiği olumsuzluklar ortadan kalkar. Datça’ya da bu yakışır.
Artık dünyada da çok önem verilen Engelli ve Yaşlı turizmine de Datçalı tesis sahiplerinin yeterli önemi vermelerini temenni ediyorum. Pastadan pay alabilmek için turizmde çeşitlilik şart. Sadece Güneş, deniz artık yetmiyor.
En kısa zamanda sorunların çözüldüğü ve uygun konaklama tesislerine kavuşan Datça’da tatil yapmayı planlamaktayım. Sizler de bunu düşünün derim.
Engelsiz Seyyah olarak bu yıl düzenlenen 13. Altın Örümcek Web Siteleri “blog” katagorisinde finale kalarak 3. en iyi blog web sitesi olduk.
2002 yılından bu yana düzenli olarak gerçekleştirilen Altın Örümcek Web Ödülleri, web ve internet teknolojileri kullanılarak gerçekleştirilen başarılı projelerin daha iyi tanıtılması ve hak ettiği yeri bulması, bu alanda yapılacak yatırımların özendirilmesi ve gündem oluşturulması amacıyla düzenlenen, geleneksel hale gelmiş, Türkiye’deki ilk ve tek bağımsız organizasyon.
Altın Örümcek jüri üyeleri, “En İyi Web Sitesi” ile “Kategori” bazında en iyi web sitelerini belirliyorlar ve değerlendirmeler sonucu en yüksek puanı alan web sitesine “En İyi Web Sitesi” ödülü veriliyor. Her kategoride, en başarılı tek bir web sitesi ödüllendirilirken, ilgili kategorilerde en başarılı ilk 3 web sitesi belirleniyor.
Ankara İktisadi.Ticari İlimler Akademisi (yeni adı Gazi Üniversitesi) mezunuyum. Ayni üniversitede İşletme Finansmanı üzerine Master yaptım.1990 yılından beri omurilik felci nedeniyle tekerlekli sandalyede yaşamımı sürdürüyorum. Evliyim ve yetişkin iki çocuğum var. Emlak Kredi Bankasında Müfettiş olarak başladığım meslek hayatımı 2013 yılında TC Ziraat Bankasında Şube Müdürü (Türk bankacığında tekerlekli sandalyeli ilk ve tek Şube Müdürü) olarak tamamladım. Şu an emekli hayatı yaşıyorum. TOFD üyesiyim. Bireysel olarak engelli hakları için mücadele veriyorum.
2006 yılında Tempo Dergisinin düzenlediği “Engellere Rağmen” isimli engellilere dönük çalışmasında yer aldım. Fotoğrafları Serdar Bilgili’nin çektiği bu çalışmanın ardından çekilen fotoğrafların yer aldığı sergisi de büyük ilgi çekmişti.
EN CİMRİ FİLTREEngelli bireylerin tüm faaliyetlerden eşit bir şekilde yararlanabilmeleri ve bu faaliyetlere katılabilmeleri çağdaş toplum olabilmenin önemli bir gerekliliğidir. Bu bakımdan turizm faaliyetlerine katılım gereksinimi ve hakkı açısından, engelli bireyler diğer bireylerden farksızdır. Engelli bireylerin eylemlerini sınırlayan kısıtlarının haricinde toplumun organize oluş şeklinden kaynaklanan çeşitli bariyerler de engelli bireylere ilave sorunlar oluşturabilmektedir. Özellikle bilgi arama sürecinin elektronik kaynaklardan yoğun şekilde beslendiği teknoloji devrinde, elektronik kaynaklarda paylaşılan bilgilerin engelli bireylerin ihtiyaçları gözetilerek oluşturulmayışı söz konusu bireyler için elektronik engeller doğurmaktadır.Hepimiz biliriz, rezervasyon yapan şirketlerin web sayfalarında bir takım filtreler bulunmaktadır. Çeşitli konularda seçim şartlarını gösteren bu filtreler sayesinde aradığınız özelliklere daha çabuk ulaşmanız mümkün olmaktadır.Normal bir insan bakar bu filtrelere, gönlü neler çekiyorsa basan üzerine bir sürü seçenekten seçer birisini.Bu filtreler içinde (aslında çoğu sitelerde bulunmaz bile) birisi var ki, seçtiğiniz zaman yüzlerce seçenekler ya tamamen yok olmakta veya şansınız varsa 1-2 tane seçenek kalmaktadır. Bu filtrenin adı “engelliye uygun” veya “tekerlekli sandalyeye uygun” dur.İsterseniz hemen deneyin. 4-5 yıldızlı otellerde bile az bulunan bu seçim alternatifine diğer otellerde rastlamanız büyük bir şanstır.Zira bu şartlara uygun tesis yok gibidir. 5 yıldızlı otellerde bile bu imkan sadece ruhsat şartı nedeniyle engelli odası ( odalarında gerçek engelli şartlarına uygunluğu da tartışılır) ile sınırlı olmaktadır. Yoksa tümü ile engelliye uygun tesis yok gibidir.Neden böyledir derseniz, biliniz ki ne yatırımcı, ne denetleyici ne de çatı örgütler bu konuya fazla önem vermez. Tabi öncelikle görev ruhsat veren makamlara düşmektedir. Zira ruhsatı baştan vermesen ve bu konuda hassas olduğunu gösterirsen yapımcı taraf bu konuya gereken önemi verir.Aslında mevzuat vardır ama uygulama ve denetim yeterli değildir. Devasa yatırım yapan yatırımcılar bu konuda ki basit önlemleri almakta neden yetersiz olmaktadır. Benim buna tatminkar yanıt bulmam mümkün değildir. Zira yapacakları ek işlerin maliyeti toplam maliyet içinde yeri çok düşüktür.Tekerlekli sandalye de yaşayan bir engelli olarak hemen aklıma gelen konular şunlardır.• Hangi seviyede olurla olsunlar engelliye uygun bir oda yapılması, sadece az katlı olanların yani asansörü bulunmayan tesislerde giriş katında bu odanın konulması,• En azından 4- 5 yıldızlı tesislerin, havuzlara ve denize merdiven ile inilen yerlere engelliler ve yaşlılar için tasarlanan havuz asansörü konulması,• Denize kumsaldan girilen yerlere kumsalda kullanılan tekerlekli sandalyeler bulunması• Kumsal boyunca ahşap veya plastikte yol yapılması,Gibi fazla bir maliyet gerektirmeyen bu gibi şartları yerine getirmek zor mudur, hayır. İmkansızmıdır. Kesinlikle değil.Bu arada yazı konumuz olan bu filtre ile ilgili bir hususu da belirtmeden geçmemeliyim. Bu seçeneğe yani uygun olduğu belirtilen seçeneği bulunan tesislerde hemen yer ayırtmayın. Siz gene de bir telefon edin ve ne kadar uygun olduğunu bir de bu yolla teyit edin. Zira burada ki bilgilerin doğruluğu tesisisin verdiği bilgilerle sınırlıdır. Ayrıca denetleyen bir kurum bulunmamaktadır. Bilhassa küçük tesislerde bu ifadenin neleri kapsadığını bile bilindiğinden emin değilim. Bu da tamamsa işlem bitti mi derseniz, evet büyük ölçüde tamamdır. Ama gene de sürprizlerine hazır olun derim.
Tatile gitmek isteyen insanların öncelikle başvurduğu yerler doğal olarak Seyahat Acenteleri olmaktadır. İstekleri ve bütçeleri doğrultusunda bu şirketlere şahsen veya Web sayfalarını ziyaret ederek tatil planları yaparlar. Bende bir engelli olarak bu kurumların web sayfalarını inceleyerek kendi durumuma uygun bir tesis aramak istedim.
Öncelikle dikkatimi çeken bu şirketlerin birçoğunun sayfalarında engelliler için bir bölüm ayırmadıkları oldu. Hâlbuki biz engelliler gideceğimiz tesislerin bizlere uygun olup olmadıkları konusunda tam olarak emin olmamız önemli bir konudur. Aksi halde tatil bizim için bir sıkıntı haline dönüşebilir. Ülkemizdeki tesislerin engellilere uygunluk konusunda bir veri tabanı olmaması en önemli sorundur. Çeşitli engel gruplarına yönelik, engel gruplarının özelliklerine yönelik derli toplu bir çalışma bulunmamaktadır.
Ülkemizin belli başlı seyahat şirketlerini web sayfalarında yaptığımız dikkatli inceleme sonucunda engellilere yer ayıran sadece üç şirkete rastladık.
Ancak bu çalışma sadece web sayfaları üzerinden yapılmış bir inceleme sonucudur. Bire bir görüşmedeişişişşdiğer şirketlerinde bu konuda yardımcı olacakları düşüncesindeyiz. Ancak gene de Seyahat şirketlerinin sitelerinde bu konuyu ayrıca yer vermelerini beklemekteyiz. Bu konuda da detaylı bir çalışmamızı yakında sizlerle paylaşacağız.
Web sitelerinde engeliler için yer ayıran üç şirket var demiştik. Bunlar Setur , ETS TUR ve Didim Tur şirketleridir. Öncelikle bu şirketlere teşekkür ediyoruz.
Setur aşağıdaki yazısı ile bu konuyu sitelerine taşımışlardır.[/vc_column_text][/vc_column][/vc_row]
Bu başlık altında sitede engellilere uygun tesisler ayrıca gösterilmekte, otellerin tanıtımında yukarıdaki işaretler kullanılarak engelli insanlara yardımcı olmaktadırlar. Gerçekten çok faydalı ve emek verilmiş bir çalışma yapılmış. Teşekkürler Setur.
Bu konuda çalışma yapan diğer kurumlar ise ETS TUR ve Didim Tur şirketleridir. İlgili şirketler sanırım aynı gruba ait olduklarından aynı metni web sayfalarında paylaşmaktadır.
Sağlık/Bedensel Engelli Misafirlerimize Özel
Misafir memnuniyeti odaklı hizmet anlayışımızın en önemli adımlarından biri olan engelli misafirlerimize özel imkanlarımız ile sorunsuz tatil anlayışını geliştirmeyi planlıyoruz. Bu amaçla Sağlık/Bedensel Engelli misafirlerimizin tatillerini keyifle geçirmeleri için seyahatleri öncesi detaylı çalışmalar yapıyoruz.
Sağlık/Bedensel Engelli olarak tanımladığımız misafir grubumuz MS, diyabet, çölyak, kanser hastaları, böbrek rahatsızlığı olanlar, alerjik hastalar, yürüme-görme-işitme engellileri, yaşlı misafirler ve benzeri rahatsızlıkları nedeni ile özel hizmet sağlanması gereken kişilerdir.
Aileleriyle ya da yalnız tatile çıkan tüm engelli misafirlerimiz için;
Tesis denetimleri sonucu belirlenmiş en uygun seyahat seçeneklerini sunuyoruz.
Otel ve ulaşımı ihtiyaçlara göre organize ediyoruz.
Seyahat sırasında sunulacak yeme-içme hizmetleri konusunda bilgi veriyor, gerekli düzenlemeleri yapıyoruz.
Müze, ören yeri, şehir turları ve rehberlik hizmetleri hakkında taleplerinizi değerlendiriyoruz.
Seyahatiniz sonrasında ileteceğiniz fikirlerinizle sizlere daha iyi hizmet verebilmek adına hizmetlerimizi geliştiriyoruz.
Sizler için önemli olan her detay bizim için büyük önem taşıyor. Tüm istek ve eleştirilerinizle ilgili aşağıdaki formu doldurabilir ya da 444 1 739 numaralı Misafir Deneyimi İlişki Yönetimi ve Kalite Direktörlüğü Hattı’ndan bizi bilgilendirebilirsiniz
Bu sitede de engelliye uygun oteller belirtilmektedir. Yukarıdaki sitedeki kadar detaylı olmasa (ayrıca bir bölüm bulunmamakta) da otel tanıtımları içinde engelliye uygun oteller belirtilmektedir.
Bu üç şirkete bu çalışmalarından dolayı teşekkürler. Bu gibi engellilere yer veren şirketleri burada belirtmek ve tanıtmak bizim için bir görevdir.Darısı diğer şirketlerin başına. Diğer bir yazımızda belirttiğimiz gibi engelliler için tatil pahalı. Buradaki incelemelerimizde de bu durumu gözledik. Engelliye uygun oteller hep 4-5 yıldızlı oteller. Dolayısı ile pahalı oteller. Oradaki dileğimizi burada da paylaşmak istiyoruz. Talebin az olduğu (sezon dışı) dönemlerde engelli insanlar ve bir refakatçileri için belli bir oranda indirim yapılamaz mı? Bu jesti yapacak olanları sabırsızlıkla bekliyoruz.
Bu konu ile ilgili olarak uluslar arası rezervasyon şirketi olan Booking.com dan da kısaca bahsetmek istiyorum. Zira onların “engelliye uygun” kaydı bulunan gerek yurt içi ve gerekse yurt dışı otellerinde de zaman zaman sıkıntı yaşamaktayız. Konuyu ilettiğimiz Booking.com’un Türkiye yetkilisi bizi arayarak konu hakkında bilgi vermiştir. İlgili kişi “engelliye uygun” kaydı bulunan tesislerde sorun yaşanması halinde hemen kendilerine ulaşılmasını istemektedirler. Yer ayırttığınız otel hatalı beyan yapmışsa Booking.com sizi hemen bölgede bulunan uygun bir otele yönlendireceğini ve olası fiyat farkının rezervasyon yaptırılan otelden tahsil edileceğini bildirmiştir. Bu konuda sıkıntı yaşarsanız ilgili şirketin web sayfasında bulunan telefondan Türkiye yetkilisine ulaşmanız ve durumu iletmeniz gerekiyor.
Size 09.08.2018 tarihinde Gestaş şirketine ait Gökçeada – Kaba tepe feribotunda yaşadığım olayları daha doğrusu yaşadığım eziyetleri anlatmak istiyorum.Seyahatim öncesinde feribotun durumu hakkında bilhassa engelli yolcular için ne gibi tedbirler alındığını öğrenmek amacı ile şirketi telefon ile aradım. Durumumu anlattım. Ancak engelli araçlar için hiçbir ayrıcalık tanımadıklarını öğrendim. Bunun üzerine bir mail göndererek niye ayrıcalık tanımadıklarını sorarak, seyahat gününü ve saatini de yazarak gereken kolaylığı göstermelerini beklediğimi belirttim. (Hemen belirteyim ki hiçbir kolaylık görmedim.)Sorun yukarıda belirttiğim gibi 09.08.2018 tarihinde saat 13.00 seferini yapan Gelibolu adlı feribot seferinde yaşadım. Önce ilk girişte araçların sırata girmelerini sağlayan görevliye durumumu belirterek(tekerlekli sandalyede yaşayan ve kalp hastası olduğumu) aracımın önceden alana sokulmasını ve gemide uygun bir yere park etmemin sağlanmasını talep ettim. Uygunluktaki kastim, engelli asansörüne yakın ve aracın dışına çıkmama olanak sağlayacak bir park yerine park etmemin sağlanmasıdır ki bunların yapılmasında hiçbir engel bulunmamaktadır. Ancak oradaki görevli “herhangi bir ayrıcalık yapamayacağını sıraya girmem gerektiğini” kaba bir şekilde beyan etti. Bende mecburen sıraya girdim. Oradan hemen şirketin müşteri hizmetlerini aradım.(Saat 12,20) . Onur isimli yetkiliye durumu ve yaşadıklarımı anlatarak yardımcı olmalarını istedim. Görevli hatta kalmamı söyleyerek bir takım görüşmeler yaptı. Sonra aracımın plakasını ve kimlik bilgilerimi alarak tekrar bekletmeye aldı. Tekrar döndüğünde ise “buradan yardımcı olamayacağını, durumu gemiye ilettiklerini orada yardımcı olacakların” söyledi Bana pek inandırıcı gelmediğini, bu sıra dahilinde girersem kimsenin yardımcı olmayacağını, engelli asansörünün yanına park etme şansım kalmayacağını, bu nedenle şimdiden önlem almaları gerektiğini söylediysem de pek aldırış etmedi.
Gemi girişinde ise isminin Musa olduğunu söyleyen Görevliye durumumu anlattığımda “engelli aracı olduğunu gördüm” dedikten sonra bana bir park yeri gösterdi. Tam devasa bir kamyonun arkasında ama kapı tarafım açılmaya müsait olduğundan itiraz etmedim. Ancak biraz sonra oraya da bir araç koyarak benim dışarıya çıkmamı engelledi. “Kapı payı bırakmasını,bu şekilde araçtan hiçbir şekilde inemeyeceğimi, acil bir durumda buradan çıkamayacağımı “ defalarca belirtmeme karşın, gayet ilgisiz ve kaba şekilde davranarak “korkma bir şey olmaz, olacak olsa biz biner miyiz” şeklinde yanıt vererek yanımızdan ayrıldı. Böylece 40 dereceye yaklaşan bir sıcaklıkta, engelli ve kalp hastası birisini aracında tutsak halde kalmasına göz yumdu. Herhangi bir acil durumda aracımdan çıkmam mümkün olamayacaktı. Zaten bizde tedbirler bir kaza olup, birkaç kişi öldükten sonra alınır.(x) Bu durumu da hatırlatmama rağmen oralı olmayan ters ve ukala davranan bu şahsın her şeyden önce insanlığından şüphe duyulması gerekir. Bir buçuk saat süren yolculuk sırasında aracında kalan tek insan bendim. Halbuki biraz anlayışlı olsa aracımı asansörün yanına park ettirir(bu mümkündü), benimde diğer yolcular gibi güverteye çıkma şansım olurdu. Kanımca engelli bir insana bu şekilde davranan bu kişinin derhal tedaviye alınması gerekir. Günümüzde hala bu tip davranışta bulunuluyor olması öncelikle şirketin utanması gereken bir durumdur. Bırakın bir insanı bir hayvanı bile bu şartlarda bırakılmaması gerektiği düşüncesindeyim.
Bu durumu iletmek için seyahat başlarken tekrar şirketi aradım. Durumumu ve yaşadıklarımı anlattım. Telefondaki bayan yetkili “gemiye müdahale edemeyeceğini” söyleyerek sadece şikayet kaydımı almakla yetindi. Yani çözüm için hiçbir şey yapmadı. Gemiye ulaşmasını, durumu bir gemi yetkilisine bildirmesini istediysem de kendisinin bunu yapamayacağını belirtti. Bende o zaman,” bir olumsuzluk olabileceğini bu nedenle acil olarak durumu üstlerine bildirmesini” istedim. Bununda mümkün olmadığını söyledi. Acil bir durumda aracımda hapis kaldığım bir yana her an bir kalp krizi geçirmemde (sinirli ve gergin olmam nedeni ile) olmayacak bir durum değildi.
Yaşadığım bu olumsuzlukların temelinde inisiyatif kullanmayan çalışan görevlilerin rolü mutlaka önemlidir.Ancak şirketinde bu konularda önlem almadığı, çalışanlarını eğitmediği, onlara bu durumda nasıl davranmaları konusuna talimat ve bilgi vermedikleri anlaşılmaktadır. Bu nedenle çalışanlar kadar belki de daha fazla bu olumsuzlukların yaşanmasından şirket birinci derecede sorumludur.Geminizde engelli asansörü var, ancak engelli kişinin oraya ulaşması mümkün değil. O zaman asansör niye var. Bırakın asansöre ulaşmayı araçtan çıkmanız bile mümkün değil.
Bu durumun yasalarda karşılığı olması lazım ve biliyoruz ki en öncelikle Anayasamızda “engellilere pozitif ayırımcılık yapılması konusunda açık bir hüküm bulunmaktadır. Bırakın pozitifliği aksine negatif bir uygulama ile karşı karşıya kalınmıştır.Bu nedenle başta söz konusu şirket olmak üzere bu olayda rol alan tüm görevlilerden şikayetçi olduğumu gerek firmaya ve gerekse ilgili Bakanlıklara bildirdim.Bu konuda gerekenlerin yapılarak sorumlulara gereken idari yaptırımın uygulanmasını ve sonuçtan tarafıma bilgi verilmesini beklemekteyim. Olayı belgeleyen konuşmalar şirket kayıtlarından kontrol edilebilir.
Ülkemizde engelli bir insana hala bu şekilde davranılması devletimizin sorumlu olması gereken bir durumdur. Konu her düzeyde yetkili kurumlara iletilmiş olup, neticesi ile birlikte gerek engelli sitelerinde ve gerekse sosyal medyada paylaşılacaktır.Konu kısa olarak Cimer’e de bildirilmiş olup,şu yanıt alınmıştır.(Sayın LEVENT KARAGÖZ, T.C. Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi (CİMER)’ ne 12.08.2018 tarihinde yapmış olduğunuz 1801458069 sayılı başvurunuz 29.08.2018 tarihinde İSTANBUL VALİLİĞİ tarafından cevaplanmıştır:Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezine yapılmış olan başvurunuz incelenmiştir.Özel şirketlerin özel hukuk hükümlerine tabi olması nedeniyle talebinizle ilgili herhangi bir işlem yapılamamıştır. Konu hakkında ilgili kuruluşa müracaat etmeniz gerekmektedir.Bilgilerinizi rica ederiz.) Yanıtın yorumunu sizlere bırakıyorum.(x) Rastlantıya bakın ki, bu olaydan kısa bir süre sonra yaşanan bir kazayı sizlerle paylaşmak istedim. Bu aracın içinde bizde olabilirdik.