İş mahkemelerinin yükü azaltmak ve işçi ile işveren arasındaki uyuşmazlıkların daha hızlı, kolay çözülmesi için yürürlüğe giren arabuluculuk sistemi her iki taraftan da büyük ilgi görüyor. 2018 yılında yürürlüğe giren uygulama ile yüz binlerce sorun mahkeme salonlarına taşınmadan büyük bir yüzdeyle çözüldü ve çözülmeye devam ediyor.
Peki nedir bu arabuluculuk? 7 soruda zorunlu arabuluculuk sürecini masaya yatırdık…
* Arabuluculuğun dava şartı olması ne anlama geliyor?
Yeni sistemle birlikte artık işçi ile işveren arasındaki tazminat, işe iade gibi uyuşmazlıklarda dava açılabilmesi için tarafların arabuluculuk sürecinden geçmesi gerekiyor.
* Ne kadar sürede arabulucuya başvurmak gerekiyor?
Davalarda 1 ay içerisinde arabuluculuk sistemine başvurma şartı bulunuyor.
* Arabuluculuk sürecinde çözüm süresi ne kadar?
Arabulucu görevlendirildiği tarihten itibaren en fazla 3 haftada neticelendirilmeli. Özel durumlarda ilave olarak en fazla 1 hafta süre tanınıyor.
* Arabuluculuk vasıtası ile taraflar anlaşırsa, aynı konu için yeniden dava açılabilir mi?
Ortaya çıkan uyuşmazlık arabuluculuk sistemi ile çözülürse, bu sürecin sonunda sözleşme ile kayıt altına alınan ve çözülen uyuşmazlık üzerinden yeniden dava edilemez.
* Arabuluculuk görüşmelerde taraflar anlaşamazsa ne olur?
İşçi ve işveren davaları arabuluculuk görüşmelerinde anlaşamazsa, bu durum kayıt altına alınır süreç mahkemeye taşınır.
* Taraflar arabuluculuk görüşmelerine gitmezse ne olur?
Eğer taraflardan biri en az iki arabuluculuk görüşmesine iştirak etmezse bu durum kayıt alına alınır ve dava sürecinde, arabuluculuk sürecine katılmayan taraf davayı kazansa dahi dava giderlerini karşılamak zorunda kalır.
Arabulucuya götürülemeyen uyuşmazlıklar nelerdir?
İş kazalarından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat talepleri ile bu konulardaki rücu davaları zorunlu arabuluculuk kapsamında yer almıyor.
Ayrıca, hizmet tespiti, yaşlılık aylığına hak kazanıldığının tespiti gibi SGK uyuşmazlıkları da zorunlu arabuluculuk kapsamı dışındadır.
Arabulucu hukuk fakültesi mezunu en az beş yıl deneyimi olan kişilerdir. Genelde avukat olan arabulucular arabuluculuk daire başkanlığı siciline kayıt olması zorunludur. Ankara avukat olup ve arabuluculuk görevini icra etmeleri sebebiyle sürecin başarılı yürümesinde en önemli etkenlerdendir.