İSPİR FASULYESİ ALTIN İLE YARIŞIYOR!
ESKİLERDE dillerden düşmeyen bir türküsü vardı vatandaşın. Çoğu insan, “Amman fasoliya yeddi buçuk liraya, hem oynasın, hem gaynasın” der, bir yandan türküsünü söyler, diğer yandan da göbek atardı.
Ata Demirer’in “Eyvah eyvah” film müziği olarak da belleklere kazınan “aman fasoliya yeddi buçuk liraya” türküsüne, Erzurum’un İspir Fasulyesi rahmet okutuyor.
Standart bir fiyatı olmayan İspir fasulyesinin kilosu ortalama 15 liradan alıcı buluyor. Ancak bazı bakkal ve şarküterilerde İspir fasulyesinin üzerinde 27,5 lira etiketini görenlerin aklına hiç şüphesiz hemen “amman fasoliya yeddi buçuk liraya” türküsü geliyor.
Fiyatıyla “kendisini fasulye gibi niletten sanıyor” özdeyişlerini bile çöpe attıran ve sanki de “altın ile yarışan” İspir fasulyesinin özelliği ne? Hemcinslerinin kilosu 3-5 liradan satılan kuru fasulyelerin yanında, bu fasulyenin fiyatı neden bu kadar yüksek? Bu soruların cevabı, “fasulye.gen.tr” sitesinde şöyle anlatılmış:
İSPİR FASULYESİ, ŞEKER CİNSİDİR
Erzurum’un Karadeniz’e komşu olan İspir ilçesinde yetiştirilen şeker cinsi kuru fasulyedir. İspir fasulyesinin en önemli özelliği erken pişmesi, suda şişmesi ve pişince kabuk atmamasıdır.
Tarla ekimine Mayıs ayında başlanır ve Haziran ayında çapası yapılır. Çapası yapılan tarlanın her tarafına hayvan gübresi dağıtılır. Çapa yapıldıktan sonra tarlaya fasulye sırıkları dikilir. Haftada en az bir kez olmak üzere her hafta düzenli olarak sulama yapılması gerekir. Mahsulden iyi verim alınabilmesi için çiçek zamanı tarla daha sık sulanmalıdır. Aynı tarla üzerinde en fazla 2 yıl fasulye ekilebilir. Tarla 2 yıldan sonra 1 yıl nadasa bırakılmalıdır. Ya da fasulye dışında başka bir ürün ekilmelidir. İspir fasulyesinin yıllık üretim miktarı ortalama 300 ile 500 ton arasında değişir. 1 dekardan yaklaşık olarak 100 kilo ürün elde edilir.
İspir fasulyesi yüksek kesimlerde ve dağlık arazilerde yetiştirilir. Engebeli arazi sebebiyle makineli tarımdan faydalanılamamaktadır. Hasat toplaması elle yapıldığı için üretim zor şartlar altında gerçekleşir. Fasulyeler tarladan toplandıktan sonra el yardımıyla tek tek ayıklanır ve kurumaya bırakılır. Fasulyeler kuruduktan sonra tanelerinden ayrılması işlemine geçilir. Fasulyeler ayak ile çiğnenir. Rüzgarlı havada bırakılarak tanelerin ayrılması sağlanır.
Ayrılma işleminden sonra elek yardımıyla elenir. Son işlem olarak içerisinde bulunan yabancı maddeler ve küçük taneli fasulyeler ayıklanır. Böylece ispir fasulyesi satışa hazırdır. Bunlardan dolayı ispir fasulyenin satış fiyatı diğer fasulyelere göre daha yüksektir. Mevsim koşullarına göre hasat zamanı değişkenlik gösterir. Normal mevsim şartlarında hasat zamanı eylül sonu ve ekim başı gibi başlar.
BESİN DEĞERİ ÇOK YÜKSEK!