Fikirlerimiz de, düşüncelerimiz de aynı maddi nesneler gibi atomlardan ve onların da daha küçük bölümleri kuant taneciklerinden oluşmaktadır. Neticede düşünce de atomlardan oluşmuş enerjisel bir maddedir. Bu yüzden; toplumu oluşturan fertler, olumlu düşünürlerse evrene pozitif enerji yayarlar; olumsuz düşünürlerinde ise negatif enerji yayarlar. Toplumun geneli olumsuz düşünmeye başladığında, mevcut kitlesel çöküntü hali tüm fertlere yayılır ve toplumsal alanı karamsarlık ve kötümserlik duygular kaplar.
Toplumsal depresyon, bireysel çöküntü hallerinden çok daha tehlikelidir ve tam bir salgın durumu gösterir. Günümüzün Türkiye'sinde yaşanan çalkantılı değişimler, siyasi açmazlar ve buhranlar bir salgın hastalık gibi hızla memleketin tüm fertlerini etkileyebilir. Yaşam kalitesi düşen ve güvenlik ihtiyacı zedelenen bireyler, yazılı ve görüntülü medya, sosyal paylaşım siteleri gibi iletişim kanallarının da etkisi ile kötümser bir yaklaşım ve karamsar bir bakış açısı sergilemeye başlar.
Korku, insan hayatını sürdürebilmesi için doğal bir duygu olsa da fazlası zararlıdır. Çünkü korkusuz insanlar psikopatça ve sosyopatça hareketler yapabilirler. Yasalardan ve cezalandırılmaktan korkmadıkları için şiddete dayalı davranışlardan çekinmezler. Böyle antisosyalsosyopat kişileri zaman zaman her yerde görmek mümkündür. Korkunun fazlası durumunda ise kişiler gereğinden fazla savunma içgüdüsü ile hareket ederler.
Bu da insanların kitlesel olarak bir depresif moda girmelerine neden olur. İlişkiler ve sosyal münasebetler bir anda asgariye iner.
Araştırmalar Türkiye’de her dört kişiden birinin depresyonda olduğunu göstermektedir. Antidepresan ilaç kullanımı 2008’de yaklaşık 17 milyon kutu iken 2015’te 43,5 milyon kutuya çıkmıştır. Ruh sağlığı hastanelerinde doluluk oranı yüzde 100’e ulaşmış durumdadır. Son 15 yılda 45 bin kişi intihar sonucu yaşamını yitirmiştir.
TÜİK verilerine göre, 2003 yılında Türkiye nüfusunun yüzde 12,1’i çok mutlu olduğunu söylerken, 2016’da bu oran yüzde 7,6’ya kadar gerilemiştir. Buna karşılık kendisini çok mutsuz olarak niteleyenlerin oranı yüzde 5,6’dan yüzde 8,8’e çıkmıştır.
TÜİK verilerine göre Türkiye’de boşanma hızı, nüfus artış hızını geçmiştir. Günümüzde yaklaşık her beş evlilikten biri boşanmayla sonuçlanmaktadır. Türkiye’de boşanmanın üç önemli nedeni ekonomik sorunlar, aile içi uyumsuzluk ve ailede şiddettir.
Doğrudan ve dolaylı madde bağlantılı ölüm oranları sürekli yükselmektedir. Aşırı uyuşturucu dozundan 2015 yılında 590, 2016’da 611 kişi ölmüştür. Uyuşturucu kullanımı bir önceki yıla göre yüzde 28 artmıştır. Asıl korkutucu olan uyuşturucu kullanma yaşının 11’e kadar düşmüş olmasıdır. 2014-2016 yıllarında 680 bin kişi uyuşturucu tedavisi görmüştür. Uyuşturucu bağlantılı suçlardan cezaevlerinde bulunanların sayısı 2002 yılında 5.480 iken 2015 yılında 33.560 kişiye ulaşmıştır. Uyuşturucu bağımlılarının yüzde 49.31’inin işsiz olması özellikle dikkat çekici bir durumdur.
Ülkede yaşanan gerilim, çatışma ve kavga ortamı toplumda tırmanan şiddetin başlıca nedenlerinden biri olarak karşımıza çıkmaktadır. Çatışma ortamı siyasi şiddeti, aile içi şiddeti, kadın ve çocuklara yönelik şiddeti, holigan şiddetini, hastane, okul ve trafikteki şiddeti her geçen gün tırmandırmaktadır. Evde, iş yerinde, trafikte, sokakta, saldırı, dövme, öldürme haberleri gün geçtikçe çoğalmaktadır.
Son dönemde Türkiye’de en çok işlenen suçların hırsızlık, dolandırıcılık ve yaralama olduğu görülmektedir. Özellikle 2005’ten itibaren bu tür suçlarda çok ciddi bir artış olmuştur. Kapkaç suçu işleyenlerin oranı 2003 yılındaki yüzde 1,2 seviyesinden 2012 yılında yüzde 3,6’ya yükselmiştir. Şantaj, yaralama, cinsel taciz ve gasp gibi suçları işleyenlerin oranı 2006 yılındaki yüzde 1,2 seviyesinden 2012 yılında yüzde 3,8’e çıkmıştır. Nitekim bu gelişmelere paralel olarak yurttaşların beşte biri kendini evinde dahi güvenli hissetmediğini belirtmektedir. En yüksek oranda suç işleyen iki kesim gençler ve ilkokul mezunlarıdır. Çocuk ceza infaz kurumu ve eğitim evine girenlerin sayısı üç kat artmıştır.
Araştırmalar, öldürme suçlarının 2002-2011 arasında yüzde 3’ten yüzde 4,3’e, yaralama suçlarının ise yüzde 6,2’den yüzde 9,8’e çıktığını göstermektedir. Devletin kurumlarına güvenleri sarsılan bireyler kendi intikamlarını kendileri alma yoluna gitmektedir.
Resmi verilere göre cezaevinde hükümlü ve tutuklu bulunanların sayısı 2002 yılında 59.429 iken, 2015’te 177.262’ye ulaşmış, yüzde 200 oranında bir artış meydana gelmiştir.
Suç, bireysel olduğu kadar toplumsal bir olgudur. Türkiye’de toplumsal ortam suç işlemeye yatkınlığı artırmaktadır. Başta işsizlik, sosyal güvenlik kurumlarının zayıflığı, geçim sıkıntısı, yoksulluk, bireylerin toplumun kendilerinden beklediği hedeflere ulaşamaması gibi etkenler suç ihtimalini artırmaktadır. Toplum tarafından başarısız görülen dezavantajlı kimseler topluma isyan etmeye ya da kendilerini kanıtlamak amacıyla suç işlemeye daha yatkın olmaktadır.
Toplumsal ilişkiler piyasanın çıkar, para ve rekabet ilişkilerine dönüşmüştür. Sistemsel bir problem olan adam kayırma, siyaset aracılığıyla zengin olma, kamu varlıklarını yağmalama ve rantelde etme, sıkıntının ana kaynağını oluşturmuştur. Kuralsızlık, hukuksuzluk hatta yolsuzluk ayıplanması, kınanması, cezalandırılması gereken davranışlar olmaktan çıkartılmıştır.
Sonuçta ülkemiz toplumsal depresyonun yoğun olarak yaşandığı bir ülke oldu.