Türkiye'de ifade özgürlüğü iklimi bozuluyor.
Bu ülkede gözaltına alınmak, hele hele tutuklanmak, peşinen suçlu ilan edilmek için artık yeterli görülebiliyor. (Oysa bir ara 'bağımsız yargının işi' ifadesini ne sık duyardık.)
'Aksi mahkeme kararıyla sabit oluncaya dek, herkes masumdur' dediğinizde, terörü desteklemekle suçlanabiliyorsunuz.
Hukukun işletilme biçimini eleştirmek; üstelik bu eleştiriyi hukuk fakültelerinin birinci sınıflarında öğretilen temel hukuk ilkeleri üzerinden yapmak dahi, 'gözü karalık' sayılıyor.
Adli soruşturmalarda, somut suçlarla sağlam ilişki kurulduğu konusunda kaygılarınız var ve yanılıp (!) bu kaygıları ifade ettiyseniz; ırkçı saldırılara, özel hayat ihlallerine maruz kalabiliyorsunuz.
Bir dönem, 'işkenceye sıfır tolerans' sloganı ne kadar yaygındı...
Bugün üniversiteli gençler, 'parasız eğitim' pankartı açtıkları için (ifade özgürlüğü kapsamında değil miydi sahi) nezarette çırılçıplak soyulup 'sizi burada kaybederiz' tehditlerine maruz kalıyor.
Neyse ki, bu iç karartıcı tabloyu bir nebze olsun dağıtacak gelişmeler yok değil.
Yeni anayasa bunların başında geliyor. TBMM'deki Uzlaşma Komisyonu'nda yürütülen yeni anayasa çalışması, her şeye rağmen ümitlerimizi diri tutmayı telkin ediyor:
Çünkü 'birey odaklı', 'özgürlükçü', 'sivil' anayasa sözü verildi bize...
Fakat öyle bir ayrıntıya takıldım ki, 'Yeni anayasanın özgürlükçü ve sivil ruhu böyle şekillenir mi?' sorusunu sorduruyor.
TC NO'SUZ GÖRÜŞE GEÇİT YOK
Meraklısı hatırlar. TBMM Başkanı Çiçek, medya yöneticileriyle yaptığı toplantıda, web sitesi kurduklarını duyurdu: yenianayasa.tbmm. gov.tr.
Amaç şu: İsteyen bu site üzerinden görüş bildirip sürece dahil olabilecek, dilerse sadece gelişmelerden haberdar olmayı seçecek. Böylece yeni anayasanın olabildiğince 'çoğulcu ve katılımcı' üretimi sağlanacak...
Ancak, T.C kimlik numaranızı vermeden, ne görüş bildirebiliyorsunuz ne de gelişmelerden haberdar oluyorsunuz.
Bu durum dinlenme-izlenme-fişlenme paranoyasından yorgun düşmüş bir toplumu nasıl etkiler? Cesaret kırıcı olmaz mı?
T.C kimlik numarasının, kayıt altına alıp dosyalanacağını bile bile, aykırı görüş ifade eden çıkar mı?
ÇİÇEK: CESARET KIRICIYSA KALDIRABİLİRİZ
Önce TBMM Başkanı Cemil Çiçek ile görüştüm. Dikkatle dinledi. 'Mutlaka mantıklı bir sebebi vardır. Ama vatandaşların görüş bildirmesinde cesaret kırıcı bir etki yapacaksa kaldırabiliriz de' dedi, alıştığımız yapıcı üslubuyla.
Ardından da TBMM'nin yasamadan sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı İrfan Neziroğlu'na aktardım sorularımı. Yanıtı şöyle:
'Kimlik no'yu işe biraz daha ciddiyet kazandırmak için istedik. Komisyon'a da sunmuştuk. Bir diğer neden de küfür ve hakaret maillerinin önünü kesmek. Ama sizin sorularınızı, bazı STK'lar da dile getiriyor. Böyle bir endişe varsa, önümüzdeki hafta Komisyon'a yeniden sunabiliriz.'
DÖRT HAFTADA 14 BİN MAİL
Bu arada çarpıcı bir bilgiyi de paylaştı Neziroğlu. Sitenin açılmasından bu yana, dört hafta içinde tam 14 bin görüş maili gelmiş. 'Yani' dedi Neziroğlu tebessüm ederek, 'Kimlik no istememiz, pek cesaret kırıcıymış gibi görünmüyor. Ama en azından haber üyeliği için kaldırılabilir. Komisyon üyelerimiz kabul edilirse, görüş bildirmek için de ön koşul olmaktan çıkarılabilir.'