ABD’de fırtına öncesi sessizlik
YAZI BOYUTU
Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı’nın organizasyonuyla Amerika Birleşik Devletleri’nin başkenti Washington’a geldim. Dünyanın her yanından gazeteciler, sivil toplum temsilcileri, lobi mensupları burada. Bir yandan da aklım ve kalbim İzmir’de. Depremin üzerinden uzun bir süre geçmesine rağmen enkaz altından insanları canlı olarak kurtarmayı başaran yardım görevlilerimize minnettarız…
Ekonomi başta olmak üzere birçok gösterge liderlerin küresel düzeyde aldığı kararlara bağlı. Amerika Birleşik Devletleri’nin dünyanın herhangi bir bölgesine aşırı müdahalesi, tamamen çekilmesi veya kararsız kalması uluslararası dengeleri kökünden etkiliyor. O nedenle başkanlık seçiminin sonucunda seçilecek isim ile Ankara’nın hızlı ve sağlam bir ilişki içine girmesi Türkiye’nin ulusal çıkarları bakımından hayati.
Türkiye-ABD ilişkilerinin sağlıklı ve normal bir zemine oturabilmesi için sadece başkanlar ve yönetimler düzeyinde değil sivil toplumun her kesiminin, düşünce kuruluşlarının burada aktif şekilde çalışması çok önemli. Her zaman dile getiriyorum DEİK, TOBB, TÜSİAD gibi kurumlarımızın Amerika’da kesintisiz faaliyette bulunmalarına ihtiyacımız var.
TRT ve AA burada ciddi varlık gösteriyor. Bunların dışındaki büyük yayın kuruluşları, gazeteler ve televizyon kanalları Washington ve New York’ta temsilci bulundurmaya devam etmeliler. İçimize kapanarak Washington-Ankara ilişkilerinde bir ilerleme sağlayamayız. Washington’da dün Türkiye’nin Washington Büyükelçisi Serdar Kılıç’ın öğle yemeği davetine katıldım. Burada bulunduğum süre içinde Türkiye’de yoğun faaliyetleri bulunan SETA’yı ziyaret edeceğim, lobi kuruluşlarıyla temasta bulunacağım.
Türk Hava Yolları’nın, içinden geçilen bu zor dönemde bile birçok noktaya kesintisiz uçuş yapıyor olması Türkiye’nin küresel anlamda ilişkilerinin sürmesi açısından çok işe yarıyor. THY’nin ABD’nin başkentinin yanı sıra New York, Houston, Chicago, Los Angeles, San Francisco gibi önemli merkezlere uçuşları salgın sürecinde de devam ediyor. İstanbul’dan Washington’a Boeing 777 tipindeki uçağıyla uçtum. Kabinde 290 yolcu vardı. Pandemi dönemi için oldukça iyi bir doluluk oranı. Asya, Avrupa ve Ortadoğu’dan transit yolcular bu dönemde güvenli ulaşım aracı olarak THY’yi tercih ediyor.
Washington’daki iki büyük havalimanından biri olan Dulles’a inince oldukça sessiz ve sakin bir terminalle karşılaştım. Kapıdaki sınır polisi fazla soru sormadan pasaportuma giriş kaşesini bastı.
Restoranların çoğu kapalı, mağazalar ve dükkanlar da sınırlı saatlerde hizmet veriyor. Otellerde pek fazla ziyaretçi yok. İşyerleri ve oteller giriş katlarını tahtalarla kapatmış. Seçim sonuçlarının açıklanmasından sonra yağmalama ve şiddet olaylarının yaşanabilecek olmasından endişeliler. Bu söylediğim size ilginç gelebilir. “ABD gibi bir ülkede nasıl böyle bir durum olabiliyor?” diye düşünebilirsiniz. Son yıllarda etnik ve politik ayrılıklar ABD toplumunu ciddi oranda kutuplaştırdı.
Cumhuriyetçi aday Donald Trump ile Demokrat Joe Biden’in yarıştığı bu seçimle ayrılıkların zirve yapması bekleniyor. Washington’da düne kadar hakim olan ortamı “fırtına öncesi sessizlik” olarak nitelendirenler var. Seçim sonucunun açıklanmasından sonra sokakların karışabileceği, şiddet olaylarının yaşanabileceği bile konuşuluyor. Son yapılan anketlerde Demokrat Parti Başkan adayı Joe Biden önde görünüyordu.
Cumhuriyetçi aday ve şimdiki Başkan Donald Trump ise aradaki farkı kapatmak için son birkaç haftada ciddi bir atak yaptı. Daha önceki seçimlerde olduğu gibi ABD başkanlık seçiminin sonucunu partiler arasındaki oy geçişkenliğinin yoğun olduğu bazı eyaletler belirleyecek.
ABD başkanları ulusal çapta aldıkları oy sayılarına göre seçilmiyor. Başkanı “Seçici Kurul” belirliyor. Bir adayın başkan seçilebilmesi için 538 delegeli kuruldaki oyların en az 270’ini alması gerekiyor. “Seçici Kurul”a ise her eyalet büyüklüğüne göre belli sayıda delege gönderiyor.
Bir eyalette seçimi kazanan parti, eyaletin Seçici Kurul’a göndereceği tüm delegeleri belirlemeye hak kazanıyor. Bu oyların seçiminin uzun sürmesi nedeniyle sonucun da geç açıklanacağını tahmin ediyorum.
Sadece Türkiye’de değil dünyanın en önemli ikinci ekonomisi Çin, ikinci büyük ordusuna sahip ülkesi Rusya, NATO, Avrupa Birliği ve Ortadoğu da 3 Kasım tarihine kilitlenmiş durumda. Seçime dair son dakika yorumlarımı sosyal medyadan ve CNN Türk yayınlarında aktaracağım.