BM kulislerinde uzlaşılabilecek yeni tasarıların taraflar arasında tartışıldığı iddia edilse de, Suriye’nin kuzeybatı bölgesine insani yardımın ulaştırılması konusunda şu ana kadar henüz bir uzlaşma sağlanamadı.
Genel Sekreter'in Suriye Özel Temsilcisi Geir Pedersen ve BM İnsani Yardım Ofisi (OCHA) Koordinatörü Ramesh Rajasingham, Suriye için toplanan Güvenlik Konseyi üyelerine ülkedeki son durum hakkında bilgi verdi.
Pedersen, 6 Şubat depreminin ardından Suriye’ye olumlu insani yardımlar yapılmış olsa da, iki hafta önce Rusya'nın vetosuyla birlikte ülkeye sınırötesinden sağlanan insani yardımın uzatılması konusunda herhangi bir tasarı üzerinde konseyde uzlaşmanın sağlanmamasının çok büyük hayal kırıklığı yarattığını ifade etti.
BM İnsani Yardım Ofisi Koordinatörü Rajasingham, konseye hitaben yaptığı konuşmada, Suriye’ye Türkiye sınırından gönderilen insani yardımın milyonlarca insan için bir ölüm kalım meselesi olduğunu belirterek, “Sınırötesi yardımın geleceği siyasi bir karar değil, insani bir karar olmalıdır. Genel Sekreter Antonio Guterres’in söylediği gibi Güvenlik Konseyi'nin Suriye'de BM'nin sınırötesi yardım operasyonlarına verdiği yetkinin uzatılması konusunda bir anlaşmaya varamaması derin bir hayal kırıklığıdır” dedi.
“Suriye’ye insani yardım hem sınırötesinden hem de farklı yollardan sürmeli’’
Rajasingham, Suriye’de insani yardım ihtiyaçlarının rekor düzeyde arttığını, uluslararası insani hukuka göre ülkeye yapılan insani yardımın hızlı ve engelsiz geçişini sağlanması gerektiğini kaydetti. Rajasingham, Suriye’ye yapılan insani yardımın hem sınır ötesi hem de mevcut tüm yollardan sürmesi gerektiğini, acilen insani yardıma erişim sağlanması gerektiğini vurguladı.
Nüfusun yüzde ellisinden fazlası olan yaklaşık 12 milyon Suriyeli’nin şu anda güvenli gıdadan yoksun olduğunu belirten Rajasingham, ’’2,9 milyon kişi daha açlığa sürüklenme riskiyle karşı karşıya. Bu ciddi soruna rağmen Suriye‘ye 2023 yılında planlanan insani yardımın sadece yüzde 12,4'ünün finansı sağlandı. Suriye’deki insani yardım sorunu, güvenli gıdaya ulaşamamak öğrencilerin okulları daha da fazla terk etmesine neden olacaktır. Suriye’de insani yardımdan yararlananlar şu anda standart ihtiyaçlarının yalnızca yüzde 50'sine ulaşabiliyor’’ dedi.
“Suriyeliler için sahada yürütülen diplomatik çabalar sahada somut sonuçlar vermedi’’
Genel Sekreter'in Suriye Özel Temsilcisi Pedersen, 15 üyeli konsey üyelerine hitaben yaptığı konuşmada, şimdiye kadar yürütülen diplomatik ve siyasi çabaların hem ülkelerinde hem de ülkelerinden yurtdışına göçmek zorunda kalan Suriyeliler için sahada somut sonuçlara veya siyasi süreçte gerçek hamlelere dönüşmediğini belirtti. Pedersen, siyasi bir çözümün bulunmaması halinde ülkedeki krizin daha da derinleşeceğinin altını çizdi.
Pedersen, ülke içinde beş yabancı ordunun olduğunu belirterek, "Suriye toplumu birçok konuda olduğu gibi bölgesel olarak da bölünmüş durumda. Ülkenin kuzeydoğu ve kuzeybatısında şiddetli çatışmalar devam ediyor. Siviller yaralanıyor ve ölüyor. Güvenlik Konseyi üyeleri, farklılıklarına rağmen daha çok birlikte çalışmalı. Bu, bölünmüş olan Suriyeliler’i de aynı şekilde davranmaya teşvik edebilir’’ dedi.
ABD: ’’İnsani yardımın durmasının tek sorumlusu Rusya’’
ABD’nin BM Daimi Temsilcisi Linda Thomas-Greenfield, Türkiye sınırında Suriye’ye ulaştırılan insani yardımın durmasının sorumlusunun tamamen Rusya olduğunu belirterek, ’’Bu gecikmeden tamamen Rusya sorumludur. Rusya iyi niyetle müzakere etmeyi reddetti. Rusya’nın tasarıyı veto etmesi, bu ülkenin savunmasız insanların ihtiyaçlarına çok az ilgi gösterdiğini veya hiç önem vermediğini bizlere bir kez daha göstermiş oldu. Rusya, Ukrayna'nın tahıl altyapısına saldırılarını sürdürüyor. Rusya, dünyanın gıda ihtiyacına karşı başlattığı savaşını sürdürüyor. Rusya, Suriye'de, Ortadoğu ve Afrika'daki ülkelerdeki insanlar için yıkıcı sonuçları olan dünyanın gıda arzına karşı savaşını devam ettiriyor’’ dedi.
Daimi Temsilci Thomas –Greenfield, bu ay içinde konseyin soruna çözüm bulmak için birkaç kez toplandığını belirterek, “Bunu yaptık çünkü Suriye'deki insani ihtiyaçlar çok büyük, çünkü riskler çok yüksek. Brezilya ve İsviçre, sınırötesi yardım konusunda uzlaşmacı bir karara varmak için her türlü çabayı gösterdi. Bir tasarı sundu ancak konseyin bir daimi üyesi olan Rusya bütün bu çabaların önünde durdu’’ diye konuştu.
“Suriye’nin kuzeybatısındaki kanser hastaları Cilvegözü sınır kapısından Türkiye’ye sevk edilecek’’
BM Sözcü Yardımcısı Ferhan Hak bugün düzenlediği günlük basın toplantısında, BM İnsani Yardın Koordinasyon Ofisi’nin diğer ortaklarıyla birlikte yaptıkları çalışmalar sonrasında, Cilvegözü sınır kapısından Türkiye'ye, Suriye’nin kuzeybatısındaki yeni kanser hastalarının sınırötesi sevkinin yarından itibaren devam edeceğini doğruladığını bildirdi.
Hak, ’’Bu sonuç, Türkiye Hükümeti'nin desteğiyle, biz ve ortaklarımız tarafından yürütülen Suriyeli bazı toplulukların yoğun çabaların ardından geldi’’ dedi.
Hak, daha önce Suriye'nin kuzeybatısında radyoterapi ekipmanı olmadığını, Halep'in kuzeyindeki iki hastaneye BM’nin radyografik cihazlar kuracağını açıkladı.