40 yaşından sonra yaptırılması gereken 10 test. Neden bu testleri yaptırmak gerekir? Hangi yaşta hangi test yapılmalı? Bu testler hangi testlerdir? Bazı hastalıkların erken teşhisi ya da önlenmesi mümkündür. 40 yaş sağlıklı bir şekilde yaşamı devam ettirebilmek için, hem erkekler hem de bayanların çok önem göstermesi gereken bir yaş dilimidir. Bu da ancak yapılması gereken testler sayesinde mümkün olabilir.
Hem Önlem İçin, Hem de Erken Tanı İçin
Erken teşhis ve erken konan tanılar, hayati önem taşımaktadır. İlerleyen teknoloji ve tıp ile kalp hastalıklarından meme kanserine, diabetten kalın bağırsak kanserine kadar yapılacak testler ile yaşamsal fonksiyonlarda oluşabilecek hastalıklar erken tanı ve tedavi ile kontrol altına alınabilmektedir.
Lakin bunun için zaman kaybetmemeli ve özellikle 40 yaşından itibaren düzenli sağlık kontrolleri yaptırmanın bilincinde olarak hareket etmelidir. Yapılması gereken 10 ayrı test hem önlem almak için hemde erken tanıya yardımcıdır. 40 yaşından sonra yaptırılması gereken 10 test madde madde sıralayacak olursak;
40 yaşından sonra yaptırılması gereken 10 test
1-Açlık kan şekeri (AKŞ) takibi testi
Diyabet dünya çapında büyüyerek ilerleyen bir hastalıktır. 45-65 yaşları arasında büyük bir artış gösterirken, 65 yaşından sonra bu artış daha büyük bir hızla ilerlemektedir. 65 yaşında olan insanlarda diabet olma ihtimali 4 kat daha fazladır. Hastalığa yakalanma riski bu kadar fazla olan diabet, kişilerde hiçbir belirti vermese bile, erişkin kişinin düzenli aralıklarla açlık kan şekerinin kontrol edilmesi diabetin erken tanısı ve tedavisi için çok büyük önem taşıyor.
Öneri : Fazla kilo ya da ailede diabet geçmişinin varlığı gibi risk faktörü bulunmayan kişilerin 45 yaşından itibaren her 3 yılda bir açlık kan şekeri için test vermesi gerekmektedir. Eğer risk faktörü varsa daha erken yaşlarda testlerin başlaması ve sıklığınında artırılması gerekmektedir.
Öneri : Erken tanı alan diabet hastaları, doğru beslenme ve egzersiz ile ilaç kullanmak zorunda kalmadan hastalıkları kontrol altına alınabilir. İlerleyen bir diabet durumunda ise ilaç kullanarak kalp krizi, böbrek yetmezliği, görme bozuklukları gibi olası, hayatı tehdit edecek boyuta ulaşmadan önlenebilmektedir.
Tansiyon Kontrolü
Hipertansiyonun erken tanısı sadece düzenli tansiyon kontrolleri ile mümkündür. Her üç kişiden birinde görülebilen hipertansiyonun riski yaşla direk alakalıdır
Öneri : 40 yaşından sonra yılda bir kere tansiyon ölçüm taraması yapılmalıdır, aşırı kilo ve olası risk durumları yok ise.
Öneri : Erken tanı konulan hastalarda yaşam tarzı değişikliği ile ilaca gerek kalmadan hipertansiyon kontrol altına alınabilmektedir. İlaç kullanılması gereken durumlarda ise tedaviye erken başlamak kalp yetmezliği, inme ve beyin kanaması gibi komplikasyonların oluşmasına önlenebilmektedir.
Kolesterol Ölçümü
Kolesterol de 40 yaş sınırında yapılması gereken testlerden biridir. Her kişide genel bir kolesterol düzeyi bulunmaktadır. yaşam tarzına göre de kişiden kişiye farklılık gösterir. kolesterol seviyesi kalp ve damar hastalıkları açısından çok büyük önem taşımaktadır.
Öneri : Uzmanlar kalp damar hastalığı ile kolesterol ilişkisine dikkat çekerek, risk teşkil eden kişilerde yaşam süresini uzatmak ya da beklenmedik ani ölümlerin önüne geçebilmek için kolesterol düzeyinin belli bir seviyede olması gerekmektedir.
Öneri: 40 yaş sonrasında, kalp damar hastalığı olma olasılığı yüksek olduğundan hekim tarafından belirlenecek kolesterol takip ve tedavi programına uyum hayati önem teşkil eder.
Kalp Hastalıkları Taraması
Kalp damar hastalıkları 40 yaş üstü kişilerde 10 kat daha fazla görülmektedir. Bundan dolayı hastalıklar oluşmadan önleyebilmek önem taşır. Ayrıntılı bir şekilde kontrolden geçmek erken tanı konmasını vesile kılar.
Öneri:Ailesinde yüksek kolesterol, kalp ve damar hastalığı, hipertansiyon, diyabet öyküsü bulunanlar ya da obezite durumu yaşayanlar kalp hastalıkları açısından riskli gruba girerler.
Öneri: Böyle risk grubunda bulunan kişiler 40 yaşı beklemeyip 20 yaşında itibaren her 3 yılda bir düzenli bir şekilde kontrollerini yapmaları gerekmektedir.
Öneri: İlerleyen zamanlarda ihtiyaçlar dahilinde yapılması gereken ek testler doktor tarafından belirlenir. 40 yaşından sonra da olabilecek hastalık şüphesinde ileri tetkikler( EKG, koroner BT, talyumsintigrafisi, koroner anjıogram gibi) istenir.
Kolonoskopi ve Gaitada Gizli Kan
Kalın bağırsak kanserini erken evrede tespit edildiğinde büyük ölçüde tedavi etmek mümkün olabilmektedir. Bunun için erken tanı ve tarama yöntemlerinden zamanında yararlanmak yaşam kurtarıyor.
Öneri: 40 yaş ve sonrasında yılda 1 kez gaitada gizli kan ve 50 yaşından sonra da hastanın bulgularına göre doktorun uygun gördüğü şekilde kolonoskopi ile takip edilmesi gerekmektedir.
Kanserin öncü bulgularında olan bağırsak poliplerinin erken teşhis edilmesi durumunda riski ortadan kaldırmak mümkün olabiliyor.
Akciğer Kanserinin Erken Tanı
Uzun süre sigara kullanımı, akciğer hastalıklarının oluşmasında en büyük etkendir. Kullanım miktarı ve zamanı arttıkça risk de artmaktadır.
Öneri: Sigara kullanan kişilerin 40 yaş sonrası düzenli olarak akciğer filmi çektirmesi gerekmektedir.
Öneri: Sigara akciğer hastalıklarında çok büyük bir erken olsa da içmeyen kişilerde de rahatsızlıklar olabilmekte ve düzenli çekilen akciğer filmi ile olası hastalıkların erken tanı konulmasına fırsat verir.
Meme Kanseri İçin Mamografi
Kadınlarda en sık görülen kanser türüdür. Erken teşhis ile meme kanserinin önüne geçilebilmekte, tedavi başarısının da yükseldiği görülmektedir.
Öneri: 40 yaşından itibaren tüm kadınların her yılda bir defa mamografi çektirmesi gerekiyor.
Öneri: Ailesinde meme kanseri bulunan kişilerin 10 yıl kadar daha önce bu tetkiki yaptırması daha uygun görülmektedir.
Rahim Ağzı Kanseri Ve PAP Smear testi
40*50 yaşlarda daha fazla görülmektedir. Bu nedene 40 yaş sonrasında her yıl mutlaka jinekolojik değerlendirme ve smear testi yaptırmaları gerekir. Bu testler sayesinde olası bir hastalık erken teşhis edilebilmektedir.
Osteoporoz İçin Kemik Yoğunluğu Ölçümü
Tamamen yaşla alakalı görülme riski artan hastalıklardandır. Osteoporoz kemik dokusunun bozulması ve kemiklerin zayıflayarak kemik kırılmasına kadar gidebilen hastalığın adıdır. Kemiklerde mineral kaybı ne kadar çok ise kırık riski o kadar artıyor.
Öneri: Menopoz osteoporoz sürecini hızlandırmaktadır. Menopozun akabinde ve 65 yaş sonrasında kemik yoğunluğu ölçümünün yapılması gerekmektedir.
Öneri: Erken tanı sonucunda hastalık saptanması durumunda da ilaç tedavisi ya da yaşam tarzı değişikliği önerilemektedir. Uzmanlar en iyi ilacın egzersiz olduğunu söylemektedir.
Prostat Muayenesi
Erkeklerde en sık görülen kanser türüdür. Belirtiler ortaya çıkmadan hastalığın olduğunu anlayabilmek için, her erkeğin 50 yaşından itibaren prostat muayenesi olması önem taşır.
Öneri: Risk taşıyan kişilerin durumuna göre doktorun önereceği tarama programına uymak gerekir.
40 yaşından sonra yaptırılması gereken 10 test madde madde sıraladık. Erken tanı hayat kurtarır.