Tutunamıyoruz: Oğuz Atay
Oğuz Atay, 12 Ekim 1934 yılında Kastamonu’n İnebolu ilçesinde dünyaya gelmiştir. Roman ve hikaye yazarı olan Oğuz Atay’ın babası Cemil Atay hukukçu, belirli bir süre Cumhuriyet Halk Partisinde milletvekilliği yapmıştır. Annesi ise Türk bir baba ve Fransız bir anneden dünyaya gelen Muazzez Zeki hanımdır.
1939 yılında babasının milletvekili olarak seçilmesi ile ailesi ile birlikte Ankara’ taşınmak durumunda kalan Oğuz Atay ilköğretim ve ortaöğretim hayatını Ankara’da tamamlamıştır. TED Ankara kolejinde öğretim hayatını tamamlayan Oğuz Atay mezun olduğu yıl devlet olgunluk sınavına girer ve kazanır. İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Mühendisliği bölümünü kazanan Atay 1957 yılında üniversite eğitimini tamamlayarak mezun olmuştur. Mezun olduktan hemen sonra Anayol Mühendislik Şirketinde kısa bir süre mühendis olarak görev yaptı. Mühendis olarak görev yapan Oğuz Atay bu süre içerisinde Beyoğlu’nda bulunan Baylan pastanesine sık sık giderek Turgut Uyar, Demir Özlü, Cemal Süreya, Ece Ayhan, Atilla İlhan gibi isimlerle arkadaşlık ederek görüşmeler yaptı. 1957 yılında askere giden Oğuz Atay, askerliğin bir kısmını İstanbul bir kısmını ise Ankara’da yaparak vatani görevini tamamlamıştır. Ankara’da geçirdiği zamanlarda Pazar Postası dergisi ve çevresinde toplanan gençler ile arkadaşlıklar kurmuştur.
Ece Ayhan’ın evinde düzenlemiş olduğu toplantılara katılım sağlamıştır. Atay 1959 yılında askerden dönerek hayata atılmaya başlamıştır. İş serüvenine katılan Oğuz Atay, Kadıköy vapur iskelesinin yapımında tamir ve kontrol elemanı olarak çalıştı. Tamir ve kontrol elemanı olarak çalıştığı işinden bir süre sonra istifa eden Oğuz Atay İstanbul Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisine (günümüz de Yıldız Teknik Üniversitesi) giriş yaparak öğretim üyesi olmuştur. 1961 yılında modacı olan Fikriye Fatma Gürbüz ile evlenen Oğuz Atay’ın 1962 yılında Özge adlı bir kızı dünyaya geldi. 1962 yılında bir arkadaşı ile kendi inşaat şirketini kurdu fakat bir yandan da Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi’ndeki öğretim üyeliğini devam ettirdi. Fakat hiçbir şey planladığı gibi gitmedi ve bir süre sonra şirketi battı. Fikriye Fatma Gürbüz ile olan evliliğine son vererek boşandı. Tüm bu aksiliklerin içinde yakın arkadaşı olan Uğur Ünel’in eski eşi olan Sevin Şeydi ile aralarında duygusal bir ilişki başladı. Biten evliliğinin ardından bir süre babası ilen yaşayan Oğuz Atay daha sonra Beyoğlu taraflarında bir eve taşındı.
Oğuz Atay bu yıllarda hala hobi olarak yazmaya devam ediyordu fakat artık vaktinin geldiğini ve bir roman yazmaya karar verdiğini düşünerek yazmaya başladı. İlk romanını Sevin’e yani hep ve çok sevdiği kadına yazmaya başladı. 1968 yılında ‘Tutunamayanlar’ı yazmaya başladı. Sevin’in yanı sıra bir diğer ithaf ettiği kişi ise çok sevdiği ve intihar eden arkadaşı Ural’dı. Oğuz Atay Tutunamayanlar romanı ile 1972 yılında TRT roman ödülünü kazandı. 1974 yılında ikinci Evliliğini kendisi ile röportaj yapmaya gelen Pakize Kutu ile gerçekleştirmiştir. Tutunamayanlar romanından hemen sonra ikinci romanı Tehlikeli Oyunları yazmıştır. Tüm hikayelerini Korkuyu Beklerken başlığı adı altında toplayan Oğuz Atay 1911-1967 yılları içerisinde yaşamış olan Prof. Mustafa İnan’ın hayatını anlatan Bir Bilim Adamının Romanını yayımlamıştır. Oyunlarla Yaşayanlar eseri Oyun Devlet Tiyatrosunda sahnelenmiştir. 1975 yılında doçent olan Oğuz Atay 1976 yılında beyninde çıkan bir tümör nedeni ile bir süre Londra’da tedavi gördü. Fakat Londra’da aldığı tedaviler sonucu herhangi bir iyileşme yaşamayan Oğuz Atay İstanbul’a göre döndü ve İstanbul’da öldü. Oğuz Atay Edirnekapı şehitliğine annesinin yanına gömüldü.
Ölümünden sonra 1987 yılında Günlük, 1988 yılında ise Eylembilim adlı kitapları yayımlanmıştır. Yaşadığı yıllarda kitaplarının hiçbiri ikinci baskı yapılmayan Oğuz Atay’ın kitapları ölümünden sonra büyük bir ilgi görerek defalarca basıldı. 2005 yılında Oğuz Atay biyografisi Ben Buradayım yayımlandı. Oğuz Atay hakkında oldukça detaylı bir monografi yazan Yıldız Ecevit Oğuz Atay’ın yaşamını üç evreye ayırabileceğini söyler. Gençlik evresi, evlilik evresi ve yazarlık evresi olarak. Fakat Ecevit son evrede yani yazarlık evresinde Oğuz Atay’ın yoğun bir karamsarlık ve ciddi bunalımlar yaşadığını dile getirir.