Negombo’daki St Sebastian Kilisesi’nin zemininden hala bayatlamış kan kokusu yayılıyor. Pazar günü Paskalya sırasında 320’den fazla insanın öldürülmesinin ardından, Sri Lanka’nın batısındaki bu kilisede salı günü ilk toplu cenaze merasimi düzenlendi.
Adli tıp ekibi kilise içinde çalışmalara halen devam ederken, kan sıçramış sıralar kilise avlusunun bir kenarına yığılmış ve topluluk alelacele gerilmiş tentenin altında yas tutarken, Kolombo Başpiskoposu Kardinal Malcom Ranjith cenaze ayinini yönetiyor.
Binlerce kişi saygı göstermek ya da sevdiklerinin toprağa verilişini görmek için gelmiş buraya. Normalde sessiz olan arka sokaklar, ayin alanından geniş mezarlığa uzanan tören alayıyla izdiham yaratıyor. Kilise insanların bu kadar kısa zamanda toplanacağını düşünmemiş.
Mezarlığa giden her bir ev Sri Lanka’nın yasını temsilen beyaz renkte bayrak asmış. Üzerinde tarih ve saldırıda öldürülenlerin isimlerine saygı mahiyetinde kısa bir yazının yer aldığı parlak ve açık renkli bir fotoğrafın asıldığı bir ev gözümüze çarpıyor. Bazen tek bir evden birkaç tane olmak üzere, fotoğrafların çoğu kadınlara ait.
Sri Lanka saldırılarından olay yeri görüntüleri
Sri Lanka saldırılarından olay yeri görüntüleri
-
1/19Sri Lanka Özel Görev Kuvvetleri başkent Kolombo’daki patlama sonrası bir eve baskın düzenliyor Fotoğraf: AFP
-
2/1921 Nisan 2019 Pazar günü Sri Lanka’nın başkenti Kolombo’da saldırı sonrası St Anthony kilise yakınlarında bir kadına yardım ediliyor. Pazar günü 3 otel ve 3 kiliseye yapılan saldırılar sonrası 500’den fazla kişi hastaneye kaldırıldı / Fotoğraf: The Independent
-
3/19Yaralananlar için kan bağışı yapılması çağrısından sonra Kolombo’daki Ulusal Kan Bankasında sıralar oluştu / Fotoğraf: Mr Lavasquabble, Twitter
-
4/19Saldırı sonrası Kolombo’daki Kingsbury Oteli / Fotoğraf: The Independent
-
5/19Bombalı saldırı sonrası Negombo’daki kilisenin içinden görüntü / Fotoğraf: Reuters
-
6/19Kolombo’daki Kingsbury Oteli’nin içinden saldırı sonrası görüntü / Fotoğraf: AFP
-
7/19Kolombo’daki saldırı sonrası polis ve güvenlik görevlileri Shangri-La Otelin önünde bekliyor / Fotoğraf: The Independent
-
8/19Batticaloa’daki kiliseye saldırı sonrası güvenlik görevlileri olay yeri incelemesi yapıyor / Fotoğraf: AFP
-
9/19Kolomba’daki saldırılar sonrası cesetleri toplayan sağlık görevlileri / Fotoğraf: AFP
-
10/19Kolombo’daki Shangri La Oteli önünde güvenlik görevlileri olay yeri incelemede / Fotoğraf: The Independent
-
11/19Kolombo’da Özel Güvenlik Kuvvetleri saldırı sonrası baskın düzenlenecek bir eve ulaşmak için binaya tırmanıyor / Fotoğraf: AFP
-
12/19Rahipler saldırı sonrası Kochchikade’deki St Anthony’s Kilisesine yürüyor / Fotoğraf: Reuters
-
13/19Sri Lanka polisi saldırı sonrası yaralıları taşımak için bölgeye gelen ambulanslara yol açıyor / Fotoğraf: The Independent
-
14/19St Anthony Kilisesi önünde kurbanlardan birinin ayakkabısı / Fotoğraf: Reuters
-
15/19St Anthony Kilisesi önünde toplanan halk ve güvenlik görevlileri / Fotoğraf: The Independent
-
16/19St Anthony Kilisesi’ne saldırı sonrası güvenlik görevlileri devriye geziyor / Fotoğraf: The Independent
-
17/19St Anthony Kilisesi’ne saldırı sonrası güvenlik görevlileri bölgede güvenliği sağlıyor / Fotoğraf: The Independent
-
18/19St Anthony Kilisesi’ne saldırı sonrası güvenlik görevlileri bölgede nöbet tutuyor / Fotoğraf: AFP
-
19/19St Anthony Kilisesi'ne saldırı sonrası güvenlik görevlileri bölgede olay yeri incelemede / Fotoğraf: The Independent
İlk 22 tabut, topraklı zeminde ağır iş makinesi kullanarak açılmış geniş çukurun bir köşesinde birbirine yakın şekilde konmuş. Ölü arama süreci devam ederken, kilise yöneticileri 200’den fazla insanın ilk bombalamada öldürüldüğünü düşünüyor. Bu da ilk saldırıyı, pazar günü gerçekleşen 6 eşzamanlı saldırının muhtemelen en kanlısı yapıyor.
Basit tahta haçların her biri eğreti mezarın tepesinde duruyor. Bazılarıysa sadece çok küçük çocuklara ait olabilecek kadar küçük. Cesetlerin her birine sadece birer sayı veriliyor, zira hepsinin tam isimlerini yazmak ve uygun mezar taşları oluşturmak için vakit yok. Bunlar hep daha sonra yapılacak işler.
Ölülerin pek çoğunun yaşadığı St Sebastian yakınlarındaki köyde doğup büyümüş olduğundan Peder Niroshan Perera’dan definlerin arasında gezinmesi istenmiş. Perera, her bir toprak yığınının kendi acısı olduğunu söylüyor.
Perera, “Burada, Sri Lanka’da biz insanlar birbirimize çok yakın yaşarız ve özellikle köyümüzde birbirimize çok bağlı bir topluluğuz. Her şeyi birlikte paylaşırız: ziyafetleri, mutluluğumuzu ve üzüntümüzü. Bu hepimizi gerçekten çok üzüyor, hepimiz için çok zor bir zaman” diyor.
fazla oku
Bu bölüm, konuyla ilgili referans noktalarını içerir. (Related Nodes field)
Sri Lanka hükümeti, uluslararası bağlantıları olan yerel cihatçıların gerçekleştirdiği saldırı uyarılarına rağmen önlem almakta başarısız olduğunu kabul ederken, IŞİD militanları intihar bombacılarının kendi “savaşçıları” olduğunu öne sürdü. Negombo’da şimdi, daha önce herhangi bir toplumsal şiddet olayına karışmamış Katolik topluluğunun hedef alınmasından ötürü sadece derin bir üzüntü ve öfke var.
55 yaşında St Sebastian’da marangoz olarak çalışan Laxman Perera The Independent’a saldırı sırasında kilisenin girişinin hemen yanında bulunduğunu ve saldırganı gördüğünü anlatıyor: Büyük, ağır, siyah bir sırt çantası taşıyan 20’li yaşlarının sonlarında bir adam, Paskalya ayini biterken içeri girmişti.
Perera sözlerini şöyle sürdürüyor:
“İnsanlar, o geldiğinde çocukların başını okşadığını, bir çocuğun elini tuttuğunu ve çok sakince içeri girdiğini söylüyor. Kiliseye girer girmez hızlandı, koridorda neredeyse koştu. Kilisenin ortasına ulaştığında, çantanın kuşaklarını tuttuğunu ve yukarı çektiğini gördüm. Parlak bir ışıltıyla çok büyük bir patlama oldu. Çatının çinileri anında çöktü, sonra gözlerim karardı.”
Peder, bomba patladığında dışarıda bulunan binden fazla insana ek olarak, kilisenin içinde oturan yaklaşık 500 kişinin olduğunu tahmin ediyor. Perera, “Uyandığımda gördüğümü hatırladığım ilk şey kol ve bacaklardı. Kandan daha fazla, etrafa saçılmış insan parçaları vardı. Annesinin elini tutarak yanımıza gelen küçük çocuklar vardı ve birkaç saniye içinde hepsi yok oldu. Bunu anlamakta zorluk çekiyorum. Aynı anda hem üzgün, hem kızgın hem de incinmiş haldeyim. Bunu yapan bir insan değildi, insan olamazdı. Bu tıpkı annelerimizin bizi korkutmak için anlattığı hikayeler gibiydi, vücut bulmuş şeytanın ortaya çıkması gibiydi” diyor.
Negombo’da herkes saldırıya yakalananlar hakkında hikayeler anlatabilirmiş gibi hissediyorum. 32 yaşındaki İrinita Sarang, annesi, babası ve 2 küçük kardeşinin pazar günü kilisede olduğunu fakat en küçük kardeşinin iyi hissetmemesinden ötürü tören bitmeden 2 kardeşin kiliseden çıktıklarını anlatıyor:
"Onlar dışarı çıktıktan saniyeler sonra patlama gerçekleşti. Patlama o kadar yakınımızda oldu ki babam o etkiyle sağırlaştı. Elinde bir alet tutan birini gördüklerini hatırlamıyorlar, gerçi genel olarak pek bir şey hatırlamıyorlar. Şoktalar. Hepimiz şoktayız."
Negombo’daki St Nicholas Uluslararası Koleji Rektörü Peder B. A. Shiran ailesinden 2 kişinin okuldaki patlamada öldürüldüğünü anlatıyor. Peder Shiran’ın öğrencilerinden biri, 12 yaşındaki bir oğlan çocuğu annesini, babasını ve büyükannesini patlamada kaybettiğinden şimdi öksüz. Çocuğa artık amcasının bakacağını söyleyen Peder Shiran şöyle devam ediyor:
"Bu çok trajik bir olay, hepimiz harap olduk. Şu an sakin kalmaya çalışmalıyız, çünkü o ana tanık olan herkesin duyguları çok yoğun. Bu saldırı bütün bir ülkeyi öfkelendirdi ve muhtemelen niyet de buydu. Fakat tüm dünyadaki Müslümanların bu aşırıcılığa karşı çıkmak için daha fazla şey yapması gerektiğini söylemeliyim. Şu an onlardan beklentimiz bu."
Başkent Kolombo yolunda, büyük cenaze alayı geçerken trafik yavaşlıyor. Ağır şekilde silahlanmış polis eşliğinde ilerleyen ve tabutları taşıyan birçok cenaze arabasının yanı sıra trampetçi ve öldürülenlerin fotoğraflarını taşıyan triportörler var.
Yas tutanlar şehre girdiği sırada toplananları hedef almak üzere Kolombo’ya giren kamyon ve kamyonetlerin patlayıcılarla dolu olduğu haberi ortaya çıkıyor. Bir basın konferansındaysa Sri Lanka Başbakanı daha fazla patlama olacağı ve “dışarıda” hala militanların olduğu yönünde uyarıda bulunuyor.
Bir yandan pek çok cenaze töreni yapılırken bir yandan da ölü sayısı muhtemelen daha da artacak ve Sri Lanka bu trajik olaylar silsilesinden kurtulamadan bu tür üzüntü ve korku sahneleri tekrar tekrar yaşanacak.
*İçerik orijinal haline bağlı kalınarak çevrilmiştir. Independent Türkçe’nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
Independent Türkçe için çeviren: Esra Güngör
© The Independent