Karaciğer Hastalıkları Belirtileri
Karaciğer Hastalıkları Nedir?
Herkesin bildiği gibi karaciğer, vücudumuzun hayati fonksiyonlarını yapan ve kontrol eden en önemli organların başında gelir. Bu karaciğer fonksiyonları, çok karmaşık ve belli bir süreç gerektiren hayati olaylardır. Bu yüzden karaciğerin en ufak bir kısmında meydana gelen herhangi bir problem, çok büyük etkilere sebep olmaktadır.
Karaciğer hastalıkları yapıları itibariyle çok çeşitlidir. Bu hastalıklar karaciğerin hangi kısmında ortaya çıktığına göre ve neden oluştuğuna göre değişir. Obezite, alkol, aşırı yağlı yemek, veya aşırı şekerli gıdalar tüketmek gibi çeşitli sebeplere bağlı olarak değişmektedir.
Karaciğer hastalıkları, karaciğerde yüksek miktarda tahribat yaratırlar. Özellikle belli bir evreyi atlatıp, ilerleyen herhangi bir karaciğer rahatsızlığı, karaciğere çok büyük zararlar verir. Bunun sonucunda ortaya çıkan durumlar, hayati semptomlardır. Karaciğer hastalıklarının en kötü özelliği, genelde son evrelerde kendini belli etmesidir. Bu yüzden uzman doktorlar tarafından sık sık karaciğer taraması tavsiye edilmektedir.
Karaciğer Hastalıkları Belirtileri
Karaciğer hastalıklarının belirtileri; kendi oluşma nedenlerine göre, hastanın yaşına ve bünyesine göre, hangi evrede olduğuna göre değişmektedir. Vücuttaki çoğu belirti karaciğer ile ilgili olabilir, çünkü karaciğer vücudun hayati organlarından biridir.
Karaciğer vücudun enerji deposudur. Bu yüzden herhangi bir ciddi karaciğer rahatsızlığında ortaya çıkan ilk belirtiler; halsizlik, yorgunluk ve güçsüzlüktür. Bu durumlar ilk olarak ortaya çıktıkları gibi, başka belirtilerle kombinasyonlu olarak ortaya çıkarlar. O yüzden sebepsiz yere yorgunluk, güçsüzlük veya halsizlik hisseden hastaların, karaciğer taraması yaptırmasında büyük fayda vardır.
Yine siroz hastalığının veya herhangi bir karaciğer rahatsızlığının belirtilerinden biri olan, karın bölgesinde ağrı, şişkinlik hissi ve hassasiyettir. Bu belirtiler yoğun bir şekilde yaşanmaktadır.
Çoğu karaciğer hastalığının ortak belirtilerinden olan başka bir durum da, sebebi tespit edilemeyen kilo azalması ya da kilo artışıdır. Kişi, iştahında bir azalma/artma olmamasına rağmen kilo alır veya verir. Böyle bir durum ile karşılaşan hastaların ilk düşünmesi gereken şey herhangi bir karaciğer rahatsızlığıdır.
Çoğu karaciğer hastalığının belirtilerinden biri olan durum ise sarılıktır. Sarılık oluşumu karaciğerde meydana gelen herhangi bir rahatsızlıktandır. Kan akışındaki proteinlerin önemli bir kısmını denetleyen organ olan karaciğerde, herhangi bir hastalığın oluşumu doğrudan sarılığı tetiklemektedir. Sarılık durumunda, vücut rengi yani beniz sarıya kaçan bir renge bürünür. Ayrıca gözlerin yan kısımlarındaki beyazlıklar da sarımsı bir renk görülür.
Bu belirtiler gibi ortak olarak görülen bir çok belirti mevcuttur. Bunlar aşağıda gösterilmiştir:
- İştahsızlık
- Mide bulantısı
- Görme bozukluğu ve bilinç kaybı
- Ağız kuruluğu
- Ateşli durumlar
- Kolayca moraran cilt
- Vücudun bazı yerlerinde şişme
- İshal veya kabız
- Baş ağrısı ve vücudun bazı yerlerinde hissedilen ağrı
- Kusma
Karaciğer Hastalıkları Neden Olur?
Karaciğer hastalıklarının başlıca nedenlerinin başında, düzensiz beslenme ve aşırı alkol tüketimi gelir. Karaciğerin en baş düşmanı olarak bilinen alkol, aşırı tüketildiği zaman karaciğer hücrelerine büyük zarar verir. Bunun sonucunda da karaciğer, kendi fonksiyonlarını yapamaz hale gelir.
Karaciğer hastalıklarının bir başka nedeni de genetik faktörlerdir. Yapılan araştırmalara göre ailesinde karaciğer hastalığı olan kişilerin, karaciğer hastalığına yakalanma riski yüzde 60 daha yüksektir.
Aynı sebeplere çevresel faktörler de eklenebilir. Özellikle karaciğerde meydana gelen hepatit hastalığı, hastalığın bulunduğu çevrede yer alan ya da çalışan kişilere çok rahat bulaşabilmektedir. Hepatit haricindeki diğer karaciğer hastalıkları ise bulaşıcı hastalık değillerdir.
Karaciğer Hastalıkları Nasıl Önlenir?
Karaciğer hastalıklarını önlemek için, her hastalıkta mevcut olan önlemlerin alınıp uygulanması ve düzenli olarak karaciğer fonksiyon testi yaptırılması gerekmektedir. Bunlar;
- Dengeli ve sağlıklı bir şekilde beslenmek
- Düzenli spor yapmak
- Düzenli kilo kontrolü yapmak ve kilo vermek
- Şekerli ve aşırı yağlı yiyeceklerden uzak durmak
- Başka kişilere ait olan eşyalara dokunmamak
- Çok sık olarak alkol tüketmemek
- Sigara içmemek
- Düzenli olarak diyabet kontrolu ve karaciğer fonksiyon testi yaptırmak
- İlaçları bilinçsiz olarak değil, doktor kontrolünde kullanmak
Karaciğer Hastalıkları İsimleri
- Akut karaciğer yetmezliği: Aniden ortaya çıkan ve ağır bir evrede anlaşılır. Karaciğer, normal fonksiyonlarını yerine getiremez ve büyük oranda tahrip edilmiş bir haldedir. Ameliyat ve karaciğer nakli gerektirebilmektedir.
- Siroz: Bu hastalık, aşırı oranda alkol kullanımına bağlı olarak ortaya çıkar.
- Hepatit B,C: Bu hastalıklar, viral yolla bulaşabilen virüslerdir. Ağız yoluyla gelip karaciğere yerleşirler. Bir çok belirtileri mevcuttur.
- Karaciğer kanseri: Genetik yatkınlığın olması ya da bir takım çevresel etkilere maruz kalınması durumunda ortaya çıkan hastalıktır. Çoğunlukla akciğer nakli gerektirir.
Karaciğer Hastalıklarına Ne İyi Gelir?
Daha önce de bahsettiğimiz gibi, karaciğer hastalıklarının ortaya çıkması ya da tedavi edilmesi büyük oranda beslenme yöntemleriyle alakalıdır. Bu yüzden herhangi bir karaciğer hastalığı ortaya çıktığı anda, ilk akla gelmesi gereken şey beslenme yönteminin düzeltilip, yararlı besinlerin tercih edilmesidir. Bu yararlı besinlerin başında karaciğer dostu olan bitkiler gelmektedir. Bunlar;
- Brokoli
- Limon
- Çam sakızı
- Yeşil çay
- karahindiba
- Karabiber ve nane
Gibi bitkilerdir. Hayvansal gıda anlamında ise kefir ve yoğurt gelmektedir. Yoğurt, içindeki bakterilerle karaciğer onarımına katkıda bulunarak tedavi amaçlı tüketilebilir.
Aynı zamanda kan şekerini aniden yükseltmeyen ve Glisemik indeksi düşük tahıllar sıklıkla tüketilmelidir. Bu tahıllar yüksek lifli gıdalar sınıfında yer almalarından ötürü, vücut ve karaciğer için epey yararlıdırlar.
Karaciğer Hastalıklarına Hangi Bölüm Bakar?
Vücuttu ortaya çıkan belirtileri, çoğunlukla karaciğeri işaret ettiği zaman, insanlar hangi hastanenin hangi bölümüne gideceklerini bilemezler. Karaciğer hastalıkları için dahiliye bölümü yani iç hastalıkları bölümü tercih edilmelidir.
Karaciğer Hastalıkları İçin Tedavi Yöntemleri
Karaciğerde meydana gelen hastalıklar, çeşitlerine göre farklı farklı yöntemlerle tedavi edilebilirler. Bunlar aşağıda sıralanmıştır:
Karaciğer Yetmezliğinin Tedavisi
Karaciğer yetmezliği, karaciğer hücrelerinin hangi durumda olduklarına göre değişmekle beraber, çoğunlukla karaciğer naklini gerektirir. Karaciğer nakli gerektirmeyen durumlarda ise, antibiyotik tarzı ilaçlar ve dengeli-sağlıklı beslenme yöntemleri uygulanır.
Karaciğer Kanserinin Tedavisi
Karaciğer kanserinin tedavisinde kullanılan yöntemler, uygulama olarak diğerlerinden biraz farklıdır. Çünkü karaciğer kanseri, karaciğerde meydana gelen kontrolsüz hücre bölünmesidir. Bu kontrolsüz hücre bölünmesinin önüne geçmek ve var olan kanseri ortadan kaldırmak için genellikle radyoterapi ya da kemoterapi kullanılır.
Kemoterapi, her kanser türünde uygulanmaktadır. Temel mantığı, bir takım ilaçlar kullanılarak, kanserli hücrelerin ve kanserli tümörlerin ortadan kaldırılması hedeflenmektedir.
Siroz Tedavisi
Siroz çoğunlukla alkol kullanımı sebebiyle ya da genetik faktörler nedeniyle ortaya çıkan bir hastalıktır. Siroz teşhisi konulan hastanın uzun bir tedaviden geçmesi gerekir. Bu tedavinin en başında, alkolün kesinlikle bırakılması ve düzenli bir beslenme alışkanlığının kazanılması gelir. Kişi yediği besinlere dikkat ederse, karaciğerin kendini yenileme özelliği sayesinde bundan rahatlıkla kurtulabilir. Fakat aksi durumda, sirozun ölüm oranları yüzde 70 civarındadır ve karaciğer kanserinden sonra en çok ölüm oranına sahip hastalıktır.
Hepatit A,B,C,D Tedavisi
Hepatit tedavisi çoğunlukla aşı yoluyla tedavi edilir. Fakat hepatit diğer hastalıklara göre daha değişik biçimlerde tedavi edilebilir. Hepatit, hastanın karaciğerinin durumuna göre ilaç tedavisiyle ortadan kaldırılması amaçlanır. Karaciğeri hastalıktan ötürü aşırı derecede tahrip olmuş kişilere ise ev istirahati verilir. Ev istirahati alan kişi, kendi beslenmesine çok dikkat etmeli. Yukarıda bahsedilen yararlı besinleri tüketmelidir.