GLUTENSİZ BESLENMEK NE KADAR DOĞRU?
Glutensiz beslenme modeli son yıllarda oldukça popüler hale geldi. Gluten hassasiyeti olan bireylerin glutensiz beslenmeleri çok önemlidir. Bununla birlikte ‘’Gluten’i hayatımdan çıkardım şu kadar kilo verdim’’ gibi cümleleri de çok sık duyar olduk. Ancak sağlıklı kişilerin zayıflamak amacıyla glutensiz beslenmeleri yararlı mıdır yoksa zararlı mıdır bu konu tartışılmaktadır. Bu tür beslenme akımları bilimsel çalışmalar ile desteklenmediğinde ne yazık ki geçerliliğini ve güvenirliliğini yitirmektedir.
Gluten buğday, arpa, çavdar gibi besinlerde bulunan bir proteindir. Adı ise Latince’de ‘’yapıştırıcı’’ anlamına gelmektedir. Çünkü gluten suyla karıştığı zaman una yapışkan yapısını veriyor. Yani gluten hamurun kabarmasına, bazı besinlerin raf ömrünün uzamasına yardımcı olmaktadır.
Glutensiz diyet; buğday, çavdar, arpa ve yulaf içeren tüm besinleri (hububat, makarna ve birçok işlenmiş besin) tüketmemek anlamına gelmektedir. Mısır, patates, pirinç, soya unu, et, meyveler ve sebzeler ise gluten içermez. Yani soya fasulyesi, mısır, pirinç ve patates glutensiz beslenmede güvenle tüketilebilecek besinler arasındadır. Glutensiz diyeti çölyak hastalığı tanısı almış kişiler uygulamalıdır. Çölyak hastalığı günümüzde en sık rastlanan besin intoleranslarından biridir. Sağlıklı bireylerin glutensiz diyete başlama amaçları genellikle bu beslenme modelinin daha düşük kalorili ve yağsız diyetler olduğu düşüncesidir. Ancak unutmayalım ki; glutensiz bir diyetin kişilerde ağırlık kaybı sağladığını gösteren yayınlanmış bilimsel bir rapor henüz bulunmamaktadır.
Gluten hassasiyeti olmayan bireylerde glutensiz beslenme şeklinin bir avantaj yaratmasının tam aksine sindirim sitemini de bozabileceği söylenmektedir. Glutensiz diyetlerin bağırsakta faydalı bakteri sayısını azaltabildiği unutulmamalıdır. Ayrıca sağlıklı bireylerde glutensiz beslenmenin uzun vadede diğer sağlık sorunlarına sebep olabileceğini gösteren birtakım çalışmalar da bulunmaktadır. Özetle; Glutensiz diyeti çölyak hastalığı tanısı almış kişiler uygulamalıdır. Geçerliliği ve güvenirliliği olmayan diyet modelleri bilinçsizce uygulanmamalıdır.
Sağlıkla Kalın..