Dış Görünüşün İletişimdeki Rolü
Yüzyılın en büyük sanatçısı, kübizm akımının başlatıcısı, sanat dünyasının en büyüleyici tablolarının çizeri olan Pablo Picasso’nun hayatı, eserleri ve ölümü.
1881 yılının Ekim ayında İspanya’da doğdu. Babası da kendisi gibi ressam olan Picasso, ilk resim derslerini babasından almıştır. Hatta Picasso 9 yaşına geldiğinde babası oğlunun yeteneğinin kendisinin yeteneğini geçtiğinin söyleyerek resim yapmayı bıraktığı söylenir. Daha sonraları babasının soyadı olan Ruiz soyadını bırakıp annesinin soyadı olan Picasso soyadını alır, isabetli karar olmuş doğrusu!
Erken yaşta resim öğretmeni olan babasından eğitimler aldı aynı zamanda yine babası sayesinde resim yapmaya yönelip, resim okuluna girdi. Konuştuğu ilk kelimenin ‘kalem’ olduğunu söyler Picasso, ancak dersleri o kadar da iyi değildi. Bunların yanı sıra okulda sürekli olarak ceza alırdı.
Ünlü Fransız ressam Georges Braque ile tanışan Picasso, meslektaşıyla birlikte Kübizm akımının temellerini atarlar. Birçok eserini bu tarzda yapar. En ünlü tablolarından olan Ağlayan Kadın ve Guernica eserlerini bu tarzda yapmıştır. İspanya’da bulunan Guernica şehrinin Naziler tarafından bombalanması üzerine resmettiği, savaşın siviller üzerindeki korkunç etkilerini anlatan ölümsüz tablosu Guernica’yı sergilerken kendisine ‘Bu resmi siz mi yaptınız’ diyen bir Alman askerine ‘Hayır, siz yaptınız’ cevabını verdiği iddia edilir. Şaşırtıcı bir gerçek daha, Picasso’nun 13.500’den fazla tablosu 300 tanede heykel ve seramik çalışması vardır. Peki, gelelim o ünlü olaya; Pablo Picasso Mona Lisa tablosunu çaldı mı?
1911 yılının ağustos ayında Fransa’daki Louvre Müzesi’nden dünyanın en ünlü eseri, Mona Lisa tablosu çalınmıştı. Koskoca Louvre Müzesi’nden Mona Lisa tablosunun çalınmasının ardından müzenin güvenlik açıklarının tartışılmasının yanı sıra Fransa’nın sınırlarının mühürlenmesine kadar bin bir türlü olay olmuş ancak hırsız bulunamamıştı. Hırsızlıktan bir hafta kadar sonra polisler Joseph Gery Pieret adında küçük çaplı kaçakçılık işleri yapan bir hırsız buldular, ancak Joseph tabloyu çaldığını kabul etmedi. Ama önceden çaldığı eserleri kimlere sattığının listesini polise verdi. Ve evet, listede Picasso’da vardı. Polisler derhal Picasso ve ünlü Fransız şair Guillaume Apollinaire’in birlikte çalıştığı atölyesini basıp geçici olarak Picasso ve Apollinaire’i tutukladılar.
Sorguları sırasında sınır dışı edilmekte dahil olarak türlü cezalar alabileceklerini öğrenen Picasso korkup her şeyi inkâr etti. Hatta Apollinaire’i daha önce hiç görmediğini söylediği de söylenir. Picasso’nun aksine Apollinaire polislerin yakaladığı Pieret’e yataklık ettiğini itiraf etti. Bunların üzerine Picasso serbest bırakıldı ancak Apollinaire hapse atıldı. Tabii daha sonra serbest bırakıldı. Peki kim çaldı tabloyu? Gerçek hırsızın kimliği olaydan 2 yıl sonra öğrenilebildi. Vincenzo Peruggia isimli Floransa’lı bir kişiydi. Tabloyu, resmedildiği anavatanına geri götürmek için çalmıştı, yani en azından o öyle söylemişti. Bugün hâlâ Vincenzo’nun vatanseverliği tartışılır.
Picasso’nun ilk eşi Ukraynalı bir bale sanatçısı olan Olga Hohlova idi. Bu eşinden Paulo adında bir erkek çocukları oldu. Ancak Picasso’nun sadık bir eş olduğu pek söylenemez. 46 yaşındayken 17 yaşında olan daha sonraları mankenlik yapacak olan Marie-Thérèse Walter ile ilişki yaşamaya başladı. Maalesef Olga bu durumu Marie hamile olduktan sonra öğrendi. Boşanmayı istedi ancak Picasso mal varlığının ikiye bölünecek olmasını kabul etmedi. Bu nedenle Olga ölene kadar kendisini aldatan adamla evli kalmak zorunda kaldı. Sonraları Picasso 61 yaşındayken 21 yaşındaki Françoise Gilot ile ilişki yaşamaya başladı. Bu birlikteliklerinden iki çocukları oldu, ancak pek güllük gülistanlık bir birliktelik değildi. Françoise Picasso’dan ayrıldıktan sonra ünlü ressamla çok fırtınalı bir ilişkileri odluğunu hatta Picasso’nun kendisinin yüzünde sigara söndürdüğünü bile söylemiştir.
1961’de nikahlandığı ve ikinci resmi eşi olan Jacqueline Roque ile de fırtınalı bir ilişki yaşamıştı. Sadece bu da değil Dora Maar, Geneviève Laporte ve daha nice kadınla birlikte olan Picasso pek çoğunun da ölümüne neden olmuştur. Marie-Thérèse Walter, Jacqueline Roque ve Françoise Gilot intihar etti. Oğlu Paulo ise aşırı depresyon nedeniyle alkolizmden hayatını kaybetti. Picasso’nun öz torunu Marina Picasso dedesini anlattığı ‘Picasso, My Grandfather’ isimli kitabında Picasso’dan şöyle bahsetti;
‘Onları kendi hayvani cinselliği için kullanıyor, itaatkâr hale getiriyor, büyülüyor, sindiriyor ve ezip tuvaline sürüyordu. Geceler boyu onların özünü sömürdükten sonra, bitip tükendiklerinde ise onları başından atıyordu.’
Geçmiş ve belki de bu yüzyılın en büyük sanatçılarından biri, birçok kadının ölüm sebebi, savaşı, hüznü ve daha nice duyguları anlatan en iyi tabloların yaratıcısı Pablo Picasso 8 Nisan 1973 yılında Fransa’da kalp krizinden öldü.