Uzun süre bir işyerinde çalışan her çalışanın yasalar ve yönetmelikler gereği bazı hakları vardır. Bu haklardan biri de kıdem tazminatıdır. Çalışanın, aynı iş yerinde çalıştığı süreye bağlı olarak kazandığı bir hak olan kıdem tazminatı, iş akdinin feshedilmesi durumunda çalışana bir ödemeyi doğurmaktadır. Kıdem tazminatı nedir ve nasıl hesaplanır sorusunun yanıtlarını yazımızda bulabilirsiniz
Kıdem tazminatı nedir?
Kıdem tazminatı her çalışanın kazanılmış bir hakkıdır. Kıdem tazminatı, çalışanın bazı sebeplerden dolayı işini kaybetmesi halinde ona verilen toplu paraya denir. 4857 sayılı iş kanunu gereğince en az 1 yıl süreyle aynı işyerinde çalışan kişinin belirli şartlar doğrultusunda işten ayrılması ile verilen bir tazminattır. Kıdem tazminatı verilebilmesi için gereken şartlar ise şunlardır;
İşverenin haklı bir sebebi olmaksızın çalışanını işten çıkarması
Çalışanın haklı bir sebeple işi bırakmak zorunda kalması
Erkek çalışanın askerlik için işi bırakması
Emekli olmak için işçinin işi bırakması
İşçinin vefat etmesi
Kadın işçinin evlendikten sonraki 1 yıl içinde işi bırakması
Emeklilikle ilgili koşulları tamamlayıp yaşını evinde beklemek istemesi amacıyla işi bırakması olarak sayılabilir.
Nasıl hesaplanır?
Kıdem tazminatı hesaplanırken çalışanın çalıştığı gün sayısı ve 1 aylık brüt ücreti baz alınarak yapılmaktadır. Gün hesaplaması için ise çalışanın iş sözleşmesinin feshedildiği tarihten işe girdiği tarih çıkarılarak çıkan sonucun üzerine bir gün ilave edilir. Bu hesaplamalar yapılırken çalışanın sürekli veya aralıklı çalışma süreleri ele alınarak yapılır. Kıdem tazminatı hesaplamasında işçinin yaptığı iş karşılığındaki aldığı para miktarı doğrultusunda gerçekleştirilmektedir. Tazminat hesaplanırken ele alınan aylık ücrete hiçbir iş karşılığı olmadan yapılan yardımlarda dahil edilmektedir. Bu yardımlar ise ücret ekleri olarak söylenebilir. Kıdem tazminatı çalışanın çalıştığı süre belirlendikten sonra 30 günlük brüt ücreti ile belirlenen süre çarpılır. Daha sonra artan ay sayısı 12 ye bölünür ve 30 günlük brüt ücret ile çarpılır. Çıkan sonuçla artan gün sayısı toplanır ve 365'e bölünür. Yine aynı şekilde son ücret esas alınarak bu sayı 30 günlük brüt ücret ile çarpılır. Sonuçtan sonra ortaya çıkan rakamdan damga vergileri kesilir ve kıdem tazminatını miktarı belirlenir.