Tarihsel yanlışlıkların ve gerçeklere dayalı yanlışlıkların orijinal kaynağı
Uzun yıllardır ana biyografik kaynak Maria Bochkareva'nın “Yashka” nın anı kitabı olarak kabul edilir. Bir köylü, subay ve sürgün olarak hayatım "(bundan böyle -" Yashka "kitabı), iddiaya göre, hayatının gerçek gerçeklerine dayanıyor. Bize göre durum böyle değil. Bu konudaki bakış açımızı açıklayalım.
M.L.'nin hatıraları Bochkareva, cehaletinden dolayı kendi başına yazılmadı, ancak bazen otobiyografisi olarak adlandırılsa da, ilk olarak 1919'da yurtdışında yayınlandı. Kanımızca, bu kitabı, onun hayatı ve kaderi hakkındaki öykülerinin ömür boyu edebi kayıtları bölümüne atıfta bulunmak daha doğru olur. Bu çalışma Amerikalı gazeteci I. Don Levin tarafından yapıldı. Bu muhabirin figürü belirsizdir. Ve 1918 yazında Amerikan topraklarındaki buluşmaları tesadüfi değildi. Elbette, Rus İmparatorluğu'nun bu eski vatandaşı, Maria'nın sözlü hatıralarını kaydedip İngilizceye çevirebilen tek Rusça konuşan gazeteci değildi. Ancak seçim, Rusya'daki devrimle ilgili kitabını çoktan yayınlamış olan bu Rus kökenli genç Yahudi'ye düştü.
Doğrusu, Maria Leontievna'yı metinde yapılan yanlışlıklar ve çarpıtmalar için eleştirmeyeceğiz. Bu metni o yazmadı. Sözlerinden yapılan girişi basitçe okuma ve düzenleme fırsatı bile yoktu. Birincisi, düşüncelerini edebi Rusça yazarak ifade etme cahiliydi. İkincisi, Rusça okuyup yazabilse bile, Don Levin hikayelerini İngilizce çevirisinde hemen yazdığından, bunun ona da bir faydası olmazdı. Ve İngilizceyi daha fazla bilmiyordu.
Bu nedenle, kitapta anlatılan anıların olayları ve gerçeklerinin yüksek derecede güvenilirliğinden bahsetmek gerekli değildir. Ek olarak, Rus okuyucuya sadece 2001 yılında ulaşan "Yashka" kitabı aslında iki kez çevrildi: doğrudan Rusça'dan İngilizceye ve tersi - İngilizceden Rusçaya. Tek başına bu, Teğmen Bochkareva'nın anılarının sunumunun güvenilirliğini önemli ölçüde azaltır, çünkü bir dilden diğerine çeviri yapılırken, çevirmenin sübjektif metin anlayışının bir sonucu olarak dilbilimsel yanlışlıkların ve anlambilimsel çarpıtmaların kaçınılmaz olarak ortaya çıktığı bilinmektedir. Ayrıca, Mary'nin hayatında ve kaderinde çoğu Rus ordusunda askerlik hizmeti ile ilişkilendirildi. Öykülerinde orduda görev yapmamış olan Isaac Don Levin'i anlamanın bile kolay olmadığı, anlamadıkları her şeyin İngilizceye çevrilmesi gerektiği gerçeğinden bahsetmeye bile gerek kalmadı. Büyük olasılıkla, hesaplama, kitabın yalnızca Batı'ya, ayrıca metindeki bu hataların ve hataların görünmez olduğu İngilizce konuşan okuyucuya hitap ettiği gerçeğiyle yapıldı. Birkaç gün boyunca, eski bir Rus İmparatorluğu vatandaşı, Maria Bochkareva'nın neredeyse 100 saatlik hikayesini hemen İngilizce olarak yazdı. 1919'da New York'ta ve ardından İngiltere'de yayınlanan İngilizce "Yashka" kitabı daha sonra diğer dillere çevrildi. Ancak Bochkareva'nın anıları Rus okuyucunun kullanımına sunulduğunda, metindeki çarpıklıklar ve yanlışlıklar dikkat çekmeye başladı.
Şüpheli yazarlık ve isimdeki yanlışlıklar
Bochkareva'nın adı ve soyadı, yazarlığını öneren kapakta belirtilmiştir. Bununla birlikte, önsözde I. Don Levin, kitabın yazarı olarak kendini gösteriyor. "Bir yazar olarak Bochkareva ve benim için," diye yazdı, "hikayedeki ana şey gerçeklerin tam olarak yeniden üretilmesiydi." Ancak tam da gerçeklerin güvenilirliği ve o yılların olaylarının açıklamasıyla ortaya çıkan sorulardır. Ayrıca Meryem'in sürgün (İngilizce - sürgün) olduğunun belirtildiği kitabın başlığından başlayarak. Diğer versiyonlarda bu kelime sürgün olarak çevrilmiştir. Kitabın bazı İngilizce başlıklarında "subay" kelimesi yerine asker kelimesi geçmektedir. Birkaç baskı kitap başlığındaki kelime sırasını değiştirdi. "Yashka" kitaplarının bireysel baskılarının alt başlığında, Bochkareva'nın kendisinin kitabı yazmadığı bilinmesine rağmen, bunun bir otobiyografi olduğu yazılmıştır.
Kitabın metninin çoğu, tarihsel gerçeklerle ve hatta kendi anılarıyla çelişiyor. Örneğin, Maria Leontievna'nın ne sürgün ne de sürgün olduğu kesin olarak biliniyor. Ülkeden sürgünün yanı sıra sürgün de farklı cezai cezalandırma türleridir. İlk durumda, bir kişinin hapis cezası ve hatta ölüm cezası nedeniyle zorla devletten çıkarılması gerekiyor. Genellikle bu ceza vatandaşlıktan yoksun bırakma ve ülkeye geri dönme hakkı ile ilişkilidir. Bu çok ciddi bir mahkeme kararı. İkinci durumda, yine mahkeme kararıyla, ülke içinde serbestçe dolaşma hakkı sınırlandırılmıştır. Kural olarak, cezanın tebliğ yeri için eyalet içinde uzak bir bölge seçilir. Bildiğiniz gibi, 1920 başında tutuklanmadan önce Bochkareva'ya karşı hiçbir adli işlem yapılmadı. Nisan 1918'de gönüllü olarak Sovyet Rusya'dan ayrıldı ve daha sonra aynı yılın Ağustos ayında Rusya'nın kuzey bölgesi üzerinden serbestçe döndü. 1919 sonbaharında ailesinin o zamanlar yaşadığı Tomsk'a taşındı.
Masallar ve yanlışlıklarla "göz kamaştıran" hizmetin hatıraları
Bochkareva'nın askerlik hizmetiyle neyin ilişkilendirildiğinin açıklamasında birçok yanlışlık ve büyük hata var. Örneğin, kitap iki kez onun 4. derece St. George Nişanı'na askeri ayrıcalık sunmasından bahsediyor. Yardım edemedi, ancak 1917'ye kadar bu emrin subaylar için en yüksek askeri ödül olduğunu biliyordu. Geçici Hükümetin ödül reformlarından önceki alt kademelere böyle bir ödül verilmemiş ve bu emir verilmemiştir. Açıkçası, sadece askerin amblemi olan "Aziz George Haçı" hakkında konuşabilirdik.
Orduda görev yapan bir okuyucunun gülümsemesinden başka hiçbir şey, Bochkareva'nın 28. Polotsk Piyade Alayı'ndaki meslektaşlarına veda tanımını çağrıştırmaz. Bir astsubay astsubayı sıraya göndermek için inşa edilmiş bir alay hayal etmek imkansızdır. Nitekim böyle bir oluşumda aynı hatta yan yana duran yaklaşık 4 bin kişi yaklaşık 2 kilometre uzanacak!
Ya da bir ziyafet sırasında alay komutanının omuz kayışlarına bir kalemle başka bir şerit çizerek Bochkareva'yı kıdemli bir astsubay yaptığından bahsetmeye değer nedir? Bununla birlikte, bazı nedenlerden dolayı, 21 Haziran 1917'ye kadar, 28. Polotsk Piyade Alayı'nın astsubay küçük bir subayının omuz kayışlarını takmaya devam etti. Ve kitabın sayfalarında bu kadar can sıkıcı yanlışlıklar var. Rus ordusunda hizmet etmeyen Belarus Mozyr yerlisi olan Don Levin, Maria Leontievna'nın kendisi tarafından nerede ve neyin süslendiği, şimdi onu çok iyi anlamıyordu. Ancak kabul edilmelidir ki, "Yaşka" kitabı tarihsel çarpıtmaların, alıntılanan gerçeklerdeki ve anlatılan olaylardaki yanlışlıkların birincil kaynağı haline geldi.
Aynı zamanda, Bochkareva'nın yurtdışı gezisi sırasında hatırladığı gibi, askeri konularda yardımcısı, yardımcısı ve yayıncılarla müzakerelerde temsilci olarak görev yapan Teğmen L. Filippov'un rolü belirsizliğini koruyor. Bazı nedenlerden dolayı, kariyer subayı, Rus ordusunda hizmetin ayrıntılarına ilişkin metni ya değiştiremedi ya da değiştirmek istemedi.
Dalgalarda ve hafıza dışında
Don Levin'in özellikle "... Bochkareva'nın doğal yeteneklerinden birinin parlak bir hatıra olduğunu" vurgulamasına rağmen, hikaye anlatıcısının hafızası birden fazla kez hayal kırıklığına uğradı.
Okuma yazma bilmediği için tüm bilgileri “kulaktan” algıladı ve okuyamadı. Bu, Maria Leont'evna'nın cephede ve devrimci Petrograd'da kendisi, kaderi ve sosyal çevresi hakkında konuşurken sık sık hayal kırıklığına uğramasına neden oluyordu. Tarihlerde kafası karışmıştı, geçmiş olayların yerlerinin adlarında ve katılımcılarının adlarında yanılıyordu. Bu nedenle, aktif ve doğrudan iletişim kurduğu General Baluev, "Yashka" kitabında, cephede olduğu için inatla Valuev'i çağırıyor. Ve yüksek sosyete hanımları Leuchtenberg Düşesi (Leuchtenberg) ve prenses Kekuatova (Keykuatova) anılarında sırasıyla Lichtenberg ve Kikutova unvanlarını koruyorlar. Etkinliklere katılanlar arasında objektif nedenlerle katılamayanların adı verildi.
Örneğin, Maria Leontyevna'nın ve "Tabur" filminin anılarının aksine, "Maria Bochkareva'nın ölümünün ilk kadın askeri komutanlığı" pankartının gönüllü oluşumunun sunumunda, ordu ve deniz bakanı Kerensky yoktu. Dahası, 14 Haziran'dan Haziran sonuna kadar cephelere seyahat ettiği için Petrograd'da değildi. Bu, Geçici Hükümet toplantılarının dergileriyle kanıtlanmaktadır. Bu nedenle, Bochkareva'nın "Yashka" kitabında iddia ettiği gibi, memurunun omuz kayışlarını kişisel olarak takamadı. Genel olarak, Bochkareva'nın bir memur olarak üretimi, ayrı bir değerlendirme gerektiren özel bir hikaye.
Ve "saygıdeğer" tarihçiler de yanılıyor
Can sıkıcı hatalar, "Yaşka" kitabının Rusça baskısının önsözüne girdi. Ama bize göre gerçek, mümkün ve eski haline döndürmek için gerekli. Örneğin, S. Drokov'un önsözü yanlış bir şekilde Kaptan Chagall'ın kadın taburuna atanan eğitmenlerden sorumlu olduğunu belirtir. Aynı zamanda tarihçi, "Voennaya Byl" (Paris) dergisinde, Kaptan Chagall'ın, tamamen farklı bir kadın oluşumunun 3. bölüğünün - Birinci Petrograd Kadın Taburu'nun komutanı olduğunu yazdığı "Kadın Taburu" başlıklı bir makaleden alıntı yapıyor. Bu kadın taburu, Bochkareva'nın ölüm ekibinin cepheye gitmesinden sonra kuruldu. Dahası, Pavel Vasilyevich Chagall, Hayat Muhafızları Keksholm alayı A.V.'nin kurmay kaptanı olan kadın taburunun komutanının yardımcısıydı. Loskov ve 24 Ekim 1917'de taburuyla birlikte Saray Meydanı'ndaki askeri geçit törenine katıldı.
Tüm bu kafa karışıklığı, "Yashka" kitabında verilen fotografik illüstrasyonlar arasında bir düzineden fazla fotoğrafın ölüm mangası Bochkareva'nın değil, Yüzbaşı Loskov başkanlığındaki Birinci Petrograd Kadın Taburu'nun yaşamını, askeri yaşamını ve savaş eğitimini yansıtması gerçeğiyle daha da kötüleşiyor. Aynı zamanda, iki fotoğraf daha genel olarak Moskova Kadın Ölüm Taburu'na atıfta bulunuyor.
Bu nedenle Maria Bochkareva'nın anılarını elinizde bir kalemle dikkatlice okumak ve kitapta verilen tarihlerin, isimlerin ve olayların güvenilirliğini netleştirmek gerekiyor.
"Protokol kapsamında" yaşamla ilgili son hikayeler
Maria Bochkareva'nın hayatı ve kaderi hakkında fikir veren bir kaynak daha var. Ocak-Mayıs 796 arasında Çeka tarafından soruşturulan 1920 numaralı ceza davasından bahsediyoruz. Teğmen Bochkareva'nın 4 sorgulamasının protokolleri 1994 yılında "Yurtiçi Arşivler" dergisinde yayınlandı. Bununla birlikte, birçok gerçek hata ve yanlışlık da vardır, çünkü bu durumda bilgiler sözlerinden kaydedilmiştir. Tek fark, Don Levin'in kendisiyle ilgili hikayesini bir Amerikan otelinde kaydetmesi ve Cheka müfettişlerinin hapishanede sordukları sorulara verdiği cevapları sorgulama protokollerine girmeleri.
Garip bir tesadüf eseri, her sorgulama yeni bir araştırmacı tarafından yapıldı. Aynı zamanda, müfettişler farklı departmanlardan geliyordu: 5. Ordu Devrimci Askeri Konseyi'nin özel departmanından, Tomsk Cheka'dan ve 5.Ordu Cheka'nın özel departmanından. Doğal olarak, sorgulama taktikleri ve araştırmacıların ilgisini çeken bilgiler de sürekli değişti.
Bu arada, Bochkareva'ya göre, 4 numaralı protokol, dört derece St. George Cross ve üç madalya ile Almanlarla savaşlar için ödüllendirildiğini gösteriyor. Aslında, belgelerde belirtildiği gibi, Kasım 1916'da 4. dereceden St. George Cross'u aldı. Bundan önce, kendisine 3. ve 4. derece St. George madalyaları ve "Çalışkanlık için" madalyası verildi. Geçici Hükümetten hiçbir ödülü almadı, bu nedenle Nisan - Ağustos 1918'de Amerika ve İngiltere'ye yaptığı bir gezi sırasında ikinci St. George Cross'un üniforması üzerinde görünmesi bir sır olarak kaldı.
Ceza davasının sonunda, soruşturmacı, Kolçak'ın ordusunda bir subay olarak hizmete ve "Petrograd'da Sovyet iktidarına karşı mücadelede yer alan" bir kadın taburunun kurulmasına dayalı olarak kendisine yönelik nihai suçlamayı formüle etti. Sadece kendi adına bir askeri sıhhi müfrezeyi organize etmeyi başaran Kolçak ile birkaç gün hizmet etti. Petrograd'daki olaylara ne kendisi ne de ölüm mangasından gönüllüler katıldı. O sırada Alman cephesindeydiler. Davada herhangi bir fiziksel kanıt belirtilmedi.
Bununla birlikte, M. Bochkareva suçlamaları kabul etti ve "Sovyet cumhuriyeti önünde kendimi suçlu kabul ediyorum" dedi. Ancak itirafına rağmen, 5 Nisan 21'de 1920. Ordu Çeka'sının özel dairesinin soruşturma komisyonu, soruşturma dosyasını "zanlının şahsıyla birlikte" Moskova Çeka'sına göndermeye karar verdi. Ancak, şu anda başkentten, özel güçlere sahip yüksek rütbeli bir Chekist I. Pavlunovsky geldi. 15 Mayıs'ta kalem vuruşuyla - "ateş" - bu kadının dünyevi yolculuğunu zor ve parçalanmış bir kaderle tamamladı. Ocak 1992'de rehabilite edildi. Yürütme kanıtı bulunamadı. Bu, onun ölümden mutlu kurtuluşu hakkında onaylanmamış birkaç versiyona yol açtı.