Apocynaceae familyasının Vinca genel cinsinin Vinca major ve Vinca minor türleri mavimsi mor tonunda çiçekler açar. En çok ilkbaharda.. Bazı yerlerde duruma göre hiç durmadan çiçek açar. Vinca major ilkbaharda köklerden yeni sürgünler uzatır. Bunlar sulama durumuna göre 20cm ile 50cm arası uzunluğa geldiklerinde tepelerinden çiçek açarlar. Her ilkbaharda aynı şey tekrarlanır.
Mevsimlik çiçeklerden rozet çiçeğine çiçek benzerliğinden dolayı yanlışlıkla vinka denir. Aynı familyadan ama tamamen ayrı cinsten bir türdür. Burada konu o değil, gerçek vinka. Bunun ise birbirinden ayırt edilmesi zor iki türü var.
Vinca major ile Vinca minor arasındaki fark
V. major’a dikkatle bakarsanız yaprak kenarlarında ince tüyler var. V. minor’da hiçbir tüylülük yok. Ayrıca, adlarından anlaşılacağı gibi Major büyük, Minor küçük. Bu kelimeler özellikle yapraklarda, sonra çiçeklerde iki tür arasında değişen özellikleri simgeliyor.
Vinca major (ve nimor) sarmaşık gibi uzayıp gitme özelliğine rağmen, eğer yeri fazlaca güneşli ise diğer bitkilere tırmanmaz, güneşten kaçacak yer arar şeklinde yerlerde sürünmeyi tercih eder. Bu sebeple fazla güneşli yerlerde, gül bahçelerinde çok iyi bir yer örtücüdür. Her yeri kaplar. Ama eğer güneş yetersizliği varsa aşırı uzama göstererek diğer bitkilere hızla tırmanır ve arsızca gelişir. Balkonda iyi güneş alan yere koyduğum zaman yeni filizler güneşten kaçmak için aksi yöne yöneliyor. Çok ilginç.
Ayrıca diğer bitkilerin dallarını ve değnekleri sarma özellikleri yoktur. Tutmaç organları da yok. Bitkilere yaslanarak ya da dalları arasında destek görürlerse yükselirler. Bir yere sardırmak istiyorsanız özel olarak uğraşmak zorundasınız.
Her iki türün kendi alt çeşitleri var. Yaprak ve çiçekleri hem şekil hem renkleriyle farklı farklı.
Kış soğuklarına dayanıklılıkları
V. major -23C, V. minor -35C soğuğa dayanır. Hafif donlarda her iki türde de yapraklar zarar görmez.
Yetiştirme, bakım ihtiyaçları
Aşırı asitli ve aşırı kireçli olmayan her türlü toprakta gayet iyi gelişirler. En büyük ihtiyacı güneş ve sudur.
Toprak kumlu ise yazın düzenli sulama isterler. Bunun dışında pek su istemez. Susuzluğa oldukça dayanıklıdır. Elbette susuz bırakırsanız iyi bir gelişim göstermez, o başka.
Vinca çoğaltma, üretim
Kökten ayırmayla ve çelikle çoğaltılır. Her iki durumda da köklenmeleri, tutmaları kesindir diyebiliriz. Kökten yeni çıkan sürgünler köksüz bile olsalar ayırıp tutturabilirsiniz. Çelikler tam olgunlaşmış genç dallardan olmalı (yani birkaç aylık veya bir yıllık dallardan). Pek bir şey yapmaya gerek yok. Dallarını alın dikin o kadar. En iyi zaman ilkbahar başıdır. Sonbaharda da kolayca köklenirler. Direkt olarak toprağa dikmelisiniz. Köklenmenin garanti olması için toprağın ağır killi olmaması gerekiyor.
Vinca türlerini çoğaltmak için diğer yol kendi usulüdür. Dalları toprak yüzeyinde sinsice ilerlemeyi sever. Toprağa değen yerlerinden güçlüce köklenirler. İlkbaharda her köklenen yeri güçlü ince dallar uzatır ve bu dallar tepelerinden çiçeklenirler. Ana bitki yok edilse bile bunlar hayatlarına daha hırslı şekilde devam ederler. Bunları anadan keserek ve köklerine zarar vermeden sökerek ayırabilirsiniz.