Yamaç paraşütü tarihi insanoğlunun uçma tarihi kadar eski olduğu kabul edilmektedir. Antik çağlardan günümüze kadar gelen mitler ve bulunan belgeler uçmanın tarihini çok uzun yıllar öncesine götürmektedir. Yamaç paraşütü günümüzdeki formunu bulması çok eski yıllara dayanmamaktadır. Fakat geçmişten günümüze gelen bütün uçuş araçlarının birleşmesiyle ortaya çıkmaktadır. Günümüzde kullanılan yamaç paraşütü sistemleri ortalama olarak 40 yıldır kullanılmaktadır. Yamaç paraşütünün gelişimini anlamak için insanoğlunun uçmak için verdiği çabayı bilmekte büyük fayda vardır.
Paraşüt sanılanın aksine uçakların icadından çok daha önce bulunmuş ve kullanılmış hava araçlarıdır. Ülkemiz tarihinde de önemli bir yere sahip olan Hezarfen Ahmet Çelebi de bunun önemli örneklerinden birisidir.
Yamaç Paraşütü Tarihi ve Kökeni
İnsanoğlunun tarih boyunca üzerinde en çok çalıştığı konulardan birisi de hiç kuşkusuz uçmak olmuştur. Kuşlar gibi özgürce gökyüzünde seyretmek, çok kısa sürelerde yol katetmek insanları hep cezbetmiştir. Belki de gökyüzünün sonsuzluğu tarih boyunca insanlarda büyük bir merak uyandırıp kendine çekmiştir. Bu sebeple Antik Yunan tarihinden itibaren uçmak özel bir yere sahip olmuştur. Günümüze kadar gelen İkarus hikayeleri uçmanın ve havacılığın en büyük ilham kaynaklarından birisi haline gelmiştir.
1900’lü yılların başında Wright Kardeşlerin icat ettiği ilk motorlu uçağa kadar birçok uçuş denemesi yapılmıştır. Leonardo Da Vinci’nin el çizimleri içerisinde uçak, helikopter ve günümüz paraşütünün temelleri olan çizimler bulunmaktadır.
Yamaç paraşütü tarihi bütün bu icatların birleşmesi ile ortaya çıkmaktadır. Tabi bu icatlar içerisinde en önemli yeri delta kanatlar ve paraşütler oluşturmaktadır. Paraşütün icadı için 1100’lü yıllarda Çin gösterilmektedir. Şemsiyeye benzeyen bir araç ile yüksek bir noktadan atlayış yaptıkları söylenmektedir. Fakat günümüz paraşütünün ilk örneği Fransız Sebastian Lenormard’a aittir. 1783 yılında yüksek bir ağaçtan paraşüt ile başarılı bir atlayış yaptığı kayıtlara geçmiştir. Lenormard’ın 1783 yılında yaptığı bu serbest atlayış örneği yamaç paraşütünün doğuşunu da sembolize etmektedir.
Venedikte Veranzio ve Osmanlı döneminde Hezarfen Ahmet Çelebinin benzer araçlarla yaptıkları atlayışlar bulunmaktadır. Bu araç ise günümüz delta kanadın atası sayılmaktadır. Yamaç paraşütü tarihi aynı zamanda yine Da Vinci’nin çizimlerinde bulunan delta kanatlara da dayanmaktadır.
Tüm bunların yanında havadan paraşütle ilk iniş 1797 yılında gerçekleştirilmiştir. Fransız Garner’in balon ile gökyüzüne çıkıp balonun sepetini keserek yaptığı başarılı iniştir. Sepetin kesilmesinden sonra balonu paraşüt olarak kullanıp yere inmeyi başarmıştır. Bu iniş uçaklardan paraşütle inişin temelini oluşturmaktadır. 1912 yılında ise ilk kez uçaktan paraşüt ile iniş gerçekleştirilmiştir. ABD’li yüzbaşı Berry bunu başaran ilk kişidir. Fransız pilot Pegoud 1913 yılında uçaktan paraşüt ile atlamıştır. Bu atlayış da Avrupa’da uçaktan yapılan ilk paraşüt atlayışı olmuştur. Tüm bu icatlar ve yapılan atlayışlar günümüz modern yamaç paraşütünün kökenini oluşturmaktadır.
Yamaç Paraşütü Tarihi ve Gelişimi
Uçmak her zaman insanın en büyük arzusu olmuştur. Kuşlar gibi özgür olmak, gökyüzünün bilinmezliklerini keşfetmek insanlığı her zaman cezbetmiştir. Aynı zamanda tarihte savaşlar ve kale kuşatmaları için de uçmak kralların ve imparatorların ilgisini çekmiştir. Aşılmaz denen surları aşmak, büyük orduların üzerinde gökyüzünden saldırmak istenmiştir. Çin ve Türk tarihinde balon ve delta kanat benzeri araçlar savaşlar için kullanılmıştır.
İnsanlığın uçmak için icat ettiği bütün araçlar birbirini sürekli etkilemiş ve gelişimlerine katkıda bulunmuşlardır. Yamaç paraşütü; paraşüt, delta kanat ve uçak kanadının yapısından etkilenmiştir. İlk olarak serbest paraşütlerle denenen yamaç paraşütü daha sonra şekil ve form değişikliği yaşamıştır.
Yamaç paraşütü tarihi olarak 1980’li yılları başlangıç kabul edebiliriz. Fransız Alplerinde bir grup serbest paraşütçünün koşarak yamaçtan kalkmasıyla başlayan ekstrem spor çok fazla değişime uğramıştır. Kanat yapısının günümüzdeki halini alması uzun bir zaman almıştır. Aynı zamanda harness ve askı iplerinin gelişimi bu süreci izlemiştir. Zaman içerisinde daha iyi süzülme oranına sahip ve havada daha uzun süre geçirebilen kanatlar üretilmeye başlanmıştır. Ülkemizde ve dünyada birçok noktada yapılan bu sporun yaygınlaşması uzun sürmemiştir.
Çok hafif hava aracı olarak geçen ve en ucuz hava aracı olan yamaç paraşütü bu özelliği sayesinde büyük rağbet görmüştür. Hafif olması ve bir sırt çantasında taşınabilmesi sporcuların ilgisini çekmiştir. İlk dönemlerinde dağ tırmanışçıları arasında çok fazla yaygınlaşmıştır. Tırmanış yaptıktan sonra iniş için kullanılmış, aynı zamanda zor noktalara ulaşım için kullanılmıştır.
Yamaç Paraşütünün Türkiye’deki Tarihi
Türkiye’de yamaç paraşütü tarihi ilk olarak serbest paraşütlerle koşarak uçuş yapılmasıyla başlanmıştır. 1980’li yılların ortalarında bireysel denemeler ülkemizde yapılmıştır.1990’lı yılların başında yabancı pilotların Fethiye Babadağ üzerinden yaptıkları uçuşlar bu sporun ülkemizde tanınmasında öncülük etmiştir. Fethiye Babadağ aynı zamanda yamaç paraşütünün dünya üzerinde yapılabileceği en iyi noktalardan biri olarak kabul edilmektedir. Ülkemiz hava turizmi için önemli bir yere sahiptir.
Ülkemizde bireysel olarak başlayan yamaç paraşütü denemeleri hızla bir yayılma şansı bulamamıştır. Üniversitelerde kulüplerin açılması bu sporun yavaş yavaş yayılmasına yardımcı olmuştur. Türkiye’nin hemen her noktasında yamaç paraşütü yapmaya imkan bulunmaktadır. THK 1996 yılında yamaç paraşütü branşını açarak sporun resmiyet kazanmasını sağlamıştır. Aynı zamanda 1997 yılında 1. Dünya Hava Oyunları THK tarafından organize edilmiştir. Türk Hava Kurumu bu organizasyon ile sporun ülkemizde daha fazla yayılmasında öncülük etmiştir.
Yamaç Paraşütü Ekipmanlarının Gelişimi
Yamaç paraşütü tarihi süreci içerisinde en çok değişim ekipman ve malzemelerde meydana gelmiştir. Yamaç paraşütü temel olarak dört ana kısımdan oluşmaktadır. Bunlar; kubbe, askı ipleri, harness ve kolonlardır. Aynı zamanda bir yamaç paraşütünde mutlaka yedek paraşüt bulunması gerekmektedir. Yamaç paraşütünün başlangıcı kabul edilen 1980 yılında kullanılmamaktaydı. 1985 yılından sonra yaygın olarak kullanılmaya başlanan yedek paraşüt günümüzde ise bir zorunluluk halini almıştır.
Yamaç paraşütünün başladığı yıllardan sonra en büyük değişim ve gelişim kubbede meydana gelmiştir. Tek yüzeyli kubbe kullanılarak başlanan sporda 1985 yılında çift katlı kubbe kullanımına geçilmiştir. Çift katlı kubbe yamaç paraşütündeki aerofil yapısının oluşmasını sağlamaktadır.
Yamaç paraşütü tarihi harness kullanılmayan uçuşlarla başlamıştır. Daha sonraki yıllarda yıllarda ağır ve hantal harnessler kullanılmıştır. Yine 1985 yılından sonra en büyük değişimlerden birisi de harnesslerde meydana gelmiştir. En başta daha hafif ve dayanıklı kuşamlar üretilmeye başlandı. Daha sonra bağlantı düzeni değişen ve daha konforlu harnesslerin üretimi bu süreci izledi. Günümüzde ise hemen her boy ve kiloya uygun harnessler üretilmektedir. Ortalama 3 ile 4 kilo ağırlığında ve çok konforlu kuşamlar üretilmiştir. Bu sayede 6, 7 saatlik uçuşlar pilotları zorlamadan yapılabilmiştir.
Yamaç paraşütü askı ipleri ve kullanılan halka sistemi de değişime uğramıştır. İlk başlarda neredeyse serbest paraşüt ile aynı özelliklere sahip olan yamaç paraşütleri kullanılmıştır. Günümüzde ise çok dayanıklı askı ipleri çok daha hafif bir malzemeden üretilmektedir. İlk yıllarda kullanılan yamaç paraşütlerinde kontrol neredeyse mümkün bile değildi. Günümüzde ise bütün kontrolün pilotlarda olduğu yamaç paraşütleri kullanılmaktadır.
Teknolojinin gelişmesi yamaç paraşütünü de etkilemiştir. Rüzgarın doğrudan etkilediği uçuşlarda rüzgarın yönünü ve şiddetini tespit etmek büyük önem taşımaktadır. Rüzgarın yönünü ve şiddetini ölçen ekipmanlar bu sporda kullanılmaya başlanmıştır. Aynı zamanda telsiz ve GPS kullanımı da günümüzde büyük önem taşımaktadır.
Türkiye’de Yamaç Paraşütü Yapılabilecek Yerler
Dört mevsimi de yaşayabildiğimiz Türkiye’de yamaç paraşütü tarihi gelişimi için büyük önem taşımaktadır. Hemen her bölgede ve şehirde yamaç paraşütü yapmak mümkündür. İklim ve rüzgar koşulları ve bölgesel yapılar termikler ve seyrüsefer uçuşlar için olanak sağlamaktadır. Türkiye tüm dünyada yamaç paraşütü yapmak için en çok tercih edilen ülkelerden birisi haline gelmiştir.
Özellikle Fethiye başta olmak üzere Denizli, Bolu, Kayseri ve Eskişehir en çok tercih edilen şehirlerdendir. Şehir merkezlerine yakın ve ulaşım bakımından pilotlara zorluk çıkarmayacak noktalardadır. Akrobasi ve uzun uçuşlara olanak sağlayan bölgeler bulunmaktadır.
Hava turizmi için önemli bir kaynak olan yamaç paraşütü, doğayı ve adrenalini birleştiren yapısı ile tercih edilmektedir.
Bir uçma aracına ihtiyaç duymadan en ucuz hava aracı yamaç paraşütü her yaştan insan tarafından yapılabilmektedir. Her buluş gibi gelişim süreci yaşayan önemli bir hava aracıdır. Yamaç paraşütü tarihi eski yıllara dayanmasa da çok uzun yıllar en çok tercih edilen sporlardan olacaktır. Yamaç paraşütü eğitimi için YPEğitim’e başvurabilirsiniz. Yamaç paraşütü hakkında daha detaylı bilgi alabilmek için yamacparasutuegitimi.net adresini ziyaret edebilirsiniz. Sorularınız için bizimle iletişime geçebilirsiniz. Bizi Facebook ve İnstagram hesaplarımızdan takip edebilirsiniz.
Bize telefon numaralarımız aracılığı ile de ulaşabilirsiniz;
0850 308 21 43
0542 492 20 22