Bizi ilgilendirmiyor gibi görünüyor ama benzeri Kefken’de olmuştu. Hatırlayın 19 Temmuz 2015’te 1 liralık tuvalet parasıiçin cinayet işlenmişti.
Aynısı Uludağ’da iki gün önce oldu. Hani “Uludağ’da silahlı çatışma” diye geçen haber var ya “2 liralık tuvalet ücreti” içinmiş.
Yakın dostum, sevgili hocamMedya Timsah’ın sahibi Hüseyin Kaya yazmış:
“Uludağ...
2 TL için silahlı çatışma...
Tuvalet ücretiymiş...
Biri istemiş, diğeri ‘yanımda yok sonra vereyim’ demiş...
Diğeri olan oradaki kayak öğreticilerinden biriymiş...
Yani birbirlerini tanıyan insanlar...
Biz de tuvalet ücretine mermi sıkılmasını yedik...”
***
Bu olayların iki nedeni var, birincisitoplum olarak iletişim sorunumuz var, ikincisi ise ekonomik sıkıntının da geldiği noktada 1- 2 liranın bile nelere mal olabileceği gerçeği…
Eğer doğrudan vatandaşa dokunan bir eksiklik ya da ekonomik zorlama varsa büyük etkisi- sonuçları oluyor.
25 kuruşluk poşet ücretinin çıkardığı sese baksanıza…
Sonuç: Ekonomi iyi değil.
Alın size bir ekonomi haberi. Sadece bir haftalık:
“Türkiye ekonomisinde yaşanan durgunluk kendini en çok her ay giderek artan işsizlik verilerinde gösteriyor. Son 1 yılda işsizler ordusuna katılanların sayısı 500 bini aşarken, resmi verilere göre ülke genelinde işsiz sayısı 4 milyona dayanmış.
Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) resmi verilerine göre, Türkiye'de işsiz sayısı geçen yılın aynı dönemine göre 501 bin kişi artarak 3 milyon 788 bine ulaştı. İşsizlik son 6 aydaki kesintisiz yükselişini sürdürerek, son 19 ayın zirvesine çıkmış oldu.”
***
Durum böyle olunca yeni Tanzim Satış Noktaları meselesi daha da önemli hale geliyor. Dün şöyle yazmıştım:
“Enflasyonist ortam birilerinin iştahını kabarttı.
Marketler belki masum değil ama tek suçlu da değil.
Ticaret Bakanı Ruhsar Pekcan “Yüzde 800 zam yapan bile var” diyor.
Bu nedir yahu!
Böyle zam mı olur?
Böyle zam olmasına neden olacak bir enflasyon mu var?
Devletin müdahalesi doğrudur. Ancak çözüm için Tanzim Satış Mağazaları kurmak seçim öncesi muhalefete ciddi bir koz vermekten başka bir şey de değildir. İsmet İnönü dönemini karne yüzünden eleştirenler, tanzim satış noktalarının önündeki kuyrukları da izah edemez.”
***
Yazımın yayınlanmasından sonra bolca tepki aldım çoğu benim “ekonomiye müdahaleyi”savunduğumu hatırlatıyordu.
Doğru.
Hayatım boyunca devletin fiyat dengelemek, denetlemek ve kritik mal ve hizmetleri kontrol altında tutmak için ekonomiye müdahalesini ve üretime katılmasını savundum.
Yani bir Keynesçi bir bakış açısına sahibim…
Bize özelleştirmeleri dayatan ülkelerin hiçbiri ekonomideki kamuyu bizim gibi küçültmedi…Küçük- sembolik özelleştirmeler dışında KİT’lerini korudular.
Bir gazeteci olarak kağıda zam geldikçe SEKA’yı rahmetle anıyorum.
Çünkü SEKA kapanınca büyük ölçüde dışa bağımlı kaldık.
Yazık.
***
SEKA işin üretim yönü… Bir de fiyat kontrolü tarafı var.
Halk ekmek fabrikaları böyle ortaya çıkmadı mı?
Diyelim ki bir kentte günde 100 bin ekmek tüketiliyor. Ekmeğin fiyatı da 1 lira 50 kuruş ve kar marjı normalin çok üzerine çıkmış, siz bölgenin belediyesi olarak aynı gramajda 20 bin ekmeği üretip 1 liraya satıyorsunuz.
Hem yoksul- dar gelirli insanların en önemli tüketim maddesine ucuza ulaşmasını sağlıyorsunuz hem de fırıncılar fiyatlarını –atıyorum- 1 lira 25 kuruşa düşürüyor.
Daha çarpıcı örnekler de var.
Örneğin Aydın’da Halk Et de var. Aydın Büyükşehir, en az 10 lira daha ucuza et satıyor. Böylece ete ulaşamayanlara bir şans veriyor.
***
Öyleyse Tanzim Satış Noktaları için neden böyle yazdım?
Tekrar izah edeyim.
Benim gözüme seçim üstü ekonomik tepkileri azaltmaya yönelik bir hamle gibi geldi.
Yani geçim değil seçim yatırımı gibi duruyor.
Üstelik seçim yatırımı olmak için bile yanlış çünkü, İnönü döneminin karne hamlesine benziyor ve bu Ak Parti’ye zarar verebilir.
Eğer seçim sonrası kurumsal olarak devam edecekse ben böyle bir girişimi desteklerim. Ama yine de bir şartım var.
O da şu:
Türkiye bir tarım ve hayvancılık cennetiydi. Tarım desteklenmeli, üretim artmalı ve fiyatların kendiliğinden düşmesini sağlayacak şekilde politikalar geliştirilmeli.
Herkesin ekonomik krize dair çözümü “üretim ekonomisi” değil mi?
O perspektifi görmeliyiz.
Böyle bir belediye başkanı istiyorum
Tesadüf bugün yazılarımı araştırırken buldum.
Yazım Aydın 24’te 2014 yılında çıkmış. İyi bir belediye başkanını tarif etmişim.
Bana enteresan geldi.
Bakalım bu seçim için de uyarlayabileceğimiz bir yazı mı?
***
İşte iyi bir belediye başkanında olması gereken özellikler:
BİR-Çalışkan olmalı: İyi bir belediye başkanı kurumun en büyük mülki amiri olmanın verdiği rahatlıkla mesaisinden çalmamalı. Aksine 08.00- 17.30 mesaisi yerine 06.00- 22.00 gibi günün önemli bölümünü kapsayan bir çalışma mesaisine sahip olmalı.
İKİ-Güleryüzlü olmalı: Belki en önemli madde bu. Çünkü hiçbir belediye başkanı sadece çalışkan olmakla halkın gönlünü fethedemez. Aynı zamanda iyi bir belediye başkanının gözlerinin içi gülmeli, samimi olmalı...
ÜÇ-Hayalleri olmalı: Bir belediye başkanı yaşanan kenti değiştirebilmek için “nasıl bir kent istediğine dair hayalleri” olmalı. Birilerine ütopya gibi görünen hayaller ile kente yeni bir ruh verebilmeli. Tabi bunu yapabilmek için kentini her açıdan çok iyi tanımalı.
DÖRT-Cesur olmalı: Tabi ki iyi bir belediye başkanı bu hayallerini gerçekleştirebilmek için çıktığı yolda karşılaşacağı engelleri aşabilmek adına cesaret sahibi olmalı. Günü değil, sonuçları düşünerek hareket edebilmeli.
BEŞ-Vatandaşa dokunmalı: Ne demek bu biraz açalım… Toplumumuz çeşitli sosyolojik, ekonomik, ideolojik katmanlardan ve gruplardan oluşuyor. İyi bir belediye başkanı her gruba duyarlılıklarını anlayarak katkı sunabilmeli. Örneğin, muhafazakarlar için camilere hizmet etmeli, kandillerde hayır yapmalı, Cumhuriyetçiler, milliyetçiler ve ulusalcılar için milli bayramların coşkusunu kentte en iyi şekilde yaşatmalı, modernistler için özgülük alanları, sporseverler için spor imkanları, yaşlılar, kadınlar, yoksullar ve çocuklar için koruma, sağlık, mesleki katkılar sunmalı. Üstelik bunları yaparken de mutlaka samimi olmalı. Her birey belediye başkanında kendinden bir parça bulmalı. Ötesinde halkın ne istediğini çok iyi anlamalı.
ALTI-Bilimsel analizlere göre eksikleri belirlemeli: İyi bir belediye başkanı çalışmalarına yön verirken kendi zekâsından önce bilime güvenmeli. Yapılan anket araştırmalarıyla eksikleri ve öncelikleri görmeli ve buna uygun çalışmalar yapmalı.
YEDİ-Yetenekleriyle örtüşen hedefleri olmalı: Halkın yalanlara karnı tok. Eğer doktorsanız bir kenti “sağlık şehri” yapacağınızı iddia edebilirsiniz. Bir inşaat mühendisi iseniz kentin imarında yeni bir vizyonu yüksek sesle söyleyebilirsiniz, bir mali müşavirseniz belediyenin kaynaklarını en iyi şekilde kullanacağınızı iddia edebilirsiniz, bunlar inandırıcı olabilir.
SEKİZ-Danışmayı bilmeli: Herkes her şeyi bilemez. Bildiği konularda yüksek sesle konuşabilen belediye başkanı ihtiyaç duyduğu ama bilmediği her şey için yetenekli danışmanlarla çalışmalı.
***
Ben bugün de aynı fikirdeyim. Sizce de bunlar bir belediye başkanında ya da o koltuğa aday olan birinde olması gereken özellikler değil mi?
Trafiği çok rahatlatacak
İster şehir içi otobüsüyle ister özel araçla geleyim aylardır aynı sorun yüzünden trafik işkencesi çekiyorum. Kandıra Yolu Tepeköy geçişinde yapılan yeni kavşak nedeniyle eski kavşak kapatılmıştı.
Ancak o inşaat durdu.
Durunca Üniversiteye ulaşım Yeşilova – Turan Güneş Caddesi üzerinden Özbek Çeşmesi bağlantısıyla yapılmaya başlandı.
Ağır tonajlı araçlar, büyük otobüsler mahalle arasına girmiş oldu.
Araç kuyrukları doğdu.
Bu çileyi uzun zaman çektik.
Neyse ki şimdi çalışma başladı ve afsaltlama yapıldı eski kavşak tekrar açıldı. İki- üç sabahtır çok rahatız.
Kavşak tamamen bitip Kuzey Marmara Otoyolu bağlantısını da sağladığında çok daha işlevsel olacak.