Paylaş
Yıllar Önce Basında Adalar
Cihan Yiğin
Yayınlanma Tarihi: 05 Aralık 2021 / Son Güncellenme: 03 Şubat 2022
Yıllar öncesinin gazetelerinde kış aylarında Adalar kazalar, sorunlar ve polisiye olaylar nedeniyle yer buluyor.
Yaz mevsiminde aylar boyunca gazetelerin artık çözülüyor diye müjdeli haberine konu olan pek çok sorunun önümüzdeki dönemde de sürüncemede kalacağı anlaşılıyor.
Bakalım daha sonraları Adalar nasıl gelişmelere sahne olacak. Yıllar boyunca izlemeye devam edeceğiz.
İşte 1935 Aralık ayının haberleri…
Ada vapuru köprüye çarptı
Bir dükkân ve iki duba hasara uğradı
Bu sabah Adalardan gelen Bağdad vapuru Köprünün Kadıköy iskelesine yanaşmak isterken yolunu kesemiyerek olanca hızile iskeleye çarpmış ve iskele üstündeki Kemale ait kitapçı dükkânı denize düşmüştür. Dükkânın içinde çalışan Necati kendisini güçhal ile iskeleye atabilmiştir.
Çarpma neticesinde vapur köprüye ait iki dubayı da tahrip etmiştir. Zabıta ve belediye mühendisleri tahkikata başlamışlardır.
Akşam, 11 Kânunuevvel (Aralık) 1935, Çarşamba
Bağdad vapuru iskeleye nasıl çarptı
Kaptanin birdenbire baygınlık geçirmesi kazaya sebep olmuş
Akay idaresinin Bağdad vapurunun dün bir kaza geçirdiğini yazmıştık. Deniz ticaret direktörlüğü bu kaza hakkında tahkikat yapmıştır. Tahkikata göre hadise şöyle olmuştur:
Adalardan altı buçuk seferini yapan Bağdad vapuru Sadeddin kaptanın idaresinde Köprüye yaklaştıı zaman kaptan hafif bir baygınlık geçirmeğe başlamıştır. Bu sırada lostromo yardımına koşmuşsa da tornistan yapmağa muvaffak olamamıştır. Bunun neticesi olarak vapur Kadıköy iskelesinin Karaköy tarafına girerek iskeleye ve Köprünün rıhtımına bindirmiştir. Bu sırada iskeleyi Köprüye rapteden kalın zincir kırılmış ve iki duba delinerek su almağa başlamıştır. Bundan başka iskelenin ucunda bulunan Necati ve Kemal isminde iki ortağın dükkânı yıkılmıştır. Dükkân büyük bir tesadüf eseri olarak denize düşmiyerek iskelenin üzerine doğru devrilmiştir. Dükkanın içinde bulunan Necati enkaz altında kalmışsa da büfe pek hafif olduğundan kendisine bir şey olmamıştır.
Vapurun çarptığı sırada iskelede bulunan yolcular şiddetli sarsıntının tesirile düşmüşler ve vapur ehalisi de biribirlerinin üzerine yuvarlanmışlardır. Ehemmiyetli yaralı yoktur. Yalnız yere düşen bazı kimselerin kolları ve bacakları incinmiştir.
Necatinin dükkânındaki gazete, kitap, tütün, çikolata ve saire gibi şeyler ezilmiş ve bir kısmı da denize dökülmüştür. Akay idaresi iki ortaklara zararlarının ödeneceğini bildirmiştir. Hadiseden sonra geminin burnu iğrilmiş ve delinmiştir. Bu sebeple Bağdad vapuru seferden menedilerek şamandıraya bağlattırılmıştır.
Bugün tamir için Halice girecektir. Kaptanın on seneden fazla bir zamandanberi bu meslekte çalıştığı ve şimdiye kadar hiç bir kaza yapmadığı anlaşılmıştır.
Dubalar tehlikeli bir vaziyet arzettiğinden dün derhal tamirine başlanmıştır.
Bağdad vapuru on iki sene evvel bir lodosta Haydarpaşa dalga kıranının taşlarına çarparak batmış ve uzun müddet denizde kaldıktan sonra yüzdürülmüştü.
Akşam, 12 Kânunuevvel (Aralık) 1935, Perşembe
(NOT: Diğer gazeteler bu haberlerde yer alan Bağdad vapurunun Pendik ve Kartal’dan Köprü’ye geldiğini yazmaktadırlar.)
Adalara Bu Yıl da Su Verilmiyecek
Adaları Güzelleştirme Cemiyeti lkincikânunun ilk haftasında yıllık kongresini yapacaktır. Bu cemiyet evvelce vapur ücretlerine cemiyet menfaatine olarak birer kuruş zam yapılması için teşebbüslerde bulunmaya karar vermişti. Fakat bazı sebeplerden dolayı bu fikirden vazgeçilmiştir. Büyükadada bir çiçekçilik tesis edilmesi ve isteyenlere buradan çiçek fidanı satılması kararlaştırılmıştır. Bütçe darlığı yüzünden tesisata başlanılamadığı cihetle önümüzdeki mevsim için de adalara su vermek hemen hemen imkânsız hale gelmiştir.
Tan, 24 Birincikânun (Aralık) 1935, Salı
Adalar suyu
Bankadan para alınınca hemen tesisata başlanacak
Bir gazete, bu sene de Büyükadaya su getirme teşebbüsünün suya düştüğünü yazıyordu. Bu haberi belediyede tahkik ettik. Doğru olmadığını temin ediyorlar. Ada suyu için, belediyeler bankasından yüz elli bin lira istikraz edilecekti.
Banka bu paranın verilmesini esas itibarile kabul etmiştir. Yalnız muamelesi henüz bitmemiştir. Para alındıktan sonra Ada suyu işine hemen başlanacaktır. Para ilk bahara kadar alınırsa tesisata başlanacak ve yazın su verilecektir.
Akşam, 26 Kânunuevvel (Aralık) 1935, Perşembe
Adalarda torik bolluğu
Birkaç gün Boğazın Anadolu yakasına gelen torik balığı akını Boğaziçinden uzaklaştıktan sonra bir, iki günden beri Adaların etrafını sarmıştır. Şehrin dört bir tarafındaki balıkçılar da bunların peşleri sıra Adalara akın etmişlerdir. Bazı balıkçılar gecede 80 çift kadar torik tutmaktadırlar.
Cumhuriyet, 10 Birincikânun (Aralık) 1935, Salı
Büyükada Plâjı Bu Yıl Yapılacak
Adaları Güzelleştirme Cemiyeti, yakında yıllık toplantısını yapacaktır. Toplantıda şimdiye kadar yapılan işler gözden geçirilecek ve 1936 senesi için bir program hazırlanacaktır. Gelecek sene yapılacak muhtelif balo ve eğlencelerden başka adaları Balkanlara tanıtmak maksadiyle muhtelif memleketlerden şehrimize seyahatler tertip edilmesi düşünülmektedir. Büyükadada yapılması kararlaştırılan plajın inşasına ilkbaharda başlanacaktır.
Tan, 25 Birincikânun (Aralık) 1935, Çarşamba
HEYBELİDEKİ FACİA
33 Kişinin Ölümüne Sebep Olan Kaptan Mahkum Oldu
Afitap motörü Kaptanı 2 sene ağır hapse ve 200 lira da para cezasına mahkûm edildi
Geçen yıl sonbahar mevsiminde bir gece sabaha karşı Heybeliada ile Maltepe açıklarında bir deniz faciası olmuş, 55 kişi denize dökülmüş, bunlardan 33 kişi kurtarılamıyarak boğulmuştu. Ağır cezada dün suçlular hakkında karar verilmiştir. Bu acıklı vak’a şudur: Ehliyetnamesi olmayan Faik kaptan, Afitap motörünün arkasına Yalovadan büyükçe bir kayık bağlamıştır. Bu kayığa İstanbula gelmek üzere kadın, erkek, çocuk 55 kişi binmiş ve akşam üzeri Yalovadan hareket edilmiştir. Faik Kaptan, motörü yine ehliyetnamesi olmayan Mustafaya bırakmış, kendisi motörde uykuya dalmıştır. Gerek motöre ve gerekse kayığa usul ve nizamına göre, görünecek şekilde fener de konulmamıştır. Motörle kayık tam Heybeliada önüne geldiği sırada Hüsnü Kaptanın idaresinde bulunan ve Kartala doğru giden Füruzan vapuru ile karşılaşmıştır. Vapurun kaptanı önce motörü görmüş ve arkasında kayık olacağını tahmin etmiyerek buradan bir manevra ile geçmek istemiştir. Fakat vapur birdenbire kayığa çarpmış ve içinde bulunan 55 kişi denize dökülmüştür. Geçen yıldan beri devam eden bu facia hakkındaki kararı Ağır ceza mahkemesi dün bildirmiştir. Suçlu yerinde Füruzanın kaptanları Hüsnü ve Şevki kaptanlarla Afitap motörünün kaptanı Faik bulunuyordu. Verilen karar şudur: Afitap kaptanı Faiğin ehliyetnamesiz olduğu, bununla beraber motörü yine ehliyetnamesiz olan Mustafaya idareyi bıraktığı sabit olduğundan Faiğin dikkatsizlik ve nizamlara riayetsizliğinden dolayı 383 üncü maddenin son fıkrası mucibince iki sene müddetle ağır hapsine ve 200 lira da ağır para cezasına mahkum edilmesine, Hüsnü ve Şevki kaptanların hataları sabit olmadığından beraetlerine karar verilmiştir. Faik, mahkemeden çıkarken kararı temyiz edeceğini söylemiştir.
Tan, 4 Birincikânun (Aralık) 1935, Çarşamba
Kayıp kasap
Meğer hayatta imiş, Adada oturuyormuş
Beyoğlunda Balıkpazarı civarında kasaplık yapan Hasan Tahsin adında bir adamın kırk dört gündenberi ortadan kaybolduğu yazılmakta ve bunun bir cinayete kurban gittiğinden bahsedilmekte idi.
Zabıtanın yaptığı tahkikat neticesinde Hasan Tahsinin kaybolması işinde cinayet vesaire gibi esrarlı bir nokta olmadığı gibi kendisinin de hayatta bulunduğu meydana çıkarılmıştır.
Hasan Tahsin Adada bulunmaktadır. Uzun müddet görünmemesi üzerine ailesi haklı olarak meraka düşmüştür.
Akşam, 21 Kânunuevvel (Aralık) 1935, Cumartesi
Polis
Heybeli Açıklarında Bir Balıkçı Boğuldu
Dün Heybeli Ada açıklarında zavallı bir balıkçının boğulmasiyle neticelenen bir deniz kazası olmuştur: Kavaklı Mustafa isminde bir balıkçı balıkları kayığına yükliyerek Büyükadadan İstanbula gelmek üzere Yıldız motorünün yüküne takılmıştır. Motör Heybeli açıklarında geldiği vakit fırtına şiddetini arttırmış, sandal devrilmiştir. Derhal motör durdurulmuş, fakat bütün araştırmalara rağmen, zavallı balıkçıyı bulmak mümkün olmamıştır. Maltepe Jandarma kumandanlığı hadise hakkında tahkikata başlamıştır.
Tan, 15 Birincikânun (Aralık) 1935, Pazartesi
Bir Matbuat Emektarını Kaybettik
25 yıldanberi gazeteciler arasında ilân odası müdürü sıfatile çalışmış ve çok kıymetli hizmetler yapmış olan Bay Fazıl Zeki, epeyce zaman evvel tutulduğu hastalıktan kurtulamıyarak dün (Heybeli)de evinde Alahın rahmetine kavuşmuştur, cenazesi bugün öğle üzeri kaldırılarak (Heybeli) kabristanına gömülecektir.
Fazıl Zeki münasebette bulunduğu bütün gazetelere kendisini sevdirmiş, dürüst, hoşsohbet bir arkadaştı, ailesine taziyelerimizi beyan ederiz.
Tan, 1 Birincikânun (Aralık) 1935, Pazar
Bu yazı hakkında yazarımıza ve editörlerimize iletmek istedikleriniz mi var?
Aşağıdaki formu kullanarak kendisine ulaşabilirsiniz.
(Bu formdaki bilgiler, yazarımız ve editörlerimizin mail adreslerine iletilecektir.)