Ortadoğu’da dün (30 Ocak) tarihi bir ziyaret gerçekleşti. Abu Dabi Dışişleri Bakanı Şeyh Abdullah bin Zayid Al Nahyan’ın karşıladığı Isaac Herzog, Birleşik Arap Emirlikleri’ni (BAE) ziyaret eden ilk İsrail cumhurbaşkanı oldu.
İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, Abu Dabi Veliaht Prensi Şeyh Muhammed Bin Zayid’in daveti üzerine Birleşik Arap Emirlikleri’ne (BAE) gitti. İki lider dün (30 Ocak) iki saatlik bir görüşme yaptı. Şeyh Muhammed Bin Zayid, İsrail ve BAE’nin bölgesel istikrar ve barışa yönelik tehditler konusunda ortak bir görüşü paylaştığını söyledi.
Herzog’un uçağı Suudi Arabistan üzerinden uçtu
Herzog’un uçağının BAE’ye giderken, Suudi Arabistan hava sahasını kullanması dikkati çekti. İsrail ile Suudi Arabistan arasında bir diplomatik ilişki bulunmuyor.
İsrail basını, Herzog’un bu durumu “Gerçekten etkileyici bir an” diye nitelendirdiğini yazdı.
Yemen’deki İran destekli Husiler, Cumhurbaşkanı Herzog’un BAE’de bulunduğu sırada ülkeye balistik füze saldırısı düzenledi. Herzog’un ofisinden paylaşılan açıklamada, “Başkana olayın ayrıntıları hakkında bilgi verildi. Başkan ve heyetine yönelik herhangi bir tehlike söz konusu değil” denildi.
Dubai’deki Expo 2020 fuarında İsrail Ulusal Günü’nün açılışını yapacağı belirtilen Herzog’un, BAE’deki Yahudi cemaatinin temsilcileri ile de bir araya gelmesi planlanıyor.
İsrail Başbakanı Naftali Bennett de Aralık 2021’de BAE’yi ziyaret etmişti. Bennett’in ziyareti, bir İsrail başbakanının BAE’ye düzenlediği ilk resmi ziyaret olmuştu. İki ülke geçen yıl Beyaz Saray’da düzenlenen bir törenle ilişkileri normalleştirme kararı almıştı.
Ne olmuştu?
İsrail ile BAE arasında 13 Ağustos 2020’ye dek diplomatik bir ilişki bulunmuyordu. BAE, 1948 yılında kurulan İsrail Devleti’ni resmen tanımamakta ve İsrail vatandaşlarının havaalanını transit uçuşlar için kullanmaları haricinde ülkeye girmesine izin vermiyordu.
Fakat iki ülke arasında son zamanlarda bir normalleşme süreci başlamıştı. Dönemin Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Başkanı Donald Trump liderliğinde BAE, Bahreyn, Sudan, ve Fas “Abraham Mutabakatı” olarak bilinen anlaşmalar uyarınca İsrail ile ilişkileri normalleştirmek için harekete geçmişti. Bu anlaşma ile BAE, Mısır ve Ürdün’den sonra İsrail ile diplomatik bir ilişki kuran üçüncü Arap ülkesi olmuştu.
Abraham Mutabakatı, Bennett’in selefi Benyamin Netanyahu tarafından müzakere edilmişti. Netanyahu, bu anlaşmanın İran’ın nükleer silah kullanımını durdurmak için diplomatik çabalarını güçlendireceğini belirtmişti.
Bennett, BAE’yi ziyaret eden ilk İsrail Başbakanı olma niteliği taşısa da İsrail Dışişleri Bakanı Yair Lapid, haziran ayında Abu Dabi’de bir büyükelçilik ve Dubai’de bir konsolosluk açmıştı. BAE de İsrail’in bu adımına Tel Aviv’de büyükelçilik açarak karşılık vermişti.