Vatan yahut Silistre özeti için başlamadan önce genel bilgileri verelim. Vatan yahut Silistre neden sürgün edildi? Yazarını sürgün etmek eseri yasaklamak sürgün sayılmaz mı? Hatta size sorsak ki Türk edebiyatının ilk modern oynanan tiyatrosu hangisidir? Ne cevap verirdiniz?
Vatan yahut Silistre özellikleri hakkında bilgi verelim.
Namık Kemal tarafından yazılan eser Türk Modern Tiyatro türleri içinde ilk oynanma özelliğine sahiptir.
Aynı zamanda ismi de değişik olaylı bir şeklindedir. Tiyatro oynanması için hazırlanır. Afiş basma aşamasında Namık Kemal’e sorulur. Tiyatro oyunun adı ne olsun? Namık Kemal: Vatan yahut ( ya da) Silistre olsun. Gerçek aldı Vatan’dır. Zira o dönemde 93 Harbi nedeniyle Balkan topraklarının bir çoğu elden çıkmıştır. Silistre artık sınır şehirlerden biridir. Yazar için bu şehir kırmızı çizgidir.
Baştan sona vatan aşkı kokan bu tiyatro oynanması sırasında da engellere uğramıştır. Tiyatroyu izleyen halk galeyana gelip toplanarak Sultanahmet meydanında toplanmıştır. Bu durumun üzerine padişah tiyatro oyunun sahnelenmesini yasaklamıştır. İlk yerli modern tiyatro olan Vatan yahut Silistre özeti ile doğarken sert kayaya çarpmıştır.
Yazarı olan Namık Kemal Magosa Adasına sürgüne gönderilmiştir.
Türk tiyatro geleneği Meddah, Orta Oyunu, Karagöz gibi tuluat (doğaçlama-metinsiz) özelliklere sahiptir. Belli kalıpları olan geleneksel türden ilk defa sahne dekor, kostüm ve perdeye dayalı oyun türü çıkmıştır. Şinasi’nin yazdığı Şair Evlenmesi geleneksel özellikleri barındırsa da edebiyatımızdaki ilk yazılan tiyatro olma özelliğini gösterir.
Vatan yahut Silistre Özet başlı altında baktığımız yazımıza detaylı şekilde devam edelim.
Vatan yahut Silistre Özeti ve Konusu Nedir?
Vatan yahut Silistre konu olarak geleneksel destansı bir anlatımı ve olayları barındırır. Türk sineması klasiği gibi surlardan atlayan bir Battal Gazi hayal edebilirsiniz. Düşmanı dize getirmek için tek başına tüm zorluğa göğüs gerek bir halk kahramanı görebilirsiniz.
Vatan yahut Silistre özeti detaylı geçmeden önce onun hakkında bir açıklama yapalım.
Vatan yahut Silistre Konusu: İslam Bey’in Kahramanlıkları
Vatan yahut Silistre Tema: Savaş
Vatan yahut Silistre zaman ve mekan olarak şöyledir.
Vatan yahut Silistre Yer: Tuna boylarında yer alan bir kaledir. Bu kale Silistre kalesidir.
Vatan yahut Silistre Zaman: Tiyatro içerisinde anlatılan savaş ile anladığımız Osmanlı-Kırım Savaşı ve savaş sırasında yaşanan genel sorunlardır.
Aşk-savaş-ölüm düzleminde ilerleyen ve vatan için kendini feda eden İslam Bey ve ondan geri kalmayan sevgili eşi Zekiye’nin gerçek aşkları ardına verdikleri yaşam savaşını mükemmel anlatır.
Vatan yahut Silistre tiyatrosunda temel anlatı şudur: Vatan olmadan yaşam olmaz. Sevgili olamaz. Özgür olmadan müreffeh yaşamazsın. Birileri vatan için kendini feda etmelidir.
Vatan yahut Silistre Konusu; Silistre bugün Tuna nehri kıyısında yer alan bir beldedir. Bulgaristan topraklarında yer alır.
Kitap verilmek istenen vatan sevgisidir. Ruslar tarafından kuşatılan Silistre kalesi 40 gün boyunca savunulmuştur. Gönüllü askerlerden oluşan birlik yardıma gidecektir. İslam bey de yeni evlenmiştir. Vatan sevgisi der ve savaşa gider.
İslam Beysiz yaşamayı düşünmeyen Zekiye erkek kılığına girerek gönüllüler arasına katılır. Cephe gerisinde verilen görevleri yerine getirir. Zekiye=Adem adıyla dolaşır.
İslam Bey’in yaralanmasıyla Adem ona bakar. Kale kurtulur Kale kumandanı Sıtkı Bey kızı Zekiye’ye kavuşur.
Vatan yahut Silistre Karakterleri Kişiler:
Abdullah Çavuş: Kıyamet mi kopar deyişi ile ünlü çavuş.
İslam Bey: Genç ve yeni evli bir kahraman kişidir. Askere gönüllü alınacağını duyunca hemen gider.
Zekiye: Kimsesiz bir çocuktur. 15-16 yaşlarındadır. İslam Bey onun dünyadaki tek varlığıdır. Cephe gerisinde beklemek yerine erkek kılığına girerek sevgilisinin yanına gider.
Sıtkı Bey: Silistre kalesi kumandanıdır. 40 günlük müthiş savunma ile kaleyi korur. İslam Bey gibi gönüllülerin gelmesiyle rahatlar. Aynı zamanda eşini ve çocuğunu geride bırakıp mücadele için uzak diyarlara giden kahraman milletimizi anlatır. Zekiye’nin babasıdır.
Vatan yahut Silistre Özeti Kısaca
Vatan yahut Silistre olayı kısaca şöyledir: Vatan toprakları bir bir elden gitmektedir. Ataların canlarını ortaya koyarak yurt yaptığı topraklar düşman kuvvetleri tarafından işgal edilmektedir. Toplumsal duyarlılık ile vatan sınırlarında çarpışan kahraman askerlere yardıma ihtiyaç vardır.
İşte bu şartlarda yeni evlenmiş olan İslam Bey’de evinde durmaz ve gönüllü olarak cepheye gitmeye yazılır. Vatan yahut Silistre özeti ile bu durum sahneler halinde anlatılmaktadır.
Sevdiği İslam Bey’den başka kimsesi olmayan yetim ve öksüz Zekiye’de eşinin ardından erkek kılığında cepheye gider. Patlama sırasında gözlerini kaybeden ve ağır yaralanan İslam Bey’in en büyük sağaltıcısı Zekiye olur. Günlerce tedavi eder besler konuşur bağlar İslam Bey’e. Bir eş olarak “ne yapabilirim ki?” sualinin zor zamanlar cevabıdır. Tarihin derin izlerini taşıyan tiyatro oyunu bir tür acıklı kahraman tiplemesi yaratmıştır. Fakat toplumsal umutsuzluğun hakim olduğu devletin çöküşünün izlerini görürüz.
Zira topyekun savaş zor zamanların ilacıdır. Destansı anlatılarda mevcuttur.
Daha detaylı izlemek ve yorumlamak için tıklayınız.