Binlerce kişi, Afrika’nın en kalabalık ülkesi Nijerya’nın en kalabalık kenti Lagos’taki bir kilise ayinine katılıyor. Sahra-altı Afrika, gelecek yüzyılda dünyanın en büyük nüfus artışına sahne olacak.
Tekrar gözden geçirilen tahminler, 2100’e gelindiğinde düşündüğümüzden daha kalabalık bir dünyada yaşayabileceğimizi söylüyor.
Geçtiğimiz Perşembe Science dergisinde yayımlanan bir makale, dünya nüfusunun 2050’de 9,6 milyara, 2100’de de 10,9 milyara çıkacağını öngörüyor. Dünya nüfusunun önceki tahminlerin aksine 2100’den sonra da artacağı tahminini yürüten makale, “olasılıksal” istatistik yöntemleri kullanarak bu tahmin etrafında ilk kez bir olasılık aralığı oluşturuyor. Makaleye imza atanlar, 2100’deki insan sayısının 9,6 ila 12,3 milyar arasında seyretme olasılığının yüzde 80 olduğu sonucunu çıkarıyor. BM Nüfus Bölümü başkanı John Wilmoth, bu araştırmanın olasılıkların çok daha mantıklı bir analizini içerdiğini, fakat iki milyarlık bir yanılma payı olabileceğini söylüyor.
Fakat herkes aynı fikirde değil. Wolfgang Lutz ve Viyana’daki Uluslararası Uygulamalı Sistemler Analiz Enstitüsü’nden (IIASA) meslektaşları, Global Environmental Change’de yayımlanan bir makalede ve yeni çıkacak bir kitapta nüfusun 2075’te 9,4 milyarla en üst düzeye ulaşacağını ve 2100’de 9 milyarın hemen altına düşeceğini savunuyor. BM ekibine göreyse bu iyimser senaryonun gerçekleşmesi ihtimali en fazla yüzde 5.
Hindu hacılar, dünyanın en kalabalık ülkesi olması öngörülen Hindistan’ın Allahabad kentinde, Ganj nehrinde yıkanıyor.
Her iki bilim insanı grubu da Hindistan’ın dünyanın en kalabalık ülkesi durumuna geleceği ve nüfusunun 2070 civarında doruk noktasına ulaşarak 2100’de 1,5 ya da 1,6 milyara düşeceği konusunda hemfikir. En büyük görüş ayrılığıysa, Çin’de yaşanacak nüfus azalışıyla Afrika’da Sahra’nın güney kesiminde yaşanacak nüfus patlaması konusunda yaptıkları tahminlerde kendini gösteriyor. Sahra-altı Afrika dünyada en büyük nüfus artışının meydana geleceği yer. BM, bu bölgedeki nüfusun dörde katlanarak, bir milyar civarından dört milyar civarına çıkabileceğini öne sürüyor. “Bunlar kesin şeyler değil,” diyor Wilmoth. “Bunlar şimdiki eğilimlerin devam etmesi durumunda olacaklara dair bir öngörü. Hâlâ müdahale etme olanağı var.”
Değişen Fikirler
On yıl kadar önce BM nüfus bilimcileri daha iyimserdi. O tarihte BM Nüfus Bölümü başkanlığını yapan Hania Zlotnik, “o zamanki anlayış, ‘nüfus problemi aslen sona erdi çünkü doğurganlık kendiliğinden düşüyor,’ şeklindeydi. Bunun yanlış olduğunu şimdi anlıyoruz,” şeklinde konuşuyor.
Bir ülkenin toplam doğurganlığı —ortalama bir kadının hayatı boyunca doğurduğu çocuk sayısı— gelişmekte olan ülkelerde yaşanması beklenen “demografik geçişte” önemli bir değişken durumunda. Geçiş sürecinin başlangıcında, ölüm oranlarının yüksek, ortalama ömür süresinin düşük oluşu yüksek doğum oranlarıyla dengeleniyor. İçlerinden bazılarının öleceğini bilen kadınlar çok çocuk doğuruyor. Modern tarıma, hijyen koşullarına ve ilaca kavuşan ülkelerde, başta çocuklar arasında olmak üzere ölüm oranı büyük bir hızla düşebiliyor. Ancak çiftlerin yeni gerçekliğe alışması ve daha az sayıda çocuk sahibi olması en az bir kuşak alıyor. Bu aralıkta nüfus patlaması meydana geliyor. Bu patlamanın boyutu ise doğurganlıktaki düşüşün ne kadar zaman alacağına bağlı oluyor.
Batılı ülkeler bu geçişi yaşadıklarında, hem ölüm hem de doğurganlık oranlarının düşmesi bir yüzyılı dahi aşmıştı. 1960’ların başlarında Asya ve Latin Amerika’da yaşanan geçişse nüfus bilimcileri şok eden bir hızda gerçekleşmişti. “Tam bir sürprizdi,” diyor Fransız Demografik Araştırmalar Ulusal Enstitüsü INED’den Gilles Pison. Çin ve Brezilya gibi ülkelerde doğurganlık oranının altı civarından iki civarına düşmesi sadece otuz-kırk yıl aldı. İki çocuk, bir çiftin kendisini ikame etmesi ve bir ülkenin bütün olarak istikrarlı bir nüfusa sahip olması için gereken çocuk sayısını temsil ediyor. Pison, Asya ve Latin Amerika’da yaşananların, nüfus bilimcileri Afrika’da da benzer hızda bir değişim beklentisi içine soktuğunu belirtiyor. Şimdi yine bir sürprizle karşı karşıyalar ama bu seferki o kadar da büyük değil.
Son on-yirmi yılda, kimi Sahra-altı Afrika ülkelerindeki doğurganlık oranının diğer kıtalardakinden çok daha yavaş azaldığı kesinlik kazandı. Afrika’daki istatistiklerin yetersizliği nedeniyle bu durumun anlaşılması zaman aldı. Yeni verilerin ardından, araştırmacılar sadece geleceğe yönelik tahminlerini değil yakın geçmişteki tahminlerini de yeniden değerlendiriyorlar. Örneğin BM nüfus bilimcileri, 2010 ile 2012 yılları arasında Afrikalı kadınların doğurduğu çocuk sayısına dair tahminlerini kadın başına çeyrek çocuk artırdılar. Nüfus, bileşik faizli banka hesabı gibi katlanıyor. Science makalesinde yer verilen BM öngörülerine göre, bugün kadın başına çeyrek çocuk fazlası 2100 yılında 600 milyon daha fazla Afrikalı anlamına geliyor.
Nijerya’nın önemi büyük. Afrika’nın bu en kalabalık ülkesinin 174 milyonluk nüfusu, 2100’e gelindiğinde beş misli artarak 900 milyonu aşacak. BM’ye göre, bu yüzyılda dünya nüfusuna katılan her beş kişiden biri Nijeryalı olacak. “Sanırım herkes bu büyüklükte bir toprakta bu kadar çok insan olması gerçeğiyle yüzleşme sorunu yaşıyor,” diyor Wilmoth. “Hayal etmesi zor. İnsanlar kavramakta zorlanıyor.”
Ancak hem IIASA hem de BM, 2050’den önce 9 milyar eşiğini aşacağımız konusunda hemfikir. Ve bu kadar insanı doyurmanın bir yolunu bulmak zorundayız.
Yol Ayrımı 2100 konusunda kim haklı? “Yüz yıl içinde anlayacağız,” diyor Gilles Pison. INED web sitesine de yüklenen dâhiyane bir simülatör geliştiren Pison, tanrı gibi bir nüfus bilimci haline gelmenize olanak veriyor. Tek tek her ülke ve dünyanın bütünü için kendi nüfus gidişatı seçiminizi yapıyor, doğurganlık ve ölüm oranlarını istediğiniz gibi azaltıp yükseltebiliyorsunuz.
BM’den Zlotnik, kadınların eğitilmesinin önemine inanıyor ama bunun bizi BM’nin nüfus tahmininden uzaklaştıracağına inanan Lutz’un görüşünü sorguluyor. “Hiç kimse neler olacağını bilmiyor, ne o, ne de biz,” diyor Zlotnik. “Farklı bir gelecek istiyorsak şimdiyi değiştirmemiz lazım.” Eğitimin ağır yol aldığını söylüyor. Hem Afrika’da hem de dünyanın başka yerlerinde hükümetlerin yapması gereken şeyin, doğum kontrolünü şimdi yaygınlaştırmak olduğunu söylüyor.
“Buradaki en önemli mesaj, hükümetlerin nüfus değişimlerinin gerçekliklerine cevap vermesi gerektiği,” diyor Zlotnik’in BM’deki halefi Wilmoth. “Kişisel düzeyde, kadınların aile planlaması erişimine ve eğitime ihtiyacı var. Bu araştırma, bunların her ikisinin üstünde durulmasının ne kadar önemli olduğunu hatırlatıyor bize.”
Kaynak: Nat Geo / Robert Kunzig / Photos: Robin Hammond, Stefano de Luigi, Marcus Bleasdale
BMW‘nin ürettiği en önemli otomobillerden biri olan M1’in örneklerinden biri 34 yıl sonra bir garajda bulundu.
İtalya’da bir garajda 1982’den beri el sürülmemiş bir BMW M1 bulundu. BMW’nin ürettiği ortadan motorlu bu otomobilde 1980 yılından kalma orijinal lastikler bulunuyor. 1980 yapımı 7,392 km’de olan otomobilin saat gibi çalışıyor.
Parlak kırmızı renkteki M1’in kolayca restore edilebileceği belirtilirken, yalnızca 453 adet üretilen bu özel otomobilin daha sonra açık arttırmada satılması planlanıyor.
Aracın kaputunun altında 3,5 lt’lik 6 silindirli benzinli bir motor görev yapıyor.
Skydiving dünyadaki en heyecanlı ve en tehlikeli macera sporlarından biridir. Siz de bir macera sporu, macera fanatiği iseniz, yaşamınızda en az bir kez denemelisiniz. Bu popüler sporla, serbest düşme ve yerçekimi deneyimini yaşamak için bir helikopter veya uçak yardımıyla gökyüzünde uçma hissini yaşayabilirsiniz. Spor, yüksek irtifadan atlamak için minimum 40 kg ağırlık, iyi sağlık ve coşku gerektiriyor, zayıf kalpli ve yüksekten korkan insanlar için uygun değil. Skydiving fiyatları yaklaşık 150 $ ‘dan başlayıp lokasyona bağlı olarak 1000 $ ‘dan fazla olabiliyor. Skydiving için popüler yerlerden bazıları Dubai, İspanya, ABD ve Everest Dağı’dır.
10. Empuriabrava, İspanya
Empuriabrava, Costa Brava boyunca uzanan İspanya’da bulunan olağandışı ve güzel bir kasabadır. Dünyanın en büyük konut marinası yeridir. Muhteşem konumu, Aiguamolls de l’Empordà‘nın Doğal Parkı ile çevrilidir. Buradan yapılacak skydiving uçuşu, gökyüzündeki güzellikleri daha iyi görmek için oldukça büyüleyici. Dünyanın en popüler skydiving yerlerinden biridir.
9. Pocono Mountains, ABD
Pocono Dağları yemyeşil ormanlar, vadiler, dağlar, şelaleler, göller ve nehir kumsallarıyla doludur. Faunası zengin bir yer, su sporları, kayak ve skydiving için muhteşem bir yer olarak bilinir. Pocono Dağları ABD Pennsylvania’da bulunur. Tatil köyleri, macera sporları açısından zengindir ve doğayla iç içedir. Burada skydiving yapmak, hayatınız boyunca yapacağınız en iyi etkinliklerden biri olacaktır. Bölgede skydiving faaliyetleri yürütmekte olan çok sayıda işletme bulunmaktadır. Guinness Rekorları Kitabına girmiş sahibi Don Kellner, burada bir skydiving okulu işletiyor.
8. Seville, İspanya
Sevilla zengin tarihi ve arkeolojisi ile İspanya’da güzel bir şehir olarak biliniyor. Kentin ayrıca muhteşem mimarisi var ve renkli bir şehir. Andalucía’da yapılacak atlayış ilk defa ve profesyonel skydiver’lar için harika ve unutulmaz bir deneyim sunuyor.
7. Bled, Slovenya
Bled, buzul Gölü Bled boyunca Slovenya Julian Alpleri eteklerinde bulunan güzel ve küçük bir tatil beldesidir. Göl, müze, şapel ve matbaaya ev sahipliği yapan 11. yüzyıldan kalma Bled Kalesi’ne bakmaktadır. Burası tatilin keyfini çıkarmanız için harika bir yer. Bu doğal kasabanın üstünden skydiving atlayışı yapmak sizi büyülü bir dünyaya götürür. Havadan yakaladığınız görünüm büyüleyici olduğu için skydiving için mükemmel bir yerdir. 13.200 feet’lik bir yükseklikten tandem uçuşları sunan yer, tam anlamıyla heyecan verici. Slovenya’daki bu Alp manzarası, skydiving deneyiminizi daha keyifli ve unutulmaz hale getirecek. Bled, eğer ilk kez skydiving yapıyorsanız dünyanın en iyi yerlerinden biridir.
6. Snohomish, Washington, ABD
Snohomish, dünyada skydiving yapmak için en iyi 6 yerden biridir. Konumu, ABD’deki en yüksek skydiving konumlarından biridir. İlçe, güzel dağ sıraları ve Pasifik Kuzeybatının doğal manzaraları ile sıralanmıştır. Zengin kültür, miras ve manzara dolu bu yer, skydiving’e gitmek için harika bir yer olarak öne çıkıyor.
5. Palm Islands, Dubai, BAE
Dubai’deki Palmiye Adaları insanoğlunun en büyük eserlerinden biri olan ve aşırı mühendislik harikası bir yapıdır. Eğer Burj Khalifa ve Burj Al Arab gibi dünyanın en yüksek yapılarından atlayabilseydiniz ne hissederdiniz? Palmiye Adaları gökyüzünün altında ve üstünde muhteşem manzarayı iliklerine kadar sunuyor. Eğer Ortadoğu’da Skydiving yapmak istiyorsanız Dubai mükemmel bir seçim olacaktır.
4. Hawaii, ABD
Hawaii Pasifik’te bulunan volkanik bir adadır ve ABD’ye aittir. Hawaii’nin mükemmel manzaraları, muhteşem havası, egzotik plajları ve adaları ile Skydiving’in keyfine en uç noktalarda varabileceğiniz yerlerden biridir. Hawaii birçok ABD vatandaşı için, dinlenmeye yönelik harika bir yer, Hawaii bize dünyanın en güzel Skydiving bölgelerinden birini sunmaktadır.
3. Fox Glaciers, Yeni Zelanda
Fox Buzulları, dünyanın en nefes kesen yerlerinden biri olduğu için Yeni Zelanda’nın en iyilerinden biridir. Fox Buzulları Yeni Zelanda’nın Güney İzlanda West Coast Westland Tai Poutini Milli Parkı civarında bulunan 13 km uzunluğundaki gizemli buzullardır. Fox Buzulları, buzullar, yağmur ormanları, dağlar ve okyanus gibi muhteşem görüntüleri sunuyor. Everest Dağı’nda yapılacak Skydiving’ten sonra dünyanın ikinci en doğal Skydiving bölgesi olarak bilinir.
2. Interlaken, İsviçre
Interlaken, İsviçre Alpleri’nin yakınlarında çarpıcı bir konuma sahiptir. Aare nehri üzerinde küçük bir tatil kasabası ve Thun ve Brienz – iki göl- arasında bulunan Interlaken, dünyadaki en çok aranan uluslararası yaz mevkilerinden biridir. Interlaken Skydive, çok çeşitli skydiving seçenekleri sunmaktadır. İsviçre Alpleri’nin üzerinde helikopterlerden atlayarak yapılan skydiving’in öncüsüdür. Bu skydiving okulu, sunduğu olanaklarla ve manzaralarla skydiving için dünyanın en iyilerinden biridir. Skydiving, kışın ve yazın olmak üzere eşit biçimde günlük olarak sunulmaktadır. İsviçre Alpleri, dünyanın en güzel yerlerinden biridir. Böyle bir yerde skydiving yapmak keyifli ve unutulmaz bir olay olacaktır. Macera arayanlar için bu bölgede Skydiving dalışı denemek kesinlikle bir zorunluluktur.
1. Everest, Nepal
Sadece ve sadece şunu düşünün: “Dünyanın en yüksek tepesinden atlıyorsunuz”. Everest dağı dünyanın en heyecan verici ve en iyilerinden biri. CNN Haber Kanalı, Mt.’daki en iyi skydive olayını seçti. Dünyanın dört bir yanında düzenlenen en iyi Macera Olaylarından biri olan Everest, 23000 fit yükseklikten dünyaya düşmek isteyenler için tam bir çılgınlık ve isabet. Bu aynı zamanda dünyanın en büyük ticari hava olayıdır. Everest Skydive’deki Skydive etkinliği, yılda iki ila üç kez gerçekleşir; bu da önceden kayıt yaptırmayı gerektirir. Macera sporları ile ilgileniyorsanız, ölmeden önce dünyada deneyebileceğiniz en iyi şeylerden biri Everest’in tepesinden dünyaya düşmek olacaktır!