49. SAYFAYA BENZER SAYFALAR
tabs_sener_yagiz_191898 - Sayfa ...
49. SAYFA ICERIGI
Periosteum 2 katlıdır, dış kat fibroblastlardan, iç kat osteoprogenitör hücrelerden oluşur. Kemikler eklem kıkırdakları bulunan uç kısımları hariç periosteumla kaplıdır. Lenf kanalları, kan damarları ve sinirler burada bulunur. Kan damarları Volkman kanalları aracılığıyla kemik içine girer.
Kemik dokusunun yapısal elemanları hücreler, (osteoprojenitör hücreler, osteoklastlar, osteoblastlar, osteositler) lifler ve amorf ara maddelerdir.
Osteoprojenitör hücreler; kemik hücresi olmaya koşullanmış mezenkimal hücrelerdir. Periosteum ve endosteumda ve bu zarların kanallarında bulunurlar. Kemiğin yeniden düzenlenmesi esnasında mitozla bölünerek çoğalırlar ve çoğalan hücrelerin büyük bölümü osteoblastlara dönüşür.
Osteoblastlar; kemik oluşumundan sorumlu hücrelerdir. Kemik yüzeyinde epitel hücreler gibi yanyana dizili olarak bulunurlar. Yüksek metabolik aktiviteye sahiptirler. Osteoblastlar kemik matriksinin kollajen fibrillerden, proteoglikanlardan, glikozaminoglikan ve glikoproteinlerden oluşan organik kısmını salgılar.
Osteositler; lakuna adı verilen yassı boşluklara yerleşmiş haldedir. Her lakunada bir osteosit vardır. Osteositlerin ölümünü takiben matriks rezorpsiyonu görülür. Osteoklastların kemik matriksinin içine girmesiyle oluşmuşlardır.
Osteoklastlar; çok büyük, dallanmış, hareketli hücrelerdir. Kemiğin yeniden
biçimlenme sürecinde çözünüp diğer dokular tarafından emilmesinden
sorumludurlar. Monositlerin birleşmesi ile meydana gelen elliye yakın çekirdeği
olabilen dev hücrelerdir. İşlevleri dikkate alındığında makrofajlara benzemektedirler.
Kemik yıkımının olduğu bölgelerde birikmişlerdir. Asit kollajenaz ve diğer
proteolitik enzimleri salgılarlar. Kalsifiye olmuş ana maddeyi serbest bırakırlar.
Kalsiyumun kemik dokusundan kana salıverilmesinde rol oynarlar (21, 38).
36