SAHİCİ OLMAK[1]
SİBEL ÖZBUDUN
“Herkes gibi olmayan,
herkes gibi düşünmeyen
herhangi bir insan,
ortadan kaldırılma riskini göze alıyor demektir.”[2]
Yeni bir Tiyatro Buluşması’nda buluşmasında daha bir araya geldik: Bu kez de aşktan, kavgadan, devrimden söz etmek için…
Aşktan, kavgadan, devrimden söz edelim de… Önce söze, hepsinin “olmazsa olmaz” önkoşulundan yani “sahici olmak”tan başlamak gerek!
Bilmiyorum farkında mısınız, uzun süredir çoğumuz sahici olanla bağlantımızı yitirdik; “…mış gibi”ler dünyasında nafile kulaçlar atıyoruz. Gırtlağına kadar kredi kartı borcu içindeyken, “işçi sınıfının zincirlerinden başka kaybedecek bir şeyi yoktur”, diye efeleniyoruz örneğin. (Bu arada, aklıma gelmişken belirteyim: kredi kartı da “sahici para” değil; o da bir “mış gibi”, yani ikame. Aslına bakarsanız “ikamenin ikamesi”; yani kapitalist finans sistemlerinde devletlerin merkez bankalarında bulunduğu varsayılan altınların ikamesi sayılan banknotların da ikamesi… Altının neyin “ikamesi” olduğuysa başka bir konu… Bir başka deyişle dibe doğru eşeleye eşeleye gidecek olursanız, “mış gibilik”in tarihinin neredeyse parayla özdeş olduğunu keşfedersiniz. Hani diyor ya Karl Marx, 1844 Elyazmaları’nda:
“Benim için para aracılığıyla, olan şey, karşılığını ödeyebileceğim şey (yani, paranın satın alabileceği şey) benim kendimdir, paranın sahibidir. Para gücünün büyüklüğü, benim gücümün büyüklüğüdür. Paranın özellikleri benim, para sahibi olarak benim özelliklerim ve özsel güçlerimdir. Nitekim, benim ne olduğumu ve neye yetenekli olduğumu benim bireyselliğim belirler. Çirkinim, ama kadınların en güzelini kendim için satın alabilirim. Bundan ötürü çirkin değilim; çünkü çirkinliğin etkisi parayla ortadan kaldırılır. Ben, bireysel karakteristiklerime göre, topalım, ama para beni yirmidört ayakla donatır. Topal değilimdir. Kötü, onursuz, vicdansız, aptalım; ama para ve dolayısıyla sahibi onurlandırılır. Para en yüce iyidir, dolayısıyla sahibi iyidir. Üstelik, para beni onursuz olmanın sıkıntısından kurtarır. Bundan ötürü onurluyumdur. Beyinsizim, ama para herşeyin gerçek beynidir. Öyleyse, sahibi nasıl beyinsiz olabilir? Ayrıca, para sahibi kendisi için zeki insanlar satın alabilir, ve zeki kişi üzerinde gücü olan kişi, zekiden daha zeki değil midir? Para sayesinde insanların yapmaya can attıkları herşeyi yapabilen ben, bütün insani yeteneklere sahip değil miyim? Bundan ötürü, param, bütün yeteneksizliklerimi kendi karşıtlarına dönüştürmez mi?”)[3]
O zaman hemen şu saptamayı yapalım: son tahlilde yeryüzündeki tek değer yaratıcının, yani insan emeğinin topyekûn ikamesi olan para, insanın sahtesini yaratan birincil etken; onunla bağlantılı tüm kurumsallaşmış eşitsizlik unsurları (güç, prestij, servet) “mış gibi”ler âleminin birincil müsebbibidir.
Ama bundan ibaret değil. Günümüzde “mış gibilik” sadece para, güç, servet vb. arzusuyla ilgili değil. Misal: Biz dünyayı değiştirmek isteyenlerin dahi, militan faaliyetlerimizin çoğunu geçirdiğimiz bir sanal âlem var artık. Kafamız bozulunca “twit atıp” rahatlıyoruz. Dostluklarımızın, ilişkilerimizin çoğunu “chat”leşerek yürütüyoruz. Dostluğu kalıcı kılacak, sürdürecek “sahici” hasletler de böylelikle yitip gidiyor: paylaşım, özveri, empati, yalan-dolansızlık, insanın gözünün ta içine bakma cüreti, kavgaların sıkı bir kucaklaşmayla sonlandığı diğerkâmlık…
Bu iklimde aşktan söz etmek dahi abes: ılıman, boğuntulu iklimlerin sanal aşkları tutku ve yaşama sevincinden çok bıkkınlık veriyor insanlara. Önce bir “elektriklenme”… Dikkat, yürek çarpıntısı, soluk kesilmesi, gözlerinin içine baktığında yüzünü ateş basması filan değil; “elektriklenme”… Sonra kısa bir hasbıhâl; telefon numarası alışverişi. Bir buluşma ve ilişkinin geleceğini belirleyecek bir yatak deneyimi. Tutarsa ne âlâ; çoğunlukla dijital olarak sürecek, egonun her zaman ön planda olduğu “öylesine” bir “takılma” hâli. Birbirine bir süre değip işlerine gelmediği an yollarını ayıran kadınlar ve erkekler. Tutmazsa zaten “tek gecelik ilişkiler” hanesine bir kalem daha…
Peki ya dünyayı değiştirme arzusu mu? Çoğunluğun içinde yaşamak durumunda kaldığı koşullardan hoşnut olduğunu sanmıyorum. Değiştirilmesini istiyorlar; bunun için uğraşıyorlar… Facebook’larında, twitter hesaplarında muhalif söylemleri paylaşıyorlar. 24 Haziran 2018 seçimlerde canla başla çalıştıklarını biliyorum. Sandık kurullarında gönüllü oldular, HDP ya da CHP kampanyalarında aktif görev aldılar; stand gönüllüsü oldular, bildiri dağıttılar… Oy verdiler…
Ama “mış gibi” yapanlar yalnızca sizler, bizler değiliz ki… CHP’nin adayı, yeni (ama kısa ömürlü) “umudumuz” da “mış gibi” yaptı. Elli bin avukatıyla YSK’nın önüne gideceğini beklediğimiz gece, ansızın ortalıktan yok oluverdi. Geride bir “adam kazandı” twit’i bırakarak kayıplara karıştı.
Ve aslına bakarsanız, bir iyilik yaptı hepimize: “mış gibi” yapmanın acı sonuyla tanıştırdı bütün bir kuşağı. Bir çığ gibi çılgın bir hızla büyüyen umut topu, egosu şişirilmiş bir kifayetsiz muhterisin dev aynası karşısındaki gerçek cesametine çarparak parçalandı. Binlerce, onbinlerce genç insanı, “lanet olsun, bundan sonra politikayla ilgilenenin…” deyip “kendi dalgasına bakma” kararına yönelterek… Kimilerine ise, sahici olmayan bir parlamentoda, muhalefetçilik oynayacak ve “hazretleri”ni rahatsız etmeye başladıkları anda “terör örgütüne yardım yataklık”tan içeri atılacak elli küsur HDP’li milletvekili ile avunmaya sevk ederek…
Evet, tarih belki tartışmalı, ama en azından Türkiyeli muhaliflerin çok uzun süredir maçı götürdüğü “mış gibi”lerin sonuna vardık. Artık deniz bitti! Coğrafyamızın 2018 seçimleriyle birlikte, bundan böyle seçimlerin olmayacağı ya da bir müsamereden ibaret kalacağı bir boyuta geçti. Oyun bitti…
Burada biraz durup genel manzaraya bir göz atalım mı? Aslına bakarsanız, “mış gibi”ler dünyası yalnızca bizden kaynaklanmıyor. “Postmodern” zamanların tüm gözlemcileri, yeni filozofların en çok üzerinde durdukları konulardan. Jean Baudrillard’la birlikte şahikasına ulaşan simülakr’lar dünyası. Gerçekliğin taklidi bile değil: ikamesi! Gösteren ile gösterilen arasındaki ilişkinin sanallaştığı, göstergelerin herhangi bir gerçekliği değil de birbirlerini imlediği artık herhangi bir gerçekliğe refere etmeyen bir dünya…
Ne gibi mi? Süper/hipermarketlerin insansı hazları karşılayacağına devasa bir halkla ilişkiler mekanizması tarafından inandırıldığımız, çoğunlukla hiçbir reel ihtiyacımıza karşılık düşmeyen ve satın aldığımız andan itibaren susuzluğumuzu gidermediğinin, aksine bizi daha fazla susattığının ayırdına vardığımız çerçöpler; örneğin… Ve onları satın almamız için dönüştürülen, imal edilen, sahtesiyle ikame edilen benliklerimiz: “Bu dünyada en önemli şey Ben’im, benim ihtiyaçlarım, çıkarlarım, hazlarım, imajım… BEN’im dışımdaki her şey, benim için var. Sahip olmam, kullanmam, ihtiyaçlarımı karşılamam, haz duymam, imajımı mükemmelleştirmem, ve işim bittiğinde de fırlatıp atmam için. İnsanın temel özelliğini oluşturan “toplumsallık”ı berhava eden
Bu şişirilmiş ego, bu narsizm, yabancılaşmanın neoliberal kapitalizm koşullarına özgü, özgül bir biçimi. Nasıl mı?
Neoliberalizm, bildiğiniz üzere, kapitalizmin hem geçmişinden (o geçmiş ne idiyse: feodalite, ATÜT, kölecilik, kırsal üretim…) hem de geleceğinden arındırılmış, en saf hâli… Bir iktisadî politikayla bir ethos’un özdeşleşmesi ve kapitalizmin yalnızca kendi ürettiği, üretebileceği bir değerler sistemiyle el ele, baş başa kalması. Böylelikle, örneğin, istihdamı deregülarize ederken, aile, cemaat, cinsiyet rolleri vb. verili statüleri aşındırarak birincil kimlik kaynağı kıldığı çalışmaya/mesleğe/sınıfa bağlı kimlik gösterenlerini etkisizleştirir. Bir başka deyişle, “alttakiler”in bundan böyle ne kendilerini içinde güvende hissedebilecekleri bir “cemaat”leri olacaktır, ne de geleceği birlikte tahayyül edecekleri bir sınıfsal dayanışma örgütleri… Emek örgütleriyle birlikte, “tüm emekçiler için yaşam boyu istihdam güvencesi, saygın ve insanca bir emeklilik hakkı” gibi hedefler ve bunları kısmen de olsa ihtiva eden “sosyal devlet” uygulamaları lağvedilmiştir… İstihdam, böylelikle, yalnızca göçmenler, etnik azınlıklar, kadınlar, gençler gibi istihdamın saçağındakiler için değil, tüm emekçiler için geçici, arızî, sürdürülmesi başta kişisel performans olmak üzere çok sayıda kırılgan koşula bağlı bir “lütuf”a dönüşür. Yalnızca mavi yakalılar için değil, beyaz yakalılar için de. Sigorta elemanı, her ay belirli bir sayıda kişiyi sigortalamak zorundadır; üstelik bir önceki ay kazandığı fazla puanları ertesi aya aktaramamaktadır. Üç kez belirlenen hedefin altında kaldığında, personel müdürü kapıyı gösterir kendisine. Bankadaki müşteri temsilcileri her ay belirlenen bir kredi kotasını doldurmak, şubeye borcuna sadık, güvenilir yeni müşteriler kazanmak zorundadır; bunun için seyyar satıcılar gibi kapı kapı dolaşırlar. AVM’lerdeki satış elemanları, yalnız satış sırasında müşteriye hizmet vermekten değil, aynı zamanda ona aklında olmayan başka ürünleri pazarlamakla yükümlüdür. Öğretim elemanları akademik yükselme için bir yıl içinde belirli sayıda makale yayınlatmak, ama aynı zamanda sınav öncesinde, özellikle de cebi dolu öğrencilerin ilgisini çekebilmek için kolej kolej dolaşıp üniversitelerinin reklamını yapmakla zorundadırlar... Doktorlar, döner sermayedeki paylarını arttırmak için ilaç, hatta ameliyat pazarlayıcısı olarak
davranırlar, vb. vb. Tüm ücretliler, sık sık yinelenen krizlerde, şirketin ilk aklına gelen önlem olarak uygulayacağı “işçi tensikatı”nda kapı önüne konulan olmamak için, ücret artışı talep etmeden, hatta aylarca ücretini alamadan, sosyal haklarından kesintilere razı olarak, işten atılan arkadaşının da işini üstlenmeye rıza göstererek çalışmak zorundadır. Hiper rekabetçi küresel ekonomik çevre, rasyonelleşme ve münhasıran şirket kârlılığı üzerine odaklanan anlayış, sendikaların giderek güç yitirdiği, iş güvencesinin ortadan kalktığı, daha uzun ve daha yoğun çalışma saatlerine, kısa ya da sabit süreli sözleşmelere ya da proje temeline dayalı bir istihdam ortamını biçimlendirmiştir.
Bu koşullar, emekçiler arasındaki dayanışmayı tahrip ederek yüksek ölçüde rekabetçi bir çalışma ortamını biçimlendirir. Elemanlar birbirlerinin elindeki müşteriyi “kapmak”, diğerini personel müdürü nezdinde küçük düşürmek için birbirleriyle yarışır. “Narsist,” diyor Giddens, herkesi rakip kategorisine dahil etmekle, (….) derin antisosyal dürtüler beslemekle grup güvenliği ve sadakatini berhava edecektir. Kural ve düzenlemelere saygı va’zederken gizlice bu kuralların kendisini bağlamadığına inanacak, neoliberalizmin atomize toplumunda içkin ötekilik korkusunu sergileyecektir.”
Evet, “narsist kişilik”, çalışanları ölümcül bir hem yukarıya doğru tırmanma, hem de istihdam piyasasının dışına düşüp meteliksiz kalmama, kredi kartı borçlarını ödeyememe yarışına sokan neoliberalizmin bataklığında biçimlenmektedir.
Ağır stres altında, insanı insanlığından uzaklaştıran, çevresindeki herkesi alt edilmesi, ayağı kaydırılması gereken bir rakip olarak görmesine yol açan bu “hayatta kalma” yarışında insanların yarışmayı sürdürebilmesi için sopanın yanısıra, bir de bir tutam ota ihtiyacı vardır.
İşte bu “bir tutam ot”, tüketimdir: yalnızca hayatta kalabilmek, karnını doyurmak, başını sokacak bir dam altı bulabilmek, soğuktan, sıcaktan korunabilmek, bir yerden bir yere gidebilmek, haberleşmek vb. için gerekli nesnelerin değil, kendini “krallar/kraliçeler” gibi hissetmesini sağlayacak şeylerin tüketimi... Neoliberal ekonomi politikaların süreğen bir gelecek kaygısı, “durmayalım, düşeriz” telaşı, her gün varlık alanının bir parçasını sermayeye kaptırma, kendi yaşamını denetleyememe, geleceğini biçimlendirememe yetisizliğine mahkûm kıldığı insan(cık)lar için kendini güçlü, muktedir, yetkin, güzel, yakışıklı hissetme avuntusuna olan ihtiyaç… “Mış gibi”ler dünyasına hoş geldiniz!
Ve tüm bunlar, giderek ekran ve tuşlara irca olan bir dünyada gerçekleşmektedir. Tek amacı “kȃr, daha çok kȃr” bir sistemin dışında icat edilmiş olsaydı insanın içsel varlığını zenginleştirmede, yaşamı kolaylaştırmada ya da estetize etmede önemli işlevler üstlenebilecek bir teknolojik olanağın hem insanların zihinlerini, hem de tüm bir dış dünyayı kolonize ederek uçsuz bucaksız, sınırsız, birleşik ve bitimsiz bir AVM’ye dönüştürdüğü bir ortamda…
Bu “yeni” mekȃnda mahalle bakkalı yerini önce markete, sonra süper, ardından hiper ve nihayetinde sanal markete bırakırken, alışveriş listesi, bir ekmek, bir paket makarna, bir kilo soğanın çok ötesine taşınmıştır. Satın aldıklarımızın pek azı, artık karnımızın doymasıyla ya da herhangi bir ihtiyacımızın giderilmesiyle ilgilidir: somut örnek mi? Yazları geçirdiğimiz Ege köyünde, sanal marketten babasının kredi kartıyla sipariş ettiği bir çift kırmızı Nike’ı teslim aldığında resimlerini “Onlar benim bebeklerim” başlığı altında Facebook’unda paylaşan, 16 yaşındaki marangoz çırağı Süleyman… Ayakkabıları Süleyman’ın ayağını ısıtmak, korumak, işlevinden çoktan kopmuştur. Onlar artık Süleyman’ın tüketebildikleri sürece tutunabilenler âleminde ayakta kalmasını sağlayan ikonlardır. Artık sahici değillerdir, ayakkabı-“ymış gibi” yapan prestij nesneleridir. Tıpkı Facebook’unda hava atarken “zengin çocuğu”-“ymuş gibi” yapan Betçeli Süleyman gibi…
Ama diyorum ya, artık deniz bitti… Hepimiz, ayırdında olalım ya da olmayalım, yolun sonundayız. Bir çift ayakkabıyla erişilmezler dünyasına dâhil olabileceğini sanan Süleyman da; oy vererek, şarkı söyleyerek, pilates-yoga yaparak, sosyal medya paylaşımlarıyla dünyayı değiştirmeyi uman bizler de…
Kabullenmek gerek; kapitalizmin geç evresi, neoliberalizm yaygın ve derin bir yanılsama yarattı: bildiğimiz herşeyin, devletin, tarihin, proletaryanın, toplumun, büyük anlatıların, gerçekliğin… sonu gelmişti. Herhangi bir “yüce ideal” uğruna mücadele, artık uzak ve unutulmuş bir geçmişe ait, arkaik, anlamsız bir şeydi.
Bundan böyle sadece birey vardı: kendisine odaklanmış, hazdan ibaret, artık yapacağı tek iş, sonsuza dek gezinmeye yazgılı olduğu cennet bahçesinde canının çektiği meyveyi elini uzatıp kopartmak olan birey. Tüketebildiği ölçüde var olan, ontolojisi tüketebilme kapasitesiyle bitişik: Süleyman’ın yanılsaması…
Elbette “huzursuz ruhlar” için her şey sunulduğu kadar mükemmel olmayabilirdi… Ama bunun da çaresi vardı; bireyler ve toplumsal kesimler üzerinde bir baskı aracı olarak devlet, bundan böyle küçüldüğü, büzüştüğü ya da etkisizleştiğine, daha doğrusu “yeni yaşam”ın “gerçek” aktörleri şirketlerle “sivil toplum” arasından çekildiğine
göre, bazı şeyleri düzeltmek bu aktörlerle devlet arasındaki diyalogla mümkündü. Sınıf çatışmaları ve diğer yıkıcı şeyler, yerini herkesin yararına olan müzakereye bırakarak tarihe karışmıştı. Farklı kesimler; etnik gruplar, farklı cinsel yönelimli bireyler, kadınlar, bir “proje” çerçevesinde bir araya gelmiş gelgeç (nihayetinde “akışkan” zamanlarımız tüm kalıcılıkları berhava edecek tarzda işliyor, öyle değil mi?) birliktelikler hâlinde itiraz ve taleplerini “zamanın sahipleri”yle müzakere edebilir, hatta biraz daha şövalye ruhluysalar, düzenin “dış”ında kollektiviteler oluşturup orada tecrit bir yaşam sürdürmeyi yeğleyebilirlerdi… “Yeni sol”un yanılsaması…
Ancak, neoliberalizmin cilaları dökülmeye başladığında bu iki yanılsamanın da sonu ayan beyan açığa çıktı … Kapitalizm hiç de sosyalizm, işçi sınıfı mücadeleleri vb.’nden kurtulduğunda ebedi bir istikrara kavuşmuş değildi… Herkesin elini uzattığında dilediği meyveyi kopartıp afiyetle yiyebileceği cennet bahçesi hiç değildi… Birbiri ardısıra patlak verip tüm yerküreyi sarsan iktisadî ve malî krizler, gelir dağılımındaki küresel ölçekli muazzam uçurum ve bir tarafta sınırsız bir servet, diğer tarafta sefil bir açlık birikmesine yol açan dizginsiz bir sömürü rejimi olduğunun anlaşılması uzun sürmedi. Marangoz çıraklarının düşlerinin sınırlarını acı bir dille anımsatan… Kredi kartı borçları ödenemez hȃle geldiğinde Süleyman’a bundan böyle kırmızı Nike’larına her baktığında annesinin haciz memurunun elinde kamyonete yüklenen oturma takımlarının ardından çırpınışını ve babasının gözlerindeki derin umarsızlığı anımsatacak olan… Süleyman için denizin sonu…
Ve neoliberalizm, krizler içinde debelendikçe hoşgörü, diyalog ve ebedî demokrasi maskesini de sıyırarak kapitalizmin özüne indirgenmiş faşizm olduğunu ilan etti sonunda. Devletler küçülmüş, etkisizleşmiş filan değildi; sadece aşağıdan yukarıya doğru sermaye transferini sağlamak üzere “sosyal” yönlerinden soyulmuşlardı… Yoksa pastadan paylarını büyütmek amacıyla başka burjuvazilerle kıran kırana bir mücadele içinde olan burjuvazilerin elinde bir silah olma özellikleri devam ediyordu. Devlet gücünü eline geçiren kesim(ler) diğerleri, başka halklar, ama özellikle de emekçi sınıflar üzerinde bir terör aygıtı olarak kullanmakta tereddüt etmiyorlardı. Yiten, küçülen, etkisizleşen devlet değil, emekçilerin sermayenin bu pervasız saldırısına karşı durmalarını sağlayacak sınıf örgütleriydi. Ve belki bir de emekçilerin, ezilenlerin sermayenin iktidarının asla uygarca müzakere dilecek bir “partner” değil, sınıf düşmanı olduğu yolundaki o duru ve kararlı sınıf bilinci. Yerini dünyanın elini taşın altına sokmaksızın, acılar çekmeksizin, ağır, belki de çok ağır bedeller ödemeksizin “şenlikli” yoldan değiştirilebileceğine inanan safdil bir yanılsamaya bırakarak yitip gitmişlerdi…
Süleyman ne yapacak, bilmiyorum. Belki Olympos’takiler arasına katılma düşlerini terk ederek “küçük adam”lığı kabullenir, yaşamı boyunca iki yakayı bir araya getirmek için çırpınır durur. Belki yoksulluğunun ve hiçliğe mahkûmiyetinin suçunu “başkalarına”; göçmenlere, Kürtlere, LGBTI’lilere, solculara filan yükleyerek bir Polat Alemdar’cık olarak sürdürmeyi seçer yaşamını. Belki kendini dine-imana verir, sota yerlerde bira ya da cigaralık içmekten vaz geçipcamiden çıkmayan, mahallenin kızlarına ayar çeken bir ahlâk bekçisi kesilir başımıza. Veya ne bileyim, “yırtmak” için Mafya ayakçılığına yönelir…
Ya da, kim bilir; belki de dünyayı adil, eşitlikçi, özgürlükçü bir kardeşlik sofrasına dönüştürme mücadelesine katılır…
Ama bunun için içimizden birilerinin, Betçeli Süleyman’(lar)ın yüreğine dokunması gerek… Onu karşısındakinin gözlerinin ta içine bakabilen, birbiriyle kardeş, yoldaş, hayatı değiştirmeye kararlı, bunun için önce kendilerini dönüştürebilmiş, hayata dupduru bakan, tutkulu, tumturaksız, özverili, diğerkȃm, gözükara, doğru sözlü, söylediklerini yapan, yapamayacaklarını söylemeyen “sahici” insanların var olduğuna ve onların elinde bu dünyanın değişebileceğine, güzelleşebileceğine ikna etmesi gerek. “Bizi tüm kurtaracak olan, kendi kollarımızdır” gerçekliğine…
Evet, artık ayırdına varmalıyız. Kurtarıcı yok… Kurtarıcı bizleriz, sıradan, hayatını emeğiyle kazanan, çulsuz, mülksüz insanlar. Alelade emekçiler. Ve alelade emekçiler olarak sınıfımızın kadîm düşünü istiyoruz: eşitlik, özgürlük, kardeşlik, insanca, onurlu bir yaşam. Kimsenin kimseyi sömürmediği, kimsenin kimseye kulluk etmediği bir dünya…
Ve çıplak ve zalim, ve biz izin verirsek sonsuza dek sürmeye kararlı, ama aynı zamanda bir o kadar da yeryüzünü, yaşamı tüketen bir sistem olan kapitalizm karşısında, duru bilincimizden, kararlılığımızdan ve çıplak ellerimizden başka bir silahımız yok. Ve de sokağın sahiciliğinden…
Tarihin verdiği bir ders varsa, o da, onun akışını ancak kararlı ve her şeyi göze almış yığınların sokakla buluşmasının değiştirebileceğidir… Sokaklar, öfkemizin de, irademizin de, tutkularımızın da sahiciliğinin sınandığı mekânlardır. Bizi gerçekliğe, onun acımasızlığına, ama aynı zamanda dönüştürücülüğüne çağırırlar.
Ve yaşam gücümüz, ancak sokakta “mış gibilikler” dünyasından sıyrılarak kendini, sınırlarını test eder. Birbirimizin elini sokakta kavradığımızda, sahicileşiriz: tutkularımızla, coşkularımızla, sevdalarımızla, öfkelerimizle…
Paranın rezil, rezilleştirici padişahlığının en çok korktuğu da budur!
N O T L A R [1] 6 Ağustos 2018 tarihinde Seferihisar’da düzenlenen 12. Tiyatro Buluşması’nın ‘İnsanı İnsanlaştıran Değerler ya da Aşk, Sanat, Başkaldırı, Mücadele’ başlıklı oturumunda yapılan konuşma... Kaldıraç, No:206, Eylül 2018… [2] Ortega y Gasset. [3] Karl Marx, 1844 Elyazmaları: Ekonomi Politik ve Felsefe, Çev: Kenan Somer, Sol Yay., 1976.
1963, Washington, İş ve Özgürlük Yürüyüşü. Kongre Kütüphanesi
Öyleyse görüşlerimiz arasındaki fark, Friedersdorf'un bireysel hakları tanıması ve demokratik sosyalistlerin onları hor görmesi değildir. Fark, demokratik süreçlere tabi olması gerektiğini düşündüğümüz şeylerin içinde yatıyor.
VARLIĞIN DÜŞÜNCENİ BELİRLER.
Marx, Adam Smith’i şöyle değerlendiriyor.’’O, durmadan, metaların değerinin taşıdıkları emek-zamanı ile belirlenmesini, metaların değerinin emeğin değeri olarak belirlenmesiyle karıştırmaktadır; ayrıntılara girerek toplumsal sürecin eşit olmayan emekler arasında zorla kurduğu nesnel denklemi, bireysel emeklerin öznel haklar eşitliği olduğunu sanarak her yerde tereddüde düşmektedir. EKONOMİ POLİTİĞİN ELEŞTİRİSİNE KATKI Sf.84-85
Bir işçinin maddi yaşam şartları nedeniyle daha kolay kavrayabileceği bu sözlerden ne anladın? Ekonomi ve politika konularına kaba da olsa temel bilgiye vakıf olma durumunda daha kolay anlaşılacaktır. Bu alıntıyı sistemlerin konunun uzmanı saydıkları kişilerin, doğru devrimci bir dünya görüşüne sahip olamadıkları durumda nasıl çuvalladıklarını ve dünya görüşünün nasıl başlangıç için basit gözüken noktalar üzerinde yükselerek kişilerin ve toplumların yaşamı haline geldiklerini ve de bir cümlenin anlamının nasıl bir dünya görüşünü kapsadığını anlatabilmek için yaptık... Üretenlerin maddi yaşam koşullarından dolayı doğasal güdü olarak kavradıkları gerçekliğin, çok uzun laflara gerek kalmadan anlatımıdır bu. Aynı bağlamıyla dünya görüşü farklılığının en özlü ifadesi. Bunun içindir ki, bir kitap dolusu cümlenin içerisindeki dünya görüşünü bir cümleyle kavrama ya da anlatma doğasal güdüsüne sahipdirler. Üretim ve yaşamın maddi koşullarından ötürü.
‘’ Maddi hayatın üretim tarzı, genel olarak, toplumsal, siyasal ve entelektüel yaşam sürecini koşullandırır.’’
Tarihte toplumun ve devletin bütün ilişkilerini, bütün dini ve hukuki sistemleri, ortaya atılan bütün teorik görüşleri, ancak bunlara tekabül eden çağlardaki maddi hayat koşulları anlaşılırsa ve bu birinciler, maddi koşullardan tümden gelim yoluyla çıkarılırsa, anlamak mümkündür.
‘’İnsanların varlığını belirleyen şey, bilinçleri değildir; tam tersine, onların bilincini belirleyen, toplumsal varlıklarıdır.’’
Bu fikir o kadar yalındır ki, kafası idealist önyargılarla doldurulmamış herhangi bir kimse için apaçık bir şeydir. Ama bu, yalnızca teori için değil, pratik için de, tamamen devrimci sonuçlar verir:
‘’Gelişmelerinin belirli bir aşamasında, toplumun maddi üretici güçleri, o zamana kadar içinde hareket ettikleri mevcut üretim ilişkilerine ya da bunların hukuki ifadesinden başka bir şey olmayan mülkiyet ilişkilerine ters düşerler. Üretici güçlerin gelişmesinin biçimleri olan bu ilişkiler, onların engeli haline gelirler. O zaman toplumsal devrim çağı başlar. İktisadi temeldeki değişme, kocaman üst yapıyı, büyük ya da az bir hızla altüst eder. ...Burjuva üretim ilişkileri, toplumsal üretim sürecinin en son uzlaşmaz karşıtlıktaki biçimidir – bireysel bir karşıtlık anlamında değil, bireylerin toplumsal varlık koşullarından doğan bir karşıtlık anlamında; bununla birlikte, burjuva toplumunun bağrında gelişen üretici güçler, aynı zamanda, bu karşıtlığı çözüme bağlayacak olan maddi koşulları yaratırlar.’’
Demek ki, materyalist tezimizi izlemeye devam ettiğimiz ve onu bugüne uyguladığımız anda, muazzam bir devrimin, bütün çağların en büyük devriminin perspektifleri gözümüzün önünde açılmaktadır.
Ancak yakından bakıldığında, insanların bilincinin onların varlığına bağımlı olduğu ve bunun tersinin doğru olmadığı şeklindeki görünüşte bu kadar yalın bir fikir, daha ilk sonuçlarıyla, üstü en örtülü olanı dahil her türlü idealizm ile doğrudan doğruya cepheden çatışır. Bu görüş, tarihsel nitelik taşıyan bütün geleneksel ve alışılagelmiş kavramları reddeder. Bütün o geleneksel siyasal muhakeme tarzı yoktur; burjuva ulusçuluğunun savunucuları, böyle onur kırıcı bir dünya anlayışının karşısına öfke ile dikilirler. Onun için yeni görüş tarzı, yalnızca burjuvazinin temsilcilerinin değil, özgürlük, eşitlik, kardeşlik sihirli formülü ile dünyayı ayaklandırmak isteyen Fransız sosyalistlerinin kitlesi üzerinde şok tesiri yapıyor. Ama asıl küplere binen Almanya’nın kaba demokrat yaygaracıları oldu. Ama gene de bunlar, çalıntı yoluyla, yeni fikirleri, az rastlanır bir anlayış yeteneksizliği ile istismar etmeye kalkıştılar.
ENGELS. EKONOMİ POLİTİĞİN ELEŞTİRİSİNE KATKI Sf. 31/ 32/ 33
Varlığın düşünceni belirler denilince ne anlıyorsun? Varlık deyince, na anladın? Maddi şartlar deyince, ne anlıyorsun? İstediğini algılama özgürlüğü mü? Algılayamama durumu mu? Temel alt yapının olmaması durumu mu? Aynı kelimeleri kullanıyor’’benzer cümleleri’’kuruyor aynı şeyi anlamıyoruz.
İnsanlar yaşadıkları maddi şartların sınırına kadar düşünebilirler. Bu tarihsel olarak yaşanılan şartlar ile onu aşan düşüncenin bileşkesinide belirler. Söz konusu insanlar alemi olunca devrimci düşüncelerin yeterli olgunlukta olmadığı durumlarda maddi ortam yeterli düzeyde değiştirilp ilerletilemez. Şu veya bu nedenle, umutsuzluk, yılgınlık ve yıpranmışlıkla bütünlüklü, maddi şartlar ile düşüncenin gelişkinliği arası bileşkenin çözüme olgunlaşmadığını vb. söylemek ile devrimin doğabilimsel zorunluluğunu savunmak apayrı şeylerdir. Karıştırılamaz. Kıyaslanamaz. Pazarlık yapılamaz. Doğasal gerçeğin ta kendisidir...
Dünya görüşün ne ise onu düşünebilir, onu yaşayabilirsin. Dünya görüşün ise diyalektik bütünü yaşadığın maddi ortam ve şartlarla koşulludur. Bunun içindir ki; dünya görüşümüzde bahsi geçen işçi sınıfının öncülüğü, üretenlerin maddi yaşam şartlarının doğal sonucu doğabilimsel diyalektik düşünebilmelerinden dolayıdır. Bazılarının algıladığı gibi moral değer, çoğunluğun gücü, lafazanlık değil, bilimseldir. Örneğin üretmeyen maddi şartlarda olanların doğru düşünce üretmeleri de tesadüfe kalmıştır. Yaşam şartları üretim olmayanın, devrimci düşünce üretmesi de mümkün değildir. Bu bugünkü toplumsal, sınıfsal kategorilerde ne diye adlandırıldığı ile de alakalı değildir.
Algılama zorlukları ve yanılgıları gibi anlatım zorlukları da anlaşabilmenin önünde engeller oluştura bilmektedir.
Marx Kugelmann’a yazdığı 28 Aralık 1862 tarihli mektubunda, kitabının okunmasındaki güçlüğü teslim etmektedir.
‘’Birinci fasikülde açıklayış tarzı, halkın pek anlayacağı bir tarz değildi. Bu, ya konunun soyut niteliğinden, ya buna ayrılmış olan yerin sınırlı oluşundan, ya da yapıtın güttüğü amaçtan ileri gelmekteydi. ... Bir bilimde devrim yaratmayı hedef tutan bilimsel girişimler, hiç bir zaman gerçekten halk dilinde kaleme alınamaz. ... Bununla birlikte, Alman uzmanların, nezaket gereği olsa da, yapıtımı tamamen yok saymayacaklarını bekliyorum. Üstelik hiç hoş olmayan bir başka deneyimim şudur ki, Almanya’da bu bilimle uzun zamandan beri uğraşmış olan ve özel olarak mektuplarında 1. Fasikül hakkında hayranlık gösterileriyle ve aşırı övgülerle bana hitap etmiş olan partili yoldaşlar, ulaşabildikleri dergilerde bir eleştiri yazmak için, hatta kitabın içindekiler sütununu bir yere koymak için en küçük bir davranışta bulunmamışlardır. Eğer bu parti taktiği ise, itiraf edeyim ki, bunun sırrını ben keşfedemiyorum.’’ Sf. 18
Gelelim ülkede kendine münhasır dünyalar kuranların’’gerçeklerine.’’
ZALİMİN ZULMÜ VARSA
Kendi dünyalarından bir soruyla başlayalım. Kim, kime çıkarı olmadan öptürüyor? Ki papaz seni çıkarı olmadan öpsün? Bazı aklı evveller gibi; papazı savunmayayım derken, devletin bekası ve sanki bağımsız yargı varmış gibi çemkirip duralım. Haklılığınızı kanıtlama gibi pis işlerinize niye bizleri, yetmedi inanmadığınız’’Allahınızı’’karıştırıyorsunuz? Neymiş? ’’ ABD nin doları varsa....’’ neleri varmış? Kendilerine uydurdukları’’Allahları?’’ Herzevat her yedikleri herze’de haklı olmaları dışında bir ihtimal varmış gibi ‘’Allahlarını’’ karıştırıyorlar. Demek ki haklı ve adaletli olamadıklarını kendileri de biliyorlar. Yoksa insan en yüce değerim dediğini böyle beşeri olaylara karıştırır mı? Bunun gibi idealist dünya görüşlerinin en pespaye ortaya çıkışlarından birisi; ‘’kriz dış güçlerin oyunu.’’ Sanırsın kriz çıkmadan dış güçlere bağlı değildik! Dış güçlerin plan ve programlarıyla hükümet olmamışlardı. Bu bir dünya krizi değil, sadece bize karşı yapılan yaptırımlar. Uluslar arası tekellerin kendilerine uygun üst yapıyı oluşturma doğrultusunda gelişen bir yeniden yapılanma krizi değil. Bu kadar cari açığa neden olan kredileri dedelerinden alınmıştı. Kredileri alırken iyi ödeme zamanı gelince kulp, haklılık nedeni ve suçlu ara. Çocuğa anlatsan anlar. Anlamıyorlar mı? Bırakın bunları. Herkes kendi işine..! Bile bile el mahkum menfaat dünyası çıkarlarını savunuyorlar. Herkes çıkarına geleni çok iyi bildiğini ve savunduğunu sanıyor ! Gemi batarken ilk terkedenler en yakınlarındaki fareler olacak. Hepsi bu... Cin olmadan şeytan çarpmaya kalkan, dünya görüşü idealizmin en pespayesi, bu dinci kapitalistlere ne anlatabilirsin? Tek belirgin özelliği belirsizlik ve söyledikleriyle yaptıkları uymayanlara ne anlatılır? Her şeyin bir kulpu ve kendilerine her zaman haklı bir neden buluyorlarsa, konuşmanın anlamı ne? Anladıkları tek dil çıkar ve güç ise, kendi uydurdukları dünyalarının içinde çıkmaza saplandılar.
Anlaşılacağı üzere kimin haklı olduğuna dair, kimin karar vereceği konusunda sorun var. İnsanlar alemi çelişikilerin bileşkesinin hangi yönde olacağına karar verme yetkisi ile ilgili bir çok yöntem denemiştir. (1) En son gelinen nokta demokratik merkeziyetçiliktir. Reel sosyalizmlerde bir azınlığın söz karar ve yetkiyi elegeçirmesiyle ve pratikle kratokrasilere dönüşerek sonuçlanmıştır. Doğal güdü olarak çoğunluğun ezilenlerden oluştuğu bir düzende, azınlığın çoğunluğa uyması kuralı doğabilimsele de en yakın olanı savunmaktır. Lakin bu haliyle doğabilimselin savunulması demek değildir. Düşüncenin gelişkinliği insanlar aleminin istekleri ile doğanın ihtiyaç ve zorunlulukları arasında bir bileşke bulmak noktasına gelmiş ise, doğabilimsel zorunluluklarımız ile insan çoğunluğu kıyaslanamaz ve karşı karşıya getirilemez. Her ihtiyaç ve gereksinim için en doğru olacak bir doğabilimsel çözüm bulunacak geçiş süreçleri, doğayla bütünleşene kadar pratik çözümler olabilecektir. Bizim tezimiz doğrudan demokrasi yoluyla üretenlerin söz, karar ve yetki hakını gerçekleştirebilmek ve ilk defa doğayla insanın ortak bileşkesi olan doğabilimsel doğrular yönünde mücadeledir. Şimdiye kadar bulunan çözümlerin insanlar alemine kilitlenmiş olma sorununu ortadan kaldırabilmektir...
Bunun gibi’’sol’saflarda da sıklıkla yankı bulan, sıklıkla tekrarlanan bir yanılgı’’her çeşit görüşü tolere etmek.’’ Pratik yaşamda hiç bir anlamı olmayan, sistemin sonucu olarak güçlünün dediğini kabullenmeye dönüşen bir anlamsızlık. Çünkü çelişkiler var oldukça yani yaşam bitmedikçe farklı görüşler olmak zorunluluğundadır. Meselenin temeli bu görüş farklılıklarının bileşkesinin hangi yöntemle sonuca bağlanacağıdır. Bu temel sorunun yerine farklı görüşler var ve tolere etmeyi koymak düzlem kaydırmak hokus pokusudur. Kimsenin kimseyi tolere etmediği ve kendi belirlediği sınırlar haricinde tanımadığı ve cezalandırdığı gerçeklikte tolere aldatmacası güçlüye biat etmek demektir ve doğanın gerçekliğine aykırıdır.
Ülkedeki yenilginin doyurucu devrimci özeleştirisi dahi yapılamadan, dünya çapında adına ‘’sosyalizm’’de denilen reel sistemlerin yıkılması yaşanmıştır. Genelde‘’sol’’a olan ‘’inanç’’ ve ‘’güven’’in yıkılmasıyla da oluşan kafa karışıkları, söyledikleriyle - yaptıkları, bulunduğu yaşam koşullarıyla- tavır ve davranışları uymayan bir tutarsızlığı da ortaya çıkarmıştır. Her biri, çelişki yumağının içerisindeki herhangi bir dayanak noktasına tutunarak haklılığını ilan eden, çelişkilerin bileşkesini ve gidiş yönünü göz ardı eden ‘’görüşler’’ ortalığı kaplamıştır. En son tahlilde idealist dünya görüşünün çeşitli varyasyonları demek olan ve bilerek bilmeyerek savunulan bu taklitlerin tüm durumlara uygun kendini yinelediği ortadadır. Düşüncenin meta haline gelişiyle kurumlaşmayı, güç olmayı vb. doğru devrimci düşünceleri savunma mücadelesinden daha önemli sayan, hatta güçlülük yolunda dış destekte sınır tanımayan ve koymayan’’yardımlarla’’ideolojik teorik birliği olmayan kimin neyi savunduğu belirsiz ama partisi yayın organı vb. tam yapılar, örgütler ortaya çıkmıştır. Buna uygun biçimde dışarıdan adaptasyon eklemlenmeler öyle taklit noktalara varıyor ki; dışarıdan kendine uygun örnek ülke ararken, kurum aşmak adına pohpohlanan egolarla yazar kesilen bir tutarsızlık, Kore olmadı Küba aşkın adıdır gibi edebiyat parçalamaya, orada kalmayıp ‘’ ama Türkiye faşizme geçmiştir’’ gibi ‘’bu sisteme her şey denebilir, ama monokrasi desek iyi olur’’ gibi ne denildiği bilinmez halde alkış beklenmektedir. Edebiyat değil siyaset yapıldığını kim anlatacak? Mahir’ciliğine ve Devrimci Yol’culuğuna zeval gelmez bir kafa karışıklığı yaratıp, Türkiyeyi kapitalistleşme sürecini tamamlamış bir ülke olarak tahlil edenler gibi cümleler kurmaya başlamışlardır. Her gelişim gibi bir çelişkiler yumağının en azından iki yönü olacağı doğaldır. Örneğin faşizmin gelişiminin bir çok yönü gibi aşağıdan ve yukarıdan gelişim yönleri de ve bunların bütünlük ve mücadelesi halinde bulunması da doğaldır. Emperyalizmin gelinen aşamasını tahlil için kullanılan 3. Bunalım dönemi ve bu çelişki yumağının gelişim yönünün yukarıdan belirlenme biçimlerinin ağırlık kazandığının tahlil edilmesi devrimci dünya görüşü ve siyasal tespitlerinin sonucudur. Yukarıdan aşağı belirlenmesi artık faşizmin sistemlerinin üst yapı kurumlarından ve devlet vb. tarafından belirlenir hale gelmesi, faşizmin klasik dönemine ait tespitleri geliştirme ve bütünlenmesidir. Yoksa aşağıdan yukarı gelişim yönleri kesinlikle olamaz veya biçimler bizi ilgilendirmez gibi bir absürt noktaya çekilmeye çalışılması, devrimcilerin sorunu değildir. Kendini kanıtlamak uğruna devrimci düşünce ve dünya görüşüne işkence edilmemeli! Lafı gevelemeden, aşağıdan yukarı gelişen Hitler faşizminden ve de kapitalist gelişimini tamamlamış bir ülkeden vb. mi bahsediyorsunuz? Affınıza sığınarak bizler böyle bir dünya ve ülkede yaşamıyoruz. Uluslar arası tekellerin yeniden yapılandırma çabalarının yarattığı algı yanılgılarını ve kafa karışıklığını geliştiren cümlelerle yaygınlaşmasından yana değiliz. Olayımız sömürge tipi faşizmin biçimlerinin tartışılmasıdır... Uzun lafın kısası, çelişki yumağının bileşkesi yani gidiş, gelişim yönü hakkında söyleyeceğin, değiştirebilecek bir çözümün var mı? Yoksa neden yumağın içerisinde bulunan aşamalar ve kategorilerle oyalanıp, oyalayıp özü karartıyorsun?
Şimdi kim anlatacak? Sol’da birlik aşağı sol’da birlik yukarı, Filipinleri mi örnek alsak, yoksa ? Affedersin lakin yaşamadığın şeyi’’örnek’’ almak nasıl bir anlayış? Özet bir hatırlatma sen Müslüman bir ülkede yaşıyorsun onlar anlaşma kültürü. Salt yorumlamak değil yaşarsan sana şunu anlatacak,’’komünist parti bir taslak hazırladı. Hepimiz okuduk. Diğer örgütler bazı ekler yaptık. Genelde zaten doğru olduğundan katıldık.’’ Ya sen de? Herkesin bir taslağı var ve kimse ötekininkine katılmaz. Affedersin ama HDP sol da birliği sağlayama(z)dı, yeni ve onun dışında bir birlik.... boş laf. Neden? Herkes kendinde birlik anlayışında iken, yani onda olmayanı tekrar ederken, nasıl birlik sağlayacak? Sokak sokak diyerek diğerlerinden ayrı bir şey söylediğini sananlar! Sadece HDP için soralım, sokağın alasını yaparken yetmeyen neydi? Başka konuya sıçrayıp Kürt merkezli falan filanla laf geveleme, sokakta yapılandan söz ediyoruz! Sen onun yapamadığı neyi yapacaksın? Soru gayet açık. Sorun sadece bu olsaydı o zaten başarırdı. Kendi birliğine gelirsek; dünya görüşüne, teorik- ideolojik savunulanlara bakmadan sadece örgütlenme ile kurumlaşmayla, aynı bağlamda abilerle ablalarla işin hallolacağını sanman yeterli oluyor mu? Sorun dünya görüşü... Başka konulara atlayarak geçiştiremezsin. Bir örnek: Kriz var. Biz diyoruz ki; bu emperyalizmin yeniden yapılanma krizidir. Alt yapıyı belirleyen uluslar arası tekeller kendilerine uygun bir üst yapıyı oluşturma doğrultusunda ilerliyorlar. Bu eski yapılanmasıyla devlletin devamını mümkün olmaktan çıkardı. Devletin parçalanma görüntüsü, aslında tüm üst yapının yeniden örgütlenmesi ile ilgili. Ekonomide belirleyici olabildiği alanların tümünü ortadan kaldırmaya yönelik bir çelişkiler yumağı bu. Gidiş yönü tekellerin kendilerine uygun devlet yapısını ve bütünlüklü üst yapıyı oluşturma yönü. Bak hükümetler merkez bankalarının bağımsızlığına dokunabiliyorlar mı? Devletin ordusu yerine özel ordular. Düşüncenin meta haline gelişiylle kanatları ve çıkarları altında yönlendirebilecekleri etnik, dinsel, ideolojik vb. geçiş sürecini tamamlamaya çalıştıkları ortadadır. Gidiş be belirgin yönü bu olan sürecin görece biraz daha uzak gelecekte ülkemizde de tamamlanacağı açıktır. Lafı gevelemeden ne diyorsun? Yoksa Liberalizm ve globalizm sonucu devletin rolünün azalarak demokratikleşmenin gelişeceği bir dünya mı bekliyorsun. Bunun için kendini sistem içine kilitlediğin halde, devrimden mi dem vuruyorsun? Maddi yaşamın sonunu belirler. Sistem içi ilişkilerle kurdukarından devrim sonucu çıkmaz. Madden seni de belirler... Yurtdışından adaptasyonla uğraşılan çözümsüzlük ile düşünceler ve filozoflar ile kimseyi yormayın. Deney birikimi sonuçlarıyla ortada.
Muhalefet diye gözükene gelirnce; CHP’in demokrasi adına atabildiği tek adımıda kim başkan olacak gibi bir menfaat savaşına heba etmesi ve Demokrasiyi devletin bekasına feda edilebilecek bir önemsizlik sanması içler acısıdır. İyice zırvalayıp, olmayan demokrasiyi, olmayan parlementoyu, olmayan bağımsızlığı, olmayan cumhuriyet ve kanunlarını vb. yaşasın yüce devletimiz diyerek Amerikaya karşı savunmaya kalkmak!? ABD devleti uluslar arası tekellerin üst kurumu mu? Yoksa burjuva devrimleri sırasında kurulan bir devlet mi? En azından özerk kararlarını alabilen bir yapı mı? Anlamadan kavramadan, devletin bekası öyle mi? Bu da yetmez gibi ‘’sol’’ denilenlerden, meşru bir seçim sonucuymuş gibi ’’seçilmiş başkan’’ muamelesi ve terennümleriyle sistemi meşrulaştırma hayasızlıkları. Başka bir gömleği giyerken çıkardığı gömleklerin farkında olmayan bir aymazlığın eski aidiyetine gönderme yapmasının anlamı ne? Devrimci yolcu HDP li, Devrimci yolcu CHP li mi? Ya da geçmiş devrimci deney ve birikimlerden bi haber nevi şahsına münhasır devrimci yol nakaratı mı? Dünya görüşün ne ise onu yaşayabilir, onu düşüne bilirsin. Seni belirleyen; siyasal görüşlerin yani dünya görüşün ve duruşundaki tutarlılığındır. Gerisi lafı güzaf...
Tükiyeli solunun genel olarak en büyük açmazlarından biri, kendi düşünür ve filozofları olmadan avrupalı düşünür ve filozofların ülke taklidi olmaya kalkmasıdır. ‘’Kürt solu’’ idaasıyla ortaya çıkan yapılar bile Türkiyenin doğru devrimci bir tahliline dayanmayan, falan ülkede ulusal sorun şöyle çözülmüşten öte düşünce üretemez durumdalar... Türkiye devrim tarihinin iki dönemecinden ilkinde dışardakilerden öğrenip ülkemiz yorumunu geliştirme çabasını başarıyla gerçekleştiren bir önderlik vardı. İkincisinde açılan aynı devrimci yolda ilerlendi. Reel sosyalizmlerin çöküşüyle çözüm ve alternatif diye üretilen Avrupa komünizminden, Gramşi, Althuser, Poulanzas, Mandel, Mouffe vb. derken pratikte SYRİZA, PODEMOS Latin deneyleriyle tam bir yıkıma dönüşüp düşünce geliştirememe tutarsızlığına dönüştü. Kurulan cümleleri kenara bırakalım, Oui vous êtes SYRİZA! ( Evet, siz SYRIZA sınız!) (2) Geçmiş dönemlerde başarılan ülke özgülüne yönelik düşünce üretimleri, dışarıdan gelenlerin yok oluşuyla sırtlarına yüklenenler, işin kolayına kaçarak dışarının yeniden’i oluvermişlerdir. Sizlerin hiç yaşanmamış gibi yeniden denemeye kalktıklarınız yurtdışında çöktü. Birlikte çöküşlerine kadar yaşay(n)anlardan öğrenememeniz, kendi sorununuz ve sorumluluğunuz. Lakin hala yeniden abiler ablalarla ve solda birlik mi? Başkaları kendi hegemonyalarını diretiyor! O da kolay bizim kanatlarımız altında vb. anlayışlarla gelişebilecek bir şeyin olmadığı ortadadır. Birlik olalım da, var olan kurumlar, yatırımlar ne olacak değil mi ama ? Sorunumuz yeni bir anlayışa ihtiyacın olmasıdır. Sorunumuz kendi dünya görüşümüz doğrultusunda olmayanı yaratabilmek. Yeniden değil yeni bir filozofiyle olay ve gelişimlerin çözümlemesidir. Bunun için gerekli olan devrimci deney birikimleri mevcuttur. Devrimci tahlil ve düşüncelerimizi geliştirerek dünya ve ülkemiz pratiğinde hayat bulmasını sağlamak. Ülkemizde geçmiş devrimci ders ve deney birikimlerimiz üzerinde yükselen yeniden mücadele birliğini organik canlı bir hayat haline getire bilmek. Evet görev zor ve boyumuzu aşmıştır. Lakin böyle bir yolun varlığı ve ona ulaşmak için mücadelede olduğumuz gerçeğin ta kendisidir.
Bütün bu konularda biz yeterlimiyiz? Değil... Lakin gelişmemiz gereken yönü görecek ve savunulanlardan ayrımını kavrayacak yerdeyiz. Birlikte çabalarımızın organik kolektif mücadelede devrimci teorik - ideolojik birlik ve geçmiş devrimci ders ve deneylerin üzerinde yükselen devrimci bir hareketin oluşmasıyla son sözün söyleneceğinin bilincindeyiz. Yapabildiklerimizin yetersizliği, yapmamız gerekenlerin çokluğuna rağmen dünya dönüyor diyebilmenin bile önemli olduğu şartlarda yaşamanın eksikliği ortadadır. Bu doğrultuda doğruyu yapmaya çağırı olmaz hepimizin kendi zorunluluğu ve sorumluluğudur. Bu doğrultuda bir mücadelede teorik- ideolojik birliğimizi geçmiş devrimci ders ve deneylerimiz üzerinde yeniden oluşturabilmek için, bunu oluşturabilmek yolunda düşünce üretiminin maddi koşulu, özgürlüğü ve en zor olanı kendimizden özgürlüğü başarabilmek için görev başına... Kendinden özgürlüğünü gerçekleştirebilmiş devrimciler görev başına...
BU FAŞİST ABLUKA DAĞILACAK
DOĞRUDAN DEMOKRASİ MUTLAKA KAZANACAKTIR...
KURTULUŞA KADAR SAVAŞ.
(1) ‘’Sorun insanlar aleminde bu denge ve hareket halinin zıtlar arası sorunların vs. hangi kurallar,prensipler,otorite ve sistem etrafında çözümler getirileceğidir... Timokrasi(askerler,askeri....)Kritarsi(Yargıçlar,yargı sistemine göre....)Meri tokrasi(liyakat ve kıdem üsülüne göre....)Teokrasi(dini ve din adamları esasına göre....)Logokrasi(kurallara göre....)Etnokrasi(milliyete göre....) Plütokrasi(zenginlere ve zenginliğe göre....)Kleptokrasi(çalma ve hırsızlık esasına göre....) vb.gerisini sen say...Derken günümüze doğru,başlangıçta Aristo gibiler tarafından ayak takımı sistemi diye hor görülen, Oklokrasi=Οχλοκρατια(ayak takımı devleti...)Ya da Mobokrasi (kuru kalabalıkların,zümre ve çevrelerin devleti....)diye eleştirilen,pek rabet de görmeyen Demokrasinin yeniden keşfi..! Kratokrasi/ Devlet sistemi.(Devletçilik/Kratos/ Devlet.) Soruya aranan cevapların yenilik cilası altında temcit pilavı gibi tekrar tekrar öne sürülmesi dışında Pratikte yaşanan deneylerin sonucu,hangi referansla iktidar olunursa olunsun güç ve iktidarı ele geçirenlerin, genelde bir otoriteye ve de diktaya dönüşümün gelişmesidir...‘‘ ÖZGÜRLÜK DERGİSİ / SİSTEM-OTORİTE-BELİRLENME…Yazısı
(2) Bir gün Yunanlıların SYRIZA’’fiyasko veya başarısızlığını’’ dahi sizin görmediğiniz gibi görebildiklerini anladığınızda siz SYRIZA sınız ! Çünkü ancak o zaman, okumakla öğrendiğini yaşayıp eğitilmekle bütünleştirirsin!
ÖZGÜRLÜK YAYIN VE ÜRETİM KOLEKTİFİ
Alman sosyalistleri, schnapps[damıtık alman içkisi] çılgınlığının işçi sınıfı yaşamında bir veba olduğunu biliyorlardı. Örgütlerini bira etrafında inşa ederek savaştılar.
Frankfurt am Main'da birahane, Almanya, 2007. Jorge Royan / Wikimedia
Son Eklenenler
- Cumartesi Anneleri 708.Hafta Fehmi Tosun ve Hüseyin Aydemir nerede?
- MEHMET SELİM ATLI SERBEST BIRAKILSIN!
- DİRENİŞTE 609. GÜN (89. HAFTA)
- PEK ÇOK İNSAN İÇİN BİR DÜNYA
- Suudi Arabistan: Kaşıkçı konsolosluktaki kavgada öldü
- FAŞİZMİN ANATOMİSİ'NDEN ALINTI
- 2 işçi yaşamını yitirdi
- 64 YILDIR MESLEĞİMİZİ, MESLEKTAŞLARIMIZI VE ÜLKEMİZİN ÇIKARLARINI SAVUNUYORUZ, SAVUNMAYA DEVAM EDECEĞİZ!
- Edirne: “Asgari Ücret Tespit Komisyonu derhal toplanmalı”
- GERÇEK DANİMARKA
- 64 YILDIR MESLEĞİMİZİ, MESLEKTAŞLARIMIZI VE ÜLKEMİZİN ÇIKARLARINI SAVUNUYORUZ, SAVUNMAYA DEVAM EDECEĞİZ!
- Tekirdağ: “Krizin faturasını işçiler değil, krizi yaratanlar ödesin”
- Tutuklanan sendikacı ve havalimanı işçileri için uluslararası imza kampanyası devam ediyor
- Tutuklanan havalimanı işçilerinden 3'ü tahliye edildi
- Üçlü Danışma Kurulu’nda DİSK’in görüş ve önerileri dile getirildi
- TMMOB, CUMARTESİ ANNELERİNİN YANINDADIR
- İŞSİZLİK VE İSTİHDAM RAPORU- Ekim 2018 KRİZ İŞSİZ BIRAKIYOR İşsizlikte Patlama
- SYRİZA'NIN BASKICI DÖNÜŞÜ
- BREZİLYA'NIN AŞIRICI POLİTİKALARI
- DEVRİM TEHLİKEDE
- Metrisin Kara Dayısı Tahsin Teslim Demir Yıldızlara Ugurlandı
- Hesap Veren Kapitalizm mi yoksa Demokratik Sosyalizm mi?
- KISACA TÜRKİYE İŞÇİ SINIFI MÜCADELELERİ TARİHİ ÜZERİNE
- MCKİNSEY'Lİ "TÜRK" BAHARI VE "YARATICI YIKIM !"
- KUSURLU, MANYAK VE BİZDEN BİRİ
- NOT WELCOME...
- Muhsin Yazıcıoğlu Kimdir?
- KAPİTALİZMDEN SONRA FACEBOOK
- # KÖLEDEĞİLİZ
- SIRILSIKLAM BİR ÂŞIK: BEDRİ RAHMİ[*]
- SAHİCİ OLMAK[1]
- KATİLİN İKTİDAR OLMASI SUÇSUZLUĞUNU KANITLAMAZ
- İÇKİ VE SOSYALİZM
- Demokratik Sosyalistler Azınlık Hakları İçin Savaşmak İstiyor, Onları Bastırmak İçin Değil
Beitragkategorie
-
Oktober 2018
-
Cumartesi Anneleri 708.Hafta Fehmi Tosun ve Hüseyin Aydemir nerede?
(Haberler)
2018-10-21 15:17:44
Cumartesi Anneleri 708.Hafta Fehmi Tosun ve Hüseyin Aydemir nerede?Anayasa'nın 34. maddesi barışçıl toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkını güvence altına almıştır. Anayasa bu madde ile...
-
MEHMET SELİM ATLI SERBEST BIRAKILSIN!
(Haberler)
2018-10-21 15:14:32
OHAL kaldırıldı ancak OHAL koşullarını aratmayan uygulamalar devam ediyor. Hapishanelerde muhalif içerikli haftalık gazeteler yayın kategorisi içinde görülmediği için mahpuslara verilmiyor. İzmir...
-
DİRENİŞTE 609. GÜN (89. HAFTA)
(Etkinlikler)
2018-10-21 15:07:03
DİRENİŞTE 609. GÜN (89. HAFTA) 22 EKİM 2018 PAZARTESİ GÜNÜ SAAT 11.30'DA İHRAÇ EDİLDİĞİMİZ İŞYERİMİZ (ÇANKAYA TOPLUM SAĞLIĞI MERKEZİ LAĞVEDİLDİĞİ VE ÇALIŞTIĞIMIZ BİRİM ORAYA BAĞLANDIĞI İÇİN) ÇANKAYA...
-
PEK ÇOK İNSAN İÇİN BİR DÜNYA
(Üretim-Katkı-Tartışma)
2018-10-21 09:13:40
(Bu yazı 18.10.2018 tarihinde http://www.jacobinmag.com sitesinde yayınlanmıştır. Türkçe'ye tarafımızdan amatörce çevrilmiştir.) ERTUĞRUL KÜRKÇÜ (Ç.N.: Devrimci söyledikleri ve yaptıklarının...
-
Suudi Arabistan: Kaşıkçı konsolosluktaki kavgada öldü
(Haberler)
2018-10-20 10:00:30
Suudi Arabistan, son olarak 2 Ekim'de İstanbul'daki Suudi başkonsolosluğuna girerken görülen gazeteci Cemal Kaşıkçı'nın öldüğünü doğruladı. Suudi Arabistan Başsavcısı Şeyh Suud el-Mucib, Kaşıkçı'nın konsoloslukta...
-
FAŞİZMİN ANATOMİSİ'NDEN ALINTI
(Üretim-Katkı-Tartışma)
2018-10-20 07:52:08
ROBERT O. PAXTON Faşizmin bir diğer varsayılan ana karakteri, onun kapitalizm, burjuva karşıtı düşmanca tutumudur. Erken dönem faşist hareketler, burjuva değerlerine ve "sadece para kazanmak, para,...
-
2 işçi yaşamını yitirdi
(Haberler)
2018-10-19 20:59:32
İzmir 'in Bergama ilçesinde, pamuk deposu ile tekstil atölyesi arasındaki duvarın çökmesi sonucu 2 işçi hayatını kaybetti, pamuk balyalarının altında kalan 3 işçi ise yaralandı. Balyaların altından...
-
64 YILDIR MESLEĞİMİZİ, MESLEKTAŞLARIMIZI VE ÜLKEMİZİN ÇIKARLARINI SAVUNUYORUZ, SAVUNMAYA DEVAM EDECEĞİZ!
(Haberler)
2018-10-19 20:44:36
18.10.2018 18-21 Ekim 1954 tarihlerinde toplanan TMMOB'nin İlk Genel Kurulu'nun 64. yıldönümünde kutlanan Mühendislik-Mimarlık Haftası nedeniyle TMMOB Yönetim Kurulu Başkanı Emin Koramaz tarafından...
- Cumartesi Anneleri 708.Hafta Fehmi Tosun ve Hüseyin Aydemir nerede? (Haberler) 2018-10-21 15:17:44