BTK’nın bugün açıkladığı karar [1], geçtiğimiz günlerde lisanslarını ESB üyesi olmadığı için iptal ettiği 134 firmaya ek süre veriyor ve iptal kararını [2] geri alıyor. Olayın detayını anlatmadan önce geri alma kararına bir bakalım;
Resmi Gazete’de yayımlanan Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurulu kararına göre, ESB’ye 16 Mayıs 2016 tarihine kadar üye olmayan şirketlerin, 15 Temmuz 2016’ya kadar üye olmaları halinde, internet servis sağlayıcılığı hizmeti yetkilendirmeleri 16 Mayıs 2016’dan itibaren devam ettirilecek. Karar şu şekilde;
Erişim Sağlayıcıları Birliği (ESB) Üyeliğine Yönelik Süre Verilmesi
16/06/2016 tarihli ve 29744 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurulu’nun 07/06/2016 tarihli ve 2016/DK-YED/289 sayılı Kararı ile;
“…
1. 30/03/2016 tarihli ve 2016/DK-YED/181 sayılı Kurul Kararı kapsamında Erişim Sağlayıcıları Birliği’ne (ESB) 16/05/2016 tarihine kadar üye olmayan şirketlerin, 15/07/2016 tarihine kadar ESB’ye üye olmaları halinde, İnternet Servis Sağlayıcılığı Hizmeti yetkilendirmelerinin 16/05/2016 tarihinden itibaren devam ettirilmesi,
…”
hususunda Karar alınmıştır.
Üyelik başvurularının, ilgili belgelerle birlikte doğrudan ESB’ye yapılması gerektiğini hatırlatmakta fayda mülahaza edilmektedir. ESB’ye ilişkin detaylı bilgilere www.esb.org.tr adresinden ulaşılabilmektedir.
Doğan Görünümlü Şahin : Erişim Sağlayıcılar Birliği
Erişim Sağlayıcılar Birliği (ESB) 17-25 aralık kaset yayınları sonrasında hükümetin içerikleri çabuk engelleme yapmak için kurmuş olduğu bir yapı. Bu yapının kurulmasına dair maddeler, 5651 sayılı kanuna, birden fazla torba kanunlar yoluyla acilen eklediği değişiklikler arasındaydı. Sivil bir meslek kuruluşu gibi gösterilen ama tüzüğünü BTK’nın cebren hazırladığı bir yapıydı. Dolayısıyla da “İnternet içeriklerine sansür” yaklaşımını, sanki meslek kurumları özdenetim yapmış da kapatmış izlenimi vermeye yönelik bir organizasyon olarak görüldü[3].
BTK, bu yapıya tüm internet erişim sağlayıcılarını (veri merkezi ya da internet servis sağlayıcı) katılmaya mecbur kıldı. Firma sayısı ilk etapta 315 olarak açıklandı. Ancak sivil toplum örgütü görüntüsü verildiği için, sektör sahiden sivil örgüt gibi düşündü ve BTK’nın dışında 2 grup imza topladı. Bunlardan Telkoder bir tüzük de hazırladı. Sonuçta BTK’nın hazırladığı tüzüğe [4] imza atanlar sadece BTK’nın denetimini en fazla hisseden 3 büyük telekom firması ve alt şirketleri oldu. Böyle olunca da BTK aniden katılmak zorunda olan firma sayısını 45’e düşürdü (sadece abonesi olanlar diye yeni bir kural getirerek) ve kanunda yazılı olan 1/4’ü uygulayarak da 13 firmanın imzasıyla ESB’nin kurulduğunu ilan etti[5][6]. Diğer firmaları ise yok gibi kabul etmiş oldu.
Daha sonrasında 5651 sayılı kanundaki değişikliği Anayasa Mahkemesine taşıyan CHP’nin iptal talepleri arasında ESB’nin yapılanması da yer aldı [7]. Üstüne Telkoder tarafından açılan dava çerçevesinde, 2015’de Danıştay ESB’nin Tüzüğüne durdurma verdi[8]. Buna rağmen ESB çalışmalarına ve Genel Kurul yapmaya devam etti[9]. Üstelik Danıştay tarafından sert bir uyarı da söz konusu, çünkü ESB’nin tüzüğüne verilen durdurma kararı üzerine bir başka torba kanun ile geçmişe yönelik düzenleme yapılıverdi [10].
Bu yıla kadar ESB bu eklektik durumla var oldu. Ankara’da ofisi ve çalışanları var ama gördüğümüz kadarıyla bir ULAK görevi üstlendi. Yani TİB ya da Mahkemelerden gelen kararları Internet Erişim firmalarına ulaştırma görevi yaptı. Ancak bu sene BTK birden başka bir karar verdi ve daha önce kapsam dışı tuttuğu diğer firmaları ESB’ye üye olmakla mecbur kıldı. Üye olmayanların ise lisanslarını iptal edeceğini açıkladı. Verilen tarihe kadar üye olmayanların lisanslarını ise iptal ediverdi. 134 firmanın mayıs sonundaki iptalleri bununla ilgiliydi[2].
Bugün açıklanan karar ise, bu 134 firmanın lisans iptalleri durdurulup, yeniden süre uzatımı verilmesiyle ilgili. Ama ESB’nin oluşturulma şekli ile ilgili Danıştay davalarının hala devam etmekte olduğunu da hatırlatalım.