Göbek Fıtığı Nedir?
Göbek fıtığı, göbek deliğinin etrafındaki bir bölgeden yağ dokuların ya da bağırsakların geçmesi sonucu dışa doğru fıtıklaşma (çıkıntı olması) olmasıdır. Bu fıtık oluşumunda bağırsaklar veya yağ dokular anne karnındaki sürede anne ile bebeği birbirine bağlayan göbek bağının karın boşluğundaki açıklığına doğru gider. Yaygın olan karın fıtığı genellikle zararsızdır. Bebeklerde göbek fıtığı çok sık rastlanan bir durumdur. Genellikle 2 yaşına kadar herhangi bir ameliyat yapılmadan kendi kendine geçebilir. Nadir vakalarda ise 5 yaşına kadar uzayabilir. 4 yaşa kadar kapanmamış fıtıklaşmalarda ameliyat gerekebilir. Yetişkinlerde de görülen karında fıtık, çoğu kez cerrahi işlemle tedavi edilir.
Göbek Fıtığı Belirtileri Nelerdir?
Göbekte oluşan fıtık göbeğin yakınlarında yumuşak bir şişlik ve çıkıntılı bir doku meydana getirir. Bebeklerde sıkça görülen bu fıtık, bebekler ağladıklarında veya zorlandıklarında gözle görülür hale gelir. Bebeklerde oluşan fıtık çoğunlukla ağrı yapmaz. Ancak yetişkinlerde çıkan göbek fıtığı karında ağrıya yol açabilir. Bu ağrılar bazı durumlarda günlük yaşamı sekteye uğratabilir. Göbek fıtığı belirtileri şu şekilde sırlanabilir:
- Göbek deliği çevresinde şişlik ve çıkıntı
- Mide bulantısı
- Şişlik ve çıkıntı olan yerde ağrı
- Dışkılamada zorlanma
- Dışkılamada ağrı hissi
- Dışkılama esnasında ağrı
- Fıtıktan dolayı harekette kısıtlanma
- Bazı durumlarda mide bulantısı ile gelişen kusma
- Şişlik olan alanda baskı hissi
Göbek Fıtığı Nedenleri Nelerdir?
Anne karnında kan ve besin akışlını sağlayan göbek kordonu, bebeğin göbeğinden dışa doğru çıkar. Doğum ile kesilen bu bağ genellikle kuruyup düşer. Göbekte oluşan boşluk zamanla kapanır. Fakat bu boşluk geç kapanırsa karındaki yağ doku veya bağırsaklar oraya bir çıkıntı yapabilir. Bu yüzden bebeklerde göbek fıtığı yaygın olarak görülür. Yetişkinlerde ise göbek fıtığına sebep olabilen birçok neden olabilir. Bunlar şu şekilde sıralanabilir:
- Ağır spor
- Fazla kilo
- Hızlı kilo alıp vermek
- Kronik kabızlık
- Şiddetli öksürük
- Çoğul gebelik
- Ani hareketler
- Karından geçirilen cerrahi işlemler
- Sık hamilelik
Göbek Fıtığı Teşhisi Nasıl Konulur?
Bebeklerde veya yetişkinlerde göbekte bulunan fıtığa teşhis konulması için ilk olarak fiziki muayene yapılır. Fıtıklaşan yapı bu muayene ile kolayca bulunabilir. Tam olarak belirgin bir halde şişlik yoksa ultrason ile görüntüleme yapılarak teşhis edilebilir. Şayet fıtık boğulması varsa ve hastada bulantı, kusma, ateş ve şiddetli ağrı bulunuyorsa enfeksiyon olasılığı da düşünülerek bazı kan testleri de istenebilir.
Göbek Fıtığı Tedavisi Nasıl Yapılır?
Bebeklerde göbekte fıtık oluşumu çoğu vakada 2 yaşına kadar kapanabilir. Rutin kontrollerde çocuk doktoru fıtıklı bölgeyi içeri doğru itebilir. Ancak bu hareketin ebeveynler tarafından yapılmaması gerekir. Halk arasındaki bazı inanışlara göre göbekteki fıtığın üzerine bir şey konulursa geçebileceği söylenir. Ancak bu yanlış bir görüştür. Çünkü bu hareketle fıtık iltihaplanabilir. Bu yüzden hekim kontrolünde geçmesi beklenmelidir.
Yetişkinlerde ise göbek fıtığı fark edildiği zaman hemen tedavisine başlanması gereken ciddi bir durumdur. Göbek fıtığının büyüdüğü ve ağrı verdiği hallerde herhangi bir komplikasyon riskine karşı cerrahi müdahale ile alınması gerekebilir.
Göbek Fıtığı Ameliyatı
Eğer fıtık 3cm’den büyükse laparoskopik yöntemle, büyük ise açık ameliyatla küçük bir kesi yapılarak gerçekleştirilir. Bu ameliyat için birçok farklı yöntem bulunur. Ancak en sık kullanılan uygulama yama tekniğidir. Bu yöntemde fıtığın tekrar etme olasılığı %1 gibi az bir orana düşer. İster açık ister kapalı ile yapılan bu teknikte hekim fıtıklı dokuyu bölgeden uzaklaştırır ve açık kalan yere yama yapar. Yama tekniği ile hastalar ameliyat sonrası boşluk hissi veya yabancı cisim varlığı hissetme gibi olumsuzlukları yaşamazlar. Ayrıca ameliyat bölgesinde sağlıklı bir doku gelişimine yardımcı olur. Ameliyatın süresi kişinin yaşı, kilosu ve genel sağlık durumuna göre değişir. Ameliyat aksi bir durum olmadıkça ortalama 30-60 dakika kadar sürebilir. Ameliyat sonrası kişi hastanede 1 gece kalabilir. 2-3 saat sonra su içmeye başlar ve akşam yemeğini yiyebilir. Ertesi gün ise herhangi bir olumsuz durum yoksa hasta taburcu olabilir.
Göbek Fıtığı Ameliyatı Sonrasında Dikkat Edilmesi Gerekenler Nelerdir?
- Hasta hekimin tavsiye ettiği süre boyunca ağır fiziksel aktiviteden kaçınmalıdır.
- Ameliyattan sonra 72 saat boyunca araba kullanılmamalıdır.
- Rahat kıyafetler tercih edilmelidir.
- Ağır yük taşımamalıdır.
- Kabızlıktan kaçınılmalı ona göre beslenilmelidir.
- Bol su içilmelidir.
- Alkol ve sigara kullanımını bırakmalıdır.
- Kişi hazır olduğunda işe başlamalıdır.
- Hekim öneriyorsa mutlaka korse kullanılmalıdır.