Palm yağı sahtekarlığının kökünü kazımak için biyoyakıt ithalatında daha sıkı kurallar getirilmesi talep ediliyor.
Guardian‘ın aktardığına göre; kampanyacılar, havayolu şirketlerinin daha temiz uçuşlara güç vereceğini umdukları ithal ‘kullanılmış’ yemeklik yağın, işlenmemiş palm yağı olmadığından emin olmak için daha sıkı kurallara ihtiyaç olduğu konusunda uyardı.
Atık yağların yaklaşık yüzde 80’i, havacılık sektöründeki artan talebe rağmen çoğunlukla hala otomobil, kamyonet ve kamyonlarda kullanılan biyoyakıtları oluşturmak için ithal ediliyor. Bu ithalatın yaklaşık yüzde 60’ı Çin‘den geliyor. Ancak soruşturmalarla ortaya çıkarılan sahtekarlık vakaları, ithalatın büyük bir kısmının yeniden kullanılan palm yağı ürünleri yerine yanlışlıkla atık olarak etiketlenebileceğini gösterdi.
Bir zamanlar yenilenebilir olarak görülen tarımsal biyoyakıtlar artık ormansızlaşmaya ve emisyonların artmasına sebebiyet veriyor. Brüksel merkezli sivil toplum kuruluşu Transport & Environment (T&E) için hazırlanan bir rapora göre, Avrupa ülkeleri tarımsal kaynaklı biyoyakıtları kısıtlamaya çalışırken, atık yağ talebindeki artış, arzı geride bırakmış durumda.
Avrupa’nın kullanılmış yemeklik yağ tüketimi 2015’ten bu yana iki kattan fazla arttı. Bunun büyük bir kısmı kara taşımacılığında yakıt olarak kullanılırken, havayolu şirketlerinin sürdürülebilir havacılık yakıtına yönelmesiyle talep artışı bekleniyor. Atık yemeklik yağ, geçtiğimiz ay Virgin Atlantic‘in İngiltere hükümeti tarafından desteklenen transatlantik uçuşuna tek başına yakıt sağlayan sürdürülebilir havacılık yakıtının ana bileşeniydi.
İthalatla ilgili ciddi endişeleri olduğunu belirten T&E’de, biyoyakıt uzmanı olan Barbara Smailagic, Avrupa hükümetleri palm gibi işlenmemiş yağların atık olarak etiketlenmesini engellemenin neredeyse imkansız olduğunu söylüyor.
‘Biyoyakıtları her derde deva bir ilaç olarak görmekten vazgeçmeliyiz’
Palm yağı biyodizel ithalatı yüzde 30 oranında düşerken, ‘atık’ veya ‘kalıntı’ olarak etiketlenen yağ türevleri artıyor. Almanya ve İrlanda gibi ülkeler sahtecilik risklerine karşı resmi soruşturmalar başlatırken, Avrupa Komisyonu da Endonezya‘daki sahte biyodizeli soruşturma sözü verdi.
Kullanılmış yemeklik yağın, ormansızlaşmaya neden olan palm yağı için başvurulan bir kaçış noktası haline gelmesini önlemek için daha fazla şeffaflığa ve ithalatta bir sınırlamaya ihtiyacın olduğunu belirten Smailagic, “Avrupa yakacak yeni şeyler bulmaktan asla yorulmuyor. Sürdürülebilir biyoyakıt hammaddeleri son derece sınırlı. Biyoyakıtları iklim sorunumuz için her derde deva bir ilaç olarak görmekten vazgeçmeliyiz’’ açıklamasında bulundu.
Rapor, biyoyakıtların karayolu taşımacılığı için doğrudan elektriklendirme lehine, aşamalı olarak kullanımdan kaldırılmasını ve gerçekten sürdürülebilir yakıtların havacılık için ayrılmasını öneriyor.
‣Biyoçeşitlilik Sözleşmesi imzacısı 330 büyük şirketten hükümet ve diğer şirketlere çağrı: Dünya gönüllülüğü aşmalı
AB’deki havayolları, on yılın sonundan itibaren toplam yakıt yakımlarında en az yüzde 6 sürdürülebilir havayolu yakıtı kullanmak zorunda olacak ancak üretim seviyeleri talebin çok altında olmasına rağmen daha fazla kullanılması umuluyor. Birleşik Krallık hükümeti 2025’e kadar beş sürdürülebilir havayolu yakıtı tesisi inşa edilmesini ve 2030’a kadar havayollarının yüzde 10’unda sürdürülebilir havayolu yakıtı kullanmasını zorunlu kılmayı amaçlıyor.
Pek çok çevreci grup, yalnızca yeşil hidrojen kullanılarak ve üretimde doğrudan karbondioksit azaltılarak yapılan sentetik gazyağının gerçekten sürdürülebilir bir havacılık yakıtı olduğuna inanıyor, ancak bunu üretmek için gereken büyük miktarda yenilenebilir enerji konusunda endişeler devam ediyor.