Editörün Notu: Aşağıdaki okur mektubu 19 Temmuz 2021 tarihinde revcom.us web sitesinde yer almıştır. Türkçe çevirisini okurlarımızın dikkatine sunarız.
İnsanlık büyük bir küresel krizle karşı karşıya: 190 milyon COVID-19 vakası ve dünya çapında dört milyondan fazla ölüm… ve ölümler artmaya devam ediyor. Virüs sınır tanımıyor, ardından sefalet ve ızdırap yayıyor. 2020’de Avrupa ve ABD’yi harap ettikten sonra Hindistan, Brezilya ve diğer ülkelerde acımasız bir dalgalanma başladı.
Bu büyüklükteki küresel bir kriz, küresel çapta herkesin taşın altına elini koyması gereken bir yanıtı bekliyor. Şaşırtıcı bir bilimsel buluş başarısıyla, gezegendeki milyarlarca insanı bu ölümcül beladan koruma potansiyeline sahip ve virüsün dünya nüfusuna yayılma kabiliyetini önemli ölçüde azaltan son derece etkili aşılar geliştirildi ve üretime alındı.
Ancak kabus devam ediyor ve derinleşiyor. Gezegene egemen olan kapitalizm-emperyalizm sisteminin acımasız eşitsizlikleri altında, aşı ABD’de ve diğer zengin ülkelerde yüz milyonlarca doz şeklinde satın alınıp istiflenirken, virüs küresel Güney’de ülkeden ülkeye yükseliyor. — Tunus’tan Namibya’ya, Haiti ve Endonezya’ya ve ötesine yayılıyor. Ve bu ülkelerin çoğunda nüfusun yüzde 10’undan çok daha azı aşılanmıştır.
ABD ve Avrupa ülkeleri, aşı geliştirmeye yönelik tüm çabalarının en başından beri, dünya çapında milyarlarca insanı sömürerek elde ettikleri ekonomik ve politik gücü kullandılar ve ilaç şirketleriyle doğrudan anlaşmalar yaptılar. Aşılar onaylanmadan aylar önce, ABD kendi nüfusunun yüzde 140’ını aşılamaya yetecek 800 milyon doz satın alırken, Birleşik Krallık nüfusunun yüzde 225’ine yetecek kadar aşı satın almıştı. Tüm aşı dozlarının yarısı, dünya nüfusunun yalnızca yüzde 19’unu oluşturan zengin ülkelere gitti.(1)
Bu arada, küresel bir organizasyon olan COVAX, aşı dozları dünyaya sunulmaya başladığında tam olarak bu tür bir istiflemeyi önlemek için görürde kuruldu. Ancak, belirtilen “COVID-19 aşılarına adil erişim sağlama amacına” rağmen, COVAX’ın kendisi, emperyalizmin kaba işleyişinin bu küresel eşitsizlikleri daha da güçlendirdiği bir araç haline geldi. COVAX, finansmanının ana kaynağı olarak emperyalist güçlere bağımlıydı. Aşıya ödeme yapacak durumda olmayan ülkeler için aşıya ücretsiz erişim sağlamayı amaçlıyordu. Ancak bu düzenlemeyi daha da sağlamlaştırmak için ABD ve Avrupa ülkeleri, aşılar için ödeme yapamayan ülkelere sunulmadan önce, COVAX’ı bu zengin ülkeler için beş dozdan bir doz ayırmasını gerektiren bir anlaşma yapmak zorunda bıraktı. Bu, bu ülkeler tarafından doğrudan ilaç şirketlerinden önceden satın alınan dozların üzerindeydi.
Aşıların üretimi büyük ölçüde sanayileşmiş ülkelerin elinde kalmıştır. Bunun nedeni, emperyalist temelli aşı üreticilerinin “fikri mülkiyet haklarının” emperyalistler tarafından, aşıların üretilmesi için gereken hızlı gelişmenin bir koşulu olarak korunmasıdır. Bu tekelleşme biçimi, emperyalist tahakküm ve aşıları üretmek için gereken teknolojinin patenti ile birlikte, dünya nüfusunun büyük bir bölümünü, kendi ihtiyaçları karşılandıktan sonra aşıyı yapmak için emperyalist ülkelerin insafına bırakıyor.
Sonuç, dünya çapında aşılama oranlarında göze çarpan bir eşitsizliktir. Örneğin, New York Times‘a göre ABD’deki yetişkinlerin yüzde 48’inden fazlası tam olarak aşılanmışken, Afrika’daki insanların yalnızca yüzde 1’i tam olarak aşılanmıştır. COVAX, Afrika nüfusunun sadece yüzde 7’sine yeterli dozun verilmesinin Ekim ayına kadar süreceğini öngörüyor. Birçok temel sağlık çalışanı aşı olma fırsatına bile sahip değil. Afrika’daki birçok ülkede ölüm oranları artmaya başlıyor.
Biden, COVAX’a 500 milyon doz bağışlama gösterisi yapmış olsa da, bu sadece dünyanın acil ihtiyaç denizinde bir damla durumundadır. Dünya Sağlık Örgütü, pandemiyi yok etmek için dünya çapında 11 milyar doza ihtiyaç olduğunu tahmin ediyor.
Bu durum, emperyalistlerin hesaplarında hiçbir değeri olmayan, ezilen ülkelerdeki yüz binlerce insan için devam eden idam cezasından başka bir şey değildir. Virüs düzinelerce ülkede kontrolsüz bir şekilde öfkelenmeye devam ederken, hastalığın dünya çapında daha fazla yıkıma neden olabilecek daha bulaşıcı varyantlarının ortaya çıkması tehlikesi büyüyor.
Bu iğrenç eşitsizlikler, ABD emperyalizminin egemen olduğu bir dünyanın korkunç doğasına ışık tutuyor. İnsanlığın bu salgının temsil ettiği aşırı küresel tehdidi üstlenmesini sağlamak için bilimsel anlayışın var olması muazzam bir şey, fakat bununla birlikte emperyalistlerin dünyaya gösterdikleri ölümün pençesi, bu bilimsel bilgiyi aslında insanlığa fayda sağlayacak şekilde benimsemek ve fiilen kullanmak için rasyonel bir yaklaşımı engelliyor.
Halk kitleleri için, bir bütün olarak insanlık için, bu sistem altında gerçekten yaşamaya değer bir gelecek yoktur.
(1) Bu arada, ABD’de aşı dozlarında büyük bir fazlalık mevcut, yüz binlerce Amerikalı büyük ölçüde bilimsel olmayan düşünce ve komplo teorilerine kapılıp aşılanmayı reddettiği için bunlar kullanılmamaktadır. Bu nedenle virüs yayılmaya devam ediyor, binlerce kişinin hayatını tehlikeye atıyor ve sağlık sistemini ve sağlık çalışanlarını bunaltıyor. Bu durum, Bob Avakian’ın asalaklığın ürünü olarak tanımladığı bireyciliğin aşırı bir ifadesidir. Bu durum, tüm ABD ekonomisinin ve yaşam biçiminin, ezilen ülkelerde çocuklar da dahil olmak üzere halk kitlelerinin aşırı sömürüsü üzerine inşa edildiği gerçeğine dayanır. (Detaylı bilgi için bkz: İnsanlık İçin Bilimsel Temelde Umut: Bireysellikten, Asalaklıktan ve Amerikan Şovenizminden Kopmak)