Pişik Neden Olur ve Nasıl Tedavi Edilir?
Özellikle yaz aylarında görülen pişik, yetişkinlere oranla çocuklarda daha sık görülen bir cilt enfeksiyonudur.
PİŞİK NEDİR?
Tıp dilinde “amonyak dermatiti” olarak adlandırılan pişik, candida albicans mantarının neden olduğu bir cilt rahatsızlığıdır. Bebeklerin yanı sıra yetişkinlerde de görülen bir cilt tahrişidir. Genellikle yaz aylarında sıklıkla karşılaşılan bir durum olan pişik çocuk ve yetişkinlerde de gözlenebilir.
Kaşıntı ve yanma hissi veren oldukça rahatsız edici bir rahatsızlık olan pişik, aşırı terlemeye bağlı olarak da gelişebilir. Ciltte bulunan koruyucu yağ tabakasının idrar ve nem nedeniyle ortadan kalkarak cildin tahriş olmasına neden olmaktadır. Pişik, özellikle 9 ile 12 ay arasında sıklıkla görülmektedir.
Özellikle yaz aylarında çocuklarda ve bebeklerde görülen pişik, bebek bezlerinin kalitesiz ve emicilik özelliğinin az olmasından dolayı sıklıkla oluşmaktadır. Pişiğe neden olan mantar nemli ve ıslak alanları sever. Bu nedenle bebeklerin bezlerinin sıkça değiştirilmemesi, idrarırın uzun süre cilde temas etmesi ve aşırı terleme nedeniyle oluşmaktadır.
Pişik aynı zamanda cildin katlanma bölgelerinde daha sık görülmektedir. Sıcak havalarda aşırı terleme nedeniyle terin katlanma bölgelerinde birikmesiyle cildin tahriş olmasına neden olmaktadır.
PİŞİK BELİRTİLERİ
- Kızarıklık
- Kabartılı kızarıklık
- Yanma ve batma hissi
- Kırmızı döküntüler
PİŞİĞE NEDEN OLAN FAKTÖRLER
- Şampuan, ıslak mendil ve benzeri kimyasal içeren kişisel temizlik ürünlerinin yeteri kadar durulanmaması ve ciltte kalıntı kalması durumda pişik oluşmaktadır.
- Bakımsızlık ve hijyen eksikliği bakteri ve mantar oluşumunu tetikleyerek pişik oluşumuna neden olmaktadır.
- Aşırı terleme nedeniyle cildin nemli kalması.
- İdrar yolu enfeksiyonları ve ishal gibi sindirim sistemi rahatsızlıkları.
- Sıcak havalarda terlemeyle birlikte cildin sürtünmesi.
- Çeşitli mantar enfeksiyonları.
- Çeşitli besinlere karşı oluşan alerjik durumlar.
- Çinko eksikliği.
- Dar kıyafetler.
- Sıcak havalarda kalın ve terlemeye neden olan kıyafet seçimi.
PİŞİK OLUŞUMUNU ÖNLEMENİN YOLLARI
Pişiği önlemenin başlıca unsuru cildi kuru ve temiz tutmaktadır. Özellikle bebeklerin bezlerinin sık sık değiştirilmesi ve emici özelliği yüksek olan bezler tercih edilmelidir. Pişik oluşumunun başlıca nedeni kötü hijyen ve nemdir. Özellikle bebeklerin bezleri değiştirilirken ara sıra altlarının açık tutularak cildin hava alması sağlanmalıdır. Aynı zamanda bezin çok sıkı bağlanması da cildin hava almasını engellemektedir.
Özellikle bebeklerin bezleri değiştirilirken kullanılan ve kimyasal içeren ıslak mendiller ciltte kalıntı bırakarak cildin tahriş olmasına neden olmaktadır. Bu nedenle ıslak mendil kullanımının yanı sıra su ve sabun ile hijyenin sağlanması önerilmektedir. Ancak sabunun iyice durulanması gerekmektedir.
Pişiği tetikleyen unsurlardan biri de tüketilen besinlerdir. Aynı zamanda emziren annelerin sağlıklı ve doğal gıdalarla beslenmeleri oldukça önemlidir. Annenin antibiyotik kullanımı bebeği etkileyerek çeşitli enfeksiyonların oluşumunu tetiklemektedir.
PİŞİK TEDAVİSİ
Pişik tedavisinde önemli olan bebeğin veya kişinin cildinin temiz ve kuru olmasıdır. Özellikle bebeklerde meydana gelen pişiklerin tedavisinde bez kullanımına dikkat edilmelidir. Cildi tahriş eden bezler ve ıslak mendiller kullanılmamalıdır. Bebeğin dışkı temizliği su ve sabun ile yapılmalıdır. Aynı zamanda pişik oluşan bölge ıslatılmış pamukla silindikten sonra zeytinyağı sürülerek cildin yumuşaması sağlanabilir.
Bebek bezleri uzun süre tutulmamalı ve bebeğin cildinin güneş görerek hava alması sağlanmalıdır. Pişik problemi olan bebeklerin tedavilerinde doktor onayı ve kontrolü ile çeşitli pişik kremleri kullanılabilir. Ancak kullanılan pişik kremlerinin A ve D vitamini bakımından zengin kremler olmasına dikkate edilmelidir.
Aynı zamanda pişik tedavisinde kullanılan bir diğer yöntem ise pudra kullanımıdır. Pudra cildin nemini azaltarak kuru kalmasını sağlar ve sürtünme esnasında oluşan acıyı hafifletir. Pişik tedavisinde kullanılan doğal yöntemlerden biri de yumurta akı tedavisidir. Pişik oluşan bölgeye yumurta akı sürülür ve kuruması beklenir. Yumurta akı cildin rahatlamasına yardımcı olurken acıyı da hafifletir. Daha sonra yumurta akı su ile durulanır.
Cansu YAVAŞ / NeOldu.com