Lastik Hava Basıncı Tablosu
Sağlıklı ve güvenli bir yolculuk için lastik hava basıncı çok önemlidir. Lastik hava basıncının ideal olmaması yani standart basıncından düşük ya da az olması kaza ve tehlike riskini artırır. Bu da güvenli yolculuk yapmanıza engel olur. Soğuk ve sıcak havalarda, lastik hava basıncın da değişme meydana gelebilir. Çünkü soğuk havalar da lastik sertleşir. Sıcak havalarda da lastik hava kaybeder. Bu yüzden zorlu hava koşullarında kış lastiği, sıcak havalarda yaz lastiği kullanımı tavsiye edilir. Ayrıca hangi lastik kullanılırsa kullanılsın, 15-30 gün arayla lastik hava basıncı kontrol edilmelidir.
Lastik hava basıncı tablosuna geçmeden önce lastik ve lastik hava basıncı hakkında kısa bir bilgi verelim.
Lastik Nedir?
Lastik, içinde basınçlı hava tutabilecek kabiliyette tasarlanmış, janta monte edilerek aracın yola tutunması sağlanmış, dışarıdan basit görünümlü olan, yapısında ise kauçuk bileşik, kord bezi, çelik teller bulundurmasıyla basit bir yapı olmadığını gösteren, yüksek teknolojiyle üretilen, aracın vazgeçilmez parçalarından biridir.
Lastiğin Temel Görevleri Nelerdir?
Lastiğin; araç üzerindeki yükü taşımak, aracın yolda durmasını ve hareket etmesini sağlamak, aracın yönünü değiştirmek ya da düz ilerletmek, hızlı gidişlerde aracın dengesini sağlayarak sarsıntıyı engellemek gibi temel görevleri vardır.
Araç üzerindeki yükü taşımak: Lastiğin yapısında hava basıncı vardır. Bu hava basıncı, aracın üzerindeki yükü dengeleyerek yolda düzgün ilerlemeyi sağlar.
Aracın yolda durmasını ve hareket etmesini sağlamak: Motorun ürettiği ve diğer organların gönderdiği torkun, aracı hareket ettirecek kinetik enerjiye dönüşebilmesi için, lastiklerin yolla temasında istenilen kinetik enerjiyi toplaması gerekir. Ani frenleme esnasında, fren sisteminin aracı yakın mesafede durdurabilmesi için, lastiğin yolda istenilen kinetik enerjiyi üretmesi gerekir. Lastik, bu sürtünme kuvvetini yapısında tasarlanan, bileşiklerden oluşan karışım ve uygun deseniyle üretir.
Aracın yönünü değiştirmek ya da düz ilerletmek: Sağlıklı ve güvenli bir yolculuk için, sürücünün direksiyon hakimiyetini kaybetmemesi gerekir. Ancak zor hava koşullarında, virajlarda ya da tümseklerde, sürücü direksiyon hakimiyetini toparlamakta biraz zorlanabilir. Lastik bu durumlarda, gerekli sürtünme kuvvetini üreterek, kayma ve savrulmaya engel olur.
Hızlı gidişlerde aracın dengesini sağlayarak sarsıntıyı engellemek: Lastik bu görevi yaparken, aslında aracın diğer parçalarına destek olmuş olur. Ancak bu görevi yaparken, asıl görevlerini ihmal etmemesi gerekir. Bu özelliği düşünülerek, yapısında özel bileşikler bulundurulmuştur.
Lastiğin Hizmetini Engelleyen Unsurlar Nelerdir?
Lastiğin hizmetini; lastik şişirme basıncı, aşırı ve düzensiz yükleme, lastik kullanma hızı, aracın mekanik ayarları, rotasyon yani yer değiştirme, balans ayarı, yol ve iklim koşulları gibi unsurlar engeller.
Lastik şişirme basıncı: Lastiğin ideal hava basıncı, araç üreticisi tarafından belirlenir. Bu da aracın el kitabında ayrıntılı olarak yazılır. El kitabı, dikkatli okunmalı ve uygulanmalıdır. Arıca en az 15 günde bir lastiklerin hava basıncı kontrol edilmelidir. Lastik, soğuk havalarda sertleşir ve sıcak havalarda yumuşar. Önerilen lastik hava basıncından az ya da çok basınç yüklememeliyiz.
Aşırı ve düzensiz yükleme: Aracın maksimum yük miktarı, araç üreticisi tarafından belirlenmiş ve araç el kitabına yazılmıştır. Ayrıca Karayolları Trafik Yönetmeliği tarafından da araçların maksimum yük miktarı belirlenmiştir. Araç el kitabı ya da Karayolları Trafik Yönetmeliği, dikkatlice okunmalı ve uygulanmalıdır. Önerilenden fazla yük yüklendiğinde lastikler aşınır ve aracın dengesini sağlayamaz. Bu da aracın diğer organlarına zarar verir. Ani frenleme ya da virajlarda, araç dengede duramadığı için kaza ve tehlike riskini artırır. Bu da sağlıklı ve güvenli bir yolculuk yapmanıza engel olur.
Lastik kullanma hızı: Araç lastiklerinin yanak kısımlarında, lastiğin yapabileceği hız sınırı yazmaktadır. Ayrıca araç üreticisi tarafında da, lastiğin hız sınırı belirlenmiştir. Bu hız sınırı, aracın el kitabında detaylı şekilde yazmaktadır. Bunların dışında da trafik kurallarına uyumalı ve belirtilen hız sınırı geçilmemelidir. Aşırı hız, lastiklere zarar verir ve aracın dengesini bozar. Bu da güvenli bir yolculuk yapmanıza engel olur.
Aracın mekanik ayarları: Aracın rot, fren gibi mekanik sistemlerindeki bozukluk ya da arızalar, lastiğin aşınmasına neden olur. Bu da lastiğin yolda performansını düşürür ve kazalara neden olur. Bunun için düzenli bakım yaptırılmalı ve en az 15 günde bir kontrol yapılmalıdır.
Rotasyon yani yer değiştirme: Aracın sağ, sol, arka ve ön lastikleri farklı aşınmalara uğrayabilir. Bu aşınmayı önlemek için, lastiklerin bir uzman tarafından kontrol edilip, gerekirse yerlerinin değiştirilmesi gerekir.
Balans ayarı: Sürüş esnasında titreme ve sallantı gibi durumların yaşanmaması için lastik ve jantın birbirine iyi bağlanması gerekir. Yoksa yol boyunca titreme ve sallantıdan dolayı güvenli ve konforlu yolculuk yapılamaz.
Yol ve iklim şartları: Yolların aşınmış olması, soğuk ve sıcak havalar lastiğin performansını düşürebilir. Bu yüzden yola sıkı tutunamaz. Güvenli ve sağlıklı yolculuk yapmak için kış aylarında kış lastiği, yaz aylarında yaz lastiği kullanılmalıdır.
Lastik Hava Basıncı Nedir?
Lastik hava basıncı; lastik ebadına göre farklılık gösteren, güvenli ve sağlıklı bir yolculuk yapılabilmesi için dikkat edilmesi gereken önemli bir unsurdur. Lastik hava basıncına, dikkat edilmediği takdir de kaza ve tehlikeler meydana gelebilir. Bu da can ve mal güvenliğine zarar verir.
Lastik Hava Basıncının Önemi Nedir?
Lastik hava basıncı, aracın dengede durması ve güvenli yolculuk için çok önemlidir. Lastik hava basıncı düşük ya da fazla olduğunda, araç dengede duramaz ve yola tutunamaz. Sarsıntı ve titreme de dengede durmakta zorlanır ve kazaya neden olabilir. Ayrıca kaygan ve buzlu yollar da yola tutunamadığı için ani frenleme esnasında ve tehlikelerde yakın mesafede duramaz. Bu da can ve mal kaybına neden olabilir. Dolayısıyla sağlıklı ve güvenli bir yolculuk yapılamaz. Ayrıca fazla hız da güvenli yolculuk yapmaya engel olur. Çünkü lastik yola tutunamaz ve ani frenleme esnasında kısa mesafede duramaz. Bu da kaza yapmanıza sebep olur.
Bu yüzden lastik hava basınçlarını düzenli kontrol ettirmeli, aracın el kitabını dikkatli okumalı ve uygulamalı, Karayolları Trafik Yönetmeliği okunmalı ve trafik kurallarına uyulmalıdır.
Lastiğe Nasıl Bakım Yapılmalıdır?
Lastiğin bakımı sadece kendisine değil, aracın diğer parçalarına da bağlıdır. Örneğin; araç ön camınızda bir çatlak oluştuysa bu durumda lastikler kontrol edilmelidir.
Lastik hava basıncı, en az 15 günde bir kontrol edilmelidir. Aracın genel bakımı da yılda iki kez muhakkak yapılmalıdır.
Lastikle İlgili Genel Tavsiyeler
Lastik bakımını küçümsememek gerekir. Lastik bakımı hayat kurtarır. Aracınızın dengede olmasını ve yoldan sapmasını engeller. Bu can ve mal güvenliğinizi korur. Böylelikle sağlıklı ve güvenli yolculuk yapmanızı sağlar.
Hiçbir bakım ve kural küçümsenmemelidir. Kendinizin ve sevdiklerinizin, can ve mal güvenliği sizin sorumluluğunuzdadır. Araç bakımı yaptırıp, trafik kurallarına uyarak, kendinizin ve sevdiklerinizin hayatlarını güvence altına alın.
Lastik Hava Basıncı Tablosu
Türkiye'de hava basıncı birimi olarak genellikle psi değeri kullanılır. Araçlarda bu bilgi el kitabında bar değerinde yazılır. Dolayısıyla ideal hava basıncı için bar değerini, psi değerine çevirmek gerekir.
1 bar, 14.50 psi'ye denk gelmektedir.
Lastik ebadı Normal Yük Tam Yük
Ön Arka Ön Arka
175/65 R14 2.1 1.8 2.4 3.2
195/50 R15 2.1 1.8 2.4 3.2
195/45 R16 2.2 1.8 2.4 3.2
195/40 R17 2.2 1.8 2.4 2.8
195/60 R15 2.1 2.1 2.4 2.6