Başlıkta yer alan iki terimin bir araya gelmesi tutarsız ve çelişkili görünebilir. Fakat son birkaç on yıl içerisinde bu başkahramanların [İncil ve bilim] konumları gözden geçirildi ve artık başka bir manzarayla karşı karşıyayız. Her iki taraf için öz eleştiri vaktinin geldiğini düşünüyorsak, ilk adım İncil bilginleri tarafından gelmeli, çünkü İncil’in okunma şekli yanlış anlaşmalara neden olmuştur. Buna karşılık, İncil’i temsil eden kişinin tıpkı on yedinci yüzyılda söylendiği gibi “dürüst insanlar arasındaki bir konuşma”ya girmeyi kabul etmesi de bu yazının beklentileri arasındadır. Fakat gerçek bir diyalog kurmak için, içeriğin çok iyi belirlenmiş olması gerekir.
Yüzyıllar boyu süren yanlış anlaşmanın kısa hikâyesi
Bu hikâyenin bir dizi yanlış anlaşmadan meydana gelmesinin nedeni, her iki temsilcinin aynı dili konuşmamasıdır.
Uyumlu başlangıçlar
Başlangıçta, Hristiyan filozof ve teolog Origenes (ö. 185) ve Augustinus (354-430) tarafından şekillendirilen talep süresine göre ilkesel bir anlaşma hüküm sürer. Doğa ile İncil’in yazarı Tanrı olduğuna göre, bu iki kitap arasında bir uyuşmazlık bulunmayacaktır. Gelileo’nun ifadesiyle, doğada yazar “matematik dilinde” evrenin yasalarını deşifre ederr; İncil’de ise Tanrı yaptığı resmi açığa çıkarır.
Kriz zamanı
Bilim ve İncil arasındaki bu uyum Rönesans’a (1450 senesinde matbaanın icadıyla başlayan ve 1650 senesine doğru Galileo davasına kadar süren Avrupa tarihi) kadar sürecek, fakat deney yapımı (Galileo 1564-1642) ve teori (Newton 1643-1727) nedeniyle modern bilimin İncil ile çeliştiğinin gösterilmesiyle birlikte dengeler bozulacaktır. Bu bakımdan Galileo davası, Galileo’nun kendisi geçerli bir kanıt olmaksızın güneş merkezciliği savunsa da (güneş dünyanın etrafında değil, dünya güneşin etrafında döner!) bu simgeseldir. En son yapılan keşifler bu teoriyi kanıtlayacak ve teologları İncil’i yeniden yorumlamaya mecbur bırakacaktır.
Krizin etkileri
Fakat Galileo davası bilim ve teoloji arasındaki ilişkileri büyük ölçüde bozdu. İnsanların sarsılan ruhlarını yatıştırmak için, ya zararlı sonuçları olan bir konkordizm üzerinden, ya da İncil’in doğal olaylardan göze göründüğü haliyle bahsettiği veya kendi döneminde var olan bilgi düzeyiyle kendisini ifade ettiğini söyleyerek bu iki temsil arasında ilişki kurmaya çabalandı…
Christus Dergisi’nden alınmıştır…
Çeviri: Pınar Ercan