Uzay istasyonunda Ramazan ve oruç…
Ramazan ayının başlaması ile birlikte Dünya’nın her tarafındaki Müslümanlar oruç tutmaya başlarken, Ramazan ayına Dünya haricinde yakalanan bir Müslüman da var. Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) astronotu Sultan Kırmızı Neyadi şimdilerde Internasyonal feza İstasyonu’nda vazife alıyor ve bu da pek fazlaca kişinin uzayda nasıl oruç tutulduğunu merak etmesine neden olabilmektedir.
fezada nasıl oruç tutulur?
Ay takvimini kullanarak belirlenen Ramazan ayı ve oruç süresi, uzayda, Dünya’nın yörüngesinde çok önemli bir hızla dönerken 16 gündoğumu ve günbatımı yaşandığı için, Ay’ın doğuşu ve batışını takip ederek belirlenemiyor. Bundan dolayı yöründeki laboratuvar Dünya çevresinde saatte ortalama 17.000 mil (saatte 27.600 kilometre) hızla dönerek yolculara her gün 16 gün doğumu ve gün batımı yaşatıyor.
Her neyse ki UUİ’nin emek harcamaları, Koordineli Evrensel Vakit (UTC) kullanılarak gerçekleştiriliyor ve Kırmızı Neyadi de bu saati takip edebilir.
Neyadi, 26 Şubat’taki basın toplantısında ise altı ay sürecek görevin Ramazan ayına denk gelmesi nedeniyle oruç tutup tutmayacağının sorulması üstüne, “Ben seferi tanımı içindeyim” demiş ve oruç tutmayabileceğini belirtmişti. Neyadi her şeyin vazifesi tehlikeye sokabileceğini veya mürettebat üyelerini riske atabileceğine dikkat çekerek, “kafi oranda yiyecek yenmesine izin verildiğini” söylemiş ve kendini iyi hissetmeyenlerin oruç tutma zorunluğunun olmadığını sözlerine eklemişti.
مبارك عليكم الشهر 🌙
اسأل الله ان يهل علينا شهر رمضان بالخير والبركة على الجميع..
اهديكم هذه المشاهد الليلية الجميلة من محطة الفضاء الدولية.
Ramadan Mubarak 🌙
Wishing you all a month filled with blessings
Sharing the beautiful night time scenery from the International Space… pic.twitter.com/oF3557vXtm
— Sultan AlNeyadi (@Astro_Alneyadi) March 23, 2023
Kırmızı Neyadi, NASA astronotları Stephen Bowen ve Warren Hoburg ve kozmonot Andrey Fedyaev ile beraber Crew 6’nın bir parçası olarak UUİ’de yer ediniyor. Sırt ağrısından nebat biyolojisi ve araç-gereç bilimine kadar mevzularda 19 tecrübe yürüteceği UUİ’de uzun soluklu bir vazifede var olan ilk Emirlik astronotu olarak öne çıkıyor. İlk Emirlik astronotu olansa Hazza Kırmızı Mansouri idi ve 2019’da ortalama sekiz tüm gün UUİ’de kalmıştı.
Kırmızı Neyadi, Dünya’nın yörüngesinde geçirdiği altı ay süresince Ramazan Bayramı’nı ve Kurban Bayramı’nı da kutlayacak. Kırmızı Neyadi, astronot dostlarıyla çeşitli Emirlik yiyeceklerini paylaşacağını söylemiş oldu.
Kırmızı Neyadi ve Kırmızı Mansouri haricinde uzaya gezi eden dokuz Müslüman adam daha bulunmakta. Bu astronotların ilki 1985’te Prens Sultan bin Salman Kırmızı Saud’tu. Sadece, ilk Malezyalı astronot Şeyh Muszaphar Şukor Malezya Ulusal Fetva Konseyi’nden yönergeler talep edene kadar Müslümanların uzayda nasıl yakarma edecekleri mevzusunda kamuoyunda hiçbir münakaşa olmamıştı.
fezada ömür, bilhassa kıble yönünün belirlenmesi, namaz sırasındaki hareketler ve abdest alma şeklinde pek fazlaca suali gündeme getiriyor. Mikro yerçekiminde yön, namaza başlarken astronotların tercihine bırakılıyor, diz çökmek mecburi değil ve abdest alabilmek için yaş havlu kafi kabul ediliyor.
fezada dini ibadetleri faaliyete geçirmek yeni bir vaka değil. İlk İsrailli astronot Duyuru Ramon, Columbia feza Mekiği’nin 2003’teki ağlatısal nihayet uçuşunda Şabat sırasındaydı. UUİ’de Noel de düzgün biçimde olarak kutlanıyor ve kozmonotlar, 7 Ocak’ta gerçekleşen Ortodoks Noelini kutluyor. Bir Presbiteryen olan Buzz Aldrin, Ay’da bir cemaat ayini gerçekleştirmiş oldu. Katolikler içinse, Ay’ın tamamı Orlando Piskoposunun piskoposluklarının bir parçası olarak kabul ediliyor.