Büyük çıkışlar ve büyük inişlerle dolu bir tarayıcı hikayesi... Firefox'un 10 yılına göz atıyoruz!
Sadece 10 sene önce milyarlarca kullanıcı ve şirket için tek bilgisayar arayüzü, sadece PC'lerden ibaretti. Web sayfalarını Windows yüklü PC'lerde Internet Explorer ile dolaşmaktaydık. Yüzde 100'lük bir pazar payı elde etmek bugün imkansıza yakın bir şey ve Microsoft, bunu işletim sistemiyle, üretkenlik paketiyle ve web tarayıcısıyla başarmıştı.
Ardından tam 10 yıl önce (9 Kasım 2004) Windows, Mac OS ve Linux için yayınlanan Mozilla Firefox ortaya çıktı. IE'nin dik düşüşünün en büyük sorumlusu, Firefox web tarayıcısıydı. Mozilla'nın yazılımı, kısa zamanda web tarayıcısı piyasasının yaklaşık çeyreğini ele geçirdi. Bunun yanında Chrome gibi tarayıcılar için de yol açtı - Firefox olmasaydı, Google Chrome da olmayacaktı.
10 yıl sonra bugün Firefox, düz bir çizgi seyrediyor ve pazar payı, bir süredir değişmiyor. Karşısında ise Chrome gibi düzenli olarak güncellenen bir web tarayıcısı var.
Mozilla'nın ilk yükselişinde firmanın CTO'su Andreas Gal'a göre "IE'de bulunmayan özellikleri sunmalarının" katkısı büyük. Gal, Microsoft'un bu dönemde yenilik yapması için üzerinde herhangi bir baskı bulunmadığını, Firefox ile birlikte bunun değiştiğini söylüyor.
PC pazarının gerileyişi, Mozilla'yı çok da korkutmuyor çünkü firma, geleceğini Firefox OS ile garantiye almış durumda. Linux çekirdeğine sahip bu işletim sistemi, bir "işletim sistemi web tarayıcısı" mantığına sahip ve uygulamayla tarayıcı arasındaki duvarı ortadan kaldırıyor. Gal'a göre bu, yeni bir savaş ancak sorun yine aynı: iki firmanın monopolünü bastırmak. Apple ve Google'ın iOS ve Android gibi çok güçlü ekostistemleri var.
Mozilla'nın hedefi bizim için tarayıcı geliştirmek
Gal, Microsoft, Apple ve Google'ın hedefinin hissedarları için para kazanmak olduğunu söylüyor. Gal'a göre bu yanlış bir şey değil, ancak Mozilla'nın hedefi "bizim için bir web tarayıcısı geliştirmek."
Gal, Mozilla'nın standartlar ve API'lar üzerinde çalışıp, bunları mobile uyarlayarak ve sonuç olarak daha iyi bir mobil deneyimi oluşturarak başarıya ulaşacağına inanıyor.
Gal, web tarayıcılarının bilgisayarımızı açmamızın asıl sebebi olduğunu ileri sürüyor ve "native"in öldüğünü söylüyor. Gal'a göre masaüstünde çalışan doğal uygulamalar, bir süre önce öldüler. Bu doğrultuda firma, her cihazda "yüksek kalitede web deneyimleri" oluşturmak üzere yatırımlar yapıyor. Gal, JavaScript ve HTML5'in doğal uygulamalara güçlü bir alternatif haline geldiğini söylüyor.
Gal, önümüzdeki birkaç sene içinde mobil cihazlar için native uygulamalar geliştirmenin anlamını yitireceğini, her şeyi web tarayıcısı içerisinden yapacağımızı ileri sürüyor. Oyunların web tarayıcısı deneyiminin çok önemli bir parçası olduğunu söyleyen Gal, Mozilla'nın önümüzdeki sene daha çok oyunla karşımıza çıkacağının haberini veriyor.