Cumhurbaşkanı Yardımcısı Fuat Oktay, “Bizim kültürümüzde, öbür hiçbir yerde rastlayamayacağınız bir ‘vakıf insanı‘ kavramı vardır. Yumuşak istekli, fedakar, merhametli, yağmur üzere bereketli, güneş üzere aydınlık ve sıcak insanı tanım eden bu kavramı yaşattığımız sürece, Allah’ın müsaadesiyle kimse bu millete ziyan veremez.” dedi.
Oktay, Cumhurbaşkanlığı Külliyesinde düzenlenen Vakıf Haftası ve Ödül Merasimi Programı‘nda yaptığı konuşmada, eğitimden sıhhate, yardımlaşmadan paylaşmaya pek çok alanda faaliyet yürüten vakıfların, asırlardır geniş bir coğrafyada varlığını sürdürdüğünü, faaliyetlerini devam ettirdiğini belirtti.
Vakıf hizmetlerinin aslını “Allah isteğini kazanma” gayesinin oluşturduğunu anımsatan Oktay, bunun da vakıfların faaliyet yelpazesini insanları aşan, her türlü canlıya ve varlığa uzanan bir genişliğe ulaştırdığını lisana getirdi.
Osmanlı periyodunda, güvenlik ve adalet dışındaki hizmetlerin değerli bir kısmının vakıflar marifetiyle sunulur hale geldiğini anımsatan Oktay, Cumhuriyet periyodunda de yaşanan ihmallere karşın, bu mirasa sahip çıkıldığını söyledi.
Oktay, “Bilindiği üzere vakıf senetlerinde, vakıf mallarının gayesi haricinde kullanılmasına karşı çok ağır beddualar vardır. Akıl, vicdan ve inanç sahibi hiç kimsenin, bu bedduaları görüp de vakıf malına el uzatması, istismara ve gasba yeltenmesi mümkün değildir.” diye konuştu.
‘5 bin 670 vakıf varlığının onarımını ve tamiratını gerçekleştirdik’
Vakıflar Genel Müdürlüğünün, Osmanlı coğrafyasındaki 60 bin mazbut vakfın temsilcisi olarak maziden atiye kurulan köprünün yaşatılmasından sorumlu olduğunu tabir eden Oktay, şunları söyledi:
“Hükümetlerimiz devrinde, geçmişteki ihmalleri telafi edecek çok kıymetli adımlar attık. Son 20 yılda 6,5 milyar liralık bir kaynakla 5 bin 670 vakıf varlığının onarımını ve tamiratını gerçekleştirdik. Hala 110 vakıf varlığının onarımı da sürüyor. Sonlarımız dışında restore ettirdiğimiz 25 vakıf yapıtı ve çalışmaları devam eden 13 projeyle, bu mevzudaki sorumluluklarımızı yerine getirmenin çabası içindeyiz. Lakin, bu yaptıklarımızın ecdadın vakıf emanetlerini müdafaa konusunda şimdi kâfi olmadığını da biliyoruz. Geçmişin ihmallerini, eksiklerini, yanlışlarını, hatta yağmalarını konuşarak vakit kaybetmek yerine, vaktimizi ve gücümüzü bundan sonra ne yapacağımıza hasretmemiz gerektiğine inanıyorum. Ecdadın emanetine lakin bu biçimde layık olabiliriz. Önümüzdeki devri, vakıf emanetlerine sahip çıkma, onları asli hedeflerine uygun halde ve günümüz koşullarına nazaran ihya etme devri olarak görüyorum.”
Türkiye’de vakıf kurma geleneğinin hala devam etmesinden memnuniyet duyduklarını belirten Oktay, bu vakıfların, kavramın yalnızca lafzına değil, ruhuna da uygun formda faaliyet göstermelerinin değerli olduğunu kaydetti.
İş insanlarının kurdukları vakıflarla Türkiye’nin dört bir yanında inşa ettirdikleri okulları, yurtları, mescitleri, aşevlerini, kültür merkezlerini gördükçe, yetiştirdikleri gençlerle karşılaştıkça hepsiyle başka farklı gurur duyduklarını lisana getiren Oktay, “Rabbim, ‘İnsanların en güzeli onlara yararlı olandır.’ anlayışıyla vakıf kuran, vakıf yaşatan, vakıf faaliyetlerine dayanak veren herkesten razı olsun.” dedi.
‘Bizim kültürümüzde, ‘vakıf insanı’ kavramı vardır’
Coğrafyadaki bin yıllık Türk varlığının her merhalesinin önemli sınamalarla geçtiğini vurgulayan Oktay, şöyle devam etti:
“Yaşadığımız onca badireye, yıkıma, felakete karşın, hamdolsun milletçe dimdik ayakta kalmayı başardık. Bu türlü devirlerin akabinde süratle toparlanıp yine medeniyet seyahatimize devam etmemizi sağlayan ögelerin başında dayanışma kültürümüz geliyor. Dayanışma kültürümüz her yerde farklı tezahürlerle karşımıza çıkmaktadır. Vakıflarımız, bu kültürün kentlerdeki kurumsal temsilcileridir. Eğitimde, sıhhatte, evlilikte, iş kurmada, hayatın her alanında beşerler, vakıfların dayanağını yanlarında bulmuşlardır. Bizim kültürümüzde, öbür hiçbir yerde rastlayamayacağınız bir ‘vakıf insanı’ kavramı vardır. Yumuşak istekli, fedakar, merhametli, yağmur üzere bereketli, güneş üzere aydınlık ve sıcak insanı tanım eden bu kavramı yaşattığımız sürece, Allah’ın müsaadesiyle kimse bu millete ziyan veremez.”
‘Vakıf insanı hikmet ehlidir’
Mevlana’nın, “Tatlı suyun başı kalabalık olur.” kelamını aktaran Oktay, “Siz, vakıf insanı iseniz elbette başınız kalabalık olacak, elbette sevileceksiniz, elbette çok insanın müracaatına maruz kalacaksınız, elbette çok çalışacaksınız. İmha değil, inşa edici vakıf insanı, cedelden uzak kalır, münakaşa çıkarmak yerine ülfet oluşturur. Kısacası vakıf insanı hikmet ehlidir.” dedi.
İnsan fıtratındaki pek çok hususiyeti bir kenara bırakıp hikmet ehli haline dönüşmenin de bir nasip sıkıntısı olduğunu lisana getiren Oktay, şunları kaydetti:
“Büyükler, ‘Vakıf insanı doğulmaz, vakıf insanı olunur.’ demişlerdir. Merhum Necip Fazıl üstadın, ‘Benim olmadığım yerde kimse yoktur.’ hissiyle teçhiz edilmiş kişi olarak gördüğü dava adamıyla vakıf insanı birebir madalyonun iki başka yüzü üzeredir. Vakıflarımızda, dava adamı olma şuuruyla verilen gayretle de tüm insanlığı kucaklayan medeniyetimiz ortaya çıkar. Kendiyle barışık olduğu için vaktini ve gücünü diğerlerine adayan vakıf insanlarının uğraşları her türlü takdirin üzerindedir.
İnsanlığın da coğrafyamızın da duruş sahibi kişi olarak tanım edebileceğimiz vakıf beşerlerine çok muhtaçlığının olduğu bir periyottan geçiyoruz. Yaratıcısına ve onun kullarına karşı sorumluluğunu kendine karşı sorumluluğu olarak bilen; hayatını, kabiliyetlerini, imkanlarını bu doğrultuda seferber eden vakıf insanlarını hürmetle selamlıyorum. Bu hislerle Vakıf Haftamızın yeterliliğin, hoşluğun, şükrün, rahmetin, dayanışmanın, yardımlaşmanın artmasına vesile olmasını diliyorum.“