in: DİNLEME EĞİTİMİ, MEHMET NURİ KARDAŞ, Editor, Pegem akademi, Ankara, pp.330-378, 2020
Dinleme becerisi, dört temel dil becerisi içerisinde en yoğun kullanılanıdır.
Bu beceri, bireylerin öğrenmeye başladığı ilk dil becerisidir aynı zamanda. Bireylerin
çevresiyle iletişiminde ilk edindiği bu becerinin; öğrenilmiş bir beceri olarak
kabul edildiği, bu yüzden uzun yıllar dil eğitimi ve öğretiminde üzerinde pek durulmadığı
bilinmektedir. Hâlbuki okuma, konuşma, yazma iletişim becerilerinde
olduğu gibi dinleme becerisi de etkili yöntem ve tekniklerin kullanıldığı etkinliklerle
geliştirilebilir bir özellik taşımaktadır.
Günümüzde yaşanan hızlı gelişmeler, diğer öğrenme alanlarında olduğu gibi
dinleme/izleme alanında da öğrencilerin ilgisini çeken dinleme/izleme etkinlikleri
tasarlamak bir zorunluluktur.
Başta Türkçe öğretmenleri olmak üzere bütün öğretmenler bu gerçeğin farkında
olarak, verdikleri eğitimde öğrencilerin dinleme becerilerini geliştirmeye
özen göstermelidirler. Nitekim öğrencilerin aktif, etkin bir dinleme becerisine sahip
olmaları, diğer derslerde de başarılı olmalarının ön koşuludur.
Öğrencilerin dinleme becerilerini geliştirmek üzere tasarlanacak etkinliklerin
programda yer verilen dinleme/izleme kazanımlarına hizmet etmesi; kullanılan
materyalin (metin, görsel veya videoların) eğitici yönü yüksek nitelikli
eserlerden seçilmesi gerekmektedir.
Bu çalışmada etkinlik tasarımının yanı sıra metin, video önerisinde de bulunulmuştur.
Çalışmada on adet dinleme/izleme etkinliği verilmiştir. Çalışma
kapsamında tasarlanan etkinlikler birer örnektir. Bu örnekler ders kitabı hazırlayan
uzman ekiplere ve dinleme eğitimi dersini alan Türkçe öğretmeni adaylarına
özgün dinleme/izleme etkinliği tasarlamaları için birer şablon sunmaktadır.Akademisyen, öğretmen ve öğretmen adaylarının öğrencilerin dinleme
becerisini geliştirmek için yeterli sayı ve çeşitlikte etkinlikler hazırlamaları,
öğrencilerin anlama/kavrama yeterliklerini artıracaktır. Kavrayışı gelişmiş bireylerin
çağımızda hızla gelişen ve değişen yaşam şartlarına adapte olabilmeleri ve
yaşadıkları topluma katkı sunmaları önemli ölçüde kolaylaşacaktır.