Fettullah Celik
Fettullah Çelik yazdı: Esenyurt saldırısı; Şiddet rakamları
Toplumda artan şiddette göze en çarpan olgulardan biri de önceki yazımda da belirttiğim gibi görsel ve yazılı medya.
Buna paralel gelişen suç oranlarında durum ne ona bakalım.
Adalet Bakanlığı'nın 2022 yılına ilişkin Adalet İstatistiklerine bakmakta fayda var.
İstatistiklere göre, Türkiye'de hem soruşturma hem şüpheli hem de dava sayısında artış var. Veriler, soruşturma dosyalarının 2022'de bir önceki yıla göre artış kaydederek 10 milyonu aştığı, şüpheli sayısının ise 12 milyonu bulduğunu gösteriyor.
Ceza mahkemelerinde açılan davalar arasında geçen yıl en fazla artış dolandırıcılık, çocukların cinsel istismarı ve hırsızlık suç türlerinde oldu. Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun'a muhalefet suçundan ise 228 bin kişi soruşturma geçirdi.
Suç oranı yıllar geçtikçe artış gösteriyor. Şöyle ki; 2014 yılında 6,9 milyon olan soruşturma sayısı, 2022'de 10 milyon 599 bine yükselmiş. Bunların yarısı 2021 yıldan devredilirken 2022'de yeni açılan dosya sayısı 5 milyon 302 bin.
Türk Ceza Kanunu dışındaki özel kanunlar kapsamında işlem yapılan suçlarda ise ilk sırayı 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun'a muhalefet suçu oluşturuyor. Bu suçtan geçen yıl 204 bin 813 dosyada 228 bin 733 kişi şüpheli tespit edildi. Karara bağlanan 68 bin davada ise 35 bin 295 kişi suçtan mahkûm oldu.
Koronavirüsü pandemisinin henüz tam olarak başlamadığı 2019'da savcılıklar, bu suçtan 2019'da 94 bin soruşturmada işlem yapmıştı. Açılan dava sayısı ise 60 bin 764'tü.
Soruşturma dosyaları arasında en çok suç iddiası mal varlığına karşı işlenen suçlarda (hırsızlık, yağma, mala zarar verme vs.) oldu. Geçen yıl bu suçtan 5 milyon 846 bin kişi şüpheli kayıtlara geçti. Tehdit ve şantaj suçlarını içeren hürriyete karşı suçlardan ise 2 milyon 355 bin kişi hakkında şüpheli işlemi yapıldı. Vücut dokunulmazlığına karşı suçlarda (yaralama, eziyet vs.) da geçen yıl bir milyon 925 bin kişi şüpheli tespit edildi.
Anayasal düzene karşı suçlardan açılan 183 bin soruşturmada işlem gören şüpheli sayısı 239 bin 989 kişi. Cinsel dokunulmazlığa karşı açılan 192 bin 522 suç dosyasında ise şüpheli sayısı 204 bin 825 oldu. Kasten veya taksirle öldürmeyi kapsayan hayata karşı suçlarda da şüpheli sayısı 124 bin.
Terörle Mücadele Kanunu uyarınca geçen yıl 38 bin 910 dosya açıldı, 43 bin 386 kişi şüpheli oldu. Verilere göre 6 bin 266 kişi ise bu davalarda terör iddiasıyla yargılandı.
Rakamlar sürekli artış eğiliminde tehlike sınırını aşmış gözüküyor.
Peki, bunlar için bir tedbir alıyor mu?
En basit tedbir olan silah alışverişi ile ilgili cezaların caydırıcılıktan uzak olması devletin yaklaşımını ortaya seriyor.