Baharatsız bir hayat düşünebilir mi? Bence kesinlikle düşünülemez. Özellikle Dukan Diyeti yapıyorsanız, tüketebileceğiniz sınırlı gıdaların arasında böylesine engin bir baharat izni varsa, mutlaka kullanmalısınız. Uğruna şehirlerin, ülkelerin, milletlerin birbiriyle savaştığı, büyük ticaretlerin yapıldığı baharat; Arapça’da koku anlamına gelen bahar kelimesinden geliyor. Bahar kelimesi türeyerek daha sonra Hintlilerin sankstrikçe de kullandıkları Bharat ismine dönüşmüş…
Venedik, Cenova gibi şehirler baharat sayesinde ticaret merkezi olmuş. Asya’dan Ortadoğu’ya oradan da Batı’ya kadar ulaşmış. Temelleri millattan önce 3500’lü yıllara kadar dayanıyor. Zamanında 10gr. Hindistan cevizi için 6-7 tane inek takas ediliyormuş. Gel gelelim bu kadar bilgiden sonra, önerdiğim baharatları size yararları ile birlikte aktarmak istiyorum.
Karabiber
Kuşkusuz soframızın tuz ile birlikte en çok kullanılan baharatıdır. Yuvarlak taneli, zeytinsi ve yaprakları kalıp biçiminde bir bitkidir. Dünyada hemen hemen bütün mutfaklarda kullanılır. En doğru kullanım şekli, tane baharatların tüketileceği an öğütülmesi ve o şekilde yenilmesidir. Sindirim sisteminin düzenli ve sağlıklı çalışmasında son derece faydalıdır. Hazmı kolaylaştırdığı, mideyi ısıttığı bilinir. Ayrıca gaz söktürücü özelliği de vardır.
Genellikle tatlılarda ya da sahlep ile birlikte kullansak da aslında yemeklere de çok yakışan bir baharattır. Şeker hastalığının önleyicisidir. Kan şekerini düşürür. Romatizmayı önler. Faranjite karşı önleyicidir.
Yüksek tansiyona yakalanma riskini düşürür. Yorgunluk giderir, enerji verir. Gerginliği alır, sakinleştirir. Doğal bir anti bakteriyeldir. Bağırsaklarda nitrozamine oluşumunu engeller. Baş ağrılarını önler. Mideyi rahatlatır. Kansere karşı vücut direncini arttırır. Migrene karşı önleyicidir.
Kimyon
Türk mutfağında en çok kullanılan baharatların başında gelir. Mideyi yatıştırıcı, bağırsak gazını giderici ve sinirleri uyarıcı etkisi vardır. Hazımsızlığa çok iyi geldiği bilinir. Sinirleri yatıştırır ve sinirsel baş dönmelerini ortadan kaldırır. Kıyma ile yapılan köftelerde, et ve et ürünlerinde, kebaplarda hatta turşularda dahi lezzet arttırıcı olarak kullanılır. Yüksek tansiyonu düşürdüğü ve romatizmaya da iyi geldiği görülmektedir. Akdeniz mutfağının en gözde baharatlarındandır.
Biberiye
Güzel kokulu, yaprakları dökülmeyen, mavi renkli bir bitkidir. Özellikle balık, soslu tavuk, et ve et yemeklerinde kullanılır. Biraz biberiye ile pişirdiğiniz etler son derece lezzetli ve harika bir kokuya sahip olurlar. Damar tıkanıklığına, sindirime iyi geldiği gibi zindelik verir. Migrene, çarpıntılara, astım ve bronşite iyi geldiği bilinir. Ayrıca çok iyi bir idrar söktürücüdür.
Nane
Yoğurt, et ve sebzelerle harika bir uyumu vardır. Sinirleri yatıştırır, vücuda zindelik verir. Kalp çarpıntısını giderir, ateşi düşürür. Sindirimi kolaylaştırır, mideye iyi gelir. Diş ağrısına iyi gelir ve ağız kokusunu giderir. Salatalarda, çorbalarda da kullanılır. Çay olarak demlenip içilebilir. Nane çayı sakinlik ve ferahlık verir. Nane yaprakları kaynatılıp solunduğunda, solunum yollarını açar ve soğuk algınlığına çok iyi gelir.
Kekik
Izgara etlerin vazgeçilmez baharatıdır. Açık pembe renkte çiçek açan bir bitkiden elde edilir. Harika bir kokusu ve çok özel bir lezzeti vardır. Boğaz iltihaplarına iyi gelir, çay ya da gargara olarak kullanıldığında öksürük ve üst solumun yolu sorunlarını çözer.
Fesleğen
Soslu sebze, et yemekleri, salatalar ve yumurta yemeklerinde kullanılabilir. Güzel kokulu ve hoş bir aromaya sahiptir. Sakinleştirici özellği vardır, zindelik verir. Hazımsızlığı giderir, sindirim sorunlarına karşı etkilidir. Çay olarak yapılır tüketilirse bağırsak gazlarını gidermeye yarar. Cildi ferahlatır. Fesleğen ile yapılan losyonlar saç derisine uygulandığında, saç köklerini güçlendirir.
Rezene
İplik biçiminde hoş kokulu ve yemeklerde kullanıldığı gibi çayı da yapılan bir bitkidir. Gaz söktürücü olarak yaygın bir şekilde tüketilir. Sindirim sistemi sorunlarında en önemli silahlardan birisidir. Soğuk algınlığına iyi gelir. Emzirme döneminde anneler sütlerini arttırmak için de kullanabilir.
Defne Yaprağı
Muhteşem kokusu ve aroması ile yorgunluğa, hazma, sindirim sistemine çok iyi gelen defne yaprağı, idrar söktürücü ve nefes açıcı etkileriyle de tam bir şifa deposu. Hamilelerin kullanmasına izin verilmemektedir. Çorbalara, balıklara, etlere ve sebze yemeklerine son derece güzel bir aroma verir.
Tarhun
Tuz, biber ve sirkeye alternatif olarak kabul edilen tarhun otu, çok güzel bir kokuya sahiptir. Ödem atılmasına yardımcı olur. Sindirim sistemini rahatlatır ve düzenli çalışmasını sğalar. Kan yapıcı, hıçkırığı kesici ve kramp sorunlarını çözücü özellikleri vardır. Sebze çorbalarından, salata ve sebze yemeklerine kadar birçok yemeğe çeşni katar.
Anason
Yeşil salatalarda, hardallı sirkeli soslarda kullanılır. Haşlamalara ve buğulamalara enfes bir uyum sağlar. Gaz söktürücü, mideyi ferahlatıcı özelliği vardır. Hıçkırıklara iyi gelir, ağız kokusunu giderir. İdrar sökücü özelliği vardır. Sakinleştirici etkisi de bulunmaktadır.