Bu kolay yöntemle hem sebze artıklarını değerlendirerek atıksız mutfak pratiklerinizi geliştirecek, hem de yemeklerinize lezzet ve besleyicilik katacaksınız!
Bu çok basit ve zahmetsiz yöntemi kullanmaya başladığımdan beri, ben marketten sebze suyu veya bulyon almayı bıraktım, sevgili HÜNKçüler. Böylece hem mutfağımı atıksız hale getirme yolunda büyük yol katettim, hem de artık yemeklerime eklediğim sebze suyunun içinde ne olduğunu biliyorum ve içim çok daha rahat!
Marketten aldığınız sebze sularının veya bulyonların aksine, kendi yaptığınız sebze suyunun lezzetini damak tadınıza göre ayarlayabilirsiniz. Üstelik içinde ne olduğunu bildiğiniz için bu suyu gönül rahatlığıyla tüketebilirsiniz.
Büyük bir şevkle aldığınız halde bir türlü vakit bulup da pişiremediğiniz için içi geçip çöpü boylamak üzere olan sebzelerinizi ve taze otlarınızı artık çöpe atmanız gerekmeyecek. Yemek hazırlarken sebzelerden artan kabukları ve fazla parçaları da öyle!
Bozulmaya yüz tutan sebzeleri ve yemek hazırlığından kalan sebze artıklarını artık çöpe değil, sebze suyuna atacaksınız!
Bu sebzeleri ve artıkları buzluğa atıp biriktirmeniz yeterli. Yeterince sebze artığı biriktiğinde, vakit bulduğunuz bir gün aşağıda detaylıca anlattığım yöntemle sebze suyunuzu hazırlayabilirsiniz.
Lezzetini ve içeriğini damak tadınıza göre belirleyebileceğiniz ev yapımı sebze suyunu kullanabileceğiniz pek çok farklı alan var. Ve bunlar sadece yemekle sınırlı değil!
Kullanım alanları: Tüm sulu yemekler, makarna, erişte, kuskus ve pilav haşlama suları, çorbalar, sebzeli ekmek hamurları ve çok daha fazlası
Ev yapımı sebze suyunuzu tüm sulu yemeklere ekleyebilirsiniz. Makarna, erişte, kuskus ve pilav haşlarken içme suyu yerine bu suyu kullanabilirsiniz. Çorba pişirirken de aynı şekilde içme su yerine bu sudan ekleyebilirsiniz. İsterseniz sebzeli ekmek hamurlarında da değerlendirebilirsiniz.
Eğer acısız ve baharatsız hazırlarsanız, sebze suyunu bitkilerinizi sulamak için bile kullanabilirsiniz.
Yukarıdaki fotoğrafta gördüğünüz çılgını ben sebze sularıyla büyüttüm. Gerisini siz düşünün!
Aklınıza gelen diğer bir soru daha olduğunu biliyorum — “Bu kadar çok sebze artığı biriktirince elde ettiğim sebze suyu da çok gelecek. Ben bu kadar sebze suyunu bir hafta içinde nasıl tüketeceğim, he HÜNK?” diyorsunuz. Merak etmeyin, sebze suyunuzu istediğiniz miktarda porsiyonlara bölerek derin dondurucuda uzun süre saklayabilirsiniz.
Ev yapımı sebze suyunu farklı porsiyonlara bölerek derin dondurucuda uzun süre muhafaza edebilirsiniz.
BİRİKTİRME
Yemek hazırlarken sebze artıklarını çöpe değil buzluğa atın.
Dolapta biraz tipsizleşip bozulmaya yaklaşan sebzeleri de çöpe değil buzluğa atın. Önemli not: Pis, küflü veya çürük sebzeleri biriktirmeyin. Mesela havuç kabuklarını buzluğa atacaksanız havucu soymadan evvel iyice yıkamış hatta fırçalamış olmalısınız. Ve tabii ki sadece kimyasal içermediğinden emin olduğunuz sebzelerin artıklarını biriktirin.
TARİF
Yeterince sebze artığı biriktiğinde, vakit bulduğunuz bir gün, biriktirdiğiniz artıkları geniş bir çelik tencereye boşaltın.
Sebzelerin üzerini örtmeyecek ama aynı hizaya gelecek kadar içme suyu ekleyin.
Tencereyi yüksek ateşte ocağa alın.
Sebze suyunuza tat ve besin katmak için, istediğiniz diğer malzemeleri ekleyin. Örneğin, ben genelde biraz tuz, toz zerdeçal, defne yaprağı, taze zencefil, taze havlıcan, renkli tane biber, kuru maydanoz, fesleğen, nane, kekik, biberiye ve mercanköşk ekliyorum. Püf noktası: İçine ne koyarsanız sebze suyunun tadı da o miktarda acı/ekşi/tatlı/berbat olacağı için dikkatli olun. Mesela benim bir keresinde yaptığım gibi bir demet kuzukulağının saplarını hop diye suya atmayın.
Su kaynamaya başlayınca, ocağı en kısık seviyeye getirin.
Tencerenin kapağını kapatıp yaklaşık 1 saat usul usul pişmeye bırakın.
1 saatin sonunda, tenceredeki büyük parçaları bir kevgirle toplayın. Evde kompost yapmıyorsanız bunlar artık yallah çöpe!
Küçük parçaları elemek için sebze suyunu tel süzgeçten geçirerek temiz bir kaba veya tencereye aktarı. İçinde hâlâ minik tortular olabilir. İsterseniz bunları temiz bir tülbentle tekrar süzebilirsiniz.
Süzdüğünüz sebze suyunu tezgahta soğumaya bırakın.
Soğuyan sebze suyunu kapaklı kavanoz veya sürahiye boşaltın ve buzdolabında saklayın. Bu şekilde 1 hafta dayanır. Daha uzun süre kullanabilmek için istediğiniz porsiyonlara bölerek buzluğa da kaldırabilirsiniz. Püf noktası: Ben bunun için silikon buz kalıpları kullanıyorum.
Eğer sebze suyu 1 haftadan uzun süredir dolapta bekliyorsa, dolayısıyla ömrünü tamamladıysa, üzülmeyin. Yani zamanı geçti diye sebze suyunuzu dökmeyin! Bitkilerinize içirin.