Gıdaların koku ve yapılarının özellikle yemek seçen kişilerde tat algısını etkilediği bilinse de diğer duyularla ilgili çalışmalar oldukça az. Kendi çapında ilk olan bilimsel bir çalışma bilgi dağarcığımızdaki bu boşluğu dolduruyor. Portsmouth Üniversitesi'nden bir grup bilim insanının yürüttüğü çalışma, yemeğin servis edildiği tabağın renginin tat algısını değiştirdiğini ortaya koyuyor.
Yapılan çalışmada araştırmacılar önce 50 kadar deneğin gıda neofobisini düzeylerini ölçtü. Yeni gıdaları denemekten çekinme anlamına gelen bu özelliğe göre yemek seçen ve seçmeyen kişiler olarak iki gruba ayrılan deneklere daha sonra kırmızı, beyaz ve mavi kaselerde atıştırmalıklar verildi.
Yemek seçenlerde beğeni tabak rengine göre değişiyor
Sonuçlar, yemek seçen grupta kase renginin atıştırmalıkların tuzluluk algısını ve beğeniyi değiştirdiğini, diğerlerinde ise benzer bir etki yaratmadığını ortaya koydu. Yemek seçme alışkanlığı olan kişiler kırmızı ve mavi kasedeki atıştırmalıkları beyaz kasedekine göre daha tuzlu olarak değerlendirirken, kırmızı kasede servis edilen atıştırmalığı en düşük düzeyde beğendi.
Bilim insanları, yemek seçme davranışına sahip kişiler gibi kısıtlı bir beslenme rejimine sahip insanlarda yetersiz beslenme ve buna bağlı olarak kalp-damar hastalıkları ile kemik ve diş sağlığında kötüleşme görülebildiğini vurguluyor. Yemek seçenler sosyal açıdan da kendilerini baskı altında hissederek ruhsal anlamda sıkıntı yaşayabiliyor.
Uygun renklerde tabaklar yemek seçenleri yemeye teşvik edebilir
Yemek seçme davranışı genellikle kısıtlı bir beslenme diyeti, kişiye özel hazırlanan yemekler, bazı yemeklere karşı ciddi nefret ve yeni gıdaları kabullenmede zorluk olarak tanımlanıyor. Yemek seçen birinin hayatı boyunca birbirinden farklı 20'den az yiyecek tüketebildiği ifade ediliyor.
Food Quality and Preference dergisinde yer alan çalışmanın alanında bir ilk olduğu düşünülüyor. Yemek seçen ve seçmeyen yetişkinler arasındaki bu fark, yemek seçkisini genişletmek isteyen kişiler için kullanılabilir. Örneğin, yemek seçen birini acı olarak algılanan sebzeleri daha fazla yemeye yönlendirmek için bunlar tatlılık algısını artırdığı bilinen renkte bir tabakta sunulabilir.
Bilim insanlarına göre kişilerin beslenmesini olumlu yönde etkileyecek yollar bu şekilde ortaya koyularak yemek seçenlerin ruhsal ve fiziksel sağlığının iyileştirilmesi sağlanabilir.