Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Azerbaycan'a karşı Rusya liderliğindeki güvenlik ittifakının ülkesinin yardımına gelmemesinden hayal kırıklığı duyduğunu söyledi.
Paşinyan, Rusya Cumhurbaşkanı Vladimir Putin'in de izlediği Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü (CSTO) zirvesinin açılış konuşmasında, altı ülkeden oluşan örgütün etkinliğini sorguladı.
Örgütün başat üyesi olan Rusya, 1991'de Sovyetler Birliği'nin dağılmasından bu yana Ermenistan ve Azerbaycan'ın iki büyük savaş yaşadığı, Türkiye ve İran sınırındaki Güney Kafkasya bölgesinde, uzun zamandır nüfuz sahibi.
Ancak Rusya, Ukrayna'da dokuz aydır devam eden savaşta zorlanırken, uzun süredir arka bahçesi olarak gördüğü eski Sovyetler Birliği'nin bazı bölgelerinde nüfuzunu kaybetme riskiyle karşı karşıya.
Eylül ayında Ermenistan ve Azerbaycan arasında çatışmalar alevlendi ve taraflar 200'den fazla askerin öldürüldüğünü açıkladı.
Ermenistan'ın başkenti Erivan'da düzenlenen toplantıda konuşan Paşinyan, "Ermenistan'ın CSTO üyeliğinin Azerbaycan'ı saldırgan eylemlerinden caydırmamış olması üzüntü verici" dedi.
Paşinyan, "Bugüne kadar Azerbaycan'ın Ermenistan'a yönelik saldırganlığına karşı CSTO’nun nasıl bir tepki vereceği konusunda bir karara varamadık. Bu gerçekler, örgütün hem ülkemiz içindeki hem de sınırları dışındaki imajına ciddi zarar veriyor ve ben bunu Ermenistan'ın CSTO başkanlığının temel başarısızlığı olarak görüyorum" diye konuştu.
Ermenistan Eylül ayında örgütten doğrudan yardım talebinde bulunmuş, ancak bu talep sadece gözlemci gönderme taahhüdüyle karşılanmıştı.
Paşinyan bu durumu, ittifakın Ocak ayında bir başka üye ülke olan Kazakistan'a, Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev'in protesto dalgasından kurtulmasına yardımcı olmak için asker gönderme kararıyla mukayese etti.
Bakü ve Erivan, 2020’de Azerbaycan'ın bir dizi önemli toprak kazandığı ve 6 binden fazla kişinin öldüğü 44 günlük savaştan bu yana yaşanan en kötü çatışmalardan birbirlerini sorumlu tutuyor.
İki ülke, uluslararası alanda Azerbaycan'ın bir parçası olarak tanınan ancak büyük ölçüde Erivan'ın desteğiyle çoğunluğu etnik Ermeni nüfus tarafından kontrol edilen Dağlık Karabağ konusunda uzun yıllardır gerilim yaşıyor.
Putin ise zirvede yaptığı konuşmada, CSTO'nun karşı karşıya olduğu ve ne olduğunu belirtmediği bazı "sorunları" kabul etti; Azerbaycan ile Ermenistan arasında bir barış anlaşması sağlanması için daha fazla çaba sarf edilmesi gerektiğini söyledi.
Putin, bunun ancak sınırların belirlenmesi, ulaşım ile iletişim bağlantılarının önündeki engellerin kaldırılması ve insani sorunların çözülmesine ilişkin anlaşmaların uygulanması halinde mümkün olabileceğini belirtti.
Rusya 2020’deki ateşkes anlaşması kapsamında bölgeye 1960 barış gücü askeri gönderdi. Ancak Moskova, Dağlık Karabağ'ın ve orada yaşayan etnik Ermeniler’in yasal statüsü dahil iki tarafın çözüm bekleyen sorunlarını çözme konusunda görünürde çok az ilerleme kaydetti.
Türkiye'nin desteğine sahip olan Azerbaycan, Rusya ve Ermenistan'ın yanısıra Belarus, Kazakistan, Kırgızistan ve Tacikistan'dan oluşan Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü’nün üyesi değil.