yargilayan-savunma ibrahim açan
Embed Size (px)
TRANSCRIPT
1
DERLEYEN: Av. brahim AAN
NSZ12 Eyll dneminin hukuksuz yarglamalar sonucunda idam ve en ar hapis cezalar verilerek cezaevlerine doldurulan binlerce siyasi hkmlnn ve yarglamalar devam eden siyasi tutuklularn bu davalardaki tavrlarnn ve savunmalarnda ifade ettikleri dncelerinin kamuoyuna yanstlmas,hem 12 Eyll'n bu alandaki bask, demagoji ve tahribatnn neden ve sonularnn daha iyi anlalmasna hem de yarglanan siyasi izginin daha iyi tannmasna yardmc olacaktr. Bu dnce nda hazrlanan kitap, 12 Mart dneminden bu yana avukatlklarn yaptm ve 12 Eyll dneminde Trkiye htilalci Komnistler Birlii davasnn nde gelen sanklarndan olan mvekkillerimin siyasi dnce ve tavrlarn yanstan savunma ve dilekeleri ile durumalarda ve durumalara geli gidilerde yaadklar baz olaylara ilikin anlarnn bir derlemesidir. Savunma ve dilekelerinde ifade ettikleri dnceleri nedeniyle mvekkillerim onlarca yl ar hapis cezalarna mahkum edildiler. Savunmalar nedeniyle alan davalarda yaplan yeni savunmalar yeni soruturmalarn konusu oldu; ta ki 12 Eyll savclar pes edene dek. Bu nedenle ceza ve soruturma gerekesi olarak kullanlan kelime ve cmleler savunma metinlerinden kartlmtr. lk blmde yer alan rportaj 12 Eyll yarglamalar ile bu yarglamalarda gsterilen tavrlarn ksa bir deerlendirmesini mvekkillerin anlatmlar ile aktarma amacn tamaktadr. Mvekkillerin savunmalarndan da anlalaca gibi 12 Eyll yarglamalar antidemokratik, hukukd yarglamalardr. Demokratik bir yarglamann olmazsa olmaz koulu olan savunma zgrl kimi zaman tek tip elbise giyilmemesi kimi zaman da savunmalarn siyasi nitelii bahane edilereksnrlanm ya da ortadan kaldrlmtr. Savunma hakk tanmamak bir yana kimlik saplamas bile yaplmadan mahkumiyet kararlar verilebilmi ve bu kararlar Askeri Yargtay'ca onaylanmtr. Yrrlkte bulunan yasalara gre sank avukat ile her zaman serbeste grebiliriz ve muhabere edilebilir hkmne ramen TKB davasndaki gerekeli karar yazlncaya kadar sanklar avukatlar ile grtrlmemilerdir. Grlebilen sanklar da dakikalarla snrl srelerde grebilmi ve bu grmeler yasaya aykr olarak grevliler huzurunda yaptrlmtr. Konumalar beenmeyen grevliler grmeyi kesebilmilerdir. Avukat ile hangi konularn grlebilecei er ve astsubaylarn takdirine braklmtr.
2
Bir nsz snrlar iinde deerlendirilmesi mmkn olmayan demokratik usul ve hukuksal dayanaktan yoksun; ikence, kan ve lm kokan tutanaklara dayanan 12 Eyll yarglamalarnn tm sonular ile ortadan kaldrlmas bir zorunluluktur. Avukat brahim AAN
RPORTAJSkynetim mahkemelerini nasl deerlendiriyorsunuz? 12 Eyll ynetimi, skynetim mahkemelerinin bamsz olduuna, mahkemelere mdaheleetmediklerine dair demagojik bir propaganda yrtt. Bu mahkemeler, kendileri tarafndankurulmamt! Ynetimi aldklarnda zaten varlard! Bu szler basit bir demagojidir. Szkonusumahkemeler, '78 skynetimi ile birlikte kuruldular. Yakn tarih henz ucundan aralanmayabalamasna karn '78 skynetiminin 12 Eyll iin bir n adm olduu, Eyll '80 darbesinin ognden sonra adm adm nasl tezgahland akla kavumu durumda. '79 Aralnda KomutanlarMuhtras olarak Hkmete verilen yazda, cezalarn arttrlmas ve yargnn dzenlenmesi debelirtilen istemlerin arasndayd. Ayn yl iinde daha nce hazrlanan ru raporunda veGenelkurmay Bakanl Synt. Koordinasyon Daire Bakanlnn 4 Aralk tarihli yazsnda, ikenceyapan polisler hakknda soruturma almas eletiriliyor, polisteki ilk sorgulamalara savclarn dakatlmas ve mahkemelerin komutanln tutuklama istemlerine uymas isteniyor, baz Yargtaykararlarna atlyordu. 12 Eyllle birlikte bu przler de giderildi, yarg organlar tmyle buistemlere uygun hale getirildi. Skynetim mahkemelerinin tarafszl ve bamszl anlalmasg olmayan bir demagojidir. Tarafsz olamazlar nk, varolan hukuk dzeni ve yarg organlarsisteme ait kurumlardr, varolularnn asl nedeni onu korumaktr. Fakat sadece bunun iin deil, bumahkemeler, ykselen ii snf ve halk hareketini bastrmak amacyla, artk bakaca yollar yeterliolmaynca ilan edilen skynetimle birlikte kurulmulardr. Bizzat bu saldrnn asli kurumlardrlar.Varlk nedenleri, tm hukuki kayglardan arnm olarak , gzda, lm ve onlarca yllk hapiscezalaryla halkn nder glerinin toplumdan izolasyonuydu. Bamsz da deildiler; Burjuvahukukunun en temel baz kurallarndan dahi uzaktlar. "Tabii hakim" ilkesi uygulanmyordu, yargheyetleri sadece askeri hiyerariden dolay deil kurulu esaslar ynnden de skynetim komutannabalydlar, iddia makam ise dorudan Synt.
3
komutann temsil ediyordu. ddianameler, polisfezlekelerine ve ikenceyle alnm ifadelere dayanyordu. Yarg yrtmeye tabi klnmt, iddia-savunmayarg sacayandan savunmaya tannan hak, iddialar hazrlamakla ykml figranlkt."Masumluk karinesi", tersine evrilmiti, yarglanan kii, susuzluunu kantlama ykmlln-deydi. Askeri ceza yarglama usul kanunu tmyle antidemokratiktir. 12 Mart yarglamalarndanedindikleri deneyimlerle usul kanununda bir dizi deiiklik yaparak sann sz hakkn hementmyle kaldrmlardr. Yarglamalarda sk sk bavurulan "sava hali" hkmlerince sank veavukatlar kolaylkla durumalardan atlabilmekte, bir sank mahkeme sorgusu alnmakszn mahkumedilebilmektedir. Kamuoyunun yzsuyu hrmetine Usul Kanununda kat zerinde kalm baz hakkrntlarnn kullanlmas da daima keyfi olarak engellenmitir. Siyasal barometredeki ykselilercezalara dorudan yansmtr. Skynetim mahkemelerinin yap ve ilerliine ve dava sreci boyuncakar karya kaldmz uygulamalara ilikin dncelerimiz, sorgu ve savunmalarda ve eitlisafhalarda verdiimiz dilekelerde dile getirilmitir.
Mahkemelerde ne tr uygulamalarla kar karyaydnz? Davalar, z ve ierik olarak siyasiydi; fakat sorgu ve savunmalarmz siyasiideolojik bir temelzerinde ykseltmemiz ise engelleniyordu. Siyasi tutuklu deil asker tutuklu saylyorduk. Egemengler bir yandan bizleri 146. maddeden yarglyor, te yandan siyasi tutuklu olduumuzu yadsyaraktam bir ikiyzllk rnei sergiliyorlard. Bu davalarn temel paradoksu buydu ve tm durumalarbunun mcadelesine sahne oldu. 12 Eyll ynetimi meydanlarda, TV ve gazetelerde tm muhalefetisusturmu olmann pervaszlma bin trl demagoji yapyor, komnist ve devrimcilere saldryordu.Fakat O, mahkemelerinde hibir zaman siyasi-ideolojik bir hesaplamaya girme cesaretinigsteremedi. Bundan srekli kand, iddianameler bu ynden de acizliin sergilenmesiydi. Bizlerindavay politikletirme ynndeki giriimlerini de kendilerine yakr yntemlerle nlemeye altlar.Yasal itlerin yetersiz kald yerde keyfiyete ve zora bavurarak... Sylediklerimiz tutanaklara olduugibi geirilmiyor, sz hakkmz kstlanyor, susmadmzda duruma salonundan atlyorduk.Durumalardan atmak kolay bavurulan yntemdi. Durumalardan iki kez atlndnda atlan,mahkemelerin bitimine kadar bir daha durumalara alnmayabiliyordu. TTE giymeme direniibaladktan sonra ise bir bahaneyle, u okullar olmasayd diyen maarif nazrnn kafa yapsyla "sorunu" kkten zdler. Cezaevlerinde elbiselerimiz nceden alnmt, mahkeme gidilerindezerlerimizdeki eofmanlar zorla soyuluyor, don-atlet braklyorduk. Mahkeme ise buna,"mahkemeye saygszlk" gibi bir gereke yklyor ve daha duruma salonuna girmeden atlyorduk.Ksa bir dnem sonra hemen tm davalar sanklarn gyabnda srdrld.
4
"Mahkemelerde tavr" konusunda ne dnyorsunuz? Mahkemelerin snf karakteri ve temel ilevi biliniyor. Mahkemeler bizim amzdan, iki snf, ikikart dnya gr arasndaki atmann bir baka alan idi. Snf mcadelesi her yerde olduu gibiorada da sryordu. Siyasal planda ise ne kan 12 Eyll Faizmi ile bir hesaplama platformuolmasyd. Burada yarglanan deil, yarglayan olmalydk... En zor koullarda dahi siyasiinanlarmz, ideallerimizi, devrimci siyasi kiiliimizi sonuna kadar savunma gibi komnist birgelenein takipileriydik. Hitler faizminin yarg kurumlar nnde bunu stn bir inan ve iradegcyle, zeka ve belagatle baarm, temel harcn koymu olan Dimitrov esin kaynamzd. i snfve halk hareketi yenilgiye uratlm, devrimci rgtler ar darbeler alm, kar glerin saldrstne saldr tazeledii, i ve d kamuoyu desteklerinden yoksun olduumuz gnlerdi. Tm halknbitkisel bir yaama mahkum edildii bir yenilgi dnemi; davaya srt evirip kendi kabuunaekilenleri, kurtuluu Avrupa yollarnda bulanlar, kar tarafa geip mevzilerimize ate aan hainleriile ama sadece bunlarla deil, zgrl yeraltnda bulanlar, kann damla damla aktp savaanlaryla, sokaklarda, dalarda atp, ikence odalarnda direni trkleri syleyenleriyle szn ksas aclar, ihanetleri ve ancak bylesi dnemlerde grlebilecek sabr, cesaret, zveri ve esizdireni rnekleriyle yaanyordu. Bu ikinciler g ve esin kaynamzd. Bu koullarda kendisini muzaffer ilan edenlerin gerekteki khnemiliini ve erge yenilmeye ve yklmaya mahkum olduklarn, gelecein bizlerin, sosyalizmin olacan gr bir sesle haykrmalydk. Mahkeme nlerinde esas ve nemli olan bu tavrn koyulmasyd.
12 Eyll dnemi yarglamalarnda, bir btn olarak devrimci glerin mahkemelerdeki tavrn nasl deerlendiriyorsunuz? Bir baz olmas asndan ana-rgt davalarn alrsak, genelde olumlu, devrimci bir tavrn egemen olduu dncesindeyiz. Birok davada bizlere dayatlan koullar zorland, devrimciler idam ve onlarca yllk ar hapis cezalarna glen gzlerle ve kmseyerek baktlar. Birok davada siyasi savunma yapld ve bu davalarda mahkeme kararlar faizmin lanetlendii mcadelenin, devrim ve sosyalizm dncesinin yceltildii sloganlarla karland. Devrimciler, kar tarafn alan ve koullarndaydlar. Bu koullarda mcadele edebilmek iin gerekli olan tm silahlardan da hemen tmyle yoksun braklmlard. Eyll ynetimi iin mahkemeler, devrimci ve yurtseverlere, emeki halka kar gcn kantlad bir gsteri alan, final sahnesiydi. ube ve cezaevlerinde srdrlegelen ikence ve basklarla bu gsteriye uygun oyuncular hazrlanmak isteniyordu. Senaryo, halka, ite dn size nderlik etmekten sz edenleri gryorsunuz, bugn kendilerini kurtarmaktan baka bir ey dnemez, hatta birbirlerini dahi sulamaktan kanmaz hale gelmilerdir. Hallerini grn ve iyigrn ki, bir daha hibiriniz insanla atei tamaya kalkmayn! diyebilmek iin yazlm, sahne bunagre hazrlanmt. Fakat sahnelenen oyun onlarn istedikleri deildi; birka hain dnda dndkleri oyuncular bulamadlar, ne sar basnn manetleri, ne de
5
radyo ve tv'deki propaganda bombardman amalarna ulamaya yetmedi. Mahkemelerde sergilenen devrimci tavrlar ve siyasi savunmalarla biryenilgi dnemi yaanyor olmasna ve bir dizi olumsuz etkene karn devrimci dnce ve sosyalizme duyulan inan yceltildi, aydnlk gelecee kpr kuruldu. Ksacas 12 Eyll faizminin hevesi kursanda kald. Mahkemeleri yapabildiince halkn gznden gizlemek zorunda kaldlar.Kararlln, boyun-emezliin sergilendii en kk bir habere dahi sansr koydular.
"Mahkemelerde tavr" konusunda hatal bulduunuz dnce ve eilimler nelerdi? TKB Davas stanbul'da ilk alan ana-rgt davalarndand. Mahkemelerde koyulacak tavr bu adanda nemliydi. Olumlu bir rnek yaratlmalyd. O zaman baz hareket ve kiilerde, hukuki kayglarla davay politikletirmekten ve siyasi savunma yapmaktan kanma eilimleri vard. Byle bir tavrla davann 146. maddenin dna dmesi, siyasi bir dava olmaktan kmas umudu tanyordu. Bu ekilde adi gasp ve ldrmelerden hkm giyilecekti. Dier bir eilim de -ki bu baz avukatlarda da grlyor ve onlar tarafndan empoze edilmeye allyorduhukuki savunma perspektifinin devletin gll rgtn gszl zerine kurularak davann 146. maddenin dna kartlmak istenilmesiydi. Anlay olarak her iki dnceye de karydk. Bu dnceler, mahkemelerin snf mcadelesindeki yer ve nemini kavrayamamak, ve siyasi bir mcadele platformu olarak grmemekten, bireysel planda da daha az ceza almak gibi kayglardan kaynaklanyordu. lki tam da egemen snflarn istedii zemine ekilmek, onlarn siyasi tutukluluumuzu yadsyarak bizleri birer adi sulu gibi gsterme abalarna yardmc olmak olurdu. kincisi de yanlt; stelik birde zafer tac armaan etmekti. Bu gr, glerin biimsel, niceliksel bir karlatrmasna dayanyordu. Marksist-Leninist ve antifaist devrimci rgtler ve kiiler, glerini ideolojilerinden, devrimin mutlak zaferine duyduklar inantan, ii snf ve halkn, on milyonlarn gerek zlem ve karlarnn ifadesi olan programlarndan alrlar. Glerinin kaynanda bunlar bulunur ve belirli bir anda saysal gleri snrl, teknik donanmlar yetersiz dahi olsa, ideoloji ve programlar byk maddi-ynsal glere ulamalarnn teminatdr. Dier taraftan egemen gler devasa bir makineye sahip grnyorlarsa da kmekte olan temsil ederler. Dolaysyla bu gr devrimci hareketlerin prestij ye gerek gcn yadsyan, kar tarafn gcn ise abartan yenilgi psikolojisinin yansmas, yanl bir dnceydi. Mahkemedeki tavr, salt hukuki bir anlaya gre belirlemekti. Politik dzeyde asl nemlisi ise, o dnemde henz netlememi olmakla birlikte ilerde baz davalarn sorgusavunma aamalarnda kendisini aka ortaya koyan tasfiyeci dncenin mahkeme platformuna yansyan biimiydi. 12 Eyll sonras pratik faaliyeti durduran ve rgt organlarn dalmaya brakan kimi hareketlerin liderleri, harcnda yzlerce anti-faist devrimcinin kan olan rgtlerini yadsyp, bir dergi evresi olduklarn iddia ettiler. Poliste zincirleme zlmelerle rgt ele verilmiti,
6
imdi ise rgt ve onun militan eylemini savunmak yerine daha az ceza almak iin traji-komik bir yol benimseniyordu. Siyasal platformdaki varolu nedenlerini de smr ve zulme dayanan bir dzeni ykmak, anti-emperyalist demokratik halk iktidar, sosyalizm ve snfsz toplum iin mcadele deil, faist saldrlara kar -buda MHP olarak snrlanyor- 27 Mays Anayasasna dayanan meru mdafaann salanmas olarak aklyorlard. Szn ksas, tasfiyecilik, mahkeme huzurunda en ak bir biime brnyor, ama ve idealler savunulmuyor, rgt yadsnyordu. Bir dier yanl gr de, rgtlerinin silahl eylem izgisini yadsyan, iddianamelerde szkonusu olan eylemleri de mnferit ve rgt inisiyatifi dnda gsterme tavryd. Devrimci iddet dncesinden taviz zerinde temellenen bu grn amac da davalarnn 141. madde kapsam iinde deerlendirilmesi isteiydi. Nitekim bu dnce bir dnemiin, Yargtay ve mahkemelerden bekledii rn ald. Parantez aarak belirtelim, szn ettiimiz tektek eylemlerin stlenilmesi deildir. Bu kural deil ancak istisna olabilir. Szn ettiimiz, rgtlerin kendi izgileri dorultusunda devrimci iddetin, buna ilikin mcadele biim ve taktiklerinin savunulmam olmasdr. Belirttiimiz dncelerin varl, bizim iin, mahkemelerde doru devrimci tavrn ve siyasi savunmann nemini artryordu. Daha ana-dava savunma aamasna gelmezden nce "Mahkemelerde Devrimci Tavr; Faizmi Yarglayalm" isimli bir yazy cezaevlerindeki devrimcilere datmtk.
Savunmaya hazrlk ynnden koullar neydi? Siyasi bir savunma iin gerekli materyal ve aralara sahip miydiniz? Bunun iin koullarmz son derece elverisizdi. Bildiiniz gibi, cezaevlerinde siyasi kiiliimizi yoketmeyi amalayan sistemli ve youn bir saldr ile kar karyaydk. Bu amaca varabilmek iin,fiziki zor, yaam koullarmzn alabildiine daraltlmas ve her trl psikolojik bask yntemiuygulanyordu. Uzun sreli alk grevleri, pekok ksa sreli alk grevi; havalandrma, gr gibi endoal gereksinmelerimizin gasp edilmi olmas, saldrlar, aramalar, gn-hafta demeden yaplan kou deiiklikleri... Siyasi kiiliimizi yoketmeyi balca hedef edinmi olanlarn siyasi savunmayapmamz engelleyebilmek iin de ellerinden geleni artlarna koymayacaklarn tahmin etmek gdeildir. ok uzun dnem doru drst bir kitaba sahip olamadk. Darda binlerce kitap vb.yaynlarn yasaklanm olmas yetmiyormu gibi belki de mrnde eline bir tek kitap alp okumambir grevlinin keyfi sansr szkonusuydu. Pekok kitap alnmad gibi, ziyaretilerimizin getirdiikitaplar aylar sonra verilirdi. lk birka yl baz roman ve bilimsel deeri nemsenmeyecek kitaplara sahiptik. 12 Eyll'n ilk gnlerinde nceden var olan kitaplar toplanmt. 83 ylnda Metris'te bir operasyonla yine tm kitaplar topland. Bu operasyonlarn hemen tarihsel baz armlar yapmamas mmkn m? Nazilerin kutsal kitap yakma ayinindeki gibi koridora stste ylm, saa sola savrulup postallarla rselenmi kitaplar... Bununla da yetinmediler! stanbul cezaevlerinde kalemler topland. Artk, ke bucakta kalem aryorlard. Sanyorum, Eyll ynetiminin seleflerinin dahi akl edemedikleri bir uygulamadr bu, Onu tanmakta ve tanmlamakta bir simge
7
olarak kabul edilmelidir. Kitap ve kalem operasyonlar belleklerimizde derin izler brakt. Cumhuriyet gazetesi, Nokta ve Grgr dergilerini ok uzun zaman okuyamadk. eri alnmalar yasaklanmt. Bir dnem Milliyet ve Tercman da bu yasaktan nasiplerini aldlar. Savunma iin hazrladmz notlar, kestiimiz baz gazete kuprleri de aramalarda tarumar ediliyordu. Keza avukatlarmzla iki yl gekin bir sre gremedik. Grebildiimiz dnemlerde ise, yakndan dinleniyor, bask altna alnmaya allyorduk. Mahkeme dosyalarnda bulunan birok materyali, hukuksal adan en gerekli olanlar dahi avukatlarmz alamyor, alabildiklerinin bize verilmesine de cezaevi ynetimince glk kartlyor, kimi zaman engelleniyordu. Ayn durum mahkemeye vermek iin hazrladmz sorgu ve savunmalar iin de szkonusuydu. Savunmalar cezaevi ynetimince iletilmek zere kural gerei alnyor, iletilmiyordu. Davalarda, hukuksal prosedre nem verilmediinden savunma aamalarna beklenmedik bir hzla geliniyordu. Sorgusu yaplmam sanklar, bulunamayan tanklar, savunmann gsterdii tanklar vard, dier delillerin mtalaas gerekiyordu. Bunlarn tm karar etkilemeyecei gerekesiyle atland. Bizlerin ve avukatlarn tevsi-i tahkikat taleplerimiz reddedildi. Yarg usulnn zorunlu kld bu aamalarn bir kalemde geilmesi nedeniyle savunmalar daha ksa bir zamanda hazrlamak gibi bir durumla da kar karya kaldk. Tutsaktk ve koullar hemen tmyle karmzdakilerce belirleniyordu. Buna karn, bulunduumuz maddi ve psikolojik ortamn stnekp savunmalarn hazrlanmas gerekliydi. inden amalydk! Bunun gerekletirilmesi cezaevlerinde bize yneltilen saldrya bir baka boyuttan vurulan bir darbe olacakt. En bata ideolojik ve politik olmak zere her trl dnsel faaliyetin ve retimin yokedilmeye alld birortamda, bunun sorumlularn, siyasi-ideolojik dzeyde yantlayan bir metinle kmak, onlarn canevine bir saldr demekti. Koullarmz ne olursa olsun bunu baarmalydk. Kanlmaz olarak baz eksikliklerimiz olacakt, oldu da. Fakat tm abalarna karn, siyasi savunma hazrlamamz ve cezaevindeki siyasi faaliyetimiz hibir zaman engellenemedi. Legalitenin tm olanaklar gaspedilmiti. Fakat, ancak kendilerini legalite ile snrlayanlar bu koullarda eli kolu bal kalrd. Biz nerede olursak olalm zgrlmzn koul ve aralarn kendimiz yarattk. Birok yaynmz, en zor zamanlarda elimize ulat. Yasaklanm kitaplarmz, bulunamaz zulalarmz vard. Bunlarla zgrdk, bunlarla soluk alyorduk.
TKB davas savunmalar ve ana davann savunmas nasl bir yaklamla hazrland? Savunmann siyasal bir metin olmas amaland. Tarihi, toplumsal, ekonomik yap analizlerine girilmedi. Bunlar baka platformlarda zaten yaplmt ve yaplmaktayd. Bu nedenle, savunmalarkonuyu datacak ok gerekli olmayan arlklardan uzak tutularak yakn tarihsel dnemi de ierecek ekilde, yaanlan dnemde younlaan, olabildiince kapsaml, Eyll ynetimiyle hesaplamay amalayan bir ngrle hazrland. Ana davann savunmas ve dierleri bu ynden 12 Mart dnemidavalarndaki savunma anlayndan farklyd. Ana davann savunmas, ana balklar olarak; Eyllynetiminin kurumlam yarg
8
sisteminin ve dava srecinin hukuksal adan eletirisi, Eyll ynetiminin ii snf ve tm emeki halka kar azgn smrc ve baskc nite liginin ortayakonulmas, ekonomi-politikas, i ve d politikas, emeki halka ve aznlk milliyetlere kar giritii saldrlar, bask ve katliamlar, devrimci hareketin, ii snf ve halk hareketinin 80 ncesi ve sonras geliiminin eletirel bir deerlendirilmesi, TKB programnn ve eylem izgisinin savunulmas, "len Ama Yenilmeyenler", referandum gndemde olduundan Eyll rejimini onaylatma ve kurumlatrmay amalayan "82 Anayasas'nn Deerlendirilmesi" ayr bir blmde yaplmt. Savunmada, 80 sonrasndaki yenilginin nedenleri devrim cephesi ynnden de deerlendiriliyordu. "Halklarn Mcadelesi ve kenceye Kar Direni"i konu alan blm Fatih tarafndan yazlmt. Yaamnda da kantlad gibi bu O'nun ok duyarl olduu bir konuydu.
Savunma cezaevlerindeki devrimci evrelerde nasl karland? Olumlu. Mahkemede devrimci bir tavrn ve byle bir anlayn ortaya konmas ve savunmann militanhavas etkili olmutu. Sola ynelik eletirilerimizin arlnn, mahkeme platformunda dilegetirilmesini doru bulmadklarn syleyenler de oldu. Bu eletiriyi doru bulmuyoruz. Mahkeme,sadece bir platformdu. Orada Eyll ynetimi ile hesaplayorduk fakat bununla yetinemezdik. Bu krsden sesimizi asl ulatrmaya altmz devrimciler, ii snf ve emeki halk idi. Bir dnemdeerlendiriliyordu ve tm ynleriyle birlikte ele alnmalyd. Onu karakterize eden olgulardanbirisinin durumu gzard edilemezdi. nkarc, bir yerlere mesaj veren bir gnah karma deil,devrimci gleri hatalarn grerek devindirmeyi amalayan bir eletirellik szkonusuydu. Doruydu,yerindeydi. Eletirilerimizin arlna gelince bunun abartld kansndayz. Bir yenilgi yaanmsabireyler yerinden oynatlmal, sarslmal, deitirilmelidir. deolojide, siyasette, rgtlenme vetaktiklerde hibir ey olmam, bir yenilgi dnemi yaanmam gibi her ey olduu gibi srdrlmekisteniyorsa bu anlaya saldrlmaldr. Dncemiz, salkl bir zeletiri ynelimi olmaddr.Yeniden toparlanmaya alan devrimci hareketlerin son iki- yllk geliim seyrine baktmzda 80ncesi yenilgiye neden olan zaaflarn bu nedenle alamad grlr.
Tm savunmalar biim ve ierik ynnden ayn dzeyde miydi? Bu "sol" bir tavr olurdu. yle bir yol izledik. Her davada, say olarak ok az sann bulunduudavalarda dahi, TlKB'nin program ve dier grleri mutlaka savunuldu. Dier savunmalar da bakamzla yazlmt fakat ierik olarak baz ynlerden kstlanm slup olarak ta esnetilmiti. Busavunmalarda ikenceler, anti-demokratik yarglamalar tehir ediliyor, dneme ilikindeerlendirmelere daha snrl deiniliyor, kiminde deinilmiyordu. Baz arkadalarmzn da hukuksaldurumlar gznne alnarak siyasi savunma yapmamalar uygun
9
grld. Burada unu belirtmekgerekiyor. TKB davalarnda yarglanan arkadalarmzdan bir teki bile daha az ceza almak gibi kiiselbir kayg ile hareket etmedi. Ar ceza tehditleri hibir ey ifade etmiyordu. Onlarn yegane kaygsonurlu devrimci tavr ube ve cezaevlerinden sonra mahkeme nnde de koymak, ii snf ve tmemeki halka kar grevini bu platformda da layk ile yapabilmekti. Bundan gelen bir titizlik vecoku iindeydiler. Bu duygularn etkisiyle savunmas iin izilen ereveyi amak gibi kimiyanllarn yapld da oldu. Mahkemeler, yeterli delil bulamaynca, baz arkadalarmznsavunmalarndaki siyasi muhtevay "delil" olarak kullandlar. Mahkemelerde yaptmzsavunmalardan ve onlarn savunmalarndan yeni davalar ald. rnein, ana davada savunmay yapanarkadalara savunmann savunmasnn savunmasna dava ald. Bunlardan toplam 48 yl hapis cezasverildi.
SIKIYNETM KOMUTANLII 1 NUMARALI ASKER MAHKEMES KIDEML HAKMLNE stanbul Dosya No : 1981/636 E. Konu : Esas hakknda savunma Savunma Yapan Sanklar: Mehmet Fatih ktlm, Remzi Kkertan, Bekta Karakaya Bizler toplu davada ortak karlarmz olduu iin birlikte savunma yapmay gerekli gryoruz. Yaklak biryldr sren bu davada savclk, iddianamede yeralan hakkmzdaki istemlerini mtalaasnda da yineledi. Devrimin geici bir yenilgiye urad bugn, hakkmzda lm ferman kartlmak isteniyor. Bugne dek savclk konutu, heyetiniz sordu, bize ise konuma olana verilmedi. Savunma aamasna byle gelindi. imdi sz bizim: MTALAA POLS ANLATIMLARINA DAYANMAKTADIR. Savclk iddianamede olduu gibi, esas hakknda mtalaada da, hangi biimde hazrland tarafmzca defalarca belirtilmi "ifade"leri, ikence sonucu elde edildikleri sabit olmasna karn anlatmakta,iddialarna temel dayanak yapmaktadr. Savclk ve mahkemede verilen ifadeleri ise, tek bir cmle ile;"emniyette alnan ifadesini kabul etmedi" eklinde bir cmle ile gemektedir. Savclk, serbest iradern olmayan ve polise hazrlanm anlatmlar daha gvenilir bulmaktadr. 1981/4102 Esas sayliddianameden aldmz u cmleler, iddia makamnn anlaynn tipik bir rneidir.
10
"...sann 1.12.1981 tarihinde Emniyet Mdrlnde ifade vermediine dair zabt tutulduu, bu sebeple emniyete ifadesinin alnamadndan rgt adna hangi eylemlere katldnn tespit edilemedii..."(sf.4) Savc burada, kendisince alnan ifadenin bir deeri olmadn, poliste ikence sonucu imzalatlan"ifadeler"i geerli saydn aka itiraf etmektedir. ddianamede olduu gibi Esas Hakknda Mtalaay da bu bak asyla hazrlamtr. Hem de bugn lkemizde yaygn ve sistematik bir ekildeikence yapldnn gizlenemez bir gerek haline gelmesine ve sadece bu dosyada ikencede katledilmi drt komnist ve devrimcinin bulunmasna, her birimiz grdmz ikencelerianlatmamza, yer ve tanklar ve raporlarla belgelememize karn. Savclk bu iddianame ve mtalaa ile, polisin uzants olarak altn, ikenceyi meru grdn ve su ortakln kantlam olmaktadr.
ESAS HAKKINDA MTALAAYA DAMGASINI VURAN FAST TOPLU SULAMA VE CEZALANDIRMA ANLAYIIDIR. Toplu tutuklama ve cezalandrmalar faist hukuk sisteminin belirgin zelliidir. Geni bir calmaduygusu ve sindirme amacyla ayrm gzetmeksizin emeki kitlelere, () saldrlr. Salt komnistve dier anti-faist unsurlar deil, evrelerindeki birok kii de, akrabalar, arkadalar, onlarla ilikikurduklar iin cezalandrlr. Faist ran ah, yurtdndaki muhalif unsurlar susturabilmek iin lke iindeki yaknlarn ikenceyeektiriyordu. 12 Eyll sonrasnda da lkemizde, aranan yaknlarnn yerini syletmek iin yzlerceinsann ikenceye ekildiini, yine ikence tezgahlarndaki devrimcileri konuturabilmek iin akrabalarna, iki yandaki ocuklara ikence yapmakla tehdit edildiklerini biliyoruz. Bu faist mantk Esas Hakkndaki Mtalaaya da yansmtr. Baz sanklarn salt, aranan birdevrimciyle birlikte yakalandklar ya da onu tanm olmaktan, akrabalktan dolay cezalandrlmalar istenmektedir. 1- Aysel ZEHR'le ilgili olarak, yle denilmektedir: "...mraniye'de ablas ile birlikte rgt adna adam ldrmede kullanlan silahla birlikte yakalanm olmas..." (EHM. sf: 2) Burada, ablas Nurten ZEHR'in zerinde silah bulundurmaktan hkm giymi olmas, Aysel ZEHR'in rgt yeliinin kant olarak ileri srlmektedir. 2- Hasan AKDOAN'la ilgili olarak,
11
" ... sank hakknda alan 12.1.1982 tarih ve 1981/ 4102 sayl iddianamede de belirtildii gibi yarglanan sanklardan RzaDOAN ile birlikte ayn tarihlerde yakalanarak bu hususta 1980/3240 esas sayl savclk soruturmas bulunduu, her nekadar bu tahkikatn rgt yelii iddiasna ramen kovuturmaya yer olmad kararyla sonulanm ise de, Rza DOAN'nbaka fiillerinden ve zellikle Mrvvet AKIRERK ile rgt yesi olarak rgt evinde mtereken faaliyetlerdebulunduklarndan dolay derdest davada iddialar olduu ve iki sann halen tutuklu bulunduu, bunun yannda yine HasanAKDOAN'n Mrvvet AKIRERK ile Bahelievler-irinevler'de yakalanarak Kocasinan Karakolunda bir mddet nezarettekaldklar, rgt yelerinden Osman Yaar YOLDACAN'n istei zerine Mrvvet AKIRERK'in karakol hakknda istihbaratnotlar ve planlarn tanzim edip, sanklardan Adil ZBEK ve Rza DOAN'n mterek kaldklar rgt evinde elde edilmibulunmas ve yine Mrvvet AKIRERK hakknda mahkemeniz de 1981/307 esas sayl derdest ve tutuklu davannbulunduu, bu suretle sank Hasan AKDOAN'n savunmalarna ramen Payas nahiyesinde Bekta KARAKAYA ile birliktepheli olarak yakalanmas..." (EHM. sf: 21) Burada Hasan AKDOAN hakkndaki rgt yelii iddialar nelere dayandrlmaktadr? a) Hasan AKDOAN'n gemite Rza DOAN ile birlikte yakalanmas. Bu olay hakknda rgt yelii iddiasyla soruturma yaplm ve kovuturmaya yer olmad karar verilmitir. b) Hasan AKDOAN'n sank Mrvvet AKIRERK ile bir mddet nezarette kaldktan sonra braklmalar, Savclk, daha sonralar Mrvvet AKIRERK'e atfen ileri srlen sulamalar burada anlatarak hibir balant kurulamad halde, Hasan AKDOAN' sulama gayreti iine girmitir. c) "Bekta KARAKAYA ile pheli olarak yakalanmas..." Bu "pheli" yakalanma nedir? Sanklarn baz "su" aletleriyle bir eylem ya da eyleme hazrlk annda yakalanm olduklar dnlebilir. Amabunlardan hibirisi szkonusu deildir. ki sank kahvede dama oynayp zm yerlerkenyakalanmlardr. Kald ki, Bekta KARAKAYA'nn aranan bir sank olmas, onun yannda yakalananHasan AKDOAN' sulu duruma drmez. 3. Ali KARAKAYA ile ilgili olarak, "... sann bu evrede ikamet etmi olmas, Bekta KARAKAYA ile akraba olup mnasebette bulunmas..." rgt yelii ve korsan mitinge katlmak iin delil olarak gsterilebilmektedir. 4. Abdullah ALTINEL'le ilgili olarak, " ... dkkanda yakalanan Ali KORKMAZ'n zerini subay olduundan aratmayarak bilahare evinde yasak yaynlarn kmbulunmas, kz Hatice NCE'nin (Altnel) rgt yesi l Ataman NCE'nin kars bulunmas sann rgt yelii hususundapheler douruyorsa da... " (EHM. sf:7)
12
Bunun iin sz sylemeyi gerekli grmyoruz. Fakat iddialarn dayand gayri ciddi temellerigrebilmek iin altn izdiimiz ksmn bir kez daha okunmasnn yararl olaca kansndayz.Verdiimiz rnekler savcnn "su ve cezann kiisellii" temel prensibini ihlal ettiini, ilkel ve (...) birhukuk mant ile hareket ettiini gstermektedir. SANIK OLMAYI, SULU OLMAKLA EDEER GREN FAST MANTIK Sank, hakknda mahkumiyet karar verilinceye kadar masum saylr. Bu karine kii iin temel bir hakniteliindedir. Yarglama ile bu karinenin aksinin ispatnn mmkn olup olmad aratrlr.Mahkemeye denin sulu saylmas, susuzluunu kendisinin kantlama zorunluluu gemite feodalhukuk sisteminde vard. Gnmzde de faist hukuk sisteminin bir kuraldr. Faizmin egemen olduulkelerde ceza yargyla zdeletirilmekte, tm insanlar srekli bir tehdit altnda tutulmaktadr.rnein, Nazi Almanyas ve Mussolini talyas'nda ceza sistemi byle bir temel zerine oturtulmutu. Yine masumluk karinesine uygun olarak, "kuku" sank lehine yorumlanr. Bu, kiilerin zgrlnn salt phe ile yokedilmesini nler ve delillerin objektivitesini zorunlu klar. ddia makam, bu gereklikleri hie saymakta, faist hukuk mant ile hareket edip nne kan sulu ilan etmektedir. Polis fezlekelerinde, henz tutuklanmam kiiler dahi "sulu" olarak belirtilmektedir. Savcnn yaklam da daha farkl deildir. Herkesi pein hkmle "rgt yesi" olarak nitelemektedir. Savc Esas Hakknda Mtalaada Mrvvet AKIRERK'in durumunu ele ald blmde, sank olmann sulu olmakla edeer olduu dncesini net bir ekilde ortaya koymaktadr. yle diyor: "... tutuklu bulunduu 1981/307 sayl mahkeme dosyas mnderecatndaki tm eylemleri sann mevcut anayasal nizamsilahl eylem yoluyla ykmaya matuf yardmc eylemler mahiyetinin asli faillere fer'an itirak eklinde grldnden eylemineuyan TCK'nun 146/3 maddesi gereince tecziyesine..." (EHM. sf: 19) Savc, bir baka davada eitli eylem iddialar ile yarglanan Mrvvet AKIRERK'i henz o davasonulanmad halde pein bir hkmle yarglayp karar vermekte ve szkonusu eylem iddialarn buyarglamann delili olarak sunmaktadr. ddia makam, yine sank hakknda, dier davada yargland "Kartal korsan mitingine katlmak" iddiasn da ileri sryor. Ve rgt yeliinin gerekesi yapyor.
13
Sank, karar verilinceye kadar masum saylr ilkesi ihlal edildii gibi, Mrvvet AKIRERK, 141/1istemiyle yargland bir baka davada suland eylemler delil gsterilerek 146/3 istemiyleyarglanyor. Hukuk kurallar bir kez daha ineniyor ve bu sank ayn "su" konusu eylem vefaaliyetler nedeniyle iki ayr davada yarglanm oluyor. GEREK DII DDALAR VE DELL RETME ABALARI ddianamede bir sann hapiste olduu halde korsan mitinge katld iddiasn ileri srebilen savc,mtalaada da bu anlayn "incelterek" srdrmektedir. Mtalaada baz iddialarn kantlayc delilbulamaynca, bunlar uydurma yoluna bavurmaktadr. hsan Yenal ZBEK'le ilgili blmde; " ...sann olay yerinde yakalanmas, emniyetteki ak ikrar, delilleriyle rgt yelii sabit grlen Aysel ZEHR ve GlinAYYILDIZ ile birlikte yakalanm olmas, sann rgt yelii ve skynetim komutanl emirlerine muhalefet suunuoluturmu olduundan..." (sf:2) denilerek 141/5. maddeden tecziyesi isteniyor. Glin AYYILDIZ ile ilgili blmde, "Her ne kadar sann bu olaya elinde Orak ekili bayrak olduu halde katlp komnizm propagandas yaptna dair birdelil yoksa da beraber yakaland sanklarn rgt yesi olduklarnn delillerle belirlendii, kaar vaziyette gvenlikkuvvetlerince yakaland, Aysel ZEHR ile nceden telefonda olay blgesinde bulumak iin anlatklarn kabul etmelerirgt yesi olmak ve skynetim emirlerine muhalefet sular iin yeterli delil grlmtr." (sf:3) Aysel ZEHR iin de rgt yelii iddias, benzer bir yaklamla getirilmektedir. Ne hsan Yenal ZBEK, ne Glin AYYILDIZ ne de Aysel ZEHR iin rgt yeliini kantlayc maddi bir delil bulunmamaktadr, iddia makam, bunun skntsyla, gerekd ve hukuki bilimsellik ve objektiviteden yoksun bir yaklamla delil retmeye almaktadr. Ve Glin AYYILDIZ'a rgt yesi diyerek hsan Yenal ZBEK'i ve Aysel Zehir'i, hsan Yenal ZBEK'e rgt yesi diyerek Glin AYYILDIZ ve Aysel ZEHR'i, Aysel ZEHR'e rgt yesi diyerek dierlerinin rgt yeliini szde kantlam olmakladr. Bu arada, Aysel ZEHR ve Glin AYYILDIZ'n gezmek amacyla telefonla bulumay kararlatrmalar dahi, parlak bir delilmiesine ileri srlmektedir. Fakat bunlar sadece savcln delil yoksunluunun, delil retme abasnn ve iddialarnn gayri ciddiliinin kant olmaktadr.
KRAR HANG KOULLARDA DELL DEER TAIR? Usul kanununda yaplan deiiklikle 1696 sayl kanun ile eklenen birinci ve nc maddeler ve 353sayl yasann 96. maddesi hkmleri gereince, siyasal nitelikteki sularn hazrlk soruturmasnnsavclar veya yardmclar tarafndan,
14
bunlar bulunmad takdirde sulh ve sorgu yarglarncayaplaca belirlenmitir. Bu yasa hkmlerine gre polisin byle bir sorgulama yetkisi bulunmamaktadr ve polise alnan ifadelerin hukuk ynnden geersiz saylmas gerekmektedir. Polise saptanan anlatmlar serbest dayanmaktadr ve gerekddr. irade rn deildir, ikenceye
Savclk, iddianamede ve Esas Hakknda Mtalaada da itihat kararlarn hie saymaktadr. krarnhangi koullarda geerli saylabilecei sivil ve askeri yarglayn eitli kararlarnda belirtilmektedir.Askeri Yargtay Daireler Kurulu, 1982/26 esas, 1982/24 karar sayl dosyann incelenmesi sonucunda141. maddeden verilen cezay bozarken unlar belirtiyor: "Kazai ve ilmi itihatlara gre bir itirafn hukuken varlnn kabul iin, hakim veya askeri savc huzurunda yaplmasnn dahiyeterli saylmayp tamamen serbest iradesi ile maddi ve manevi cebir ve hileden azade surette vuku bulmu olmasgerekmektedir. Ayn gn askeri savc nnde itirafta bulunmayan bir kiinin tutuklama hakimine baz itiraflarda bulunmas vesonradan tekrar itirafn reddetmi bulunmas bir endie ve kararszlk iinde bulunduunu gstermektedir." Kararda sann beraat ettirilmesi gerektii belirtilirken, sann polis ifadesinin doru olduu eklindedaha sonra ifade vermesinin "bask altnda braklmsa bunun etkisi altnda kalabilecei cihetle"hkme dayanak oluturamayaca da belirtilmektedir. Grlecei zere, daha nce bask altnda kalmann etkisiyle, polisteki ifadenin savclk ya da mahkemede kabul durumunda dahi, sonradan bu durum belirtilmise bu ifade yine geerli saylmaktadr. Bu davada ise eitli sanklar, polisteki anlatmlarn kendilerine ait olmadn, poliste ikence grdklerini, savclk, tutuklama mahkemesi ve buradaki sorgular esnasnda belirtmilerdir. Buna karn,iddia makam tm hukuki gerekleri hie sayarak Esas Hakknda Mtalaasn polis senaryolarnadayandrmtr. Hakkmzdaki iddialarn hukuki dayanaklardan yoksun olduunu, iddialarn dayand delillerin nesnellik tamadn gstermek iin bir rnek daha vermeyi gerekli gryoruz. Askeri Yargtay 4. Dairesi, Erzurum 9. Kolordu ve Skynetim Askeri Mahkemesinin bir kararn,"sanklar hakknda Emniyet Mdrlndeki ifadelerinden baka delil bulunmad" iin bozmutur.Bu davada eitli sanklarn kendileri ve bakalarna ynelik olarak poliste ikenceyle kabul ettirilmigerekd anlatmlar dnda delil bulunmamaktadr. Hakkmzdaki birok iddia da bylesine szdedelillere dayandrlmakladr. Bu nedenle mevcut yasalar erevesinde dahi ikrarn hangi koullardadelil saylabileceini
15
belirlemesi asndan Askeri Yargtay 4. Dairesinin karar nem tamaktadr. 1Nisan 1982 tarihli Cumhuriyet gazetesinde yeralan kararda yle deniliyor: "Esasen ikrar bir kimsenin sululuunu kabul etmesi, baka bir deyile kendi aleyhine tanklk yapmasdr. Eine pek azrastlanan olaylar dnda, insanlarn kendi kendilerini sulamalarnn akldln anlamak kolaydr. Aksi dnce insandoasna aykr der. Sululuunu kabul eden bir kimse bunam saylmaldr. Bir kimse ancak cinnet dneminde ya dasarho bir halde veya eza ve cezann iddeti veyahut ikence korkusu ile kendini sulayabilir. Cebir veya tazyike maruzkalnmadka dnyada hi kimse kendi sululuu iin aleyhine konumaz. krarn tek bana delil saylmas tarihte ilkel dnemlerin bir uygulamasdr. Yrrlkte olan kanunlarmza gre ikrar tekbana delil olarak ele alnamaz. krarn mahkemelerde deerlendirilecek deliller arasnda yer alabilmesi hakim ya da savcnnde olmasna baldr. Hakim ya da savc nnde verilen ikrar ifadelerinin dahi baka delillerle ve maddi olaylarladorulanmadka delil deeri kazanamayaca Askeri Yargtay'n yerlemi grlerinin bir gereidir."
SAVCILIK, MTALAADA MANTII NDE HAREKET EDYOR 12 Eyll sonrasnda tm devrimci kitle rgtleri; dernekler, sendikalar kapatld. Devrimci yaynlartoplatld. (...)1 cunta bu ekilde, emeki kitleleri rgtsz ve dank brakmak, anti-faistmcadelenin ykselmesini, daha geni kitlelere ulamasn engellemek istiyor. 12 Eyllc (....), devrimci mcadelenin yksek olduu dnemde yapamadklarn imdi yapyor,mcadeleye u veya bu dzeyde katlm her insan cezalandrmak istiyorlar. Devrimci kitlergtlerinin ynetici ve yeleri yarglanyor, devrimci yaynlan okuyup bulundurmak su olarakgrlyor. Komnistler ve anti-faist rgtlerin yeleri daraalarnda, ikence tezgahlarnda,sokaklarda katledilirken, onbinlerce anti-faist emeki ve aydn da ikenceye ekiliyor. 12 Eyll'c () dnn intikamn alrken gelecek iinde gzda vermeye, emeki halk bir dahabakaldramayacak ekilde ezmeye alyorlar. (......) bu ve gzda mant mtalaada da grlyor. Savc, Ylmaz ERDEER rgt yeliini kantlama abas iinde, Halkn Kurtuluu gazetesini satpdatmay delil olarak gsterebilmitir. 25.000 tirajl, yasal ve bayiilerde satlan bir gazeteyi datmaksu saylmaktadr. Yine Aysel ZEHR'in rgt yeliinin kant olarak, evinde bulunan devrimci yaynlargsterilmektedir. Bunlar 12 Eyll ncesi yaynlanm kitaplar, devrimci klasiklerdir. Bu kitaplara rgtyayn, zehab verilerek rgt yeliinin bir kantym gibi ileri srlmektedir.
16
Bu iddialarn hukuki hibir deerinin olmad aktr. Sadece () gemie dnk mant ve gzda politikas olarak deerlendirilebilir.
SAVCI, HERKES RGT YES LAN ETMEKLE; KOMNST DNCEDEN, TKB'NN LENNST RGT ZGSNDEN HABERSZ OLDUUNU ORTAYA KOYMAKTADIR? Savc, iddianame ve mtalaada, hemen her sank hakknda rgt yelii iddiasn ileri srmektedir. O, komnist rgtn dzenledii bir gsteriye, yayn datmna katlan; hatta bu yaynlar okuyan herkesi rgt yesi ilan etmitir. Bunun da tesinde, rgt yesi kabul edilen birisi ile u ya da bu dzeyde ilikide olanlar da, ilikinin niteliine baklmakszn rgt yesi kategorisine sokulmaktadr. Savc, bu yaklamyla cehaletini de aa vurmakta, hakkmzda pervaszca lm ve onlarca yllkhapis cezalan isterken; grlerimizden, Leninist rgt yapsyla ilgili teorik gereklerden habersizolduunu gstermektedir. evresindeki geni sempatizan kitleyi, hatta baz anti-faist unsurlar da rgt yesi olarakdeerlendiren savc, TKB'ni, iine her isteyenin girip ye olabildii burjuva-revizyonist partilerlekartryor. Leninst bir rgt, ideolojik, siyasi, rgtsel, askeri ve dier alanlarda ok ynl bir faaliyeti rgtler.Onun almalarndan bazlarna katlan her kii rgt yesi deildir. Leninist bir rgtte, rgt yeliiiin; rgt programn benimsemek, rgt organlarnn birinde grev almak, dzenli aidat demek1Devletin belirli kurumlarna, ynetim organlarna, kurulularna faist demek yerlemi mahkeme kararlarnda ve itihatlarda su olarak nitelendirilmektedir. Bu savunmay yapanlar da bu nedenle yarglandlar ve eitli cezalara mahkum edildiler. (DN)
koullar aranr. Leninist rgt yeleri, snfnn Marksist-Leninist teori cihazyla donanm en bilinliyeleridir. Onlar, proletarya ve halkn devrim, sosyalizm ve yce ()2 ideali uruna canlarnvermekten kanmayan en yiit, fedakar, snanm unsurlardr. Sempatizanlar ise, komnist izgi ve devrimci faaliyetten etkilenen, komnist rgtn almalarnaseviyesine gre deiik dzeylerde katlan unsurlardr. Bu unsurlar, her ne kadar TKB'nin ideolojik,siyasi grlerini benimseyip, baz faaliyetlerine katlsalar da; henz, burjuva, kk-burjuva dnyagrnden ve yaam tarzndan tmyle kopamamlardr. Marksist-Leninist teoriyi, TKB'nin izgisini btnyle kavramamlardr ve henz kendilerinitmyle komnist almaya hasredecek seviyede deillerdir. Bundan dolay, Leninist bir rgtlesempatizanlar arasnda snr olmaldr. TKB, her zaman bu snr belirlemi, korumutur. rgtteideolojik, siyasi seviyenin
17
dmesine, proleter disiplinin zayflamasna, kk-burjuva dnce veyaama eklinin rgte szmasna, dier bir deyile rgtn Leninist yapsnn zayflamasna, gevekve savama gcn yitirmi bir rgt haline gelmesine yolaacak hatalara kar daima uyankolmutur. TKB'ni Marksist-Leninist olduklar iddiasndaki eitli kk-burjuva devrimci rgtlerdenayran temel bir kstas budur. Ve 12 Eyll sonrasnda ()laan kar devrimci saldr karsndabirok rgt kt, ar darbeler yedii halde, o ayakta kalm, faaliyetini kesintisiz olaraksrdryorsa, nedenlerinden birisi budur.
SIKIYNETM MAHKEMELER, () MAHKEMELER 12 Eyll sonrasnda () devlet cihaz pekitirildi. Ordu, polis halkn mcadelesini bastrmaktaglk eken, dalmaya yz tutan tm kurumlaryla devlet, halka kar gl bir saldr arac halinegetirildi. Bu dnemde en ok demagojisi yaplan konulardan birisi, zel mahkemelerin kurulmad, mahkemelere dokunulmad, yarg organlarnn bamszlnn korunduu idi. zel mahkemelerin kurulmasna gerek yoktu, nk onlar zaten vard. Skynetim mahkemeleri () devlet cihaznn bir paras, amac komnist ve devrimci rgt ve kiileri yarglayp mahkumetmek olan rgtlenmi () kurumlardan birisidir. Yap ve ilerlik olarak () kurumlardr. () skynetim mahkemeleri kurulu olarak skynetim komutanlklarna baldrlar. Atanmalarskynetim komutanlnca belirlenmi adaylar arasndan, Genelkurmayca yaplr. Terfileri de askerihiyerari iinde gerekleir. Dolaysyla, bu mahkemeler hem kurum, hem de heyet yeleri olarak alt-st iliki zinciriyle, dorudan Konseye bamldrlar. nceden verilmi kararlarn stten gelen emirlerin uygulayclardrlar. Bu mahkemeler ilerlik olarak da () usl hkmleri batan sona antidemokratiktir. Bu mahkemelerde yarglanan her sank hakkndaki iddia ne olursa olsun "asker kii" saylr. Dolaysyla, daha batan o kii emir kumanda zincirinin en alt halkas haline getirilerek savunma hakkgaspedilmi olur. AMUK kurallarna uygun olarak sanklara hemen hi sz hakk tanmaz; durumanninzibatn bozma gerekesiyle durumalardan atlrlar. Sann yokluunda durumalara devamolunduu gibi, bundan dolay bir ay hcre cezas verilebilir. Bugn uygulanan sava hali hkmleri ise ok daha ardr. Durumadan iki kez atlan sank ya da avukat bir daha durumalara giremez. Avukatlarla gr imkanlar son derece kstldr ve savunmann hibir bask altnda kalmadan yapla-bilmesinin kurallarndan birisi olan, mdafi ile sann gizli grebilmesi kuralna uyulmaz. Savunmaiin gerekli yayn ve dier aralarn temin edilmesi engellenir. Mahkeme dosyalarna dahi elkonulur.
182Komnizmi vmek ya da yceltmek, bu savunma nedeniyle alan cezai soruturmann gerekelerinden birisi olarak kullanld. (DN)
Mahkemenin bugne kadarki sreci, heyetinizin tutum ve davranlar da bu belirttiklerimize uygun olmutur. DAVANIN SYAS BR DAVA OLMAKTAN IKARTILMASI ABASI,()N DEOLOJK-SYAS HESAPLAMADAN DUYDUUKORKUNUN FADESDR Hakkmzdaki iddialar 146/1. maddeye dayandrlmaktadr. Bu iddialar, siyasi niteliklidir ve dava siyasidir. Fakat gerek savcln, gerekse mahkemenizin bugne kadarki davran izgisi davann bu niteliineuygun olmamtr. Hakkmzdaki iddialarla iddianame ve mtalaann kapsamlar ve yarglamasresince taknlan tavrlar eliiktir. Dava siyasi bir dava olma konumundan kartlmaya allmtr. ddianame ve mtalaann esasn, eylemlerin anlatm ve kii-eylem ilikileri oluturmakta, eylem iddi-alar devrimci amalarmzdan kopartlarak ele alnmaktadr, iddianamede szde siyasi grlerimizeyer verilmitir. Fakat nasl? Polis fezlekelerinden alnm, derme-atma baz bilgi krntlar olarak.Savc, temsilcisi olduu (......) rejimin gr ve dncelerini ise koyma cesaretini gsterememitir. Mahkeme srecinde bu tavr daha da derinletirilerek dava siyasal ieriinden kopartlmayaallmtr. Siyasi bir davada yarglandmz halde siyasal tutukluluk hakkmz hie saylmtr.Siyasi savunma hazrlama olanaklarmz srekli bask allnda tutularak, gerekli materyalleri eldeetmemiz engellenerek yokedilmek istenmitir, iddianamede yeralan siyasi iddialara cevap verme hakkdahi tannmam tr. Bugne dek srekli olarak durumalardan atlma tehditi altnda tutulduk,konumak iin zorladmzda ise atldk. Bizleri burada sank sandalyesine oturtan 12 Eyll'c ()ler siyasal-ideolojik grlerini ortaya koyupbu temelde yarglama cesaretini bulamamaktadrlar. Mahkemelerin politik niteliini rtbas etmeabasnn altnda () bir politik saldr yatyor. Bir yandan () cunta ve ()larnca dizginsiz birdemagojik saldr yrtlyor; komnist ve devrimciler, proletarya ve halktan kopuk, amaszca adamldren mantktan yoksun, vuran-kran, soygun yapan katil ve apulcular topluluu olarak gsterilmekisteniyor. te yandan, koyu bir sansr uygulanarak, mahkemelerde zorla susturulmaya allarak,komnist ve devrimcilerin seslerinin ykselmesi, proletarya ve emeki kitlelere ulamasengellenmeye allyor. Bu tavr, 12 Eyll'c ()lerin, iddia makam ve heyetinizin siyasal ve ideolojik hesaplamadanduyduunuz korkunun ifadesidir. Bu khnemi dzen adna savunulabilecek hibir eyin olmadnnbir gstergesidir. Bizlerin kmekte olan
19
bir dzenin, smr ve zulm dzeninin temsilcilerineverilecek bir hesabmz yok. birliki tekelci kapitalistlerin ve toprakaalarnn karlarnn ()lerine,zel mlkiyet dzeninin temsilcilerine verilecek bir hesabmz yok. Hesap vermesi gerekenler 12Eyll'c ()lardr. lkeyi kan glne, ii snf ve emeki halkn yaamn devasa bir zindanaevirenlerdir. Yzlerce komnist ve devrimciyi katledenler, onbinlercesini zindanlara dolduran lardr.kenceciler ve () katillerdir. lkeyi bata ABD emperyalizmi olmak zere emperyalistlere pekeekenlerdir. nsann insan tarafndan smrlmesine ve baskya dayal bu khnemi sistemin savunucular, emperyalistlerin ibirlikileri tekelci kapitalistler ve toprakaalardr ()
HUKUK, FALAKA VE CEREYANIN ALTINA YATIRILMI, () CUNTA HAYATIN HER ALANINI KENCEHANEYE EVRMTR kence, smrc hakim snflarn alar boyu vazgeemedii yldrma, bask ve zulm aracolmutur. Smr arknn en acmasz dilisi olan ikence, klelerin srtlarnda kanl kam izi olmu,feodalizmin engizisyonunda simgelemitir. Dil koparmadan vcut gerdirmeye kadar lene dek devam eden korkun ikenceler feodal hukukunun temelidir. Ve sadece emeki halka deil, bilim ve tekniingeliimine kar da en sert biimde uygulanmtr. Galile, savunduu gerek uruna hayatn vermiama dnyann dn durdurulamam, smrc snflarn dzeni bir bir yokolmaya devam etmitir.amzda dnya halklarna ve mcadelesine kar uygulanan yaygn ikence Hitler faizmindedoruklam ama Hitler ve dier nazi nderlerinin intiharn ve Sosyalist Sovyetler Birliinderliindeki halklarn faizme kar mcadele ve zaferini engelleyememitir. () hakimsnflarn devleti ikenceye her zaman zel bir nem vererek sistemletirmitir. Snf mcadeleleritarihi zellikle hakim snflarn iktidarlarnn sarsld dnemlerde, ikencenin gelenekselleereksistemletiini, devletin resmi politikas haline geldiini gstermektedir. zellikle devrimin kendisini tehdit ettii dnemlerde; egemen snflar, rnein 12 Eyll'de olduu gibiikenceye nazi yntemleriyle sarlm, devletin her kurumunda uygulanan zel bir politika halinegetirmitir. Askeri () cunta, hayatn her alann ikencehaneye evirmitir. Devletin herkurumunda askeri () disiplin uygulanmakta, kar kan grevliler cezalandrlmakta, ilerine sonverilmektedir. Bugn resmi daireler, fabrikalar, belediyeler, okullar, basn, TRT hemen hepsi ()denetim altndadr. Buralarda alanlar cuntann (......) politikasn uygulamak iin zorlanmakta, baskve zulm grmektedirler. Ezilen geni ynlar, azgn smr karsnda yaayamaz hale gelmilerdir.En basit hakkn aranmas karsnda bask, tehdit ve ikence uygulanmakta, hak arama mcadelesininkarsna ise devletin resmi silahl gleri karlmaktadr. Dou'da Krtler zerinde milli zulmuygulanmakta, kylere komando basknlar dzenlenerek oluk-ocuk, kadn-ihtiyar demeden Krthalk karakollarda
20
ikenceye ekilmektedir. Emeki kyllerimiz karakollardakiikenceyi yllardr ok iyi tanyorlar.
jandarma
basks
ve
Bugn tm halkmza uygulanan (......) zulm ve ikencenin bir yn buysa dier ynn uygulamaalan, gzalt merkezlerindeki falaka, elektrik, ask vb. ikencelerdir. Buralarda sadece ii snfn vedevrimci mcadeleyi ndersiz brakmak iin komnistler, devrimciler katledilmiyor. Sradan insanlardahil onbinlerce kii 45-90 gnlk srelerle ikenceden geiriliyorlar. Falaka, ellerden, ayaklardan,dilden, kafa ve kulaklardan, meme ularndan, cinsel organlardan cereyan verme, kum torbasyladverek i organlarda hasar braktrma, kol ve ayaklardan asma, souk su banyosu yaptrma, rzgarlbir yerde donma noktasna kadar plak bekletme, askda cereyan verme, cinsel organlar burma veezme, tecavz etme, haftalarca a susuz ve uykusuz brakma, bakasna yaplan ikenceyi seyrettirmeuygulanan balca ikence yntemleridir. Ayrca, gstermelik idam etme ve kuruna dizme gibi birokpsikolojik ikence yntemleri de vardr. 12 Eyll'den bu yana yz akn devrimci ikence tezgahlarnda katledilmilerdir. Halkn bu yiitevlatlarnn kanlar ikence altnda damla damla aktlp damarlar kurutulurken, onlar inanlar urunalmenin, boyun ememenin, dmann elindeyken bile ona teslim olmamann en yce ve destansrneklerini vermilerdir. i snf ve emeki halkmzn yreklerinin derinliklerinde yaayacak olananlar, devrimci mcadelede snmez birer meale olacaktr. Zeki Yumurtac, Osman Mehmet nsoy, Ahmet Karlanga, Ekrem Eki, Nejdet Oynargl, SleymanCihan, Nurettin Yedigl, Hasan Kl, Ataman nce, Aziz Ara, Songl Kayaba, Selma Aybal ve dahaismini u anda sayamadmz devrime kanlaryla imza atan nice yiit devrim savas, ikenceodalarnda devrimci onurunuzla ykselttiiniz ve kanlarnzla () TKB tarafndan asla yeredrlmedi, drlmeyecek, kar-devrimin burlarna dikilecektir. Sizler, anl direniinizle abideleerek dman () gibi klttnz. Onlar karnzdahayvanlatka ezildiler, kudurduka aresizletiler. Yreklerine devrim korkusu yerletirdiniz.Hepinizi saygyla bir kez daha anmaktan gurur duyuyoruz.
() CUNTANIN AIA IKAN () YZ: () Devrimcilerin gzaltndayken ubelerde, lm sradan insanlarn bile sakat kalmas,katliam ve idam sehpalar, cezaevlerine onbinlerce devrimcinin doldurulmas ve siyasi varlklarnyoketmeyi hedefleyen bask ve ikence, herkesin gzleri nnde alenen yaplmaktadr. Ankara 2. ubede grevli polis memuru, Ekrem zbe, Ankara SYNT 2 nolu Askeri Mahkemesinde Metin zen ve arkadalarnn yargland davada tank olarak verdii ifadede, "Gerei konumak gerekirse, emniyette yaplan tm soruturmalarda ikence yaplyordu."
21
"Ancak emniyetlerde ikence yaplmaktadr. Ben de istemeyerek baz ikence olaylarna katldm." diyerek itirafta bulunmutur. Bizzat ikenceci polislerin bile aka ifadelerine geen ikence, artanlm ve sakatlklarla gizlenemeyince bizzat () tarafndan da "tek-tk kontrolsz olaylar" olarakkabul edilmiti. Kenan Evren, Der Spiegel dergisine "Trkiye'de her dnemde ikence olduunu"syledii demeciyle ikencenin sadece 12 Eyll'e ait zel bir uygulama olmad izlenimini brakmakistemitir. Onbinlerce kii ikenceyi tm ynleriyle anlatabilecek durumdayken, Evren 28 Mart 1981de Manisa konumasnda "Biz ikencelerin karsndayz, bu insanla da vicdana da aykrdr" ()demagojisine sarlabilmektedir. Gya ikence cuntann kontrol dnda birka kendini bilmezinuygulamasdr. Bunun somut gstergesi olarak da ikenceciler aleyhine alan szde davalargsterilmektedir. Bu gstermelik davalar ile ikencenin yaygn ve sistemli uygulan gizlenmeyeallyor. Halbuki sadece 12 Eyll'den sonra gzalt sresinin 45-90 gn olmas, mahkeme vesavclarn teminat altnda bulunmas gereken tutuklularn tekrar polise gzaltna alnmas bile ikence ve ikencecilere yeni olanaklar saladnn ak gstergesidir. "kence iddialaryla ilgili olarak yrttmz soruturmalar srasnda bunlardan bazlarnn maalesef gerek olduu da anlalm, sorumlular hakknda derhal kanuni ilem balatlmtr." eklindeki demagoji ise hem halkmz, hem de dnya kamuoyunu yanltmay hedeflemektedir.kence, askeri () cuntann resmi devlet politikasdr, ikence merkezleri resmi devletkurululardr. kence tezgahlar da polis merkezlerinde, 1. ube odalarnda, polis ve askerikarakollarda, MT'in gizli binalarnda kuruludur, ikence, zel timler, DAL diye adlandrlan ekipler,MT mensuplar ve askeri savclarn nezaretinde uygulanmaktadr. kenceciler hakkndaki mahkeme kararlan, ikenceci katillerin nasl gstermelik cezalara arptrldklarn ve yarglamalarn nasl yapldn gsteren rneklerdir. Ankara 1 Nolu Askeri Mahkemesi'nde ikenceden lme neden olma savyla yarglanp 1 yl 6 aymemuriyetten men cezas verilen polis memuru, verilen karardan hemen sonra grevine devamedebilmitir. Mahkemenin bu konuya ilikin gerekeli kararnda; "Hasan Asker zmen'in sorgusunu icra etmekte olduklar srada, Hasan Asker zmen'e crmlerini syletmek iin ikenceyaptklar, zalimane ve gayri insani haysiyet krc muamelelere bavurduklar toplanan doktor raporlar, otopsi aklamalar,adli tp raporlar, ahadet sanklarn tevilli savunmalar ve tm dosya ieriiyle sabit olmutur." denildii halde, Tunceli'de Hasan Kl'n ikencede ldrlmesiyle ilgili davann 28.11.1981 gnl kararn gerekesinde; "Sanklarn kamu grevlisi olmalar ayrca len Hasan Kl' tanmamalar ve bir suun aydnlanmas ama, gayesi iinde hareket etmi..." (Aray, sf.49)
22
denilerek ikence suu hafifletilmi, suun aydnlanmamas amacyla ikencenin yaplabileceine ak kap braklmtr. Ankara'da ikence yapmaktan 15 yla yakn ceza alan polis memuru Mustafa Haskr, karardan ncekidurumada, serbest braklm ve halen yakalanmamtr. zlenen politika bellidir. Ya bir takm szdegerekelerle az ceza verip ii savuturacaksn, ya da ar ceza veriyoruz grnp daha nceden serbestbrakacaksn. Bunun da ad, "ben ikenceye karym, ite gryorsunuz ikence yapanlarcezalandryoruz" olacak. Alm olan birok dava ise, sahte lm nedenleri gsterilen raporlarla kapatlmtr. Grlmekte olanbir davada ad geen Ataman NCE'nin ikencede lm tberkloz raporuyla rtbas edilmekistenmitir. 1945'te yaynlanan nsan Haklar Evrensel Beyannamesine ramen ikencenin birok lkede zellikle faist lkelerde gaddarca uygulanmas, buna kar halklarn mcadelesi, szdedemokrasinin savunucusu Birlemi Milletlerde de yeni yeni kararlar gndeme getirmitir. "Kiilerinikence, kyc, insanca olmayan ya da onur krc eczalar ve eylemlerden korunmasna" ilikinbildirgesindeki tanm aynen yledir: "kence bir kiiden ya da nc kiiden bilgi ya da itiraf elde etmek, onun iledii ya da ilediinden kukulanlan eylemdendolay cezalandrmak onun ya da bakalarn sindirmek amacyla kamu grevlileri tarafndan ya da onlarnyreklendirilmesiyle, o kiinin bilerek ar bedensel ve ruhsal ac ya da zdraba maruz braklmas eylemidir." Bildirge gereince; "kence, insanla kar ilenmi bir sutur. Hibir devlet sava hali, siyasal istikrarszlk ya da olaanst durumlar dahil,hibir durumda ikenceye msade etmeyecek ve ho karlamayacaktr. nlemek iin gerekli eitimden geirilecek ikenceyi aka yasaklayan emirler verilecektir. Devlet sorguya ekme yntemini gzden geirecek ikencenin tanmndaki eylemlerceza hukuku gereince su saylacak, ikenceye maruz braklan, yetkili mercileri dava edebilecek, devlet yanszaratrmalarda bulunacak ve eylemleri ileyenler cezai ya da disiplin kovuturmasna tabi tutulacak, ikence edilene tazminatdenecek, ikence zoruyla syledikleri herhangi bir dava srasnda delil kabul edilmeyecektir." Buna ramen bugn ikence dnyann birok lkesinde gizli ya da aka uygulanmaktadr. ElSalvador'da, Guatemala'da, Hindistan'da, srail'de kitlesel ikence gnlk politika haline gelmitir.Filistin halkndan onbinlercesi tm dnyann gzleri nnde siyonist igalcilerin kuatmas ve saldrssonucu alk, susuzluk ve salgn hastalk yznden topluca lme terkedilmitir. ABD emperyalizminin CIA, FBI gibi casusluk tekilatlan ve Pentagon tarafndan ikence yntemlerive teknikleri, dier lkelerin ayn patentli MT, MOSSAD gibi gizli istihbarat rgtlerineretilmekle, zel ikence timleri eitilmekte ve gerekli ikence aletleri verilmektedir.
23
zellikle 12 Eyll sonras ikencenin bu kadar yaygn ve sistemli uyguland bir dnemde kiralkkatiller ellerini kollarn sallayarak hem dolayorlar, hem de iren ikencelerine devam ediyorlar.nk onlar () dorultusunda skynetim savclar ve mahkemeleri tarafndan korunuyor, sularrtbas ediliyor. ubede ikence alenen ve korkusuzca yaplr, devrimciler ldrlr, savclar vemahkemeler bu sulan gizleyebilmek ve geitirmek iin krk dereden su getirirken, askeri cuntagstermelik bir-iki ikence davas ile kendisini temize kartarak kurtaracan sanyorsa aldanyor. Herkesin gzleri nnde oynanan bu oyun, mahkemenin yarglama srecinde de aka izlenmitir.Grlmekte olan davann iinde yeralan Aziz ARA, Songl KAYABAI, Selma AYBAL, AtamanNCE ikencede katledilmilerdir, iddianamelerde ise lm olaylar normal nedenler gibigsterilmitir. Polis, skynetim ve savclk ibirlii yaparak hastalk, intihar gibi allagelmi lmgerekeleri sahte raporlara dayandrlmtr. Gerek poliste yaplan, gerekse de cezaevlerinde uygulanan ikenceler iin su duyurusunda bulunansank ve avukatlar tehdit edilerek susturulmaya allm, talepler sudan gerekelerle mahkeme vesavclka reddedilmitir. u sralar Ataman NCE'yi ikencede katleden polislerin yarglanmakzorunda kallar bile mahkemenin (......) olduunu aka gstermektedir. Birok su duyurusudilekeleri bile, dosyaya belge olur korkusuyla sanklara iade edilmitir. Benzer tavr, savunmalarsrasnda bile srdrlmektedir. Tm bunlara ilikin iddialarmz, iddianame ve duruma tutanaklarndan karttmz rneklerlebelirttiimiz ve hapishane idaresince mahkemeye gelirken elimizden alnan 15.7.1982 tarihlidilekemizde gstermitik. Ayn dilekeyi iliikte sunduumuzdan tekrarn gereksiz buluyoruz. Brakalm hukuk ilkelerini ve "hukukun stnl ilkesi" tartmalarn ikenceye kar kmak enazndan insanlk grevi, insanlk snavdr, igal edilen makamn grev ve sorumluluudnldnde, sorun ok daha ciddi olacaktr. Olacaktr ki; mahkemeniz bu snavda snftakalmtr. nk o, yllardr ezilen emekilerin mcadeleyle kazand hukuksal dayanak salambaz demokratik haklar koruma yerine (..) karlarn savunup korumaktadr. Anayasann 14. maddesi, "Kimseye eziyet ve ikence yaplamaz" der. kence suu ve sulular, bu madde hie saylarak yani bir baka su ilenerek gizlenmektedir.Gene ikenceyle alnm ifadelere gre iddianame hazrlanp ceza verilmek istenmesi, polisifadelerinin delil saylmasyla ikence merulatrlmaktadr. Polis ifadesi olmayan bir sank iin, "buyzden hangi sular iledii belli olmamtr" diyebilen savc, polisleri beceriksizlikleri iin adetaazarlamakladr. Dolaysyla, hukuk, ikencenin; falaka ve cereyannn altna
24
yatrlmtr. Sorgupoliste, ikence altnda yaplmakta, karar orada verilmektedir. Savclk ve mahkeme, tavrlarylaikencecilerin su ortaklar olmulardr.
NE KENCE NE KATLAM NE ZNDANLAR VE DAM SEHPALARI DEVRMN VE SOSYALZMN ZAFERN ENGELLEYEMEZ! kence, sadece su kabul ettirmek iin veya itiraf amacyla uygulanmamaktadr. Emperyalistler veibirliki uaklar, tekelci burjuvazi ve toprakaalarnn lkemizdeki smr dzenlerini ayaktatutabilmek iin kullandklar aralardan balcalar ikenceler, katliamlar, zindanlardr. () Komnistlere, anti-faistlere, emeki kitlelere, kendilerinden olmayan herkese kanl saldrlar,katliamlar dzenler; ikence tezgahlar, idam sehpalar kurar, devrimci rgtlere darbe vururken;korku, ylgnlk ve teslimiyet duygulan yerletirmek, devrimci mcadeleyi ndersiz brakmak,datmak amacn da gtmektedir, ikence bu anlamda azgn bir siyasal saldrdr da. Gerekdevrimciler, (...)ler hayatn her alannda olduu gibi, bu zorlu kavgada da yenilmezler, ikence,devrimci ve (...)lerin proletaryann yce ideolojisi Marksizm-Leninizm'e, rgtne, proletarya veemeki kitlelerin mcadelesine, devrime olan inan ve balln snand bir sava meydandr.Onlarn bu savataki temel ilkesi, ser verip sr vermemektir. En acmasz ve azgn ve hatta lmeyolaan kanl ikenceler karsnda bile, ikenceci cellatlar aresiz braktran, len ama boyunemeyen bu yiit ve balar dik insanlar yenilmezler. Marksizm-Leninizm'e olan sonsuz inan veballklar onlar yenilmez klar, nk Marksizm-Leninizm, doa ve toplumsal gerekleri doru birekilde aklayan, tutarl bir btnl olan proletarya ve emeki halkn devrim yolunu, snfsz vesmrz toplum yolunu aydnlatan mcadele silahdr. rgtlerine ballklar bu insanlar yenilmezklar, nk onlarn rgtleri yolgsterici olarak ML'e sarlmtr. Gelecei temsil eden, tarihin tanden devrimci snfa, proletaryaya dayanmaktadr. Proletarya ve emeki halka duyduklar sonsuzinanlar bu insanlar yenilmez klar. nk tarihin gerek yaratcs halktr. Emeki halk, proletaryave partisinin nderliinde eitildiinde, hereyi kendisi iin de retmesini, rettiine sahip kmasnbilir. Tarihin akn hzlandrp kendisi iin de bir tarih yazabilir. ()ler mcadelelerini ve direnilerini ikence tezgahlarnda da devam ettirirler. Panie, ylgnladmezler. rgtlerine, inanlarna ve mcadelelerine zarar vermemek iin her trl ikenceyekatlanrlar. Burjuvazinin zindanlarnda da mcadelelerini srdrrler. Gerektiinde ikence altnda veidam sehpalarnda lm glerek karlarlar. Proleter snf tavrna uymayan ihanet rnekleri de szkonusudur. nanlarn kaybetmi bu insanlarkendilerini kurtarabilmek iin kolaylkla kandrlarak ML'i, rgtlerini, devrimi inkar ederler. Polisyakalad devrimcileri bir yandan ikence sonucu fiziki olarak kertmek isterken, dier yandan dadevrimi ezdiini, rgt ve
25
mcadeleyi dattn, hereyin yokolup bittiini syler. Devrim, mcadele,rgt ve yoldalar, hatta ML'e kar gvensizlik ve inanszlk gelitirmeye alr. Her trl fizikiikenceye direnebilen devrimcilerde bu tr bir phe u verdi mi zlme balad demektir.Derinletii oranda da ihanete doru gider. Bu inanszln kayna ML'i kavrayamamakta yatar. Proleter snf yaantsn zmleyememekte,illegal alma ve rgt disiplinine uymamakta yatar. nmze kan sorun ve engelleri proleter snfbak asyla deil de faydac ve bireyci bak asyla zme anlaynda, kitle almasndan kopukolmakta, kendini kurtarma dncesinde yatar. Gerek ()ler, inanlar uruna canlarn feda ederlerken, sahte devrimciler, her trden revizyonist ve oportnistler, bask ve zor karsnda kalnca komnizme ve proletaryaya ihanetlerini, pimanlkteranelerini komnizme ve proletaryaya kar ak saldrlarla tamamlyorlar. lkemizde gerek 12Mart dneminde, gerekse 12 Eyll sonrasnda modern revizyonist sa ve sol oportnist saflarda ()e ve cuntaya pimanlk ve tvbekarlk rzgarlar kol gezdi. Btn mcadele kaknlar ve dneklerayn safhalarda birletiler ()c askeri () cuntaya teslim oldular. eitli kk burjuva devrimcileri de bazen en yiit mcadele rnekleri verebilirler. Ancak burgtlerin modern revizyonizmin, trokizmin derin etkisi altndaki kk burjuva ideolojik siyasiizgilerinin kk burjuva snf temeline dayanyor olmas, kararl ve uzlamaz bir mcadeleverebilmelerini imkanszlatrr. Ayrca tek tek en yiit kiiler, rgtler bile eninde sonunda uzlamaya,teslimiyete srklenir. ML'i rehber edinmeyen, proletarya ve ezilen halk ynlarna dayanmayanhibir g sonuna kadar kararl ve uzlamaz olamaz. ML ile kendisini silahlandrm, buna uygun rgt yaants alma tarz ve mcadele anlay olanTKB'nin (......) kadrolar, ikence odalarn devrim marlaryla nlatmlardr. TKB'li ikenceye kardirenir, yce ideolojisine, rgtne ve yoldalarna zarar vermez, devrime olan inanc sarslmaz,gelenei yaratlmtr. Bu, onun M-L siyasi izgisinden, proleter snfla olan balarndan, devrimciyaant ve mcadelesinden kaynaklanr. Gerek devrimci ve () olan TKB militanlar, ikence odalarn zafer marlaryla nlatmlardr.elikten bir iradeyle ikenceci zalimleri tek tek yenilgiye uratarak onlarn yreklerine devrimkorkusunu yerletirmilerdir. YIKMAYA TEEBBSLE THAM EDLDMZ "KURULU DZEN", BRLK TEKELC KAPTALSTLERN VE TOPRAK AALARININ SMR VE ZULM DZENDR Hakkmzdaki iddialar, 141, 142, 146. maddelere dayanyor. Bu maddelere gre:
26
"Kurulu dzeni ykmaya teebbs" ettiimiz ileri srlyor. Nedir "kurulu dzen?" zel mlkiyetielinde tutan bir avu ibirliki tekelci kapitalist ve toprakaasnn, milyonlarca ii ve emekininemeini zorbaca gaspettii dzen deil mi? ilerin, kyllerin, tm emeki halkn klece almayave yaamaya mahkum edildii bir dzen deil mi? Milyonlarca insann isizlik, alk, yoksulluk iindekvrand, halklarn zgrlklerinin hie sayld, emperyalistlerin yama ve talan iin srdrdklerisavalarn kol gezdii bir dzen deil mi? Bizleri emperyalistlerin, ibirliki hakim snflarn egemenolduklar bir dzeni, vahi bir smrnn hkm srd ve dizginsiz bir terrle ayakta kalabilen birdzeni ykmaya teebbs etmekle itham ediyorsunuz. Bu bizim iin bir onurdur. Evet, arklarn biravu smrc iin dnd bu dzen yklmaldr. Bizleri devrim yapmak istemekle, devrimin ancaksilah zoruyla gerekleebilecei dncesini savunduumuz iin yarglyorsunuz. Bir avu kanemeci asalan, emperyalizmin ua tekelci burjuvazi ve toprakaalarnn refah iin,smr ve zulm altnda inletilen, devasa bir zindan hayatna mahkum edilen proletarya ve (..)larnzgr ve insanca bir yaam iin kurtulu iin devrimden baka yolu var mdr? () dnyasnn ordusu, polisi, mahkemeleri, zindanlaryla rgtlenmi zoruna kar proletarya ve halklarn esaret zincirlerini krmak iin () sarlmaktan baka yolu var mdr? Hakkmzda ihtilalci komnist bir rgt kurmak ve bu rgte ye olmak iddias ileri srlyor. Evet,bu khnemi dzeni ykmak, proletarya ()n egemen olduklar bir dnyay kurmak iin,proletaryann rgtnden baka silah yoktur. Proletarya, ancak byle bir silaha, Marksizm-Leninizmteorisine skca sarlm, siyasi nc kurmaya sahip olduunda kar devrimin zorunu krp, devrimigerekletirebilir. Ancak byle bir silaha, ihtilalci () partiye sahip olduunda proletarya, burjuvarevizyonist dnyann ideolojik, siyasi, askeri her trl engelini yerle bir ederek devrim, ve sosyalizmve () toplum yolunda ilerleyebilir. ddianame ve mtalaada, "bir snfn dier snflar zerinde tahakkm kurmas"ndan szediliyor. Eerbir snf tahakkm aryorsanz, bu ibirliki kapitalistlerin ve toprakaalarnn ii snf ve halkzerindeki () diktatrldr. ()'nn, halkn iradesini hie sayarak sng ve silah zoruylakurduu tahakkmdr. Uzaa gitmeye gerek yok! Yarglandmz 141, 142, 146. maddeler tahakkmkurma arac deil mi? Temeli zel mlkiyet olan adaletin uygulayclar mahkemeler; heyetinizibirliki tekelci kapitalistlerin, toprakaalarnn ()? Mahkemenizin varlk nedeni, ar bask vesmr koullarna, hakim snflarn () diktatrlne bakaldrm, komnist ve devrimciler, iisnf ve halk zerinde () koruduunuz ibirliki tekelci kapitalistlerin ve toprakaalarnn snfegemenliidir. Mahkemeniz bunun iin vardr, 141. 142. 146. vb. () yasalar, bu amalakartlmlardr.
27
Komnistler dnce ve inanlarn gizlemeyi kklk sayarlar. Amacmz sizlerin gizlemeyealtnz egemen snflarn () diktatrln ykmak, proletarya (); iinde bulunduumuzanti-emperyalist demokratik halk devrimi aamasnda devrimin zafere ulamasyla onun zgl biimiolan iilerin, kyllerin devrimci demokratik () kurmaktr. Szkonusu yasa maddesinde bir de "anayasann ihlali"nden sz ediliyor. Hangi anayasann? 12Eyll'de ii snf ve emeki halkn demokratik hak ve zgrlklerinin son krntlarn da yoketmekiin cuntann silah ve sng zoruyla ihlal ettii anayasadan m szediyorsunuz? Durun!.. Syleyeceklerimiz bitmedi. Devrimin bugnk yenilgisine sevinmeyiniz. O geicidir. Buyenilgi snf mcadeleleri tarihinde geici bir duraklama, ksa bir zaman yitimidir. Gelecekte devrim,yenilginin dersleriyle de kendisini eitip eskisinden daha byk ve daha hzla ykselecektir. Buraya polisin ikence tezgahlarndan geerek geldik. Yenilgiye urayan bizler deil, ikencecicellatlar () sizin khnemi dnyanz oldu. kence odalar, devrimin, sosyalizmin ileri siperlerioldu. () bayrak orada ykseklerde dalgaland. ki yldr zindanlardayz. Siyasi varlmz yoketme abalar, bu amala uygulanan nazi saldryntemleri, devrime, sosyalizme, yce () idealine duyduumuz inanla dolu gsmzde krld,paraland. Hakkmzda lm ferman kartn. kenceci cellatlarn yarm braktklarn siz tamamlayn.lmmz devrime kan olacak, devrimin ilerleyii durmayacaktr. Ve onun cokun dalgalar iindesmr ve zulmn khnemi dnyas ve sizler boulup yokolacaksnz. "Kurulu dzeni ykma" iddianza gelince, evet, bu dzen yklacaktr. Ve onun yklmas tarihsel bir zorunluluk haline gelmitir. te, proletarya ve halklarn devrim tehdidi altnda atrdayan dnyanz, ite, yklmas kanlmaz ve mutlak olan "kurulu dzeniniz"!..
DEVRM ATE EZLEN HALKLARIN KALPLERNDE YANMAKTA, DNYANIN DRTBR KESN YANGIN ALANLARI SARMAKTADIR. Yaadmz dnyann bugnk grnm son derece karmaktr. Varolan elikilerin alabildiine keskinletii, atmalarn younlat bu dnemde dnya patlamaya hazr bir volkan gibidir.
28
Dnyann bugnk gelime srecinin Marksist-Leninist tahlili, devrim ve halklarn kurtuluu sorununun zm bekleyen bir aamada olduunu bize gstermektedir. Bu eski kapitalist dzenin smrgeciliin ve emperyalizmin ykl devlet iktidarnn proletarya tarafndan parampara edilerekele geirilii ve ezilen halklarn kurtuluu anlamna gelir. Bu toplumsal ve ulusal kurtulu yolunun iisnf nderliinde iddete dayanan devrim yoluyla burjuvazinin iktidarnn yklmasndan getii demektir. Uluslararas planda yaanan olaylar, emperyalistlerin, revizyonistlerin ve uluslar aras gericiliin tm engel ve demagojik abalarna ramen, amzn en byk Marksist'i Lenin'inemperyalizm ve proleter devrimleri ana ilikin tm tespit ve tezlerinin geerliliini ak bir biimde dorulamaktadr. "Emperyalizm ve sosyal devrimler" an karakterize eden, "emperyalizmin ke, sosyalizminzafere" ilerledii ve devrimin emperyalizmin en zayf halkasndan krlmasyla zafere ulaacagerei, 1917 Ekim Sosyalist Devrimi ile hayat bulmutur. Yaanan olaylar, Marksizm-Leninizm'in tek bilimsel ve gerek reti olduunu; ii snfnn bykretmenleri Marks, Engels, Lenin ve Stalin'in ihtilalci retilerine sarlnmadan devrim vesosyalizmin byk hedefine ulalamayaca gereini dorulamakladr. Gnmzde bu gerekler ok daha ak ve arpc bir ekilde grlmektedir. Proletaryann burjuvaziye kar mcadelesi durmakszn sren sert, amansz bir mcadeledir. Biryanda tarihin grd en vahi ve hilekar ve en kana susam snf olan kapitalist-emperyalistburjuvazi; dier yanda, retim aralarndan yoksun, acmaszca smrlen ve ezilen ayn zamandadnen, yaratan, alan, reten ama emeinin meyvesinden yararlanmayan toplumun en ileri snfproletarya. Proletarya toplumsal ve ulusal kurtulu iin devrimi gerekletirmek iin; tm devrimci veilerici gleri kazanmaya alrken, burjuvazi, egemenliini korumak ve devrimi bastrmak iin enuursuz, en gerici ve cani gleri etrafnda topluyor. Marksizm-Leninizm bize, proletaryaburjuvaziarasndaki mcadelenin srekli gelitiini ve mutlaka proletarya ve mttefiklerinin zaferi iletalanacan retiyor. Ama bu mcadelenin talanmas iin, proletarya nc partisi etrafndargtlenmeli, geni halk kitlelerini devrimin gereklilii konusunda bilinlendirmeli ve (......) iktidarnparalayarak, kendi () kurmal, sosyalizm ve () toplumu, (...) ina etmede geni halkkitlelerine nderlik etmelidir. Ama, zellikle Leninist parti ve devrim teorisi stne pekok karklk yaratlmaya alld. Devrimkonusunda insanlar artma ve devrimin patlamasn engelleme grevini stlenen Titocu, Sovyet,Avrupa "komnist"leri, in revizyonistleri ve dier modern revizyonistler youn baltalama eyleminegiritiler. Devrim sorununun zlmek iin ortaya konduu gnmzde revizyonistlerin devrim stneyaydklar sisi datmak, bu sorun hakkndaki manevralarn, kastl yalanlarn, aa kartmak, kardevrimci, oven ve
29
hegemonyac amalarn tehir etmek ve M-L'in devrim hakkndaki retilerininhayata geirilmesini salamak Marksist-Leninistler iin zorunlu bir grevdir. Bugnk durum, tekelci burjuvazinin uygulad basknn her yerde arttn kantlyor. Bu temelzerinde burjuvazi ve proletarya arasndaki eliki keskinleiyor. Siyasal ve askeri yaylmaclk ilebirlikte yryen ekonomik ve mali yaylmaclk, halklarla emperyalizm arasndaki elikileri ve aynzamanda emperyalist devletlerarasndaki elikileri daha da keskinletirdi. Uluslararas planda gnmzn en nemli olgusu, dnyann devrimci bir durum yayor olmas vegenel krizin devrimlere gebe bulunmasdr. Devrim atei ezilen halklarn kalplerinde yanmakta,yerkrenin drt bir kesini devrimci patlamalarn, kanl snf atmalarnn cereyan ettii yangnalanlar sarmaktadr. Dnyann btn blgelerinde ve birok lkede devrimci durum hzla olgunlamya da olgunlamaktadr. Gerek zgrl, demokrasiyi ve egemenlii kazanmak, emperyalizm veuaklarn yokederek iktidar ele geirmek ve sosyalizm yolunda ilerlemek arzusu duyan halklar isyanbayra aarak silaha sarlmaktadrlar. Bugn devrim, ii snfnn ve emeki kitlelerin nnde somut bir grev olarak durmaktadr. Gnmzde devrimci eylemin zemini neye dayanmaktadr?
KAPTALST VE REVZYONST DNYA, EKONOMK VE POLTK BUHRANIN PENES ALTINDA PATLAMAYA HAZIR BR VOLKAN GBDR Kapitalist-revizyonist dnya bugn derin bir kriz ierisinde temellerine kadar sarslmakladr. Ciddi birekonomik ve siyasi, mali ve askeri ideolojik ve ahlaki buhrann penesindedir. Burjuva ve revizyonistdzenin tm bnyesini ve styapsn saran bugnk bunalm, kapitalizmin genel bunalmn herzamankinden daha derin ve keskin hale getirmitir. 1930'lardan bu yana ekonomik sknt hibir zaman bu kadar geni boyutlara yaylmamt. Kriz salgn bir hastalk gibi tm dnyay sararak etkisi altna ald. Yaanlan ve dnyay etkisi altna alarak allak-bullak eden derin kriz bugne kadar yaanm olanlardan u farkl zelliklerle ayrlmaktadr. Birinci Olarak, yaanan kriz btn kapitalist-revizyonist sistemi sarmtr. Szkonusu hibir lkekrizin dnda deildir. Bu nedenle 2. Dnya Savandan sonra grlen krizlerin en by vetahripkar olandr. 1974'ten bu yana derinleerek sren kriz, kapitalist-revizyonist lkelerinekonomilerini tahrip ederek derin bir ke neden olmutur.
30
Belli bal kapitalist lkelerin byme hzlarndaki srekli d bunun bir gstergesidir, ngiltere'de1981'e gre %1,4 olan byme oran 1982'de %0.75'e, bu orann B.Almanya'da % 6'dan %1,5'a,ABD'de ise %0,8'den, %0,3'e decei belirtilmektedir Emperyalist dnyada ekonomidekidurgunluun bir gstergesi olarak, imalat sanayi 1980'de %l'lik bir orana dmtr. ABD btesi geen yl 57.9 milyar dolar, Alman btesi ise, 38 milyar Mark ak vermitir. Burjuva-revizyonist devletler, btelerini bir trl denk drememektedirler. Mevcut krize dayanamayanbirok irket ya iflas etmekte, ya da iflasn eiine gelmekte, kaplarn arka arkaya kapatmak zorundakalmaktadrlar. Alman Ekonomi Enstits Bakan Wolfram Gruhler tarafndan bir gazeteye verilen demete, bu yliflaslarn rekor dzeyde, olaca, yl iinde iflas eden firmalarn toplamnn 11.500'e ulaaca, burakamn geen ylki iflaslardan %25 fazla olduu aklanmtr. 1981 ylnda toplam sermayesi 18,5milyar mark olan 8500 irket iflas etti. Borlarn deyemeyen toplam irket says ise nceki yla gre%27,5 artarak 11.653'e kt. Protesto edilen senetlerin miktar ise, %32,3 artarak 1,3 milyar marka ulat. ABD'de ise 1982 bandan bu yana iflas eden firma says 11.000'in stne kmtr, iflaslar geenyln ayn dnemine gre %44,3 orannda artmtr. 1981'in aylk dnemindeki byk irket:General Motors 468 milyon, Ford 336 milyon, Chrysler ise 149 milyon dolar, toplam 130 milyar dolarzarar etmilerdir. Fransa'da 1981'de 20.895 iletme iflas ederken Peuget'in yllk zarar, 263 milyon dolara ulamtr. Alman inaat irketleri Ulusal Birliinin yapt aklamaya gre, sektr son otuz yln en bykkrizine girmitir, ngiltere'de ise iflas eden kurulu says 14.250 olarak tespit edilmitir. Avrupalkelerinin tmnde 1981 ylnda iflas eden irket saysnn, 1980 ylna oranla ciddi bir biimdeartt saptanmtr. Amerika'da kan Time dergisinde de dnyann durumunu yle deerlendiriliyor: "Durgunluk terimi artk dnya ekonomisini temellerinden sarsan gelimeleri anlatmaya yeterli olamyor." Burjuva iktisatlar, politikaclar ve iadamlar, dnya ekonomisindeki baaa gidiin durdurulmasbir yana, sistemde bir zlmenin balayabilecei yolundaki korkularn ve endielerini aka dilegetiriyorlar. En son yaplan Versailles Zirvesi'nde Kanada babakan Trudeau bu yaygn endieyi uszlerle dile getirmiti: "Bunalm atlattk, felakete doru gidiyoruz." Amerika Ekonomik Danmanlar Konseyi'nin eski bakan, Paul Mc.Craken ise u uyarda bulunuyor: "Dnya ekonomisinin dengesi bir bak srtnn zerinde duruyor. En ufak bir sarsnt uluslararas ekonomik zlmeyi balatabilir."
31
Bata Sovyetler Birlii olmak zere tm revizyonist lkelerde de mevcut ekonomik siyasi kriz derinlemesine yaanmaktadr. Szde be yllk planlar hedeflerine ulaamamaktadr. zvestia gazetesinde yaynlanan bir ekonomik raporda 1980 Ekim'inde %3,4 olmas planlanan ulusal gelirdekiart %3,2 orannda gereklemitir. Snai retiminde ise %1,4'lk art planlanmasna karlk %3,4orannda art elde edilmitir. Genel tarmsal retim bir nceki yla gre %2 orannda dmtr.Aslnda rakamlar gerei tam olarak yanstmamaktadr. Buna ramen, hedeflenenden geride kalnd grlmektedir. Devlet Planlama Komisyonu bakannn prezidyumda yapt aklamada tarm, kmrve elik retiminde plan hedeflerine ulalmad doruland. Ekonomik iletmeler iin retim planlarnda ngrlen i veriminin artrlmas, retim maliyetinindrlmesi ve sermaye birikiminin salanmas hedeflerine ulaamadklar bilimsel ve teknolojik programlarda da zerlerine denleri yerine getirmedikleri szkonusu raporda akland. Kmr,demir rnleri, gbre, kimyasal rnler, kat, kuma, ayakkab, et ve hayvansal yalar gibi rnlerdede plan hedeflerine ulalmad yaynlanan raporda belirtilirken tahl retiminin durumundan ise hi bahsedilmemektedir. Rusya'da zellikle tarm alanndaki rekolte dkl nemli boyutlara varm, sk sk, bu akapatmak iin dardan tahl alnmtr. 1980'de 236 milyon ton tahl retimi hedeflenirken, ancak 170milyon ton retim salanm, ak, ABD'den alnan 25 milyon ton tahl ile kapatlmaya allmtr.Ayn zamanda temel ihtiya maddelerine yaplan %40 oranndaki zam ve ekonomik krizin ar fiyatartlarnn mallarn kalitesinin gelitirildii gibi gsterilerek gizlenmek istenmesi, revizyonistekonominin sonulardr. Sosyalist planlamada toplumun ihtiyalarndan hareket edilir ve tarmla sanayi arasnda denge oluturulur. Sosyalist maskeli revizyonist lkeler ise planlamalarn kapitalist hedeflere gre yaparlar.Onlar, kapitalizmin btn hastalklarndan muzdariptirler. inde bulunduklar kriz, kargaasosyalizmden kaynaklanmamaktadr. Lenin ve Stalin dneminde, stelik sosyalizmin kuruluununbalang yllarnda be yllk planlar drt ylda gerekletirilirdi. Bugn sosyalizmin tek kalesi Arnavutluk, krizden etkilenmeyen tek lkedir. Her lkede krizderinleerek geliirken, sosyalist Arnavutluk enflasyon tanmamakta, temel ihtiya maddelerininfiyatlar srekli dmekte, Arnavutluk halknn refah dzeyi ise artmaktadr. Bu Marksizm-Leninizm'in, sosyalizmin; MarkisizmLeninizm'den sapmadan sosyalist ekonomiyi kendi gcnegvenerek ina eden Arnavutluk'un zaferidir. Modern revizyonizmin ekonomik ve siyasi iflasnsosyalizme maledip sevin gsterisi yapanlarn suratlarnda Arnavutluk gereinin amar patlyor.Arnavutluk'ta yanan sosyalizm mealesi, kzl alevleriyle dnya proletaryas ve halklarnn devrim vekurtulu mcadelesini aydnlatyor.
32
Sosyal-emperyalizmin bunalm, Rusya'ya baml dier revizyonist lkelerde daha da katmerli olarakgrlmektedir. Bu lkelerden biri olan Polonya tam bir knt iindedir. Temel yiyecek maddeleribile bulunmamakta, Polonya halk alk ve sefalet ekmektedir. lke kaplarn emperyalizme de aanPolonya'nn 14 milyar zel bankalara olmak zere toplam 27 milyar d borcu vardr. Polonya'datarmda hala zel mlkiyet egemendir. Topraklarn %75'i kk iftlikler halinde ve kk reticilerinelindedir. Toplam tarm retiminin %74' bu zel iletmelerden elde edilmektedir. 1970'ten itibarentarm rnleri alannda pazar ekonomisi gelitirilmi olan bu lkenin sanclar, burjuva ideologlarnniddia ettikleri gibi sosyalist ekonominin deil, kapitalizme geri dnn bir sonucudur. Revizyonist lkeler ekonomik kmazlarn dardan bor alarak kapatmaya alyorlar. Biroundatemel gda maddelerinin sknts ekilmekte, smr ve yoksulluk artmaktadr. Dnya Bankasistatistiine gre; Sovyetler 19 milyar, D. Almanya 12,6 milyar, Romanya 9,6 milyar, Macaristan 8,2milyar, ekoslovakya 4,7 milyar, Bulgaristan'n ise 3,4 milyar dolar d borlar bulunmaktadr. Buistatistiki bilgileri Polonya'da yaynlanan bir gazete de vererek dorulamtr. Dier yandan, Yugoslavya'da demeler dengesi a 1980'de 2,8 milyar dolarken, Bat'ya olan borcu ise 17 milyar dolardr. Genel olarak sanayi retiminde byk lde d grlmekte, baz temel alanlarda retim kapasitesikullanlamamakta, retilen mallar ise satlamayarak stoklamakta, buna ramen fiyatlar snrtanmayarak hzla artmaktadr. Amerika otomobil sanayindeki retim %11'e, inaat sektrnde ise %4'e dm; otomobil satlarnda%30'luk bir azalma olmutur. Yeni ina edilen 300.000 konuta ise alc bulunamyor. Piyasadakidurgunluk uluslararas bir boyut kazanm, dnya ticareti hzla gerilemitir. Bu koldaki byme hz1979'da %6 iken 1980 de %1,5'a kadar dmtr. (GATT uluslararas ticaret raporundan) piyasadakimal stoklarna ramen, yksek tekel fiyatlar nedeniyle tekellerin karlar artmaktadr. Kapitalist ve revizyonist lkelerin kangrenlemi ekonomileri, enflasyonu durduramamakta, enflasyonoran ABD'de %11, Federal Almanya'da %6,5, Hollanda'da %7,5, ngiltere'de %12, sve'te %10,5,talya'da %21, Japonya'da %5, Yunanistan'da %25,4' ulamtr. Fiyatlar, zellikle de enflasyon, tekellerin kapitalist ve revizyonist devletlerin elinde, bunalmn arykn ii snfna ve dier emekilere yklemenin ok kullanl bir arac haline gelmitir.Enflasyonu yavalatma bahanesi altnda cretler dondurulur, emekilerden kesilen vergiler artrlrken,tekel karlarndan alnan vergiler ise azaltlmakta, sk sk devalasyon yaplarak halkn boazndakiilmik biraz daha sklmaktadr. Enflasyon, snflar arasndaki uurumu derinletirmekte, orta snflareritmekte kitleler halinde yoksullamay ve proletarya saflarna akn hzlandrmaktadr. Btn bunlar, ii snfna ve tm halka kardr. Onlarn daha fazla smrlmesine neden olmakta,yaam dzeylerini srekli drmektedir.
33
Ekonomik bunalm ii ve kyl kitlelerinin yaamkoullarn gletirdi, arlatrd, isizlik grlmemi boyutlarla rekor seviyeye ulat. Sisteminhastal mzminleti. Kapitalist-revizyonist dnyada 100 milyonun stnde insan isiz kalarak sokaa atldlar. 1981 yl iinde ABD'de isiz says 9 milyon 520 bin kii olarak; her 100 kiiden 8'inin,zencilerde ise 17'sinin isiz olduu tespit-edildi. Aralarnda Trkiye'nin de bulunduu OECD'ye ye24 lkede 1981 Kasmna gre isizlerin 24 milyon 600 bin kiiye ulat, 1982'de ise isizlere 6milyon kiinin daha eklenecei belirtildi. Polonya'da bu say 4 milyon oldu. Ortak Pazar'a ye 10 lkede isiz saysnda geen yla oranla nemli artlar olmaktadr. Geen yl mays ayna kadar 8milyon iken, bu yln ayn dnemine kadar 10 milyonu at. Buna gre, 10 Avrupa lkesinde bir ylda 2milyona yakn insan isizler ordusuna katld. zellikle bu lkelerden Almanya'da 1.645.800,Fransa'da 1.885.300, talya'da 2.290.900, ngiltere'de 2.969.400'e ulat. stelik bu rakamlara adgeen lkelerdeki yabanclar dahil edilmemektedir. sizliin bu boyutlarda rekor seviyeye ulamas, bugne kadar ucuz igc kayna olarak grlenTrk ve dier yabanc iileri Avrupa'da istenmez hale gelirdi. zellikle de bunalmn derinlemesine yaand ngiltere ve Almanya'da yabanc iilere kar bu temelde rk bir politika ve saldr balatld. Bu lke iilerinin ekonomik knt temelindeki honutsuzluk ve fkeleri saptrlmaya,ii snfn blmeye ynelik bir hedef kazand. ngiltere'de Karaip'li ve Hint'li (eski ngiliz smrgelerinden gelen genlere) ve Almanya'da Trk vedier yabanc iilere kar rk saldrlar younlat. Yabanc iiler zerinde, lme de neden olan terr estirildi. Kapitalizmin yapsal krizi ve bunun artrd isizlik, yabanc iiler hedef gsterilerek gizlenmek istendi. Bu temelde rklk el altndan krkleniyor; "neo" faistler greve arlyor. Irklk ngiltere'de Thatcher hkmetinin resmi politikas haline geldi. "Kukulu Kiiler Yasas" uygulamaya sokularak Karaip'li veya Hint'li genler itilip, kaklarak, srklenerek gzaltna alndlar. Avrupa lkeleri vize vs. gibi lkeye girite birok kstlamalar uygularken, yabanclara ve zelliklesiyahlara aalayc davranlarda bulunmaktadrlar. Kadnlara bekaret testi uygulanmakta, siyahgenler sokak vs. yerlerden gerekesiz toplanp eziyet edilmektedir. Eitim, salk, konut hizmetlerinde ak bir ayrm politikas izlenmektedir, isizlik oran siyahlarda ok daha yksektir.ABD'de zencilere kar yllardr uygulanan bu politika, mevcut krizle birlikte dnyann birok lkesinde aa kmtr ngiltere'de geen yl patlak veren ve yer yer atmalara dnen byk gsteriler, izlenen bu rk politikaya tepki olarak gelimitir.
34
Ayn politika Almanya, Hollanda ve Belika'da da Trkiyeli iiler bata olmak zere dier yabanc iilere de uygulanmaktadr. sizlik ve daimi isizler ordusunun varl, kapitalizmin kanlmaz bir paras, yolarkadadr. Herlkede kapitalistler bu yedek gc, cretleri dk tutmann antaj arac olarak kullanrlar. Ekonomik bunalm isizler ordusunun daha da bymesine yol amakladr. Birincisi, yatrmlar durmutur; budurum artan igcnn ksmen dahi istihdam edilememesine yolamaktadr. kincisi, mevcut iletmelerin birounda retim faaliyeti durmu ve gerilemektedir. Bugn yzmilyonlarca insan ala mahkum edilmi ya da bir ksm alk iinde yarn ne olacan bilememenin korkusuyla yaamaktadr. Dnyada her ellibe dakikada bir kii alktan lyor. Ezilengeni emeki ynlarn iinde bulunduklar durum ve kapitalist-burjuva-revizyonist sistemler tarafndan izlenen halk dman i ve d siyasetler, halk kitlelerinin honutsuzluunu daha da artryor. Kendilerini yneten smrc iktidarlara, giderek daha ok fke ve kin duyuyorlar. kinci Olarak: Yaanan kriz altyapyla snrl kalmam, siyasi askeri, hukuki, kltrel, ahlaki vs. heralanda kendisini gstermitir. Kapitalist ve revizyonist lkelerde sk sk hkmet bunalmlar ve siyasiistikrarszlk meydana gelmektedir. Bu devletlerin ynetici gruplar iindeki youn kaynama, siyasalyaama da yaylmtr. Sk sk hkmet deiikliklerinin olmas bunun kantdr. Ayn zamanda,burjuva-revizyonist klikler bu deiikliklerin fke ve honutsuzluunu yattrmak, onlar devrimdenevirmek iin her trl sahte vaat ve neriler ileri srmektedirler. Hemen her lkede boy veren skandallar, siyasi cinayetler, ei grlmemi bir yozlama ve ahlaki knt yeni yeni ortaya kan "izm"ler, sulu saysndaki srekli art, ahlaki ve ideolojik kargaa veahlaki knt hibir zaman bugnk kadar boyutlanmamtr. Siyasi yelpazedeki sa, orta ve "sol"iinde burjuva teorilerinin bu kadar ok biimi daha nce hi varolmamt. Toplumun ktlklerinden kurtulmak iin, "halk kapitalizmi", "teknik bilimsel devrim", "bunalm nleme", Kruevci "bariinde birarada yaama", "ordular, silah ve sava olmayan bir dnya", "insancl yzl sosyalizm" gibiburjuva-revizyonist teoriler reete gibi sunulmaya baland. Kapitalist ve revizyonist sistemhastalklarn tedavi edemeyecek ve yklmasn engelleyemeyecektir. nc Olarak: Yaanan kriz lkelerin ulusal ekonomilerinin tm dallarn kapsamakta, btnsektrlerde kendisini azami lde hissettirmektedir. Sanayiden tarma, ticaretten turizme kadar btnalanlar krizden nasiplerini almlardr. Drdnc Olarak: Yaanan kriz amzn balca elimelerinin (kapitalist ve revizyonist lkelerdeburjuvaziyle proletarya arasndaki elime, sosyalist lkelerle kapitalist-revizyonist lkeler arasndakielime, emperyalizm ve sosyalemperyalizm ile ezilen halklar arasndaki elime, emperyalistlerinkendi aralarndaki elime) hepsinin azami lde ve ayn derecede keskinlemesi
35
artlarnda hkmsrmektedir. Bunun sonucunda dnya devrim srecinin yaygnlamas ve genellemesi, emperyalist-revizyonist sisteme indirilen stste darbeler, krizi daha da derinletirmekte ve iinden klamaz halegetirmekledir.
PROLETARYA SOKAK GSTERLERYLE GREV VE DRENLERYLE DEVRMN MERKEZNDE YER ALMAKTADIR Bylesine derin boyut ve artlarda yaanlan kriz, zengin ve yoksul tabakalar arasndaki, gelimikapitalist lkelerle geri kalm lkeler arasndaki uurumu gitgide derinletirmitir. Devrim ve kardevrim cephesini kesin snrlarla birbirinden ayrm, cephe gerisi ve cephe n ayrmn ortadankaldrmtr. Gittike daha da derinleen kapitalizmin bugnk bunalm tm dnyada devrimci durumun hzla olgunlamasna neden olmutur. Kapitalist revizyonist lkelerdeki hakim snflar, birtaraftan buhrann ykn ii ve emeki kitlelerin srtna ykabilmek, dier taraftan kanemici ve zalimdzenlerini gittike yaklaan devrim tehdidinden kurtarabilmek iin devlet aygt ve kurumlarnpekitiriyorlar. Onlar vahi iddet silahlarn orduyu, polisi, gizli servisleri, mahkemeleri, glendiriyorlar. eitli gerekelerle yeni bask yasalar kartmaya alyorlar. Bugn kapitalist verevizyonist lkelerde burjuva iddetinin artrlmas ve demokratik haklarn kstlanmas ynnde bireilim var. lke yaamn faistletirme istei giderek gleniyor. Burjuva-revizyonist klikler, bir taraftan kendi dzenlerinin rmln her trl propagandayoluyla ve zgrlk, demokrasi gibi demagojilerle kamufle ederken, dier yandan en kk karkprdanmay bile kanla bastrmaktadrlar. Kt ve ar yaam koullarn, sosyal adaletsizlii, faistgerici basklar ve artan zulm protesto iin grev ve gsteri yapan ii snfna dorudan silahl, joplusaldrlar yneltmektedirler. Sadece ngiltere'de grevlerde geen ign says buuk milyonubulmutur. Geen temmuz ay boyunca sren oniki kent ve birok kasabadaki gsteri ve atmalardayzlerce kii yaraland ve tutukland. Arjantin'de be yldan bu yana sendikalar ilk defa bir gsteriyry dzenlediler. Gsteriye ellibinden fazla ii katld. Letonya'da datlan bir bildiride, Afganistan'daki igal ve Polonya'ya kar tehditlerin sona ermesi ve Sovyetler'de demokratik bir ynetimin kurulmas istendi ve bu amala iiler yarm saatlik uyar grevine arld. Hindistan'da yirmidrt saatlik genel grev zerine giriilen saldr sonucu onbir kii ld, yz yaraland, onbirbinkii de tutukland. 1982 Mart aynda Belika'da yzbin iinin, hkmetin isizlii artran ekonomik politikasn protesto iin giritikleri gsteri atmayla sonuland ve yzlerce kii yaraland. Almanya'da ise nkleer sava tehlikesine kar 10 Ekimde Bonn'da ikiyzellibin kiinin katld birgsteri yapld. Sekizyz rgtn bu gsterinin organizasyonuna katlmas ve son yllarn en byk gsterisi olmas, kitlelerin emperyalist sava aleyhtarlnn boyutlarn gstermesi asndan nemlidir. Yine ABD'de getiimiz aylarda bir milyona yakn kiinin emperyalist sava aleyhtargsterisi, sava
36
tehlikesini ve bu tehlikeye kar geni kitlelerin duyarllnn ve direniinin somutgstergesidir. Bata ii snfnn yerald ve tm dnyay saran eylemler saydklarmzla snrl deildir. Olanaklarmz ancak bu kadar bilgilenmeye el vermitir. Burjuva ve revizyonist ynetici klikler, bir yandan demagoji yaparken, dier yandan zulme bavurmaktadrlar. ABD, Sovyetler Birlii, Almanya, talya, in, ngiltere, Fransa ve Polonya bata olmak zere btn kapitalist, revizyonist lkelerdeki ayn tavr ak bir ekilde grlmektedir. Emperyalistlerin, sosyal-emperyalistlerin ve dnya gericiliinin bastrma ve yok etme abalarna, bask tehdit, antaj demagojilerine ramen proletaryann devrimci hareketi ve halklarn kurtulu mcadeleleri srekli bymekte ve glenmektedir. Dnyann her tarafndan ekonomik siyasi kitleselgrevler, sokak gsterileri, protestolar ykselmekle ve bu kitle eylemlerinde siyasi taleplere giderek daha ok arlk verilmektedir. Dnya ii snfnn mcadelesi M-L partilerin nderliinde daha kitlesel ve militan bir karakter kazanmaktadr. Gemie nazaran ii snf, binlerce ihanet ve yenilgiden kard derslerle bugn daha bilinli ve rgtldr. Bu tarihi dersler, ii snfna smr ve zulm dzenini ykabilmek vezaferi kalc klabilmek iin M-L partilerin nderliinin tayin edici roln retmitir. Dnyaproletaryas bugn, gc az da olsa, gelecei elinde tutan M-L partilerin saflarnda birleerekmcadele yrtmektedirler. Son yllarda ABD, ngiltere, talya, Fransa, Sovyetler Birlii, Polonya,Almanya, spanya vb. lkelerde ii snfnn eylemlerinde ve siyasi talepler uruna yaplan grevlerdeart grlmtr. Gsteri ve silahl atmalar younlamakta, fabrika igalleri yaygnlamaktadr.Btn bunlar dnya proletaryasnn emperyalizme, sosyal-emperyalizme ve her trden gericilie karmcadelenin merkezinde yeraldn gstermektedir. Ayrca ii snfnn ran'da faist ah rejiminindevrilmesinde, Nikaragua'da faist Somoza ynetiminin devrilmesinde oynad tartma gtrmezrole ilave olarak, bugn Salvador'daki genel grevden silahl atmalara varan devrimci eylemi, aynsonucu dorulayan arpc rnekler niteliindedir. Bugn bata iki sper g ve dnya gericilii hegemonya ve pazar alanlar iin kyasya mcadele etmektedirler. Bu yarta, ABD ve Sovyetler Birlii yannda in sosyal-emperyalizmi de yeralmakta ve dnya halklarna kar vahi saldrlar dzenlemektedirler. Emperyalizme baml ekonomik yaplarndan tr, smrge ve yarsmrgeler, mevcut krizden daha