"Kezalik, dünya bahçesinde nizam ve intizamın son sisteminde bulunan mahlûkat ve masnuat arasında -hayvanlarda olsun, nebatatta olsun, cemâdatta olsun- bazı çirkin, intizamdan hariç şeyler bulunur." bu hüküm insan için de geçerli mi?
Değerli Kardeşimiz;
"Kezalik, dünya bahçesinde nizam ve intizamın son sisteminde bulunan mahlûkat ve masnuat arasında -hayvanlarda olsun, nebatatta olsun, cemâdatta olsun- bazı çirkin, intizamdan hariç şeyler bulunur. Bunların çirkinliği, intizamsızlıkları, dünya bahçesinin güzelliğine, intizamına bir ziynet, bir süs olmak üzere Sâni-i Hakîm tarafından kasten yapılmış olduğunu, pek yüksek, geniş, şâirâne bir hayalle dünyanın o bahçe manzarasını nazar altına alabilen adam, görebilir."(1)
İnsanların içinde gözsüz, kulaksız, ayaksız, kolsuz gibi çok özür ve kusur sahibi insanlar da bulunmaktadır; dolayısı ile aynı mana insanlar içinde de caridir denilebilir. Zaten "mahlukat" yaratılmış her şey demektir ki, insan da bu kavramın içine dahildir.
İnsanın vücudu ve mahiyeti, diğer mahlukatta olduğu gibi son sistemde ve kemaldedir; hatta kainatta en mükemmel ve kamil varlık insandır. İşte insanın bu kemalini ve güzelliğini göstermek için Allah, bazı kullarında eksik ve noksan azalar yaratmış ki, diğer insanlar kendi üzerindeki nimetlerin kıymetini bilip takdir etsinler ve şükretsinler...
Akıl özürlü birisi insandaki aklın kıymetini gösterirken, görme özürlü bir insan da gözün değerini gösterir ve hakeza...
Akıl ve göz intizam ve nimet iken akılsızlık ve körlük intizamdan huruç ve hariçliktir. İnsanlığın yüzde doksanı intizam ve nimet üzere iken, yani sağlam iken yüzde onu bunun dışındadır, yani özürlü ve kusurludur. Bu da kasıtlı bir şekilde intizam ve nimetin değerini göstermeye yöneliktir.
(1) bk. Mesnevî-i Nuriye, Onuncu Risale.
Selam ve dua ile...
Sorularla Risale Editörü