

Türkiye atık çöplüğü haline getiriliyor
Türk Tabipleri Birliği ve Çevre İçin Hekimler Derneği, Tuzlada toprağa gömülmüş olarak bulunan zehirli kimyasal atık içeren variller konusunda yazılı bir basın açıklaması yaparak, insan sağlığı ve çevre için önemli tehlike kaynağı oluşturan atıklarla ilgili uyarılarda bulundu.
17.04.2006
BASIN AÇIKLAMASI
TUZLADA TOPRAĞA GÖMÜLMÜŞ OLARAK BULUNAN ZEHİRLİ KİMYASAL ATIK İÇEREN VARİLLER
Sinop kıyılarında bulunan zehirli atık içeren varillerle ilk kez toplumun gündemine gelen tehlikeli kimyasal atıklar; İstanbul İkitellide hurdalıkta bulunan nükleer atıklar; İskenderun açıklarında sulara gömülen, Krom VIdan zengin termik santral atıkları içeren ULLA Gemisi; Tuzlada daha önce (Temmuz ayında) sahilde (5 varil), Akfırat Beldesinde (15 varil) ve son olarak Orhanlı Beldesinde bulunan tehlikeli kimyasal atıklar içeren variller göstermektedir ki: Türkiye, giderek bir tehlikeli atık çöplüğü haline getirilmeye çalışılmaktadır.
Diğer yandan ülkemizin değişik yerlerinde bulunan, kullanımı yasaklanmış pestisitlerin depolandığı alanlar, insan sağlığı ve çevre için önemli tehlike kaynağıdır. Çünkü toprağa, havaya, suya ve gıdalara bulaşarak insanlara ulaşma riski vardır.
Evsel, kentsel ve tehlikeli sanayi atıklarının yakılarak bertaraf edilmesi Dioksinler, Furanlar ve PCBler gibi insan ve çevre için tehlikeli kimyasalların ortaya çıkmasına neden olmaktadır; bu maddelerden Dioksinler kanserojen olarak kabul edilmektedir.
Tehlikeli atıkların toplanması, taşınması ve depolanması konularında14.03.2005 tarih ve 25755 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Tehlikeli Atıkların Kontrolü Yönetmeliğinin (TAKY) uygulanmadığı, denetim yapmakla yükümlü kurumların denetim işlevini yerine getirmediği görülmektedir.
24 Aralık 2005 tarihinde Çevre İçin Hekimler Derneği tarafından düzenlenen ve Türk Tabipleri Birliğinin (TTB) de katılarak bugün bir kez daha ifade ettiği görüşlerini açıkladığı; uluslararası katılımlı Kalıcı Organik Kirleticiler Sempozyumunda bir bildirge toplumun ve medyanın dikkati çekilmiş olan konu, bugünlerde Tuzladaki varillerle canlı bir örnek olarak gündeme gelmiştir.
Bu çerçevede, biz Türk Tabipleri Birliği ve Çevre İçin Hekimler Derneği olarak; Tehlikeli Atıklar Konusunda aşağıdaki önlemlerin en kısa zamanda hayata geçirilmesi gerekliliğini önemle vurgularız:
1.Yurtdışından ülkemize atık girmesi önlenmelidir.
2.Yerli sanayi atıklarının TAKYde yer belirlenmiş (madde 31-40) şartlara uygun depolama alanlarında tutulmalıdır.
3.Mevcut tehlikeli atık depolama alanlarındaki maddelerin ve pestisitlerin, insan sağlığı ve çevre için yeni tehlikeli maddeler oluşturmayacak şekilde bertaraf edilmelidir.
4.Atıkların bertaraf edilmesinde yakma yönteminden vazgeçilmelidir.
5.Bir atık yakma tesisi olan İZAYDAŞın kapatılmalı; yeni atık yakma tesislerinin açılmamalıdır.
6.Tehlikeli atıkların uluslararası standartlara uygun depolarda tutulması; tehlikeli atık miktarını düşürecek başta geri kazanım projelerine ağırlık verilmesi; insan sağlığı ve çevre için zararlı tehlikeli maddeler üretmeyen alternatif bertaraf yöntemlerinin kullanılmalıdır.
7.TAKYde gerekli değişikliklere gidilerek, özellikle yer altı su kaynaklarını kirlenme riski ile karşı karşıya bırakan derine enjeksiyon ve eski maden ocaklarına terk yönteminden vazgeçilmelidir.
8.Önlem ilkesinin yaşama geçirilmelidir. Bugün zararını bilmediğimiz maddelerin gelecekte zararlı etkileri ortaya çıkabilir. Bu nedenle olası zararlı etkilerine karşı tüm sanayi atıklarına şimdiden temkinli yaklaşmalıdır.
9.2001 yılında imzalan; en tehlikeli kimyasalların üretimi, satışı ve kullanımını durduran ve ülkemizin de imzaladığı Stokholm Konvansiyonunun TBMM tarafından onaylanarak uygulamaya geçirilmelidir.
TÜRK TABİPLERİ BİRLİĞİ ÇEVRE İÇİN HEKİMLER DERNEĞİ