Hükümdar Kılıçarslan‘ın mezar yerinin tespiti için Dicle Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Ahmet Tanyıldız başkanlığında Prof. Dr. İrfan Talih, Doç. Dr. Oktay Bozan, Doç. Dr. Aytaç Ateşli ve hekim akademisyen Salih Erpolat’ın üstelik kayran aldığı komite oluşturuldu.
Komisyon yaptığı tarihi mahiyet taramasının ardından ilçedeki birlik mezarlıklarda incelemede bulundu, o döneme ilgilendiren bilgisi olan kişilerle görüştü.
Elde edilen bilgiler doğrultusunda Mutedil Pınar Parkı’nda mevcut iki mezar üzerinde tetkikat yoğunlaştırıldı.
9 çevrim süren kazı çalışmaları sonucu Şehriyâr 1. Kılıçarslan ve kızı Saide Karı’un mezarlarına ulaşıldı.
DÜ Rektörü Prof. Dr. Mehmet Karakoç, gazetecilere yaptığı açıklamada, şimdiye kadar yapılan ayrımlı çalışmalarda çukur yerinin kesin yerine belirleme edilemediğini söyledi.
Karakoç, ”Kültür ve Turizm Bakanlığıyla yapılan hafriyat çalışmaları sonrası kocaman bulgular elde edildi. Bu mezardaki eşhas gözyaşı ve cinsiyet olarak o döneme uyuyordu. Mezarın ve türbenin taşlarının şekli esasen Selçuklu dönemine uygundu. Bu, hem Silvan hem Diyarbakır tarihi açısından olaylara ayrımlı bire bir bakış açısı getirecek.”
Doç. Dr. Bozan de tarihi açıdan muhteşem bir şahsiyetin mezarını belirleme ettiklerini belirtti.
Bozan, ”Mezar yerinin bulunmuş olması, milli tarihimiz ve vefa duygusu açısından bir mazmun anlatım ediyor.” diye konuştu.
Doç. Dr. Aytaç Ateşin, kazıda kısaca 35 metrekarelik benzeri alanda 2 metre derinliğe inildiğini dile getirerek, hem mezarlara hem de türbeye ilişkin temellere ulaşıldığını bildirdi.
Ekibin haddinden fazla görgüsüz benzeri şekilde çalıştığını anlatan Coşkun, bili komisyonundaki hocalar adına de elde edilen verileri hızlı benzeri şekilde değerlendirdiklerini kaydetti.
Ateşin, ”Çalıştığımız düz Rum Selçuklu’nun yeryüzü büyük hükümdarının mezarıydı. Çalışmalarımızı mütemadi büyük bire bir titizce yürüttük.” ifadelerini kullandı.
Prof. Dr. İrfan Yıldız ise Silvan’ın tarihi önemine değindi.
Çalışmaların 5’inci gününde iki mezarın ve benzeri zar kalıntısının ortaya çıkarıldığına işaret eden Kader, o çevrim akşama kadar yapılan çalışmalarda kalıntıların tamamıyla ortaya çıkarıldığını bildirdi.
Baht, şunları kaydetti:
”Kazıda sâdır yazıt parçaları dönemin yazı stili özelliklerini gösteriyor. Bir Numara mezarda yatan kişinin 1. Kılıçarslan, ikinci mezarda yatan kişinin ise kızı Saide Bayan olduğunu söyleyebiliriz. Yapılan çalışmalar neticesinde elde edilen veriler doğrultusunda Silvan’bile olduğu aşina yalnız bugüne kadar mezarı dolaşma yüzüne çıkarılamayan 1. Kılıçarslan’ın mezarının bütün verileriyle tespit edildiğini söyleyebiliriz.”