Bu Makalede Neler Var? İçindekiler
- 1 İmar Barışı Nedir?
- 2 İmar Barışı Kapsamında Hazine Taşınmazları Nasıl Değerlendirilir?
- 3 İmar Barışı Kapsamında Satın Alma Başvuru Tarihi Uzatılacak Mı?
- 4 İmar Barışı Kapsamında Yapı Kayıt Belgesi Sahiplerine Tanınan Haklar Nelerdir?
- 5 İmar Barışı Kapsamında Hazine Taşınmazını Satın Almak Ne Tür Avantajlar Sağlar?
- 6 İmar Barışı Kapsamında Satılamayacak Taşınmazlar/Yerler Hangileridir?
- 7 İmar Barışı Kapsamında Satışı İşlemlerini Hangi Birim Yapmaktadır?
- 8 İmar Barışı Kapsamında Satış Süreci Nasıl İşlemektedir?
- 9 İmar Barışı Kapsamında Satın Alma Talebinin Hangi Aşamada Olduğunu Nasıl Öğrenilebilir?
- 10 İmar Barışı Kapsamında Başvuru Sahiplerinden İstenebilecek Belgeler Nelerdir?
- 11 Yapı Kayıt Belgesi ile Tespit Sonucunda Belirlenen Alan Arasında Fark Varsa Ne Olur?
- 12 Yapı Kayıt Belgesindeki Bilgiler Hatalı veya Değişmiş Olması Halinde Ne Yapılmalıdır?
- 13 Bir Yapı Kayıt Belgesi İçin Ne Kadarlık Bir Alan Satılabilir?
- 14 Yukarıdaki Alanlardan Daha Fazla Yer Satın Almak Mümkün Mü?
- 15 İmar Barışı Kapsamında Birden Fazla Kişinin Malik Olduğu Bina Bölümlerinde Satış Nasıl Olacak?
- 16 İmar Barışı Kapsamında Taşkın Yapılarda Satış Mümkün Mü?
- 17 İmar Barışı Kapsamında Satış Bedeli Nasıl Tespit Edilir?
- 18 İmar Barışı Kapsamında Satış İçin Yazılı Tebligat Üzerine Yapılması Gerekenler Nelerdir?
- 19 İmar Barışı Kapsamında Satış Bedeli Nereye Ödenmelidir?
- 20 İmar Barışı Kapsamında Taşınmazın Bedelini Ödeme Araçları Nelerdir?
- 21 İmar Barışı Kapsamında Satış Bedeli Nasıl Ödenebilir?
- 22 İmar Barışı Kapsamında Taksitler Zamanında Ödenmezse Ne olur?
- 23 İmar Barışı Kapsamında Taşınmazın Tapusu Ne Zaman Verilir?
- 24 İpotek Tesis Edilerek Tapuda Tescil Edilmiş Taşınmaza Ait Borcun Tamamı Ödenmeden Başkasına Devredilebilir mi?
- 25 Taşınmazın Tapu Kaydına Neden Beyan Konulmaktadır?
İmar mevzuatına veya ruhsat ve eklerine aykırı yapılara verilen yapı kayıt belgesi ile vatandaşlarımızın imar sorunlarının çözülmesidir. İmar barışına ilişkin esaslar, 3194 sayılı İmar Kanununun geçici 16’ncı maddesi ile düzenlenmiş olup imar barışının amacı, afet riskine hazırlık kapsamında ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınarak bu yapılara belirli koşullar altında geçerlilik kazandırılması ve bu konudaki ihtilafların sona erdirilmesidir.
Hazine taşınmazları üzerindeki yapılar için de yapı kayıt belgesi alınması mümkün olduğundan, yapı kayıt belgesi sahipleri ile bunların kanuni veya akdi halefleri satın alma başvurusunu süresinde yapmış olmaları halinde, bu taşınmazları satın alabileceklerdir.
Yapı kayıt belgesi alınan yapıların bulunduğu Hazine taşınmazlarının satışına ilişkin usul ve esaslar, 26.12.2019 tarihli ve 30990 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren 396 sayılı Milli Emlak Genel Tebliğinde açıklanmıştır.
3194 sayılı İmar Kanununun geçici 16’ncı maddesine göre yapı kayıt belgesi sahipleri ile bunların kanuni veya akdi haleflerinin 31/12/2019 tarihine kadar satın alma talebinde bulunmuş olmaları gerekmektedir.
Belirtilen tarih kanun maddesi ile belirlendiğinden, 31/12/2019 tarihinden sonra yapılan başvuruların değerlendirilerek taşınmazların satışına imkân bulunmamaktadır. Ancak ilgili kanun maddesinde değişiklik yapılarak sürenin uzatılması halinde talepler değerlendirilecektir.
Geçerli bir yapı kayıt belgesine sahip olan kişilere, kanun ile aşağıdaki haklar tanınmıştır:
- Hazine taşınmazını doğrudan (ihalesiz) ve uygun ödeme koşulları ile satın alma
- Taşınmazın üzerine 19/07/2003 tarihinden sonra inşa edilmiş yapı için bedel ödememe
- Yapı kayıt belgeli yapının üzerindeki Hazine taşınmazı için tapu tahsis belgesi almış ve bu belgeye esas arsa bedelini ödemiş olması kaydıyla aynı alan için tekrar bedel ödememe
- Yapı kayıt belgesi aldığı taşınmazın satışa konu kısmına, yapı kayıt belgesi tarihi ile satış tarihi arasındaki dönem için ecrimisil ödememe, tahakkuk eden ecrimisili terkin ve satış tarihi itibarıyla tahsil edilen ecrimisil tutarını satış bedelinden mahsup ettirme
Yapı kayıt belgesi alınan yapılarda, ilave inşaat alanı ihdas edilmemek şartıyla, 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanununa göre güçlendirme kararı alınarak güçlendirme yapılabilir.
Satış işlemleri ve bu işlemler sırasında düzenlenen belgeler vergi, resim ve harçtan muaftır.
Satışı yapılan taşınmaz, satışı takip eden yıldan itibaren beş yıl süreyle emlâk vergisine tabi değildir.
Satışı yapılan taşınmazlardan katma değer vergisi (KDV) alınmamaktadır.
Aşağıda belirtilen Hazine taşınmazlarının imar barışı kapsamında satışı mümkün değildir:
- Üzerindeki yapı için alınmış geçerli bir yapı kayıt belgesi bulunmayan taşınmazlar
- Mera, yaylak, kışlak, umuma ait çayır ve otlak alanları ile harman yeri, panayır, sıvat ve eyrek yerleri gibi kamu orta malları
- Orman ve milli parklar ile orman ve orman rejimine tabi tabiat parkı, tabiat anıtı ve tabiatı koruma alanları içinde kalan taşınmazlar
- Kıyıda kalan yerler
- Özel mevzuatı gereği satışı mümkün olmayan ve ilgili idare tarafından satışı uygun görülmeyen taşınmazlar
- İmar planlarında kamu hizmeti için ayrılmış veya fiilen kamu hizmetlerinde kullanılanlar ile sosyal donatı için tahsisli alanlarda kalan taşınmazlar
- Taşkın yapı durumunda olanlar hariç üzerinde havuz, spor sahası, konteyner ve benzeri bina niteliğinde olmayan yapı bulunan taşınmazlar
- Boğaziçi Kanununda tanımlanan Boğaziçi sahil şeridi ve öngörünüm bölgesi içinde, 3194 sayılı İmar Kanununa ekli kroki ile listede sınır ve koordinatları gösterilen alan ile İstanbul tarihi yarımada içinde 3194 sayılı Kanuna ekli kroki ile listede sınır ve koordinatları gösterilen alanlarda kalan taşınmazlar
- Çanakkale Savaşları Gelibolu Tarihi Alan Başkanlığı Kurulması Hakkında Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde belirlenmiş Tarihi Alanda kalan taşınmazlar
- Hatay ili sınırları içerisinde bulunanlar ile Çanakkale ilinin Bozcaada ve Gökçeada ilçeleri sınırları içerisinde bulunan taşınmazlar
- Bakanlıkça satışı uygun görülmeyen taşınmazlar
Satışa yönelik çalışmalar illerde Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü (Milli Emlak Dairesi Başkanlığı veya Milli Emlak Müdürlüğü), ilçelerde ise Milli Emlak Müdürlüğü (yoksa Milli Emlak Şefliği) tarafından yapılmaktadır.
Taşınmazların satışına Çevre ve Şehircilik İl Müdürlükleri yetkilidir. Satışa konu taşınmaz ilçede ve bu ilçede milli emlak birimi bulunuyor ise satış için Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünden onay alınmakta ve satış işlemi aynı ilçe birimi tarafından gerçekleştirilmektedir.
Milli emlak birimlerince satış aşağıdaki süreç takip edilerek gerçekleştirilmektedir:
- Başvuruların ön değerlendirilmesi (Taşınmazın, Hazineye ait ve satılabilir nitelikte olup olmadığının işlem dosyası ve kayıtlar üzerinden belirlenmesi)
- Gerekmesi halinde bilgi ve belge için ilgili kişiye tebligat yapılması
- Taşınmazın tespiti ile satış yapılacak kişiler ve satılabilecek alanın belirlenmesi
- Satış bedelinin tespiti
- Satış için onay alınması (milli emlak ilçe birimi olan yerlerdeki taşınmazlar için)
- Satış için tebligat ve bedelin tahsili
Taşınmazın, Hazineye ait veya satılabilir nitelikte olmadığının tespiti halinde, bu durum talep sahibine gerekçesi açıklanmak suretiyle yazılı olarak bildirilmektedir.
Satışa yetkili birimlerce yukarıdaki süreçlerde ihtiyaç duyulması halinde talep sahiplerinden yazılı olarak bilgi ve belge istenilmekte, ihtiyaç duyulmaması halinde ise sürecin sonunda taşınmazın bedeli ile bedelin nasıl ödenebileceğine ilişkin yine yazılı tebligat yapılmaktadır.
- TC. kimlik numarası
- Başvuranın vekil olması durumunda onaylı vekâletname sureti
- Yapı kayıt belgesi başvuru numarası
- Yapının veya bağımsız bölümün adresi ile sahibi olunduğunu gösterir belgelerden en az biri (noter onaylı satış sözleşmesi, mahkeme kararları, veraset ilamı, yapı tatil veya kaçak inşaat zaptı, yapı sahipliğine ilişkin resmi kurum yazıları ve benzeri)
- Yapının 31/12/2017 tarihinden önce yapıldığını ispatlayacak nitelikte her türlü belgeden en az biri (hava fotoğrafı, tespit tutanağı, yapı tatil veya kaçak inşaat zaptı, idari veya adli yargı mercilerince verilmiş kararlar, seçmen kütük kayıtları, yapıya ait elektrik, su, telefon, doğalgaz faturaları veya benzeri aboneliklerin tesis tarihlerini gösteren ve ilgili birimlerden alınacak yazı ve benzeri)
- Tüzel kişiler için ayrıca, başvuru yapan şahsın tüzel kişi adına taşınmazın tasarrufuna yetkili olduğunu gösterir yetki belgesi ile imza sirküleri
- Hazinenin paydaş olduğu taşınmazlarda, diğer paydaşlardan alınacak noter onaylı muvafakatname
- Birden fazla bağımsız bölüm bulunan yapılarda hak sahiplerinin arsa payı konusunda uzlaşmaları halinde, her bir bağımsız bölüme isabet eden arsa payı oranı ile hak sahiplerini gösteren noter onaylı muvafakatname
Yapı kayıt belgesi ile tespit sonucu belirlenen alanlar arasında bir farklılık bulunduğunun belirlenmesi halinde, satış işlemlerine devam edilir ancak, bu konuda 06/06/2018 tarihli ve 30443 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esasların 10 uncu maddesine göre işlem yapılması ilgili kişi ve birimden istenir.
Yapı kayıt belgesinde, adres bilgisi dışında, bu belge için daha önceden yatırılmış ödeme tutarını değiştirmeyecek nitelikteki bilgilerde hata yapılması halinde, malik tarafından e-Devlet platformu üzerinden “Güncelle” komutu yardımıyla gerekli düzeltmelerin yapılması ve işleme onay verilmesini müteakip güncel yapı kayıt belgesinin alınması mümkündür.
Ancak beyan edilecek yeni bilgiler, ek ödeme yapılmasını gerektiriyor ise başvuru sahibince e-Devlet sistemi üzerinden belgede düzeltme yapılarak onay verildikten sonra, tahakkuk edecek ek yapı kayıt bedelinin ödenmesini müteakip yine e-Devlet sistemi üzerinden başvuru sahibince yapı kayıt belgesi alınabilmektedir.
Yapı kayıt belgesindeki hataların düzeltilmesi sonucu malike para iadesi çıkıyor ise, mevcut yapı kayıt belgesi sistemsel olarak güncellenmediğinden güncelleme ve bedel iadesi işlemlerinde “Düzeltme Formu” düzenlenmekte, bu durumda söz konusu form yapı kayıt belgesinin ayrılmaz parçası kabul edilmekte ve yapı kayıt belgesi bu form ile birlikte hüküm ifade etmektedir.
Yapı kayıt belgelerinde adres bilgilerinin (il, ilçe, mahalle, ada, parsel) güncellenmesi Valilik (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) onayına tabi olup adres bilgilerinin değiştirilmesine yönelik yapılan güncelleme taleplerine ilişkin Valiliklerce (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) gerekli incelemelerin yapılması suretiyle uygun görülen güncelleme taleplerine yine Valilikçe sistem üzerinden onay verilmesini müteakip başvuru sahibince gerekli düzeltmelerin yapılması mümkün olmaktadır.
Bu kapsamda, yapı kayıt belgesi alınırken belgenin alındığı tarihteki güncel tapu kayıtlarındaki bilgilerin (il, ilçe, ada, parsel, alan vb.) esas alınmış olması gerekmekle birlikte, bu belgenin alındığı tarihten önce yapılmış olan tevhit, ifraz, ihdas, yola terk, imar uygulaması, 3402 sayılı Kanunun 22/A uygulaması ve benzeri iş ve işlemler neticesinde esasen bilgileri değişmiş, ancak güncel tapu kaydı kullanılmadığı için eski bilgileri beyan edilmiş olan yapı kayıt belgelerinde bu bilgilerin (ada, parsel, yüzölçüm vb.) mevcut tapu kaydına göre düzeltilerek güncellenmesi ve bu kapsamda taşınmaz alanının azalması/artması nedeniyle eksik bedel ödenmesi veya bedel iadesi yapılması mümkündür.
Yapı kayıt belgesi alındıktan sonra yapılan tevhit, ifraz, ihdas, yola terk, imar uygulaması, 3402 sayılı Kanunun 22/A uygulaması neticesinde ada, parsel numaralarının değişmesi durumunda, bu belgeye istinaden yapılacak olan tapu işlemleri (kat mülkiyetine geçiş, cins değişikliği) ve taşınmazın satın alınması işlemleri kapsamında milli emlak birimlerince talep edilmesi halinde yapı kayıt belgesindeki adres bilgilerinde (il, ilçe, mahalle, ada, parsel vb.) güncelleme işlemi yapılabilecektir. Ancak yapı kayıt belgesi alındıktan sonra yapılan söz konusu işlemler neticesinde taşınmaz alanının azalması/artması nedeniyle taşınmaz alanında güncelleme yapılması ve bu kapsamda eksik bedel ödenmesi veya bedel iadesi yapılması söz konusu olmamaktadır.
Üzerindeki yapı için yapı kayıt belgesi alınmış Hazine taşınmazın 18/05/2018 tarihi itibarıyla belediye ve mücavir alan sınırları içinde olması halinde 600 m2’ye, dışında olması halinde ise 2000 m2’ye kadarlık kısmı satılabilmektedir.
Ancak aşağıdaki durumlarda bu miktarlardan daha az bir alanın satışı söz konusu olabilir:
- Taşınmaz üzerinde birden fazla yapı bulunması ve taşınmazın yüzölçümünün yeterli olmaması halinde, yapıların taban alanlarının dışında kalan kısmı, yapının taban alanının, toplam yapı taban alanına oranı ile çarpılır ve bulunacak alan, yapının taban alanına ilave edilerek satılır.
- Yapı kayıt belgesi alınan yapının bulunduğu taşınmazın yüzölçümü büyük olmakla birlikte üzerindeki yapının küçük bir alanı kaplaması halinde yapının bulunduğu alan ifraz edilerek satış işlemi gerçekleştirilir. İfrazın mümkün olmaması durumunda ise taşınmaz paylı olarak satışa konu edilir.
Aşağıdaki açıklanan durumlarda 600 veya 2.000 m2’den daha fazla alan satın almak mümkün olabilecektir:
- Yapının taban alanı, belediye ve mücavir alan sınırları içerisinde 600 m2, dışında ise 2.000 m2’den daha fazla ise yapı alanının tamamı satılır.
- Taşınmazın satılacak alan dışında kalan kısmı, taşınmazın yüzölçümünün yüzde kırkından az olması durumunda bu kısım, talep edilmesi halinde satılabilir. Birden fazla yapı bulunması halinde bu kısım, yapının taban alanının, toplam yapı taban alanına oranı ile çarpılarak yapının satılacak alanına ilave edilerek satılır.
Birden fazla bölüm bulunan yapılarda, maliklerin uzlaştıklarına dair noter onaylı muvafakatnameyi vermeleri halinde, arsa payları bu muvafakatnameye dayanılarak belirlenir.
Ancak maliklerin uzlaşamamaları halinde, her bir bölümün arsa payı, bölüm alanının toplam inşaat alanına oranlanması suretiyle bulunur. Bu nitelikteki yapılarda bölümdeki maliklere satılacak alan, arsa payı ile yapı için satılabilecek alanın çarpımı suretiyle bulunur.
Kişilerin özel mülkiyetinde bulunan taşınmazlarda yer alan yapı, istinat duvarı ve benzeri nitelikteki müştemilatın bir kısmının Hazine taşınmazı üzerinde taşkın yapı niteliğinde olması ve bunlara ilişkin yapı kayıt belgesi bulunması halinde satışa konu edilebilmektedir.
Taşkın yapı için satılacak Hazine taşınmazının alanı, yapı kayıt belgesi sahibinin özel mülkiyetinde bulunan taşınmazın alanının yüzde beşini geçemez.
Taşınmazın satış bedeli piyasa alım satım değeri, rayiç bedeldir. Ancak;
- Taşınmazın üzerine 19/07/2003 tarihinden sonra inşa edilmiş yapı kayıt belgeli yapı ve tesislerin değeri, satış bedeline dâhil edilmez.
- Tapu tahsis belgesi alınmış ve bu belgeye esas arsa bedeli ödenmiş olması kaydıyla ödeme yapılan alan için satış bedeli alınmaz.
- Yapı kayıt belgesi alınan taşınmazların satışa konu edilen kısımlarından, satış tarihi itibarıyla tahsil edilen ecrimisil tutarı satış bedelinden mahsup edilir, bu tutardan fazlası ise iade edilmez.
Talep sahibi, doğrudan satışın uygun görülmesine ilişkin yetkili milli emlak birimi yazısının tebliğ edildiği günden itibaren on beş gün içerisinde;
- Satış bedelini ödemek
- Satış bedeli taksitle ödenecekse, taksitli satış sözleşmesi imzalamak
- Varsa diğer yükümlülükleri
yerine getirmek zorundadır.
Satın alınan taşınmazın bedeli, yetkili milli emlak biriminin bildirimini izleyen günden itibaren on beş gün içinde ilgili muhasebe birimine yatırılmalıdır.
Satış bedelinin, yetkili milli emlak birimince yazılı olarak bildirilen banka hesap numaralarına da yatırılması mümkündür. Bu durumda banka makbuzunun ya da örneğinin aynı birime ulaştırılması gerekmektedir.
İhale sonrası taşınmazın satın alma bedelinin, tedavüldeki Türk Parası ile ödenmesi esastır.
Ancak yukarıdaki genel kuralın istisnası olarak Hazine ve Maliye Bakanlığınca ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri veya bu senetler yerine düzenlenen belgeler nominal değeri üzerinden (Bu senet ve belgelerin nominal bedele faiz dâhil edilerek ihraç edilmiş olması hâlinde, bu işlemlerde anaparaya tekabül eden satış değerleri esas alınır) ödeme aracı olarak kabul edilebilmektedir.
Satış bedeli peşin veya taksitle ödenebilmektedir.
Taksitli satışlarda satış bedelinin en az yüzde onu (%10) peşin ödenir, kalanı ise beş yıla kadar taksitlendirilir ve “Taksitli Satış Sözleşmesi” düzenlenerek sözleşmenin bir örneği satın alan kişiye verilir.
Taksit tutarlarına ödeme tarihine kadar kanuni faiz oranının yarısı uygulanır.
Vadesinde ödenmeyen taksit tutarlarına faiz uygulanmaktadır. Ancak taksitli satışlarda iki taksitin süresi içinde ödenmemesi durumunda;
Mülkiyet devredilmeden yapılan satışlarda; on beş gün içinde hak sahibine tebligat yapılarak, iki taksitin süresi içinde ödenmediği ve bu taksitlerin sözleşme süresinin sonuna kadar ödenebileceği, ancak izleyen taksitlerden herhangi birinin süresi içinde ödenmemesi durumunda sözleşmenin feshedileceği bildirilir.
Bu tebligata rağmen ilgilisi tarafından yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda sözleşme feshedilir ve on beş gün içinde ilgilisine tebligat yapılarak tahsil edilen bedelin aynen ve faizsiz olarak kendisine ödenebilmesi için adına açılmış banka hesabı numarasını bildirmesi istenir, bu bildirimi müteakip en geç otuz gün içinde de tahsil edilen bedel aynen ve faizsiz olarak iade edilir.
Mülkiyetin devri suretiyle yapılan satışlarda; on beş gün içinde taşınmazın satın alana ve mülkiyetin üçüncü kişilere devredilmiş olması halinde ayrıca en son kayıt maliklerinden adresleri tespit edilenlere tebligat yapılarak, iki taksitin süresi içinde ödenmediği ve bu taksitlerin sözleşme süresinin sonuna kadar ödenebileceği, ancak izleyen taksitlerden herhangi birinin süresi içinde ödenmemesi durumunda sözleşmenin feshedileceği bildirilir.
Bu tebligata rağmen ilgilisi tarafından yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda sözleşme feshedilir ve teminat mektubu veya ipotek paraya çevrilerek kalan borcun tamamı tahsil edilir.
Taşınmazın satış bedeli tamamen ödenmedikçe tapuda işlem yapılmaz. Ancak taksitli satışlarda; tahsil edilen bedeller düşüldükten sonra kalan miktarı karşılayacak tutarda kesin ve süresi son taksit tarihini altı ay geçecek şekilde banka teminat mektubu verilmesi veya satışı yapılan taşınmazın üzerinde Türk Medenî Kanunu hükümleri uyarınca Hazine lehine kanuni ipotek tesis edilmesi halinde, taşınmaz tapuda satın alan kişi adına devredilir.
İpotek Tesis Edilerek Tapuda Tescil Edilmiş Taşınmaza Ait Borcun Tamamı Ödenmeden Başkasına Devredilebilir mi?
İpotek tesisi suretiyle alıcı adına tapuda tescil edilen taşınmazların başkasına devredilmesi mümkün olmakla birlikte sözleşme hükümleri gereğince borçludan taksit ve faizlerin tahsiline devam edilir.
Ancak, yeni malik noter tasdikli taahhütname ile borcu yüklendiği takdirde, önceki borçluya borcu yüklenen yeni malikin borcu ödememesi halinde kendisine başvurma hakkının saklı tutulacağı yönünde bir yazı ile bildirimde bulunulur ve taşınmaza ait borcun yeni malikten tahsiline devam olunur.
Satışı yapılan taşınmazların tapu kütüğüne “Bu taşınmaz … tarihli ve … no.lu Yapı Kayıt Belgesine dayanılarak satılmıştır. Bu belgenin herhangi bir nedenle iptal edilmesi halinde, satış işlemi iptal edilerek taşınmaz Hazine adına tescil edilir ve ödenen bedel faizsiz olarak hak sahibine iade edilir.” şeklinde şerh konulur.
Bu şerh, Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul Ve Esasların 8’nci maddesi ile 396 sayılı Milli Emlak Genel Tebliğinin 11’inci maddesinin 2’nci fıkrası uyarınca konulmakta olup yapı kayıt belgesi düzenlenemeyecek yapılar için bu belgenin düzenlendiğinin tespit edilmesi durumunda, yapı kayıt belgesi iptal edilmekte, dolayısıyla bu belgenin sağlamış olduğu haklar geri alınmaktadır.
Şerh konulmasının bir diğer nedeni ise yapı kayıt belgesine istinaden satın alınan taşınmazın üçüncü kişilere devredilmesi halinde, iyiniyetli üçüncü kişilerin korunmasına yöneliktir.