Uyuz hastalığı, Sarcoptes scabiei adlı bir akarın neden olduğu bulaşıcı bir cilt hastalığıdır. Uyuz, insan vücudunda artan kaşıntı ve kızarıklık ile belirti gösterirken bulaşıcı bir hastalık olduğu için kişilerin kıyafetlerine yatak çarşaflarına ve ortak kullanım ürünlerine bulaşmaktadır. Peki, uyuz hastalığı nedir? Uyuz hastalığının tedavisi var mı? Belirtileri nelerdir?
“VAKALAR 30-40 KAT ARTTI”
Alanında uzman bir doktor yaptığı açıklamada vakaların son yıllarda çok fazla arttığını belirterek, “son 3-4 yılda uyuz vakaları 30-40 kat artmış durumda. Polikliniklere gelen 40 hastadan en az 3-4’ü uyuz vakası” dedi.
UYUZ NEDİR?
Uyuz, cildin üst tabakasına yuva yapan mikroskobik boyutlardaki sarcoptes scabiei von hominis adlı akarın ( uyuz böceği) deriyi istila ettiği son derece bulaşıcı ve kaşıntılı bir cilt rahatsızlığıdır. Akarlar yuvalandığı deri bölgesinde yumurtlayarak çoğalırken, özellikle geceleri uykudan uyandıracak kadar şiddeti daha da artan bir kaşıntıya ve kızarıklığa neden olurlar. Vücutta kaşıntılarla beraber deride uyuzun tipik döküntüleri ve kaşımaya bağlı olarak gelişen yaralar oluşmaktadır. Birkaç farklı türü olan uyuz hastalığının türleri şöyledir;
KABUKLU (NORVEÇ)
Bu tip genellikle hatalı bağışıklık sistemi olan kişilerde görülür. Geniş bir cilt alanını kaplayan kabuklu alanlar oluşturma eğilimindedir. Kabuklu uyuzunuz varsa, klasik uyuzlarda yaygın olan 10 ila 15 akar yerine milyonlarca akara sahip olabilirsiniz.
NODÜLER
Bu uyuz çeşidi çocuklarda daha yaygın olarak görülür. Kahverengi-kırmızı nodüller, akarlar gittikten çok sonra bile hala deride kalabilir.
BÜLLÖZ
Bu uyuz çeşidi yetişkinlerde genellikle cilt kabarcıklarını içeren başka bir durum olan büllöz pemfigoid ile karıştırılabilir.
SAÇ DERİSİ
Saç derisi uyuzu, kafa derisinde meydana gelir ve sedef hastalığına benzeyen pul semptomları gösterir.
UYUZ NASIL BULAŞIR VE BELİRTİLERİ NELERDİR?
Uyuz, aşırı bulaşıcı bir hastalıktır. Ev, okul, iş yerleri, toplu taşımalar, ortak kullanım eşyaları ve kalabalık insan gruplarından bulaşması mümkündür. Uyuz bir kişiden başka bir kişiye en az 15 -20 dakika süre ile doğrudan veya yakın temas ile bulaşır ve aşırı hızlı şekilde yayılır.
Uyuz akarı vücuda yerleştiğinde ortaya çıkan uyuz belirtileri; özellikle geceleri şiddetlenen yoğun kaşıntı, ciltte iz gibi grimsi beyaz ya da ten rengi kabarık çizgiler ve parmak aralarında başlayıp yayılan sivilce benzeri döküntülerdir. Kaşıntılar daha çok el ve ayak parmakları arası, bilekler, koltuk altı, göbek deliği çevresi, bel, meme ucu ve kasık bölgesi gibi deri kıvrımlarında meydana gelir.
UYUZ BELİRTİLERİ ŞUNLARDIR:
Uyuzun belirtisi olarak geceleri şiddeti artan yoğun kaşıntı
Cilt yüzeyinde grimsi beyaz veya ten renginde kabarık çizgi şeklinde tüneller
Kıvrımlı bölgelerde döküntüler
Sıcak banyo ile daha da artan kaşıntı
Kaşıma sonucu enfekte olan şişlik ve yaralar
Genital bölgede içi sıvı dolu lezyonlar oluşması
Kalın kabuklar oluşması
Bebek ve çocukların baş, yüz, boyun, avuç içi ve ayak tabanlarında kaşıntı ve kızarıklık
TEDAVİSİ VAR MI?
Hekim kontrolleri sonrası uyuz tanısı konulan hastalara losyon ve krem tedavisi uygulanmaktadır. Bu krem ve losyonlar, kaşıntı şiddetinin arttığı gece saatlerinde boyundan aşağı doğru tüm cilde uygulanır. Sabah uyandığında kişinin duş alması gerekir. Bazı vakalarda hekim, oral ilaçların yanı sıra kaşıntı ve diğer semptomları hafifletmek için ek ilaçlar da verebilir.