Repo Nedir?
Repo İngilizce “repurchase agreement” kelime anlamı olarak yeniden satın alma anlaşması olarak Türkçe’ye çevirilebilir. Repo, finansal piyasalarda bir türev ürün olarak kullanılan bir ticaret yöntemidir. Genellikle bir finansal aracın geçici olarak satılıp daha sonra aynı değerde veya değişik bir koşulda yeniden satın alınması işlemleri olarak tanımlanmaktadır.
Repo Neden Yapılır?
Bu işlemler, çeşitli nedenlerle yapılabilir.
- Örneğin, bir yatırımcı, bir finansal aracı geçici olarak satarak nakit para elde etmek isteyebilir.
- Aynı zamanda, bir kuruluş, bir finansal araçı geçici olarak satarak likidite sağlamak veya bir borç ödemesi yapmak isteyebilir.
İşlemler bu gibi nedenlerle yapılsa da genellikle finansal araçların geçici olarak satılıp daha sonra aynı değerde veya değişik bir koşulda yeniden satın alınması işlemleri olarak tanımlanır.
Hangi Finansal Ürünlere Repo Yapılabilir?
Tahvil, bono, hisse senedi gibi finansal araçlar üzerine repo yapılabilir. Bu işlemler aynı zamanda merkez bankaları tarafından da kullanılabilir. Örneğin, merkez bankaları, para politikası uygulamak amacıyla O/N faiz oranını kullanabilir. yapabilirler. Genellikle çok kısa vadeli olarak yapılmaktadır.
Finansta repo çeşitleri şunlardır:
- Gecelik Repo: En kısa vadeli sözleşme olup bir günlüktür.
- Dönemlik repo: Belirli bir vadeye sahip sözleşmeler olup vadesi de birkaç gün ile birkaç hafta arasında değişebilir.
- Açık Piyasa: Piyasada yapılan işlemleridir ve vadeleri değişebilir.
- Merkez Bankası Reposu: Merkez bankaları tarafından yapılan işlemler olup genellikle gecelik vadelidir. Merkez bankaları, bu işlemleri para politikasını yönetmek ve piyasaların likiditesini kontrol etmek için kullanır.
- Özel repo: Özel koşullara sahip sözleşmelerdir.
- Ters repo: Reponun tersi olarak kabul edilir ve bir tarafın varlığı diğer tarafa satarken, anlaşmaya göre belirli bir süre sonra aynı varlığı satın alma sözleşmesidir.