Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Kofi Annan, dünya genelinde her çeşit işkence, kötü muamele, şiddet ve onur kırıcı davranışların hala devam ettiğini söyledi. 10 Aralık Dünya İnsan Hakları Günü nedeniyle bir mesaj yayınlayan BM Genel Sekreteri Kofi Annan, "İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi ile yasaklanan her türlü işkence, kötü muamele, insanlık dışı cezalar, şiddet ve onur kırıcı davranışlar hala yaygın olarak kalmaktadır" dedi. İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'nin üzerinden 57 yıl geçtiğini hatırlatan Annan, insan hakları ihlallerinin kabul edilemez bir şekilde devam ettiğini söyledi. Son zamanlarda bazı ülkelerin ulusal güvenliklerini gerekçe göstererek 'işkence uygulamada' kendilerini muaf tutmak istediklerini belirten Annan, isim vermeden ABD'ye göndermede bulundu.
Annan, "Bugün insanlık terör gibi ciddi bir sorunla karşı karşıyadır. Ancak teröristlerden korku, onların kullandığı yöntemi kullanma hakkını doğurmaz" dedi. Dünya İnsan Hakları Günü'nde, İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'nin ilkelerine daha bir sağlam bağlanmak gerektiğini ifade eden Annan, "Kendimizi işkenceyi yeryüzünden kaldırmaya adamalıyız" diye konuştu.
BM Güvenlik Konseyi'ne bir rapor gönderen Annan, Irak Özel Kuvvetleri'nin infaz tarzı cinayetler işlediği ve işkence yaptığı yönündeki iddialara dikkat çekti. Annan ayrıca, Irak ordusu ve ABD liderliğindeki uluslararası gücün saldırıları sırasında sivillerin yaygın bir şekilde yerlerinden edilmesine ve hava saldırıları sonucu yaşanan sivil kayıplara vurgu yaptı. Annan, ''silahlı grupların devam eden saldırıları, şiddet suçları, geniş çaplı keyfi tutuklamalar ve tutukevlerinde kötü muamele iddiaları bu ülkedeki temel insan hakları ihlallerini oluşturmaktadır'' dedi. BM Genel Sekreteri, önümüzdeki hafta daimi hükümet için sandık başına gidecek olan ülkedeki en büyük sorunları şöyle sıraladı:
- Artan mezhep ve etnik bazlı şiddet
- Devam eden güvenlik yoksunluğu
- Süren insan hakları ihlalleri
Irak'ta işkence
Irak'ta son olarak insan hakları ihlali skandalı 16 kasımda gündeme gelmişti. Irak'ın başkenti Bağdat'ta, İçişleri Bakanlığı'na ait bir binanın yeraltı sığınağında ABD güçleri tarafından bulunan 170ten fazla tutuklunun Irak güvenlik güçleri tarafından aç bırakılıp dövüldüğü ortaya çıkmıştı. Irak Başbakan Yardımcısı Hüseyin Kemal, zalimce dövülmekten kaynaklanan işkence izlerini gördüm. Tutuklulardan bir iki tanesi felç olmuş, bazılarının ise vücutlarının değişik yerlerinde derileri yüzülmüş durumda demişti.
Geçtiğimiz yıl patlak veren Ebu Gureyb Cezaevi skandalında ise, ABD askerlerinin tutuklulara fiziksel ve psikolojik işkence yapıp cinsel aşağılamada bulundukları ortaya çıkmıştı. Pentagon'un denetimindeki cezaevinde tutuklulara işkence ve cinsel aşağılama uygulanması ABD ve dünyada büyük tepki yaratmıştı. Ebu Gureyb cezaevinde yapılan işkenceler arasında zanlıları yerlerde süründürmek, uykusuz ve çıplak bırakmak, başlarına çuval geçirmek, köpekle korkutmak, hemcinsleriyle cinsel ilişkiye zorlamak, cinsel taciz de bulunuyor.
2004 baharında Ebu Gureyb cezaevinde görevli ABD'li ve İngiliz askerlerinin Iraklı mahkumlara işkence ve kötü muamele yaparken görüldüğü fotoğrafların basına yansımasıyla işkence skandalı patlak vermişti. Olayın ardından ABD yönetimi en sıkıntılı dönemlerinden birini geçirmişti. Dünyayı ayağa kaldıran fotoğraflar nedeniyle ABD Başkanı George W. Bush, Iraklı esirlerin ABD askerleri tarafından kötü muamele görerek aşağılanmalarından dolayı 'üzgün' olduğunu belirtmişti. Skandaldan ötürü 'üzgün' olduğunu belirten bir diğer isim ise Savunma Bakanı Donald Rumsfeld olmuştu. Ancak bu durum, Rumsfeld'i 2004 başından beri skandaldan haberdar olduğu halde konuyu karanlıkta tuttuğu suçlamalarıyla karşı karşıya kalmaktan alıkoyamadı. Ebu Gureyb benzeri işkenceler Guantanamo ve Afganistan'daki Bagram üssü içinde gündeme gelmişti.
Irak'ta direniş
'Washington Institute for Near East Policy'nin hazırladığı ve bu ay başında açıklanan bir rapora göre, Irak'ta 'koalisyon güçlerinin ilerleme kaydettiği' yönündeki açıklamaların aksine direnişin güçlü olduğu ve gelecekte de daha da güçlenebileceği belirtildi ve Irak'ın 6 ile 9 ay sürecek bir 'karar dönemi'nde bulunduğuna dikkat çekildi. Raporda milliyetçiler, devrik lider Saddam Hüseyin rejimi yandaşları ve yabancı direnişçilerden oluşan direnişin, Irak'ta savaşın başlangıcından 32 ay sonra zayıflama belirtisi göstermediği vurgulandı. Raporda, direnişin sadece hoşnutsuz bir Sünni azınlık grubunu etkisi altına aldığını da belirterek, ''eğer direniş, diğerlerini de etki altına almayı başarırsa askeri kapasitesini iyice artırabilir'' denildi.