Derhal Beraat Kararı Nedir?
Derhal beraat kararlı, çok basit bir tabirle, şikayet edilen kişinin delil toplanması ya da araştırma yapılmasına gerek duyulmadan direkmen beraat yani özgürlüğe kavuşturulmasına yönelik karar verilmesidir. Suçlu ya da sanığın yargılamadaki aşama durumu itibariyle, araştırma ya da delil toplanmasına gerek olunmadan edilen suçun direkmen suç olarak tanınmamış olması gerekçe gösterilerek özgürlüğüne kavuşturulmasıdır. İlgili karar, Ceza Mahkemesi Kanununun 223. maddesinin 9 fıkrasında yer alan bilgiler ışığında, “ Duruşmanın bitmesi ve hükme bağlanması ”adı altında düzenlenmektedir.
Derhal Beraat Kararı Nasıl Verilir?
İlgili kararın verilebilmesi için öncelikle delil değerlendirmesi yapılmaması gerekmektedir. Yani suçun deliller ile işlenildiği anlaşılmışsa ancak ilk bakışta suç olmadığı da ortadaysa ilgili karar verilmesinin koşullarından ilki teşkil edilmiş oluyor.
İlgili karar sadece ve sade yargılamanın başında değil, yargılamanın her bölümünde verilebilecek bir karardır. Derhal kelimesinden de anlaşılacağı üzere “yargılamaların bulunduğu aşamalar” durumu anlaşılmaktadır. Yani araştırma yapılması ya da delil toplanmasına gerek kalmaksızın durumu derhal kelimesiyle anlaşılıyor olacaktır. Bu sebeple Ceza mahkemesi henüz yargılamanın başında iken ilgili kararı verebilir. Ayrıca yargılamanın diğer aşamalarında da ilgili karar verilmesi söz konusudur.
Sanık olarak getirilen kişinin sorgulamasının yapılmaması, ilgili kararın verilmesi içinde bir engel arz etmemektedir. Ceza Mahkemesi Kanununun 193. maddesinin 2. fıkrasında yer alan bilgiler ışığında bu durum gözler önüne serilmektedir. İlgili fıkraya göre, sanık hakkındaki mahkumiyet dışındaki durumlarda karar verilmesine ulaşıldığında sanık için sorgu yapılmadan ilgili karar verilebilir. İlgili Ceza Mahkemesi Kanunu maddesinde mahkumiyetin dışında olduğu durumlarda alınan tüm kararlar ilgili kararın verilmesine engel teşkil etmemektedir.
Derhal Beraat Kararı Verilmesi
5271 sayılı Ceza Mahkemesi Kanununun 223. maddesinin 9. fıkrasında düzenlenmesiyle ilgili kararın verilmesi için herhangi bir gerekçe önemli değildir. İlgili maddede 5 gerekçe ile beraat kararı verilebilir:
- Suçun kanunda suç olarak tanımlanmaması,
- Suçun sanık tarafından işlenmemiş olmasının sabit olması,
- Suç için kişinin taksiri ve kastının bulunmaması,
- Suçun işlenmesi üzerine olayda bir hukuki nedeninin bulunmaması,
- Suçun sanık hakkında işlenmesin sabit olmaması durumunda derhal beraat kararı verilir.
Derhal Beraat Kararı Verilmesindeki Amaç Nedir?
Bilindiği üzere, yargılama süreçleri kişi için önemlidir. Bireyin özel hayatını ya da sosyal hayatını etkilemede mutlak sonuçlar doğura bilecek yargılama sureci, kalıcı etki de bırakabilmektedir. İlgili karar da aslında lekelememe hakkı, masumiyet karinesi ve adil yargılama hakkı gibi durumları teşkil ettiği için sanık gereksiz durumda bu süreç üzerinden yıpranmaması amacı güdülmüştür. Burada önemli olan yegane sanıktır.
Bir önceki yazımız olan Düşmanla İşbirliği Yapma Suçu ve Cezası Nedir? başlıklı makalemizde cezası nedir, düşmanla işbirliği suçu ve Düşmanla İşbirliği Yapma Suçu hakkında bilgiler verilmektedir.