Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (Türk-İş) Genel Başkanı Ergün Atalay 2022 yılında yürürlüğe girmesi planlanan ve detayları çalışılan tamamlayıcı emeklilik sisteminde yapılacak değişiklere yönelik görüş ve endişelerini Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’a iletiklerini söyledi.
Görüşmede Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi olarak adlandırılan kıdem tazminatı sisteminde değerlendirilen değişiklikler gündeme gelmişti. Türk-İş’ten yapılan yazılı açıklamada, “Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi adıyla kıdem tazminatı konusunda yapılmak istenen düzenlemelerle ilgili görüş ve endişelerimizi Cumhurbaşkanımıza dün ayrıntılı olarak ilettim… Kıdem tazminatının temelini oluşturan hususlar ortadan kaldırılırsa İş Kanunu’nun birçok maddesi de anlam ve işlevini yitirecektir” denildi.
Temelde bir fon oluşturularak kıdem tazminatının bu fonda birikmesini hedeflenen değişiklik uzun yıllardır gündemde ancak işveren ve işçi kesiminden destek alan bir uygulama henüz oluşmadığından bu değişiklik bir çok kez olduğu gibi son demede de rafa kalkmış durumda idi.
Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın ay başında yaptığı “Türkiye’nin istihdam kalkanını hızlıca devreye aldıktan sonra tamamlayıcı emeklilik sistemini de 2022’de yürürlüğe sokacağız” açıklaması sonrası ise çalışmalar tekrar başlamış durumda.
Kıdem tazminatı fonu konusunda yürütülen çalışmada genel olarak iki formül üzerinde duruluyor. Selçuk, her iki formülde de uygulamanın başladığı tarihe kadar çalışmış olanların kıdem tazminatıyla ilgili kazanılmış haklarının korunmasının amaçlandığı söylüyor.
“Her zaman dile getirdiğimiz gibi kıdem tazminatı işçilerin en önemli güvencesidir” diyen Atalay, Erdoğan ile görüşmesi sonrası açıklamasında, “Kıdem tazminatı İş Kanunu’nun temel direğidir. Aynı şekilde, sendikal hakların kullanılması ve sendikal örgütlenmenin yapılmasında da kıdem tazminatı çoğu zaman önemli bir işlev görmekte ve güvence olmaktadır” dedi.
Kıdem tazminatı şu an her hizmet yılına karşılık 30 günlük ücret üzerinden ödeniyor. Mevcut düzenlemede çalışılan her yıl için 30 günlük ücret üzerinden ödenen tazminat gelirin %8.33’üne karşılık geliyor.
Gündemdeki birinci formülde 30 günlük kıdem tazminatının 19 gününün mevcut sistemdeki gibi devam etmesi, 11 günün ise kıdem tazminatı fonuna devredilmesi öngörülüyor.
Bu formül için 11 günlük brüt ücret üzerinden kıdem tazminatı fonuna prim kesilecek.
İkinci formülde ise kıdem tazminatı fonu için %6 oranında prim kesilecek. Bunun 4 puanı işveren, 0.5 puanı işçi priminden oluşacak.
Devlet 1 puan katkıda bulunacak. Vergi indirimi yoluyla da 0.5 puanlık ilave prim katkısı yapılacak. Böylece toplam prim tutarı %6 olacak. İşçi sendikalarına göre fona %6 oranında prim kesilmesi, 21.6 günlük kıdem tazminatına karşılık geliyor.
Yani ciddi bir geriye dönüş anlamına geliyor. Ancak, ekonomi yönetimi primlerin nemalanmasıyla her hizmet yılı için 30 günlük ücrete karşılık gelecek ödemenin mümkün olacağını savunuyor.
Selçuk “Mevcut kıdem tazminatı kazancın yaklaşık %8.33’e denk geliyor; yeni modelimizde %8.33 korunmak ile kalmıyor üstüne çıkacağız” diyor.
Çalışmayı “Bu zamana kadar çalıştığımız en sade, en verimli olduğuna inandığımız model bu” sözleriyle niteleyen Selçuk, yeni düzenlemenin büyük kazanımlara sebep olacağına inandığını belirtiyor.
Kıdeme hak kazanarak işten çıkışı yapılan işçi sayısı şu anda %24 oranında olduğunu da belirten Selçuk yeni sistemin fonda birikim sayesinde kıdem alamayan işçilerin hakkın da gözetileceğini belirtiyor. (REUTERS)