2021-2022 eğitim-öğretim yılının başlamasıyla eğitimin sorunları gündem oluyor.
Türkiye’nin en önemli meselelerinin başında ekonomideki bozukluk, hayat pahalılığı, adalet, işsizlik, tarım, dış politika ve eğitim geliyor.
19 yıllık AKP iktidarının çözemediği en önemli sorunların başında da eğitim geliyor. Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan, bunu “Eğitim ve kültür politikalarında arzu ettiğimiz mesafeyi kat edemedik” şeklinde itiraf etmişti. Öğretmen atamalarından sınav sistemlerine, derslerin müfredatından görevdeki eğitimcilerin sıkıntılarına kadar birçok sorun çözüm bekliyor.
Pandemi döneminde vefatların 250’leri aştığı dönemde açılan okullarda kalabalık sınıflar, öğrenci, veli, öğretmenlerde tedirginlik ve tedbirlerin yetersizliği de bu sorunlara eklenince eğitimin sorunları katlanarak artıyor.
Eğitimin sorunlarının başında da öğretmen açığı geliyor. Bir yanda yüzbinleri aşan atama bekleyen öğretmenler, diğer yanda da KPSS’yi kazansa dahi mülâkat sistemi yüzünden göreve başlayamayan eğitimciler var. Buna bir de ücretli, sözleşmeli ve kadrolu gibi çeşitli atama yöntemleri ekleniyor. Böyle olunca da sosyal haklardan yararlanılamaması ve ücretlerinin düşüklüğünü mağduriyetlerin oluşmasına sebep oluyor. Bu mağduriyetlerin giderilmesinin çözümü de kadroya geçirilmeleri, ama bu da yıllardır yapılmıyor.
***
ATAMA BEKLEYEN ÖĞRETMEN SAYISI 500 BİNİ GEÇİYOR
Geçtiğimiz hafta içinde 20 bin öğretmen ataması yapıldı. Geçtiğimiz ay Erdoğan’a seslerini duyuran atanamayan öğretmenlerden birisi “Yalvarıyorum size yalvarıyor, lütfen yalvarıyorum, ek 40 bin atama” diye demişti. Erdoğan, “İhtiyacımız neyse onu alıyoruz” cevabına “Açık var” cevabını alınca da, “Hiç âlâkası yok. Tam tersini fazlalık var” dediğini hatırlıyoruz. Bu sözler Millî Eğitim eski Bakanı Selçuk’a sorulunca, “bizim öğretmen ihtiyacımız var” diye düzeltmişti.
Erdoğan 15 bin daha atama yapılacağını söyledi, ama bu da yeterli değil. Türk Eğitim-Sen’in açıklamasına göre, norm kadro açığı 109 bin 616, ücretli öğretmen sayısı 69 bin 326’ya ulaştı. Atama bekleyen öğretmenlerin sayısı 500 binin üzerinde… Eğitim-Bir-Sen hiçbir iş güvencesi olmayan, asgarî ücretin dahi altında bir ücretle ders saati başına ücret alan, sosyal güvenlik haklarından mahrum bırakılan bir mesleğin adının öğretmenlik olmasının bu görevi ifa eden kişilere karşı emek sömürüsü, istihdam açısından ise utanç verici bir uygulama olduğunu söylüyor.
Eğitimde en önemli sorunlardan birisi eğitim sisteminin “ezberci bir sistem” olması. 8. sınıfta liseye, 12. sınıfta da üniversiteye hazırlanırken on binlerce test çözen çocuklar, sorgulamayan, kitap okumayan, soru sormaktan korkar bir hale dönüşüyor.
***
HER BAKAN SİL BAŞTAN SİSTEM DEĞİŞTİRDİ
En fazla Bakan değiştiren bakanlığın Millî Eğitim olması da eğitim konusunda hükümetin başarısızlığının göstergelerinden birisi. Her gelen bakan yeni bir sistem değişikliği getirdiği için eğitim sistemi yaz-boz tahtasına döndü. Bir önceki bakanın yaptığını yeni göreve gelen bakan değiştirdiği için öğrenciler 12 yıllık eğitimde hem lise hem de üniversite sınavlarına hangi sistemle gireceğini bilemiyor.
AKP hükümetlerinde ilk Millî Eğitim Bakanı, “Sistemi, sil baştan değiştiriyoruz” diyerek işe başlamıştı. Yerine gelenler, “Sistemin MR’ını çektik, yapılması gerekenleri yapacağız” demişti. Bu bakanlar göreve geldiklerinde kimisi 4+4+4 sistemini getirdi, kimisi başka bir sistem değişikliğine gitti. Geldiğimiz nokta: 18 yılda eğitim ve kültürde arzu edilen ilerleme sağlanamadı…
Eğitimdeki bütün bu yanlış ve hatalı uygulamaların faturasını milyonlarca öğrenci ve bütün bir millet ödedi, ödüyor.
***
ÇÖZÜM
Ülkeyi yönetenler başta olmak üzere, eğitimciler ve millet eğitimde ciddî eksikliklerin ve sorunların olduğunun farkında! Eğitimdeki başarısızlık, kalitesizlik, verimsizlik, eşitsizlik ve adaletsizliğin sorgulanması yerinde bir tavır, ama şikâyet makamında olmayanların bu büyük sorunu çözmesi gerekiyor.
Bakan değiştirmekle sorunların çözülmediği anlaşıldığına göre eğitim sistemi bir ülkenin geleceği olarak kabul ediliyorsa, bu bir bakana ya da bir hükümete bırakılamayacak kadar büyük bir mesele olarak görülmeli, eğitimciler, akademisyenler, sendikalar bir araya gelip gelişmiş ülkelerde eğitim konusunu başarabilmiş ülkelerin eğitim sistemleri de incelenerek yeni ve değişmeyecek bir sistem kurulabilmelidir. Nesiller daha fazla mağdur edilmeden…
***
BAKAN YEMİN ETMEDİ
Partili Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi’nin getirdiği bir “yenilik” de ataması yapılan bakanların Meclis’te yemin etmemesi. Ziya Selçuk, 3 yıllık görevinin ardından “bakanlıktan affını” istemiş ve “affedilerek” yerine yardımcısı Mahmut Özer 6 Ağustos’ta Bakan olmuştu.
Anayasa’nın 106. maddesi gereği bakanların TBMM’de yemin etmeleri gerekiyor, ama Sayın Özer, Meclis tatilde olduğu için 37 gündür yemin etmedi, edemedi. Anayasa hukukçusu ve İstanbul Milletvekili İbrahim Kaboğlu, bu durumun Anayasa’ya aykırı ve Bakan Özer’in attığı imzalar ile yaptığı harcamalar ve aldığı 28 bin liralık maaşı tartışmalı hale getireceğini ifade ederken “Yemin Anayasal bir zorunluluktur. Bakanın işlemleri, dâvâ konusu edilebilir, hukukî ve siyasî sonuçları olur. Meclis’in tatili, and yükümlülüğündeki gecikmeyi haklı kılmaz” derken, Adalet eski Bakanı Prof. Hikmet Sami Türk, “TBMM iç tüzüğünde yemin edemeyen bakanların Meclis’in açıldığı ilk birleşimde yemin etmelerini öngören düzenleme var” yorumunu yapıyor…
Eski Bakan Selçuk, Meclis’te yemin etmeden önce gazetecilerin soruları karşısında “Daha yemin etmedik. Daha sonra...” demişti. Yeni Bakan bırakın sorulara cevap vermeyi, Bakanlıkta bürokratlar, il müdürlerinden tutun da yeni atanan öğretmenlerin işe başlamasına varıncaya kadar birçok icraata imza atıyor. Meclis’in açılacağı 1 Ekim’e kadar da icraatlarına devam edecek…
Başta dedik ya CHS’nin getirdiği “yenilikler”den birisi bu oldu. Yemin etmeden de göreve devam edilebiliyor.