Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Zeki Çakan, bugün itibarıyla doğalgazın tüketiciye pahalıya intikal ettiğini bildirerek, ‘‘Pahalı satış konusu Botaş'tan değil, belediyelerden kaynaklanıyor’’ dedi. Çakan, doğalgaz fiyatlarının aşağı çekilmesi konusunda belediye başkanlarıyla bir toplantı yapacağını da açıkladı. Çakan, Ankara, İstanbul, İzmit, Eskişehir ve Bursa büyükşehir belediye başkanları ile biraraya geleceklerini, tüketici lehine doğalgaz fiyatlarında nasıl bir indirim yapılabileceğini görüşeceklerini kaydetti.
Toplantıda sonuç çıkmaması halinde bazı tedbirler almayı düşündüklerini ifade eden Çakan, şunları kaydetti:
‘‘Botaş Eskişehir ve Bursa‘da aynı yatırımları yapıyor ve yüzde 28 kár marjıyla gaz satabiliyor. Hiçbir belediye başkanıyla polemiğe girmem. Bir belediye başkanı çıkıp, halkın yanlış bilgilendirildiğini söylediği için bu basın toplantısını yaptık. Gaz gelirlerinden başka hizmetler sübvanse ediliyor. Yeni çıkan yasaya göre gazdan sağlanan kárla başka hizmetler sübvanse edilemeyecek.’’
Çakan, Botaş Genel Müdürü Gökhan Bildacı ile birlikte düzenlediği basın toplantısında, doğalgaz arz-talebi ile fiyat konularında açıklamalarda bulundu. Son günlerde doğalgaz fiyatının çok pahalı bulunmasından dolayı bakanlık olarak eleştirildiklerini bildiren Çakan, şunları söyledi:
‘‘Pahalı satış konusu Botaş'tan değil, belediyelerden kaynaklanıyor. Botaş, gaz dağıtımı yaptığı Bursa ve Eskişehir'de daha önce yüzde 10 indirim yaptı. Sanayi kesiminde ise yüzde 3.8 indirim uygulandı. Botaş, Aralık ve Ocak ayında belediyelere verdiği gaza zam yapmayacağını da açıkladı.’’
5 ÜLKEDEN GELİYOR
Çakan, 5 ayrı ülkeden gaz aldıklarını, bunun yaparken de gazı çeşitlendirmeyi, bağımlı kalmamayı amaçladıklarını, ayrıca ucuz olmasına da dikkat ettiklerini söyledi.
Doğalgazda yüzde 18’lik KDV'nin yüksek bir oran olduğunu ve bunu Başbakan Bülent Ecevit'e ifade edeceğini belirten Zeki Çakan, doğalgazda Akaryakıt tüketim vergisi (ATV) konusuna da açıklık getirdi.
Botaş'ın kár marjı yüzde 10'u aşmıyor
BOTAŞ Genel Müdürü Gökhan Bildacı, Botaş'ın doğalgaz satış maliyetinin 150.46 dolar olduğunu belirterek, Botaş'ın hiçbir zaman kár marjının yüzde 10'un üzerine çıkmadığını söyledi. Botaş'ın 2000 yılı Mart ayında yüzde 15 civarında kar ederken, 2000 yılı Temmuz ayı ile 2001 yılı Temmuz ayı arasında maksimum yüzde 25 olmak kaydıyla sürekli zarar ettiğini belirten Bildacı, ancak 2001 Ağustos döneminden itibaren bir miktar kara geçtiğini ve bu karın hiçbir zaman yüzde 10'un üzerine çıkmadığını söyledi.
Bildacı, Botaş'ın dağıtım kuruluşlarına sattığı doğalgazdan dolayı EGO'dan 25.1 milyon dolar, İGDAŞ'dan 64.5 milyon dolar, İZDAŞ'dan 1.4 milyon dolar, Eskişehir'den 1.7 milyon dolar, Bursa'dan 3.9 milyon dolar olmak üzere 2000 yılının Haziran ayından 2001 yılı Eylül'üne kadar toplam 96 milyon 912 bin 273 dolar zararı olduğunu ifade etti. Botaş'ın 1000 metreküp doğalgazı 32 dolar, EGO‘nun 76 dolar, İGDAŞ’ın 66 dolar, İZDAŞ'ın da 68 dolar kár marjı ile sattığını bildiren Bildacı, Botaş'ın ortalama satış maliyetinin yüzde 194.04 olduğunu kaydetti.
Gökçek: Halkı kandırıyorlar
Ankara Belediye Başkanı Melih Gökçek, düzenlediği basın toplantısında doğalgaz fiyatı konusunda BOTAŞ'ın vatandaşları yanlış bilgilendirip, belediyeleri töhmet altında bıraktığını ileri sürdü. Gökçek, ‘‘Açıklamaları ibretle izledim. Halkı göz göre göre kandırıyorlar. Kesinlikle bu zamları belediye yapmamıştır, zam BOTAŞ tarafından yapılmıştır’’ dedi. Gökçek, BOTAŞ'ın 7.3 cente aldığı doğalgazı, belediyelere 18.7 centten sattığını ifade ederek, BOTAŞ'ın gaz satışından yüzde 129 kár elde ettiğini ileri sürdü. Doğalgaz fiyatlarının ham petrol fiyatlarına göre ayarlandığını anlatan Gökçek, ‘‘Dünyada ham petrol fiyatları iniyor. BOTAŞ, gaz fiyatlarını çıkarıyor. Sayın Bakan verdiği bilgilerle halkı yanıltıyor’’ diye konuştu.
Kár, Ankara'da yüzde 45, İstanbul'da 39
Enerji Bakanı Zeki Çakan, Botaş'ın gaz dağıtımı yapan 5 ile doğalgazı, metreküpü 243 bin 502 liradan sattığını bildirdi. Çakan, Botaş'ın sattığı fiyatın üzerine Ankara Büyükşehir Belediyesi'nin yüzde 45, İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin ise yüzde 39 fiyat farkı koyarak tüketicilere gaz sattığını bildirdi. Daha önce yüzde 40 kár marjı ile gazı satan İzmit Büyükşehir Belediyesinin ise bu oranı 5 puan düşürdüğünü ifade ettiğini bildiren Çakan, Botaş'ın ise kendi şirketi aracılığıyla gaz sattığı Bursa ve Eskişehir‘de kar marjını yüzde 33’den yüzde 28'e çektiğini belirtti.
Bursa ve Eskişehir'de abonelerin doğalgazı ortalama 308 bin liraya alma durumunda olduklarını anlatan Çakan, son durumda belediyelere, yüzde 45, 40, 39'luk marjları bir kez daha gözden geçirmeleri konusunda çağrıda bulunduklarını hatırlattı. Çakan, doğalgaz fiyatının tüketiciler tarafından çok pahalı bulunduğundan dolayı bir çok eleştriler aldıklarını da anlatırken, ‘‘Bu eleştrilere Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı ve bakan olarak kesin olarak katılıyorum’’ dedi.
Askerlerin rahatsız olması normal
Doğalgaz fiyatlarının yüksekliğinden, Türk Silahlı Kuvvetleri'nin de rahatsız olduğuna yönelik haberler hatırlatılarak, kendisine bu konuda bir bilgi ulaşıp ulaşmadığının sorulması üzerine Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Zeki Çakan, ‘‘Basından öğrendim.