

Karşıyaka`da AVM Şantiyesi İş Kazası Basın Açıklaması
Kentimizin Karşıyaka İlçesi`nde bir alışveriş merkezi şantiyesinde, 9.10.2019 Çarşamba günü iş iskelesinde çalışırken yüksekten düşerek ağır yaralanan bir genç işçinin, tedavi gördüğü hastanenin yoğun bakım ünitesinde yaşamını yitirmesi ile ilgili haberler basında yer almıştır.
İnşaatın tamamlanmasına sayılı günler kala, genç işçinin vefat etmesi ile sonuçlanan kaza hepimizi üzmüştür. Yaşama genç yaşta veda eden emekçiye rahmet ve geride bıraktıklarına başsağlığı dileriz.
Hem SGK`nın iş kazaları, hem de İşçi Sağlığı İş Güvenliği Meclisi`nin iş cinayetleri istatistiklerine göre ölümlü kazalar en çok inşaat sektörümüzde meydana gelmektedir. Şantiyelerdeki ölümlü iş kazalarının üçte ikisine yakını ise yüksekten düşme sonucunda olmaktadır. İnşaatlarda yüksekten düşme sonucu işçilerin ölmesi beklenmedik bir kaza şekli değildir ve şaşırtmamaktadır.
Genel olarak, inşaatlarda yüksekteki işler için ehil kişi gözetiminde, mesleki yeterlilik belgeli, eğitimli, sağlıklı, toplu koruma önlemleri ile korunan ve kişisel koruyucu donanımları kullanan işçiler tarafından mevzuata ve TSE standartlarına uygun, statik hesaplamaları yapılmış, kontrol edilmiş, projesine uygun bir şekilde kurulmuş, sağlam, eksiksiz iş iskelelerinde çalışma yapılması zorunludur.
Tüm önlemlere rağmen emniyet kemeri takılmamış veya çıkarılmışsa, iş iskelesinin bir parçası, mesela kalası eksikse, küçük bir ayrıntı olarak görünen eksiklikler, işçilerin dengelerinin yitirip yüksekten düşerek hayata gözlerini yummalarına sebep olabilmektedirler.
İşçi sağlığı ve iş güvenliğinin genel olarak doğru bir şekilde uygulandığı şantiyelerde bazen iş programına yetişilmesi için zaman baskısı sebebiyle açılışa yaklaşıldığında uzayan mesai saatleri, üç vardiyalı yoğun çalışma temposu, sayıları artan alt yükleniciler ve işçiler, vb. sebepler yorgunluklara, dikkat dağınıklığına, ihmalkârlıklara ve iş kazalarına yol açabilmektedir.
Yüklenilen yapım işlerinin zincirleme olarak taşeronlara verilmesi ülkemizin inkar edilemez taşeronluk sistemidir. İnşaat işçileri arasında sendikasız çalışma yaygındır. İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi`nin raporuna göre; ölen işçilerin % 98`i sendika üyesi değildir. Yani sendikasız çalışmak ölüm demektir. İş cinayetlerinin önlenmesi, sağlıklı ve güvenli çalışmanın ön koşulu işçi katılımıdır. İşçiler ancak sendikalaşarak bunu sağlayabilir.
Emek, çok kutsal bir değerdir. Sendikacılık çalışmaları içinde, işçi sağlığı ve güvenliği, en az ücretler ve sosyal haklar kadar önemlidir. Çalışma alanlarının iyi denetlenmesi, hür, gerçek ve güçlü sendikaların bulunduğu iş yerlerinin artması, iş kazalarında ölüm ve sakatlanma risklerini azaltacaktır. İşçilerin sendikalarda söz ve karar sahibi olması önemlidir. Yurt dışında işçi sendikalarının ve temsilcilerinin sağlıksız ve güvensiz bir çalışma ile karşılaşıldığında önlemler alınıncaya kadar işi durdurma yetkileri vardır.
İş programları ve takvimler dikkatlice hesaplanmalı, sık sık kontrol edilerek işçi ve iş ekipmanlarının sayılarının planlanmasında önlemler erkenden alınmalıdır.
Her türlü önlemi almakla, alt işverenlerin (taşeronların) denetimiyle ve alt işverenlerin (taşeronların) aralarında koordineli çalışmasından yükümlü olan işverenler, işveren vekili olan şantiye şefleri, rehberlik ve danışmalık yapmakla görevli iş sağlığı ve güvenliği profesyonelleri (iş güvenliği uzmanları ve işyeri hekimleri), sağlık ve güvenlik planına göre kontrollükle yükümlü yapı denetim kuruluşları, dikkatli çalışmakla ve önlemlerde eksiklik gördüğünde uyarmakla yükümlü işçiler, iş kazalarında ve ölümlerde sorumlu olabilmekte ve cezalandırılabilmektedir.
Şantiyelerde şartlar ne olursa olsun işçi sağlığı ve iş güvenliğinden, işçilerinin sağlıklı ve güvenliği çalışma koşullarından, can güvenliğinden taviz verilmediği ve işçi ölümlerinin yaşanmadığı günlere kavuşmayı diliyoruz.
İnşaat Mühendisleri Odası İzmir Şubesi
İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Komisyonu