WordPress nedir? Kısaca WordPress, içerik üretmek ve yönetmek için web sitesi oluşturmanızı sağlayan bir yazılımdır. Yazılım içinde kurulum dosyaları vardır. Bu nedenle WordPress programı da denir. Yazılım bilmeseniz bile bir web sitesi kurmanıza, içerik oluşturmanıza ve yönetmenize olanak sağlar, açık kaynak lisanslıdır, isteyen herkes ücretsiz bir şekilde indirip kullanabilir.
İki çeşit sürümü var.
- Biri (ki bu en çok kullanılanı) WordPress’tir ve WP, WP.org veya WordPress.org olarak da bilinir.
- Diğeri WordPress.com’dur ve WP.com da denildiğini duyabilirsiniz. Ancak .com uzantılı bu sürüm yukarıdaki isimlerle anılmaz.
WordPress Nedir
Mantık çerçevesinde WordPress nedir?
İnsanlar para kazanmayı ve online günlük tutmayı isterken, işletmeler fiziksel mağazalarının başkası tarafından kolayca bulunması için internette web sitesi kurmayı amaçlar.
Ancak maalesef sadece web sitesi kurmak müşterilere veya ziyaretçilere ulaşmak için yeterli olmaz. Aynı zamanda siteye trafik (ziyaretçi veya müşteri) çekmek gerekir.
Bunu yapmak için de içerik üretmek ve bu içeriği yönetmek gerekir.
Bunları yapmak normalde meşakkatli bir iş. Hele yazılım bilmeyenler için neredeyse imkansız!
Ancak bu zorlu süreci kolay hâle getirmek, hepsini bir arada yapmak için yazılım geliştiriciler tarafından onlarca program geliştirdi ve bu programlara içerik yönetim sistemi adı verildi. Bunlar içinde en popüler olanı ve en çok kullanılanı WP‘dir.
- Yazılım ile uğraşmak istemeyen herkes bu programı kullanarak her çeşit siteyi yapabilir.
- Bu programı kullananlar yalnızca içeriği oluşturmaya odaklanırlar. Bu da size inanılmaz bir zaman tasarrufu sunar.
Kendi sitemi WordPress’le kurdum. WordPress’in biraz daha şekillenmesi için kendi sitemden görseller: (resimlerin üzerine tıkladığınızda büyür)
Madde madde WordPress:
- WordPress kim tarafından kuruldu: Mike Little ve Matt Mullenweg
- WordPress ne zaman kuruldu: 27 Mayıs 2003
- Kategori ve türü: Ana kategorisi CMS’dir (İng: Content Management System / Türkçe: İçerik Yönetim Sistemi) ancak son zamanlardaki gelişmiş yapısı sayesinde her tür site modeli yapılabilir.
- Kaç adet WordPress var: İki adet. Biri .org uzantılı (WordPress.org), diğeri .com uzantılı site (WordPress.com). (farkları aşağıda açıkladım)
- WordPress hangi yazılım dili ile kodlandı: PHP
- WordPress yazılım dosyasının boyutu ne kadar: Sıkıştırılmış zip (.rar) dosya boyutu yaklaşık 12 MB, çıkarılmış yaklaşık 40 MB.
- Çalıştığı veritabanı yazılımları: MySQL veya MariaDB
- Ücreti: Kurulum dosyaları tamamen ücretsiz. Kurulumu yapmak için mutlaka bir Domain ve Hosting almalısınız. Satın almak için en iyi hosting firmaları listesindeki sitelerden faydalanabilirsiniz.
- WordPress kullanım durumu ve alternatif sitelerle kıyaslaması: SimilerTech’e göre, 141 içerik yönetim sistemi arasında kullanım kolaylığı, Google arama motoru tarafından hızlı index alması gibi avantajları sayesinde çok fazla tercih edilmektedir. Dünya çapında binlerce sitenin altyapısını oluşturur ve tüm internet sitelerinin %39’unu oluşturur (ayrıntılı kullanım oranı ve istatistikleri aşağıda).
- Hızlı kurulum ve özelleştirilebilir yapısı: Hızlı kurulum yeteneği sayesinde herhangi bir web sitesi saatler içinde oluşturulabilir. Ayrıca siteler temalar veya eklentiler aracılığıyla istenilen tarzda özelleştirilebilir.
- Para kazanma ve marka bilinci oluşturma: Yeni başlayan bloggerlar tarafından online günlük tutmak ve internetten para kazanmak veya veya işletme sahipleri tarafından ürün açıklaması gibi kılavuzlar hazırlanarak marka bilinirliğini artırmak için kullanılır.
- Emeği geçenler: Yazılımının geliştirilmesinde emeği geçenler topluluğu şu an için 917. Bu sayı artarak devam ediyor.
- Dili ve çevirmenler: Türkiye’de birçok kullanıcısı olan WordPress’in kontrol paneli Türkçe’dir. Türkçe dil çevirmenleri, İngilizce dilinde yazılan programın tercüme edilmesinde görev yaparlar. Başlıca çevirmenler: Mustafa Uysal, Emre Erkan, Selman Kandeniz ve Türker YILDIRIM
- Haklar (Özgürlükler): WordPress, dört temel özgürlük sağlayan Genel Kamu Lisansı (GPLv2 veya üstü) altında lisanslandı. Açık kaynak lisansına sahip olması, kolayca kullanılabileceği ve insanların yazılımı istediği gibi değiştireceği anlamına gelir. Bunlar;
- 1. Özgürlük; WordPress Programını istediğiniz amaç için kullanabilirsiniz.
- 2. Özgürlük; Programı inceleyerek istediğiniz doğrultuda çalışacak şekilde yeniden yazabilirsiniz.
- 3. Özgürlük; Yeniden dağıtımını yapabilirsiniz.
- 4. Özgürlük; Değişiklik yaptığınız sürümü arkadaşlarınıza veya tüm dünyaya paylaşabilirsiniz.
- Güncellemeler: Gönüllü yazılımcılar tarafından sürekli güncellenir ve korsanların saldırısına karşı yazılım açıkları kapatılır.
WordPress.com ile WordPress.org Arasındaki Farklar
İki tür WordPress var. Bunlar;
- .com site uzantısına sahip WordPress.com (WP.com)
- .org site uzantısına sahip WordPress.org (WP.org)
İlk kez duyuyorsanız WordPress.com ile WordPress.org arasındaki farkları karıştırabilirsiniz. Hangisinin doğru seçim olduğunu belirlemek bazen zordur. İkisi arasındaki farkı kolayca ayırt etmek için size yukarıda resimli bir tablo hazırladım ve aşağıya açıklamasını yaptım.
Tabloda WP.org ile WP.com (Premium) karşılaştırmasında;
- Marka özgürlüğü
- Her çeşit siteyi kurma özgürlüğü
- Tüm SEO özelliklerin aktif olarak kullanılması
- Bakımı
- Tam kontrolleri gibi birçok özelliğin
.org uzantılı sitede daha üstün olduğunu göreceksiniz.
WordPress.com vs. WordPress.org
WordPress.com vs. WordPress.org kıyaslaması yaptığınızda her iki WordPress sürümünün de ücretsiz olduğunu göreceksiniz. Biri sınırlı özellikler sunarken, diğeri sınırsız özellikler sunar.
- WordPress.com’un özellikleri sınırlıdır ve bu nedenle ücretsizdir. Sitenizi WP.com sayfası üzerinde ücretsiz oluşturabilirsiniz ancak kısıtlayıcı özelliklerini kaldırmak için servis ücreti (hizmet bedeli) ödenmesi gerekir. (Kişisel paket için yıllık 156 TL, daha gelişmiş Premium paket için yıllık fiyat 300 TL‘dir.)
- WordPress.org’un özellikleri sınırsızdır ve yalnızca kurulum için gerekli dosyalar ücretsizdir. Bununla birlikte, site kurmak için üçüncü taraf bir şirketten (en iyi hosting firmaları listesinden) Hosting ve Domain alınması gerekir. (Sınırsız özellikler edinmek için ortalama yıllık fiyat 100-200 TL arasında.)
WordPress ve diğer CMS’lerin kullanım istatistikleri
Bu da ziyaret ettiğiniz her 4 web sitesinden birinin WP tarafından oluşturulduğu ve desteklendiği anlamına gelir. Diğer CMS istatistikleri şöyle;
- WP – %39 (Güncellenmiş hali)
- Shopify – %2,5
- Joomla – %2,4
- Drupal – %1.6
- Squarespace – %1,4
- Wix – %1,4
- Bitrix – %1
- Blogger – %1
- Magento – %0,8
- Opencart – %0,6
- Prestashop – %0,5
- TYP03 – %0,3
- Weebly – %0,3
Datanyze analiz aracına göre WP sürümlerinin kendi arasındaki kıyaslaması;
- WP.org kullanım oranı %70
- WP.com kullanım oranı %5
Ayrıntılı bilgi için WordPress.com ile WordPress.org Arasındaki Farkları linke tıklayarak öğrenebilirsiniz.
Neden WordPress Kullanmalısınız (Ne Özelliği Var)
Bugün ne kadar çok insana ulaşırsanız, o kadar çok para kazanır ve popüler olursunuz. WordPress’i bu yüzden kullanmalısınız. WP, size dijital dünyada büyümek ve daha fazla insana ulaşmak için harika özellikler sunar. Kişisel ya da kurumsal bir çevrimiçi web sayfası oluşturma fikriniz varsa, WP’yi tercih edin.
WordPress teması
Site kurulumu yaptığınızda istediğiniz kadar kullanabileceğiniz (bu arada siteye yalnızca bir adet tema yüklenir) ücretsiz WordPress temaları vardır.
WordPress Teması, bir web sitesinin görünümünü ve işlevini değiştirmek için kullanılan tasarımdır yani şablondur. Şu anda, 7526 adet tema vardır.
Temaları web sitenizin yönetim panelindeki görünüm sekmesinden ya da FTP kullanarak kolayca yükleyebilirsiniz. Böylece istediğiniz temayı kullanarak her tür siteyi elde edebilirsiniz. Örneğin;
E-ticaret sitesi yapmak istiyorsanız; iyi bir e-ticaret teması bularak sitenize yüklemektir. Bu siteleri indirmek ve yüklemek için onlarca tema mağazası vardır. Ancak ücretli ve ücretsiz en popüler siteler şunlardır:
WordPress eklentisi
Bir WP sitesinin özelliklerini ve işlevlerini değiştirmek için kullanılan akıllı telefonlarda bulunan uygulama tarzı yardımcı araçlara eklenti denir. İngilizcesi plugin’dir, daha çok bu terimle karşılaşırsınız.
Eklentiler ile sosyal paylaşım butonları, WhatsApp iletişim aracı, iletişim formu gibi istediğiniz her şeyi web sitenize anında entegre edebilirsiniz.
Sitenizin Kontrol Panelinden eklenti kütüphanesine girerek, 56.744 adet eklentiyi ücretsiz kullanabilir; SEO, yedekleme, hız, güvenlik, kırık bağlantılar ve spam gibi sitenizle alakalı birçok özelliği yönetebilir veya kontrol edebilirsiniz.
Temalarda olduğu gibi eklentiler için de Premium seçenekler mevcuttur. Ücretli sürümler, daha işlevsel özelliklere sahip oldukları, iyi kodlandıkları, sık sık güncellendikleri ve teknik desteği olduğu için hem avantajlı hem de kullanışlıdır.
Ayrıca eklentilerde widget özelliği de çok kullanışlıdır. Widget nedir? Widget, sağ tarafta ve sol tarafta gördüğünüz kayan nesnelerdir (sosyal paylaşım ve yazı başlıkları menüsü gibi). Widget’ı kontrol paneli > Görünüm > Bileşenler alanından düzenleyebilir ve yönetebilirsiniz.
Birçok platform vardır ancak kullanabileceğiniz en iyi ücretli ve ücretsiz eklenti platformları şunlardır:
WordPress çok yönlüdür
Her türlü web sitesini çalıştırır ve tüm cihazlar için uyumludur. Her yerden erişebilir, telefonunuzdan bile içerik yazıp yayınlayabilirsiniz.
Moderndir
Güvenlik açıklarına ve gelişen teknolojiye karşı sürekli güncellenmektedir. Yerleşik blog özelliği vardır. Online İnternet sitenize blog eklemek, yemek yemek kadar kolaydır.
Özel menüleri vardır
Tek bir tıklamayla sayfalarınıza ya da özel bağlantılara gezinme menüleri eklemeyi kolaylaştırır.
Mobil uyumludur
Tüm cihazlarda açılacak şekilde tasarlanmıştır. Buna duyarlı (responsive) denir.
Erişilebilir ve kullanımı kolaydır
WP’nin arayüzü ve menüleri kolay kullanım ve erişebilirlik için tasarlanmıştır.
Hızlıdır
WordPress sitesini hızlandırmak için yüzlerce eklenti vardır. Örnekler: WP Rocket, WP Fastest Cache. Bu eklentiler, ön yükleme sayesinde hızlı açılmasını sağlar.
Ücretsizdir
Bazı web sitesi kurma programları ücretlidir ancak WP ile site oluşturmak için kullanılan dosyaların tamamı ücretsizdir. Sadece barındırma (hosting) ve alan adı (domain) için ödeme yaparsınız. Diğer sitelerde hem hosting ve domane hem de programın kendisine ücret ödersiniz.
Açık kaynaklı bir yazılımdır
Herkesin yazılımı ücretsiz olarak kullanabileceği ve değiştirebileceği anlamına gelen açık kaynaklı bir içerik yönetim sistemidir. Bu, dünya çapında binlerce gönüllü tarafından desteklenen bir topluluk projesidir, böylece herkes büyümesine katkı sağlayabilir.
Squarespace, Shopify ve WIX gibi açık kaynaklı olmayan CMS’ler, ücretli premium paketlerine geçmeniz için siteniz üzerindeki kontrol düzeyini sınırlar ve sizden ücret talep ederler.
WordPress’te siteniz üzerinde tam kontrol yetkisine sahipsiniz. Bu siteniz üzerinde istediğiniz değişikliği yapma özgürlüğüne ve hakkına sahipsiniz demek oluyor.
WordPress hosting için taşıma kolaylığı sunar
Tam kontrole sahip olduğunuz için, sitenizi istediğiniz zaman taşıyabilir veya başka bir yere aktarabilirsiniz. Taşıma işlemlerini en iyi hosting firmaları listesindeki birçok şirket sizin adınıza ücretsiz gerçekleştirebilir.
Geliştirilebilir bir yapıdadır
Kodlama bilmeseniz bile, temaları ve eklentileri kullanarak sitenizi anında geliştirebilirsiniz.
- Temalar: İnternet sitenizin dış görünüşünü yani yüzünü ve işlevini değiştirir.
- Eklentiler: İnternet sitenizin işlevini değiştirir. Örneğin sitenize anında WhatsApp yükleyerek kullanabilirsiniz.
Şu anda 55.000’den fazla beleş eklenti ve 5.000’den fazla beleş tema var ve sürekli artmaya devam ediyor.
Kurulumu kolay bir yazılımdır
Teknoloji çağında, kendi online sayfanızı oluşturmak için yazılım mühendisi olmanız gerekmiyor. Bir kaç düğmeye basarak anında site oluşturabilirsiniz.
WordPress ile kendi web sitenizi veya blogunuzu oluşturmak için tek yapmanız gereken, en iyi barındırma şirketlerinden birinden bir barındırma paketi satın almak ve ardından cPanel yönetim panelini kullanarak kurulumları başlatmaktır.
Kurulumu ve kullanımını öğrenmek ise cep telefonlarını kurcalamak kadar kolaydır.
Problemlere ve hatalara çözüm bulmak basittir
Hatalara kolayca çözüm bulabilirsiniz. Dünya üzerinde WP’i kullanan 8 milyona yakın insan var. Facebook gruplarında ya da forumlarda ücretli veya ücretsiz çözümler sizin işinizi görecektir.
WordPress SEO dostudur
WP, Arama Motoru Optimizasyonu (SEO) ile uyumludur. SEO, İnternet sitesini ve içeriğini optimize eden ve arama motorları tarafından bulmayı kolaylaştıran bir süreçtir. Sıralamanızı arttırmanızda en büyük etken SEO uyumlu tema satın almaktan geçer.
Marka bilinirliğini ve kişisel tanınırlığı artırmak için arama motorlarının kurallarına göre tasarlanmıştır. Sayfalar ve yazılar için başlık ve alt başlık (meta) oluşturmanız için olanak sunar. Bunlar, arama motorları tarafından daha iyi anlaşılması için yapılan SEO çalışmalarıdır.
Ek olarak, kırık bağlantıları kontrol etme, 301 yönlendirmeleri yapma, anahtar kelimeleri tespit etme gibi amaçlara hizmet eden ücretsiz WordPress SEO eklentilerine sahiptir. Sitenizi kontrol etmek ve en iyi şekilde optimize etmek için kullanılan en popüler iki eklentinin biri Yoast SEO diğeri Rank Math SEO’dur.
WordPress ile ne tür siteler yapılır?
İlk başta kolayca blog sitesi oluşturmak tasarlanmıştı ancak son zamanlarda geliştirilerek her tür site modelini yapmak için kullanılmaya başlandı.
Bu nedenle, WordPress ile yapılacak site türleri şunlardan oluşur:
Hobi ya da yaşam tarzı blog siteleri
WordPress ile site kurduktan sonra blog temalarından birini kullanarak fikirlerinizi yazdığınız ve fotoğraflarınızı paylaşacağınız çevrimiçi blog sitelerini hayata geçirebilirsiniz. Blog nedir başlıklı yazımdan blog hakkında daha fazla bilgi alabilir ve blog nasıl açılır yazımdan kişisel sitenizi oluşturabilirsiniz.
Portfolyo internet sitesi
Önce WP portfolio nedir buna bakalım. Portfolio’nun Türkçesi portfolyo’dur. Bireysel çalışmalarınızı veya başarılarınızı ortaya koyabileceğiniz tecrübe dokümanlarıdır. Yani tecrübelerinizi ya da yeteneklerinizi paylaştığınız sizi anlatan bir İnternet sitesidir.
Portföy web sayfası
Portföy sitesi ile ürünlerinizi, tasarım becerilerinizi ve daha fazlasını tanıtın.
E-Ticaret sitesi (Online Mağazalar)
İnsanların ürün veya hizmetlerinizi İnternet üzerinden satın almalarını sağlayan bir tür site çeşididir. Böyle bir siteyi yapmak istiyorsanız önce e-ticaret eklentisini ardından E-Ticaret temasını yüklemeniz gerekir.
Kurumsal site veya kurumsal blog sitesi
Bir işletmenin İnternet dünyasında mülk edinmesi amacıyla çevrimiçi sitesini kurması gerekir. Ayrıca, işletmeler müşterilerine veya ziyaretçilere hizmetlerini tanıtmak isterler. WP, bunun için harika bir seçenektir. Müşteriler, şirket sitesi aracılığıyla iletişime geçebilir veya daha fazlasını yapabilirler.
Üyelik sitesi
Üyelik sistemine sahip bir online sayfa türüdür. WP üyelik eklentileri ile üyelik sitelerini kolayca yönetebilirsiniz.
Haber sitesi
Hızlı, AMP özellikli ve SEO uyumlu bir WordPress haber teması kullanarak haber sitesi oluşturabilirsiniz.
WordPress ile her tür web sitesi yapılır
Sosyal medya ağları gibi hayal edebileceğiniz her tür siteyi yapabilirsiniz. Bu ve daha fazlasını yapmak istiyorsanız WordPress derslerinden birini satın alın.
WordPress ile yapılan örnek siteler
Ankara Üniversitesi sitesi
Ankara Üniversitesi eğitim alanında WordPress ile yapılan sitelerden sadece biridir. Birçok site vardır.
Sözcü haber sitesi
Sözcü haber gazetesinin internet sitesi WP ile yapılan sitelerdendir.
Nefis yemek tarifleri sitesi
Bir tarif aradığınızda, kesinlikle karşılaşacağınız NefisYemekTarifleri WP ile yapılan sitelerden biridir.
Microsoft blog sayfası
Bilgisayar söz konusu olduğunda akla ilk gelen şey Microsoft’tur. Microsoft’un kurumsal blog sayfası WP ile yapılan sitelerden biridir.
Beyaz Saray web sitesi
ABD’nin yönetildiği yer İngilizce adıyla The White Hous WP ile yapılan sitelerdendir.
Airbnb sitesi
Ev kiralamak ve ev bulmak isteyenlerin uğrak noktası Airbnb WP ile yapılan sitelerdendir.
Spotify müzik sitesi
İnternetin en büyük sektörlerinden biri olan müzik akışı ve postcast servisi Spotify WP ile yapılmıştır.
WP ile yapılan siteler sadece bunlarla sınırlı değil. Dünya genelinde binlerce site örneği var. Diğer WP ile yapılmış web sayfalarına şuradan ulaşabilirsiniz.
WordPress İçin Hangi Hosting Kullanılmalı
WP ile site kurmak için Hosting (Türkçe: web barındırma) gerekir. Hosting, siteyi oluşturan dosyaları çalıştırmak için kullanılacak olan sunuculara verilen addır.
WP, PHP ile yazıldığından, seçtiğiniz hosting işletim sistemi Linux İşletim sistemine sahip Linux Hosting ya da WordPress Hosting olmalıdır.
Bazı hosting şirketleri, WordPress hosting paketinde web sunucusu ve WAF kullanır. Böylece, WP tabanlı sitelerde oldukça fazla “brute force” denemeleri ve hacker şifre kırmalarına karşı yapılan girişimler engellenir.
Sonuç olarak sitenizin fazladan CPU tüketimi engellenmiş olur (Not: sitelerin CPU tüketimi arttıkça site hızı yavaşlar).
SSS
WordPress nedir ile ilgili Sık Sordukları Sorular.
✅ WordPress nedir ne işe yarar?
WordPress bir yazılımdır. WordPress tıpkı akıllı cep telefonlarını çalıştırmak için Apple’ın IOS’u, Google’ın Android’i gibi uygulamalara ihtiyaç duyduğumuz gibi internette web siteleri oluşturmak için de bu yazılımı kullanırız.
✅ WordPress nasıl kurulur?
– WordPress.org adresinden kurulum dosyalarının en son sürümünü “Download” butonuna basarak indirin.
– Winrar içinden sıkıştırılmış .zip uzantılı kurulum dosyalarını çıkartın.
– FTP kullanarak ya da cPanelden WP dosyalarını web sunucunuza (hosting paketinize) yükleyin.
– Tarayıcının adres çubuğuna kurulum yapmak için kullanacağınız URL’yi yazın.
– WP için bir MySQL veritabanı ve kullanıcısı oluşturun.
– WP’yi yeni oluşturulan veritabanına bağlanacak şekilde yapılandırın.
– Otomatik kurulumu talimatları takip ederek tamamlayın.
– Yeni web sitenizin sonuna wpsitekur.com/wp-admin yazıp giriş yapın.
✅ WordPress nasıl kullanılır?
1. Site alan adının sonuna “wp-admin” yazarak yönetici alanına giriş yapın. Örnek: (https: //wpsitekur.com/wp-admin)
2. Sol tarafta görünen menü sizin admin panelinizdir
– Yazıları
– Fotoğrafları
– Yorumları
– Ayarları
– Araçları ve daha fazlasını buradan yönetebilirsiniz.
✅ WordPress anahtar kelime nasıl eklenir?
– WordPress anahtar kelimesi eklemek için sitenize giriş yapın (siteadiniz.com/wp-admin). Giriş yaptığınızda yönetim panelinde olacaksınız.
1. SEO eklentisi varsa (Rank Math SEO veya Yoast SEO)
– Sol menüden “sayfalar”a veya “yazılar”a tıklayın.
– Açılan ekranda “Yeni ekle” butonuna tıklayın.
– Açılan yeni yazı içinde Rank Math SEO ya da Yoast SEO eklentilerinin içinde anahtar kelime ekleme yeri vardır. Oraya odak anahtar kelimenizi ekleyebilirsiniz.
2. SEO eklentisi yoksa;
– Sol menüden “eklentiler”e tıklayın,
– açılan pencerede “yeni ekle” butonuna tıklayın.
– Gelen ekranda “eklentilerde ara” çubuğuna “SEO” yazın.
– Eklentiyi belirledikten sonra “Şimdi Kur” butonuna basın.
– Etkinleştir butonuna tıklayın.
– Yukarıdaki 1. adımdan devam edin ve WP anahtar kelimesinin nasıl ekleneceğini öğrenin.
✅ WordPress com mu org mu?
WordPress com sınırlı (kısıtlı) özellikler sunarken, WordPress org sınırsız özellikler sunar. Bence bu sorunun cevabı kesinlikle WordPress.org.
WordPress nedir konusunda aklınıza takılan yerler varsa sorabilirsiniz.