Şebnem TURHAN
Türkiye’nin cari açığı nisanda 4.5 milyar dolar olan beklentilerin üzerinde 5 milyar 62 milyon dolar açık verdi. 12 aylık cari denge de 1 yılın ardından 3 milyar 291 milyon dolar ile açık vermiş oldu. Merkez Bankası verilerine göre 4 aylık cari açık 12 milyar 855 milyon dolar oldu. Ödemeler dengesi verilerinde en dikkat çeken ise ilk kez turizm gelir ve giderlerinin sıfır (0) olarak yer alması oldu. Koronavirüs pandemisi nedeniyle duran turizm sektörünün cari dengeye etkisi de sıfır olarak belirlendi. Pandemi nedeniyle Türkiye ihracat ve turizm gelirlerini elde edemedi.
TCMB ödemeler dengesi verilerine göre açığın kaynağı dış ticaret ve turizm başta olmak üzere hizmetler dengesindeki açık oldu. Nisanda dış ticaret açığı geçen yıla göre 2 milyar 279 milyon dolar arttı ve 3 milyar 810 milyon dolara ulaştı. Yine geçen yıl nisanda 2 milyar 333 milyon dolar net fazla veren hizmetler dengesi bu yıl nisanda 240 milyon dolar net açık verdi.
Altın ve enerji hariç cari açık 3.3 milyar dolar
Cari açığı dengeleyen ise petrol ve emtia fiyatlarında geçen yıla göre görece düşük seyir oldu. Bununla birlikte altın ve enerji hariç cari işlemler hesabı ise, geçen yıl nisanda 3 milyar 257 milyon dolar fazla verirken bu yıl nisanda 3 milyar 315 milyon dolar açık verdi.
Verilere göre doğrudan yatırımlarda 133 milyon dolar, portföy yatırımlarında ise 2.3 milyar dolar çıkış yaşandı. Martta 5.4 milyar dolarlık sert bir portföy çıkışı olmuştu. Nisanda portföy çıkışı yavaşlamış olmasına karşın halen daha yüksek olarak değerlendiriliyor. Çıkışın nedeni ise yabancıların hisse senedi ve tahvillerdeki satışından kaynaklandı. Diğer yatırımlarda da 192 milyon dolar giriş dikkat çekiyor.
Rezervlerde 8.6 milyar dolar azalma
Genel finansman tarafında 2 milyar 306 milyon dolar açık verildi. Bu veriden 1 milyar 234 milyon dolarlık net hata noksan verisi çıkarıldığında Türkiye’nin finansman açığı yaklaşık 3 milyar 540 milyon dolar oldu.
Buna cari hesaptan gelen 5 milyar 62 milyon dolarlık açık eklendiğinde ulaşılan 8 milyar 605 milyon dolar döviz açığının Merkez Bankası rezervlerinden karşılandığı görülüyor. Martta 16 milyar 589 milyon dolar Merkez Bankası rezervi kullanılmıştı. Bu ay gerileme olsa da rezervlerde erime sürdü.
Analistler gelecek aylarda dış ticaretin baskısının ve turizm ile hizmet gelirlerinin düşük etkisinin devam edeceğini belirtiyor. Bu durumun Türkiye ekonomisi yavaşlama dönemindeyken bile cari açık verileceğini ortaya koyuyor. Öte yandan mart ayına ilişkin cari işlemler açığı 4 milyar 923 milyon dolardan 4 milyar 844 milyon dolara revize edildi.