Mevsimsel depresyon, mevsim değişiklikleri ile birlikte gelen bir depresyon türüdür. Mevsimsel duygulanım bozukluğu en çok kış aylarında yaygındır, ancak yaz aylarında da bazı kişilerde ortaya çıkar ama neredeyse hiç yaygın değildir.
Araştırmalara göre mevsimsel depresyonun fiziksel ortama uyum sağlamadaki bir sorundan kaynaklandığı ileri sürüldü. Çoğu durumda, mevsimsel depresyon semptomları sonbaharın sonlarında veya kışın başlarında ortaya çıkar, ilkbahar ve yazın güneşli günlerinde kaybolur.
Mevsimsel Depresyonun Belirtileri
Mevsimsel depresyonun belirtileri ve semptomları şunları içerebilir:
- Neredeyse her gün, günün çoğunda depresif hissetmek
- Bir zamanlar zevk aldığınız aktivitelere karşı ilginizi kaybetmek
- Düşük enerjiye sahip olmak
- Uyumakta sorun yaşamak
- İştahınızda veya kilonuzda değişiklikler yaşamak
- Halsiz veya heyecanlı hissetmek
- Konsantre olmakta güçlük çekmek
- Umutsuz, değersiz veya suçlu hissetmek
- Sık sık ölüm veya intihar düşüncesine sahip olmak
Sonbahar ve Kış Aylarında Mevsimsel Depresyon
Bazen kış depresyonu olarak adlandırılan, kış başlangıcı ile birlikte görülen semptomlar şunları içerebilir:
- Fazla uyku,
- İştah değişiklikleri, özellikle karbonhidrat oranı yüksek yiyecekler için istek,
- Kilo almak,
- Yorgunluk veya düşük enerji.
İlkbahar ve Yaz Aylarında Mevsimsel Depresyon
Bazen yaz depresyonu olarak adlandırılan, yaz mevsiminde başlayan mevsimsel depresyona özgü semptomlar şunları içerebilir:
- Uyku sorunu (uykusuzluk),
- İştahsızlık,
- Kilo kaybı,
- Ajitasyon veya kaygı.
Mevsimsel Depresyonun Nedenleri
Mevsimsel duygusal bozukluğun spesifik nedeni bilinmemektedir. Oyuna girebilecek bazı faktörler şunları içerir:
- Biyolojik saatiniz: Sonbahar ve kış aylarında azalan güneş ışığı seviyesi, kış başlangıcı mevsimsel depresyona neden olabilir. Güneş ışığındaki bu azalma vücudunuzun iç saatini bozabilir ve depresyon duygularına neden olabilir.
- Serotonin seviyeleri: Ruh halini etkileyen bir beyin kimyasalı (nörotransmiter) olan serotonindeki bir düşüş mevsimsel depresyonda rol oynayabilir. Azalan güneş ışığı, serotoninde düşüşe neden olabilir ve bu da depresyonu tetikleyebilir.
- Melatonin seviyeleri: Mevsimdeki değişim, uyku düzeninde ve ruh halinde rol oynayan vücudun melatonin seviyesinin dengesini bozabilir.
Kendinizi kötü hissettiğiniz günler olması normaldir. Ancak günlerce keyifsiz hissediyorsanız ve normalde zevk aldığınız aktiviteleri yapmak için motive olamıyorsanız, bir danışmana görünmeniz gerekmektedir. Bu durum, özellikle uyku düzeniniz ve iştahınız değiştiyse, rahatlamak için alkole başvurursanız veya kendinizi umutsuz hissederseniz, intiharı düşünürseniz önemli bir sebep olacaktır.
KAYNAK:
– American Academy of Family Physicians. Seasonal Affective Disorder
– Felix Torres, MD, MBA, DFAPA,Ekim 2020,APA
– National Institute of Mental Health. Seasonal Affective Disorder