Sağlık Bakanlığı, kışın tüketmek amacıyla hazırlanan turşu, sebze ve meyve konservelerinin hijyenik koşulları yeterince sağlanamaması nedeniyle sağlık için gizli bir tehlike olduğu uyarısında bulundu.
Bilimsel araştırmalara göre, doğada, toprakta ve kıyılara yakın sularda bulunan ve konserve yapılacak taze besinlere bulaşabilen ‘clostridium botulinum’ adlı bakterinin toksini (zehir) ile oluşan, çok şiddetli seyreden gıda zehirlenmelerinin yüzde 90’ının özellikle uygun sürede ve sıcaklıkta pişirilmeden kapatılan, evde hazırlanmış konservelerin ve pişirilmeden tüketilen konservelerin tüketilmesinden kaynaklandığı, ayrıca zehirlenmelerin yaklaşık yüzde 52’sini toksin içeren sebze konservelerinin sebep olduğuna işaret edildi.
Türkiye Halk Sağlığı Kurumu’ndan yapılan uyarıya göre, özellikle kış aylarında, besinlerde çeşitliliği sağlamak, lezzet ve görünüm bakımından tüketilebilirliğini artırmak, besinlerin hazırlanmasında ve pişirilmesinde zaman tasarrufu ve ekonomi sağlamak amacıyla konserve besinlerin tüketiminin arttığına vurgu yapıldı. Kışın tüketmek amacıyla sebze ve meyve konserveleri, turşu gibi besinler hazırlandığı ancak bu besinlerin satın almadan tüketime kadar geçen aşamalarda sağlıklı hazırlama ve pişirme yöntemlerinin uygulanamaması ve hijyenik koşulların yeterince sağlanamaması nedeniyle sağlığa zararlı hale gelebildiği kaydedildi.
Zehirlenmeye Dikkat!
Clostridium botulinum’un toksinlerinin besinler ile vücuda alınmasından sonra ortaya çıkan hastalığa ‘botulizm’ denildiği kaydedilerek, şu uyarılarda bulunuldu: “Toksin dünyada bilinen en güçlü zehirlerden olup ölümle sonuçlanabilecek rahatsızlıklara yol açabiliyor. Toksinli besinin tüketilmesinden yaklaşık 12-36 saat sonra kusma ve bağırsak rahatsızlıkları ile zehirlenme kendini gösteriyor. Alınan toksinin tipine, miktarına, kişinin direncine ve besine bağlı olarak bu süre değişebiliyor. Karın bölgesinde hissedilen yanma ve ağrının bu hastalığın apandisit ve bağırsak düğümlenmesi gibi rahatsızlıklarla karıştırılmasına neden oluyor. Zehirlenme olayı görüldüğünde yapılacak ilk iş, şüpheli besinde toksinin varlığını araştırmak ve zehirlenen kişiyi hastaneye ulaştırmak.”
‘Botulizm’ zehirlenmesine diğer ülkelere kıyasla Türkiye’de çok az rastlanmakta olduğu belirtilen açıklamada, nedeninin ise ev konserveciliğinin çok yaygın olmaması ve kutudan çıkan sebzelerin tekrar pişirilerek tüketilmesi olduğu ifade edildi. Türkiye’de ev koşullarında yapılan konservelerde clostridium botulinum riskinin yok edilebilmesi için besinlerin türlerine göre belirli sürede uygun ısıl işleme tabi tutulması gerekli olduğu, botulizm toksini 80 derecede 10-30 dakika, 100 derecede 10 dakika kaynatmakla etkisiz hale getirilebileceği anlatılarak, “Ancak geliştirdikleri ısıya dayanıklı sporlar 116 derecede tahrip olduğundan uygun olmayan koşullarda saklanan besinlerde yeniden üreme gerçekleşebiliyor. Bu nedenle evde yapılan konservelerin mutlaka basınçlı tencerelerde hazırlanması gerekiyor.” ikazı yapıldı.
(CİHAN)