Bazıları yapraklarını döker; diğerleri ise soğuk aylarda hayatta kalmak için damarlarındaki (veya çam iğnelerindeki) antifrizlere güvenir. Kışın, kuşlar ile ağaçlar arasındaki özel ilişki olmasaydı, ağaçlar bugün büyük ölçüde var olmazdı. Peki bu ilişki nasıl çalışır ve ağaçların bugün hala var olmalarını sağlayan o kahraman kimdir?
Ağaçlar soğuk kışları gerçekte nasıl atlatır?
İri ağaçlar bir kez yapraklarını döktüklerinde bekleyen sessizlik atmosferine bürünürler. Kış meyveli olma zamanıdır ve her yıl yaprak döken ve dökmeyen iki büyük ağaç türü, yaprak döken ve herdem yeşil, az güneş ışığının ve düşük sıcaklıkların çifte zorluğuyla başa çıkmak için çok farklı stratejiler benimser.
Yaprak döken bir ağaç tüm yapraklarını dökmeden durmaz. Bu, fotosentez yapma ve dolayısıyla yılın beş ila altı ayı için taze enerji üretme araçlarının artık bulunmadığı anlamına gelir. Bununla birlikte, bitki örtüsünü yitirmenin bir avantajı da vardır; yapraklar boyunca meydana gelen nem kaybı ortadan kalkmış olur.
Suyun ağaçlardan atmosfere, terleme olarak bilinen bu sonsuz geri dönüşümü maliyetlidir. Tek bir büyük olgun meşe 200.000 yaprağa sahip olabilir ve bir yıl boyunca 150.000 litre su kaybedebilir. Yeşilliklerle dolu bir yaz odunu baştan aşağı nemle kaplıdır. Bu nedenle çevresindeki kırsal alan serin ve havadarken orman çok daha sıcak hissettirir.
Kozalaklı ağaçlar, yapraklarındaki minimum yüzey alanı ve kalın, mumsu üst derileri sayesinde su kaybetme oranlarını azaltır. Adaptasyonlar terleme sürecini yavaşlatır. Herdem yeşil yaprakların yapısı düz plaka benzeri olan dökülen yaprakların enerji üretme verimliliğine sahip olmasa da, iğne yapraklılarının yıl boyunca fotosentez yapmaya devam edebilmesi gerçeği bunu telafi eder. Bazı çamların buzlu koşullarda çalışmalarını sağlamak için iğnelerinde antifriz bile vardır.
Kış ağaçlarını dinlenmeye geçtiğinde bahçelerimize dikilmek veya taşınmak için en iyi zamandır. Kışın sıcak günlerinden birini seçin, böylece toprak yumuşak olacaktır. Ardından gübrenin köklerin donmasını önlemesine yetecek kadar derin kazın. Bu yeni ağacın yavaşça nasıl büyüdüğünü ve geliştiğini gözlemlemek bahçecilikteki en tatmin edici süreçlerden biridir.
Ağaçlar aynı zamanda kendi üremelerini gerçekleştirmek için kışı kullanırlar. Bu sürecin büyük kısmı sonbaharda tohum ve meyve üretimi ile başlar. İngiliz meşesi buna mükemmel bir örnektir. Meşe palamudu eylül ayından itibaren aç kuşlar veya memeliler için büyük miktarda şeker ve protein bakımından zengin yiyecek bırakır. Sincaplar, kemirgenler ve çeşitli karga türleri bu fındıkları daha soğuk aylarda tüketmek üzere saklar. Ancak hiçbir türün, William Henry Hudson'ın "İngiliz cennet kuşu" olarak adlandırdığı canlıdan daha önce planlama yapma kapasitesi yoktur: Bayağı alakarga veya orijinal ismiyle European jay.
Sonbaharın sonlarında, bu görkemli pembe-mavi kuşun, meşe palamudu üreten ağaçlar arasında gidip gelmediğini görürsünüz. Alakarga daha sonra onlara gömer ve bazen bunun için ağaçtan birkaç kilometre öteye uçar. Sonbahar boyunca, ortalama bir kuş yaklaşık 5.000 meşe palamudunu gizler. İngiltere ve İrlanda genelinde, alakarga nüfusunun tamamı 1.7 milyar meşe palamudunu gizlemiş olur.
Kuşlar, erzaklarını sakladıkları yerleri hatırlayabilecek kadar olağanüstü hafızalara sahiptir ve buna rağmen – işte zekice planlanmış kısım – her birini hatırlayamazlar. Unutulan meşe palamudu sadece ertesi bahar meşe fidanlarına dönüşme şansına sahip olmaz, alakargalar depolama alanlarının seçiminde açık zeminleri tercih eder. Başka bir deyişle, meşe palamutlarını tam olarak en iyi büyüyebilecekleri yerlere yerleştirirler.
Bu meşe palamudu depolama sistemi alakargaya iki kez fayda sağlar. Sadece kış için yiyecek sağlamakla kalmaz aynı zamanda büyük bir kısmını unutarak kendinden sonraki nesiller için taze yaşam alanı oluşturur. Bu kuşlar gerçekten meşe ormanlarımızın koruyucularıdır. Fakat her iki şekilde de çalışır: Kuşların hayatta kalmalarını sağlarlar.
Tohumların yayıldığı kısımlar aslında kışın ormanlık alanın önemli bir bölümünü oluşturur. Alıç, çobanpüskülü, yaygın porsuk, üvez, yengeç elması, karaçam ve yalancı iğde – ökse otu ve sarmaşık gibi ormanlık çalıları da unutmamak gerek veya dağ muşmulası ve ateş dikeni gibi bahçe bitkilerini – hepsi kuşların sevdiği meyveleri üretir.
Karatavukgiller özellikle bu ağaçlara gelir ve meyvelerini büyük miktarda tüketirler. Bu cömertliğin karşılığında geceleri yüksek bir tepeden tohumları dışkılarlar ve her birinin kendi küçük gübre deposuna sahip olduğundan emin olurlar.
İşte bu nedenle ormanlar ve kuşlar üremede bir tür ortaklık içindedir. Her kış gününde dağların tepelerinden deniz kıyısına kadar ağaç dallarında nasıl etkileşime girdiklerini görebilirsiniz. Yasal olarak "sahibi" olduğumuz için, insanlar toprağı kontrol ettiklerini düşünmeyi severler. Ancak ormanların kendi kaderlerini şekillendirme yöntemleri vardır.
Ağaçlar soğuk kışları gerçekten nasıl atlatır yazımız burada son buldu. Daha fazla içerik için bu bağlantıyı takip edebilirsiniz: https://2ladd.com/k/yeryuzu-tabiat/
Ortalama puan: / 5. Oy sayısı: