Psikiyatristler tıp fakültesini bitirdikten sonra, uzmanlık alanı olarak ruh sağlığı ve hastalıklarını seçen hekimlerdir. Tanı koyma ve tedaviye eşlik eden ilaçları reçetelendirme yetkisine sahiptirler. Psikologlar lisans eğitimlerini üniversitelerin edebiyat fakültelerinde bulunan psikoloji bölümünde tamamladıktan sonra, tercihen yüksek lisans yaparak psikolojinin alt alanlarında uzmanlaşabilirler. İlaç yazmaya yetkili değillerdir. Klinik psikologlar, danışanlarının yaşadığı güçlüklerin üstesinden gelmede, genel adı psikoterapi olan yöntemi kullanırlar. Psikoterapiler ve ilaç tedavileri tek başlarına kullanılabilecekken, bütüncül bir iyileştirme programının birlikte kullanılan bileşenleri de olabilirler. Hangi yöntemin kullanılacağına uzman ve danışan birlikte karar verirler.
Eğer daha önce hiç psikolojik yardım almadıysanız, sorununuzun klinik teşhisi için bir psikiyatri uzmanına danışmanız daha yerinde olacaktır. Zaten sürdürdüğünüz bir psikiyatrik tedavi varsa, psikoterapi ile tedavinin desteklenmesi veya derinleştirilmesi daha sağlıklı sonuç vereceği için bir psikologla görüşmeniz daha uygundur. Zaten iki uzmandan biriyle görüşmeleriniz sürerken, eğer ihtiyaç duyulursa, psikoloğunuz bir psikiyatriste, psikiyatristiniz ise bir psikoloğa sizi yönlendirerek tedavinin kalıcı sonuçlar vermesini sağlayacak adımları atacaktır.
Uzmanınızla yapacağınız ilk seans, tanışma ve özellikle güncel sorunlarınızla ilgili bilgi almayı kapsayan bir değerlendirme görüşmesidir. Bunu izleyen süreç, uzmanınız tarafından yapılandırılır; fakat ne oranda bir iyileşme sağlanacağı veya tam iyileşmenin ne zaman gerçekleşeceği tek taraflı bir konu değildir. Tedavi birlikte yürünen bir yoldur. Psikiyatristiniz veya psikoloğunuz sizi daha iyi tanıdıkça, gösterdiğiniz gelişmeyi izledikçe belirli kanaatlere elbette varabilir; fakat sizin için elinden gelenin en iyisini yapmaya çabalıyor olsa da, tam iyileşme ve bunun zamanı hakkında kesin bir yargı belirtemez.
Herhangi bir hastalığın tedavisinde kullanılan bütün ilaçların asıl amaçlananın dışında da etkileri vardır. Kliniğe başvuran kişinin sağlığı için, uzman ekibin ilk ve en önemli görevi, o kişiye zarar verecek herhangi bir eylemde bulunmamaktadır. Psikiyatri uzmanları çok yoğun farmakoloji eğitimlerinden geçerek bu ünvanı alırlar. Bu nedenle, ilaçlarınızı hekiminizin kontrolü altında kullanmaya devam ettiğiniz sürece kaygılanmanızı gerektiren bir durum olmayacaktır.
Yaptığım görüşmelere ilişkin alınan kayıtlar ve notlar başka bir yerde karşıma çıkar mı?
Hayır. Özel olarak sağlık hizmeti veren kliniklerde, danışan mahremiyetinin gözetilmesi ve gizlilik esastır. Buradan dışarıya veya üçüncü bir şahıssa sizin isteminiz dışında sürecinizle ilgili hiçbir belge verilemez ve hakkınızda başka biriyle konuşulamaz. Bu konudaki haklarınız yasal olarak da saklıdır.
Mesleğini onun zorunlu kıldığı etik çerçeve içerisinde ve danışanının sağlığını gözeterek yapan hiçbir psikiyatrist veya psikolog danışanını manipüle etmez, onun yerine karar almaz, ona belirli davranışları dayatmaz. Sorunların çözümü için çabalamak mutlaka kalıcı davranış değişikliklerini getirecektir; fakat bu, kendinizi benliğinizden uzaklaşmış veya kendinize yabancılaşmış hissedeceğiniz anlamına gelmez. Danıştığınız kişiye anlattığınız sorunlar doğrultusunda ne yapmak istediğiniz size sorulur ve tedavi süreci sizin taleplerinize göre yapılandırılır.
Ruh sağlığı alanında müdahalede bulunma yetkisi yalnızca psikiyatri uzmanlarına ve psikolojinin tıbbi uygulamalarında yetkinliği onaylanmış psikologlara aittir. Bu uzmanlar dışında başvurduğunuz dini telkinlerin, yaşam koçluğunun, melek terapisi, nefes terapisi, astroloji, fal gibi alternatif yöntemleri uygulayanların tedavi konusunda yetkisi olmadığı gibi, ruh sağlığınıza verebileceği zararlara ilişkin yasal bir sorumluluğu da bulunmamaktadır.
* Bize telefonla, e-postayla veya internet sitemiz üzerinden ulaşarak soracağınız sorulara uygun yanıtlar alabilir ve kimliğinizin saklı kalacağından emin olarak “Sıkça Sorulan Sorular” bölümümüze katkı sağlayabilirsiniz. Sağlıklı ve mutlu günler dileriz...