08.05.1999 - 01:00 | Son Güncelleme: 08.05.1999 - 01:00
Turizm Bakanı Ahmet Tan 11 Ocak 1949da İstanbulda doğdu. 11 Ocak 1999da da bakan oldu. İlkokulu İstanbulda Mimar Sinan okulunda orta ve liseyi de İstanbulda okudu. Bir yıl İstanbul Hukuk Fakültesine devam ettikten sonra Ankaraya Siyasal Bilgiler Fakültesine 1968de geldi. 1972de Maliye bursu ile okuduğundan mali şubeden mezun oldu. Üniversite yıllarında SBFye egemen olan sol hareketler içinde Uluç Gürkan gibi şimdi siyaset sahesinde önemli yerler alan birçok kişiyle birlikte bulundu. Ortanın Solu Derneği üyesiydi. Bundan dolayı da devlet kendisine mezun olduktan sonra görev vermedi. Yurt dışına çıkışı da yasaklanmıştı. Bir süre İstanbulda İşletme Fakültesinde master çalışmaları yaptı. Sultanahmet meydanında turistlerle ilgili ilginç fotoğraflar çekip resim altlarıyla bunları Günaydın gazetesine vererek basın hayatına atıldı. Kısa süre sonra Hürriyetin Ankara bürosuna geldi Oktay Ekşinin yanında çalışmaya başladı. Ama askerliğini yapmadığından kadroya alınamadı. Barış gazetesine kadrosuz girdi. Dışişleri ile ekonomi alanlarında muhabir olarak çalıştı. Yeni Ulusa 1974de geçti. Oradan Altan Öymenin ANKA ajansına transfer oldu. Kısa süre sonra askerliğini yaptı ve Cumhuriyet gazetsine geçti. Cumhuriyetin 4 yıl Londra muhabiri olurken London City Üniversityden 1981de Medya bölümünü bitirdi. 1982-85 arasında Politics and Administrative Studies doktrası yaptı. Cumhuriyetin Ankara temsilciliğinden Sabaha köşe yazarı olarak geçti. 1995 seçimlerinden önce Ecevitin önerisiyle, gazetecilikten kopmamak üzere, milletvekili oldu. 56. Hükümette de Turizm bakanlığına getirildi. Kendisiyle genelde Türkiyenin tanıtım ve turizm soruları üzerinde geniş bir sohbet yaptık. EN FAZLA YÜK TURİZME Kışlalı- Milletvekilinin gazeteye yazmasını eleştirenler var? TanÇok yanlış. Keşke milletvekillerinin hepsi yazsa. Yazı belge. Topluma sunuluyor. Bunları inkar mümkün değil. Oysa söylediklerini inkar eden politikacılar var. Kışlalı- Turizm Bakanlığına geldiğinizde durumu nasıl buldunuz? TanBütün bakan arkadaşlar, ülkeyi seçime götürecek kabinede olduğumuzdan, işimizin kolay olacağını sanıyorduk. Hiç birimiz için durum böyle olmadı. Bu dönemde, belki terör başının yakalanması dolayısıyla, en fazla yük Turizmin üzerine geldi. Çünkü turizm deyince 33 sektörün oluşturduğu birşeyi hatırlamak gerek. Gelen turist 33 sektörü etkiliyor. Hizmet işlevi oluşturuyor. Türkiyede 5 milyona yakın aile turizm sektörüyle ilgili işler yapıyor. Kışlalı- PKKnın terör tehdidinin oluşturduğu hava? Bunu her sene yaparlar zaten. TanYakalanmasının onuncu günü PKK Türkiyedeki turistik alanları savaş bölgesi ilan etti. Med TVde. Bu da birçok ülke TVsine yansıdı. Tam rezervasyon mevsimiydi. Almanyadan rezervasyon iptalleri gelmeye başladı. Oysa Türkiyeye gelen her dört turistten biri Almanyadan geliyor. Geçen yıl 9 milyon 800 bin yabancı geldi. Bunun 2 milyon 300 bini Almanyadan. Maalesef PKKnın en fazla Almanyada örgütlenmiş olması da durumu etkiledi. Kışlalı- Terör medyadan, istenmese de, dolaylı destek buluyor? TanTerörün bence iki hedefi var hem can almak, hem de can korkusu salmak istiyorlar. Alman yayın organları vasıtasıyla tehditlerini yoğunlaştırdılar. Rezervasyon iptalleri özellikle Antalya bölgesinde paniğe sebep oldu. Ama korkulan olmadı. Olmayacağına da inanıyorum. Kışlalı- Bu inanç nereden geliyor? TanRakamlardan. Nisan sonu rakamları geldi. Gelenlerle ilgili rakamları çok yakından izliyoruz. Geçen yılın ilk 4 ayında gelen turist sayısı 1 milyon 800 bin. Bu yıl ise 1 milyon 600 bine yakın. Türkiyeye günde on bin kadar yabancı akmaya devam ediyor. Önümüzdeki aylardan itibaren bunun artacağını düşünüyoruz. Olumsuzluklar devam edebilir ama bunları abartmamalı. Başka yerlerden gelenlerde artış da olabiliyor. Örneğin geçen yılın aynı dönemine göre bu yıl Fransadan gelenlerde on binden fazla artış var. Kışlalı- Turizm politikasında bir değişiklik yapılmalı mı? TanGelecek hükümetler bunu ele almalı. Almanyaya, Avrupaya ve yaza bağımlı olmak yanlış. Tatil yörelerindeki tesislere yabancı ortak da almalıyız. Bunu yapmamışız. Bu kadar dışa bağlıysak biraz yabancı sermaye gelmesi beraberinde yabancı turisti de getirecektir. Alman sermayesi olsaydı oradan böyle iptal olmazdı. Fransız tatil köyleri dolayısıyla Fransız sermayesi var. Olumlu etkiliyor. Turizmi 12 aya da yaymak lazım. Yazın sıkıntı olunca rakamlar çökebiliyor. Kışlalı- Rusya ile ilgili durum da fena olmamalı? TanEvet. Oradan da yılda 1 milyon 300 bin turist geliyor. Orada aleyhte propaganda vardı. Mümkün olsa da Antalyada Rus girişimcisine yatırım payı ayırabilse. Yabancı sermaye teşvik edilmeli. Kışlalı- Turizmi 12 aya yaymaktan sözettiniz? TanEvet. Projeler var. Biri Kars. İşin içinde gençlere iş sahası açmak da var. En deneyimsiz bir genç bile bu sektörde iş bulabilir. Bakanlık olarak kısa süreli kurslar açıyoruz. Dış politika ve savunma bakımından yöresel barışa imkan da tanıyor. Diplomatik ilişkiler öncelikle turizm alanında başlıyor. Halklara rağmen politika zor. Her yıl 1 milyon 300 bin Rusun Türkiyeye gelmesinin ilişkilere olumlu etkisini kim yadsıyabilir. Son 6-7 yılda on milyon Rus geldi. Ençok burada rahat ediyorlar. Onlara karşı başka ülkelerde mevcut olan önyargı yok. TÜRKİYE GÜVENLİ Kışlalı- Turistik tesis sahipleri bir süre çok endişeliydiler. Ne yaptınız da şimdi pek ses çıkmıyor? TanRakamları görmeye başladılar. Ortada o kadar korkulacak şey yok. 9 milyon 700 bin büyük rakam. Oysa turizm bizim için yeni. Varılan nokta büyük başarı. 15 yıldır en kanlı terör ile mücadele ederken, mücadeleyi kazanırken diğer yandan turizm de gelişti. Bu sürede 100 milyon turist geldi bunlardan yüzünün, hatta 25nin burnu bile kanamadı. Kışlalı- Bu sizce nasıl sağlandı? TanDaha ziyade yöre halkının bilinciyle oldu. Görünmez bir zırh oluşurdular. Güneydoğulu yurttaşlarımızın da orada tesisleri var. Çalışanların büyük kısmı da onlardan. PKK teröristinin o bölgeye sokulamamasında da rol oynadılar. New York Timesin ilgili editörüyle geçen hafta konuştuğumda söyledim. Kürt kökenli yurttaşlarımızın 4-5 yıldızlı otellerinden bahsettim. Çok ilginç buldu. Yazarlarını yollayacak. Kürt kökenli vatandaşlarımızın durumu hakkında pek doğru bilgileri yok. Kışlalı- Bu eksiklik kimin suçu acaba? TanTürkiyenin turizm konusundaki tanıtımının eksikliğinden bahsediliyor. Belki de tanıtım eksikliği daha ziyade siyasetle ilgili. Türkiyenin buna ihtiyacı var. Denizimiz ve kumumuzun güzelliğini zaten herkes biliyor. Yüz milyon insan gelmiş. Kimse otellerimizin havlularının kirliliğini, denizin çakılını öne süremiyor. Yemeklerden endişe yok. Aleyhimizde kullanılan şeyler insan hakları eksikliği iddiaları, benzer propagandaları. Çok taraflı bir teyakkuz gerektiriyor turizm. Gelecek hükümet bunu dikkate almalı. Mutfak da önemli. YEMEK KONSERVATUVARI Kışlalı- Ne bakımdan? TanTürkiyeyi ilk defa bir yemek konservatuvarına üye yaptık. Turizmin güzel yaşamayla, eğlenmeyle ilgili tarafları çok. Fransız öncülüğünde bu. Geçen ay Bilbaodaydı. Bakanlıktan görevli yolladık. Gözlemci oldu. Daha sonra aktif olacağız. Akdeniz çevresinde zeytinyağı kullanılarak yapılan yemeklerle ilgili akım var. Fransızlar bir yandan Parisi dünyanın kültür merkezi haline getirerek, diğer yandan da yemekleri ve şaraplarıyla ön plana çıkarak turizmde lider oluyorlar. Her yıl oraya 70 milyona yakın insan geliyor. Kışlalı- Bizim turizm geliri ne durumda dünyadaki klasmanda? TanDünyada 12nciyiz. Bakanlığımızı 1963de kurulmuş. Bu işe geç başlanmış ama gelişme büyük. Fransadan neredeyse 100 yıl sonra başlamışız. Eyfel Kulesi 1800lerde yapılmış bir fuar dolayısıyla. Turizm gelirinde Fransa dünyada bir numara. Aramızda sadece 11 ülke var. Kışlalı- Kısa vadede gelir de getiriyor turizm yatırımları? TanGAPa şimdiye kadar harcanan kadar para harcamak lazım tamamlanması için. Sözünü ettiğim, son 15 yılda Türkiyeye gelen yüz milyon turist için harcanan şimdiye dek GAPa harcanan kadar 30 milyar dolar civarında. Turizm yatırımı hemen gelir sağlıyor. GAP öyle değil. YERLİ TURİST KAÇIYOR Kışlalı- Turizm iş sahaları da açıyor? TanDoğru. Turizmi sadece döviz getirmesi dolayısıyla dikkate almamak gerek. kendi ülkemizin insanları için de düşünmeliyiz. Şimdi turistimiz giderek artan sayıda, dışarı gitmeye başladı. Turizm gelirimiz 8-9 milyar dolarken giden turistimizin harcaması 3 milyar doları geçti. Dış çekiciliği var. Kışlalı- Neden oluyor bu? Dış turizm galiba daha ucuza geliyor? TanMaalesef otellerimiz çifte fiyat uyguluyor. Türke pahalı fiyat yabancıya üçte biri dörtte biri düşük fiyat uyguluyor. Bu Türk yurttaşını tatil için dışarı gitmeye teşvik ediyor. Bunun önüne geçmek gerek. Turizmi sadece yabancı için değil Türk vatandaşları için de düşünmemiz gerek. O zaman dışa bağımlılık da azalacaktır. Tatillerimizin sayısı da fazla. Turist gönderen ülke olmamız da engellenir. Fransa örneğine bakarsak Parisi önce Fransızlar için turistik merkez yapmışlar. Orada yabancılara indirim yok. Kışlalı- Bizdeki durum düzeltilemez mi? Turizmciler hep devletten istiyorlar. TanHükümet müdahalesiyle olur ama ben özel sektöre müdahaleyi doğru bulmam. Turizm tanıtımını devlet değil sektörler yapmalı. 33 sektör ortak yapmalı.