Fetih Hareketi’nin dün zorlu ve uzun bir uğraşının ardından resmi seçim listesinin kaydını tamamlarken, İsrail hapishanesinde tutuklu bulunan Fetih Merkez Komite üyesi Mervan el-Bergusi ve Fetih’ten ihraç edilen Nasır el-Kudva, harekete en büyük meydan okuma olarak görülen ve hareket destekçilerinin bir kısmının oylarını alması beklenen ortak listelerini açıkladılar.
Bergusi-Kudva ortak listesinde birinci sırada Kudva, ikinci sırada Bergusi’nin eşi Fedva el-Bergusi yer aldı. Listede ayrıca İsrail hapishanesinden çıkan Fahri el-Bergusi ve Tümgeneral Serhan Duveykat gibi Fetih’te öne çıkan isimlerin yanı sıra Fetih yetkililerinden Cemal Huveyl, Ahmed Ganim de liste yer aldı. Fetih Merkez Komitesi’ne ve Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas’a meydan okuyarak Filistin devlet başkanlığı seçimlerinde aday olmayı planlayan Mervan el-Bergusi’nin adı ortak listeye eklenmedi.
Bergusi ile Kudva’nın uzlaşması ve aynı safa geçmeleri, bazı hareket üyelerinin Fetih yönetimini, ötekileştirme ve nefret politikası izlemekle suçlamasının ardından geldi.
Fetih Hareketi İstişare Konseyi üyesi Serhan Duveykat, Kudva-Bergusi listesine seçilmeden önce Facebook hesabından yaptığı paylaşımda, “Ateşi kim yakmışsa o söndürmeli. Hareketin birlik yoluna mayınlar tuzaklayan ve nefret dolu ırkçılık yapan, en önemli mesele için güvenilir bir adres olamaz Sayın Başkan. (Fetih) evlatlarını yiyor. (Fetih) yanıyor Sayın Başkan. Her şeyden önce iç barış Sayın Başkan” diye yazdı. Duveykat’ın bu açıklaması, Fetih Hareketi’nin aday seçiminde kullandığı mekanizmalara bazı bölgelerde tehditler, saldırılar, geri çekilmeler ve silahlı çatışmalarla yapılan protestoların bir parçasıydı.
Mervan Bergusi’nin Kudva ile ortak liste hazırlaması, Fetih içerisinde karar alma mekanizmasıyla ilgili ihtilafları güçlendirdi. Nitekim Fetih’in, seçim listesini, kayıtların kapanmasına 15 dakika kalana dek geciktirmesi söz konusu ihtilafa işaret ediyor.
Fetih içerisinde bir yanda Abbas ve hareket yönetimi ile diğer yanda Mervan’ın en azından milletvekili seçimlerinde uzlaşacakları yönündeki geniş kanıya rağmen Mervan’ın aldığı tavır, iki taraf arasında erken bir savaşın patlak vermesine neden oldu. Mervan’ın tavrını Şarku’l Avsat’a değerlendiren Fetih Hareketi’nden kaynaklar, “Mervan, Fetih merkezinin sunduğu listeye, daha önce ortak bir tavır belirlemek amacıyla Hedarim’deki hapishanede kendisini ziyaret eden Merkez Komite üyesi Hüseyin eş-Şeyh ile anlaşmasını ihlal şeklinde niteleyerek itiraz etti. Mervan seçim listesindeki isimlere ve diğer isimlerin pozisyonlarına itiraz etti. Kendini ötekileştirilmiş veya aldatılmış hissediyordu” diye konuştu.
Kaynaklar, “Mervan bunun üzerine yeni liste oluşturmak için derhal ailesini ve akrabalarını çağırdı ve milletvekili seçimlerinde kendisinin desteğini bekleyen Kudva ile hemen koordinasyon kurdu. Kudva da başkanlık seçimlerinde Mervan’ı destekleyecek” dedi.
Kudva ve Bergusi’nin yeni liste oluşturmasıyla birlikte Fetih 3 liste ile seçimlere katılacak. Birinci liste, Fetih Hareketi Başkan Yardımcısı Mahmud el-Alul’un ilk sırada yer aldığı ve Fetih merkezinin onayladığı resmi liste. İkincisi Kudva’nın ilk sırada yer aldığı Kudva-Bergusi ortak listesi. Üçüncü liste ise daha önce Fetih’ten ihraç edilen Muhammed Dahlan’ın listesi. Dahlan’ın listesinde Samir Meşheravi ilk sırada yer alıyor.
İslamcı akımı sadece Hamas Hareketi temsil ediyor. Hamas seçimlere tek listeyle katılacak. Sol kesimde ise Demokrasi ve Halk Cephesi listesinin yanı sıra bazı parti ve grupların farklı listeleri bulunuyor. Bu kesimdeki bazı gruplar da Fetih listesinden seçimlere katılacak.
Parti ve gruplara karşı bağımsızlar da kendi listelerini oluşturdu. Bağımsızlar arasında öne çıkanlardan Eski Başbakan Selam Feyyad “Hep Birlikte Güçlüyüz” isimli listesinde akademi ve ekonomi ve dünyasından isimlerin yanı sıra İsrail hapishanelerindeki tutuklulara da yer verdi.
Hamas’ın dışındaki listelerin yönetim için ciddi bir muhalefet potansiyeli taşımadığı biliniyor. Gözlemciler, tüm bu gelişmelerin ve özellikle Kudüs’te seçimlerin yapılmayacağına ilişkin artan söylentilerin Başkan Abbas’ı seçimleri ertelemeye zorlayabileceğini belirtiyorlar. Ancak Fetih yetkilileri bu iddiayı yalanlayarak, hareketin, seçimleri ertelemek için bahane aramadığını ifade ediyorlar.
Filistin Dışişleri Bakanı Riyad Maliki, İsrail’in, Filistin seçimlerinin Kudüs’te yapılıp yapılmayacağına ilişkin tavrını şu ana kadar belli etmediğini söyledi.
Maliki, Filistin devlet radyosuna yaptığı açıklamada, Filistin seçimlerinin başarılı bir şekilde gerçekleşmesini sağlamak ve İsrail’in süreci kolaylaştırması amacıyla Filistin yönetiminin Avrupa Birliği ile birlikte yoğun diplomatik hamlelerde bulunduğunu kaydetti.
Maliki, “Filistin’in talepleri, seçim listeleri kaydının kolaylaştırılması, seçim günü ve sonrasında seyahat özgürlüğü ve özgür bir şekilde seçim propagandası ve oylamanın yapılmasını içeriyor. Bu entegre uygulamalar dünya ülkeleri ve özellikle de AB tarafından güvence altına alınmalı. Avrupa’nın İsrail’in davranışlarını durdurmaya yönelik çabaları sürerken, İsrail Filistin seçim sürecini engellemeye dönük olumsuz işaretler vermekte ısrar ediyor” diye konuştu.
Maliki, Filistin seçimlerini gözetleme ve denetleme hazırlıkları kapsamında Filistin topraklarına girmek isteyen Avrupalı heyetlere vize vermediğini belirtti.
Maliki, uluslararası topluma, “sadece seçimleri gözetlemek amacıyla gelecek yabancı heyetler için değil aynı zamanda İsrail’in müdahalesi olmadan seçimlerin tarafsızlığını sağlamak adına seçim sürecini kolaylaştırma güvencesi vermesi için İsrail’e baskı yapma” çağrısında bulundu.
İsrailli analistler, Fetih’in seçimi kaybetme endişesine dikkat çekerek, İsrail’in bu tavrıyla Abbas’a seçimleri erteleme fırsatı verdiği görüşünde.
Fetih’in kaybetme endişesini sadece hareket yönetimi değil aynı zamanda İsrail ve bölge ülkeleri de taşıyor. Nitekim İsrail ve bölge ülkeleri Başkan Abbas’ı en azından hareket içerisinde birliği sağladıktan sonra seçime gitmesi konusunda uyarıyor çünkü Fetih içerisindeki bölünmenin Hamas’a yükselme ve güçlenme fırsatı vermesinden endişe ediyorlar.
Arap ülkelerinin istihbarat başkanları ve akabinde İsrail İç İstihbarat Servisi Şin-Bet (Şabak) Başkanı Nadav Argaman’ın Başkan Abbas ile görüşmelerinde söz konusu endişeyi dile getirdikleri sır değil. Argaman, Abbas ile görüşmesinde “Batı Şeria’da yeniden konuşlanması için Hamas Hareketi’ne alan açma kararının risklerine” işaret ederek, bu kararın siyasi gücünü kendisinden alabileceği konusunda uyardı. Fakat Abbas bu fikri reddetti.
Fetih Hareketi ve yetkilileri, harekete meydan okuyan bir liste oluşturduğu için hemen ihraç edilen Kudva’nın aksine, özellikle genç gruplar başta olmak üzere hareket içerisinde büyük sempati toplayan Mervan için aynı adımı atmaya çekinceyle yaklaşıyor.
Mervan ilk defa Abbas’a meydan okumuyor. Nitekim 2005 devlet başkanlığı seçimlerinde de hapisten Abbas’a karşı aday olmuş ve o dönem baskılar altında adaylıktan çekilmişti.
63 yaşındaki Mervan Bergusi 2002’den bu yana İsrail’de tutuklu bulunuyor. Mervan, 2000 yılında patlak veren İkinci İntifada sırasında öldürülen İsraillilerin sorumlusu olarak görülen Fetih Hareketi’nin askeri kanadı “Aksa Şehitleri Tugayları”na liderlik etme suçlamasıyla 5 kez müebbet ve 40 yıl hapis cezasına çarptırıldı.
Dün akşam saatlerinde resmi adaylık başvuru süresi sona erdi. Filistin Merkez Seçim Komitesi, isim listelerini ve adayların başvuru taleplerini inceleyerek başvurusu kabul edilenleri 6 Nisan’da kamuoyuna duyuracağını ve akabinde itirazların kabulü ve vatandaşların listeler hakkında bilgi sahibi olması için 29 Nisan’a kadar süre tanıyacağını açıkladı.
*İçerik orijinal haline bağlı kalınarak çevrilmiştir. Independent Türkçe’nin editöryal politikasını yansıtmayabilir.
Şarku'l Avsat