gelişmekte olan veya gelişmiş olan bazı ülkelerle kıyaslandığında türkiye'de en düşük standartlarda işleyen maaştır.
ülkemiz genelinde bir mesleğin maaşı karın ağrısı oluyorsa o meslek malumumuz üzere doktorluktur. uzman doktor ocak 2018 itibariyle, sermayesiz olarak 6064 lira, profesör 7916 lira almaktadır. pratisyen hekim ise 5000 lira alamamaktadır. asgari ücretle olan karşılaştırmaya girmeyeceğim zira benim amacım, bu maaşın alım gücünü ve de diğer ülkelerle olan kıyaslamasını yapmak olacak. ülkemizdeki tüm maaşlar için(milletvekili vs. maaşları hariç) gönül rahatlığıyla ''çok çok düşük'' diyebiliriz.
evet yukarıdaki bahsettiğim sermayesiz maaşlar, sermaye ile birlikte maksimum 2 katına çıkıyor. en azından doktorların %40-50'si bu civarlarda maaş alıyor. yani 10-15bin lira arasında. kalan kısmın yine önemli bir kısmı 10bine ulaşamıyor bile. çünkü uzmanlığını almış aile hekimleri ya da pratisyen hekim oluyorlar. bunlar da sermaye ile 7-8bin lira alıyor genelde. ayda 100bin alan doktorlar ciddi manada küçük bir grubu temsil ediyor. benim bulunduğum hastanede aldığı maaş için ayyuka rakamların dedikodu olarak döndüğü 2-3 hoca var. orta seviye 20bin-40bin lira alan hoca sayısı da yine bu azınlık grubu. bunlar genelde cerrahi alanların kıdemli hocaları ya da özelde çalışan operatörler oluyor.
bu maaş durumlarından da bahsettiysek gelelim dünyadaki diğer maaşlara, çalışma şartlarına ve de ülkemizdeki çalışma şartlarına:
uzman doktor için senelik ortalama maaşlar:
hollanda: 253 000 $
avustralya: 247 000 $
abd: 230 000$
kanada: 161 000 $
ingiltere: 150 000 $
danimarka: 91 000 $
almanya: 71 000 $
türkiye: 18 500 $ (döner sermayesiz, pratisyen maaşı bilgisine ulaşılabiliyor ancak. düzgün bir istatistik maalesef yok.)
çalışma saatlerine gelirsek hollanda yine en iyi ülke konumunda. bunun haricinde birçok gelişmiş ülkede haftalık olarak maksimum 40 saat çalışma kuralı var. bu saatin üzerindeki çalışmalar için ekstra ücret alıyorsunuz. fakat tabii ki bu durumun bozulduğu yine olanın hekimlere olduğu ülkelerde var. mesela bunlardan birisi amerika. amerika'da yapılan araştırmalar, hekimlerin açık ara en yüksek maaş alan grup olduğunu göstermiş. fakat bu ifade, çalışma saatleri yönünden incelendiğinde aldatıcı bir konuma geliyor. amerika'daki öğretmenlerden ortalama 2 ila 3 kat fazla para kazanan doktorlar, aslında saat başına 3 sent daha az kazanıyorlar.
peki türkiye'deki durum nasıl? türkiye'de birkaç branş hariç haftada 40 saat çalışmak gibi bir rüya yok. öyle ki, azıcık ameliyatla ilişkilenen bir bölüm olduğunda direkt olarak çalışma saatleri ayyuka çıkıyor. üstüne eklenen uzun nöbetler de cabası. günlük rutini 5 saat uyumak şeklinde olan doktorların oranı çok yüksek. birçok kişi için asla yetmeyecek bir uyku. kaldı ki gün içerisindeki aktivitesi de çok yüksek bu doktorların. yaptığı iş, direkt olarak insan hayatına kasıt aslında. bunun ne kadar ciddi olduğunu farketmek biraz zor olabilir. fakat sağlık çalışanları beni anlayacaktır.
bir doktor elbette yüksek maaş almalıdır. aksi iddia edilemez. hatta fazla fazla verilmeli.(bu ifadeyi yanlış yöne çekmeyin.) neden mi? yukarıda bahsettiğim ''insan hayatına kasıt'' meselesi. bir doktor, bir hasta ile karşılaştığında aklında herhangi bir kaygı olmaması gerekir. geçim derdine sahip bir doktorun vereceği yanlış karar, onun için ömür boyu unutulmaz bir travma olarak dönecektir.
en son olarak yüksek çalışma saatleri ve aslında dünya standartlarına göre çok düşük kalan maaşlarımızı bir kenara bırakırsak, bir de alım gücümüzü konuşmak gerekir. türkiye'de sosyalleşmenin, hele ki büyük şehirlerde sosyalleşmenin ne kadar pahalı olduğunu hepimiz biliyoruz. bu konuya çok girmeyeceğim ama, ne demek istediğimi siz zaten anladınız. *kısaca türkiye'deki doktor maaşı, dünya strandarlarının çok altındadır. karın ağrılarımız bir nebze olsun dinsin, biz de geberiyoruz.*
(türkiye'deki maaş rakamlarını ve çalışma saatlerini duyduklarım ve gördüklerim kadarıyla aktardım. maalesef herhangi bir istatistiğe sahip değiliz. sayılar, ifadeler üç aşağı beş yukarı bu yönde.)
kaynak:
hekimlerin kendi gezi yazılarını yazabildiği bir siteye sahibim. sitede konuyla alakalı bir yazı paylaştık: türkiye'de doktor olmak ve başka ufuklar 23