Söz konusu reform ile, tamamlayıcı ödemelerin (Ergänzungsleistung-EL) yeterlilik seviyesi teminat altına alınırken, sistemdeki önleyici faktörler ortadan kaldırılıyor. Bilhassa barınma masraflarının teminatına dair tavan değerler, yükselen kiralara uygun olacak şekilde yeniden belirlendi.
Tamamlayıcı ödemeler hesaplanırken mal varlığı miktarları daha detaylı olarak hesaba katılacak.
Bu alanla ilgili düzenleme son olarak 2011 yılında yapılmıştı.
Federal Hükümet tarafından kararlaştırılan değişiklikler; özellikle de belediyeleri üç farklı kira bölgesine ayıran kriterlerini, ek masraf ve ısınma masrafları sabit oranlarının yükseltilmesini, gelir ve mal varlığı feragatlerini, ailelerin çocuk bakım masraflarını ve İsviçre’deki ikametgâh iptallerini kapsıyor.
Haşim Sancar’ın kaleminden bir kez daha…
Yazarımızdan Haşim Sancar, “Emekli ve Malulen Emekliler İçin Tamamlayıcı Ödemeler“ başlığı ile konuyu köşe yazısında etraflıca ele almış, ilgili değişiklikleri gündeme getirmişti.
Haşim Sancar’ın yazısının bir kısmını, yeni yasanın netleşmesi ile birlikte güncelleyerek bir kez daha aktarıyoruz.
Yurtdışında kalma süresi 6 aydan 3 aya düşecek
Tamamlayıcı ödemeler hak edildiği takdirde (AHV veya IV), kişinin milliyetine bakılmaksızın İsviçre’de yaşayan herkese, burada yaşamak koşulu ile ödenecek. Özellikle göçmen kökenliler açısından en önemli değişikliklerden bir tanesi de şöyle; şimdiye kadar yurtdışına gidildiğinde, her seferinde en fazla üç ay, yılda altı ayı geçmemek koşulu bulunuyordu. Yeni değişiklikte bu süre yılda en fazla üç ay ile sınırlandırılıyor. (Bir seferinde veya takvim yılında birkaç seferde toplam üç ayı geçmeme kaydı ile). Ancak Federal Hükümet’in belirleyeceği hastalık, eğitim gibi istisnai durumlarda bu süre bir yıla kadar uzatılabilecek.
Ev kiraları
Şimdiye kadar var olan en fazla ev kirası miktarı, tek kişi için, yan ödemeler dahil gerçek kira ve en fazla 1’100 frank, evli çiftlere ve kaç çocukları olduğuna bakılmaksızın yan ödemeler dahil en fazla 1’250 franktı. Yeni düzenleme ile birlikte, ev kiraları arttırılıp, oturulan bölgeler üçe ayrılarak ve birlikte oturan kişilerin sayısına göre değişik kiralar öngörülüyor. Öngörülen aylık kiralar şöyle;
Kişi sayısı Merkezler Yan mahalleler Kırsal alan
Tek kişilik hane: 1’370 frank 1’325 frank 1’210 frank
İki kişilik hane: her yer için ayda 250 frank ek
Üç kişilik hane: 180 frank ek 150 frank ek 150 frank ek
Dört kişilik hane: 160 frank ek 150 frank ek 130 frank ek
Tekerlekli sandalye kullanmak zorunda olan engellilere şimdiye kadar ödenen aylık 300 franklık ek kira desteği yeni düzenleme ile 500 franka çıkarılacak.
Yeni düzenleme ile kiraların her on senede bir gözden geçirilmesi de öngörülüyor.
11 yaş altı çocuklar için kısıtlama
Temel ihtiyaçlar (Lebensbedarf) için ödenen meblağlarda 11 yaş altı çocuklar için kısıtlama getiriliyor. Şimdiye kadar yaşına bakılmaksızın, ilk iki çocuk için, her bir çocuğa ayda 848 frank (yılda 10’170), daha sonraki iki çocuk için bu miktarın üçte ikisi (2/3 oranı) ve daha sonraki iki çocuk için üçte biri (1/3 oranı) oranında ödemelerde bulunuluyordu.
Yeni yasa değişikliğinde, 11 yaş altı ilk çocuk için aylık 590 frank (yıllık 7’080) ve daha sonraki 11 yaş altı çocuklar içi bu meblağın altıda biri (1/6 oranı) oranında, yani aylık 98 frank ödenme yapılacak.
Bu kısıtlamaya karşı, eğer çocuklar için yuva parası vs. ödeniyorsa, Yeni yasa değişikliği ile o masraf belirli bir sınıra kadar üstlenebilecek.
Geri ödeme
Tamamlayıcı ödemelerden yararlanan kişilerin ölümünden sonra, geride bıraktığı miras 40’000 frankın üzerinde ise, bu meblağa kadar alınan tamamlayıcı ödemeler için, şimdiye kadar olmayan geri ödeme zorunluluğu getirilmiş bulunmakta.
Federal Hükümet ve kantonlar yukarıda belirtilen değişiklikler sayesinde 400 milyon franklık bir kısıtlama hedefliyorlar.
Tamamlayıcı Ödemeler (Ergänzungsleistungen- EL) Nedir?
Tamamlayıcı ödemeler (Ergänzungsleistungen- EL), emekliler (AHV) ve malulen emekliler (IV) için öngörülen maddi ek destektir. Tamamlayıcı ödemeler, eğer emekli ve malulen emeklilik maaşları, mevcut diğer gelirlerle birlikte kişinin ve ailesinin geçimini sağlamak için yetmiyorsa, ek olarak ödenir. Bazı istisnai durumlarda, malulen emeklilik maaşı olmaksızın kişiye sadece tamamlayıcı ödemeler de bir karar ile verilebiliyor.
İsviçre’de göçmenler 10 yıl, ilticacılar ve ikili anlaşmaları olan ülke vatandaşları ise 5 yıl oturum süresinden sonra, engellilikleri kanıtlanmışsa, malulen emekli maaşı olmaksızın istisnai tamamlayıcı ödemeler talep edebilirler.
Nerelerden bilgi alınabilir?
Tamamlayıcı ödemeler ile ilgili sorularınız olduğunda, oturduğunuz belediyelerin ve kantonların “AHV-Zweigstelle“ isimli kurumlarından bilgi alabilirsiniz. Engelliler, bulundukları bölgelerdeki Pro Infirmis kurumlarına da başvurup detaylı bilgilere ulaşabilirler.