Mardin Artuklu Üniversitesi Turizm Fakültesi Öğretim üyesi Doç.Dr. Lokman Toprak’ın danışmanlığında, Profesyonel Rehber Kokartlı, 2020 Mardin Artuklu Üniversitesi Turizm Rehberliği Yüksek Lisans Programı Mezunu Şirvan Başak Şirvanlı bölge turizmine hizmet edecek bir proje hazırladı. Doç.Dr. Lokman Toprak “ Covid-19’un dünyada dengeleri değiştirdiği bir dönemde, olumsuz etkisinin en fazla hissedildiği sektörlerden biri olan turizm sektörünü dünyada ve Türkiye’de dip noktalara taşırken, biz de bu sürecin ilelebet devam etmeyeceği varsayımı ile sonraki yoğun sezonlara hazırlanan bölgemizin turizm girişimci ve yatırımcılarına rehber olur umuduyla öğrencilerimize çeşitli araştırmalar yaptırdık. Mardin Artuklu Üniversitesi Turizm Rehberliği Yüksek Lisan öğrencimiz Şirvan Başak Şirvanlı arkadaşımız da bölgede aktif alarak görev yapan kokartlı Turist Rehberleri ile bölge turizmin değerlendirdiği danışmanlığının üstlendiğim bir bitirme projesi hazırladı. Çalışma; GAP Bölgesi tanımına giren iller için ziyaretçilerin il talep sıralamasını belirlemek ve bu illerde ziyaret edilen tarihi ve kültürel mekânların tercihini saptamak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmada Gaziantep Rehber Odası (GARO) ve Şanlıurfa Rehber Odası (ŞURO)ya kayıtlı Turist Rehberleri ile görüşülerek analiz yapılmıştır. Çalışmada ziyaret edilen yerlerdeki genel memnuniyetin yanı sıra halk, esnaf, konaklama mekânlar ve personel, eğlence yerleri ve yemeklerle ilgili memnuniyet Turist Rehberleri üzerinden ölçülmüştür” dedi. Rehberler turistlerin gözleri, kulakları olduğuna dikkat çeken Toprak “ Ziyaret edilen bölge ve mekânlardan memnuniyette, şikâyette ilk önce rehbere ulaşır. Dolayısıyla görüşleri alınan 72 rehber aslında binlerce ziyaretçinin bakış açısını yansıttığından önemsenmelidir. Nitekim söz konusu rehberler ile yapılan görüşmelerde kendi öznel görüşleri değil, ziyaretçi görüş ve davranışlarının aktarılması talep edilmiştir.” Şeklinde konuştu. Bölgenin en çok ziyaret edilen illeri Bölgeye gelen ziyaretçilerin en çok tercihi 2-3 geceleme (yüzde 46), Bunu yüzde 39’luk bir tercihle 4-7 geceleme izlediği belirtilen raporda, Mardin birinci sırada Yapılan araştırmada, ziyaretçilerin genel olarak gezdikleri yerlerdeki memnuniyet derecesinin en yüksek olduğu il Mardin olduğu tespit edildi.. Ziyaretçilerin Esnaf Davranışlarına verdiği memnuniyet notu en yüksek olan iller Mardin olduğu belirtildi. Ziyaret edilen yerlerde Yemekler ile ilgili memnuniyet konusundda ilk sırayı Diyarbakır ve Gaziantep alırken, Batman üçüncü sırada, Mardin dördüncü sırada yer alıyor. Doç. Dr. Lokman Toprak “ Bu Mardin’in aldığı en kötü sıralama ve ne yazık ki çok da objektif olduğunu düşündüğüm bir sırlama. Bu gerçek Mardin yemeklerini yazan biri olarak içimi acıtıyor. Bakın ilk iki sırayı alan iller Diyarbakır ve Gaziantep şehirlerinin ikisinin de oldukça güçlü bir ticari mutfakları var. Yemek çeşitliliği ve lezzeti, servis kalitesi, mekanların genel durumu, gerçekten de bölge ortalamasının oldukça üstünde. Mardin’e gelince iddia ediyorum ev mutfağı en güçlü ve kendine özgü olan kentlerden biridir. Ticaret yollarının üstünde olması, baharat kullanımını ve yemek çeşitliliğini etkilemiş, aynı şekilde farklı kültürlerin bir arada yaşaması malzeme kullanımlarını, yemek pişirim ve sunumlarını çeşitlendirmiştir. Ancak ticari mutfak ne yazık ki bu ev lezzetlerini yeterince ve hakkıyla yansıtamamaktadır. Bu konuda yapılacak çok şey var ve bu yapılacakların bir kısmını da yerel yönetimler, valilik ve üniversitenin katkıları ile çözülebileceği düşüncesindeyim. Kültür ve İnanç İhtisas Üniversitesi olma hedefindeki üniversitemizin, bir turizm kenti olan Mardin’in yerel yönetimlerinin bu eksiklikleri gidermeye yönelik çalışmalara kısa sürede başlayacaklarını umuyorum.” Şeklinde sözlerini sürdürdü. Mardin Konaklamada üçüncü sırada Ziyaret edilen yerlerdeki Konaklama Mekânlarına verilen not en yüksek iller sırasıyla Diyarbakır, Gaziantep ve Mardin sıralaması ortaya çıkarken, personel yaklaşımında da sıralama değişmiyor. Eğlence mekanları noktasında Diyarbakır ve Mardin ilk sırada yerlerini alırken, halkın ziyaretçilere ilgisinde Adıyaman ilk, Mardin ise ikinci sırada.