

SAĞLIK platformu >> Sağlık Haberleri


10 Soruda Bahar Alerjisi
Acibadem Kadiköy Hastanesi Gögüs Hastaliklari ve Alerjik Hastaliklari Uzmani Doç.Dr. Gülden Pasaoglu Karakis, bahar alerjisine dair merak edilen sorulari cevapladi.
1. Bahar alerjisi nedir? Bu hastaliga hangi faktörler yol açiyor?
Bahar alerjisi; bahar dönemi gözde sulanma, kasinti, kizariklik, burun akintisi, hapsirik, burun tikanikligi, öksürük, nefes darligi, ciltte kasinti gibi sikâyetlerin görülmesi olarak tanimlaniyor. Bahar mevsiminde alerjik hastaliklarin görülme sikliginda büyük bir artis gözleniyor. Bunun sorumlusu olarak da havada yayilan çimen, agaç ve çiçeklerin olusturdugu polenler ve bazi mantarlar gösteriliyor. Polenler veya mantarlar solunum yoluyla vücuda girdiklerinde, kisi alerjik bir bünyeye sahipse, vücutta salgilanan histamin maddesi solunum yolu, göz, burun zari ve alt solunum yolu, bazen de cildin iltihaplanmasina yol açiyor. Bunun sonucunda da halk arasinda saman nezlesi olarak bilinen ve uzun yillar devam edebilen bir hastalik olan alerjik rinit ve alerjik astim, bazen de ciltte alerjik döküntüler ortaya çikiyor.
2. Hangi bitkiler bahar alerjisine yol açiyor? Polenler ne kadar süre etki ediyor?
Ülkemizde agaç, çayir - çimen ve otsu bitkiler olmak üzere 3 ana bitkinin polenleri alerjik reaksiyonlara neden oluyor. Bunlarin alerjik reaksiyon olusturma olasiliklari ise, kisinin genetik yatkinligina ve o polenin alerjenitesine bagli olarak degisim gösteriyor. Bu 3 ana polen grubu arasinda alerjenitesi en fazla olan bitki, "Graminea" olarak adlandirilan çayir-çimen polenleridir. Siklikla hus agaci, findik agaci, kizil agaç gibi agaç polenleri ilkbahar baslangicinda; çayir salkim otu, delice otu, parmak otu gibi çayir-çimen polenleri ilkbahar ve yaz mevsiminde; pelin, akkaz ayagi, yapiskan otu gibi yabani ot polenleri de sonbahar aylarinda ortaya çikiyorlar.,
3. Yaklasik iki haftadir ardi ardina hapsiriyorum. Ayrica burnum akiyor ve gözlerim sulaniyor. Nezleye yakalandigimi düsünsem de, arkadasim bunun bahar alerjisi olabilecegi konusunda beni uyardi. Bu dogru olabilir mi?
Halk arasinda saman nezlesi ve göz nezlesi olarak bilinen alerjik rinit ve konjuktivit genellikle nöbetler halinde tekrarlayan hapsirik, burun akintisi, gözde sulanma ve kasinti, burunda ve damakta kasinti, geniz akintisi ile burun tikanikligi gibi, nezle hastaligiyla ayni belirtileri gösteriyor. Her iki hastaligin belirtileri arasindaki önemli farklar ise; bahar alerjisi belirtilerinin 2 haftadan fazla sürmesi, atesininiz olmamasi, akintinizin renksiz olmasi ve sikayetlerinizin sürekli olmayip aralikli krizler halinde olmasidir. Yakinmalariniz ve aile öykünüz taniyi koymaya yardim edecektir. Doktorunuz alerjiden süphelenirse kesin tani için sizden alerjik deri testi, burun içine alerjen maddelerle yapilan uyari testi veya kan tetkikleri isteyebilir.
4. Bahar alerjisi tedavi edilmezse ciddi sorunlara yol açabilir mi?
Bahar alerjisinin hafife alinmayip, mutlaka tedavi edilmesi gerekiyor. Aksi halde üst solunum yollarinda baslayan sorun zamanla alt solunum yollarina yayilabiliyor, bunun sonucunda astim ataklari olusabiliyor. Yapilan çalismalara göre; bahar alerjisinin astima dönüsme orani yüzde 30 gibi yüksek bir oranda seyrediyor. Bunun nedeni ise; hastalarin nasil olsa geçecek düsüncesiyle doktora basvurmamalari, yeterince alerjenden korunmamalari ve sigara içmeye devam etmeleridir. Bu nedenle bahar alerjisinde erken tani ve tedavi, hastanin saglikli bir yasam sürmesi açisindan çok önemlidir.
5. Bahar aylarinda, duyarli oldugum alerjenlerden korunmak için ne yapmaliyim?
Alerjik hastaligin tedavisinde temel kural, duyarli olunan alerjenlerle temasi önlemektir. Çünkü birçok alerjik hastalikta yakinmalar, genellikle alerjenle temasin ardindan ortaya çikiyor. Dolayisiyla bu konuda çok dikkatli olmaniz gerekiyor. Alerjenlerden korunmak için polenlerin yogun oldugu dönemlerde pencerelerin kapali tutun. Arabanizin camlarini da açmayin. Evin içinde havalandirma sistemleri ve hava filtreleri kullanin. Dis ortam aktivitelerini azaltin. Özellikle polenlerin yogun oldugu 10.00 16.00 saatleri arasinda disari çikmayin. Polenlerin yogun oldugu yerlerde egzersiz yapmaktan kaçinin. Yesil alanlarda mümkün oldugunca bulunmayin. Disari çikmissaniz eve girer girmez kiyafetlerinizi degistirin ve dus alin. Kiyafetlerinizi yatak odasinda çikarmamaya dikkat edin. Agzinizi ve burnunuzu koruyan maske de kullanabilirsiniz.
6. Bahar alerjisinde asi etkili oluyor mu? Herkes bu asiyi yaptirabilir mi?
Ilaç tedavisi ile hastada belirgin bir düzelme saglanamadigi ya da kesin tedavi istendiginde asi tedavisine geçiliyor. Özellikle polen alerjisinde, asi tedavisi ile oldukça basarili sonuçlar elde ediliyor. Öyle ki, hastanin yakinmalari asi tedavisi ile yüzde 60 70 oraninda azaltilabiliyor. Son zamanlarda mevsimsel polen alerjilerinde, kisa dönem bagisiklik saglayan ve her yil tekrarlanmasi gereken asilar da tercih edilebiliyor. Mevsim öncesinde haftada bir kez uygulanan bu asilar, hastanin tüm bahari rahat bir sekilde geçirmesini saglayabiliyor. Eger bu asi hastada yarar saglamazsa veya uzun yillar devam edecek kesin bir çözüm isteniyorsa, bu durumda en az 5 yil boyunca tekrarlanmasi gereken klasik asilara basvuruluyor. Ancak riskli bir tedavi yöntemi oldugu için, asilarin mutlaka bu konuda egitim almis alerji uzmanlari tarafindan ve hastane ortaminda uygulanmasi gerekiyor. Aksi halde asilar fayda vermek yerine, anaflaktik sok adi verilen agir tabloya kadar varabilen ciddi yan etkilere neden olabiliyor.
7. Yapilan test sonucunda yakinmalarimin nedeninin bahar alerjisi oldugu saptandi. Bu hastalik nasil tedavi ediliyor?
Alerjik hastaliklarin tedavisinde yapmaniz gereken ilk sey, duyarli oldugunuz alerjenden korunmanizdir. Bahar alerjisinde ikinci adim olarak da ilaç tedavisine basvuruluyor. Günümüzde hastaligin bulgularini kontrol altina alarak saglikli sekilde hayatinizi sürdürebilmenizi saglayan etkili ilaçlar mevcuttur. Yakinmalariniza göre kullanilan ilaçlarin türü de degisiyor. Doktorunuzun önerdigi ilaçlari, her yil özellikle yakinmalarin arttigi bahar dönemleri boyunca kullanmaniz gerekiyor. Ilaç tedavisi kesin çözüm saglayamiyor, ama yakinmalarinizin hafiflemesine, yasam kalitenizin artmasina ve hayatinizi saglikli olarak sürdürebilmenize yardimci oluyor. Ülkemizde pek çok hasta, ilaçlarini doktorun önerdigi süre boyunca kullanmiyor, yakinmalari geçer geçmez yarida
birakiyor. Oysa bahar alerjisinde ilaçlar, mutlaka doktorun önerdigi sekilde ve sürede kullanilmalidir.
8. Bahar alerjisi ne kadar sürüyor? Yakinmalar her yil ayni süre boyunca mi tekrar ediyor?
Kisinin duyarli oldugu polenin mevsimine ve süresine göre degisiyor. Kisi sadece agaç polenlerine duyarli ise ilkbaharin baslangicindan sonuna kadar 2-3 ay, çayir-çimen polenlerine duyarli ise, ki siklikla bahar alerjisi olarak bilinen gruptur, Nisan basi Haziran sonu arasinda görülüyor. Tahil polenleri ve yabani otlara duyarli ise, yaz ve sonbahar boyunca ortaya çikiyor. Ama kisiler her zaman tek bir polene degil, ayni anda birkaç polene birden duyarli oluyorlar. O zaman da ilkbahar basindan sonbahar sonuna kadar yakinmalar devam edebiliyor. Son yillarda küresel isinma nedeniyle de polen mevsimlerinin süresi uzadi ve nerdeyse tüm yila yayilir oldu.
9. Bahar alerjisinden kurtulmak mümkün mü, yoksa hastalik her yil tekrar ediyor mu?
Polen alerjisinden kurtulmak için günümüzde uygulanan asi tedavileri oldukça etkilidir, ama mutlaka bu konuda tecrübeli alerji uzmanlarinca uygulanmasi gereken bir tedavi yöntemidir.
10. Bahar alerjisi sadece yetiskinlerde mi görülüyor?
En sik 18-25 yas döneminde görülmekle birlikte, yeni dogan ve bebeklik döneminden sonraki herhangi bir yasta da görülebiliyor. Günümüzde çevresel kosullar bozuldukça yas siniri da ortadan kalkti. Ama söz konusu alerjinin yeni dogan dönemde olusmasi için öncelikle, bebegin en az bir bahar dönemi boyunca polenle karsilasip duyarlasmasi gerekiyor. Onun disinda her yasta görülebiliyor.
www.saglikplatformu.com


Web Sitesi Olanlara Özel |
Günlük
Sağlık Haberlerini Sizde Sitenizde yayınlayabilirsiniz
|Diğer Güncel Haber
Başlıkları

