Leonardo di ser Piero da Vinci (1452-1519) ressam, mimar, mucit, filozof, mühendis, matematikçi, müzisyen, heykeltıraş, anatomist, botanist, yazar ve bilimsel her şeyin öğrencisiydi. Doğal dehası çok disiplinli geçmiştir ki “Rönesans adamı” terimini özetlemiştir. Da Vinci’nin tablolarından ve heykellerinden nispeten azı hayatta kalmasına rağmen mevcut eserlerinden Mona Lisa ve Son Akşam Yemeği, dünyanın en tanınmış ve beğenilen tablolarındandır. Da Vinci’nin inandığı sanat, bilim ve doğa ile tartışmasız biçimde bağlantılıydı. Büyük ölçüde kendi kendini geliştirmiş, havacılıktan anatomiye kadar icatlar, gözlemler ve teorilerle dolu onlarca gizli defter doldurmuştur. Defterlerinde ifade edilen kavramların, çoğu zaman yorumlanması zor olmuştur.
HAYATI VE EĞİTİMİ
Leonardo da Vinci (1452-1519), mesleğinde ezberciliğiyle tanınan hukukçu bir baba ile köylü hizmetçi bir kızın evlilik dışı çocuğu olarak Toskana’daki Anchiano’nın(şimdi İtalya’nın) Vinci kasabasında dünyaya gelmiştir. Doğar doğmaz annesinden uzaklaştırılan Leonardo, annesini hiç görmemenin acısıyla büyür. Babasının ilk yıllardan itibaren eğitimiyle yakından ilgilenmesi, O’nun için belki de tek teselli kaynağı olur. Okul yıllarında en çok matematik problemlerini çözmede gösterdiği üstün yetenekle dikkatleri üzerine çekmiş, bir yandan da yaptığı güzel resimlerle çevresinden hayranlık toplamıştır. On altı yaşına geldiğinde dönemin tanınmış artisti Andrea del Verrocchio’ nun yanında çırak olarak çalışmaya başlamıştır. Çok geçmeden ağaç, mermer, kil ve metal işlemede büyük beceri kazanır. Olağan üstü yeteneklerini gören ustası, Latin ve Grek klasikleriyle felsefe, matematik ve anatomi üzerinde öğrenimini sürdürmesine yardımcı olur. Verrochio’ ya göre, gerçek bir sanatçı için çok boyutlu bir öğrenim vazgeçilmez bir gereksinimdir.
Da Vinci, on yıl boyunca resim ve heykel tekniklerinde rafine olmuş ve mekanik sanatlarda eğitim almıştır. 1472’de 20 yaşına geldiğinde, Floransa ressamlarının Artistler Loncası’na kabul edilir. Ancak, 1478’e kadar Verrocchio ile birlikte çalışmaya devam eder. 26 yaşına geldiğinde artık kendi yönünü çizme, geleceğini kurma özgürlüğüne kavuştuğunun göstergesi olarak bağımsız bir usta olarak çalışmaya başlar. Büyüleyici resim ve yontularının yanı sıra ortaya koyduğu mühendislik projeleriyle de ilgiyi üzerine çekmiştir.
DA VINCI’NİN BAĞLANTILI OLMA FELSEFESi
Da Vinci’nin ilgisi, güzel sanatların çok ötesine geçmiştir. Doğa, mekanik, anatomi, fizik, mimarlık, silah ve daha fazlasıyla, çoğu zaman bisiklet, helikopter, denizaltı ve askeri tank gibi yüzyıllarca meyve vermeyen makineler için doğru, uygulanabilir tasarımlar üretmiştir.
Da Vinci’nin ilgisini birleştiren birçok temadan bahsedilebilir. En önemlisi, görmenin insanlığın en önemli duyusu olduğu ve hayatın tüm yönlerini nasıl olduğunu görerek bilmenin çok önemli olduğuna inanmasıdır. Bilim ve sanatı farklı disiplinler yerine tamamlayıcı olarak görüp, bir alanda oluşturulan fikirlerin diğerini bilgilendirebileceğini düşünüyordu.
Leonardo çok yönlü etkinlikler içinde sürekli uğraş veren bir kişiydi ancak uğraşlarını bitirme konusunda yeterince dirençli olduğu söylenemez. Çoğu kez, coşkuyla başladığı bir çalışmayı neticelendirmeden daha çekici bulduğu başka bir işe yönelir ve sürekli yeni serüvenlerin peşinde koşardı. Kuşkusuz asıl tutkusu sanattır. Sanat dışında sürdürdüğü çalışmaların daha dağınık olduğu söylenebilir. Üzerinde çalıştığı çalışmaların çoğu kağıt üzerinde kalmış ya da tam sonuca ulaşmadan yarım bırakılmıştır. Üzerinde çalıştığı helikopter, uçak, paraşüt türünden araçlar ve çeşitli silah modelleri önemsediği çalışmalar arasındadır. İnsan ve hayvan cesetleri üzerinde yapmış olduğu incelemeler, döneminin en değerli bilimsel çalışmalarındandır. Bu çalışmalar, Leonardo’yu anatomi tarihinin değerli isimlerinden olmasını sağlar.
1490’ların başında da Vinci, defterlerini resim, mimari, mekanik ve insan anatomisi üzerine dört geniş temayla binlerce sayfa doldurmaya başlamıştır. Yoğun olarak kaleme alınan yorumları kendine özgü bir yöntemle (sağdan sola doğru) yazdığı için okunması oldukça güç. Çizimleri de dahil olmak üzere 5000 sayfaya yakın bu notlar sadece ayna yöntemiyle okunabilmektedir. Vinci çalışmalarında insan iskeletini, kasları, beyni, sindirim ve üreme sistemlerini anatomik olarak incelemiş ve insan vücudunu daha geniş kapsamda yeni bir anlayış getirmiştir.
Da Vinci 1519 yılında, Amboise’de 67 yaşındayken yaşamını yitirdi. Yakınında Saint-Florentin’in saray kilisesinde gömüldü. Fransız Devrimi, neredeyse kiliseyi yok etmiş ve kalıntıları ise 1800’lerin başında tamamen yıkılmıştır. Bu sebepten Da Vinci’nin tam mezarlığını tespit etmek imkansızdır.