Mustafa Kazımi geçen çarşamba günü Suudi Arabistan’a giderek Riyad yetkilileri ile bir araya geldi. Sözkonusu ziyarette başta ekonomi olmak üzere, bazı anlaşmalar da imzalandı. Iraklı bazı yetkililerin bu ziyareti olumlu karşılamasına ilaveten bazı yetkililer de bu cümleden Necef cuma imamı bu ziyarete tepki gösterdiler.
Necef Cuma imamı, Hüccetülislam Sadreddin Gabanci Cuma namazı hutbelerinde, “Bazı Arap ülkelerin teröristlerle birlikte olup Irak halkına karşı savaş başlattıklarını unutmuyoruz” dedi.
Hüccetülislam Gabançi Irak’ın köle olmadığına işaretle, Arap ülkelerin Irak ile ilişkilerinin güçlendirilmesini olumlu karşıladıklarını fakat bazı Arap ülkelerin Saddam ile el ele Irak halkına karşı olduklarını, hatta IŞİD ile onlara karşı savaş başlattığını unutmayacaklarını ifade etti.
Necef Eşref Cuma imamının belirttiğine göre, Suudi Arabistan’ın özellikle Saddam’ın Baasçı rejimi, ayrıca Irak’ta teröristlere desteklerine yönelik eleştiriler gündeme geliyor.
Suudi Arabistan, İran’a dayatılan 8 yıllık savaşta Irak’ın Baas rejimine destek verirken, aynı zamanda Saddam rejimi tarafından Iraklı vatandaşlara yönelik baskı siyasetini de destekledi. Irak ve Suudi Arabistan diplomatik ilişkileri, Saddam rejiminin Kuveyt’e saldırısı ardından kesildi ve Baas rejiminin devrilmesine dek kurulmadı. Fakat Irak nüfusunun çoğunluğunu Şiiler oluşturuyor ve Arap dünyasında da Suudi Arabistan'ın mezhepçi bir siyaset görüşü olduğu ve Şiilere karşı sert ve şiddet politikaları izlediği biliniyor. Bu destek Irak halkı ve şahsiyetlerinin belleğinde hala bulunuyor.
***
Aslında Suudi Arabistan, Irak’ta Baas rejimi ile diplomatik ilişkileri olmasa da Saddam’ın bekasını destekliyordu, zira Irak Baas rejimi mezhep açısından Al-ı Suud’a yakın olup, Bağdat’ta Şia bir hükümetin işbaşına gelmesi, çıkarlarına aykırıydı.
Buna ilaveten son 20 yılda Suudi Arabistan Irak’ta aralarında IŞİD’in de bulunduğu terör gruplarına destek veriyordu. Bu konu defalarca Irak’ta resmi ve gayri resmi şahsiyetler, ayrıca birçok araştırma merkezi tarafından açıklandı.
Örneğin, Washington Yakın Doğu Çalışmaları Merkezi, Fars Körfezi Programları ve Enerji Politikası Direktörü Simon Henderson şöyle yazdı:
“Suudi Arabistan, Batı Asya’da hegemonyasını ve hakimiyetini yeniden tesis etmek için IŞİD'i görevlendirdi. Irak ve Suriye’de IŞİD, Suudi Arabistan’ın desteği ile savunuldu. Hatta Suudi Arabistan kendi vatandaşları ve IŞİD’e katılmak isteyen diğer ülke vatandaşları için güvenli bir koridor açarak onların Irak ve Suriye’de IŞİD’e daha kolay katılmalarını sağladı. Suudi Arabistan ayrıca Irak hükümetinin başarılarını engellemek için IŞİD’e yüksek derecede askeri yardımlar yaptı, böylece kendisi bölgeye egemen olacak ve bölgesel eksen rolünü üstlenebilecekti.”
Suudi Arabistan’ın Baasçı Saddam döneminde ve son 20 yılda Irak ile ilgili izlediği siyasetler nedeni ile Irak halkının büyük çoğunluğu, şahsiyetleri ve grupları arasında Arabistan’a yoğun güvensizlik ve karamsarlık hakim. Bu güvensizlik Iraklıların büyük bir bölümünün, Kazımi hükümetinin Suudi Arabistan’a yakınlaşmasından rahatsız olmasına sebep oluyor. Onlara göre Riyad, ekonomik ilişkileri güçlendirme bahanesi ile Irak’ta nüfuzunu pekiştirmeye ve sabotaj eylemlerine devam etmeye çalışıyor. Nitekim Suudi Arabistan’ın 25 yıl aradan sonra Irak’a gönderdiği büyükelçi Samir el-Sebhan, bu ülkenin içişlerine müdahale, şiddet ve isyan eylemlerindeki rolü nedeni ile istenmeyen unsur ilan edilerek Bağdat’tan ihraç edildi.