İnternet hayatımıza girdiği günden beri üye olmak istediğim herhangi bir sosyal medya sitesi veya forumlarda sıkça karşımıza çıkan Şartları okudum ve kabul ediyorum yazısını kabul ediyoruz fakat neyi kabul ettiğinizi biliyor musunuz ?
Şartlar dediğimiz olay sadece sosyal medya da değil günlük hayatımızda her yerde karşımıza çıkıyor . Örneğin bir banka da hesap açacağınız zaman , bir ürün satın aldığınız zaman ,veya herhangi bir yerde şartları okuduğunuza dair sizden isim soyisim ve imza istiyorlar ve sizde muhtemelen şartları okumadan kabul ediyorsunuz . Sonuç itibariyle şartları okumadan ne bir banka hesabı açabilirsiniz ne de bir Facebook profili açabilirsiniz .
Şimdi sizlere ufak ufak bankadan başlayıp sosyal medyada ki şartlardan , şartların çıkarabileceği sorunlardan bahsedeceğim . Öncelikle kendimden örneklerle başlamak istiyorum . Banka hesabı açtığım zaman 4 sayfalık yazıyı okudum ve okuduğum yazıda bir sorun bulmadığım için şartları kabul etmek için ad soyad ve imza mı istenilen yere yazdım . Şimdi diyeceksiniz ki o kadar hesap açmaya gitmişsin eğer şartlar senin istediğin gibi olmasaydı bankadan hesap açmadan çıkacak mıydın ? Bunu bana sormakta sonuna kadar haklısınız fakat imza attığınız kağıtta sözleşmenin bir kopyasını aldığınıza dair onay veriyorsunuz . Örneğin ileride sözleşmeden doğan size anlatılmayan bir sorun çıktığı zaman bankaya gideceksiniz ve diyecekler ki şartları kabul ettin , kopyasını da aldın ahanda imzan burada istediğin kadar diret biz haklıyız . Haklılarda zaten .
Örneğin BES sistemi var Bireysel Emeklilik sistemi . Diğer bankaları bilmiyorum fakat muhtemelen aynıdır . 3 yıl içerisinde sözleşmeyi iptal ederseniz yatırdığınız paradan daha az bir para alacaksınız . Kulağa ne kadar saçma geliyor öyle değil mi ? Örneğin ben 10 Bin TL para yatıracağım fakat bana 9 Bin TL verecekler . Sebebini sorduğum zaman da sözleşmede öyle yazıyordu bunu sen kabul ettin diyip işin içinden çıkacaklar . Haklılar mı ? Sonuna kadar . Peki neden sadece imza değil de Ad – Soyad ve imza istiyorlar ? Bunu bir hukukçuya sorduğum zaman Ad ve Soyad yazmanızda imza yerine geçtiği bana söylendi . Yani imzayı sallasanız da ad ve soyadınızı yazış stilinizden yine sizin siz olduğunuzu bulmaya çalışıyorlar . He bu arada eğer bir sözleşme imzalayacaksanız sözleşme yazısının bittiği yerin tam altına imza atın . Bunu da söylemeden geçmek istemedim . Nerde kalmıştık ? Gerçek hayatta Ad – Soyad ve imza atarak hizmet ve şartlarını kabul ediyoruz .
Peki sosyal medya da ? Örneğin Facebook , Twitter , Youtube gibi platformlar nasıl çalışıyor ? Bildiğiniz üzere üyelik açarken sizlere bir onay kutucuğu ve kutucuğun yanında hizmet ve şartları kabul ettiğinize dair yazı gösterilmekte . O kutucuğa onay vermezseniz örneğin Facebook’a üye olamazsınız . Peki onay vermeden üye olamayacağınızı biliyorsunuz fakat neye onay verdiğiniz hakkında hiçbir fikriniz var mı ? veya hiç açıp okudunuz mu ? Twitter , Facebook ve Youtube platformlarının hizmet ve şartlarına kısa bir göz gezdirdim ve dikkat çekici 3 – 5 şey buldum . Eğer bu platformlara üyeyseniz bilmeniz gereken şeylerden bahsetmek istiyorum . Öncelikle Twitter’dan bahsedeceğim . Twitter şartları Türkçe olmadığı için bunun çevirisi ile uğraşmak istemedim . Twitter’da hesabınızı kapatırsanız bütün verilerin sileceği gözüme çarpan bir şart oldu . Bilmeyeniniz varsa öğrenmenizde yarar var . Facebook ve Youtube yaş konusunda biraz hassaslar . Özellikle Facebook 13 yaşından küçüklerin Facebook profili oluşturamayacağı ve yaşını olduğundan büyük göstermek bir şartların ihlali olduğunu söylemektedir . Youtube platformunda ise olaylar biraz daha karşık . Youtube diyor ki Eğer (a) yasal olarak bağlayıcı bir anlaşma yapabilecek yaşta değilseniz, veya (b) ikamet ettiğiniz veya Hizmet’i kullandığınız veya Hizmet’e erişim sağladığınız ülkenin kanunları uyarınca Hizmet’i almanız veya kullanmanız hukuken yasaklanmış ise veya hukuki nedenlerle kısıtlanmış bir kişi iseniz, Hizmet’i kullanamazsınız ve Şartlar’ı kabul edemezsiniz.
Youtube şartlarında Kayıtlarınızda bulunması için yerel Şartlar’ınızın bir çıktısını almalı veya bir kopyasını saklamalısınız. Diye bir madde var fakat tam olarak ne olduğunu anlamadım . Kısaca dikkatimi çeken şartları sizlere sıralamak istiyorum .
Facebook hesabınız kapanırsa yeni hesap açamazsınız . Aynı anda 2 profil oluşturamazsınız , Hüküm giymiş bir cinsel suçluysanız Facebook’u kullanmayacaksınız. ( bu topluluk açısından güzel bir şey ) , hesap çalmayacaksınız , saadet zinciri kurup reklamını yapmayacaksınız , eğer bir satış yapıyorsanız kişisel profil değil sayfa kurup sayfa üzerinden yapacaksınız , ırkıçılık yapmayacaksınız gibi dikkatimi çeken maddeler var . Peki Youtube ? Youtube’de işler biraz daha telif üzerine ve kişilerin birbirine zarar vermemeleri üzerine yoğunlaşmış . Sonuç itibariyle youtube bir para kazanma , kazandırma platformu olduğu için bu şartlar gayet normal .
Peki biz bu şartları okuduk ve kabul ettik . Ben boşuna mı bu kadar uğraştım yazı / video için siz boşunamı okudunuz / izlediniz . Tabi ki hayır . Geçtiğimiz aylarda yurt dışında olan bir olaydan sizlere bahsedeyim herkes kendine pay çıkarsın . Tam hatırlamamak ile birlikte belediye diye aklımda kaldı . Belediyenin biri halka açık bir WİFİ ağını kuruyor . İnsanlar bedava şekilde Wifi kullanıyor . Tabi bedava wifi var herkes kullanır , kullanmakta da sonuna kadar haklılar sonuçta bedava . Fakat bu işte bir gariplik oluyor . Wifi’ye bağlanmadan önce hizmet şartları size sunuluyor . Bu hizmet şartında kamu yararına bedava 8 saat çalışacağınızı kabul etmiş oluyorsunuz . Yani bedava wifi kullanabilmek için 8 saat çalışacaksınız ve şartları okumadığınız için bilmeden devlete hizmet borçlanmış oluyorsunuz .
Lafı toparlayacak olursak bir yere kayıt olurken veya sözleşme imzalarken ne kadar boş bile görseniz o şartları okuyun . Sonuçta altında sizin imzanız olacak .Ne kadar devlet yararına da olsa kuru kuruya 8 saat çalışmak istemezsiniz diye düşünüyorum .