Kabakulak, kulaklarınızın yakınında bulunan tükürük üreten (tükürük) bezlerini etkileyen viral ve son derece bulaşıcı bir enfeksiyondur. Kabakulak, insandan insana tükürük yoluyla kolayca bulaşan bir virüsten kaynaklanır. Eğer bağışıklık kazanmazsanız, sadece hapşıran ya da öksüren hasta bir kişiden havaya yayılan tükürük damlacıklarını soluyarak kabakulak olabilirsiniz. Kabakulak, işitme kaybı gibi durumlar yaratabileceğinden ciddi fakat nadir bir hastalıktır. Kabakulak tedavisi belirtileri hafifletmeye yöneliktir. Kabakulaktan aşı ile korunmak mümkündür.
Kabakulak belirtileri nelerdir?
Kabakulak virüsü almış kişilerde belirtiler genellikle 2-3 hafta sonra otaya çıkar. Bu belirtiler şöyledir.
- Kabakulağın ilk belirtisi, yanakların da şişmesine neden olan şişmiş tükürük bezleridir.
- Şişmiş tükürük bezlerinde ağrı vardır
- Çiğneme veya yutma sırasında ağrı oluşur
- Ateş
- Baş ağrısı
- Kas ağrıları
- Hâlsizlik
- İştah kaybı
Kabakulak tedavisi nasıldır?
Sizde veya çocuğunuzda kabakulak belirtileri varsa doktorunuza danışmanz önemlidir. Kabakulak, belirtileri ortaya çıktıktan sonra yaklaşık dokuz, on gün boyunca hastalık bulaşıcıdır. Bu süreçte başkaları ile yakın temastan kaçının. Kabakulak tedavisi olarak özel bir tedavi yoktur.
Mümkün olduğunca istirahat edilmelidir.
Şişliklere soğuk veya sıcak destek uygulayarak rahatlama sağlanabilir.
İbuprofen gibi reçetesiz satılan ağrı kesiciler kullanılarak ağrılar hafifletilebilir.
Kabakulak ile ilişkili bazı oluşabilecek durumlar ise şöyledir
Beyin:
Kabakulak gibi viral enfeksiyonlar beynin iltihaplanmasına neden olabilir. Ensefalit nörolojik sorunlara neden olabilir ve hayatı tehdit edebilir.
Menenjit:
Kabakulak virüsü, merkezi sinir sisteminize bulaşmak için kan dolaşımına yayılırsa ortaya çıkabilecek bir başka tehlikeli sonuçtur. Menenjit ağır seyreden tehlikeli bir hastalıktır.
Testisler:
Orşit denilen testislerin biri veya her ikisinin ergenliğe ulaşmış erkeklerde şişmesine neden olabilir. Bir çeşit testis iltihaplanmasıdır. Orşit ağrılıdır, ancak nadiren ileriki yaşlarda kısırlığa sebep olur.
Pankreas:
Pankreatit belirtileri üst karında ağrısı, bulantı ve kusmadır.
Kalp sorunları:
Nadiren, kabakulak anormal kalp atışı ve kalp kası hastalıkları ile ilişkilendirilmiştir.
Düşük:
Hamileyken kabakulak geçirmek düşüklere neden olabilir.
İşitme kaybı:
Bir veya iki kulakta da işitme kaybı olabilir. Nadir olmasına rağmen, işitme kaybı bazen kalıcıdır.
Kabakulaktan korunma
Kabakulak hastalığını önlemenin en iyi yolu hastalığa karşı aşı olmaktır. Bunun için kızamık-kabakulak-kızamıkçık (KKK) aşısı olunması gerekmektedir. Aşı okul öncesi dönemde 2 doz olarak uygulanır.