Element ve bileşikler yapısı itibarıyla hem ortak özellik gösterebilirken hem de birbirlerinden farklı özellik gösterebilirler. Bu ortak ve farklı özellikleri iyi anlamak ve değerlendirmek gerekmektedir. Bu bağlamda incelendiğinde;
Elementler ve bileşiklerin ortak özellikleri:
- Her ikisi de saf maddelerdir.
- Homojen yapıya (maddenin her yerinde aynı özelliği gösteren) sahiptirler.
- Kendilerine has bir özkütleleri (yoğunluk) bulunmaktadır.
- Hal değişim sıcaklıkları (erime ve kaynama noktaları) belirli şartlar altında sabittir.
- Fiziksel yöntemlerle kendilerinden daha küçük maddelere ayrıştırılamazlar.
- Her ikisi de molekül yapıda bulunabilmektedir. Bileşikler için bunun anlamı en az iki farklı cins atom, elementler içinse ikili gruplar halinde bulunan aynı cins atomlardır.
Elementler ve bileşiklerin farkları:
- Elementler aynı cinste atomlardan meydana gelirken; bileşikler farklı türdeki atomların bir araya gelmesiyle oluşmaktadır.
- Elementler kendilerinden daha küçük parçalara ayrılamazken; bileşikler kimyasal yöntemlerle daha basit maddeler yani elementlerine ayrılabilmektedirler.
- Elementler sembollerle (He, Na, Mg, Cl vb.) ifade edilirken; bileşikler formüllerle (NaCl, NH3,H2O vb.) ifade edilmektedir.
Element ve Bileşikler Arasındaki Fark Nelerdir?
Elementler ve bileşikler arasındaki fark; elementlerin tek cins atomdan oluşurken bileşiklerin farklı cins atomlardan oluşması, elementler ayrıştırılamazken bileşiklerin ayrıştırılabilmesi ve elementlerin ifadesinde semboller kullanırken bileşiklerin ifadesinde formüller kullanılmasıdır. Element ve bileşikler birçok ortak özelliği sahip olmanın yanında, birkaç durumla birbirlerinden ayrılmaktadırlar. Birbirlerine karıştırılmamaları için söz konusu durumların bilinmesi önemlidir.
Element ve Bileşiklerin Yoğunlukları Sabit Midir?
Element ve bileşiklerin yoğunlukları, oluştuğu maddeler arasında sabit bir oran bulunduğundan dolayı belirli koşullar altında sabittir. Yoğunluk, bir diğer ifadesiyle özkütle; bir maddenin birim hacmindeki kütlesi şeklinde tanımlanmaktadır. Fizikte “p” veya “d” harfiyle simgelenen bu kavram, maddenin kütlesinin hacmine bölünmesi ile bulunmaktadır. Dolayısıyla hacimleri aynı olan maddelerin kütleleri farklıysa, yoğunlukları da farklı olmaktadır.
Bir madde hal değişimine uğrarken yoğunluğu da değişmektedir. Tanecikler arasındaki mesafe azaldıkça hacim küçülmekte, bu da yoğunluğu değiştirmektedir. Genellikle maddenin yoğunluğunun en yüksek olduğu hali katı halidir ve katıdan sıvı ya da gaza geçerken yoğunluk azalmaktadır. Bununla birlikte maddenin miktarı arttıkça hacmi de artmaktadır. Yoğunluk hesaplaması göz önünde bulundurulduğunda, madde miktarının yoğunlukla bir ilgisi bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Element ve Bileşiklerin Belirli Ayırt Edici Özellikleri Var Mıdır?
Element ve bileşiklerin ayırt edici özellikleri; yoğunluk, erime noktası, kaynama noktası gibi özelliklere sahip olduklarından dolayı vardır. Ayırt edici özellikler maddeleri tanımak, diğer maddelerden ayırt edebilmek için kullanılan özelliklerdir. Maddenin rengi, kokusu, şekli bu özelliklerden bazılarıdır ancak bütün maddeler bu özelliklere göre ayırt edilememektedir.
Koku, renk, şekil gibi ayırt edici özelliklerin işe yaramadığı noktalarda devreye erime sıcaklıkları, kaynama sıcaklıkları, donma sıcaklıkları ve yoğunluk gibi faktörler girmektedir. Bu kavramlar her madde için farklı değerlere karşılık geldiklerinden dolayı maddenin tanınmasını ve diğerlerinden ayrılmasını sağlamaktadırlar.
Element ve Bileşikler Saf Madde Midir?
Elementler ve bileşikler saf maddelerdir. Maddeler saf madde ve karışım olmak üzere ikiye ayrılmaktadırlar. Saf maddeler de kendi içerisinde element ve bileşik olarak ikiye ayrılmaktadır. Bu maddeler genellikle doğada saf halde bulunmaktadırlar ve homojendirler. Bu nedenlerle sorunun cevabı “evet” şeklinde olmalıdır.