Raşitizm nedir, nasıl bir hastalıktır? Raşitizmin nedenleri, belirtileri nelerdir? Raşitizm nasıl önenir ve nasıl tedavi edilir?
Raşitizm
Çocuklarda, kemiklerin çarpılması hastalığına «raşitizm» denir. Bu hastalık büyüme sırasında beslenme düzenindeki birtakım bozuklukların sonucu olarak, en çok kemiklerdeki çarpıklıklarla kendini gösterir. Çocuk anne karnından 18 yaşına kadar olan süre içinde raşitizme uğrayabilirse de en çok 6 aylık -2 yaş arasında görülür.
Sağlık şartları iyi olmayan şehirlerde raşitizme daha çok rastlanır. Anne sütü yerine mama ile beslenen çocuklar raşitizme daha elverişli bir duruma düşerler. Bu arada, kalsiyum (kireç), vitamin, fosfor, güneş ışığı yoksunlukları raşitizmin başlıca sebepleridir.
Raşitizm en çok baş, gövde, kol, bacak kemiklerinde bozukluğa yol açar. Bu hastalığa uğramış çocuklarda baş kemikleri arasındaki bıngıldaklar vaktinde kapanmaz, başın arkasında kafa kemiği yumuşak kalır. Bundan dolayı da baş aşırı derecede büyür, kafatası biçimsiz bir şekil alır. Ayrıca, yüz kemiklerinde de bozukluklar olur, alın kemikleri dışarı fırlar.
Raşitizmde dişlerin çıkması gecikir, süt dişleri çabuk çürür, erken dökülür, bunların yerine dişler de kusurlu, çarpık olur. Göğüs, kaburga kemikleri de bozulup eğrilir, omurga kamburlaşır. Kol, bacak kemiklerinde de eğrilikler, çarpıklıklar olur, kaburgaların gelişememesi, bacakların sıska kalışı yüzünden karın dışarı fırlar.
Raşitizme uğrayan çocuklar geç yürür, hastalığa yakalanmadan önce yürümeye başlamışsa sonradan gene yürümez olur. Raşitik çocuklarda hazımsızlık, sürgün de sık sık görülür.
Nedenleri.
Hastalığı önleyen D vitamini, süt ve sütlü besinler, yumurta ve balıkyağında bulunur. Ayrıca güne ışınları deride bulunan bir ön vitamini D vitaminine dönüşmesini sağlar. D vitamininin yeterince alınmaması ve güneş ışınlarından uzak kalmak, hastalığın oluşmasının başlıca nedenleridir. Güneş ışınlarının bol alınabileceği tropikal bölgelerde hastalığın görülmesinin nedeni ise çocukların güneşe çıkmalarıdır.
Belirtileri.
Hasalık genellikle bir yaşında ortaya çıkar. Zayıflık, iştah azalması, çıkık karın, kansızlık ve ishalin yam sıra kemikler yumuşak olduğundan uzun kemiklerde bükülmeler görülür. Dolayısıyla kol ve bacak kemiklerinde şekil bozuklukları ortaya çıkar. Göğüs yandan yassı bir görünüm alır.
Tedavisi.
Başlıca iki tedavi yöntemi vardır. D vitamini vermek ve güneş ışınlarından yararlanmak. Önceleri raşitizmin yanlış ve kötü beslenmeden kaynaklandığı sanılırdı. Oysa bugün fosfor-kalsiyum metabolizmasındaki bir bozukluktan kaynaklandığı bilinmektedir. Raşitizmin çok ender de olsa D vitaminin bağırsaklarda emilmemesi ya da böbreklerde var olan bir anormallik nedeniyle idrar aracılığıyla böbreklerden atılamaması nedeniyle de oluşur. Bu durumda tedavi nedene göre değişmektedir.