Tüketim nedir? Malların ve hizmetlerin kullanılmasıdır. Gıdada olduğu şeklinde, bazı hallerde, bir ferdin tüketimi malın öteki bir şahıs tarafınca kullanılmasını engeller. Bununla beraber, genel mallar diye adlandırabileceğimiz öteki mallar; mesela yüzme havuzları ve parklar, bir tek kişi tarafınca tüketilemez. Bu tür mal ve hizmetlerden oldukca sayıda insan yararlanır. Bazı mallar bu iki kategorinin ortasında bir yerde düşünülebilir: Mesela evimizde-ki mobilya, ailenin tüm fertleri tarafınca kullanılır; sadece genel olarak halk tarafınca kullanılmaz.
Bir örnek: Motorlu taşıt üretimi Otomobil üretiminde lüzumlu olan mühim kalemlerden biri de lastiklerdir. Lastikler, çoğunlukla kauçuktan yapılır. Kauçuk, Brezilya’da yada Cenup Doğu Asya’da ağaçlardan elde edilir yada bileşik olarak da üretilebilir. Naturel kauçuğu örnek alır-sak, kauçuk ilkin ağaçlardan akıtılır, kovalarla bir tesise göç eder ve burada işlenerek tabakalar haline dönüştürülür.
Belli başlı otomobil fabrikaları tropikal ülkelerde değil Avrupa, ABD ve Japonya’da olduğundan, katman halindeki kauçuğun limanlara taşınması daha kolay hale gelir. Kauçuk kamyonlara yüklenerek, faturalar, konşimentolar ve gümrük beyan-nameleriyle beraber en yakın limana gider. Limanlarda vapur yüklenmeden ilkin lüzumlu belgeler düzenlenir. Bundan sonrasında kauçuk işçiler tarafınca vapur ambarına istif edilir. Önceleri kauçuk elle yüklenirdi, fakat bugün çoğunlukla vinçler kullanılır ve hatta konteynerlenmiş halde bile yüklenebilir. Konteyner, kolay yükleme ve taşıma için kullanılan ve oldukca oranda mal alabilen oldukca büyük bir kutudur.
Belirtilen oranda malın yüklendiğinden güvenilir olmak için konşimento gereklidir. Konşimentoda ek olarak malların nereye ve kime teslim edileceği de belirtilir. Gümrük beyannameleri, ihraç malları mevzusunda informasyon edinmek isteyen mahalli gümrük yetkilileri için istatistiki bilgiler ihtiva eder. Vapur sahipleri gemilerini ve yük sahipleri yüklerini çeşitli risklere karşı sigortalarlar. Mal daha limana ulaşmadan ilkin bile, en iyi ihracat yöntemi mevzusunda malı sevk eden firmanın hizmet vermesi istenmiş olabilir. Malı satın alan kimse kauçuk üreticilerinden daha değişik bir uyruğa haiz olabilir. Bu yüzden bir problem çıkabilir, bu sebeple kauçuk üreticileri genel anlamda bir tek kendi para birimlerini kullanabilirler ve bu da çoğunlukla alıcılarda olmayan bir paradır.
Bu yüzdendir ki, sorunsuz bir ödeme için bankacılık hizmetlerine gereksinim duyulur. Varış limanında, mesela İngiltere’de, aynı hizmetlere gerek duyulur. Burada gümrük memurları, vergi ödenmesi lüzumlu kalem olup olmadığını denetim ederler. İngiltere’deki liman ve oradaki işçiler doğru oranda malın uygun durumda varmış bulunduğunu güvence ederler.
Artık çoğunlukla kara taşımacılığı gerekmektedir ve bazı durumlarda mallar bir depoya yerleştirilir. Bu depolar, daha sonraki bölümlerde ele alacağımız, aracı diye nitelendirdiğimiz kişilere aittir. ” Bozan kauçuğa bir süre için gerek duyulmayabilir. Bu durumda, hava şartlarına ve hırsızlığa karşı koruma elde eden bu depolar lüzumlu olurlar. Öteki durumlarda ise direkt ithalatçıya teslim edilir.
Kauçuğun plantasyonlardan Avrupa pazarına taşınmasıyla ilgili anlattığımız bu kısa öykü tecim dünyasının karmaşık yapısını örneklemektedir. Kolay bir birinci aşama ürün olan kauçuk bile, ilgili öteki işçiler olmaksızın lastik üretiminde kullanılamaz. Değişik taşımacılık türleri, sigorta ve bankacılık hizmetleri, belgelerin düzenlenmesi, gümrük çalışanının denetim ve nezarete, yükleme ve boşaltma, depolama vb. şeklinde birçok hizmete gerekseme duyarız.
Kauçuk için söylediklerimiz, otomobil imalatında kullanılmakta olan demir filizi, boksit (alüminyum filizi), cam, plastik ve öteki malzemeler için de geçerlidir. En rahat motorlu aracın bile kullanıma hazır olabilmesi için bir işçi ordusunun sağlamış olduğu geniş bir mal ve hizmetler yelpazesine gerekseme vardır. Kullanılan malzemeler haricinde, çeşitli aşamalarda oldukca oranda yakıta gerekseme vardır. Yakıt kaynakları naturel gaz; petrol, kömür ve elektrikten oluşur. Tüm bunların üretimi ticari etkinlik gerektirir.
Hizmetler ve tüketici
Şu ana kadar malların tüketiciye iyi mi ulaştırıldığını örnekledik. Bir hizmetle başka bir hizmete ulaşabiliriz. Çağdaş toplumda görülen bazı hizmetlerden birinci bölümde söz etmiştik. İnsanlar öteki hizmetlerden yararlanmak için hususi arabaların yada belediye otobüslerini kullanırlar.
Eğlence için beyazperde yada tiyatroya gideriz; avukatlarla, bankacı ya da emlakçılarla randevulaşırız; dost ve akrabalarımızı ziyaret ederiz; tatillerde başka kent ya da ülkelere seyahat yaparız. Bu örneklerden de anlaşıldığı suretiyle, mallar tüketiciye, tüketici hizmetlerine gitmekte ve böylece tecim hem üretime hem de tüketime destek olacak şekilde vazife yapmaktadır. Ticari hizmetler insanoğlu içindir. Ticari hizmetlere gerekseme duyarız, bu sebeple günlük yaşamımızda lüzumlu olan mal ve hizmetleri bir tek onlar sağlayabilir.