Bilecik ilinin tarihi, tarihçesi. Bilecik ilinde bulunan tarihi mekanlar, yerler ile ilgili bilgi.
BİLECİK TARİHİ; Tarih çağlarında bölgeye ilk yerleşenler Frigler oldu. Frigleri yıkan Kimmerlerin kısa süren egemenliği izledi. Pers Kralı II. Kyros, İÖ 546’da tüm Anadolu gibi Bilecik topraklarını da ülkesine kattı. Büyük İskender’in Anadolu’da Pers egemenliğinden ilk kurtardığı yerlerin arasında Bilecik çevresi de yer alıyordu (İÖ 334). İskender’in ölümünden sonra Seleukosların eline geçen kent, İÖ 3. yüzyılın başlarında Avrupa’dan gelen Galatların işgaline uğradı. Bergama Kralı I. Eumenes ve I. Attalos’un, Galatlara karşı yaptıkları başarılı seferlerle Kuzeybatı Anadolu, Galatlardan kurtarıldı. İÖ 133’e kadar Bergama Krallığı yönetiminde kalan bölge, bu tarihte Roma İmparatorluğuna bağlandı. Bölgenin en eski yerleşim yerlerinden biri olan Bilecik, İznik merkez olmak üzere Anadolu Selçuklu Devleti’nin kurulmasından sonra, Türklerin akınlarına uğradı.Birinci Haçlı Seferi’nde İznik’in Bizans’ın eline geçmesi üzerine, Türkler geri çekilmek zorunda kaldı. 13. yüzyılın ortalarına doğru Oğuzların Kayı Boyu’na bağlı Türkmenler, Bizans sınırına gelerek yerleştiler. Kayılar, Söğüt’e yerleşerek akınlar düzenlemeye başladılar. Osman Bey, Bilecik’i 1299’da fethetti. Bursa’nın fethinden sonra beyliğin merkezi Bursa’ya taşındı. Osmanlı Devleti’nin ilk yıllarında önemli merkezlerden biri olan Bilecik, eyalet örgütü kurulunca Anadolu Eyaleti’nin Sultanönü (Eskişehir) Sancağı adıyla buraya bağlandı. Yunan kuvvetleri 6 Ocak 1921’de Bursa’dan ilerleyerek Bilecik’i işgal ettiler. 9-11 Ocak 1921 tarihleri arasında Türk kuvvetleri Gündüzbey-İnönü Hattı’nda düşman kuvvetlerinin önüne çıkarak üç gün süren çetin savaşlar sonunda Yunanlıları geri çekilmek zorunda bıraktı. 27 Mart 1921’de, Bursa yönünden İnönü mevziine gelen Yunanlılar, 31 Marta kadar süren kanlı savaşlarda yine yenilerek geri çekildiler. Tarihe 1. ve 2. İnönü Savaşları adıyla geçen bu savaşlar, Kurtuluş Savaşı’nda kazanılan ilk zafer oldu. 1921 yazında yeniden Yunanlılar tarafından işgal edilen kent, 6 Eylül 1922’de düşman işgalinden kurtarıldı. Cumhuriyetin ilanından sonra 20 Nisan 1924’te il merkezi oldu.
TARİHSEL ESERLER: Bilecik’teki en eski tarihsel eser Belekoma Kalesi’ dir. Osmanlı dönemindeki en eski yapı ise, Orhan Gazi’nin yaptırdığı ve Eski Bilecik’in kuzeybatı kesimindeki vadide yer alan Osman Gazi Camisi’dir. Caminin bugün ancak kuzey duvarıyla minaresi ve avlu duvarlarından bir bölümü ayakta kalmıştır. Eski Bilecik’in bulunduğu vadinin merkezinde yer alan Orhan Gazi Camisi ise erken Osmanlı mimarlığının önemli yapılarından biridir. 1331’de yapıldığı, ayrıca çifte minarenin yapıya sonradan eklendiği, özgün minaresinin ise caminin uzağında kurulduğu sanılır. Yeni Bilecik yerleşme alanının doğusunda bulunan ve 19. yüzyıla ait olduğu anlaşılan Emirler Camisi de Yunan işgali sırasında yıkıldı ve günümüze yıkıntı olarak geldi. Bilecik kent merkezinin camiler dışında kalan öteki tarihsel anıtlarından büyük bir çoğunluğu yine vadideki eski yerleşmenin sınırları içinde yer alır. Orhan Gazi İmareti olarak anılan yapının yalnızca orta mekânları günümüze gelebilmiştir. Orhan Gazi Camisi’ nin yakınındaki Şeyh Edebali Zaviyesi ise türbe, zaviye, mescit ve dergâhtan oluşan küçük bir yapılar topluluğudur. Yapılar topluluğunun içinde iki türbe vardır. Mescit bölümünün sağında Şeyh Edebali Türbesi, solunda ve birkaç merdiven aşağısında Mal Hatun Türbesi yer alır.