Tayland’da, gezi için gittikleri mağaralar kompleksinde kaybolduktan 9 gün sonra dün (2 Temmuz) sağ olarak bulunan 12 futbolcu çocuk ile antrenörlerini gün ışığına çıkarmak, haftalar hatta aylar alabilir. Peki neden? AFP, kurtarma operasyonu ve zorluklarına ilişkin başlıca soruların yanıtlarını araştırmış:
Dalış yaparak dışarı çıkabilirler mi?
Teorik olarak evet, fakat gerçekleşmesi çok güç. Teknik dalışın bir türü olan mağara dalışı son derece riskli. Hele de 10 gündür aç ve susuz kalıp bitkin düşmüş, yüzme dahi bilmeyen, hiç dalış tecrübesi olmayan çocuklar için çok çok riskli.
Çocukların mahsur kaldığı Tham Luang 10 km’lik uzunluğu ile Tayland’ın en uzun, dar ve dönemeçli koridor ve pasajları ile içinde seyretmesi en zorlu mağarası. Bu yönteme başvurulması halinde çocukların kurtarma dalgıçlarını izleyerek, çamur ve birikintilerle dolu dar pasajlardan geçmesi gerekecek. Bu yolculuk onları mahsur kaldıkları yerde bulan sağlıklı ve deneyimli dalgıçların altı saatini almış. Yetkililer, çocukları gıda, su ve ilaç desteği ile rehabilitee ettikten sonra dalgıç ekipmanlarını kullanmak üzere eğitmeye başlamayı planlıyor. Bu amaçla çocukların yüzüne uygun olacak büyüklükte, 15 adet yüzü tamamen kapatan profesyonel dalgıç maskesinin tedariki için de çağrı yapılıyor. Ancak ABD Ulusal Mağara Kurtarma Komisyonu koordinatörü Anmar Mirza uyarıyor: “Mağara dalışları büyük tenik beceri gerekir ve özellikle eğitim almamış kişiler için son derece tehlikelidir. Dolayısıyla çocukları başka yöntemler bulup dışarı çıkarana dek, bulundukları yerde tedarik etmek daha doğru olur.”
Mağaranın dışından kazı yapılıp çocukları çıkarmak mümkün mü?
Uzmanlar günlerdir dağın tepesinde alternatif kazı yerleri araştırıyor. Bir kaç umut veren mevkide sondaj çalışması da yaptılar. Ama açtıkları bacalardan hiçbirinin çocukların mahsur kaldığı oyukla bağlantısı tespit edilemedi. Eğer bir çıkış noktası bulunup açılabilse dahi, çocukların bu kez de tırmanma ya da yukarı çekilme öncesi bulundukları yerde güçlerini kazanmış olması gerekiyor
Yürüyerek çıkamazlar mı?
En güvenli yöntem bu olurdu ama mağaranın bu bölümünü muson yağmurları nedeniyle su basmış durumda. Teorik olarak çocukların suların çekilmesini beklemesi de mümkün. Halihazırda pompalarla sular çekilmeye çalışılıyor ama aşırı yağış devam ettiği için şimdilik nafile bir çaba gibi duruyor. Bugün yağış durdu. Hava koşulları böyle devam ederse, bu olasılık değerlendirilebilir. Ama tahminler şiddetli mevsimsel yağışların yeniden başlayacağı yönünde.
Çocukları kurtarılması ne kadar zaman alabilir?
Kısmen çocukların ne kadar çabuk güç kazanacaklarına bağlı. Yetkililer bir yandan en güvenli kurtarma yöntemini araştırırken, bir yandan da çocukların haftalar, hatta aylar boyunca mağarada kalma olasılıklarını hesaplayarak hazırlık yapıyor. Tayland ordusu 4 aylık gıda tedarik ettiklerini duyurmuştu.
Çocuklar zihinsel olarak mağaradan ayrılmaya hazır mı?
Biran önce dışarı çıkmak istedikleri aşikar. Ama fiziksel olarak hazır olmaları da, dalış yöntemi ile özgürlüğe kavuşmalarına yetmiyor. Zihinsel olarak da hazırlanmaları, çamurla dolu daracık pasajlardan geçerken kapılabilecekleri korku ile başa çıkmayı, klostrofobiye yenilmemeyi öğrenmeleri gerekecek.
Kurtarma ekibinde yer alan Belçikalı dalgıç Ben Reymenants, şu aşamada çocukların zihinsel olarak stabil olduğunu, bunu da genç antranörlerinin soğukkanlılığına borçlu olduklarını söylüyor: “Antrenörlerinin enerjilerini korumak için hepsini birarada tutmayı başarması büyük şans. Onları hayatta tutan bu olmuş.”