Vücudun çeşitli yerlerinde olduğu gibi her bölgenin damarları ayrı adlandırılır. Anal bölgedeki damarlara da hemoroit denir. Bunların hastalıklı hale gelmesine de hemoroidal hastalık veya halk arasındaki adıyla basur denir. Anal bölgedeki damarlar karaciğere giden damarlarla ve sistemik dolaşıma giden damarlar arasında bir bağlantı yeridir. Gerek karaciğer dolaşımında ve gerekse sistemik dolaşımdaki bir tıkanma buradaki damarlarda şişmeye, kanın göllenmesine neden olur. Karaciğer sirozunda oluşan hemoroitler, hamilelik sırasında oluşanlar, pelvisdeki tümörlerde görülen hemoroitler bunun sonucunda oluşmaktadır. Bunlar hemoroit oluşumunda daha az görülen nedenlerdir.
Hemoroid (Basur) Asıl Nedeni Nedir?
Hemoroit oluşumunda asıl faktör anüs bölgesindeki basıncın artmasıdır. Yani anüsteki spazmdır. Bunu yaratan en büyük neden ise kronik kabızlığa bağlı ıkınmalar, hamilelik, aşırı kilolardır. Hemoroit toplumun yaklaşık %60-70’inde görülebilen bir hastalıktır. Fakat hastaların bunu önemsememesi, doktora gitmek istememesi ve kulaktan dolma bazı önerilerle tedavi etmeye kalkmaları yüzünden toplumdaki tam oran bilinmemektedir. Aşırı obez kişilerde pelvik basınç ve buradaki damarlar üzerine olan basınç artmıştır. Ayrıca bu kişiler sağlıksız beslenen kişilerdir. Yeterince sebze, meyve ve lifli gıda almazlar. Bu da kabızlığın oluşumunu kolaylaştırır. Bazı kişilerin ise genetik olarak bağırsak alışkanlığı bozuktur. Bu durum genelde sedanter bir yaşam sürenlerde fazladır. Bu kişiler özellikle lifli gıdaları az tüketirse, günlük aldığı su miktarı az ise kabızlıkları daha da artar. Bu da ıkınmayı beraberinde getirir. Bunlar tuvalette uzun süre geçirirler. Ikınma nöbetleri ile anal basıncı çok arttırırlar. Damarlardaki kan basınç nedeniyle kalbe dönemez. Damarlar genişler, anüs dışına çıkar.
Tıpkı kabızlık gibi kronik ishal nöbetleri de anal bölge de tahrişe neden olarak hemoroit oluşturur. Tuvalet ihtiyacı olan kişi tuvalete gittiği zaman refleks olarak o bölgeye daha fazla kan akışı olmaktadır. İshal nedeniyle o bölgede tahriş oluşmuş ise artan kan miktarı kanama şeklinde reaksiyon verir.
Hamilelikte Basur (Hemoroid)
Hamilelik döneminde pelvik damarları üzerine baskı artar. Bu hemoroidal damarların şişmesine ve basura neden olur. Bu durum hamilelerde 28-30. haftadan sonra görülür. Hamileliğin bitimi ile birlikte hemoroitlerde gerilemeler saptanır.
Bunların dışında işi gereği ağır yük taşıyanlarda, uzun süre oturarak çalışan kişilerde tuvalette uzun süre geçiren ve ıkınmayı huy haline getirenlerde, homoseksüellerde veya ters ilişki sonrası da hemoroitler görülmektedir.
Alkol alışkanlığı olanlarda, işi gereği sık sık bisiklet veya motosiklet kullananlarda, yöresel olarak günlük diyetle fazla miktarda baharat kullananlarda (özellikle acı yiyecekler), uzun süre öksürük nöbetleri sonrası da hemoroitler saptanmaktadır.
Basurdan korunmak için kabızlıktan korunmak önemlidir. Bunun için lifli gıdalara yönelmek gerekir. Sofrada sebze yemeklerini eksik etmemek gerekir. Her gün meyve yemelidir. Günlük en az 3 litre su içmelidir. Baharatlı gıdalardan özellikle acıdan uzak durulmalıdır. Birde her gün 10 dakikalık ılık suya oturma banyoları yapılmalıdır.