Split (Parçalanmış), senaristliğinin dikkat çekiciliği ve gerilim dozunun iyi ayarlanmasıyla Shyamalan filmografisinin üst sıralarında yer alacak bir film olarak göze çarpıyor.
Filmi, çoklu kişilik bozukluğuna haiz Kevin’ in, üç kız arkadaşı kaçırıp onları esir etmesi ve kızların bu esaretten kurtulma çabaları olarak özetleyebiliriz. Kolay bir gerilim filmi benzer biçimde duran hikayenin ilgi çekici kısmı Kevin’ in hastalığı.
Çoklu kişilik bozukluğu, kişinin birbirinden değişik minimum iki kişiliğe haiz olması ve bu kişilik yapıları içinde geçişler yaşaması sebebiyle oluşan ruhsal bir hastalıktır. Filmimizde Kevin 23 ayrı kişiliğe haiz ve bu kişiliklerin hepsinin birer adı ve karakterleri var. Biri dokuz yaşlarında bir çocuk iken diğeri bir bayan, başka biri ise bir sosyopat. O an hangisinin kişiliği daha baskınsa ışık – Barry’ nin kullandığı ifadeyle – da onda oluyor ve Kevin’ in yerine o geçiyor.
Barry üstünden tedavi de görüyor. Dr. Karen, bu süreçte onun hem doktoru hem de sığındığı bir liman benzer biçimde. Bu aşamada Dr. Karen ile beraber başka bir garip bir fikre tanık oluyoruz. Değişik karakterlerin kişilikleriyle birlikte hastalıkları, fizyolojik durumları da değişkenlik gösterir mi? Şu demek oluyor ki bir karakterin şeker hastalığı varken kişilik değişimiyle bu hastalık ortadan kalkar mı? Gerçek hayatta bu biçim belirgin bir bulgu olmuş mudur bilemem fakat fikri bile aslına bakarsak insana esin veriyor. Şahıs sınırları ne kadar zorlayabilirse yada sınırlarını aşabilirse bunda ne kadar başarıya ulaşmış olabilir mi? Bu probleminin yanıtını film veriyor.
Bir paragraf James McAvoy‘ a açalım. Rolünün altından oldukça başarıya ulaşmış bir halde kalktığını söylemeliyim. Filmin başarısına katkısı oldukça fazla. 23 tane kişilik sahibi birini canlandırması aslına bakarsan kim bilir bir durum. Bu karakterler (7-8 tanesi sahneliyor) içinde gidip-gelmeleri; mimikleri ve mizaç değişimleri ile fazlaca iyi kotarmış. Yan rollerde Anya Taylor-Joy, Betty Buckley yer ediniyor.
Hikayede Casey karakterinin geçmişinin iyi işlenmediğini düşünüyorum. Finale katkısı olsun diye konmuş fakat altı doldurulamamış benzer biçimde geldi. Filmin en belirgin negatif yönü.
M. Night Shyalaman‘ ın sürprizli sonu bu sefer göze sokulur şekilde değil. Son jenerikten sonrasında bir öteki filmi Unbrekable’ a gönderme yapıyor ve filmin bazı noktaları da açığa kavuşuyor. Yazının girişinde de söylediğim şeklinde Split, filmografisinin üst sıralarında yer alacak başarıya ulaşmış ve izlenmesi ihtiyaç duyulan bir yapım.
Bir önceki yazımız olan Keşfedilmesi Gereken Efsane Filmler Kuşağı başlıklı makalemizde 13 kat izle, 2017 en iyi filmler ve en iyi bilim kurgu filmleri 2016 hakkında bilgiler verilmektedir.