Benzin ve motorinde eşel mobile dönülsün! KDV inerse benzin motorin 5 lira ucuzlar
EPGİS benzin ve motorindeki KDV’nin yüzde 1’e indirilmesini önermişti. Sabah Gazetesi yazarı Diler Güngör de bu öneriye destek verip eşel mobil sistemine dönülmesini istedi. Kamuoyundan gelen bu talebi iktidar dikkate alırsa benzin ve motorinde 5 liralık bir ucuzlama olabilir.
Benzin ve motorin fiyatlarında eşel mobil sistemi vardı ve bu sistem sayesinde dolar kuru ve petrol fiyatlarındaki artışı vatandaş çok daha az hissediyordu. Ancak eşel mobil sistemi 1 ay önce önce motorin fiyatlarında kaldırıldı geçen hafta da benzin için aynı karar getirildi. Eşel mobil sisteminde gelen zamlar devletin aldığı vergiden karşılanıyor, zam pompaya yansıtılmıyordu.
Devlet ne kadar vergi alıyor?
Son zamla 19 liraya çıkan motorinin 2 lira 52 kuruşu ÖTV, 2 lira 89 kuruşu da KDV olarak devlet tarafından tahsil ediliyor. Toplamda 1 litreden devletin aldığı vergi 5 lira 41 kuruş. Hükümet bu vergiden bir süreliğine vazgeçerse 19 lira olan motorinin fiyatı anında 14 liranın altına inecek. Öneriyi ilk getiren EPGİS oldu. Sabah yazarı da hem ona destek verdi hem de eşel mobile dönülmesini istedi.
Akıl sır ermiyor
Bugünkü köşesinde Dilek Güngör “İşin bir başka boyutu da şu… Aslında pek akıl sır da erdiremediğim” diyerek akaryakıt için şu öneriyi yaptı:
*Rusya-Ukrayna savaşı ve yaptırımlardan dolayı emtia fiyatları rekor kırıyor. Petrol 114 dolar civarında seyrediyor. Rusya’nın işgal girişiminin başlamasından bu yana yüzde 24’lük artış yaşandı. Akaryakıt fiyatlarına da zam üzerine zam gelmeye başladı. Fakat hem petrol fiyatlarındaki oynaklığın enflasyon hem de vatandaş üzerindeki etkisini sınırlayan ‘eşel mobil sistemi’ devreden kalktı. 1 ay önce motorinde kalkmıştı, geçen pazartesi günü de benzinde bitti.
*Hatırlayın, sistem 2018’de Berat Albayrak’ın Hazine ve Maliye Bakanlığı döneminde kurgulanmıştı. Tüketicinin alım gücünün düşmesini önlemek amacıyla, akaryakıt fiyatlarındaki artışlar özel tüketim vergisinden otomatik bir şekilde karşılanıyor, akaryakıtın pompa fiyatı sabit kalıyordu. Devlet bayağı bir feragatta bulunmuştu. Bunun vatandaşa da enflasyona da yansıması olumlu olmuştu. Üstelik, o dönemde motorinin tonu 707 dolardı. Bugün 1.040 dolar. Petrol 79 dolarlar seviyesindeydi. Bugün 114 dolar…
Dün açıklanan enflasyon rakamlarında da bir önceki yılın aynı ayına göre artışın yüksek olduğu ana grup yüzde 75.75 ile ulaştırma… Yani aslında bugün, eşel mobil sisteminin tekrar devreye alınması (geçici bir süre de olsa) için sebep çok…Ya da KDV’nin düşürülmesi için…
KDV YÜZDE 1’E İNERSE…
EPGİS de yüzde 18 olan KDV oranının mazot ve benzin için yüzde 1’e indirilmesini önerdi. Şayet hükümet bunu yaparsa benzin ve motorinde 5 liraya varan bir indirim sağlanabilecek. Akaryakıtta yüzde 18 olan KDV ile fiyatlar artıkça devletin tahsil ettiği rakamın da arttığını belirten EPGİS Başkanı Fesih Aktaş, şu öneriyi yaptı:
*19 liraya ulaşan motorinin içerisinde 2 lira 52 kuruş ÖTV ve 2 lira 89 kuruşa varan KDV ile birim maliyette 1 litrede toplamda devlet, 5 lira 41 kuruş vergi almaktadır.
*Bu verginin KDV olan kısmından 2 lirasının vatandaşa yansıyacak şekilde pompa satış fiyatlarından düşürülmesinin, kalan 89 kuruşun ise hızla kapanan akaryakıt bayileri ile dağıtım şirketlerinin toplam marjına yansıtılmasının hem vatandaş hem de iflasa sürüklenen istasyonlar için can suyu olacaktır.
Eşel mobil sistemi nedir?
Eşel mobil kelimesi Fransızca “échelle mobile” (hareketli ölçek) terimin Türkçe’ye geçmiştir. Fiyat veya ücret belirmesinde hareketli bir ölçeğin kullanılmasını ifade eder. Türkiye bu sistemi bir süre akaryakıtta vergilerin (ÖTV) azaltılması yoluyla fiyat artışlarının tüketiciye yansımasının önüne geçmekte kullandı. Ancak eşel mobil sistemi 2022 itibariyle sonlandırıldı. Böylece petrol fiyatlarına gelen zamlar ve dolar kurundaki her artış doğrudan vatandaşa yansıdı.