İzmir İktisat Kongreleri
22 Eylül 2020 Salı 00:03 Güncelleme : 22 Eylül 2020 Salı 00:03
İlki 1923 tarihinde yapılan, daha sonra 1981-1992 ve 2004 yıllarında tekrarlanan kongrelerde ekonomik anlamda önemli kararlar alınmıştır. Bunun Türkiye açısından çok önemli olduğunu düşünerek bizzat katıldığım 1992 yılındaki İktisat Kongresinde, kongrenin açılış konuşmasını devlet bakanı ve başbakan yardımcısı sıfatıyla SHP Genel Başkanı rahmetli Erdal İnönü yapmıştır. Konuşmalarının tam metnini dört ayrı yazıda ele alacağım.
İlk İktisat Kongresi, savaştan yeni çıkmış genç Türk Cumhuriyeti'nin nasıl bir sosyal ve ekonomik bir yapıya sahip olması gerektiğini, bizzat Atatürk’ün kendi ifadesiyle ‘Ülkenin ihtiyacı, ulusun yeteneği ve kudretini dünya ekonomisini göz önünde tutarak gereken önlemleri belirlemek’ amacıyla toplanmıştı. Toplumun çeşitli kesimlerini olabildiğince demokratik biçimde bir araya getiren bu ilk kongrede alınan kararlar 1930’lara kadar uygulanan iktisat politikalarına damgasını vurmuştur.
Bu iktisat politikaları temelde, kalkınmada önceliği özel sektöre veren politikalardır. Ancak 1920’lerin sonlarına doğru dünya ekonomisinin içine girdiği krizin etkisiyle tamamen pragmatik bir çözüm yolu olarak devletin ekonomide daha etkin olması gerekmiştir.
1981’de toplanan ikinci kongre ise demokrasinin askıya alındığı bir dönemde toplanmıştır. Siyasi partilerin, sendikaların ve derneklerin kapatılmış olduğu bir dönemde, yani katılımın kısıtlandığı bir ortamda yapılan tartışmalar ve alınan kararlar yeteri kadar verimli olamamıştır.
Bu yıl düzenlenen 3. İzmir İktisat Kongresi demokrasimizin genişlediği ve derinleştiği bir ortamda bu gelişmeye paralel olarak demokratik bir biçimde oluşturulmuş bir kongredir. Bu nedenle de kongrede yapılacak tartışmalar ve alınacak kararların önümüzdeki yıllarda hükümetimizin uygulayacağı politikalara büyük katkılar sağlayacağından hiç kuşkum yoktur. Dolayısıyla kongrenin oluşumuna katılmış herkesi, her kesimi kutlarım.
Devamı gelecek hafta...