Şu sıralar dünyada eleştirel düşünürlerin ele aldığı konuların başında yeni savaş kavramı geliyor. Yaşadığımız dönemi dördüncü dünya savaşı olarak niteleyen bu düşünürler, doğu bloğunun çökmesinden sonra kontrollü gerilim siyasetinin yerini sürekli savaşa bıraktığını ve gittikçe daha fazla nüfusu savaşa sokarak öngörülmez bir biçim aldığını söylüyorlar. Bu yazıda öncelikle bu kavramları ele alacağım. Daha sonra yeni savaşların kadınlar açısından ne anlama geldiğini tartışacak ve son olarak kadınlar açısından bir barış ve özgürleşme projesi olarak özsavunma konusunu ele alacağım.
Faşizm madem erkeklikten, acıdan ve ölümden besleniyor o zaman Jin Jiyan Azadî!
Her yerde ekonomik krizi doğrudan ilk hisseden kadınlardır. Ellerindeki bütçeyle ailenin gündelik ihtiyaçlarını karşılamak mecburiyetinde olan kadınlar, her türlü zamdan, SGK’dan çıkartılan ilaçlardan, ek tedavi ücretlerinden, yol parasındaki artıştan, okul malzemelerindeki pahalılaşmadan en çok etkilenenlerdir.
Belgesel filmler kimi zaman analitik değerlendirmelerin, sözel ve yazılı anlatının ötesine geçerek hakikatin etkin ve sürükleyici bir dilini yaratmakta öncü rol oynayabiliyorlar.
Kasım ayında Lübnan’da Kürt Hareketi bölgedeki kimi partilerle ortak bir demokratik modernite konferansı gerçekleştirdi. Bu konferans, Abdullah Öcalan’ın Ortadoğu’nun sorunları ve bu sorunların çözümleri üzerine geliştirdiği paradigmayı tanıtmayı ve tartışmayı amaçlıyordu. Beyrut’ta ilk yapılması ve Kürt coğrafyasının dışına çıkması açısından konferansın önemli bir başarı elde ettiğini söylemek gerekir. Öte yandan konferans Ortadoğu’da önemli bir aktör olmanın anlamını göstermek açısından da önemli idi.
Kürdistan ve Türkiye bugünlerde iki farklı kadının direnişine tanıklık ediyor. Bu iki kadının içinden geldikleri gelenekler, direniş repertuarları, yaşam öyküleri, öncelikleri, aidiyetleri birbirlerinden hem oldukça ayrışıyor hem de kesişiyor. Leyla Güven ve Şebnem Korur Fincancı’dan bahsediyorum. Bir başka üç kadının Sakine, Fidan ve Leyla’nın öldürülmesinin altıncı yıldönümünde, onları bu iki kadının direnişi selamlıyor. Kanımca Türkiye ve dünya kadın hareketleri ancak bu kadınların tümünü bir arada düşünür, bir arada değerlendirir ve ele alırsa feminizmin şu anda ihtiyacı olan atılımı yapacak, kadın mücadelesini bir sonraki aşamaya taşıyacak ve evrensel bir çıkışa kavuşturacak.
Nisan ayında Aram Yayınlarından çıkan ‘Özgür Yaşamı İnşa Diyalogları’ isimli kitapta dünyanın birçok yerinden 17 yazar Abdullah Öcalan’ın düşünceleri üzerine yazdılar. Kitap şimdilerde Almanca ve İngilizce’ye çevriliyor.
Bu kitapta benim de bir yazım var. O yüzden belki kitap hakkında bir değerlendirme yapmaya en uygun kişi olmayabilirim. Ancak kitaba yazdığım yazı tamamıyla kitabın ilhamıyla yazılmış olduğu için belki biraz o ilhamdan bahsedebilirim.
Son zamanlarda dünyada kadın merkezli film ve dizilerde bir patlama yaşandığı gözleniyor. Bu patlamayı birkaç şekilde yorumlamak mümkün. İlk olarak kadınların son on yıla damgasını vuran ve kendini birçok farklı harekette gösteren anlam ve özgürlük arayışlarının gittikçe daha fazla ana akım estetik biçimlere sızdığı söylenebilir. Bir örnek vermek gerekirse bu sene Amazon’un yayınladığı ve Jennifer Aniston’ın başrolünü oynadığı “Sabah Şovu” dizisi “#MeToo” hareketini son derece dürüst bir biçimde masaya yatırıyor. Erkeklerin “avcı” rolünü üstlenerek kadınların peşinden koşmalarının ve onları sürekli cinselleştirmelerinin kadınların hayatında yarattığı tahribatı anlatıyor. Buna karşı koymanın tek yolunun da kadınlar arası dayanışma ve ortaklaştırılmış bir öz savunma olduğunu ikna edici bir biçimde gözler önüne seriyor.
2019’da ve 2020’nin ilk aylarında gerçekleşen kadın eylemlerini düşündüğümüzde 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nün dünya çapında coşkuyla, büyük kalabalıklarla ve radikal sloganlarla kutlanacağını bekliyorduk. Nitekim beklentimiz karşılandı ve yıl boyunca kadınların isyanına tanık olmuş birçok ülkede; Şili, Arjantin, Güney Afrika, Sudan, Filipinler ve Türkiye’de, kadınlar kitlesel eylemlerde bir araya geldiler. Kadınlar 8 Mart 2020 Dünya Kadınlar Günü’nü, 20. yüzyılın en başlarında ortaya çıktığı zamandaki enternasyonalist ve devrimci karakterine kavuşturdular. Bunun kadınlar açısından önemli bir kazanım olduğunu belirtmek gerek.