Time mecmuası tarafından kısa bir mühlet evvel Yılın Şahsı seçilen Elon Musk, SpaceX’in atmosferdeki karbondioksiti roket yakıtına dönüştürmek için bir program başlattığını duyurdu. Şimdiye kadar verilen detayların çok az olduğunu söyleyebiliriz, lakin Musk, atmosferik karbondioksitin meskene dönüş yolculuklarına güç sağlamak için kullanılabilecek birkaç şeyden birini temsil ettiğini ve bu ülkünün “Mars için de değerli olacağını” düşünüyor.
Musk “SpaceX, CO2’yi atmosferden alıp roket yakıtına dönüştürmek için bir program başlatıyor” diyor ve ekliyor: “İlgileniyorsanız lütfen katılın.“
İnsanların nasıl “katılacağı” şimdi aşikâr değil. Bu ayrıntı da, bu çalışma ile ilgili şimdi cevaplanmamış birçok sorudan yalnızca biri.
Turistik uçuşların uzayın hududuna ulaşmış olması, bu cins vazifelerin atmosfere verdiği zararın eleştirilmesine yol açtı. Blue Origin yahut Virgin Galactic‘in tersine SpaceX, NASA’nın araştırmalarına sağladığı yardımlar ile insanlığın yüzde birlik küçük bir modülünden daha fazla yarar sağlaması sayesinde bu tenkitlerden biraz korunuyor.
Tekrar de, bir SpaceX roketi her havalandığında salınan muazzam ölçülerdeki karbondioksit, Musk’ın Tesla aracılığıyla karada fosil yakıtları bitirme gayretlerine pek uymuyor.
Mars vazifelerinin pahalı olduğu kesin. Öteki bir gezegene gidiş – dönüş seyahatin tekrar havalanmak ve konuta dönüş seyahati yapmak için yakıtı taşıması gerekiyorsa, dışarı gerçek seyahat çok daha ağır olacak, daha fazla yakıt gerektirecek ve bir kısır döngü yaratacaktır. Bu yüzden varış noktasında mevcut olan hammaddelerden mümkün olduğunca fazla yararlanmak çok daha yeterli bir seçenek üzere görünüyor. Mars kelam konusu olduğunda bu, Mars atmosferinin yüzde 96’sını oluşturan karbondioksit sayesinde çok net bir potansiyel gaye manasına geliyor.
Dünya üzerinde pratik yapmanın da gezegenimizin geleceği için epeyce gerekli olan avantajları bulunuyor. Atmosferden uzaklaştırılan rastgele bir ölçü karbondioksit geleceğimiz için bir bonus olacaktır.
Öte yandan, SpaceX’in mevcut fırlatma takvimine güç sağlayacak kadar fazla roket yakıtını ekonomik bir biçimde havadan üretmesi çok da kolay olmayacak. Ne Musk ne de SpaceX web sitesi, bunu nasıl başarabileceklerinin detaylarını vermiş değil.
Açıklığa kavuşturmak için elimizdeki en düzgün şey, Musk’ın karbondioksit ve hidrojenin birleşerek metan, potansiyel bir roket yakıtı ve su oluşturduğu Sabatier tepkisine atıfta bulunan bir mühendise verdiği “Evet” cevabı.
Pek çok kişinin karşılık olarak belirttiği üzere, karbondioksitin yakıta dönüştürülmesi, özgür bırakıldığında kullanılabilecek formda ortaya çıkana nazaran çok daha fazla güç girişini gerektirir. Ucuz elektrik, bu fikrin gerçeğe dönüşmesi için gerekli bir girdidir ve bu da dönüşüm verimliliğinin düşük olması durumunda kıymetini azaltır, lakin kendi başına kâfi değildir.
Şayet Musk’ın planı Sabatier tepkisini kullanmaksa, bunun dezavantajı, yanmadan kaçan rastgele bir metanın, onu yapmak için kullanılan karbondioksitten birçok kat daha büyük bir ısınma tesirine sahip olacağı gerçeği. Bu, gezegenler ortasındaki seyahat sırasında büyük bir sorun olmayabilir lakin kalkış sırasında çok daha büyük sorunlar yaratabilir.
Alternatif olarak, karbondioksitin sıvı yakıta dönüştürülmesi de mümkün. Bu seçeneklerden rastgele birinin direkt hidrojen yahut öteki bir karbon içermeyen yakıt kullanmaktan daha uygun olup olmadığı şimdi net değil, fakat bunun nasıl yapılacağına dair fikirleri olanlara, katkıda bulunmaları için Musk’tan bir davet gelmiş durumda…