RS Otomotiv Grubu’nun yeni jenerasyon ekspertiz şirketi RS Oto Ekspertiz, ikinci el araç alım satımında hali hazırda yaşanan gelişmelerle ilgili olarak bir grup bilgiler paylaştı. Şirket, 2018 yılında çıkan ve 2020 yılında güncellenen yönetmelikle birlikte 8 yaş ve 160 bin kilometrenin altındaki arabaların alım satımında ekspertiz raporu mecburiliği olduğunu, fakat satış dönem süreçlerinde, birçok noterde rapor ibrazının hala gerçekleşmediğini belirtti.
“Satışların kelamlı beyana dayalı halde yapılması yönetmelikleri kağıt üstünde bıraktı”
Kısa bir mühlet evvel duyurulan 6 ay/6 bin kilometre yönetmeliğinde kişisel satıcıların muaf tutulduğunu hatırlatan RS Oto Ekspertiz Marka Lideri Fatih Yanık, yönetmeliğin çıkışıyla birlikte kilometre tespiti için TS-13805 HYB dokümanı sahibi ekspertiz işletmelerinin raporu ile noter satışının gerçekleştirmesi tarafında görüş bildirmiş olduklarını söz etti. Motorlu Taşıt Yönetmeliği’ne uygun olarak hizmet veren birtakım işletmelerin ve kimi noterlerin, yönetmeliklere uyduğunu, lakin birçok noterin ve işletmenin hala kelamlı beyanla alım satım süreci yaptığını kaydeden Yanık, “Ekspertiz dokümanının ibrazı yerine satıcının kelamlı olarak beyan ettiği kilometre dikkate alınarak satış periyodu veriliyor. Yani araç 0 kilometre de olsa, 200 bin kilometre de olsa, satıcının beyan ettiği kilometre bilgisi sisteme giriliyor. Bu durum aslında hem alıcının hem de gelecekte bu araca sahip olacak tüketicilerin mağduriyeti riskini barındırıyor. Tüketiciyi kandırmaya yönelik süreçlerde mevzu yasal süreçlere taşındığında, ekspertiz raporu ve yetki dokümanına bakılmaktadır” dedi.
“Var olan yönetmeliklerin uygulanması tüketicinin korunmasını sağlar”
Ülkemizde var olan yaklaşık 3 bin oto ekspertiz işletmesinden yalnızca 828’i TSE tarafından yetkilendirilmiş halde, TS-13805 Hizmet Yeterlilik Dokümanı ile ekspertiz süreçlerini sürdürüyor. Bir ekspertiz işletmesinin TS-13805 standartlarında belgelenmesi, ekspertiz ekipmanlarının kalibrasyonları ile birlikte, işyeri standartlarını sağlayabilme özelliklerine sahip olduğu manasına gelirken, bu belgeyi alabilmek için, işyeri çalışma ruhsatından, eğitimli çalışana kadar uzanan birçok standardı sağlamak gerekiyor. Kısaca, TS-13805 HYB sahibi işletmeler, TSE tarafından her yıl denetleniyor ve uygun olması ile birlikte yetkilendiriliyor.
“Nihai tüketicilerin, araç satın alma sürecinde bu evraka sahip işletmeler tarafından düzenlenmiş ekspertiz raporları ile araç satış süreçlerinin gerçekleştirmesi, menfaatlerine olacaktır” diyen Yanık, “Yetki dokümanına sahip olmayan işletmeler, yetkili olmamakla birlikte birebir işi yapmaya devam etmektedir. Burada süreç biraz da kesin tüketiciye bağlı. Tüketicilere tavsiyemiz; noterde araç satış öncesi ekspertiz raporu olup olmadığına, ekspertiz raporu varsa yetkili işletme tarafından düzenlenip düzenlenmediğine mutlak bakılmasıdır. Yönetmelikler tüketicinin korunmasına yönelik uygulamalar içeriyor. Lakin bunlara riayet edilmesi şartıyla ikinci el araç pazarında oluşabilecek mağduriyetlerin önüne geçilebilir” halinde konuştu.