Yazılı iletişim Türkçe bir dağ yolundan kıvrılarak, İngilizce ise otobandan yol alır.
Aşağıdaki şekil İngilizce ve Türkçe arasında özellikle yazı yazma becerisi konusunda temel farklar olduğunu gösterir.
Robert B Kaplan’ın ‘logical development patterns of different cultures’ da ele aldığı gibi İngilizce’de bir konu direk ele alınırken, Türkçe’de konu ‘oriental’ dillerde olduğu gibi konunun etrafından dolaşarak indirek bir biçimde geliştirilir. Bu diller arası farkı bir başka deyişle kültürler arası farkı ortaya koymaktadır. Elbette birçok kültürde yazı yazmak ve konuşmak gibi üretici yetiler şekilde ele alındığı gibi farklılıklar göstermektedir. Kaplan çalışmalarına Amerika’da üniversitelerde başlamış ve daha sonra da dünyanın değişik ülkelerinde ‘fulbright’ profesör olarak devam etmiştir. Bu ziyaretçi öğretim üyeliği konumu kendisinin İngilizce’ye karşı değişik ülkelerde öğrencilerin geliştirdikleri tutumu inceleme şansı vermiştir.
Yıllar önce Hintli öğrencilerin Amerikan üniversitelerinde yazı derslerinde yaşadıkları sorunlar üzerine okuduğum makale ve sonrasında Türk öğrencilerin de çok benzer sorunları yaşıyor olmalarından kaynaklı araştırmalarım sonucunda rastladığım başka bir çalışma da Kaplan’ın da bu sorunsalı açıklayan ieması gibi İngilizce yazı yazma becerilerinde sorun yaşadıklarını gösteriyordu.
Dillerin birbirlerine üstünlükleri olmadığını söyleyen sosyolinguistics prensipler de bu farkları bir gerçeklik olarak ele almaktadırlar. İngilizce öğrenenlerin en büyük korkularından biri yazı yazmak ve konuşmaktır. Bir parça üretici yetiler olduğu için haklı görünse bile temin ederim ki kendinizi en çok görebildiğiniz ve size başarı duygusunu en çok yaşatacak beceriler de bunlardır.
Ana dilin hedef dile olan zaman zaman olumlu ve olumsuz etkileri öğrenmenin başlarında herkes için kaçınılmazdır.
Yazı yazmaya başlayanların da en sık tekrarladıkları hatalar başta ana dilin bu etkisiyle yapılır. Ama iki dil arasındaki temel farkları kavradığımızda ilerleme başlıyor demektir. İngilizce ve Türkçe yazı becerileri arasındaki en önemli fark İngilizce’nin daha direk Türkçe’nin ise indirek ya da dolambaçlı bir yol izlemesidir. Ağdalı cümlelerinizi Türkçeye saklayın. İyi yazı yazmak için nelere ihtiyacımız olduğunu hatırlamak için buraya göz atabilirsiniz.
Mektubunuza bir niyet cümlesi ile başlayın
Mektubunuza başlarken ingilizcede bir niyet cümlesini başlarda bir yere yerleştirmelisiniz.
Örneğin bir başvuru mektubunda şöyle başlayabilirsiniz.
I am writing to you to apply for the interior designer position advertised in the Times.
ya da sizin diploma töreninize katıldığı için teşekkür mekrubu yazdığınızda
I am writing to thank you for attending my graduation party.
Sigaranın etkilerinden bahseden bir kompozisyon için
Smoking is hazardous for health
Yurtta kalmanın avantajlarından bahseden başka bir kompozisyon için
Staying at dorm has many advantages for university students
Letters’ purpose sentences function as a topic sentence
İngilizce’de bu niyet cümlesine mektup, mail ve kart gibi yazılarda niyet cümlesi derken kompozisyonlarda ise topic sentence diyoruz.İngilizce’de mektuplarda niyet cümleleri (purpose), paragraf ve kompozisyonlarda konuyu içeren (topic sentence) yani metinleri yöneten cümleler, yazıda başta yer alarak okuyucuyu sonrasında gelecek fikirlere hazırlarlar. Bir başka deyişle konuya direk girerek kendi etrafında dolanmazlar. Oysa Türkçe’de yazılmış mektupları ele aldığımızda metnin neredeyse sonuna dek mektubun neden yazıldığından açıklıkla bahseden cümlelere pek rastlanmaz. Bu iki dil kültürün bir ürünü olarak, konuşma ve yazıda daha direk olma ya da indirek ifadelerle daha çok anlaşılmayı bekleme ya da fikri metnin sonunda olgunlaştırma metoduyla farklılık gösterirler.
İngilizce öğrenenlerin başlarda ana dil etkisi ile metni yanlış kurgulama hatasına düşmemeleri için, bu önemli ayırdı akılda tutmaları
başarılı yazılı metinler için çok önemlidir.
İngilizce yazı yazarken konu cümlesi başta yer alır
Yazılı iletişimde Türkçe niyet cümlelerini daha çok sonlara doğru verirken İngilizce konu cümlelerini en başta vermektedir. Türkçe’de yazının sonlarına doğru amaç netleşirken İngilizce’de konuyu sunan cümle başlarda verilir. Yazılarda geliştirilen diğer ana fikirler bu konu cümlesinin yani direksiyon cümlenin etrafında geliştirilir. Aslında yazının doğru yönde geliştirilip geliştirilmediğini bu cümle ile sağlamasını yaparak anlayabiliriz.
İngilizce yazıya örnek paragraf
Televizyon programları temel olarak üçe ayrılır. Belgeseller en önemli gruptadır. Belgesel televizyon izleyen herkes için eğitim amaçlı da kullanılan program türü olacaktır. Eğitimin yalnızca formal ortamlarda yapılmadığını aile gibi televizyon, gazete, you tube gibi iletişim araçlarının da çok etkili olduğunu biliyoruz. Örneğin tarih ve çevre ile ilgili ya da yazarlar ve kitaplar ile ilgili belgeseller insanlarda bilinç oluşturmaya yardımcıdır. Ayrıca bunu bir taraftan eğlenerek yapmanızı da sağlar. Haber programları ikinci önemli uyaran program türüdür. Bize hem kendi ülkemiz hem dünyadan gelen haberler ile karşılaştırma yaparak öğrenmemizde yardımcı bir program türüdür. Korona günlerinde nereyse herkes tablolar ile hastalığın ne durumda olduğunu bilmek peşindedir. Gazeteleri okumamıza rağmen televizyon ses ve görüntüsü ile bize farklı işler bile yapıyor olsak haberleri almamızı sağlamaktadır. Eğlence ve spor programları dışarı çıkmakta zorlanan engelli ya da yaşlı gruplar için bile evde kısıtlılık yaşayanlara eğlenme hakkı tanıyan program türüdür. Korona günlerinde televizyon seyretme oranları arttı.