Terörden temizlenen bölgede bulunan maden ocaklarında incelemelerde bulunan madenciler bölgeye yatırım sözü verdi.
Hakkari’de son yıllarda yapılan başarılı operasyonlar sonucu terörden temizlenen Zap vadisi maden mühendislerinin akınına uğradı. Türkiye Kurşun-Çinko Çalışma Grubu ve Sanayi Teknoloji Hakkari İl Müdürlüğünün ortaklığı ile düzenlenen Kurşun-Çinko Çalıştayı’na katılan madenciler ve madencilik sektöründe faaliyet gösteren önemli firmaların yetkilileri iş insanı İsmet Ölmez’e ait maden sahasında incelemelerde bulundular.
Meskan Ölmez Madenciliğin şantiye alanında inceleme yapan akademisyenler ile maden firmaları yetkililerine, iş insanı İsmet Ölmez ve Sanayi ve Teknoloji Hakkari İl Müdürü Murat Koca eşlik etti. İlk etapta maden sahası ile ilgili haritalar üzerinde detaylı bilgiler alan Türkiye Kurşun-Çinko Çalışma Grubu üyeleri, daha sonra Meskan Tepe’ye çıkarak burada incelemelerde bulundular.
Yüzeysel incelemelerin ardından maden ocaklarına giren maden araştırmacıları yerin 400 metre altında yapılan çalışmaları ve çıkarılan maden çeşitlerini yakından incelediler. Maden sahasında açıklamalarda bulunan Hakkari Sanayi ve Teknoloji Müdürü Murat Koca, burada madencilik sektörünün ne kadar önemli olduğunu ihracat kalemlerinden gördüklerini ifade ederek, yaptıkları fizibilite çalışmaları sonucu bu sektörü mercek altına aldıklarını söyledi.
Koca, ”Valimiz İdris Akbıyık ile DAKA’dan bir destekle fizibilite projesi hazırladık. Fizibilite projesini hazırlarken İstanbul üniversitesi mühendislik fakültesi Türkiye kurşun çinko çalışma grubuyla çalışma fırsatı bulduk. Onlarla çalışırken buradaki madenlerle çalıştıklarını fark ettik.
Bununla ilgili büyük bir çalıştay yapmayı planladık. Bu çalıştayda Hakkarimizin yer altı zenginliklerini öne çıkarıp ve bu çalıştayda çok farklı üniversitelerin katılımcılarıyla ve uzmanlarla madenin ne kadar zengin olduğunu, yer altı zenginliklerimizin ne kadar potansiyeli olduğunu dünyaya göstermek istedik.
Şuan Türkiye’nin çok büyük yatırımcı firmaları da burada. Burada yatırım yapmak için potansiyele bakıyorlar. Amacımız Hakkari’nin kalkınmasını sağlamaktır. Bunun için çalışmalarımız devam edecektir” dedi.
“Devlet metalürji fabrikası açmalı”
İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Mühendislik Fakültesi Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Nurullah Hanilçi ise, Toros Dağları’nda 20 seneden beri kurşun ve çinko üzerine araştırmalar yaptığını anımsatarak son 14 yıldır da Hakkari bölgesinde kurşun ve çinko yataklarını araştırdığını söyledi.
Hakkari’de yaptığı araştırmalara göre bu bölgedeki kurşun ve çinko değerleri Türkiye’de ki ve diğer Toroslardaki cevherleşmelere göre çok büyük potansiyellere sahip olduğunu ifade eden Doç. Dr. Hanilçi, ”Bu nedenle burada çinko ve kurşun çalıştayı yapmaya karar verdik. İki gün süren çalıştayımızın ikinci gününde saha çalışmalarına başladık. Şuan da Meskan maden sahasındayız.
Bölgenin en önemli maden yataklarından bir tanesi Meskan bölgesidir. Bunun dışında Karakaya yatağı var. Bu bölgedeki madenlerimiz maalesef üretildikten sonra yurt dışına satılmakta. Ancak bölgenin potansiyeli oldukça fazla rezerv çalışmaları kısmen devam etmekle beraber bölgedeki potansiyelin rezerve dönüştürülmesi ve bu rezerve dönüştürüldükten sonrada mutlaka metalürji fabrikasının kurulması yönünde devletimizin veya özel sektörlerin adım atması gerekiyor.
Bu anlamda hem bölgedeki madencilerin hem de biz akademisyenler bu konuda çalışanların yıllardan beri talepleri ve gündeme taşıdığımız bir konu bunun için devlet yetkililerinin bu anlamda bölgeye pozitif ayrımcılık yaparak bölgeye kurulabilirler yada bölgeye özel teşvikler sunarak metalürji fabrikasının kurulumunu ve cevherlerimizin uç ürüne dönüştürülerek metal kurşun ve çinkoya dönüştürerek sağlayabilir. Buda bölgeye ve devlet ekonomisine çok ciddi bir istihdam sağlayacaktır” diye konuştu.
“Madencilik babadan kalma meslek değil”
Meskan Madenciliğin sahibi İsmet Ölmez de, madenciliğin babadan kalma bir meslek olmadığını ifade ederek, 2006 yılında maden sektörüne başladıklarına bir iş makinesiyle başladıkları şuan ise 120 iş makinesine sahip olduğunu söyledi.
Madenciliğin babadan kalma bir meslek olmadığını ifade eden Ölmez, ”2006 yılından beri Meskan bölgesinde madencilik sektöründe çalışıyoruz. Buraya kalifiyeli eleman çekmez zor oldu. Terörle bölgenin başı zaten belada. Zenginleri canı kıymetli. Zenginlere hakaret gibi olmasın da böyle riski yerlere yatırım yapmadılar. Fakir de imkansızlığı var.
Biz bu bölgeye tek bir kepçe ile başladık. Şuan da 120 adet iş makinemiz var. Bugüne kadar 1.3 milyon ton miktarında bu zorlu bölgede satış yapmışız. Ürettiğimiz madenleri gerek İran gerekse de Çin’e ihraç etmişiz. Buraya bir de 12-13 milyon dolara flatasyon merkezide kurduk. Tabii ki oksitli madeni zenginleştirmek zor oldu. 20-40 bin ton civarında sülfürlü madenimiz vardı. Onu da flatasyondan geçirdik.
Buda şirketimiz için bir artı oldu. Eğer bugün bir çinko çalıştayı Hakkari’de yapılıyorsa bizlerde buna vesile olmuşsak yatırımcıları buraya çekmişsek kendimiz için değil de şehrimiz için iyi bir iş yaptığımıza inanıyoruz.
İşsizlik ordusunun mevcut olduğu ve terör yüzünden çok büyük bir göç alan ve hayvancılığın sıfır noktaya indiği ilimizde 500 kişiyi çalıştırabiliyorsam gerçekten Hakkari’ye bir hizmet yaptığıma inanıyorum” dedi.
“Hakkarili zenginler batı illerine yatırım yapıyor”
“Bazı zengin Hakkarili dostlarımız buradan para kazanıp, başka illerde yatırım yapıyorlar” diyen Ölmez” Hakkarili zenginler batı illerine yatırım yapıyor. Bunun bir çare olduğuna ben şahsen inanmıyorum. Eğer bu insanlardan her biri beş-on artık ekonomik gücü neyse burada bir istihdam ortamı sağlasaydılar bu kadar göç vermezdik. Bugün eğer biz buraya yatırım yapmasak yabancıları da çekemeyiz” dedi.
“Terör bize iş yaptırmadı”
Buralar hep terörle anıldığını ifade eden Ölmez, ”PKK terör örgütü ve siyasi uzantısı çözüm sürecinde bizlere iş yaptıramayacak kadar çok zarar verdi. Ama zararın neresinden dönersek kardır dedik ve işimize devam ettik” diye konuştu.
“Bölgede maden potansiyeli çok fazla”
Pamukkale Üniversitesi Jeoloji Bölümünden Prof. Dr. Gülcan Bozkaya da, Hakkari’ye kurşun ve çinko çalıştayı için geldiklerini söyledi. Çalıştayın ikinci gününde ölmez madenciliğe ait Meskan maden sahasında incelemelerde bulunduklarını söyleyen Prof. Dr. Bazkaya, ”Yaklaşık yüzeyden 50 metre derinde, 400 metre uzunluğunda yerin altında incelemelerde bulunuyoruz.
Hem sülfürlü, hem oksitli cevheri inceliyoruz. Hakkari kurşun ve çinko çalıştayının oldukça başarılı geçtiğini düşünüyorum. Hem yerel madenlerin hemde farklı üniversitelerden çinko ve kurşun çalışmaları olan hacalarmız buradalar. Ortak sorunlar ve çözümler üzerine panel düzenlendi. Yaklaşık 20 yıl süreden beri ben batı anadoludaki çinko yataklarında çalışıyorum.
Hakkari’deki çinko yataklarını ilk ziyaretim. Ama hem çalıştaydan hemde buradaki incelemelerden bölgenin oldukça büyük bir potansiyele sahip olduğunu görmekteyiz. Dilerim bu potansiyel yakın sürede daha verimli bir şekilde kullanılır ve ülkemize ve milletimize faydalı olur” dedi.
Ölmez madencilik bahçesinde verilen yemeğin ardından iş insanı İsmet Ölmez, katılımcılara yörenin balını hediye ettikten sonra hatıra fotoğrafı çektirdiler. İHA