Mehmet Ferden Çarıkçı kimdir? Resmi Gazete’de yayınlanan karara göre Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Başdanışmanlığı’na Büyükelçi Mehmet Ferden Çarıkçı atandı. Çarıkçı’nin yaşamı ise merak konusu oldu. Peki Mehmet Ferden Çarıkçı kimdir? Merak edilen detaylar haberimizde…
MEHMET FERDEN ÇARIKÇI KİMDİR?Ferden Çarıkçı 1968 yılında İstanbul’da doğdu. Alman Lisesi’ni bitirdi ve ardından 1991 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü’nden mezun oldu. 1993 yılında Johns Hopkins Üniversitesi’nde Uluslararası İlişkiler alanında master yaptı.
1993 yılında Dışişleri Bakanlığına namzet iş memuru olarak girdi. Çeşitli görevler üstlendi, 2007-2010 yılları arasında Cumhurbaşkanlığında Daire Başkanı olarak görev yaptı. 2010-2011 yıllarında Tercüme Dairesi Başkanı, 2011-2012 yılları arasında Andlaşmalar umumi müdür yardımcısı, 2010-2013 yılları arasında ise Elçi ünvanıyla Cumhurbaşkanlığı Dışişleri Başdanışmanlığı görevini üstlendi; ayrıca 2012-2013 yıllarında Hariç Politika Danışma Kurulu üyesi oldu. 22 Ağustos 2013 – 7 Kasım 2016 tarihleri arasında Büyükelçi olarak Türkiye’nin Birleşmiş Milletler Cenevre Ofisi Nezdinde Daimi Temsilciliğini yürütmüştür.
2016 yılında Avusturya Büyükelçisi olarak atanmıştır. İngilizce, Almanca, Fransızca ve İtalyanca bilmekte olup evli ve bir çocuk sahibidir.
Cumhurbaşkanının görev ve yetkileri ile nitelikleri, seçimi ve öbür hususlar Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 8, 101, 103, 104, 105 ve 106’ncı maddelerinde belirtilmiştir.
1. YÜRÜTME YETKİSİ VE GÖREVİ (MADDE 8)
Yürütme yetkisi ve görevi, Cumhurbaşkanı tarafından, Anayasaya ve kanunlara müsait olarak kullanılır ve yerine getirilir.
2. ADAYLIK VE SEÇİMİ (MADDE 101)
Cumhurbaşkanı, kırk yaşını doldurmuş, yükseköğrenim yapmış, mebus seçilme yeterliliğine sahip Türk vatandaşları arasından, doğrudan halk tarafından seçilir.Cumhurbaşkanının görev süresi beş yıldır. Bir kimse en çok iki kere Cumhurbaşkanı seçilebilir.Cumhurbaşkanlığına, siyasi parti grupları, en son yapılan umumi seçimlerde yekün geçerli oyların tek başına veya beraber en az yüzde beşini almış olan siyasi partiler ile en az yüz bin seçmen namzet gösterebilir.Cumhurbaşkanı seçilen milletvekilinin Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeliği sona erer.Genel oyla yapılacak seçimde, geçerli oyların salt çoğunluğunu saha aday, Cumhurbaşkanı seçilir. İlk oylamada bu çoğunluk sağlanamazsa, bu oylamayı izleyen ikinci pazar günü ikinci oylama yapılır. Bu oylamaya, ilk oylamada en çok oy almış iki namzet katılır ve geçerli oyların çoğunluğunu saha aday, Cumhurbaşkanı seçilir.İkinci oylamaya katılmaya hak kazanan adaylardan birinin herhangi bir nedenle seçime katılmaması halinde; ikinci oylama, boşalan adaylığın birinci oylamadaki sıraya göre ikame edilmesi suretiyle yapılır. İkinci oylamaya tek adayın kalması halinde, bu oylama referandum şeklinde yapılır. Aday, geçerli oyların salt çoğunluğunu aldığı takdirde Cumhurbaşkanı seçilir. Oylamada, adayın geçerli oyların çoğunluğunu alamaması halinde, sadece Cumhurbaşkanı seçimi yenilenir.Seçimlerin tamamlanamaması halinde, yenisi göreve başlayıncaya kadar var Cumhurbaşkanının görevi devam eder.Cumhurbaşkanlığı seçimlerine ilişkin öbür usul ve esaslar kanunla düzenlenir.
3. ANDİÇMESİ (MADDE 103)
Cumhurbaşkanı, görevine başlarken Türkiye Büyük Millet Meclisi önünde aşağıdaki şekilde andiçer:
“Cumhurbaşkanı sıfatıyla, Devletin varlığı ve bağımsızlığını, vatanın ve milletin bölünmez bütünlüğünü, milletin kayıtsız ve şartsız egemenliğini koruyacağıma, Anayasaya, hukukun üstünlüğüne, demokrasiye, Atatürk ilke ve inkılaplarına ve laik Cumhuriyet ilkesine bağlı kalacağıma, milletin huzur ve refahı, ulusal dayanışma ve hak anlayışı içinde herkesin insan haklarından ve esas hürriyetlerinden yararlanması ülküsünden ayrılmayacağıma, Türkiye Cumhuriyetinin şan ve şerefini korumak, yüceltmek ve üzerime aldığım görevi tarafsızlıkla yerine getirmek için bütün gücümle çalışacağıma Büyük Türk Milleti ve tarih huzurunda, namusum ve şerefim üzerine andiçerim.”
4. GÖREV VE YETKİLERİ (MADDE 104)
Cumhurbaşkanı Devletin başıdır. Yürütme yetkisi Cumhurbaşkanına aittir.Cumhurbaşkanı, Devlet başkanı sıfatıyla Türkiye Cumhuriyetini ve Türk Milletinin birliğini temsil eder; Anayasanın uygulanmasını, Devlet organlarının düzenli ve uyumlu çalışmasını temin eder.Gerekli gördüğü takdirde, yasama yılının ilk günü Türkiye Büyük Millet Meclisinde açılış konuşmasını yapar.Ülkenin iç ve hariç siyaseti hakkında Meclise mesaj verir.Kanunları yayımlar.Kanunları yine görüşülmek üzere Türkiye Büyük Millet Meclisine art gönderir.Kanunların, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün tümünün veya belirli hükümlerinin Anayasaya biçim veya esas bakımından aykırı oldukları gerekçesiyle Anayasa Mahkemesinde iptal davası açar.Cumhurbaşkanı yardımcıları ile bakanları atar ve görevlerine son verir.Üst kademe halk yöneticilerini atar, görevlerine son verir ve bunların atanmalarına ilişkin usul ve esasları Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenler.Yabancı devletlere Türkiye Cumhuriyetinin temsilcilerini gönderir, Türkiye Cumhuriyetine gönderilecek yabancı devlet temsilcilerini kabul eder.Milletlerarası andlaşmaları onaylar ve yayımlar.Anayasa değişikliklerine ilişkin kanunları lüzumlu gördüğü takdirde halkoyuna sunar.Milli güvenlik politikalarını belirler ve lüzumlu tedbirleri alır.Türkiye Büyük Millet Meclisi adına Türk Silahlı Kuvvetlerinin Başkomutanlığını temsil eder.Türk Silahlı Kuvvetlerinin kullanılmasına karar verir.Sürekli hastalık, sakatlık ve kocama sebebiyle kişilerin cezalarını hafifletir veya kaldırır.Cumhurbaşkanı, yürütme yetkisine ilişkin konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarabilir. Anayasanın ikinci kısmının birinci ve ikinci bölümlerinde yer saha esas haklar, şahıs hakları ve ödevleriyle dördüncü bölümde yer saha siyasi haklar ve ödevler Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenemez. Anayasada münhasıran kanunla düzenlenmesi öngörülen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Kanunda açıkça düzenlenen konularda Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarılamaz. Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile kanunlarda farklı hükümler bulunması halinde, yasa hükümleri uygulanır. Türkiye Büyük Millet Meclisinin aynı konuda yasa çıkarması durumunda, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümsüz hale gelir.Cumhurbaşkanı, kanunların uygulanmasını sağlamak üzere ve bunlara aykırı olmamak şartıyla, yönetmelikler çıkarabilir.Kararnameler ve yönetmelikler, yayımdan sonraki bir tarih belirlenmemişse, Resmî Gazetede yayımlandıkları gün yürürlüğe girer.Cumhurbaşkanı, ayrıca Anayasada ve kanunlarda verilen seçme ve nakil görevleri ile öbür görevleri yerine getirir ve yetkileri kullanır.
5. CUMHURBAŞKANININ CEZAİ SORUMLULUĞU (MADDE 105)
Cumhurbaşkanı hakkında, bir suç işlediği iddiasıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının salt çoğunluğunun vereceği önergeyle soruşturma açılması istenebilir. Meclis, önergeyi en geç bir ay içinde görüşür ve üye tamsayısının beşte üçünün saklı oyuyla soruşturma açılmasına karar verebilir.Soruşturma açılmasına karar verilmesi halinde, Meclisteki siyasi partilerin, güçleri oranında komisyona verebilecekleri üye sayısının üç
misli olarak gösterecekleri adaylar arasından her siyasi parti için ayrı ayrı ad çekme suretiyle kurulacak onbeş benlik bir komisyon tarafından soruşturma yapılır. Komisyon, soruşturma sonucunu belirten raporunu iki ay içinde Meclis Başkanlığına sunar. Soruşturmanın bu sürede bitirilememesi halinde, komisyona bir aylık yeni ve kati bir süre verilir.Rapor Başkanlığa verildiği tarihten itibaren on gün içinde dağıtılır, dağıtımından itibaren on gün içinde Umumi Kurulda görüşülür. Türkiye Büyük Millet Meclisi, üye tamsayısının üçte ikisinin saklı oyuyla Yüce Divana sevk kararı alabilir. Yüce Divan yargılaması üç ay içinde tamamlanır, bu sürede tamamlanamazsa bir defaya mahsus olmak üzere üç aylık ek süre verilir, yargılama bu sürede kati olarak tamamlanır.Hakkında soruşturma açılmasına karar verilen Cumhurbaşkanı, seçim kararı alamaz.Yüce Divanda seçilmeye mani bir suçtan mahkûm edilen Cumhurbaşkanının görevi sona erer.Cumhurbaşkanının görevde bulunduğu sürede işlediği iddia edilen suçlar için görevi bittikten sonra da bu madde hükmü uygulanır.
6. CUMHURBAŞKANI YARDIMCILARI, CUMHURBAŞKANINA VEKÂLET VE BAKANLAR (MADDE 106)
Cumhurbaşkanı, seçildikten sonra bir veya daha çok Cumhurbaşkanı yardımcısı atayabilir.Cumhurbaşkanlığı makamının herhangi bir nedenle boşalması halinde, kırk beş gün içinde Cumhurbaşkanı seçimi yapılır. Yenisi seçilene kadar Cumhurbaşkanı yardımcısı Cumhurbaşkanlığına vekâlet fiyat ve Cumhurbaşkanına ait yetkileri kullanır. Umumi seçime bir sene veya daha az kalmışsa Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimi de Cumhurbaşkanı seçimi ile beraber yenilenir. Umumi seçime bir yıldan çok kalmışsa seçilen Cumhurbaşkanı Türkiye Büyük Millet Meclisi seçim tarihine kadar görevine devam eder. Kalan süreyi tamamlayan Cumhurbaşkanı açısından bu süre dönemden sayılmaz. Türkiye Büyük Millet Meclisi umumi seçimlerinin yapılacağı tarihte her iki seçim beraber yapılır.Cumhurbaşkanının hastalık ve vatan dışına çıkma gibi sebeplerle geçici olarak görevinden ayrılması hallerinde, Cumhurbaşkanı yardımcısı Cumhurbaşkanına vekâlet fiyat ve Cumhurbaşkanına ait yetkileri kullanır.Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, mebus seçilme yeterliliğine sahip olanlar arasından Cumhurbaşkanı tarafından atanır ve görevden alınır. Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, 81 inci maddede yazılı şekilde Türkiye Büyük Millet Meclisi önünde andiçerler. Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri, Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakan olarak atanırlarsa üyelikleri sona erer.Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, Cumhurbaşkanına karşı sorumludur. Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar hakkında görevleriyle ilgili suç işledikleri iddiasıyla, Türkiye Büyük Millet Meclisi üye tamsayısının salt çoğunluğunun vereceği önergeyle soruşturma açılması istenebilir. Meclis, önergeyi en geç bir ay içinde görüşür ve üye tamsayısının beşte üçünün saklı oyuyla soruşturma açılmasına karar verebilir.Soruşturma açılmasına karar verilmesi halinde, Meclisteki siyasi partilerin, güçleri oranında komisyona verebilecekleri üye sayısının üç misli olarak gösterecekleri adaylar arasından, her siyasi parti için ayrı ayrı ad çekme suretiyle kurulacak onbeş benlik bir komisyon tarafından soruşturma yapılır. Komisyon, soruşturma sonucunu belirten raporunu iki ay içinde Meclis Başkanlığına sunar. Soruşturmanın bu sürede bitirilememesi halinde, komisyona bir aylık yeni ve kati bir süre verilir.Rapor Başkanlığa verildiği tarihten itibaren on gün içinde dağıtılır ve dağıtımından itibaren on gün içinde Umumi Kurulda görüşülür. Türkiye Büyük Millet Meclisi, üye tamsayısının üçte ikisinin saklı oyuyla Yüce Divana sevk kararı alabilir. Yüce Divan yargılaması üç ay içinde tamamlanır, bu sürede tamamlanamazsa bir defaya mahsus olmak üzere üç aylık ek süre verilir, yargılama bu sürede kati olarak tamamlanır.Bu kişilerin görevde bulundukları sürede, görevleriyle ilgili işledikleri iddia edilen suçlar bakımından, görevleri bittikten sonra da beşinci, altıncı ve yedinci fıkra hükümleri uygulanır.Yüce Divanda seçilmeye mani bir suçtan mahkûm edilen Cumhurbaşkanı yardımcısı veya bakanın görevi sona erer.Cumhurbaşkanı yardımcıları ve bakanlar, görevleriyle ilgili olmayan suçlarda yasama dokunulmazlığına ilişkin hükümlerden yararlanır.Bakanlıkların kurulması, kaldırılması, görevleri ve yetkileri, örgüt yapısı ile merkez ve taşra teşkilatlarının kurulması Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenlenir.
.