İç Mekânda Nebat Yetiştirirken LED Işık Kullanımı
İster inanın ister inanmayın nebatlar iyi dinleyicilerdir. Yetiştirdiği çiçeklerle veya nebatlarla konuşan şahıslara tanık olmayan yoktur. Yapılan araştırmalara göre nebatlarla konuşmanın onların gelişmesinde ve sıhhatli olmasında pozitif tesirleri olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanında ses dalgalarından etkilenen nebat için daha faydalı başka bir etmen vardır ve bu da ışıktır. Bu yazıda merak edenler için nebat bakımında […]
İster inanın ister inanmayın nebatlar iyi dinleyicilerdir. Yetiştirdiği çiçeklerle veya nebatlarla konuşan şahıslara tanık olmayan yoktur. Yapılan araştırmalara göre nebatlarla konuşmanın onların gelişmesinde ve sıhhatli olmasında pozitif tesirleri olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanında ses dalgalarından etkilenen nebat için daha faydalı başka bir etmen vardır ve bu da ışıktır. Bu yazıda merak edenler için nebat bakımında daha iyi verim alabilmek için LED ışığı kullanımı üzerine bilgiler bulunmaktadır.
Farklı Işık Çeşitleri
Nebatlar ışığı bir hayli şey yapmak için kullanırlar. Akla ilk gelen şey gıda ya da enerji yapmaktır ve nebatlar fotosentez yoluyla ışığı enerjiye dönüştürürler. Ama aynı zamanda, hangi doğrultuda gelişeceğine, saplarını ne kadar uzun yakalayacağına, yapraklarını ne kadar büyük yapacağına, ne zaman çiçek kalemtıraşına ve daha aşırısına karar vermek için ışığı kullanırlar. Nebatların belirli bir biçimde gelişmelerini söylemek için çiftçilerin iki şey öğrenmeleri gerekir. İlk olarak, ne cins ışığın hangi cins tepkiye yanıta kalemtıraşının öğrenilmesidir. Daha sonra, iç mekân nebatlarına yalnızca ne cins ışık verilmesi gerektiğini öğrenmektir. Burada bahsedilen ışık cinsleri, ışığın farklı dalga boylarıdır. Işıktan bahsederken görülen kadarı ile farklı ışık renklerinden bahsedilir. Gözler daha uzun dalga boylarını kırmızı, daha kısa dalga boyları menekşe rengi olarak görürler. Ama gözlerin göremediği, fakat beden tarafından sezebilen bir ışık da vardır. Kırmızı ışıktan veya kızılötesi ışıktan dahi daha uzun dalga boyları bizi sıcak sezdirir. Mordan daha minik dalga boylarına güneş yanığına neden olan ultraviyole veya UV denir.
Hangi Cins Işık Gerektiğini Öğrenmek
Bu ışık dalga boylarının tümü gün süresince güneşderi kazanç, ancak nebatlar seçicidir ve tüm bu farklı ışık cinslerine lüzum dinlemez veya istemezler. Bilim adamları ve çiftçiler için püf noktası, hangi cins hafif nebatların besine dönüştüğünü, hangi cinslerin daha fazla meyve veya çiçeğe yol açtığını ve hangi cinslerin göz arkasını edildiğini kavramaktır. Bu kavrayış, nebatların ışıkla etkileşime girmek için kullandıkları kimyevileri araştırmaktan kazanç. En ehemmiyetlisi, fotosentezde nebat için enerji yapmak için kullanılan klorofil ismi verilen bir pigmenttir. Klorofil, nebatlara sıhhatli yeşil renk veren etkendir ve bu nebatların beğeneceği ışık cinsleri hakkında büyük bir ipucu vermektedir. Ancak klorofil bir nebatın gelişmesi için enerji üretirken, nebata nasıl gelişeceği mevzusunda dayanakçı olmaz. Bu iş fitokrom ve kriptokrom ismi verilen kimyevilere düşer. Fitokromlar yalnızca kırmızı ışığa duyarlıdır ve nebatlara kaç yaprak yapılacağını ve ne kadar büyük yapılacağını söyler. Öte yandan, kriptokromlar yalnızca mavi ışığa duyarlıdır ve nebatların günlük bir ışık döngüsüne nasıl tepki verdiğini hakimiyet eder. Kriptokromlar nebatlara ne zaman çiçek kalemtıraşlarını söylemeye dayanakçı olur.
Daha Sıhhatli Nebatlar İçin Işık Kullanımı
Çiftçiler ve analistler, nebatlardaki farklı kimyeviler hakkında bu bilgiyi aldı ve ışığın nebat gelişmesini nasıl etkilediğini test etmek için bir deney yapmışlardır. Bu deneyde kapalı alandaki çileklere farklı renklerdeki ışık testleri yapılmış ve gelişmeleri izlenmiştir. Yalnızca kırmızı ışık altında gelişmeleri normal seviyede izlerken, mavi ve kırmızı ışık her ikisi de dahil edildiğinde gelişmeleri süratlenmiştir. Ama tespit edilen tek gidişat bu değildir. Çileklerde kullanılan kırmızı ila mavi ışık oranlarına göre farklı besinler, şekerler ve tat kimyevileri de tespit edilmiştir. Ayrıca kırmızı-mavi ışığa oranına bağlı olarak daha süratli veya daha yavaş olgunlaşmışlardır. Bu surattan analistler yalnızca birkaç dalga boyu ışık kullanarak içeride çilek yetiştirmekle kalmamışlar, aynı zamanda çileklerin ne kadar sıhhatli ve ne kadar lezzetli olduklarını hakimiyet etmişler ve daha süratli veya daha yavaş sihrime oranlarını tespit etmişlerdir.
Başka bir grup analist çiçekli nebatlarla ilgilenmiş, tombul çan çiçeği istem çiçek sonradan kırmızı ışıkta belirli cinsteki maruz kaldığında, pansies zaman çiçekli aynı kırmızı ışık altında hiç değişmemiştir. Bunun yerine, hercai menekşelerin sapları daha uzun sapları gelişmiş, ancak toplamda daha çiçeklenmiştir. Bu kavrayış, çiçekçilerin bakanlar için doğru zamanda nebatların çiçek açmasına dayanakçı olabilir. Çan çiçeği ve hercai menekşe arasındaki fark, analistler için büyük bir güçlük olduğunu göstermektedir. Her nebat cinsi farklı dalga boyları için seçimlere sahip olmuştur. Fakat burada başka bir mesele daha vardır bu mesele emin bir ışık dalga boyunun nebatlara ne yapması gerektiğini söyleyeceğini bildikten sonra, onlara yalnızca bu cins bir ışığı nasıl verileceği mevzusudur. İşte LED’ler burada devreye girmektedir.
LED Işığın Nebat Yetiştirmede Yararları
LED ışık gelene kadar ışık banal evrimlerden geçmiştir. Alevler, akkor ampuller veya floresan ampuller gibi ışık kaynaklarının, ışığın kesin dalga boylarını yayacak biçimde ince ayarlanması güçtür. Bir laboratuvarda güç veya karışık olabilir, ancak tüm bir kapalı çiftliği çalıştırmaya çalışmak daha kolay bir teknoloji gerektirir. Neyse ki, LED’ler daha basittir ve basitçe istenilen ışığı vermeyi sağlamaktadır. Bu ışığın değiştirilmesinden ve dalga boylarının ayarlanma özelliğinden kaynaklanmaktadır. Güneş varken kapalı alanlarda çiftçilik yapmak ilk etapta usluca gelmeyebilir. İç mekan çiftlikleri kentsel alanlara daha yakın olabilir, bu da kırsal alanlardan şehirlere büyük ölçülerde gıda yollamanın hem parasal hem de karbon maliyetini azaltır. İklim de öngörülemez olabilir ve hava, lüzumu olan gıdaları basitçe geliştirmek için çok değişken hale kazançsa, hakimiyetli iç mekan çiftlikleri hayati ehemmiyet taşıyabilir. Ayrıca, yemeğin tadı, ne kadar besleyici ve ne kadar süratli geliştiği mevzusunda yüksek derecede hakimiyetin verimi vardır. Nebatlara dışarıdan aldıkları aynı ışığı vererek kadere vazgeçmek yerine, yiyecek yoğun ve lezzetli gıdalar oluşturulabilir.
Kapalı alan çiftçilikte LED’ler, nebatlarla bağlantı kurmaktan daha aşırısı için yararlıdır. LED ampuller değişik ampul cinslerinden çok daha verimlidir. Işıkları günde 12 saat çalıştırmak gerekiyorsa, daha önceki ampulleri kullanarak oldukça elektrik faturasını kazanç ve ayrıca, bu ampulleri çok sık değiştirmek gerekir. LED’lerle uzun vadeli elektrik faturalarından ve ampulleri sık sık değiştirmek zorunda kalmadan azıcık daha ön maliyetle tasarruf sağlamaktadır. LED’ler de fazla ısı üretmez, bu sebeple nebatları çok sıcak hale getirmeden çok yakın yerleştirilebilirler. Ayrıca daha az boşa ışık tüketilmesinin önüne geçer veya nebatların yaprakları olmayan değişik alanları hasar görmesi yasaklanmış olur.
LED’lerin, nebatların ışığı nasıl kullandıkları hakkında bilgi sahibi olmak, mühendislik ve biyolojinin farklı alanlarının harika bir sentezidir. Nebatların nasıl işlediğinin biyolojisi hakkında daha fazla bilgi edindikçe, nebatlar daha verimli sihrime kaydolur, verim çoğalır, yiyecek bedelleri zenginleşir ve lezzeti çoğalır. Bu biyolojik büyümelerle, bu belirtilerin nasıl etraflarda uygulanacağı mevzusunda bilinçlenme sağlanır. Bu daha minik ve muhtelif alanlarda besin yapımına dayanakçı olmak için kapalı tarım yapmaya imkân sağlar. Bir öbürü ise uzun uzay yolculuklarında nebat yetiştirmektir. LED’ler, konutlarda ve işyerlerinde işleri aydınlatmak için verilen günlük, verilen bir görev için coşku verici bir teknoloji olsa da, başka biçimini de değiştirir. Bol ölçüde besleyici gıda bahçelerde daha az hayal kırıklığı yaşamaya dayanakçı olur ve sıhhatli mahsuller elde edilir. Zira bu, nebatlarla gelişmeleri için konuşmak yerine, onlardan bütün olarak ne istediğini bir nevi anlatmanın yoludur.