Telefonunuzu veya bilgisayarınızı açtınız, siteye tıkladınız ve yazımı buldunuz. Şu an okuyorsunuz. Nasıl oldu bu? Elbette ki teknoloji sayesinde. Artık öyle bir zaman diliminde yaşıyoruz ki teknoloji her yerde ve çoğu kez teknolojinin varlığını sorgulamadan kabul ediyoruz. Ona boyun eğiyoruz çünkü güçlü olduğunun farkındayız. Etrafımızı saran ve neredeyse her saniye ihtiyacımız haline gelen bir şeye dönüştü teknoloji. Hayatlarımıza mükemmel bir dokunuş yaptı ve yapmaya da devam ediyor. O olmadan bir adım bile atamayacak hale geldik.
Teknolojinin gerekliliği dışında bir şeyi daha çok iyi biliyoruz. O da teknolojinin yararı olabileceği gibi zararlarının da olabileceğidir. Bu zararların çoğunu biliyoruz. Göz bozuklukları, radyasyon vs. Çoğu yerde karşımıza çıkıyor ve uyarılıyoruz. Elimizden geldiğince de kendimizi korumaya çalışıyoruz. Ben size bu yazımda belki de ilk defa duyacağınız bir sorundan bahsedeceğim.
Modern adaptasyon hastalığı olarak da tabir edilen Teknostres, özellikle teknolojinin içimize kadar işlediği bu yüzyılda büyük bir tehlike işareti veriyor.
Teknostres nedir?
Teknostres stresin bir alt boyutu olup teknoloji kullanımının doğrudan veya dolaylı olarak insan davranışları, düşünceleri, tutumları ve psikolojisi üzerindeki negatif etki olarak tanımlanmaktadır.
İlk kez bu ifadeyi kullananlar teknostresi bir kişi veya kurumun yeni bir teknoloji kullanımı konusunda adaptasyon sorunundan kaynaklanan bir durum olarak tanımlamıştır. Teknostresi "Teknoloji Kullanımının Bedeli" olarak ifade edenler de vardır.
Akıllı telefonlar, internet, akıllı televizyonlar, tabletler derken giderek hızlanan teknolojiye ayak uyduramayan insanların yaşadığı stres baş ağrısı, halsizlik, uykusuzluk, sosyal ilişkilerden uzaklaşma, beyin yorgunluğu ve tahammülsüzlük şeklinde kendini gösteriyor. Sürekli var olan mail trafiği, giderek artan ve yaşamın her yerini kaplayan sosyal medyayı takip etme zorunluluğu, beğenilme ve takip edilme kaygılarının öne çıkması ile günümüz insanı sürekli kendini baskı altında hissediyor.
Bu durumdan en çok etkilenen grup da tabii ki teknolojiyle en fazla haşır neşir olan gençler.
Teknostres gençleri nasıl etkiliyor?
Bilgisayar ve akıllı telefonlar nedeniyle ders çalışmak istemiyor, ders yüzünden aileleriyle sürekli kavga ediyorlar, sosyal medyada yeterince beğenilmeme ya da takip edilmeme kaygısıyla strese giriyorlar. Ayrıca gençler daha çok sayıda insanı takip edip onların da kendisini takip etmesi gerektiğini düşünüyor ve bunun için uykusuz bile kalabiliyor. Yeteri kadar destek alamadığında kendini dışlanmış ve yalnız hissedebiliyorlar.
Teknostresten kurtulmak için ne yapmalıyız?
Teknostresin ortadan kaldırılmasında en önemli faktör teknolojiyi yeterli ve uygun bir şekilde kullanmaktır. Teknostresten kurtulmak için tüm sosyal medyayı sürekli takip edip kullanmak yerine bunu en aza indirmeye çalışmalıyız. Arkadaşlarla mesajlaşma ya da WhatsApp’da yazışmak takıntı ve zorunluluk haline getirilmemelidir. Spora, arkadaşlarınıza veya hobilerinize zaman ayırmak, teknolojiyi yeteri kadar kullanmak, kendinize zaman ayırmak her yaş grubu için teknostresten kurtulma umudu olabilir.
Özgün İçerik