Geçmişte ABD’de siyahilere uygulanan ırkçı cinayetlere karşı kurulan ve daha sonra legalleşen Kara Panterler örgütü, George Floyd’un polis tarafından boğularak öldürülmesinin ardından devam eden gösterilere Atlanta’da katıldılar.
Siyahi ABD’li George Floyd’un polis tarafından boğularak öldürülmesinin ardından başlayan protesto gösterileri devam ediyor. 1970’lerden sonra legalleşen ve geçmişte ABD’de devlet güvenliği için en büyük risk olarak görülen örgütlerden Kara Panterler de gösterilere katıldı. Kara Panterler şu an ABD’de önemli bir siyasi odak olmasa da ‘George Floyd protestolarında bir hayalet dolaşıyor’ diyebiliriz. Peki örgüt sadece bir nostaljiden mi ibaret?
KARA PANTERLER KİMDİR?
Kara Panterler örgütü gettolarda ABD polisi ve ırkçıların yaptığı saldırılara siyahilerin kendilerini koruması amacıyla 1966 yılında kuruldu. Kurulduktan sonra siyahların silahlanmasını savundular. Örgüt bir süre sonra Marksist bir yapıya büründü, talepleri devrimcileşti. Siyahilerin yüzyıllardır sömürüldüğü için ABD devletinin tazminat ödemesi gerektiğini savundu. 1960’ların sonların gelindiğinde örgütün 2 binden fazla silahlı profosyonel militanı bulunuyordu.
Örgüt ABD polisi ile gettolarda bir çok silahli çatışmaya girdi. Bu bölgeler daha çok yoksul siyahilerin yaşadığı Kaliforniya, New York ve Chicago gettolarında oldu. ABD polisi bir süre sonra Kara Panterler örgütünü karşı saldırılarını sistematik hale getirdi. Örgütün liderlerinden Huey Newton çatışmalardan birinde bir polisi öldürmek suçundan hapse atıldı.
SADECE SİLAHLI EYLEMLER Mİ?
Örgüt bilinenin aksine silahlı eylemler dışında siyahileri örgütlemek için bir çok başka faaliyette de bulundu. Örgütün ABD’nin farklı bölgelerinde sosyal faaliyetlere uğraşan 5 binden fazla üyesi ve 45 şubesi vardı. Sosyal faaliyetler örgütü öyle bir noktaya getirdi ki; yapılan araştırmalar siyahilerin yüzde 90 oranında örgüte onay verdiğini gösteriyordu. Dönemin FBI Başkanı Edgar Hoover verdiği bir röportajda örgütü ‘ABD’nin güvenliği açısından 1 numaralı tehdit’ olarak görüyordu.
ABD devletini en çok rahatsız eden ise örgütün siyahiler dışında demokrat beyaz ve sol gruplarla dayanışmak için oluşturduğu program oldu. Örgüt diğer demokratik yapılarla dayanışmak için on maddelik bir talepler dizisi yayınladı. Bu talepler siyahlara ve diğer ezilen ırkların özgürlüğünü, herkese çalışma ve istihdam hakkını, ücretsiz eğitim ve sağlık hakkını, ırkçı cinayetlerin durdurulmasını, kültürel soykırımın durdurulmasını ve tüm politik tutsakların özgür kalmasını içeriyordu.
ABD SINIRLARINI AŞTILAR
Kara Panterler başlangıçta siyahileri ırkçı şiddete karşı korumak amacıyla kurulsa da diğer ezilenlerle dayanışması ABD sınırlarını da aştı. Örgüt Latin Amerika’daki bir çok sol yapı ile dayanışma halinde oldular. Vietnam, Kuzey Kore ve Çin’deki komünist partiler ile dayanışma içinde oldular. ABD’nin Vietnam’da komünistlere karşı ilan ettiği savaş sonrası güçleri ölçüsünde ABD’de ordusuna karşı Vietnam halkının yanında olmak için savaşmaya gittiler.
Aynı sıralarda örgütün sürgündeki liderlerinden Eldridge Cleaver, Cezayir’de örgütün bir şubesini daha da açtı.
KARA PANTERLER VE ENTELEKTÜELLER
Örgütün uluslararası alanda kabul görmesini ve tanınmasını sağlayan isimlerin başında ise Fransız düşünür Jean Genet geliyordu. Örgütün daveti ile 1970 yılında ABD’ye Genet aynı zamanda Cezayir ve Filistin bağımsızlık mücadelelerine destek veren bir isimdi. Üç ay boyunca partinin kampanyalarında aktif olarak çalıştı. Genet, Fransa’ya döndüğünde Kara Panterler hakkındaki düşüncelerini başta Foucault olmak üzere Fransız aydınları ile paylaştı. Faucault ardından ABD’ye geldi. ABD’de gördüklerinden sonra Avrupa’da gördüklerinden sonra bittiğini düşündüğü sınıf savaşımlarının ABD gettolarında sürdüğünü söyledi. Faucault’un ünlü hapishane tezlerini yazmasından örgütün liderlerinden Angela Davis’in kendisine hapishaneden yazdığı mektuplar çok etkili oldu. ABD’nin siyahilere ve özellikle Kara Panterler örgütünün toplum içinde kök salmasına karşı uyguladığı yöntemler Faucault’un fikirlerinin tezlerinin gelişiminde etkili oldu.
ABD GETTOLARININ DİRENİŞ GELENEĞİNİ KARA PANTERLER YARATTI
FBI örgütün etkinliğini kırmak için önce örgütün liderlerine yönelik bir dizi çalışma yürüttü. Örgütün içine onlarca muhbir sokuldu. FBI bu yöntemlerine ne kadar başarılı oldu tam olarak bilemiyoruz. Örgütün bir kanadı legalleşerek siyasi bir parti olarak varlığını koruyor. Silahlı kanat ise 1980 yılında varlığını feshetti. Ancak Kara Panterler örgütünün siyahların ABD’de ırkçılığa karşı oluşturduğu örgütlenme modeli bütün Dünyaya örnek oldu.