Erken teşhisin, tedavinin başarısındaki payı paha biçilemez. Peki ama erken teşhis için nelere dikkat etmeliyiz?
Meme kanserini erken yakalayabilmek için 20 yaşından sonra kadınların her ay düzenli olarak kendi kendine meme muayenesi yapmaları şart. Bu muayene sırasında ele kitle gelmesi, meme başı akıntısı, meme başında çekilme, meme derisinde kızarıklık, iyileşmeyen yara ya da gözle fark edilebilen değişiklik olması durumunda hemen uzman doktora gidilerek muayene olunması en kolay ve en ucuz tanı yöntemi.
Meme kanseri taraması için 40 yaş ve üstünde mamografi çektirmek kabul edilen en etkili tetkik iken ailesinde meme kanseri olanların 32 yaşından itibaren mamografi ile yıllık taramaları tavsiye ediliyor. 40 yaş altında ise meme ultrasonografisi şüpheli hastalarda yapılması gereken yıllık radyolojik tetkik olmalı.
Meme kanseri riskini artıran faktörler neler?
* Uzun dönem hormon tedavisi almak, doğum kontrol ilaçları kullanmak.
* İlk adeti erken yaşta görmek (12 yaş öncesi).
* Geç yaşta menopoza girmek (50 yaşın üstünde).
* Radyasyona maruz kalmak.
* Ailesinde meme kanseri öyküsü olmak (anne ve kız kardeşler gibi birinci derece akraba).
* Yetersiz fiziksel aktivite yapmak.
* Doğum yapmamış olmak.
* Hiç emzirmemiş olmak.
* BRCA geni taşımak.
* Sigara içmek.
Neler yapmalısınız?
TOBB ETÜ Hastanesi Genel Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Müjdat Balkan meme kanserinde erken teşhis için nelere dikkat edilmesi gerektiğini anlattı.
* Ailesinde meme kanseri öyküsü olan kadınlar 20 yaşından itibaren her ay düzenli olarak kendi kendilerine muayene yapmalı. Muayenede fark edilen değişiklik halinde uzman doktora başvurmaları, 35 yaşından itibaren mamografik tetkik yaptırmaları gerekiyor.
* Ailesinde meme kanseri öyküsü olmayan kadınlar da elle yapacakları muayeneleri ihmal etmemeli. 40 yaşından sonra ise mamografik tetkik yaptırmaları öneriliyor.
* Sağlıklı kiloda kalmak, günlük kalorinin yüzde 20’den azını yağlardan almak, sebze ve meyveden zengin beslenmek meme kanseri riskini azaltan ve meme kanserli hastalarda tekrarı engelleyen değerler olarak biliniyor.
* Kanser; zihinsel, bedensel ve ruhsal bir hastalık. Kanser hücreleri oksijenli ortamda gelişemiyor. Günlük düzenli egzersizler ve derin nefes alma teknikleri ile sağlanan oksijen tedavisi kanser hücrelerini yok etmek için başvurulacak diğer bir yöntem.
* Öngörülü ve olumlu bir ruh kanserle savaşı kazandırırken, sinirlilik, affetmezlik ile stresli ve asitli bir ortam kanserle savaşı kaybettirebilir.
Formsanté Dergisi Ekim 2013 sayısızara