İş hayatında yeri geldiğinde karşılıklı uzun mücadeleler vermeniz gerekecek olan anormal kişiliklere dair yazı dizimizin son bölümünde bu mükemmeliyetçi, hiçbir şeyden memnun kalmayan, her şeyde bir kusur bulan arkadaşlardan bahsetmek istedim. Tahmin edeceğiniz üzere bu baş etmesi son derece zor olan insanlar genelde patronlarımız olarak karşımıza çıkar. Zaten bu kadar zor beğenen, hiçbir şeyden memnun kalmayan bir kişinin orta rütbeli bir çalışan olması hem kendi sağlığı hem de iş arkadaşlarının sağlığı açısından pek mümkün değildir.
Aynı şekilde; herhangi bir iş fikrini hayata geçirmiş bir girişimci iseniz, bu tarz müşterilerle (tabiri caizse kıl müşteri:D) epey uğraşmanız gerekecek.
Mükemmeliyetçi-püriten insanların beyni nasıl çalışır?
İlk yazımızda bahsettiğimiz detay takıntılı olan obsesif kompülsif kuzenlerine çok benzerler aslında. Hatta; detaycılık ve mükemmeliyetçiliği obsesifliğin iki alt kategorisi olarak da değerlendirebiliriz ama, bu konuyu tartışırsak; konumuzun dışına çıkarız. Bırakalım psikologlar halletsin..:)
Mükemmeliyetçilerin en büyük tutkusu kontroldür. Ama bunu dosyaların ince ayrıntıları, rafların düzeni gibi hususlarda değil de, insanlar üzerinde uygulamaya çalışırlar. Onları tehlikeli ve tahammül edilemez yapan şey de budur.
İlk bakışta hiç tehlikeli görünmezler. Akıllı, sorumluluk sahibi ve biraz katı olsalar da, son derece çalışkandırlar. Davranışları orta karardır, öfkeden kendini yitirecek ya da olay çıkaracak tipler değillerdir. Becerileri ve tutarlılıklarıyla sizi kendilerine çekerler. Ancak daha sonra, bir hata yaptığınızda, bir şeyi kendi bildiğiniz gii yapmaya kalkıştığınızda ya da onun düşüncelerine karşı çıktığınızda bu yaratıkların ne kadar kötücül olabileceklerini fark edersiniz.
Mükemmeliyetçi-püritenler sizi onaylamayarak, bunu her fırsatta belli edip, ucuz eleştiriler yönelterek, yaptığınız hata ya da yöntemleriniz hakkında tatsız ve desteksiz yorumlar yaparak size yaşamı dar ederler. Ne kadar sıkı çalışırsanız çalışın, ne kadar iyi olursanız olun ya da kurallara son derece özenle uyun, artık hiç fark etmeyecektir. Onlar sizi daha ilk yanlışınızda tembeli ahlaksız ya da en azından dikkatsiz olarak algılayacaklardır. Kendilerini kaybetmezler.
Kendilerini kaybetmezler. Sözleri son derece dürüsttür ve sanki çok yüksek düzeyde bir yetkilinin ağzından çıkmadır, ama ateş gibi yakıcıdır. Ayrıca her zaman kızgın gözükürler. Çünkü kötü bir dünyanın içine tıkılıp kalmış iyi insanlar olduklarını düşünürler.
Mükemmeliyetçilerle nasıl baş edersiniz?
Mükemmeliyetçiler ve püritenler sizi öfkelerinin kayda ve takdire değer olduğuna inandırırlar, çünkü aydınlığa ve iyiliğe hizmet etmektedirler. Sakın kanmayın; tüm bu ahlak safsatalarının, sorumluluk duygusunun, kural yığınının ve her şeyi mantıkla izah etme çabasının altında, bu yaratıklar tam bir kabadayı zorbadır. Bunu aklınızdan çıkarmadığınız sürece sizi ısıramazlar.
Doğrudan ne istediğini sorun
“Bana hep hatalarımı söylüyorsun, bir kere de doğru yaptığım bir şey söylesene!” demek sizi bir yere taşımaz. “Yaptığım hakkında ne düşünüyorsun?” daha doğru bir yaklaşımdır. En azından üç eleştiriyi ve 100’den düşük bir not almayı da göze almalısınız tabii…
İncindiğiniz zaman açık açık söyleyin
O kadar acayipliklerine rağmen ilginçtir ki bu arkadaşlar yüzlerine karşı incindiğinizi belirttiğiniz zaman aşırı tepki vermezler, ya da dalga geçmezler. Bu yüzden isyan etmek; onunla konuşması için başkalarını araya sokmak gibi hamleler yapacağınız en yanlış şeydir. Bu tarz hareketleri saldırı olarak algılayan mükemmeliyetçi-püritenler; kendilerini daha da haklı görmeye başlarlar.
Mükemmeliyetçiliği eleştirmeyin
Onların hatalarını göz önüne çıkarmaya çalışırsanız; adamın tek eğlencesi günde beş vakit sizi eleştirmek ve hatalarınızı bulmak olacaktır. Sakın ha denemeyin.
Takdir edin
Geçinmesi zor olabilir. Çeşitli anormal davranışları olabilir ama kabul edin; karakter olarak da, çalışkanlık olarak da bizden daha iyiler. Zaten bu aşırı iyi yönlerini korumak için dışarıdan ciddi ve suratsız gözüken bir duvar örmüşlerdir kendilerine. Dolayısıyla; fırsat buldukça yaptıkları işlerden dolayı onları tebrik etmeyi, içinde sıkışıp kaldıkları be kötü dünyada verdikleri iyilik mücadelesini takdir etmeyi unutmayın. Geri dönüşünü mutlaka alırsınız.